Page 1

Dit is een commerciële uitgave van European Media Partner bij deze krant.

ANALYSE ECONOMIE MET FOCUS OP ENTREPRENEURS EN ZAKENREIZEN

CONTENT WITH A PURPOSE

NR. 5 FEBRUARI 2018

ANALYSEECONOMIE.NL

Jitse Groen – Oprichter Thuisbezorgd.nl

ENTREPRENEURS

“Het is een beetje een Nederlands probleem om maar over de grens te willen ondernemen, gewoon omdat er veel buitenland is. Maar stel: je bent succesvol in Nederland, vraag je dan eerst af: ben ik echt succesvol? Kent iedereen ons? Want wat in Nederland werkt, hoeft dat in het buitenland niet per se te doen. Met marketing moet je weer helemaal vooraan beginnen. Niemand kent je. Je kunt wel borden ophangen, maar het wil niet zeggen dat dat werkt. Kortom: Zakendoen in het buitenland kost meer en het levert minder op. Daarom zeg ik: niet doen.” “Als je het toch wilt doen, moet je bereid zijn en de middelen hebben om er veel tijd en geld in te investeren. In België ging het maar net, in Duitsland hebben we nog niet genoeg inkomsten om de uitgaven te dekken. Je hebt het kunnen lezen in het FD: de 18,3 miljoen euro EBITDA-verlies die we afgelopen jaar leden, kwam grotendeels door de Duitse marketing. Maar die marketing hebben we nu eenmaal nodig om snel te groeien.”

Lees meer op pagina 8

Lees meer artikelen op analyseeconomie.nl ZAKENREIZEN

BOET KREIKEN

EXECUTIVE VICE PRESIDENT CUSTOMER EXPERIENCE BIJ KLM

‘Een comfortabele vlucht is het begin van een goede zakenreis’

Marijke Poppink De digitale wereld breekt eindelijk ook door in de Business Travel industrie! Na jaren van achterlopen op andere industrieën, zie je gelukkig steeds meer technologiebedrijven hun intrede doen, van startups tot gerenommeerde bedrijven, die de ontwikkelingen naar een hoger niveau willen tillen. Technologieën als Machine Learning, AI (Artificiële Intelligentie) en Blockchain doen hun intrede. Er is een trend onder aanbieders die zich richten op het MKB, een ondergewaardeerde markt tot nu toe, om onder andere met AI aangestuurde chatbots de serviceverlening aan zakelijke reizigers te veranderen. In Amerika werken sommige grote TMC’s (Travel Management Company) al samen met deze nieuwkomers maar ook in Europa en met name Duitsland zien we deze bedrijfjes de kop op steken.

Lees meer op pagina 14

Lees meer op pagina 18 ENTREPRENEURS

Een gezonde geest in een gezonde werkomgeving

Lees meer op pagina 10

ENTREPRENEURS

ZAKENREIZEN

Van crowdfunding tot venture capital Met de groei van een onderneming verandert ook de behoefte aan financiering. Schaven aan een idee vraagt nu eenmaal minder geld dan de productie van het uiteindelijke product. Het is nooit goedkoper geweest een bedrijf te starten, maar nooit zo duur geweest het hard door te laten groeien. Lees meer op pagina 6

Steden strijden om congressen en events

Lees meer op pagina 22

Makkelijk betalen en declareren met dit ijzersterke duo Alle betalingen verzekerd

E R I E B R A S S LA FR ANCE

Nooit meer bonnen kwijt 00 90 78 56 34 12 32 55

Reduce Expense Costs

Buitenlandse BTW automatisch terug

Meer weten of afspraak maken? Ga naar www.mobieldeclareren.nl


2 INLEIDING – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

ANALYSE ECONOMIE

PROFIELEN IN DEZE PUBLICATIE

European Media Partner presenteert Analyse Economie met focus op entrepreneurs en zakenreizen. In deze special vindt u alles over de laatste trends op het gebied van ondernemen, vitaliteitsmanagement, duty of care en MICE.

Daarnaast zullen we ingaan op de laatste trends op het gebied van zakenreizen. Marijke Poppink, columniste bij Luchtvaartnieuws.nl legt de focus hierbij vooral op de digitalisering in de zakenreiswereld. Wat zijn de laatste trends op dit gebied?

Zo wordt onder andere ondernemer Jitse Groen, oprichter van Thuisbezorgd.nl, aan de tand gevoeld over het starten van zijn onderneming en doorgroeien naar het buitenland. Wat zijn zijn tips en wat moeten ondernemers vooral niet doen?

Natuurlijk is het ook van groot belang dat de zakenreiziger de juiste behandeling krijgt wanneer hij of zij onderweg is. Boet Kreiken, Vice President Customer Experience bij KLM vertelt over de wensen van de zakenreiziger en legt uit hoe je daar het beste in kan voorzien.

Ook Valentijn van Nieuwenhuijzen schijnt zijn licht op de huidige staat van de economie. Nu de spaarrentes laag zijn wordt het steeds interessanter om te gaan investeren. Daarbij kunt u natuurlijk denken aan investeren in fondsen of vastgoed, maar ook het investeren in startende ondernemingen wordt steeds populairder. Hoe komen zij aan de financiering die ze nodig hebben om van hun idee een succes te maken.

Voor het laatste nieuws over financiering, gezonde werkplekken, MICE, duty of care en alle andere zaken omtrent entrepreneurs en zakenreizen bent u bij deze special aan het juiste adres.

Jitse Groen Oprichter Thuisbezorgd.nl

Boet Kreiken Vice president Customer Experience bij KLM

INHOUD ENTREPRENEURS 4

Marijke Poppink Onafhankelijk Business Travel Consultant

Valentijn van Nieuwenhuijzen Chief Investment Officer bij NN Investment Partners

Wij wensen u veel leesplezier!

EXCLUSIEF VOOR HET WEB

DIGITALE CONTENT

Voorwoord: Valentijn van Nieuwenhuijzen 5 Expert panel: digitalisering 6 Van crowdfunding tot venture capital 8 Profiel: Jitse Groen 10 Een gezonde werkomgeving 12 Duurzaam vastgoed 13 Oost-Europese handen uit de mouwen ZAKENREIZEN 14 16 18 20 21 22

Voorwoord: Marijke Poppink Het is meedoen of achterblijven Profiel: Boet Kreiken Duty of care: "Ik ben safe" Videoconferencing & MICE Steden strijden om congressen

ANALYSE ECONOMIE

POPULAIRE ARTIKELEN OP ANALYSEECONOMIE.NL Alternatieve manieren om economische groei te financieren

Ondernemend Nederland kent een goede economische periode. Het aantal werklozen daalt door het toenemend aantal banen bij nieuwe en groeiende bedrijven. In Europa verdiende het mkb in 2016 zo’n 3,9 biljoen euro, waar zo’n negentig miljoen mensen werkzaam waren.

“De trends in de zakenreisbranche laten zich samenvatten als digitalisatie, personalisatie, en nu nog frustratie. De zakenreiziger heeft binnenkort de hele businesstrip in de smartphone”, aldus Tijn Kramer, hoofdredacteur van Business Traveller. Weten wat deze trends in de praktijk inhouden? Lees dan de gehele kroniek op analyseeconomie.nl.

Weten hoe u het beste financiering voor uw bedrijf kunt regelen? Op pagina 6 vindt u een artikel waarin alle stappen beschreven staan! Veel leesplezier! Tim & Roos, Campaign Managers

ANALYSEECONOMIE.NL

DIGITALE KRONIEK

TIM & ROOS TIPPEN!

Campaign Managers: Roos Naftaniel & Tim Rijnaarts

Bekijk exclusieve films en video's op onze campagne website.

Nieuwe innovaties maken vliegen plezieriger

Door technologische innovaties is de luchtvaartindustrie sterk aan het veranderen. Passagiers kunnen op vliegvelden nu zelf hun bagage inchecken via geautomatiseerde incheckbalies. Ook is het op sommige vluchten mogelijk om verbinding te maken met wifi. Zeker voor zakenreizigers kan dit erg prettig zijn.

Op onze campagne website vindt u nog veel meer interessante artikelen en interviews.

roos.naftaniel@europeanmediapartner.com tim.rijnaarts@europeanmediapartner.com Managing Director:

Amanda Ghidoni

Chief Content Officer Redacteur: Layout: Tekst:

Mats Gylldorff Marjon Kruize Rowan Brandt Mark van der Heijden Dennis Mensink Jerry Huinder Hugo Schrameyer Marc van der Sterren Erzsó Alföldy

Coverfoto: Gedistribueerd: Drukkerij:

KLM Thuisbezorgd.nl Het Financieele Dagblad 2018 RODI Rotatiedruk

CONTENT WITH A PURPOSE European Media Partner Nederland B.V Kleine-Gartmanplantsoen 21, 1017 RP Amsterdam Tel: +31 202 622 010 Email: nl@europeanmediapartner.com www.europeanmediapartner.com

Volg ons digitaal:

@europeanmediapartner

Recycle of geef het magazine door!

analyseeconomie.nl

European Media Partner is gespecialiseerd in contentmarketing en native advertising. Wij combineren redactionele inhoud met themakranten die bij toonaangevende dagbladen zijn bijgevoegd. Wij zorgen ervoor dat de boodschap van uw merk wordt overgebracht, en uw doelgroep de juiste beslissingen neemt. ADVERTENTIE

INVESTEER IN

luxueus 5-sterrenvastgoed OP KAAPVERDIË

10 %

NETTO OPBRENGST VANAF DAG 1 (TIJDENS BOUWFASE) TOT OPENING RESORT

7% NETTO VERHUUROPBRENGST VOOR DE EERSTE 5 JAAR

5% NETTO VERHUUROPBRENGST VOOR DE VOLGENDE 10 JAAR

Onze ervaring in de Exclusieve Kaapverdië vastgoedsector is ongeëvenaard. Onze partner The Resort Group Plc is uitgegroeid tot marktleider op Kaapverdië. Met drie operationele Resorts in partnerbeheer met Meliá Hotels International, ‘s werelds grootste resortuitbater, kan elke gast een exclusieve vakantie-ervaring beleven. Dit verklaart het uitstekend rendement voor vastgoedinvesteerders, naast de overeenkomsten voor gegarandeerde bezetting met grote touroperators die uw jaarlijkse netto huuropbrengsten ondersteunen. Bovendien wordt uw eigendom geregistreerd in een notariële akte.

LotB_Ad_Financieel Dagblad_265x125_NL_01.indd 1

Willem Balkema Representative for Living on the Beach in The Netherlands

ONTVANG ONZE BROCHURE VOL INSPIRATIE

info@living-on-the-beach.nl +31 (0)85 0655269 www.livingonthebeach.com

19/02/18 17:03


Reist u regelmatig via Schiphol?

Word nu Privium Plus lid en betaal voor het eerste jaar € 180,- ipv € 215,-* • Priority toegang naar security • Snelle grenspassage met irisscan • Toegang tot de ClubLounge en Airside Lounge • Vooraan parkeren Wilt u gebruik maken van deze actie? Ga naar Schiphol.nl/privium en meld u als Privium Plus lid aan. Gebruik in het inschrijfformulier de actiecode: FD2018. *Deze actie is geldig tot en met 1 mei 2018.

Time is the biggest luxury


4 VOORWOORD ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

Foto: Sander Nieuwenhuys

Foto: Fotolia

Valentijn van Nieuwenhuijzen, Chief Investment Officer bij NN Investment Partners.

SPAREN OF TOCH BELEGGEN? Met de aandelenbeurzen op recordhoogte en een spaarrente van bijna 0, zijn veel mensen op zoek naar (nieuwe) beleggingsmogelijkheden. Sommigen worden gelokt door de kans op snelle verdiensten. Anderen zijn serieus op zoek naar manieren om vermogen op te bouwen voor de lange termijn. Dit laatste is in mijn optiek zeer verstandig: we worden steeds meer zelf verantwoordelijk voor onze financiële toekomst en daarmee groeit het belang om geld opzij te leggen voor later. Het is zeker verstandig je te ver-

diepen in je financiële toekomst en de mogelijkheden te verkennen om vermogen op te bouwen. Sommige kosten lopen namelijk steeds verder op. Neem het pen-

sioen: door de versobering van de pensioenopbouw via de werkgever, kunnen mensen later worden geconfronteerd met een lager dan verwacht pensioen. Of denk aan onderwijs: jongeren die willen studeren moeten óf een flinke studieschuld opbouwen, óf de ouders moeten een goed gevulde portemonnee hebben. De kosten van vier jaar studeren lopen in de tienduizenden euro’s. Oplopende zorgkosten of een eigen huis, dat onder andere door de vermindering van de hypotheekrenteaftrek duurder wordt, zijn andere voorbeelden.

‘Het is zeker verstandig je te verdiepen in je financiële toekomst en de mogelijkheden te verkennen om vermogen op te bouwen.’

Vermogen opbouwen is uiteindelijk

verleden leek dit nog via een vast stramien te gebeuren. Het vermogende deel van de natie belegde,

de enige manier om deze kosten op te vangen. In het recente

terwijl de rest vertrouwde op zijn spaarrekening. Daar begint nu, gelukkig, verandering in te komen. Waarom gelukkig? Beleggen brengt risico’s met zich mee, maar heeft op langere termijn – tien, twintig jaar – historisch gezien altijd een stuk meer opgeleverd dan sparen. Een spaarrente van net geen 0% is geen aantrekkelijk alternatief.

nastreven. Daarnaast is het ook verstandig te beleggen in ondernemers met een goed idee, om zo hen en jezelf verder te helpen. Zo draag je niet alleen bij aan de toekomst van jezelf en die van je kinderen, maar ook aan die van volgende generaties.

Valentijn van Nieuwenhuijzen, Chief Investment Officer bij NN Investment Partners

Investeren in de toekomst is dus

verstandig. En het mooie daarbij is dat je niet alleen in je eigen toekomst of die van je kinderen kan investeren, maar ook in die van de wereld. Door verantwoord te beleggen kun je namelijk een combinatie van financieel én maatschappelijk rendement

INVESTEER IN ONDERNEMERS Door te investeren in entrepreneurs help je niet alleen jezelf, maar zorg je ook dat ondernemingen verder kunnen ontwikkelen. Meer lezen? Kijk dan op analyseeconomie.nl ADVERTENTIE

M O E I T E LO O S AC T I E F WERKEN MET DE F E L LOW E S ® Z I T-S TA O P LO S S I N G E N Onze Zit-Sta oplossingen installeert u in een handomdraai op elk standaard bureau. Alle Fellowes® Zit-Sta producten bevatten unieke eigenschappen zodat u op een gezonde, veilige en actieve manier kunt werken. Dat is waar we voor staan! www.fellowes.com

F e l l o w e s ® L o t u s ™ Z i t -St a w e r k s t at i o n


ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

Ernst Groenteman Partner Entrepreneur Of The Year bij EY

René de Jong & Marieke Kessels Commerciële Directie Infoland

Adjan Kodde Founder van Mirabeau

Frank de Jong Senior Digital Business Consultant, Orange Business Services

WAAROM IS HET BELANGRIJK OM TE DIGITALISEREN?

WAAROM IS HET BELANGRIJK OM TE DIGITALISEREN?

WAAROM IS HET BELANGRIJK OM TE DIGITALISEREN?

