Issuu on Google+

Ontwikkeling spellingtoets Engels voor groep 7 en 8 van vvto-scholen

Verslag van onderzoek in schooljaren 2011-2012 en 2012-2013

mogelijk gemaakt door

europees platform internationaliseren in onderwijs


Inhoud 1 Inleiding 2 Samenstelling van het dictee, selectie van de woorden 3 Het onderzoek in 2011-2012 4 Het onderzoek in 2012-2013 5 Normering 6 Tot besluit

3 4 6 8 9 11

Bijlage Resultaten per school

12

Colofon Š 2014 Europees Platform - internationaliseren in onderwijs Kennemerplein 16 Postbus 1007 2001 BA Haarlem T 023 553 11 50 vvto@epf.nl www.europeesplatform.nl/vvto Auteurs Ans van Berkel Karel Philipsen Myrna Feuerstake Foto’s Wilco van Dijen Vormgeving nr58 / total communication

Redactie Karin Akkerman, Petra Dam Elly Deelder 2

Europees Platform - internationaliseren in onderwijs


1 Inleiding Tijdens het schooljaar 2010-2011 is met behulp van EarlyBird-scholen een toets voor technisch lezen van het Engels gereedgekomen, de One Minute Test (Van Berkel & Philipsen 2011). De leestoets heeft tot doel om risicolezers op te sporen in de groepen 5 tot en met 8 van scholen voor vroeg vreemdetalenonderwijs Engels (vvtoE). Als vervolg daarop is in 2011-2012 en in 2012-2013 een spellingtoets ontwikkeld. Het doel van deze toets is risicospellers in de groepen 7 en 8 van vvtoE-scholen op te sporen. De uitkomsten van het onderzoek worden in dit verslag besproken. Als vorm is gekozen voor een gatendictee, dat wordt voorgelezen door de leerkracht die de Engelse lessen verzorgt. Omdat spellen later tot ontwikkeling komt dan lezen, zal het gebruik van de spellingtoets beperkt worden tot de groepen 7 en 8. De toets kent drie meetmomenten: in groep 7 in februari en juni en in groep 8 in februari. De volgende overwegingen hebben een rol gespeeld bij de keuze voor een eenmalige afname in groep 8. Het hoofddoel van de spellingtoets is het opsporen van zwakke spellers met het oog op interventie. Daarvoor is nog wel ruimte wanneer de meting in februari plaatsvindt, maar niet meer in juni. Bovendien ligt het niet voor de hand te veronderstellen dat een spellingachterstand pas aan het eind van groep 8 voor het eerst geconstateerd zou worden. Aan het tot stand komen van de spellingtoets hebben zeven EarlyBird-scholen een bijdrage geleverd. Leerkrachten en kinderen van De Zevensprong (Oud Beijerland), OBS De Spingplank (Fijnaart), OBS De Bloemhof (Rotterdam), OBS De Vos (Voorschoten), De Vlissingse Schoolvereniging, OBS Prins Alexander (Rotterdam) en OBS Fridtjof Nansen (Rotterdam). Hartelijk dank! Ook bedanken wij het Europees Platform, dat door middel van een subsidie het onderzoek mogelijk maakte. Groningen/Rotterdam Mei 2013 Ans van Berkel Karel Philipsen Myrna Feuerstake

Ontwikkeling spellingtoets Engels groep 7 en 8 vvto-scholen

3


2 Samenstelling van het dictee, selectie van de woorden Het dictee bestaat uit 15 zinnen, met elk 2 gaten die moeten worden ingevuld, in totaal 30 woorden.

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15

Do you like (1) playing (2) games? I’m too (1) busy to do my (2) homework. It’s (1) time to go. Are you (2) ready? My (1) mother is (2) watching TV. My (1) birthday is on (2) Wednesday this year. We (1) always have a big party and I get new (2) clothes. I’ve got (1) blue (2) eyes. I’m wearing a (1) white (2) jacket. My (1) teacher likes (2) ice cream. Red is my (1) favourite (2) colour. Look at the (1) children in this (2) picture. I like (1) reading books and my friend likes (2) writing stories. I‘ll have (1) fruit juice for (2) breakfast. There’s a (1) cupboard in the (2) kitchen. I’ve got (1) enough (2) money to buy a computer.

De woorden zijn gekozen op grond van een analyse van de in de deelnemende scholen gebruikte leergang Backpack (zie tabel 1). Er zijn alleen woorden opgenomen die de leerlingen in de leergang zijn tegengekomen. De woorden die in aanmerking kwamen, zijn vervolgens gecontroleerd op frequentie. Het gros van de woorden behoort volgens Macmillan English dictionary for advanced learners (2002) tot de 2.500 “most common and basic English words”, vier woorden vallen onder “very common words”. Alleen homework en ice cream vallen daarbuiten. Deze woorden zijn toch opgenomen, omdat ze tot de woordenschat van de leerlingen behoren.

