Page 1

ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÕÓÓËÜ ÀÓÄÈÒÛÍ ÒÓÕÀÉ 1997 îíû 5 äóãààð ñàðûí 1-íèé ºäºð

Óëààíáààòàð õîò

ÍÝÃįÃÝÝÐ Á¯ËÝà Íèéòëýã ¿íäýñëýë 1 ä¿ãýýð ç¿éë. Õóóëèéí çîðèëò Ýíý õóóëèéí çîðèëò íü àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíû çàð÷èì, çîõèîí áàéãóóëàëòûí ýðõ ç¿éí ¿íäñèéã òîäîðõîéëæ, ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷, àóäèòûí áàéãóóëëàãàä àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ýðõ îëãîõ, õÿíàëò òàâèõ, òýäíèé á¿ðýí ýðõèéã çºâøººðºõ, õýðýãæ¿¿ëýõòýé õîëáîãäñîí õàðèëöààã çîõèöóóëàõàä îðøèíî. 2 äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí òóõàé õóóëü òîãòîîìæ 1. Àóäèòûí òóõàé õóóëü òîãòîîìæ íü Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí õóóëü áîëîí ýíý õóóëü, òýäãýýðòýé íèéö¿¿ëýí ãàðãàñàí õóóëü òîãòîîìæèéí áóñàä àêòààñ á¿ðäýíý. 2. Ìîíãîë Óëñûí îëîí óëñûí ãýðýýíä àóäèòûí òóõàé õóóëü òîãòîîìæîîñ ººðººð çààñàí áîë îëîí óëñûí ãýðýýíèé çààëòûã äàãàæ ìºðäºíº. Ç äóãààð ç¿éë. Õóóëèéí íýð òîìü¸î Ýíý õóóëüä çààñàí äàðààõü íýð òîìü¸îã äîð äóðäñàí óòãààð îéëãîíî: 1/”àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà” ãýæ àóäèòûí áàéãóóëëàãààñ ãýðýýíèé äàãóó õóóëèéí ýòãýýä, õóâèàðàà õºäºëìºð ýðõëýã÷ èðãýíèé íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí õºòëºëò, ¿éë àæèëëàãààíû áîëîí òàòâàðûí òàéëàíã õÿíàæ ä¿ãíýëò ãàðãàõ, ìýðãýæëèéí çºâëºãºº ºãºõ õàðààò áóñ ¿éë àæèëëàãààã/Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 2/ "Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷" ãýæ Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí õóóëü áîëîí ýíý õóóëèéí äàãóó ýðõ á¿õèé áàéãóóëëàãààñ îëãîñîí ýðõèéí äàãóó ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ìýðãýæëèéí íÿãòëàí áîäîã÷èéã; 3/“àóäèòîð” ãýæ ýíý õóóëüä çààñàí øààðäëàãûã õàíãàæ, àóäèòûí áàéãóóëëàãàä àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõýëæ áàéãàà ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéã/Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 4/ "Àóäèòûí áàéãóóëëàãà" ãýæ ýíý õóóëèéí äàãóó ýðõ á¿õèé áàéãóóëëàãààñ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ çºâøººðºë àâ÷, óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòã¿¿ëñýí àæ àõóéí íýãæèéã; 5/ "Ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí" ãýæ ¿ëäýãäýë áàëàíñ, îðëîãî, ¿ð ä¿íãèéí òàéëàí, ºì÷èéí ººð÷ëºëòèéí òàéëàí, ìºíãºí ã¿éëãýýíèé òàéëàí, òýäãýýðò õàâñàðãàñàí òàéëáàð,