WAAROM IS HET VAN BELANG OM TE DIGITALISEREN?

– Het klantgedrag is veranderd, dat is de belangrijkste reden om te digitaliseren. Digitalisering van de voorkant is sowieso essentieel, maar in veel gevallen moet ook het product of het businessmodel op de schop en de achterkant van het bedrijf moet erop ingericht zijn.

WAT IS DE IMPACT VAN DIGITALISERING VOOR ONDERNEMINGEN?

– Het gaat vaak om enorme veranderingen. Je hebt simpelweg andere mensen nodig als je je bedrijf digitaliseert. Dertig tot vijftig procent kan gewoon niet mee. Je hebt IT-gedreven, slimme mensen nodig. Mensen die niet bang zijn voor verandering, maar die ook vrijheid willen. Grote bedrijven hebben het ‘t moeilijkst.

WAAROM JUIST NU DIGITALISEREN?

– Als je nu niet digitaliseert, ben je out-ofbusiness. Drie jaar geleden stond het nog nauwelijks op de agenda van de directies; nu staat het overal in de top drie van belangrijkste thema’s. Terecht, al is het wat laat. Iedereen vraagt zich af: wat betekent digitaliseren nu voor ons? Voor sommigen is die vraag defensief, anderen zien vooral kansen.

IS HET NOG MOGELIJK OM TE INNOVEREN ZONDER DIGITALISERING?

– Het kan natuurlijk wel. Met een nieuw, goed product kun je bijvoorbeeld nog steeds een markt aanboren. Maar vaak gaat het wel samen met digitalisering. En met het verzamelen van klantdata.

r dezelfde

– Door slimme softwaretoepassingen kunnen organisaties en medewerkers meer waarde toevoegen voor klanten én de verspilling verminderen. Wanneer de juiste informatie je digitaal bereikt, kun je slimmer werken. Wij geloven dat iedere organisatie op die manier kan excelleren.

WAT IS DE IMPACT VAN DIGITALISERING VOOR ONDERNEMINGEN?

– Digitalisering heeft op verschillende manieren een impact op organisaties. Denk aan Smart Analytics; door via technologie een digitale thermometer in je organisatie en de klantreis te steken kun je sneller inspelen op behoeften van de klant. Het kan betekenen dat je jezelf als organisatie opnieuw moet uitvinden en je businessmodel moet kantelen. Een partij als Philips is daar goed in geslaagd.

WAAROM JUIST NU DIGITALISEREN?

– Het is belangrijker dan ooit om in deze veranderende wereld bij te blijven om je concurrentiepositie te behouden dan wel verstevigen. Als organisatie moet je zowel wendbaar als weerbaar zijn. Iedereen moet tegenwoordig alles weten. Alles is complexer geworden, of je nou in de fabriek, in de zorg of op kantoor werkt. Een digitale organisatie is essentieel om hiermee om te gaan.

IS HET NOG MOGELIJK OM TE INNOVEREN ZONDER DIGITALISERING?

– Absoluut, honderd procent! Innovatie gaat vaak om dingen anders doen. Agile werken bijvoorbeeld of slimmer met de klant samenwerken. Wij vinden ‘gezonde onrust’ belangrijk om verder te komen. Geen genoegen nemen met ‘goed’, maar voortdurend nadenken over hoe het slimmer kan.

– Na de opkomst van mobiel zijn mensen nagenoeg 24 uur per dag verbonden met internet. Dit heeft veel impact gehad op de manier waarop ze interacteren met bedrijven. Het is van belang dat bedrijven inspelen op dit veranderde klantgedrag. Bovendien zijn veel producten en diensten commodities geworden en zijn excellente digitale services steeds vaker de onderscheidende factor.

WAT IS DE IMPACT VAN DIGITALISERING VOOR ONDERNEMINGEN?

– Geen enkele Raad van Bestuur maakt zich niet meer druk om Digital. Het raakt alle facetten van een bedrijf, van merkpositionering tot product of dienstpropositie. High mature bedrijven zijn bezig om de interactie tussen klanten en medewerkers naadloos te maken. De merken van de toekomst zijn intelligent en persoonlijk.

WAAROM JUIST NU DIGITALISEREN?

– We zitten al in de derde ‘wave’ van internet, die van Big Data, AI en algoritmen (na de opkomst van het ‘www’ in ’95 en die van mobile in ’07, red.). En deze golf gaat alles omvergooien. Het is natuurlijk nooit te laat, maar zij die al digitaal getransformeerd zijn hebben wel een voorsprong. Zij weten wat het is om te veranderen.

IS HET NOG MOGELIJK OM TE INNOVEREN ZONDER DIGITALISERING?

– Ja! Sterker, dat moet nog veel meer gedaan worden. Wij hebben bijvoorbeeld behoorlijk veel mensen in huis die industrieel design hebben gestudeerd en dus niet per se een digitale achtergrond hebben, dat is van belang omdat we digitaal en analoog steeds meer integreren. Met ‘design thinking’ valt nog veel winst te behalen.

– Je moet het vooral niet doen omdat het moet. Het is van belang om na te denken over welke waarde je eruit gaat halen voor specifieke processen of producten.

WAT IS DE IMPACT VAN DIGITALISERING OP ONDERNEMINGEN?

– In tijd en geld gemeten is deze groot. Maar daar staan ook klinkende cases tegenover, zoals kostenbesparingen van meer dan dertig procent en nieuwe digitale producten met een groot marktpotentieel.

WAAROM JUIST NU DIGITALISEREN?

– Botweg alles digitaliseren en bergen data verzamelen zonder duidelijk doel gebeurt steeds minder. Bedrijven hebben geleerd van hun fouten in het verleden en behalen juist nu successen door het op een andere manier te organiseren.

IS HET NOG MOGELIJK OM TE INNOVEREN ZONDER DIGITALISERING?

– Als je de lokale bakker bent, vast wel. Tegelijkertijd is de verwachting van de consument steeds hoger geworden. Personalisering en ‘instant gratification’ worden belangrijker. We willen niet meer allemaal diezelfde zwarte T-Ford kopen, maar een customized model en ook nog eens gisteren geleverd. Om aan die verwachtingen te voldoen moet je eigenlijk wel gaan digitaliseren. Dennis Mensink

GA DIGITAAL! Digitalisering is van groot belang voor ondernemers. Wilt u meer lezen over de digitale wereld? Kijk dan op analyseeconomie.nl. ADVERTORIAL - GESPONSORDE CONTENT

SBR Banken wil kredietaanvraag rationaliseren Bij het aanvragen van krediet zijn tal van partijen betrokken. Denk aan accountants, banken, de Kamer van Koophandel of de Belastingdienst. Als ondernemer word je geduld zwaar op de proef gesteld, terwijl er wel degelijk een route bestaat naar een vlotte afhandeling. Bij SBR Banken staat de afkorting SBR voor Standard Business Reporting, wat er concreet op neerkomt dat financiële gegevens van ondernemers en ondernemingen digitaal en gestandaardiseerd uitgewisseld wordt. “Deze moderne en digitale uitwisseling van bedrijfsmatige rapportages scheelt een zee aan tijd”, vertelt directeur Sander Middendorp van SBR Banken. Toegang Deze bankenorganisatie werd opgericht door ABN AMRO, ING en Rabobank en is geen financiële instelling in de gebruikelijke zin. De organisatie heeft onder andere als missie de toegang tot krediet voor ondernemers te verbeteren. Een slecht ondernemersplan nodigt niet uit tot kredietverstekking, maar dat is niet de enige reden waarom financiering wordt geweigerd “Er valt veel te winnen door dezelfde data-taal te spreken. Niet alle stakeholders, zoals accountants of KvK, spreken dezelfde taal. Als er ruis ontstaat, komt dat de toegang tot kredietvoorzieningen zeker niet ten goede”, aldus Sander Middendorp.

Ecosysteem Wat SBR Banken nu onderscheidt, is dat de organisatie heeft gebouwd aan een ecosysteem, waarin alle betrokken partijen dezelfde ‘financiële data-taal’ spreken. Zo is er bijvoorbeeld één taal voor jaarrekeningen, IB-aangiftes en vastgoedtaxaties. Bovendien worden financiële gegevens gestandaardiseerd en gevalideerd digitaal uitgewisseld op basis van een betrouwbare en veilige techniek. Deze structuur heeft SBR Banken ondertussen laten uitgroeien tot hét platform voor digitale gegevensuitwisseling. Want wat de oorspronkelijke oprichtende banken hebben neergezet, is daarna opengesteld voor tal van kredietverleners. “Ondernemers kunnen zodoende optimaal profiteren van digitalisering in onze wereld van financiële dienstverlening. Niet alleen kredietvraagstukken komen daarbij aan de orde, maar in de toekomst ook vastgoed-, hypotheken-, lease- en duurzaamheidsdata. Doordat alle relevante partijen dezelfde data-taal spreken, begrijpen zij elkaar beter, worden zaken transparanter en is het veel makkelijker communiceren met elkaar”, besluit Sander Middendorp.

www.sbrbanken.nl

5

“Er valt veel te winnen door dezelfde data-taal te spreken.” - Sander Middendorp, directeur van SBR Banken


6 ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

VAN CROWDFUNDING TOT Met de groei van een onderneming verandert ook de behoefte aan financiering. Schaven aan een idee vraagt nu eenmaal minder geld dan de productie van het uiteindelijke product. Robin Slakhorst: “Het is nooit goedkoper geweest een bedrijf te starten, maar nooit zo duur geweest het hard door te laten groeien.” In het meest westelijke puntje van

Rotterdam, daar waar de stad overgaat in de haven, torent de Rotterdam Science Tower hoog boven zijn omgeving uit. Het biedt daardoor een van de mooiste vergezichten in de havenstad, over de Nieuwe Maas, de Merwehaven, Pernis en verder. Binnen wordt op een heel ande-

re manier aan de toekomst van Nederland gewerkt. Daar zijn meer dan 100 startups, scale-ups en ondersteunende organisaties bezig met het bouwen en groeien van hun bedrijven; van het leren ondernemen tot het vinden van financiering via crowdfunding of bij investeerders. De uitstraling is die van een start-up zelf, tot een glijbaan tussen twee verdiepingen aan toe. Hier komen jaarlijks honderden

start-ups langs die willen groeien van briljant idee tot een serieuze onderneming, van financiële steun door een oom en tante tot een financiering door venture capitalists. “Wij pushen ondernemers hun idee zo snel mogelijk te valideren zonder veel geld te (hoeven) investeren”, zegt Martin Luxemburg, directeur van Erasmus Centre for Entrepreneurship, dat ondernemers leert ondernemen. “Want maar 10 procent van de startups die onze

startprogramma’s doorlopen zullen over vijf jaar nog bestaan.”

De eerste stap voor veel van deze

starters is crowdfunding. Dat is niet de financiering zoals we die kennen van platformen als Kickstarter, waarbij velen geld betalen om een eerste editie van het product te krijgen – of beter gezegd, het is niet alleen financiering zoals bij deze platformen. Vaker is het een combinatie van gelden afkomstig van familie en vrienden, business angels en VC-fondsen. “Crowdfunding is een goed lijmmid-

del tussen de verschillende financieringsvormen”, zegt Robin Slakhorst van Symbid, een bedrijf dat in 2011 begon als de eerste durfkapitaal crowdfunders ter wereld. “Het is efficiënt en transparant en je kunt zonder frictie investeringen doen.” Het voordeel van crowdfunding is dat het snel tot stand wordt gebracht. Slakhorst: “Een VC-traject duurt tot twaalf maanden, die tijd heb je niet. Start-ups moeten sneller geld aantrekken om groei te financieren, omdat de rest van de wereld zo snel groeit.” De bedragen zijn dan ook niet zo groot, veelal tussen de 50.000 en 250.000 euro. Hiervoor kunnen aandelen of een converteerbare obligatie worden gevraagd, maar dit gebeurt vaker niet dan wel. Dit is ook het moment om te zorgen

voor validatie: is het idee werkelijk levensvatbaar? Een prototype is daarvoor handig maar niet eens strikt noodzakelijk, zegt Erwin Koenraads van Get in the Ring, dat start-ups koppelt aan investeerders,

corporates en overheden. “Zelfs als je het fysieke product niet hebt, kun je al de technische tekeningen laten zien aan specialisten of early adopters. Daarmee kun je al toetsen of het idee dat je hebt in werkelijkheid kan en of er potentieel behoefte aan is, dit helpt in het verkrijgen van financiering.” Ook een succesvolle Kickstarter-campagne bewijst het gelijk van de ondernemer. “Daarom zie je ook veel business angels op crowdfunding platformen. Zij willen een bedrijf zien, zodat ze erin gaan geloven, om vervolgens ook een grotere rol daarin te spelen.”

Foto: Philippe Fitte

In de volgende fase komen namelijk de business angels om de hoek kijken. “Business angels zijn er in alle soorten en maten”, zegt Koenraads. “Het zijn bankiers met een mooi belegbaar vermogen en aan de andere kant internetondernemers die een exit hebben gehad met een snelgroeiend internetbedrijf.” Ongeveer 5000 angels hebben zich verenigd in de Vereniging van Business Angels Netwerken. Deze financieringsronde duurt vaak langer, rond de negen maanden is normaal. Zij willen bijvoorbeeld zien dat de start-up zijn product of dienst al aan de man heeft gebracht – al speelt emotie ook een rol, zegt Slakhorst. “Natuurlijk moet de businesskant in orde zijn, maar ze denken ook vaak: het is mijn geld en het zijn leuke gasten die de wereld een beetje beter maken.” Wel verwachten de angels boter bij de vis; een belang van 5 tot 35 procent in aandelen is normaal. Dat verandert het spel enorm,

Luxemburg: “Wij pushen ondernemers hun idee zo snel mogelijk te valideren.”. ADVERTORIAL - GESPONSORDE CONTENT

FinTech-kredietverstrekker Spotcap helpt ondernemers middels flexibel zakelijk krediet Ook in financiële dienstverlening heeft technologie haar intrede gedaan, dit ten voordele van ondernemers. Dankzij de inzet van financiële technologie, afgekort FinTech, kunnen innovatieve spelers klanten efficiënter bedienen in zakelijke kredietverlening dan traditionele partijen. De opkomst van FinTech wordt daarom niet alleen gezien als verrijking van het financieringslandschap, maar met name ook van het ondernemersklimaat. Inspelen op behoeftes van ondernemers Online financiers als Spotcap combineren data en algoritmes met expertise om de kredietwaardigheid van een bedrijf sneller en efficiënter te analyseren. Bijkomend voordeel is dat hierdoor meer mogelijkheden en flexibiliteit in het product geboden kunnen worden. Spotcap vraagt als zakelijk kredietverstrekker bijvoorbeeld geen aanvullende zekerheden, waardoor de financiering uitstekend gestapeld ingezet kan worden in combinatie met een bancaire lening. Naast jouw langlopende lening bij de bank, heb je als ondernemer ook regelmatig behoefte aan extra financiering. Bijvoorbeeld wanneer er sprake is van liquiditeitskrapte ontstaat er een behoefte voor

aanvullend werkkapitaal. Spotcap biedt ondernemers een aantrekkelijke financieringsoplossing vanwege de gebruiksvriendelijkheid en flexibiliteit in kredietaanvragen. Als online financieringspartner van het MKB speelt Spotcap in op de behoeftes van ondernemers door service en snelheid te bieden. Geheel online en binnen één werkdag krediet Spotcap maakt op efficiënte wijze gebruik van FinTech. Middels slimme algoritmes kan de online kredietverlener een snelle en accurate krediet- en risicoanalyse uitvoeren. Spotcap helpt ondernemers middels flexibel zakelijk krediet van €10.000 tot €250.000. Ondernemers kunnen geheel online en op eenvoudige wijze kredietaanvragen indienen. Deze worden binnen één werkdag beoordeeld en bij goedkeuring kan het krediet ook direct worden opgenomen. Dit is mogelijk door geavanceerde financiële technologie die de zakelijke gegevens van een bedrijf analyseert. Hierbij denkt Spotcap persoonlijk met haar klanten mee in het vinden van de juiste financieringsoplossing passend bij de behoefte van de ondernemer. Ga voor meer informatie naar uw financieel adviseur of www.spotcap.nl.


ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

VENTURE CAPITAL Foto: Get In The Ring

waarschuwt Luxemburg. “Het grootste probleem van deze fase van financiering is dat de spelregels niet vast staan. Daardoor kan het bedrijf verkeerd gefinancierd worden.” Eventuele afspraken kunnen doorwerken in de toekomst. “In een volgende fase kan de venture capitalist vragen: waarom heeft de business angel zoveel invloed?” Koenraads geeft start-ups daarom

het advies ook heel kritisch naar de business angels te kijken. “Zo goed als een investeerder due dilligence doet rondom een ondernemer, zou-

Koenraads: “VC’s willen geen enkele parel missen.” Foto: Symbid

Slakhorst: “Crowdfunding is een goed lijmmiddel tussen de verschillende financieringsvormen.”

Foto: Stichting Betalingsachterstandenregister

Moeilijk om deze investeerders te

vinden is het niet, zegt Koenraads. “De VC’s willen allemaal gevonden worden. Ze willen zoveel mogelijk interessante ondernemers tegenkomen en geen enkele parel missen.” Bij hen klop je vaak aan voor een financiering vanaf een half tot een miljoen euro, met waarderingen voor de start-up die 5 miljoen euro of meer waard is.

‘Business angels zijn er in alle soorten en maten.’ den ondernemers ook due dilligence rondom een investeerder moeten doen. Vraag naar de deals van vorig jaar, vraag naar het telefoonnummer van de ondernemer waarin de angel heeft geïnvesteerd. Geen enkele serieuze investeerder zal daar een probleem mee hebben.”

Ook subsidies horen niet echt in

de venture capitalists in en dan draait het enkel nog om de cijfers. “Een groot deel van het rendement voor een business angel is plezier”, zegt Slakhorst. “Venture capitalists investeren puur voor het rendement. En de enige kans dat een VC-fonds na tien jaar drie keer de inleg oplevert, is als er een unicorn in zit: Uber, Facebook.

VRAGEN AAN JONATHAN MAURITS

Daarom zijn venture capitalists zo kritisch. Ze moeten een parel in het fonds hebben, anders is het hele fonds mislukt.”

En de banken dan, zul je zeggen.

In de volgende ronde stappen

7

“Banken zijn bereid een deel van de financiering over te nemen als de kasstromen voorspelbaar worden”, stelt Slakhorst. “Dat is vooraf al heel goed uit te leggen aan start-ups, bij risicofinanciering is het risico voor banken te hoog”, vult Luxemburg aan. deze vorm van financiering thuis, zegt Koenraads. “Subsidie wordt gebruikt voor de meest early stage, van onderzoek aan de universiteit tot aan de eerste fase. Subsidie is dan interessant omdat die groep nog niet aan een eerste financiering komt.” Slakhorst: “Subsidie is geen bron van financiering, maar geeft de ondernemer iets meer tijd om naar de markt te gaan.” Mark van der Heijden

OP ZOEK NAAR FINANCIERING Wilt u meer lezen over het financieren van ondernemingen? Op analyseeconomie.nl vindt u nog veel meer interessante artikelen.

Secretaris van de Stichting Betalingsachterstandenregister.

Wat ziet u als belangrijkste trend voor 2018? “De betaalmoraal blijft achter bij de economische groei. Notoire wanbetalers glippen te vaak door de mazen van de wet en komen weg met schijnconstructies of niet-betalen. Ook te laat betalen kost de Nederlandse economie miljarden.”

Wat kunnen bedrijven hier tegen doen?

“Er is een gat in de informatievoorziening. Te vaak moeten ondernemers uit gaan van generieke gegevens en de blauwe ogen van hun klanten. Organisaties kunnen op papier kredietwaardig lijken, totdat je je eerste rekening betaald wilt krijgen. Registratie in een register behoedt ondernemers ervoor in zee te gaan met een partij waarvan bekend is dat het zijn rekeningen niet of veel te laat betaalt. Dat is ook beter voor schuldenaars zelf: het beschermt tegen overkreditering.”

Wat kan de overheid hier tegen doen?

“De wetgeving is niet toereikend. Griffiekosten bijvoorbeeld vormen een drempel om echte wanbetalers aan te pakken. Een register voor wanbetaling vervult een belangrijke maatschappelijke functie: het beschermt zowel ondernemers als schuldenaren.” ADVERTENTIE


8 PROFIEL ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

‘BLIJVEN FOCUSSEN EN HARD WERKEN’ Thuisbezorgd.nl, ofwel, Takeaway.com, is nummer 1 in Nederland, Duitsland, België, Oostenrijk en Polen. De 38-jarige internetondernemer Jitse Groen heeft het getij mee. Wat niet betekent dat alles hem komt aanwaaien. ‘De concurrentie voorblijven is keihard werken!’ Het idee achter Thuisbezorgd.nl

begon in de vorige eeuw. Jitse Groen zat op een familiefeestje in de kop van Noord-Holland waar de honger kwam opzetten. Ze wilden Chinees bestellen, maar konden zo snel geen Chinees vinden. Op internet

‘Wij moeten er op focussen de concurrentie voor te blijven.’ zou vast een website zijn waarop te vinden was welke restaurants in de buurt bestellingen leverden. Internet stond nog in z’n kinderschoenen. Het was 1999; je moest eerst inbellen met een modem. Om er dan achter te komen dat zo’n website nog helemaal niet bestond. Diezelfde dag nog claimde Jitse Groen de domeinnaam www.thuisbezorgd.nl. Nu runt Groen een bedrijf in tien landen met negen miljoen klanten, een omzet van 112 miljoen euro en bijna duizend werknemers. Wat een goed idee wel niet kan doen!

“Ja, daar wordt vaak heel gemakkelijk over gedacht. Een goed idee helpt natuurlijk wel, maar we hebben alleen in Nederland al twintig concurrenten gekend. De eerste zeven jaar stelden we nog niet veel voor, maar we bleven eraan werken. Hard werken. Ik maakte dagen van twaalf uur.” Is het dus een kwestie van uithoudingsvermogen?

“Het is vooral een kwestie van focussen. We hadden één trucje en dat was het doorsturen van een bestelling. We zetten een restaurant op onze website en sturen de bestellingen door. Dat is altijd de focus gebleven. Ook en vooral in het begin toen dat nog bijna niks opleverde. Veel gemakkelijker zou het zijn om websites te bouwen als pizzapinokkio.nl. Dat zou zich meteen uitbetalen. Maar er zijn al heel veel websitebouwers. Andere concurrenten gingen wel schipperen, maar wij zijn altijd vast blijven houden aan ons uitgangspunt. Dat was onze kracht.” Maar de kracht komt ook doordat je het getij mee hebt. De consument wordt gemakzuchtiger, internet wordt sneller, noem maar op…

“Consumenten worden welvarender, ze zijn meer bereid om via internet te bestellen en het aantal restaurants dat via internet wil aanbieden neemt toe. Ja, dat zijn allemaal tendensen in onze richting. Maar dat geldt net zo goed voor de concurrent. Wij moeten er dus op focussen die concurrentie voor te blijven.” Het was jouw idee. Maar je praat over wij. Hoe verzamel je een enthousiast team met de juiste mensen om je heen?

“We werken veel met studenten. Die zijn flexibel. En vanaf het begin geven we ze veel verantwoordelijkheid. Als er een probleem ontstaat, laten we hen dat het liefst zelf oplossen. Zo werken we aan onze eigen aanwas. Veel mensen werken dan ook al heel lang bij ons.”

“Op een gegeven moment gaat het mis. Dan groei je ineens met 47% in het eerste kwartaal ten opzichte van het vorige. Zoals nu. Dan krijg je 47% meer bestellingen en heb je dus ook meer personeel nodig. Dus moeten we ineens personeel van buiten gaan inhuren. Dat was voor ons een hele omschakeling.” Er zijn meerdere delivery services op de markt. Hoe blijft Thuisbezorgd.nl zich onderscheiden?

“99 procent van al onze omzet komt uit het doorsturen van bestellingen. Daar krijgen we dan commissie op, dat is ons verdienmodel. Het zelf afleveren van bestellingen maakt slechts 1 procent uit. En daar verdienen we niks mee. Je maakt ontzettend veel kosten en we brengen geen bezorgkosten

“Het past nu eenmaal binnen ons totaalaanbod. En de consument wil toch graag bestellen bij restaurants zonder eigen bezorgservice. Als e-commercebedrijf moet je doen wat de klant vraagt.” Je bedrijf is het land inmiddels ontgroeid. Als het gaat om ondernemen over de grens. Wat kun je andere ondernemers adviseren?

“Niet doen. Het is een beetje een Nederlands probleem om maar over de grens te willen ondernemen, gewoon omdat er veel buitenland is. Maar stel: je bent succesvol in Nederland, vraag je dan eerst af: ben ik echt succesvol? Kent iedereen ons? Want wat in Nederland werkt, hoeft dat in het buitenland niet per se te doen. Met marketing moet je weer helemaal vooraan beginnen. Nie-

‘Zaken doen in het buitenland kost meer en het levert minder op. Daarom zeg ik: niet doen.’ in rekening. De bezorger moet betaald worden, de verzekering, de fiets… Wij betalen ons personeel netjes. Dat doet niet iedereen. En we hebben elektrische fietsen. Voor de werknemer die daar 6 uur per dag op moet zitten, maar ook voor de snelheid. Zo blijft de bestelling warm. Op operationeel niveau zou dit winstgevend kunnen zijn, maar niet als je de marketingkosten meetelt. Die drukken zwaar op die ene procent.” Afstoten zou ik zeggen.

mand kent je. Je kunt wel borden ophangen, maar het wil niet zeggen dat dat werkt. Kortom: Zakendoen in het buitenland kost meer en het levert minder op. Daarom zeg ik: niet doen. Als je het toch wilt doen, moet je bereid zijn en de middelen hebben om er veel tijd en geld in te investeren. In België ging het maar net, in Duitsland hebben we nog niet genoeg inkomsten om de uitgaven te dekken. Je hebt het kunnen lezen in het FD: de 18,3 miljoen euro EBITDA-verlies die we afgelopen jaar leden, kwam grotendeels

door de Duitse marketing. Maar die marketing hebben we nu eenmaal nodig om snel te groeien.” “Duitsland telt vijf keer meer inwoners dan Nederland. Daar hoort ook een vijf keer zo groot marketingbudget bij. In Duitsland is nog geen cultuur van bestellen via internet. De meesten bestellen via de telefoon. De transitie liep heel lastig. We hebben nu een geholpen naamsbekendheid van 80 procent.” Bij de beursgang in september 2016 sprak je de verwachting uit binnen twee tot drie jaar winstgevend te zijn in Duitsland. Maar hoe verdien je die enorme marketinginvesteringen in Duitsland ooit terug?

“We exploiteren veruit de grootste bestelsite voor eten van Duitsland, maar zijn nog relatief klein. Veel kleiner dan in Nederland. De kansen zijn dus enorm. Om de concurrentie voor te blijven moeten we met onze marketing maximaal inzetten. We zijn nu continu op tv. De marketing blijft in absolute bedragen nog wel groeien, maar niet meer dan de omzet. Dus per bestelling wordt de marketing alleen maar goedkoper. En dat principe werkt.” Marc van der Sterren

DE CONCURRENTIE VOORBLIJVEN Vond u dit interview met Jitse Groen interessant? Op analyseeconomie.nl vindt u nog veel meer interessante artikelen. Waaronder ook een interview met ondernemer Elon Musk. ADVERTENTIE

Weg met de papieren rompslomp

Uw enterprise app in drie stappen!

OmniMove MobileForms kan de ‘papieren rompslomp’ op een makkelijke manier mobiel en digitaal maken d.m.v. enterpise apps om de bedrijfsprocessen optimaal te kunnen ondersteunen. OmniMove MobileForms heeft meer dan 2500 toepassingen gerealiseerd in verschillende branches en meer dan 5 miljoen formulieren verwerkt. Klanten zijn o.a. de BAM, Cushman & Wakefield (DTZ), Reggefiber (KPN), Securitas, Ecowater, Loading Systems, Jotem en Engie.

Speciaal FD aanbod! geldig tot 31/3/2018

€ 12,50 per user / per maand normaal € 25,00 per user / per maand

PNOJN!!!WF m o b i l e

s o l u t i o n s

Kijk snel op www.omnimove.nl of bel 033 2452443 voor meer informatie


PROFIEL ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

Foto: Thuisbezorgd.nl

9

VRAGEN AAN NIELS TURFBOER Foto: Spotcap

Managing director bij Spotcap, online kredietverlener voor het MKB

Hoe kunnen FinTech-bedrijven klanten efficiënter bedienen in zakelijke kredietverlening? “Financiële technologie an sich doet niet per se iets, tenzij het goed uitgevoerd en ingezet wordt. Indien goed geïmplementeerd kunnen FinTechs in zakelijke kredietverlening de gebruiksvriendelijkheid voor de klant significant verhogen. FinTech-kredietverstrekkers zijn kostenefficiënter, een stuk sneller en meer klantgericht dan traditionele financiële partijen.”

Welke voordelen brengt financiële technologie voor ondernemers?

“FinTechs kunnen bedrijven helpen die voor grote banken niet of minder winstgevend zijn, zoals in kredietaanvragen onder een miljoen. Deze bedrijven hebben geen grote financiële afdelingen en voor grote banken is het lastig snel een kredietanalyse uit te voeren. FinTech kredietverstrekkers kunnen een bedrijf vaak binnen een dag antwoord geven, zodat ondernemers gelijk weten waar ze aan toe zijn.”

Wat voor innovaties zijn er op het gebied van online kredietverstrekking?

FEITEN

Jitse Groen begon in 2000 met Thuisbezorgd.nl. Vijf jaar later kocht hij concurrent PizzaWeb op, met een van de eerste pizzabestelsites in Nederland. In 2007 begon de expansie in Duitsland, Oostenrijk en België; daarna volgden Vietnam, Polen, Zwitserland, Frankrijk en Portugal. In 2011 kocht Thuisbezorgd.nl de domeinnaam Takeaway.com om internationaal te ondernemen. De Duitse concurrent Lieferando werd in 2014 overgenomen en samengevoegd met Lieferservice, een merk dat al in handen was van Takeaway.com.