4

Europees Platform - internationaliseren in onderwijs


Zoals blijkt uit tabel 1, komen alle woorden minimaal voor in het Startersdeel, in deel 1 of deel 2. Aangezien in de onderzochte groepen de delen 2, 3 en 4 zijn gebruikt, betekent dit een gerede kans dat alle leerlingen die Backpack gebruiken de woorden in de leergang zijn tegengekomen. Van een aantal woorden is de herkomst niet gecontroleerd. Het gaat of wel om veel in de klas gebruikte woorden (ready, children, reading bijvoorbeeld), of woorden die hoogstwaarschijnlijk tot de basiswoordenschat behoren (mother, blue).

Tabel 1 Vindplaats van de in het dictee gebruikte woorden In de kolom Backpack verwijzen nummers naar het leergangdeel. St = starter, WL = wordlist, KV = key vocabulary.

Zin Woord 1 play(ing) games 2 busy 2 homework 3 time 3 ready 4 mother 4 watch(ing) TV 5 (happy) birthday 5 Wednesday 6 always 6 clothes 7 blue 7 eye(s) 8 white 8 jacket 9 teacher 9 ice cream 10 favo(u)rite 10 colo(u)r 11 children 11 picture 12 reading 12 write (writing) 13 fruit juice 13 breakfast 14 cupboard 14 kitchen 15 enough 15 money

Backpack 2 WL 2 WL, 3 KV 2 WL en KV, 3 WL en KV

1 WL en KV 1 WL en KV, 2 WL en KV 1 WL en KV, 3 KV 2 WL en KV, 3 WL en KV 1 WL, 3 WL en KV St WL en KV, 1 WL en KV, 3 WL en KV St WL en KV, 1 WL en KV, 2 KV St WL en KV, 1 WL en KV St WL en KV, 1 WL en KV, 2 WL en KV, 3 WL en KV St 1 WL en KV, 2 WL en KV, 3 WL en KV 2 WL en KV 2 WL en KV, 3 KV 2 WL en KV, 3 WL 2 WL en KV, 3 WL en KV 2 WL St WL en KV, 1 WL en KV, 2 WL en KV 1 KV, 3 WL en KV

Ontwikkeling spellingtoets Engels groep 7 en 8 vvto-scholen

5


3 Het onderzoek in 2011-2012 In het schooljaar 2011-2012 werden de volgende resultaten behaald (standaarddeviaties tussen haakjes1).

Tabel 2 Aantal goed gespelde woorden (2011-2012) groep 7, februari (N = 143) groep 7, juni (N = 143) groep 8, februari (N = 166)

14.5 (7.6) 17.1 (7.7) 17.6 (6.5)

Het verschil tussen de resultaten van groep 7 in februari en juni was significant, het verschil tussen de resultaten van groep 7 in juni en groep 8 in februari was niet significant. Op het eerste gezicht lijkt het vreemd dat groep 8 niet beter presteert dan groep 7. We hebben ons afgevraagd of het ontbrekende verschil verklaard zou kunnen worden doordat beide groepen op andere kenmerken evenmin verschillen, zoals: • de spellingvaardigheid in het Nederlands; • het aantal jaren dat Engels is aangeboden (de leerlingen van groep 8 zijn wellicht later gestart en zouden dan evenveel Engels gehad hebben als de leerlingen van groep 7); • het gebruikte leergangdeel (wellicht wordt in groep 7 en 8 overwegend hetzelfde deel gebruikt). Over deze punten is het volgende te melden. Spellingvaardigheid in het Nederlands Van een deel van de leerlingen was de score op de Cito-spellingtest bekend die aan het eind van groep 7 wordt afgenomen. Groep 7 (N = 104) behaalde een gemiddelde score van 143 (sd 7.5), groep 8 (N = 87) had aan het eind van groep 7 een gemiddelde score van 141 (sd 6.1). Het verschil tussen beide groepen was niet significant. Aantal jaren Engels Niet alle scholen zijn in dezelfde groep met Engels gestart, ook het aantal uren Engels verschilt per school en per leerjaar. Het zou kunnen zijn dat de leerlingen van groep 8 een gelijk aantal jaren ervaring2 met Engels hadden als de leerlingen van groep 7, waardoor het uitblijven van een verschil in spellingscore Engels verklaard zou kunnen worden. In februari varieert de ervaring met Engels zowel in groep 7 als in groep 8: 25 maanden (2.5 jaar), 30 maanden (3 jaar) en 40 maanden (4 jaar). Beide groepen hebben in februari gemiddeld evenveel ervaring, namelijk 32.4 maanden (groep 7) en 32.9 maanden (groep 8). Bij de tweede toetsafname van groep 7 in juni heeft deze groep natuurlijk 5 maanden meer ervaring dan groep 8 bij de afname in februari. Ondanks dat haalt groep 7 bij de tweede meting geen hogere score dan groep 8.