1


òîäðóóëãà, õàâñðàëò òîîöîîã/Ýíý çààëòàä 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/; 6/ "Ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíã áàòàëãààæóóëàõ" ãýæ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ýðõ á¿õèé ýòãýýä àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíã áàòëàãäñàí ñòàíäàðòûí äàãóó øàëãàæ, ¿íýí çºâ áîëîõûã íîòîëñîí ä¿ãíýëò ãàðãàõûã; 7/“ñàíõ¿¿ãèéí áàðèìò“ ãýæ íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí äàíñ, ºì÷, õºðºíãº, ºð òºëáºð, îðëîãî, çàðëàãûí àíõàí øàòíû áàðèìò áà íýìýëò òàéëáàð, òîäðóóëãà áîëîí áèçíåñèéí áàéãóóëëàãûí ñàíõ¿¿, ýäèéí çàñãèéí àñóóäàëòàé õîëáîî á¿õèé áàðèìò áè÷ãèéã/Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 8/ "Çàõèàëàã÷" ãýæ àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãàä àóäèò õèéëãýõ òóõàé øèéäâýð ãàðãàõ ýðõ á¿õèé òºðèéí çàõèðãààíû áîëîí õóóëü, õÿíàëò, ñàíõ¿¿, òàòâàð, áàíê, ãààëèéí áàéãóóëëàãà, ò¿¿í÷ëýí êîìïàíèéí òºëººëºí óäèðäàõ çºâëºë /áàéõã¿é áîë õóâü íèéë¿¿ëýã÷äèéí õóðàë/, ýñõ¿ë êîìïàíèéí ýíãèéí õóâüöààíû 10-ààñ äýýø õóâèéã ýçýìøèã÷äèéã/Ýíý çààëòàä 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/; 9/ "¯éë÷ë¿¿ëýã÷" ãýæ ãýðýýíèé ¿íäñýí äýýð àóäèò õèéëãýæ áàéãàà àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà, õóâèàðàà àæ àõóé ýðõëýã÷ èðãýíèéã õýëíý; 10/ ”àóäèòûí îëîí óëñûí ñòàíäàðò” ãýæ Îëîí óëñûí íÿãòëàí áîäîã÷äûí õîëáîîíîîñ áàòàëñàí àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààã ýðõëýí ÿâóóëàõ çàð÷èì, ãîðèìûã òóñãàñàí áàðèìò áè÷ãèéã /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 11/”àóäèòûí ñòàíäàðò” ãýæ ýðõ á¿õèé áàéãóóëëàãààñ àóäèòûí îëîí óëñûí ñòàíäàðòûí çàð÷èìä íèéö¿¿ëýí áàòàëñàí áàðèìò áè÷ãèéã/Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 12/”àóäèòûí ¿é÷èëãýýíèé äîòîîä ñòàíäàðò” ãýæ àóäèòûí áàéãóóëëàãààñ îëîí óëñûí áîëîí ¿íäýñíèé ñòàíäàðòàä íèéö¿¿ëýí áàòàëæ, òóõàéí áàéãóóëëàãàä ìºðäºõ áàðèìò áè÷ãèéã /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 13/“àæëûí áàðèìò“ ãýæ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ÿâöàä öóãëàðñàí ñàíõ¿¿ãèéí áàðèìòûí õóóëáàð, á¿ðòãýë, òîîöîî, òàéëàí, ñóäàëãàà øèíæèëãýýíèé ìàòåðèàë, óóëçàëòûí òýìäýãëýë, ìýäýýëýë çýðýã àóäèòûí ¿éë÷èëãýýíèé äîòîîä ñòàíäàðòûí äàãóó á¿ðä¿¿ëñýí áàðèìò áè÷ãèéã /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 4 ä¿ãýýð ç¿éë. Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà 1. Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíä: 1/ õóóëèéí ýòãýýä, õóâèàðàà àæ àõóé ýðõëýã÷ èðãýíèé ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíã çàõèàëàã÷, ¿éë÷ë¿¿ëýã÷èéí õ¿ñýëòýýð õÿíàæ áàòàëãààæóóëàõ /Ýíý çààëòàä 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/; 2/ ñàíõ¿¿ãèéí áàðèìòûí øàëãàëò õèéæ ä¿ãíýëò ãàðãàõ/Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð õ¿÷èíã¿é áîëñîíä òîîöñîí/;