“Sommige FinTech-partijen werken samen met banken in krediet- en risicoanalyse. Toekomstige innovaties in online kredietverlening zitten vooral in het gebruik van Artificial Intelligence, Predictive Modelling en Big Data. Op basis van deze data kan bijvoorbeeld al binnen een uur een kredietaanvraag van 300.000 euro worden goedgekeurd. Maar ook de gebruiksvriendelijkheid in online kredietverlening wordt beter. Een ondernemer kan op eenvoudige wijze enkele documenten toesturen waarop een kredietanalyse gemaakt kan worden.” ADVERTENTIE

“Digitale transformatie vereist andere IT-bloedgroepen dan voorheen, meer software- en data science specialisten. Het vereist ook andere manieren van training. Dat is de reden dat we hackathons organiseren binnen Itility en bijvoorbeeld deelnemen aan de Hackatrain”

DIGITAL TRANSFORMATION IN IT: DRINK YOUR OWN CHAMPAGNE Itility houdt zich bezig met digitale transformatie binnen bedrijven, en helpt IT afdelingen hierbij. “Om als IT-team een echte digital partner te zijn van je business, zal je ook de stap moeten zetten naar Digital. Lees: DevOps, agile werken, robotica en chatbots toepassen in het hart van je eigen IT. Digitaal werken in de IT Operations en inzetten op verregaande automatisering en analytics,” vertelt Vincent Ritzer, cloud specialist bij het bedrijf. “We helpen klanten bij de digital transformation vanuit het concept van ‘drink your own champagne’. Pas als we het zelf doen en ervaren kunnen we onze klanten ook echt helpen met hun digital transformation” stelt Ritzer. “Dit betekent onder meer dat we een Cloud platform hebben opgezet (Itility Cloud Control) waarmee we zowel onze eigen IT-infrastructuur als de IT-omgevingen van onze klanten digitaal besturen. Volledig geautomatiseerd, als een robot-gestuurde productielijn. Via analytics voortdurend leren van wat er gebeurt en voorspellen hoe het IT-landschap zich gedraagt en hoe het verbeterd kan worden.” Een dergelijk robot-gestuurd IT-platform heeft andere IT-bloedgroepen dan voorheen nodig: de halffabricaat specialist die infra-producten aan elkaar klikt in plaats van zelf bouwt; de softwareman die automatiseert via pipelines en alles integreert middels code; de UX-designer die de rapportages voor de eindklant implementeert; de data science specialist die data uit het platform trekt om het met machine learning steeds slimmer te maken. “Om die andere bloedgroepen in te zetten, is meer nodig dan boeken lezen of trainingen volgen,” vertelt Ritzer. “Learning by doing, nieuwe dingen uitproberen in een lab-omgeving, snelle deepdives op de inhoud. Dat is de reden dat we hackathons organiseren binnen Itility. In een korte tijd een probleem oplossen vanuit software en data, in kleine agile teams, met een tikkende klok en een wedstrijdelement: wie gaat deze challenge winnen?” Meer lezen? Volg onze Hackatrain-events via itility.nl/hackatrain.


10 ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

EEN GEZONDE GEEST IN EEN GEZONDE WERKOMGEVING De werkomgeving heeft veel invloed op het welzijn en dus de productiviteit van werknemers. Door de minder frisse lucht op kantoor verspreiden virussen en bacteriën zich snel. Veel werknemers wijten rug-, schouder- en nekpijn aan het werken achter de computer. Het is verstandig daaraan iets te doen, want investeringen in je personeel verdienen zichzelf terug.

Foto: Fotolia

Zo lijkt het of telkens een investering

nodig is, om de werkomgeving op orde te krijgen, maar zo moeten we hier niet naar kijken, zegt Van der Heijden. “Het is nog maar de vraag of het extra geld kost. Dat is vaak de veronderstelling, maar als je kijkt naar het effect op ziektedagen, zijn deze investeringen niet duurder. De vraag is vooral of je de mogelijkheden kent en je daarin wilt verdiepen. Pas wanneer je daar niet over nadenkt, kost het geld.”

Maria van der Heijden, directeur

van MVO Nederland, bekijkt de gezonde werkomgeving graag op metaniveau. “Je moet je richten op de gezondheid op lange termijn, daarbij rekening houdend met de aarde en de mensen. People en Planet staan centraal, Profit moet daaraan ondergeschikt zijn."

Dat vraagt volgens haar om andere

inzet van materialen, die bijvoorbeeld bijdragen aan een gezondere werkomgeving voor medewerkers, en ook hergebruikt kunnen worden om zo de planeet minder te belasten. “Het betekent ook iedereen mee laten doen, ook de mensen voor wie werk eerder niet mogelijk was. Uiteindelijk leidt werk tot self-empowerment en dat leidt weer tot meer gezondheid en geluk.” Gelukkig is in Nederland het bewust-

zijn ten aanzien van een gezonde werkomgeving al groot. “Er is veel functionaliteit in goede stoelen. Bureaus kunnen op de goede hoogte

uit meubilair, tapijt, viltstift en chemische stoffen uit printers. Ook als iemand een griepvirus heeft, blijft dat lang hangen.” Luchtreinigers zijn hier weer een antwoord op.

van der Heijden: “People en Planet staan centraal, Profit moet daaraan ondergeschikt zijn.”. 

gezet worden. In lichtintensiteit en luchtkwaliteit is veel mogelijk”, zegt Van der Heijden. “Maar wil je het?” Het antwoord op die vraag luidt volgens Stephanie Volz volmondig ja. De marketing coördinator BLX bij Fellowes haalt daarvoor snel wat cijfers naar boven. “We hebben een onderzoek gedaan onder ruim 4500 mensen in verschillende Europese landen. Daaruit blijkt dat een derde van de mensen fysieke klachten hebben en 20 procent daarvan wijdt het aan de manier van werken.” Aan de werkomgeving valt dus nog

wel wat te verbeteren. “Velen zitten de hele dag achter een bureau of, met het nieuwe werken, aan een

‘Wanneer je actief bent op je werk, dan word je ook productiever en energieker. Je krijgt meer gedaan met voor je gevoel minder inzet.’ tafel. Wanneer je actief bent op het werk, dan word je ook productiever

en energieker. Je krijgt meer gedaan met voor je gevoel minder inzet.” Zelf koffie halen en lunchwandelen

zijn logische eerste stappen om te zetten, een bureau om aan te staan een tweede. “Ik gebruik zelf een zitsta-bureau en merk dat als ik vaker sta, ik aan het einde van de dag minder moe ben.” Het is daarvoor niet nodig dat de werkgever nieuwe bureaus koopt. Er zijn ook oplossingen die op een bestaand bureau kunnen worden gezet.

Ook de kantoorlucht is minder fris dan deze wellicht lijkt. Volz: “Lucht binnen kantoor kan tot 5 keer meer vervuild zijn dan buiten. In de lucht hangen vluchtige organische stoffen

Mark van der Heijden

FEITEN Veel Nederlanders zien een zit-staanbureau als een oplossing. Ruim vier op de tien Nederlanders gebruikt een dergelijk bureau op zijn minst af en toe, drie op de tien is daarin geïnteresseerd. Veel van hen verwachten dat ze productiever zijn als ze af en toe opstaan van het bureau. Rond de helft denkt dat een zit-staan-bureau bijdraagt aan hun productiviteit.

GEZOND EN GELUKKIG WERKEN Op onze campagne website analyseeconomie.nl vindt u nog veel meer tips voor het gelukkig houden van werknemers.

ADVERTENTIE

Voorkom wanbetaling en fraude! Stichting Betalingsachterstandenregistratie waarschuwt ondernemers voor structurele wanbetalers, beschermt debiteuren tegen overkreditering en haalt onwelwillende bedrijven uit de anonimiteit. Met het register wordt gestreefd naar verdere toename van het vertrouwen in het zakelijke economisch verkeer door verbetering van de betaalmoraal.

www.betalingsachterstanden.nl

Betalingsachterstanden.nl is onderdeel van Stichting Betalingsachterstandenregistratie


Every bit should have a bite. Want digital transformation? Then every detail counts. Compelling design. Outstanding user experience. Future-proof technology. All backed by the latest insights. Every bit, every pixel, every time. Mirabeau. Ahead in a digital world.

mirabeau.com

ADVERTENTIE

SAMENWERKING OP KANTOOR STIMULEREN

Wanneer u in uw kantoorruimte samenwerking bevordert, kan dit helpen om de beste talenten aan te trekken, de creativiteit en productiviteit te verhogen en de motivatie van uw medewerkers te bevorderen. Om dit te bereiken moet een model worden ontwikkeld waarin de bedrijfsgeest tot uiting komt. U hoeft hiervoor niet te beschikken over een kantoor met een significante werkvloer. Er is altijd ruimte voor deze speciale zones, die u met hulp van Staples Solutions kunt inrichten met werkplekproducten en oplossingen. Hier volgen vijf suggesties voor ruimtes die u in de opzet kunt opnemen: 1. Een informele ontspanningsruimte Informele ontspanningsruimtes zijn onmisbaar in uw kantoor. Een plek waar

medewerkers zich kunnen ontspannen en informeel kunnen samenkomen, biedt ruimte voor nieuwe ideeën en interactie. 2. Een ruimte waarin ideeën tot leven komen Wijs één ruimte in het kantoor aan voor het ontwikkelen van ideeën, een plek waar innovatieve nieuwe concepten worden geboren en ontwikkeld. 3. Een open werkruimte zonder enige obstakels Tover een traditionele werkomgeving om tot een compleet open werkplek zonder obstakels tussen bureaus. Een open werkruimte met daglicht, planten en intenser contact tussen collega’s leidt tot spontane ideeën, collegialiteit en betere communicatie.

4. Een plek waar collega’s kunnen samenkomen om het contact onderling te versterken Uit onderzoek blijkt dat een gezamenlijke thee- en koffieruimte de belangrijkste plek voor een effectieve werkruimte is. Een kantine is dé plek bij uitstek voor pauzes en gesprekken, en een essentiële ruimte die snel kan uitgroeien tot een samenwerkings-hub. 5. Een werkruimte voor grote groepen in conferentieruimtes Zorg voor een speciale ruimte voor interne vergaderingen, afspraken met klanten en sollicitatiegesprekken. Er moet voldoende privéruimte zijn voor presentaties of conferentiegesprekken.

Bevorder interactie, creativiteit en productiviteit binnen uw bedrijf door het creëren van speciale werkruimtes die samenwerking stimuleren.

Kortom, als u wilt dat de medewerkers in uw bedrijf beter samenwerken, begin dan bij de herinrichting van uw kantoor.

GET INSPIRED: WWW.STAPLESADVANTAGE.NL/DOE-INSPIRATIE-OP


12 ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

DUURZAAM VASTGOED IS ENERGIEZUINIG Van fouten moet je leren. En dan het liefst van andermans fouten. Gaat het om beleggen in de vastgoedmarkt, kijk dan naar de Stranded Assets. Die hebben zich in het verleden nooit wat aangetrokken van duurzaamheid. En in de vastgoedmarkt staat duurzaamheid zo’n beetje synoniem aan energiezuinig.

Foto: Fotolia

aan- en uitschakelen.”

Beleggers die nooit om duurzaam-

heid maalden, zijn de Stranded Assets van nu. Dirk Brounen, hoogleraar Real Estate Economics aan de Tilburg University signaleert een direct verband met duurzaamheid. Een omgekeerd verband om precies te zijn. “Als je niet voldoet aan de eisen van de tijd, dan is een pand moeilijk te verkopen.” En duurzaamheid hoort bij de eisen van deze tijd. “Kijk je naar de kopgroep in de markt, dan hebben die al ruim tien jaar op duurzaamheid gelet.” Bij vastgoed is duurzaamheid bijna synoniem met energie, weet Brounen. “30 tot 40 procent van het

‘In Kaapverdië tref je een volk met een brede lach op het gezicht.’

Als het gaat om duurzaamheid,

Brounen: “Als je niet voldoet aan de eisen van de tijd, dan is een pand moeilijk te verkopen.”

zoals sociale omstandigheden en mensenrechten, spelen op de vastgoedmarkt veel minder, meent Brouns. Duurzaamheid heeft in deze sector meer de betekenis van ‘volhoudbaarheid’, zoals ze dat in

‘De locatie moet goed bereikbaar zijn, maar je wilt niet met een hotel op een verkeersknooppunt zitten.’ energieverbruik komt voor rekening van vastgoed.” In Nederland stookt deze markt zelfs meer dan de industrie.

Zuid-Afrika noemen. “Ben je er nog op de lange termijn? Heeft een pand over 10 tot 15 jaar nog steeds dezelfde waarde?”

Andere duurzaamheidskwesties,

Volgens Willem Balkema spelen so-

ciale omstandigheden wel degelijk. Hij heeft jaren ervaring als het gaat om buitenlands vastgoed. Momenteel focust hij zich vooral op de ontwikkelingen op de Kaapverdische Eilanden, namens Living on the Beach, de exclusieve partner van The Resort Group voor de Benelux. Kaapverdië is niet één van de

rijkste landen. Uiteraard dien je daar bij het beleggen bewust van te zijn, vindt hij. “In Kaapverdië wordt op een duurzame manier elektriciteit opgewekt en zeewater wordt ontzilt. Dat is mooi voor de toeristen in de resorts, maar het mooie van Kaapverdië is dat ook de lokale bevolking van deze voorzieningen profiteert.”