Wanneer resultaten worden vermeld, staat de standaarddeviatie (sd) tussen haakjes achter het gemiddelde. Bij de globale aanduiding van de ervaring met Engels is alleen rekening gehouden met het aantal jaren genoten onderwijs in het Engels, niet met het aantal uren. 1

2

6

Europees Platform - internationaliseren in onderwijs


Leermateriaal In groep 7 worden de delen 2 en 3 van Backpack gebruikt, in groep 8 de delen 3 en 4. Daarnaast is er in elke groep een aantal klassen dat ander materiaal gebruikt. Omdat de woorden uit het dictee aan alle leerlingen die Backpack gebruiken zijn aangeboden (zie tabel 1), zou het gebruikte deel van de leergang eigenlijk geen rol van betekenis kunnen spelen. Wel zouden de resultaten van leerlingen die een andere of geen leergang gebruiken van invloed kunnen zijn op de gemiddelde score van de groep als geheel. Het aandeel niet-gebruikers van Backpack blijkt in beide groepen bijna even groot, namelijk 49 leerlingen in groep 7 en 47 leerlingen in groep 8. In tabel 3 staan de resultaten, opgedeeld naar groep en gebruikt leermateriaal.

Tabel 3 Resultaten naar groep en leermateriaal Groep Backpack deel 2 7, juni 15.3 (7.8) (N = 45) 8, feb

Backpack deel 3 Backpack deel 4 18 (7.8) (N = 49) 17.7 (6.8) (N = 79) 19.5 (5.7) (N = 40)

Anders 17.8 (7.3) (N = 49) 15.7 (6.4) (N = 47)

Wij hebben twee subgroepen uit groep 7 en 8 vergeleken, namelijk enerzijds de leerlingen uit groep 7 en 8 die deel 3 van Backpack gebruiken, anderzijds de leerlingen uit groep 7 en 8 die ander materiaal gebruiken. In beide gevallen was er geen significant verschil tussen groep 7 en 8. In elk van beide groepen bleek geen invloed van het gebruikte leergangdeel van Backpack. In groep 7 verschilden de resultaten van de leerlingen die deel 2 gebruikten niet significant van die die deel 3 of ander materiaal gebruikten. In groep 8 bleek er wederom geen significant verschil tussen de score van gebruikers van deel 3 dan wel 4 van Backpack. Ook was er geen significant verschil tussen de gebruikers van deel 3 en ander leermateriaal. Het verschil tussen de gebruikers van deel 4 en ander leermateriaal was wel significant. Vanwege de zorgvuldige selectie van de woorden werd het ontbreken van invloed van de leergang al verwacht. Het is het opmerken waard dat in groep 7 en ten dele in groep 8 er evenmin verschil optrad met de score van leerlingen die ander leermateriaal gebruikten. Kennelijk behoren de gekozen woorden tot de basiswoordenschat van leerlingen uit het vvtoE. Dat zou betekenen dat het dictee ook gebruikt kan worden naast ander leermateriaal dan Backpack. Dit punt verdient nader onderzocht te worden. Op grond van de hiervoor genoemde overwegingen neigen we tot de conclusie dat het ontbrekende verschil in resultaat tussen de juni-meting van groep 7 en de februari-meting van groep 8 niet zo onverwacht is als men op het eerste gezicht zou denken. Er is geen verschil in spellingscore Nederlands (gemeten aan het eind van groep 7), het aantal jaren ervaring met Engels is globaal vergelijkbaar en het gebruikte leermateriaal blijkt van geringe invloed op de resultaten. Wat de ontwikkeling van een spellingtoets betreft, was het op basis van het onderzoek uit 2011-2012 niet mogelijk een eigen norm voor groep 8 te ontwikkelen. Wij waren benieuwd of de resultaten van groep 8 in een volgend cohort beter zouden zijn. Mocht dat het geval zijn, dan zouden die resultaten gebruikt kunnen worden voor een normering voor groep 8. Om dit te onderzoeken werd besloten om de leerlingen van de oorspronkelijke groep 7, in februari 2013, wanneer zij in groep 8 zitten, een derde keer te toetsen. Ontwikkeling spellingtoets Engels groep 7 en 8 vvto-scholen

7


4 Het onderzoek in 2012-2013 Resultaten Van de 144 leerlingen van groep 7 die in 2011-2012 meededen met het dictee, bleken er in februari 2013 slechts 126 aanwezig. Daarom zijn de resultaten van de beide eerste metingen herberekend op basis van dezelfde 126 leerlingen. De resultaten zijn te vinden in tabel 43.