Inmiddels heeft 90 procent van de bevolking van de Afrikaanse archipel toegang tot elektriciteit. De overheid heeft 100% duurzame energie in 2020 als doel gesteld. Het is om dit soort redenen dat Kaapverdië enkele jaren geleden nog bovenaan prijkte in de wereldwijde top tien van meest ethische bestemmingen.

en dan vooral in de betekenis van ‘volhoudbaarheid’, is de locatie een belangrijk item. Kijk dus naar de toekomstige ontwikkelingen. Brouns: “Het moet goed bereikbaar zijn, maar je wilt niet met een hotel op een verkeersknooppunt zitten.” Hoe dichter een pand bij het strand ligt, hoe meer het waard is, vindt Balkema. Maar ook sociale omstandigheden tellen wel degelijk. En zaken als cultuur en maatschappij. “In Kaapverdië tref je een volk met een brede lach op het gezicht. De bevolking is oprecht blij met het toerisme. Er is anders niks. Op die eilanden moet alles geïmporteerd worden.” Marc van der Sterren

In het toerisme wordt duurzaam-

heid misschien nog meer geassocieerd met energie en water, meent Brouns. Vooral omdat dit ook grote kostenposten zijn. “Vandaar dat hotels al lang bezig zijn met bewegingssensoren op de verlichting en met pasjes die de stroomvoorziening op de kamer

INVESTEER IN VASTGOED Meer lezen over de voordelen van het investeren in stenen? Kijk dan op analyseeconomie.nl. ADVERTORIAL - GESPONSORDE CONTENT

Agile steeds relevanter voor ondernemers Door Agile zijn ondernemers beter in staat om in te spelen op de snel veranderende marktontwikkelingen en om te gaan met complexiteit van technologische ontwikkelingen, vindt Niels Verdonk van agile42. Hoewel Agile is ontstaan in Software Ontwikkeling zien we ook steeds meer andere soorten bedrijven dit toepassen. Wat voor soorten bedrijven maken gebruik van Agile? Niels Verdonk: “In de afgelopen vijf jaar waren minimaal de helft van Agile Transities waar wij betrokken bij waren niet bij IT-organisaties. Hoewel IT steeds meer een onderdeel wordt in alle fases van de bedrijfsvoering, waren er ook bedrijven waar software geen onderdeel was van hun product of dienst, zoals bijvoorbeeld een producten van plastic componenten, een glastuinbouwbedrijf, een facilitaire dienstverwebsite: www.agile42.nl

lener en een producent van apparaten voor medisch onderzoek. ” Hoe begin je met Agile? Niels Verdonk: “Start op kleine schaal met pilots of zoals we ze liever noemen, ‘safe-to-fail experimenten’. Je kunt dan je aannames over een bepaalde aanpak of verandering valideren, ervaring opdoen en ervan leren, zonder de continuïteit van de organisatie in gevaar te brengen. Daarnaast kun je laten zien wat het daadwerkelijk voor de organisatie betekent en successen delen. Investeer in nieuwe vaardigheden als leiderschap, productmanagement en teamcoaching.” Waar leidt het toe? Niels Verdonk: “De werknemer van tegenwoordig wil graag verantwoordelijkheid nemen, maar heeft maar een beperkte

Email: netherlands@agile42.nl

invloed op het eindresultaat. Door de juiste mensen bij elkaar te brengen kunnen ze samen wel deze verantwoordelijkheid nemen. Het managen van individuen verandert in richting geven door leiders. Die creëren een omgeving waarin teams kunnen excelleren en verantwoordelijkheid nemen voor de producten en diensten.” Wat is jullie rol? Niels Verdonk: “We stellen de organisatie in staat zelf de verandering in te zetten en door te ontwikkelen. Wij komen niet binnen met een leger aan consultants, maar door coach-the-coach programma’s en het cultiveren van de nodige nieuwe kennis en kunde zijn organisaties in relatief korte tijd in staat zichzelf -zonder ons- verder te ontwikkelen. Het ontwikkelen, valideren en bijsturen van de Agile transitie aanpak is iets dat regelmatig moet gebeuren.


ENTREPRENEURS – ANALYSEECONOMIE.NL 13

CONTENT WITH A PURPOSE

OOST-EUROPESE HANDEN UIT DE MOUWEN De bv Nederland kan niet meer zonder arbeidsmigranten. Zo zet een bedrijf ze in. Het is niet overdreven om te stellen dat zonder arbeidsmigranten, van Poolse klussers tot Roemeense tomatenplukkers en heel veel meer, een groot deel van de Nederlandse economie tot stilstand komt. Bedrijven in ons land kunnen simpelweg niet meer zonder de inzet van de 400.000 Europeanen die hier werken. Nu zijn dat niet allemaal seizoen-

arbeiders; sommigen werken voor een Nederlandse vestiging van een buitenlandse onderneming, anderen bieden als zelfstandige of voor een buitenlands bedrijf hier hun diensten aan. Maar een grote groep van hen komt wel voor korte tijd naar Nederland. In 2016 zijn net geen 120.000 Europese arbeiders via bemiddeling van bij de ABU of NBBU aangesloten uitzendbureaus of payroll-ondernemingen bij een Nederlands bedrijf aan de slag gegaan. Vaak komen ze uit Polen, Roe-

menië, Duitsland, Hongarije en Litouwen. Ze zijn jong, een ruime meerderheid is nog geen 30, en ze werken in sectoren waar niet of nauwelijks Nederlandse arbeidskrachten voor zijn te vinden: logistiek, tuinbouw of de industrie. Flexmigranten worden ze ook wel wat oneerbiedig genoemd. “Het hoeft niet per se het geval te

Foto: ABU

Rojer: “Het is handig als een buitenlandse kracht zo snel mogelijk naar Nederland komt.”

zijn dat een opdrachtgever een uitzendbureau vraagt om arbeidsmigranten”, zegt Maurice Rojer, adjunct-directeur van de Algemene Bond Uitzendondernemingen (ABU). “Soms zegt een bedrijf enkel extra mensen nodig te hebben: ‘Regel het maar.’” In veel gevallen echter wordt wel om

arbeidsmigranten gevraagd. “In agrarische sectoren is het werk vaak seizoengebonden. Van arbeidsmigranten is bekend dat ze hoogproductief zijn. Ze komen naar Nederland om in een korte tijd inkomen te vergaren, vaak meer dan in eigen land mogelijk is”, zegt Rojer. “Soms is de vraag specifiek gericht op een vaardigheid. Lassers bijvoorbeeld, zijn in Nederland bijna niet meer te vinden.” Het is belangrijk, zegt Rojer, dat het te werk stellen van arbeidsmigranten volgens de regels gebeurt. “De arbeider moet hier bijvoorbeeld mogen werken; iemand van binnen de EU heeft geen werkvergunning nodig, van daarbuiten vaak wel. Ook is het verstandig te weten of

‘Het te werk stellen van arbeidsmigranten moet volgens de regels gebeuren’ iemand verzekerd is en of hij goede huisvesting krijgt.” Veel uitzendondernemingen hebben zelf huisvesting ingericht of

bemiddelen daarin. Of een uitzendbureau dat goed op orde heeft, is te checken bij de Stichting Normering Flexwonen. Zij geven bureaus met goede woonruimte (oppervlakte, privacy, veiligheid et cetera) jaarlijks een certificaat. Nu heeft Rojer het – logischerwijs, als vertegenwoordiger van de ABU – vooral over de hulp die uitzendbureaus kunnen bieden, maar het is natuurlijk ook mogelijk het inhuren als werkgever zelf te regelen, al maakt dat het verhaal wel gecompliceerder.

“Het is handig als een buitenlandse kracht zo snel mogelijk naar Nederland komt, direct huisvesting heeft en wordt ingeschreven bij de gemeente, veel uitzendbureaus bemiddelen daarin”, zegt Rojer. Vervoer van huis naar werk is ook iets dat geregeld moet worden. “Sommige bureaus geven de uitzendkracht zelfs een voorschot voor de onkosten, zodat ze gelijk klaar zijn om te werken.” Uitzendbureaus kennen bovendien

vaak de weg in de betreffende landen. Rojer: “Vaak hebben ze een eigen wervingskantoor, of daar goede banden mee. Daardoor weet de uitzendonderneming bijvoorbeeld wat een buitenlands diploma hier waard is. Ze doen dat vaak al jaren.” Enkele tips heeft Rojer nog. “Belang-

rijk is dat de identiteit gecontroleerd wordt. Dat is een taak voor uitzendondernemingen, maar de opdrachtgever moet zich er wel van vergewissen dat dit klopt.” Ook de taal verdient aandacht. “Zorg dat de taalbarrière wordt geslecht. Zorg voor de juiste vertaling van veiligheidsvoorschriften. Of voorzie in een taalcursus als de arbeidsmigrant hier langere tijd werkt.” Mark van der Heijden

MEER ARTIKELEN LEZEN? Op onze campagne website, analyseeconomie.nl, vindt u nog veel meer interessante verhalen over ondernemen en zakenreizen.

FUTURE PROOF MET AGILE WERKEN Foto: Fotolia

Wie wat doet wordt minder belangrijk.

Door alle nieuwe technologieën en de snelheid waarmee innovaties elkaar opvolgen is het noodzakelijk dat bedrijven op een andere manier gaan werken, zo stelt Arie van Bennekum op de website van Consultancy Nederland. Er is een grote behoefte aan Agile werken, wat bedrijven in staat zal stellen sneller producten op te leveren. Agile werken is niets nieuws meer, maar er zijn wel enkele nieuwe trends waar te nemen die in 2018 door zullen gaan zetten. Bijvoorbeeld de implementatie van Corporate Agile. In plaats van aparte teams die onderling agile werken, zullen de verschillende teams binnen organisaties meer gaan samenwerken. Dit betekent een shift naar multidisciplinaire teams waarin alle stakeholders betrokken zijn en dat gedurende het gehele proces blijven. Dit betekent dat controles niet langer achteraf gedaan worden, maar gedurende het proces. De HR-afdeling speelt hierbij een grote rol. Zij zijn verantwoordelijk voor het vinden van medewerkers die passen bij een Agile bedrijfsproces. Wie wat doet wordt minder belangrijk, en het team resultaat gaat voor individuele resultaten. Een trage, sequentiële aanpak kan je je als organisatie niet langer veroorloven. Het is dan ook van belang dat alle organisaties binnen een keten zich bezighouden met het Agile werkproces. Alleen dan maak je je organisatie écht futureproof. ADVERTENTIE

Gemotiveerde medewerkers presteren beter Wij geloven in onze mensen! Het welzijn van onze flexkrachten zetten wij altijd voorop, omdat we geloven dat zij significant bijdragen aan het succes van onze klanten. Met het verzorgen van huisvesting, vervoer en het ondersteunen in de persoonlijke ontwikkeling bieden wij onze flexkrachten niet alleen een baan, maar ook een toekomst. Dit resulteert in gemotiveerde en gekwalificeerde medewerkers, waarmee wij een fundamentele bijdrage leveren aan de groei van onze klanten.

Nieuwsgierig wat wij voor uw organisatie kunnen betekenen? Paul van Dieperbeek | pvandieperbeek@hobij.nl | 06 41 28 55 50


14 VOORWOORD ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

Foto: Persfoto

Foto: Fotolia

BUSINESS TRAVEL EN DE NIEUWE DIGITALE WERELD Marijke Poppink, columniste bij Luchtvaartnieuws.nl

De digitale wereld breekt eindelijk ook door in de Business Travel industrie! Na jaren van achterlopen op andere industrieën, zie je gelukkig steeds meer technologiebedrijven hun intrede doen, van startups tot gerenommeerde bedrijven, die de ontwikkelingen naar een hoger niveau willen tillen. Technologieën als Machine Learning, AI (Artificiële Intelligentie) en Blockchain doen hun intrede. Er is een trend onder aanbieders die

zich richten op het MKB, een ondergewaardeerde markt tot nu toe, om onder andere met AI aangestuurde chatbots, de serviceverlening aan zakelijke reizigers te veranderen. In Amerika werken sommige grote TMC’s (Travel Management Company) al samen met deze nieuwkomers maar ook in Europa en met name Duitsland zien we deze bedrijfjes de kop op steken.

Chatbots kunnen een goed alterna-

tief zijn voor de Online Booking tools die nu veelal gebruikt worden. Door het grote aanbod aan vluchten en hotels is online boeken tegenwoordig behoorlijk tijdrovend geworden. Persoonlijk denk ik dat de factor tijd een steeds belangrijker rol gaat spelen in het organiseren van zakelijke reizen. Ook komen er mogelijkheden om op je reiskosten te besparen door het automatisch omboeken van vluchten en hotels voor lagere tarieven door tal van nieuwe bedrijfjes, nu nog vooral uit Amerika. Het huidige distributie model ligt

onder vuur. IATA (International Air Transport Association) is al 5 jaar lang bezig met NDC, New Distribution Capability, dat meer mogelijkheden moet bieden voor airlines om hun gecompliceer-

de product te verkopen dan via de huidige Global Distribution Systemen (GDS). Onder het mom dat de GDS te duur wordt bieden airlines alternatieven met onder andere een eigen platform waarop alleen airlines uit dezelfde alliantie geboekt kunnen worden. Of met een directe connectie tussen een corporate en een airline. De fees die airlines heffen voor boekingen via de GDS lijken hier een gevolg van maar het is ook een manier om klanten direct aan de airline te binden en het shoppen steeds duurder en tijdrovender te maken. Er zijn steeds meer partijen die de

level 3 accreditatie (de hoogste) van IATA’s NDC hebben, niet alleen airlines maar ook samenwerkende bedrijven die een platform aanbieden waardoor het hele NDC op dit moment nog een erg ondoorzichtig gebeuren is.

Een interessante ontwikkeling uit Amerika is een stichting die met een publieke Blockchain-oplossing een alternatief distributie model wil bieden, door tussenpersonen uit te schakelen. Er zijn al airlines en hotelketens die met ze samenwerken; de moeite waard om te blijven volgen.

Qua apps zijn er ook aardig wat ontwikkelingen; bijvoorbeeld airport apps, die ook het boeken van parkeerplaatsen en het uitwisselen van tips aanbieden. Of een app die het bestellen van eten op de airport mogelijk maakt. Een virtuele koffer waarbij je koffer elders bewaard en ingepakt wordt, die vervolgens al vooruitgestuurd wordt. Een app die online in- en uitchecken in hotels mogelijk maakt, de deur met je mobiel laat openen en vervolgens de gehele virtuele betaling regelt via dezelfde app. Apps die de commis-

sie die ze van hotels ontvangen met je delen als je via hun app boekt. Of een app die á la minute een vertaler met je verbindt als je dat tijdens je reis nodig hebt. Veel van deze apps kunnen geïn-

tegreerd worden met apps van de TMC of een andere leverancier. Zo kun je je reis nog comfortabeler maken! Marijke Poppink Onafhankelijk business travel consultant en eigenaar van Poppink TRVL Projects

DIGITAAL OP REIS Ook in de zakenreiswereld wordt steeds meer met apps en andere technologieën gewerkt. Meer weten? Kijk dan op analyseeconomie.nl.

ADVERTENTIE

KLAAR. VOOR. ALLES. DE NIEUWE DENON ENVAYA BLUETOOTH SPEAKERS.


EVENTS & INCENTIVES

LIVE COMMUNICATIE EVENT MARKETING

SPECIALIST IN PRIKKELS

WWW.P-PEOPLE.NL I INFO@P-PEOPLE.NL I +31 73 503 90 50 ADVERTENTIE

Grensoverschrijdend woon-werkklimaat als economische katalysator De situatie in de Nederlandse woonmarkt is oververhit met stijgende huizenprijzen en een toenemende behoefte aan woonruimte. Dat geldt zeker voor de hoofdstad, waar de gemeentelijke ambities niet makkelijk om te zetten zijn naar een (pro)actief woonbeleid. “Dat is een gemiste kans”, zo noemt Sicco Behrens de situatie waarbij de gemeente graag bekende buitenlandse bedrijven wil aantrekken, maar daarbij bepaalde ontwikkelingen -inclusief een woonprobleem- over het hoofd ziet. Behrens, medeoprichter van Booking.com en nu directeur van Your Amsterdam Housing B.V. ziet het als volgt: “De wereld blijft veranderen en de internationale sociaaleconomische ontwikkelingen moet je op de voet blijven volgen én erop inspelen. Bijvoorbeeld: de woon-werksituatie is enorm veranderd door verschillende factoren: - Groei aantal hoogopgeleiden; - Reizen is toegankelijker geworden en daardoor is de internationale uitwisseling ook makkelijker - Lifetime employment wordt steeds meer een uitzondering. Behrens: “Een urban nomad is bereid overal te wonen en werken. Daarnaast wordt werk ook steeds internationaler. Deze wereldburgers willen hun ambities waarmaken en willen daarbij ook beschikken over tijdelijke huisvesting die ze wel als “hun woning” kunnen ervaren. De meesten van hen zijn vaak jonge dertigers, volop bouwend aan hun eigen toekomst en daarbij bijdragend aan de dynamiek en economie van de stad waarin zij wonen én werken. “Daarom vind ik het een gemiste kans als de stad Am-

sterdam, met zoveel ambities, onvoldoende inspeelt op deze situatie. Momenteel kent de gemeente eigenlijk alleen woningen en hotels en is er een uitsterf beleid voor de tussenvorm. Het zou toch mooi zijn, als juist Amsterdam kaders creëert voor serviced apartments en het tijdelijk huisvesten van deze jonge werkende. Met de verkiezingen voor de boeg is het een mooi moment om hier vorm aan te geven. Dan trek je pas echt talenten en buitenlandse bedrijven naar de hoofdstad. En zo zorg je voor een gunstig economisch klimaat, die de stad, de genoemde wereldburgers en Amsterdammers zelf ten goede komt. “ Your Amsterdam Housing met bewoners werkzaam bij o.a. Nike, Oracle en Diageo kent de vraag en behoeften van de multinationals en andere bedrijven, die hun werknemers tijdelijk in Amsterdam moeten huisvesten. Die partijen doen daarom ook heel vaak een beroep op Your Amsterdam Housing als verschaffer voor tijdelijke woonlocaties. Behrens: “Die vraag zal alleen maar toenemen, zeker als je bedenkt dat organisaties zoals het EMA (European Medicines Agency) en de Dollar Shave Club zich hier komen vestigen. Waar moeten hun werknemers wonen?” Heeft Sicco Behrens nog een concreet advies voor de gemeente Amsterdam? “Jazeker! Blijf de positie als vrije stad met internationaal karakter koesteren én versterken. Want dat is een kostbaar en uniek goed in Europa, zelfs in de wereld. Daarnaast zou ik de gemeente willen adviseren om regelgeving te maken voor woonlocaties van minder dan 6 maanden voor de zakelijke markt om een duidelijker onderscheid te maken tussen vakantieverhuur en serviced apartments”

Sicco Behrens Directeur van Your Amsterdam Housing B.V


16 ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

HET IS MEEDOEN OF De digitale revolutie die vele bedrijfstakken op zijn kop heeft gezet, heeft de business travel nog relatief ongemoeid gelaten. De zakelijke reisagent is in veel gevallen nog de spil waar het om draait. De zakenreiziger kan echter niet meer zonder de digitale gemakken en dus beweegt de reisagent mee.

Wie denkt dat een bedrijf bij het boe-

ken van een zakenreis op het web op zoek gaat naar de goedkoopste vluchten heeft het veelal mis. “De realiteit is dat veel bedrijven conservatief zijn in het boeken van reizen”, zegt Ad Imhoff, die met zijn adviesbureau AWise diverse (inter) nationale organisaties adviseert op het gebied van zakenreizen. “Er zijn nog veel reisagenten die bedrijven volledig ontzorgen.”

Een bedrijf heeft een aantal belangen.

“Als een bedrijf het volledig aan de reiziger zelf over laat om te boeken is de controle daarop weg”, legt Imhoff die terughoudendheid uit. “Het is voor organisaties van belang om financiële controle te houden. Ook is een bedrijf verantwoordelijk voor de veiligheid van de werknemers. Daarom moet er beheersing zijn van de zakenreizen; de medewerker moet reizen via wegen die onder controle van het bedrijf staan.” Blijft het bestelproces daar nog wat

bij achter, de zakenreiziger zelf is ondertussen niet anders gewend dan dat digitale middelen het leven makkelijker maken. Anke den Ouden, general manager Oost-Europa voor Microsoft, vliegt vrijwel wekelijks naar diverse landen. “Dan ga je kijken naar de efficiën-

tie van reizen.”

“Na een iris-check loop ik zo door de douane heen”, geeft Den Ouden als voorbeeld. “Bij Lufthansa krijg ik heel vroeg een sms of een vlucht vertraagd is of niet. Als ik bij een klant ben, hoef ik me niet te haasten voor het vliegtuig om daar twee uur te wachten. Ook zoek ik in de appwinkels naar apps die mijn reizen verbeteren. Er zijn bijvoorbeeld hotels waar je vooraf kunt inchecken zodat ik niet meer in de rij hoef te staan voor de receptie. Via een app ontvang ik de digitale sleutel voor mijn deur.”

‘In de toekomst zul je zien dat bots voor reisagent spelen.’ Ook op luchthavens valt een hoop winst te behalen met behulp van apps. De meeste luchthavens hebben al een eigen app waarmee je precies kan zien wanneer je vlucht vertrekt of aankomt, maar ook apps waarin je plattegronden van luchthavens over de hele wereld kunt zien maken hun opmars, zo meldt iCulture. Zo kan je meteen zien waar je specifieke producten of diensten kunt vinden, waar je een auto kunt huren, bijvoorbeeld, of hoe je het snelst van de ene naar de andere terminal kunt komen als je een overstap moet halen. In plaats van verschillende apps te downloaden, is het dan mogelijk om alle

informatie die je nodig hebt op een plek te vergaren.

Foto: Persfoto

Daarnaast zal ook machine learning, waarbij computers leren van het gedrag van klanten, vliegtuigmaatschappijen helpen hun aanbod optimaal af te stemmen op een specifieke klant. “Een bot in een chatroom kan op mijn vragen heel intelligente antwoorden geven. Dat gaat heel snel en allemaal online.” Zelfs in het vliegtuig voorziet

zij dat technologie zijn impact gaat hebben. “Studenten van de TU Delft zijn er in geslaagd de hartslag van de reizigers via een vliegtuigstoel te meten en daaraan de stress van reizigers af te lezen. Zo kan de bemanning mogelijk voorkomen dat een reiziger een angstaanval krijgt. Het zou me niet verbazen als dat er binnen drie jaar is”, zegt Den Ouden. “En door nieuwe diensten zou KLM kunnen weten wanneer ik instap en alvast mijn stoel gereed kunnen maken.”

Imhoff: “Ik zie veel reisagenten worstelen met het uitzetten van een meer toekomstbestendige koers.”

Het is meedoen of achterblijven,

stelt zij, ook voor de zakelijke reisagenten. Ook bedrijven kunnen immers zo online de beste zakenreis vinden. “Travel agencies zullen er alles aan moeten doen om klanten te behouden. Een goede service is dus heel belangrijk voor een travel agency.” Ze maakt de vergelijking met Microsoft. “Hier staat de klant 100 procent in het middelpunt, alles is daarop gericht. Dat is een heel grote verandering, meer nog dan de digitalisering.” Ook Imhoff is er daarom van overADVERTENTIE

WIJ ZIJN WIJ? AwayKey heeft sinds 2014 ervaring met diverse manieren van woningverhuur, voor zowel korte als lange perioden. Samen met u kijken we welke wijze het beste past bij uw situatie. Waar Awaykey ooit is begonnen met het verhuren van woningen van vrienden en bekenden, zijn we intussen actief als professionele organisatie voor woningverhuur. Wij zijn gespecialiseerd in shortstay, vakantieverhuur, bed and breakfast en expat verhuur. Onze accurate zorg, hoge bezetting en hoge rendementen hebben geresulteerd in een vast klantenbestand die tevreden zijn over onze verhuur van hun woning. Wij weten wat er allemaal bij komt kijken om uw huis aan de man te brengen. Awaykey zorgt ervoor dat de verhuur van uw woning zorgeloos verloopt.

Onze missies Tevreden huurders & verhuurders Hoge kwaliteit producten leveren Hoge bezetting Zorgeloos & makkelijk verhuren Het hoogste rendement

Een vrijblijvend gesprek? Neem contact op: 020 2613 611

Snelle afhandelingen Contact www.awaykey.nl

hello@awaykey.nl

020 2613 611


ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL 17

CONTENT WITH A PURPOSE

ACHTERBLIJVEN Foto: Microsoft

Den Ouden: “Travel agencies moeten er alles aan doen om klanten te behouden.” Foto: Fotolia

tuigd – en die ontwikkeling is al gaande – dat zakelijke reisagenten moeten nadenken over een andere invulling van hun rol. Al valt dat nog niet iedere reisagent makkelijk. “Ik zie veel reisagenten worstelen met het uitzetten van een meer toekomstbestendige koers. Is de klant bereid te betalen

‘De realiteit is dat veel bedrijven conservatief zijn in het boeken van reizen. Er zijn nog veel reisagenten die bedrijven volledig ontzorgen.’ voor de nieuwe dienstverlening en zo ja, op welke wijze? Vooralsnog wordt krampachtig vastgehouden aan de traditionele dienstverlening en bescherming van het verdienmodel. Daarmee worden transparantie en werkelijke innovatie belemmerd.”

TIJN KRAMER

Foto: Persfoto

eigen infrastructuur.”

Deze online tools houden rekening

met het reisbeleid van bedrijven. “Zakenreizen gaat voor het grootste deel van de reizigers lijken op leisure reizen. Zij zijn goed in staat zelf uit te vinden wat bij ze past. Het is een uitdaging dat zo efficiënt mogelijk en gecontroleerd te laten verlopen.” Imhoff voorziet ook dat machine learning een rol gaan spelen. “In de toekomst zul je zien dat bots voor reisagent spelen. Zij weten wat je nodig hebt en hebben een heel actieve manier van benaderen. Er zijn veel start-ups die daarmee bezig zijn.” Mark van der Heijden

FEITEN Volgens het CBS zijn technologische ontwikkelingen van groot belang voor het zakelijk toerisme. Dat geldt niet alleen voor apps en andere digitale trends die de reis zelf gemakkelijker maken, maar ook wanneer de reiziger op zijn locatie is aangekomen. Denk bijvoorbeeld aan videoconferencing en livestreaming waardoor conferenties en trainingen ook op afstand te volgen zijn.

“Reisagenten zijn op zoek naar waar

ze nog toegevoegde waarde kunnen leveren. Die vinden ze steeds minder in het offline aanbieden van reizen, maar meer in het actief promoten van online bookingstools. De reisagent levert online boekingof expense managementtools van derde partijen of bouwt zelf een

DIGITALE KRONIEK

WAT BRENGT DE TOEKOMST? Hoe ziet de toekomst van het zakenreizen eruit? En welke impact hebben slimme apps en machines hierop? U leest erover op analyseeconomie.nl.

Hoofdredacteur van Business Traveller

De trends op het gebied van zakenreizen laten zich samenvatten als digitalisatie, personalisatie en, nu nog, frustratie. De zakenreiziger heeft binnenkort de hele businesstrip in de smartphone (wie nog over het belang van wifi begint mag zich gaan schamen). Van boardingpas tot hotelsleutel, Uber en snelle betaalsystemen voor de hele reis, direct ingeboekt bij het hoofdkantoor van de zakenreiziger. Er komt een einde aan zakenreisromantiek als verfrommelde bonnetjes en de daarbij behorende fraudegevoeligheid (ja, u weet waar ik het over heb). De zorgplicht van bedrijven (‘duty of care’) zorgt ervoor dat het bedrijf bijna immer weet waar de zakenreiziger zich bevindt op reis, hoewel privacy een stokje zal steken voor de complete GPS-tracking. Wie op stap wil, kan nog steeds op stap. Want besef groeit dat de zakenreiziger het kloppend hart is van de zakenreis. Efficiëntie boven het kostenplaatje. De tijd is voorbij dat de zakenreiziger het bedrijfsmantra moet volgen en sec dient te slapen in vaste partnerhotels, ook als deze uit de buurt van de meeting of congres liggen. Lekker snel heen en weer naar Singapore? Anno 2018 liever uitgerust in vier dagen dan gehaast en gebroken in drie. Een uitgeruste zakenreiziger is productiever, zowel ter plekke als weer thuis

HET GEHELE ARTIKEL LEEST U OP:ANALYSEECONOMIE.NL ADVERTENTIE


18 PROFIEL ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

‘JE MOET ERVOOR ZORGEN DAT DE ZAKENREIZIGER WORDT ERKEND IN ZIJN OF HAAR BEHOEFTES’ Hoe creëer je superpower voor de zakenreiziger? Daar gaat het volgens Boet Kreiken om. “En het cabinepersoneel speelt daar een enorm belangrijke rol in.” Waarom een zakenreiziger voor

KLM zou moeten kiezen? Bij KLM koop je volgens de Executive Vice President Customer Experience een stukje rust, en dat kan je bij het zakendoen heel goed gebruiken. Naast rust roemt Kreiken de service, iets waar zijn eigen afdeling verantwoordelijk voor is. Dat hij als eindeverantwoordelijke van de customer experience afdeling op zijn plek zit, blijkt wel als hij een verhaal vertelt over een Amerikaanse wiens liefdesrelatie strandde in Florence. Ze had dit aan niemand vertelt, en probeerde zich groot te houden, maar de stewardess in het vliegtuig kreeg door wat er aan de hand was, en had een gesprekje met haar hierover. De Amerikaanse vond dit zo geweldig, dat het resulteerde in een brief aan de directie van KLM. Kreiken: “‘Jullie zijn de eerste mensen die hebben gezien dat mijn hart eruit ligt’, stond daarin. Dat raakt mij dus echt, dat is zo knap.” Voor deze klant hebben jullie een memorable experience gecreëerd, het uitgangspunt bij KLM. Hoe doe je dat voor de zakenreiziger?

“De kern voor de zakenreiziger is een succesvolle zakenreis, niet het vliegen. Het gaat uiteindelijk om die deal, die succesvolle conferentie of een goede onderhandeling: dat is waarom de zakenreiziger vliegt. Het belangrijkste dat je als airline dus moet nastreven is dat de man of vrouw een goed begin van de zakenreis heeft met de punctualiteit en het comfort die daarvoor nodig zijn.”

Hoe doe je dat?

“Je moet ervoor zorgen dat de zakenman of vrouw wordt erkend in zijn of haar behoeftes. Het grond- en cabinepersoneel moet dat herkennen. Dat kan zijn door de mogelijkheid te bieden om te werken, maar ook juist door de mogelijkheid te bieden om de batterij op te laden. Zakenreizigers werken vaak enorm hard en gebruiken hun tijd in het vliegtuig ook om te ontspannen. Dit zorgt ervoor dat ze na hun reis naar bijvoorbeeld New York de hele dag weer keihard kunnen werken. Of het betekent dat ze weer fit en uitgerust thuiskomen bij hun gezin. Heel belangrijk.” ‘Van transactie naar interactie’ is een grote trend in business travel. Hoe ziet u dat?

“Het was eerst digital first, een paar jaar geleden hebben we besloten tot mobile first en nu zitten we in de trend van artificial intelligence first. Door middel van data en artificial intelligence kan je een zakenreis zodanig personaliseren dat een klant zich écht thuis voelt. Bijvoorbeeld door bij binnenkomst in het vliegtuig, net zoals in een hotel, je welkom te heten op een scherm en vervolgens te vragen: ‘Vorige keer heeft u Lord of the Rings 1 gekeken, wilt u dit keer het vervolg zien?’.” En connectivity, hoe zit het daarmee?

“In al onze 787’s zit wifi, dus kan je online werken. Binnenkort gaan we dit doortrekken naar onze 777’s en A330’s. We doen dat in fases, eerst intercontinentaal omdat de reistijd nu eenmaal veel langer is en connectivity dus van groter belang is. Je kan als

zakenreiziger echt werk afmaken in die tijd.” Er zijn meer trends te onderscheiden in zakenreizen. Naast technology is dat ook duurzaamheid. Geen leuke trend voor airlines, me dunkt.