Tabel 4 Resultaten op dictee van 30 woorden, alle metingen Groep Score 7, februari 2012 (N = 126) eerste meting 15 (7.5) 7, juni 2012 (N = 126) tweede meting 17.9 (7.2) 8, februari 2013 (N = 126) derde meting 20.8 (6.3)

Zoals eerder besproken, verschilden de resultaten van de eerste en tweede meting in groep 7 significant. In groep 7 is dus een vooruitgang te constateren. Het verschil tussen de resultaten van de tweede en de derde meting was eveneens significant. Dat betekent dat dit cohort in groep 8 vooruit is gegaan vergeleken met groep 7. Toetseffect? In hoeverre zijn de resultaten uit februari 2013 te danken aan het feit dat het voor de betreffende leerlingen om de derde meting met hetzelfde dictee ging? Om dit te onderzoeken hebben de leerlingen een kleine extra spellingtaak gemaakt. Tijdens een eerder onderzoek (2010) zijn spellingdata verzameld van 56 leerlingen uit groep 8 van EarlyBirdscholen. Tien van de woorden uit dat onderzoek zijn toegevoegd aan het dictee dat in februari 2013 is afgenomen. De woorden zijn uncle, mouth, yellow, Friday, fridge, orange, aunt, shoulder, cousin, young. In 2010 spelden leerlingen van groep 8 gemiddeld 6 (sd 2.6) van deze woorden goed, in 2013 werden door de huidige groep 8 gemiddeld 5.9 (sd 2.9) woorden goed gespeld. De score op deze tien woorden verschilde niet significant tussen beide groepen. Wij beschouwen dit als aanwijzing dat de spellingvaardigheid van de huidige groep 8 overeenkomt met wat van groep 8 verwacht kan worden. Dat de huidige groep 8 beter scoort dan groep 8 uit 2012, kan daarom ons inziens niet zonder meer verklaard worden uit het feit dat het dictee voor de derde keer werd afgenomen.

Het blijkt inderdaad zo te zijn dat een volgend cohort in groep 8 beter op het dictee heeft gescoord dan groep 8 in 2011-2012. Met de gegevens van de derde meting is het mogelijk ook voor groep 8 een normering vast te stellen. Besloten is om de normering van het dictee voor alle drie de afnamemomenten te baseren op de data van dezelfde 126 leerlingen, bij wie op drie momenten het dictee is afgenomen.

3

8

De resultaten per school zijn te vinden in de bijlage.

Europees Platform - internationaliseren in onderwijs


5 Normering Op hoeveel en welke woorden te baseren? Zoals te zien is in tabel 5, zijn er vier woorden (playing, games, homework en time) die op elk van de drie tijdstippen door meer dan 85% van de leerlingen correct gespeld werden. Hoewel deze vier woorden dus zeer gemakkelijk zijn en geen onderscheid maken tussen goede en slechte spellers, hebben wij ze toch in het dictee gehandhaafd. Deze woorden kunnen dienen om de leerlingen op hun gemak te stellen. Daarom zijn ze in de definitieve versie van het dictee zoveel mogelijk aan het begin geplaatst.

Tabel 5 Percentage correct gespelde woorden op drie tijdstippen N = 126 Groep Groep Groep Groep Groep Groep 7, feb 7, juni 8, feb 7, feb 7, juni 8, feb playing 87.3 94.4 97.6 jacket 61.9 66.7 77 games 92.1 93.7 100 teacher 34.9 41.3 51.6 busy 15.9 25.4 31 ice cream 54.8 63.5 78.6 homework 87.3 93.7 100 favourite 27.8 38.1 49.2 time 90.5 94.4 100 colour 62.7 61.9 68.3 ready 61.9 69.8 84.9 children 41.3 49.2 57.9 mother 75.4 86.5 88.1 picture 45.2 58.7 67.5 watching 50.8 65.1 67.5 reading 70.6 77.8 91.3 birthday 52.4 61.9 73 writing 19 27.8 44.4 Wednesday 33.3 58.7 68.3 fruit juice 18.3 27 36.5 always 45.2 54 72.2 breakfast 39.7 50 69 clothes 23.8 44.4 50 cupboard 18.3 27.8 24.6 blue 43.7 59.5 70.6 kitchen 59.5 63.5 69.8 eyes 56.3 69.8 85.7 enough 15.1 25.4 45.2 white 48.4 70.6 81 money 64.3 73 81