“Er zijn heel veel aansprekende wereldtrends, maar sommige zijn inderdaad wat complexer. Wij zijn afhankelijk van kerosine wegens de enorme effectiviteit van de turbinemotoren. Daar kunnen batterijen nog lang niet tegenop. Maar wij zijn als KLM wel volledig on trend. Ik ben recent in Costa Rica geweest, waar we bezig zijn met duurzame biobrandstof. Helaas ligt het duurzaamheidsverhaal niet alleen in onze handen. Er is meer mogelijk als we de ruimte krijgen. Met andere aanvliegroutes bijvoorbeeld zouden we de uitstoot substantieel kunnen beperken. Recent is hier in de landelijke politiek aandacht voor gevraagd in de discussie over de groei van Schiphol.” En waarom gebeurt dat dan niet?

“Dat heeft te maken met geluidsoverlast. De fameuze geluidsbaan die we hebben, de Polderbaan, die is er om geluidsoverlast te beperken. Maar als je weleens met ons hebt gevlogen dat weet je dat we soms wel 15 tot 20 minuten moeten taxiën. Drie keer nadenken wat er dan gebeurt? Juist: uitstoot. Als je naast geluidsbeperking ook uitstoot als een factor zou nemen, zou je een ander vliegpatroon hebben.” Uit verschillende onderzoeken blijkt dat een trage veiligheidscontrole op de lucht¬haven een grote frustratie van

zakenreizigers is.

“Klopt. Biometrisch boarden is een ontwikkeling die daarbij van belang is. Als je aankomt moet je één keer je paspoort laten zien en een foto maken van je gezicht. De technologie is inmiddels zo ver dat je gezicht gekoppeld kan worden aan al je relevante reisdocumenten. Daarmee kun je met je gezicht door alle officiële controleposten lopen zonder iets aan te raken. Dat is sneller, veiliger en hygiënischer. We doen dit al een tijdje in Aruba en samen met Schiphol hebben we nu ook een pilot in Amsterdam. Dit gaat binnen een à twee jaar een enorme vlucht nemen.” De samenwerking met Schiphol gaat natuurlijk veel verder dan deze ene pilot. Wat brengt de toekomst?

“We willen graag een Blue Terminal. British Airways heeft op zijn thuisbasis een eigen terminal, Lufthansa heeft zijn eigen terminal, Air-France heeft zijn eigen terminals. Wij hebben een one terminal concept en dat heeft heel veel voordelen, maar als wij echt die grote stap willen maken als KLM dan moeten we het Blue Terminal concept gaan neerleggen.” Welke voordelen heeft dat voor de zakenreiziger?

“Kijk bijvoorbeeld naar de boardingprocessen. We hebben geanalyseerd dat er 72 manieren zijn om naar een gate te komen op Schiphol. In een eigen terminal met fysieke controle over de ruimte kunnen we dat veel effectiever inrichten. We willen dat de klant in control is, dat de klant gemak heeft, en dat we kunnen inspelen op individuele klantbehoeften op weg

naar de gate. We weten namelijk heel veel gegevens van de reiziger al. We weten al waar hij heen vliegt, we weten straks ook wanneer hij op de luchthaven is gearriveerd, naar welke gate hij of zij dient te gaan. Waarom moeten we dan bepaalde check-in processen doen?” Maar dan is er wel een ander issue: privacy?

“Zeker. Privacy is een heel groot issue. Gelukkig is Europa daar al heel goed mee bezig, met de GPDR (nieuwe Europese wetgeving op het gebied van privacy, red.). Als je ziet hoeveel data er bekend is over mensen, dan is dat soms best wel beangstigend. Daarom zie je ook nieuwe trends als digital diet en individual datamanagement. Voor slimme bedrijven gaat dit nieuwe kansen bieden.” Maar als mensen minder data willen delen dan is dat toch juist een bedreiging voor bedrijven?

“Nee, nee, helemaal niet. Je moet ervoor zorgen dat de klant echt gelooft in jouw bedrijf, dat ze weten dat je echt klantgericht bent, dan delen ze die wel met jou. Als je als bedrijf kan aantonen dat je op het gebied van privacy leidend bent, dan heb je een groot voordeel ten opzichte van de concurrentie. En wij zitten daar bovenop.” Jerry Huinder

FIJN OP ZAKENREIS Vond u dit interview interessant? Op analyseeconomie.nl vindt u nog veel meer interessante interviews, onder andere met Neelie Kroes. ADVERTENTIE

SENNHEISER CREËERT EEN GEZONDERE WERKOMGEVING MET DRAADLOZE HEADSETS Het is tijd om de werkplek gezonder te maken: In een zakenwereld die almaar sneller beweegt, levert het mobieler maken van uw werknemers niet alleen gezondheidsvoordelen op, het kan ook de productiviteit verhogen door multitasking, samenwerking en tevredenheid van uw werknemers te vergroten. Dat is de reden dat vooruitstrevende ondernemingen de kansen omarmen die moderne communicatieoplossingen zoals draadloze headsets te bieden hebben. Dankzij geavanceerde UC-geoptimaliseerde mogelijkheden en gebruiksvriendelijke functies spelen die een belangrijke rol in het vergroten van het welzijn van uw werknemers en het maakt ze mobieler. Naast praktijken als stoelloze vergaderingen en staande bureaus zijn professionele draadloze headsets essentieel om een mobiele werkplek te creëren. De voordelen hiervan zijn de vrijheid van handsfree gebruik, wat essentieel is voor mobiliteit, en de ergonomische voordelen boven handheld telefoons voor langere gesprekken.

DE GEZONDHEIDSRISICO’S VAN EEN ZITTENDE WERKSTIJL Stappen ondernemen om de werkvloer te verbeteren kan het leven voor werknemers plezieriger maken, maar er zijn nog meer belangrijke redenen om in actie te komen. Onderzoek naar het welzijn van werknemers duidt erop dat er verschillende gezondheidsrisico’s verbonden zijn aan de zittende levensstijl waarin werknemers gedwongen worden door veel kantooromgevingen. Langere tijd een zittende positie aanhouden zonder te bewegen kan bijvoorbeeld leiden tot de samendrukking van interne organen en leiden tot een verminderde doorbloeding van andere lichaamsdelen. Hierdoor kan de bloeddruk stijgen, kunnen hart- en vaatproblemen ontstaan en zelfs het risico op diabetes vergroten. Met het oog op productiviteit zijn er ook aanwijzingen dat door verminderde doorbloeding ook concentratieproblemen kunnen optreden, doordat er te weinig vers bloed en zuurstof naar de hersenen gaan. Meer weten over Welzijn op Kantoor? Download onze whitepaper hier: www.sennheiser.com/wellbeing.

Bronnen i “Physical Activity 2016: Progress and Challenges”, the Lancet, 27 juli 2016 http://www.thelancet.com/series/physical-activity-2016 ii “The Health Hazards of Sitting”, The Washington Post, 20 januari 2014 https://www.washingtonpost.com/apps/g/page/national/the-health-hazards-of-sitting/750/ iii “The sedentary office: a growing case for change towards better health and productivity” rapport uit 2015 in het BMJ (British Medical Journal), geciteerd door Get Australia Standing http://getaustraliastanding.org/pdfs/gbs/expert_statement.pdf


CONTENT WITH A PURPOSE

PROFIEL ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL 19

Foto: KLM

UITGELICHT: XTORM USB-C POWER BANK Foto: Xtorm

Waarom is mobiel opladen zo belangrijk? “Een powerbank stelt je in staat om onderweg ongestoord door te kunnen werken. Je blijft bereikbaar en je kunt zorgeloos werken, je hoeft immers niet bang te zijn voor een lege telefoon, tablet of laptop.”

Wat zijn de laatste ontwikkelingen op dit gebied?

“Eigenlijk zijn dat er twee. De eerste is de doorbraak van USB-C; hierdoor kunnen moderne laptops gemakkelijk onderweg opgeladen worden, denk hierbij bijvoorbeeld aan de nieuwste MacBooks. De andere is AC-stroom via een powerbank; hiermee heb je als het ware een mobiel stopcontact bij je.”

Hoe kun je je onderscheiden op de markt?

“Bij ons is innovatie heel erg belangrijk, zo bieden wij bijvoorbeeld al producten met de bovengenoemde techniek aan. Dit combineren we met een strak en gebruiksvriendelijk productontwerp. Daarnaast zijn onze producten kwalitatief hoogstaand en gaan daardoor jarenlang mee.”

FEITEN

Xtorm 45W USB-C Power Bank Infinity

Boet Kreiken is Executive Vice President Customer Experience bij KLM, een nieuwe functie die in 2015 door KLM is gecreëerd En met succes. De NPS, een parameter voor klanttevredenheid, steeg sinds 2015 van 35 naar begin 40. Boet Kreiken is al ruim 33 jaar in dienst bij KLM. Zijn vorige functie was Managing Director KLM Cityhopper.

Deze nieuwste USB-C Power Bank stelt je in staat om een moderne laptop onderweg op te laden via USB-C. Met zijn premium en gebruiksvriendelijk ontwerp is dit dé powerbank voor de zakelijke klant. In het kort: - Laad USB-C laptops onderweg op - 27.000mAh - 4 USB outputs ADVERTENTIE

Thule Subterra Collection Een complete lijn van hoogwaardige, strakke en eigentijdse reistassen en koffers voor de moderne zakenreiziger.

ThuleSubterra_Financial Daily paper_Ad265x125_180220.indd 1

2018-02-20 16:22


20 ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

Foto: SAP Concur

Foto: Fotolia

DUTY OF CARE:“IK BEN SAFE” Klaver: “Daarnaast is er ook de morele plicht dat werknemers ondersteund worden, informatie en tools hebben zodat ze goed voorbereid op pad gaan en, mocht de nood aan de man komen, de middelen hebben zodat ze zich kunnen redden.”

De verantwoordelijkheid van de werkgever voor de veiligheid van zijn werknemers begint niet pas als de medewerkers een voet over de drempel van de werkvloer zetten. Ook op weg daar naartoe en zeker wanneer de werknemer op zakenreis is, moet de werkgever ook over hem waken. En ja, there’s an app for that.

Als in de ochtend van 22 maart 2016

Brussel wordt opgeschrikt door verschillende aanslagen, is Patrick Klaver toevallig in Brussel. De avond ervoor nog was de managing director van SAP Concur Benelux op Zaventem, een van de plaatsen van de aanslag. “Je kunt je het telefoonverkeer op het moment van de aanslag wel voorstellen. Het was dus heel waardevol dat ik een tool had om kenbaar te maken; ik ben safe.” Andersom was het voor zijn werkgever

verplichting om redelijke maatregelen te treffen zodat de veiligheid en gezondheid van werknemers verzekerd zijn tijdens de werkzaamheden”, zegt Klaver. “Daarnaast is er ook de morele plicht dat werknemers ondersteund worden, informatie en tools hebben zodat ze goed voorbereid op pad gaan en, mocht de nood aan de man komen, de middelen hebben zodat ze zich kunnen redden.”

Nu klinkt ‘redelijke maatregelen’ niet heel concreet, en dat is het ook niet. Klaver: “Ga je aan de onderkant zitten, dan geef je de werknemer een telefoonnummer dat ie kan bellen. Andere werkgevers gaan daar verder in. Voor bepaalde landen geldt een protocol; reis altijd via deze taxi’s, zorg dat altijd een tweede persoon aanwezig is, verblijf alleen in deze hotels.”

nuttig om op een snelle manier contact met Klaver op te kunnen nemen en hem van hulp te kunnen voorzien. Werkgevers hebben namelijk een zorgplicht voor hun werknemers, juist ook als ze voor het werk op reis zijn. Die Duty of Care beperkt zich niet tot aanslagen of overstromingen, ook als een werknemer ziek wordt na het eten van een bedorven maaltijd, heeft de werkgever deze taak.

Voor de werkgever die daar tussenin zit, zijn werknemers nog wel wat vrijheid gunt op zakenreis, of direct hulp wil kunnen bieden wanneer de nood aan de man is, zijn er verschillende bedrijven die werkgevers daarbij ondersteunen. SAP Concur is er daar één van, maar er zijn ook anderen die deze diensten leveren; zoals ATPI en Travel Clinic.

“De werkgever heeft de wettelijke

deze partijen is dat zij de erva-

Het voordeel van samenwerken met

ring en de tools (apps) hebben om het de werknemer op reis zo makkelijk mogelijk te maken. “Op zakenreis pakt een werknemer de trein, hij heeft in een hotel een overnachting geboekt en reist met Uber daar naartoe. De informatie is tegenwoordig zo breed beschikbaar, dat we uit verschillende bronnen kunnen zien waar iemand zich waar ook ter wereld bevindt en wat iemand van plan is te doen.” En mocht er iets gebeuren, vervolgt Klaver, “dan kun je ook proactief berichten sturen met informatie en instructies.” Zo kan de werkgever zijn medewer-

ker bijvoorbeeld het advies geven

‘Werknemers moeten ondersteund worden en de informatie en tools hebben zodat ze goed voorbereid op reis gaan én zich kunnen redden.’

om in het hotel te blijven – handig, want in den vreemde is het soms lastiger om van lokaal nieuws op de hoogte te zijn dan vanuit Nederland waar het internationale nieuws goed gevolgd wordt. De medewerker kan dan veelal via de app doorgeven hoe de situatie is in zijn omgeving.

Voor hulp ter plekke kan een werkge-

ver terugvallen op partijen als Healix. Dit van oorsprong Britse bedrijf heeft een wereldwijd netwerk van artsen en hulpverleners die kunnen helpen in noodgevallen.

van waar ze recht op hebben.”

Toch valt daarmee nog een wereld te

winnen zo blijkt uit onderzoek, zegt Klaver. “Van de mensen die zich in een risicosituatie bevonden, weet 47 procent niet wat ze moeten doen. Het is een alarmbel voor werkgevers, ze moeten betere ondersteuning bieden.” Mark van der Heijden

De dienstverlening van deze be-

drijven gaat verder dan medische ondersteuning, zegt Declan Meighan, global managing director van Healix. “Als u belangrijke documenten of uw paspoort verliest, weten de reiscoördinatoren wat ze moeten doen zodat u krijgt wat u nodig heeft. Als u behoefte heeft aan beveiligingsadvies of een evacuatie naar een veilige plek, dan kan dat geregeld worden.” Meighan merkt dat de vraag naar

deze diensten toeneemt, door terroristische aanslagen en ziekte-uitbraken als Ebola en Zika. “Ik denk ook dat de reiziger meer eist, en terecht. Ze willen goed geïnformeerd en veilig zijn terwijl ze van huis zijn. Reizigers zijn zich vandaag de dag veel beter bewust

FEITEN De zorgplicht voor medewerkers staat steeds hoger op de agenda van bedrijven. Zo neemt het aantal zakelijke reizen toe. Volgens een rapport van de stichting Global Business Travel Association (GBTA) loopt het totale bedrag dat daarmee gemoeid is in 2020 naar verwachting richting de 1,6 biljoen euro.

ZORG VOOR JE WERKNEMERS Werkgevers hebben een bepaalde verantwoordelijkheid wanneer hun werknemers op zakenreis zijn. Meer weten? Kijk dan op analyseeconomie.nl.

ADVERTENTIE


ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL 21

CONTENT WITH A PURPOSE

VIDEOCONFERENCING BESPAART GELD, TIJD EN CO2 Er wordt in Nederland heel wat af-vergaderd. Naast face-to-face ontmoetingen bieden online hulpmiddelen, zoals videoconferencing en online meetings, daarbij steeds vaker uitkomst. Zo vinden er volgens Henk-Jan Kooke, Coördinator Audiovisuele Dienst en Multimediaondersteuning aan de Universiteit van Groningen, bij zijn werkgever al jaren online meetings plaats via videoconferencing, maar ook gewoon via Skype en Google Hangouts. “Om iedereen rond de tafel te krijgen, om vaker (internationale) besprekingen te houden, om te bezuinigen op de kosten van dure reizen, om tijd te besparen en om de carbon footprint van de universiteit te reduceren.”

Foto: Fotolia

Zulke online tools worden naast zakelijke besprekingen ook voor andere doeleinden ingezet, zoals voor sollicitatiegesprekken en voor de voorselectie van kandidaten en van buitenlandse masterstudenten. Kooke: “Dan worden de eerste gesprekken bijvoorbeeld via Skype gevoerd, en komen sollicitanten persoonlijk langs voor een vervolggesprek. Maar videoconferencing en andere online middelen worden ook steeds vaker ingezet binnen het onderwijs, zoals ‘shared lecturing’, het delen van colleges op afstand, waarbij soms ook gastdocenten worden uitgenodigd en de klas online vragen kan stellen.” Wat voor apparatuur je hiervoor kunt inzet-

MET INCENTIVES STRATEGISCHE ORGANISATIEDOELEN DIENEN Het woord ‘incentives’ betekent letterlijk ‘beloningen’. En dat is volgens Gebert Janssen, docent MICE ((Meetings, Incentives, Conferences & Events) en eventmanagement aan de Hogeschool Tio, ook precies waar incentives voor bedoeld zijn. “Een reis of uitstapje om werknemers te belonen voor de geleverde prestaties. En om ze te motiveren om zich voor de organisatiedoelen in te zetten. Het kan echter ook als marketinginstrument worden gebruikt, als middel om klanten aan je te binden. Maar in alle gevallen gaat het om het versterken van de loyaliteit ten aanzien van de organisatie.” Zo’n 13 procent van alle zakenreizen naar het buitenland wordt ondernomen met een MICE-motief, zo blijkt uit onderzoek van NBTC-NIPO Research. Een incentivereis is echter een risicovolle

investering met een afbreukrisico, waarschuwt Janssen. “Er kan veel misgaan, zoals vertragingen of een gemiste vlucht, waardoor mensen er achteraf een negatief gevoel aan kunnen overhouden. Aan de andere kant biedt zo’n incentivereis een unieke belevenis waardoor een bepaalde band tussen mensen ontstaat. Het is daarom heel belangrijk om van te voren alles heel goed te plannen.” Toch kunnen incentives voor organisaties echt lonend zijn, zeker wanneer bijvoorbeeld

sprake is van een groot verloop in personeel. Janssen: “Het vervangen van één personeelslid kan al gauw zo’n 10.000 euro kosten. Denk aan advertentiekosten, selectie van kandidaten etcetera. Wanneer dit verloop met enkele procenten teruggebracht kan worden dankzij incentives, kan dit al snel veel geld schelen. Bij een groot bedrijf kan dit oplopen tot tientallen personen per jaar.” Incentives moet je evengoed niet klakkeloos

inzetten. Janssen: “Ze moeten helpen om de strategische doelen van de organisatie te bewerkstelligen. Het beste is om voorafgaand aan een incentive te kijken waar de organisatie staat door een zogenaamde nulmeting te houden. En om vervolgens na afloop een nieuwe meting te houden, om te kijken: zijn de gestelde doelen wel bereikt? Zijn die wel realistisch gebleken? Zo niet, dan is het tijd om ze bij te stellen.” Belangrijk is volgens Janssen om ook de ethische kant niet te vergeten. “Incentives zijn niet bedoeld als snoepreisjes of om mensen zoveel mogelijk van je producten te laten afnemen, maar als instrument om de loyaliteit van je personeel en van externe partijen te vergroten.” Erzsó Alföldy

ten, verschilt per activiteit. Kooke: “Het kan uiteenlopen van ingewikkelde apparatuur, waarbij met verschillende camera’s wordt gewerkt. Maar je kunt bij een gezelschap met een beperkte omvang ook prima uit de voeten met Skype en Google Hangouts, al kun je wel vraagtekens zetten bij de beveiliging.” Wat verder bepalend is voor de keuze van apparatuur is dat beeld en geluid van voldoende kwaliteit moeten zijn. Kooke: “Audio is heel belangrijk. Je moet zorgen

dat er geen vertraging in zit, geen echo, maar ook dat beeld en geluid synchroon lopen. Je moet ook weten hoe je mensen goed in beeld kunt krijgen. Om dat voor elkaar te krijgen moet je wel enig verstand hebben van ICT enerzijds en audiovisuele apparatuur anderzijds. Je moet, kortom, zorgen dat de condities goed zijn, om te voorkomen dat mensen afhaken.” Het leren van de technische vaardigheden die je nodig hebt om zelf aan een videoconference deel te nemen, valt in ieder geval best mee, vindt Geramé Wouters, docente Nederlands als Tweede Taal bij het Talencentrum van diezelfde universiteit. Zij werkt als docent al jaren met plezier met allerlei online toepassingen, zoals de gratis online cursus ‘Introduction to Dutch’, een zogenaamde ‘Massive Online Open Course’ (MOOC). Enthousiast is zij ook over andere online tools.. “Videocollaboration bijvoorbeeld. Daarmee kun je tijdens de videobijeenkomsten je scherm delen om powerpoints, tabellen, grafieken en dergelijke te bespreken. En je kunt de sessies opslaan, terugkijken en beoordelen.” Hoe medewerkers die overgang naar zo’n on-

line wereld ervaren? Wouters: “Wij krijgen regelmatig trainingen in allerlei ICT-toepassingen. Maar mensen moeten gewoon een drempel over. Het went allemaal snel.” Het is bovendien onvermijdelijk dat organi-

saties steeds vaker gebruik zullen maken van online meetings en videoconferencing. Wouters: “Zo vindt er bij een bedrijf als KPN nog maar 1 op de 5 vergaderingen live plaats. De andere vier keer gebeurt het digitaal. Al blijft het belangrijk elkaar met zekere regelmaat persoonlijk te ontmoeten.” Erzsó Alföldy

Foto: Fotolia


22 ZAKENREIZEN – ANALYSEECONOMIE.NL

CONTENT WITH A PURPOSE

STEDEN STRIJDEN OM CONGRESSEN EN EVENTS Het gaat goed met de congressen en beurzen. Zeker nu ook steden de kracht ervan kennen.

Foto: Fotolia

De wereld van MICE heeft de wind

weer in de zeilen. Meetings (vergaderingen), Incentives (beloningsen motivatiereizen), Conventions (congressen) en Exhibitions (beurzen) zijn nog steeds gewild. “Zeker aan de congreskant gaat het zeer goed”, zegt Edwin Nunnink, die zich als hoofdredacteur van de vakbladen Conference Matters en Expovisie al 17 jaar in de MICE-branche begeeft. “MICE is de crisis vrij goed doorgekomen. Mensen willen gewoon bij elkaar komen. Ondanks alle digitale middelen die er zijn om online contact te krijgen, zijn er toch momenten nodig waarop je elkaar in de ogen kan kijken en nieuwe mensen leert kennen.” Wel maken evenementen gebruik

van de mogelijkheden die internet biedt. Livestreams van keynotes tot soms van het hele congres zijn al gebruikelijk. “Dat heeft het voordeel dat mensen die niet de tijd of het geld hebben om naar een congres te reizen, toch kunnen meekijken. Soms worden ze zo geënthousiasmeerd dat ze het jaar daarop wel komen”, zegt Nunnink. De laatste jaren lijken beurzen en congressen zich in twee tegengestelde richtingen te ontwikkelen; ze

Het gaat goed met de congressen en beurzen in Nederland.

worden kleiner of juist groter. Nunnink: “Er zijn grote beurzen waar je bij móét zijn. Bijvoorbeeld, IBC voor broadcasting en Integrated Systems Europe voor de audiovisuele industrie zijn evenementen die alleen maar groter en groter worden, met kleine clubjes die zich erbij aansluiten. Aan de andere kant zijn er steeds meer niche meetings die voor kleine vakgebieden worden georganiseerd. De middenmoot zie je verdwijnen.” Wat ook verandert, is dat MICE

steeds meer een gebied is waarmee gemeenten zich proberen te onderscheiden. “De MICE-industrie viel eerst onder toerisme. Je hebt immers daarvoor ook een hotel en taxi nodig”, legt Nunnink uit. “Nu

snapt men dat het een onderdeel is van de kennisindustrie van stad of regio. Als je die wilt versterken, moet je congressen naar je toe halen. Kijk naar de European Medicines Agency die vanuit Londen naar Amsterdam is gehaald. Zo’n instituut zorgt ook dat er heel veel medische meetings in de hoofdstad georganiseerd zullen worden.” Hij vervolgt: “Dit inzicht in de wer-

kelijke waarde van meetings groeit wereldwijd dus de competitie is enorm groot geworden. Voor internationale congressen werd eerst naar hoofdsteden gekeken, nu ook naar universiteitssteden. Rotterdam en Utrecht trekken meer internationale congressen, net als Antwerpen in België en Glasgow in Schotland.”

Daarom investeren lokale en regio-

nale overheden in congresbureaus die verenigingen, universiteiten en bedrijven helpen bij het organiseren van congressen. “Er zijn tegenwoordige intensieve samenwerkingen tussen gemeenten, congresbureaus en universiteiten. Daardoor gaat men meer strategisch nadenken over congressen. Een gemeente kiest er bijvoorbeeld voor om zich vooral te richten op IT of agrotechniek en het congresbureau zal dan vooral proberen congressen in die sectoren naar de stad te halen.” Ondanks de steeds sterkere concur-

rentie vinden er weinig veranderingen plaats in de top van MICE-bestemmingen. De VS blijft bestemming nummer 1, Duitsland

volgt daarna. Ook Nederland en Amsterdam zijn vaak terug te vinden in de top 10 van verschillende lijstjes. Bij de keuze door de organisatoren voor een stad wordt eerst gekeken of er passende activiteiten in de stad plaats vinden, stelt Nunnink, daarna staat de stad zelf vaak voorop. “Men kijkt ook naar de uitstraling van de stad. Je wilt toch een keer in Amsterdam, Parijs of Barcelona zijn geweest. Daarna volgen een aantal praktische zaken. Logistiek bijvoorbeeld, als je een paar honderd deelnemers hebt, wil je die niet over grote afstanden vervoeren. Daarom geeft men de voorkeur aan compacte steden. Niks is prettiger dan van het hotel naar het congres kunnen wandelen. Dat is ook waar Nederland goed op scoort. Je reist makkelijker van Schiphol naar Rotterdam dan in Londen van de ene naar de andere kant van de stad.” Mark van der Heijden

DUTY OF CARE Meer lezen over het zorgen voor werknemers wanneer zij op zakenreis zijn? Kijk dan op analyseeconomie.nl.

ADVERTENTIE


Iedere bijeenkomst een ware beleving! Één vast contactpersoon

Vergaderingen en Congressen

Altijd de laagste prijs

Capaciteit tot 1500 personen

Vergaderen op de mooiste plekjes

Offertes op maat

Teambuildingsactiviteiten

Productpresentaties

2017

7

BESTE HOTELKETEN

2011 - 2012 - 2013 - 2014 - 2015 - 2016 - 2017

Dineren en Overnachten

4-uurs Vergaderarrangement vanaf €18 p.p.

Recepties en Borrels

Trainingen en Workshops

Heerlijk barbecuen of uitgebreid picknicken

Varen met een sloep

Ruim 80 unieke 3- en 4-sterren hotels in Nederland!

3-sterren 4-sterren

Bel +31 (0)347 - 329 092 of mail naar sales@fletcher.nl WWW.FLETCHERZAKELIJK.NL/FD 18-00186 Zakelijk-Advertentie-Financieel Dagblad 1/1-265x395.indd 1

15-02-18 17:34


going places. feeling good. being safe.

Comfortabel, efficiënt en veilig zakenreizen? De essentie van prettig zakelijk reizen zit in veel aspecten, maar zeker ook in de wetenschap dat er aan je veiligheid is gedacht. Wist u dat bedrijven de wettelijk plicht hebben ervoor te zorgen dat medewerkers veilig zijn? Dat zij in geval van nood of calamiteiten op uw hulp moeten kunnen rekenen? Duty of Care heet dat. Met Concur Locate en Active Monitoring voorziet SAP Concur in alle functionaliteiten die nodig zijn om van de reizen van uw werknemers veilige reizen te maken. Waar en wanneer dan ook.

Spoorzoeken Uit onderzoek blijkt dat maar weinig ondernemingen adequaat invulling geven aan het lokaliseren en in veiligheid brengen van hun medewerkers in geval van een noodsituatie. Maar ook werknemers zelf zijn zich er nauwelijks van bewust dat de werkgever voor ze klaar moet staan in geval van een calamiteit of crisissituatie. Opmerkelijk is dat een groot deel van de Nederlandse zakenreizigers (28%) eigenlijk niet wil dat de werkgever hem/haar kan lokaliseren. Blijkbaar is privacy zo’n groot goed, dat er te weinig wordt stilgestaan bij de eventuele gevolgen van het niet traceerbaar zijn in een precaire situatie.

Geef invulling aan uw Duty of Care met SAP Concur Al ruim twee decennia helpt SAP Concur de meest uiteenlopende bedrijven met het plannen en beheren van zakelijke reizen en reiskosten. Dit doen wij via een cloud-based systeem, tijdbesparende tools en een gebruikersvriendelijke app. Alles in samenwerking met diverse gespecialiseerde, technologische partners. In onze constante ambitie om te innoveren en tegemoet te komen aan de behoeften van reizigers hebben wij Concur Locate en Active Monitoring ontwikkeld. Deze tools bieden een complete functionaliteit om ook uw bedrijf in staat te stellen te voldoen aan uw Duty of Care. Zodat uw medewerkers zich niet alleen goed voelen, maar ook veilig zijn tijdens hun zakenreizen.

www.concur.nl

SAP Concur Fusion Exchange 2018 Maak kans op een van 10 toegangsbewijzen speciaal voor FD-lezers! Voor het jaarlijkse event SAP Concur Fusion Exchange, dat plaatsvindt op dinsdag 3 juli in Den Bosch, hebben wij een boeiend en gevarieerd programma samengesteld. Alle aspecten van zakelijk reizen, zoals efficiëntie, comfort en kostenbeheersing komen aan bod, maar deze keer besteden wij extra aandacht aan Duty of Care. Wilt u daar graag bij zijn? Wij hebben 10 stoelen gereserveerd speciaal voor lezers van het Financieele Dagblad. Stuur een sms naar +31 6 35744708 met deze gegevens: uw naam en bedrijfsnaam en u hoort zo snel mogelijk of wij een plek voor u hebben gereserveerd.

Analyse Economie #5  
New