Ontwikkeling spellingtoets Engels groep 7 en 8 vvto-scholen

9


In de tabel is ook te zien dat door groep 7 in februari zes woorden door minder dan 25% van de leerlingen correct is gespeld. De woorden busy, clothes, writing, fruit juice, cupboard en enough zijn halverwege groep 7 kennelijk te moeilijk voor het gros van de leerlingen. Wij hebben overwogen om deze woorden buiten beschouwing te laten bij de normering van de februari-meting in groep 7, maar hebben ze uiteindelijk toch gehandhaafd, en wel om de volgende reden. De normering van het dictee is gebaseerd op de indeling in kwartielen, steeds een kwart van de leerlingen betreffend. Bij vergelijking van het bereik van de grenswaarden uitgaande van 24 woorden (score_24) dan wel 30 woorden (score_30) bij de februarimeting in groep 7, bleek er wat de 50% zwakste leerlingen betreft slechts een minimaal verschil op te treden, namelijk 15 versus 14.5 (zie tabel 6). Omdat er in het dictee geen halve fouten gemaakt kunnen worden, zal 14.5 in de praktijk afgerond worden naar 15.

Tabel 6 Grenswaarden kwartielen februarimeting groep 7 Kwartiel Score_30 Score_24 25 8 8 50 15 14.5 75 21 19

10

Europees Platform - internationaliseren in onderwijs


Aangezien het dictee ten doel heeft zwakke spellers op te sporen en er weinig verschil in uitkomst blijkt te zijn bij het hanteren van de score_30 dan wel score_24, is besloten ook voor de februarimeting van groep 7 uit te gaan van de score gebaseerd op 30 woorden. Dat heeft de prettige consequentie dat een leerkracht voor het vaststellen van de score voor alle drie de meetmomenten kan uitgaan van de 30 woorden uit het dictee, en niet voor de eerste meting in groep 7 zich moet beperken tot 24 woorden. Vier niveaus Voor de normering is gebruik gemaakt van de verdeling in vieren, overeenkomend met vier keer 25% van de populatie. Niveau A komt overeen met 25% van de leerlingen met de hoogste score, niveau D met 25% van de leerlingen met de laagste score. De normering is steeds gebaseerd op 30 woorden.

Tabel 7 Normering voor drie meetmomenten Afnamemoment februari groep 7 juni groep 7 februari groep 8

D-niveau C-niveau ≤ 8 > 8 en ≤ 15 ≤ 12 > 12 en ≤ 17 ≤ 16 > 16 en ≤ 21

B-niveau > 15 en ≤ 21 > 17 en ≤ 25 > 21 en ≤ 27

A-niveau > 21 > 25 > 27

6 Tot besluit Gelet op de ontstaansgeschiedenis van de spellingtoets, zal het duidelijk zijn dat de normering van het dictee als voorlopig beschouwd moet worden. De spellingtoets zal zeker op den duur opnieuw onder de loep moeten worden genomen. Voor nu en de komende jaren zijn we tevreden met dit eenvoudig af te nemen instrument. Wij verwachten dat het dictee ook geschikt is voor gebruikers van ander leermateriaal. In de toekomst zal dat nader moeten worden onderzocht.

Ontwikkeling spellingtoets Engels groep 7 en 8 vvto-scholen

11


Bijlage Resultaten per school, dictee van 30 woorden School 1 (N = 27) 2 (N = 24) 3 (N = 6) 4 (N = 20) 5 (N = 16) 6 (N = 15) 7 (N = 18) totaal (N = 126)

12

Februari groep 7 15.9 (8.2) 16.5 (6.6) 10 (7) 12.5 (7.6) 16 (6.9) 16.4 (7.6) 13.8 (7.4) 15 (7.5)

Europees Platform - internationaliseren in onderwijs

Juni groep 7 19.4 (7) 18.8 (7) 12 (5.9) 16 (7.6) 19 (5.9) 20.2 (6.9) 15.9 (8.1) 17.9 (7.2)

Februari groep 8 21.3 (6.3) 20.8 (5.3) 14 (7.7) 19.9 (6.7) 21 (5.7) 23 (6.8) 21.8 (5.8) 20.8 (6.3)


Ontwikkeling spellingtoets Engels voor groep 7 en 8 van vvto-scholen