2


2/ àëáàí òàòâàð, òºëáºð, õóðààìæ, øèìòãýëèéí òîîöîîã õÿíàõ, ä¿ãíýëò ãàðãàõ, òàòâàðûí ìýä¿¿ëãèéã á¿ðä¿¿ëýõýä òóñëàëöàà ¿ç¿¿ëýõ; 3/ ñàíõ¿¿ãèéí áàéäëûã ñóäàëæ òºëºâëºõ, õºðºí㺠îðóóëàëò, çýýë, òîîöîîíû òºðºë á¿ðèéí òºñºë, òºëºâëºãºº, õºðºíãèéí áà áèçíåñèéí ¿íýëãýý áîëîâñðóóëàõàä íü òóñàëæ ¿éë÷ëýõ; 4/ íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéã ñòàíäàðòûí äàãóó õºòëºõ, íºõºí õºòëºõ, òàéëàí ãàðãàõ, ºðòãèéí áîëîí óäèðäëàãûí á¿ðòãýëèéã çîõèîí áàéãóóëàõàä íü òóñëàõ, çºâëºãºº ºãºõ; 5/ àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí ñàíõ¿¿ãèéí äîòîîä õÿíàëòûã çîõèîí áàéãóóëàõàä íü òóñëàõ; 6/ àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãàä ìåíåæìåíòèéí àñóóäëààð çºâëºãºº ºãºõ; 7/ ¿íýò öààñ ãàðãàõòàé õîëáîãäñîí ýäèéí çàñãèéí òîîöîî, ñóäàëãààíû ¿íäýñëýëèéã õÿíàæ ä¿ãíýëò ãàðãàõ; 8/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíû õ¿ðýýíä õàìðóóëàõààð õóóëü òîãòîîìæèä çààñàí áóñàä ¿éë àæèëëàãàà õàìààðíà. 2.Ýíý õóóëèéí 4 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà íü òºðèéí áàéãóóëëàãààñ õèéõ õÿíàëò øàëãàëòûã îðëîõã¿é /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. 5 äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíû çàð÷èì Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíä äàðààõü çàð÷ìûã áàðèìòàëíà: 1/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíä õóóëèéã ÷àíäëàí ñàõèæ, îëîí óëñûí àóäèòûí ñòàíäàðòàä çààñàí àðãà, õýëáýðýýð àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààã ÿâóóëíà; 2/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà õàðààò áóñ áàéíà. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ¿éë àæèëëàãàà áîäèòîé, áèå äààñàí áàéõààñ ãàäíà, áèå äààñàí áàéäëûã íü àëäàãäóóëàõàä íºëºº ¿ç¿¿ëæ áîëîõ àëèâàà øàõàëò, ýðõøýýëä îðîõ íºõöºë á¿ðýëäýõýýñ óðüä÷èëàí õàðæ çàéëñõèéíý. Àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà, àëáàí òóøààëòàí àóäèòîðûí ¿éë àæèëëàãààíä õºíäëºí㺺ñ îðîëöîõ, øàõàëò ¿ç¿¿ëýõèéã õîðèãëîíî; Ç/ ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ àóäèòûí ¿éë÷èëãýýã ÷àíàðòàé ã¿éöýòãýõ ìýðãýøëèéí øààðäëàãà õàíãàñàí áàéíà; 4/ çàõèàëàã÷, ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ øàëãàëò, ìàãàäëàí øèíæèëãýý õèéëãýõ, ìýðãýæëèéí òóñëàëöàà àâàõ àóäèòîðûã ÷ºëººòýé ñîíãîõ, õóóëèéí äàãóó çààâàë ìàãàäëàí øèíæèëãýý õèéõ òîõèîëäîëä òîìèëîãäñîí àóäèòîðûã ýíý õóóëüä çààñàí ¿íäýñëýë áàéâàë òàòãàëçàõ ýðõòýé; 5/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ã¿éöýòãýñýí ýòãýýä øàëãàëò, ìàãàäëàí øèíæèëãýý, áàòàëãààæóóëàëòûã áóðóó õèéñíýýñ õîëáîãäîã÷ òàëä õîõèðîë ó÷ðóóëáàë ººðèéí õºðºí㺺ð íºõºí òºëíº;

3


6/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíä ìýäýýëëèéí íóóöûã õàäãàëíà. Àóäèòîð íü ¿éë àæèëëàãààíû ÿâöàä îëæ àâñàí ¿éë÷ë¿¿ëýã÷èéí ìýäýýëëèéã õóóëüä òóñãàéëàí çààãààã¿é áîë áóñäàä ìýäýýëýõã¿é áàéõûí çýðýãöýý óóë ìýäýýëëèéã õóâèéí ýñâýë ãóðàâäàã÷ òàëûí àøèã ñîíèðõëûí òóëä àøèãëàæ ¿ë áîëíî; 7/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíä øóäàðãà áóñ ºðñºë人íèéã õîðèãëîíî. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷, àóäèòîð, àóäèòûí áàéãóóëëàãûí çàð ñóðòàë÷èëãàà íü áîäèòîé áºãººä áóñäûã òººðºãäºëä îðóóëàõààðã¿é, ìºí áóñàä àóäèòîð áîëîí àóäèòûí áàéãóóëëàãàòàé õàðüöóóëñàí áóþó òýäíèé íýð òºðä õàðøëàõààðã¿é áàéâàë çîõèíî. 8/àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí òàéëàíã 3 æèë äàðààëàí õÿíàæ áàòàëãààæóóëñàí àóäèòûí áàéãóóëëàãà íü äàõèí òóõàéí àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãàä 3 æèëèéí õóãàöààíä àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõã¿é /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 13-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. 6 äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ¿íäýñëýë 1. Àóäèòûí áàéãóóëëàãà äàðààõü òîõèîëäîëä àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëíà: 1/ õóóëüä ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíãàà çààâàë áàòàëãààæóóëàõààð çààñàí; 2/ àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí ýçýí, óäèðäàõ àæèëòàí àóäèò õèéëãýõ òóõàé õ¿ñýëò ãàðãàæ ãýðýý áàéãóóëñàí; 3/ çàõèàëàã÷èéí àóäèò õèéëãýõ òóõàé øèéäâýðèéã ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ õ¿ëýýí àâ÷ àóäèòûí áàéãóóëëàãàà ñîíãîí ãýðýý áàéãóóëñàí. 2. ¯éë÷ë¿¿ëýã÷ àóäèò õèéëãýñýí ¿éë÷èëãýýíèé õºëñèéã ãýðýýíèé ¿íäñýí äýýð òºëíº. 7 äóãààð ç¿éë. Ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíãàà áàòàëãààæóóëàõ áàéãóóëëàãà 1. Äàðààõü àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãààð çààâàë áàòàëãààæóóëíà:

áàéãóóëëàãà

ñàíõ¿¿ãèéí

òàéëàíãàà

àóäèòûí

1/ õºðºíãèéí áèðæèä á¿ðòãýëòýé á¿õ òºðëèéí õóâüöààò êîìïàíè; 2/ õºðºíãèéí áèðæèä á¿ðòã¿¿ëýõ çºâøººðºë õ¿ñ÷ áóé êîìïàíè; 3/ 50 ñàÿ, ò¿¿íýýñ äýýø òºãðºãèéí àêòèâ á¿õèé àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 4/ººð÷ëºí áàéãóóëàãäàæ, òàòàí áóóãäàæ áàéãàà áîëîí á¿õ õºðºí㺺 äóóäëàãûí õóäàëäààãààð õóäàëäàõ ãýæ áàéãàà àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 5/ õóóëü, Ìîíãîë Óëñûí îëîí óëñûí ãýðýýíä ººðººð çààãààã¿é áîë ãàäààäûí õºðºí㺠îðóóëàëòòàé àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà; 6/õàäãàëàìæ, çýýëèéí ¿éë àæèëëàãàà ýðõýëæ áàéãàà õîðøîî /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 7/ áàíê, ñàíõ¿¿, äààòãàëûí áàéãóóëëàãà;

4


8/ áðîêåð, äèëåðèéí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëäàã ¿íýò öààñíû êîìïàíè áîëîí õºðºí㺠îðóóëàëòûí ñàíãèéí ¿éë àæèëëàãàà ýðõýëäýã êîìïàíè; 9/ Èðãýíèé õóóëèéí 36 äóãààð ç¿éëèéí 2 äàõü õýñýãò çààñàí ñàí /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 10/ óëñ òºðèéí íàì /Ýíý çààëòûã 2005 îíû 1 ä¿ãýýð ñàðûí 28-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 11/ýíý õóóëèéí 7 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñãèéí 1-10-ò çààñàí àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãàòàé àäèëòãàõ áàéãóóëëàãà /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 1 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 2. Ýíý ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñíààñ áóñàä àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà ººðèéí ñàíàà÷èëãààð àóäèòûí áàéãóóëëàãààð ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíãàà áàòàëãààæóóëæ áîëíî. 3.Ýíý õóóëèéí 7 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà ñàíõ¿¿ãèéí æèëèéí òàéëàíãàà äàðààõü õóãàöààíä àóäèòûí áàéãóóëëàãààð áàòàëãààæóóëíà /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/: 1/ õóâüöààò êîìïàíè ýçýìøèã÷äèéí õóðëûí ºìíº;

ñàíõ¿¿ãèéí

æèëèéí

òàéëàí

õýëýëöýõ

õóâüöàà

2/ ººð÷ëºí áàéãóóëàãäàæ, òàòàí áóóãäàæ áàéãàà áîëîí á¿õ õºðºí㺺 äóóäëàãà õóäàëäààãààð õóäàëäàõ ãýæ áàéãàà àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà òóõàéí àæèëëàãààã õýðýãæ¿¿ëæ ýõëýõýýñ 1 ñàðûí ºìíº; 3/ áóñàä àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãóóä ñàíõ¿¿ãèéí æèëèéí òàéëàíã äàðàà îíû ýõíèé óëèðàëä áàãòààí. 8 äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí ñòàíäàðò /Ýíý ç¿éëèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/ 1.Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíä àóäèòûí îëîí óëñûí ñòàíäàðòûã ìºðäºíº /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30, 2003 îíû 5 äóãààð ñàðûí 15-íû ºäðèéí õóóëèàð òóñ òóñ ººð÷ëºëò îðñîí /. 2.Àóäèòûí ¿íäýñíèé ñòàíäàðòûã ýðõ á¿õèé áàéãóóëëàãà àóäèòûí îëîí óëñûí ñòàíäàðòûí çàð÷èìä íèéö¿¿ëýí áàòàëíà. 9 ä¿ãýýð ç¿éë. Ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí, áàðèìòûã áàòàëãààæóóëàõ 1. Àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí, áàðèìòûã àóäèòûí áàéãóóëëàãà áàòàëãààæóóëíà. 2. Àóäèòîð øàëãàñàí áóþó ñóäàëñàí òàéëàí, ñàíõ¿¿ãèéí áàðèìòàä õóâèéí òýìäýã äàðàõ áºãººä ò¿¿íèé ãàðãàñàí ä¿ãíýëòýä àóäèòûí áàéãóóëëàãûí äàðãà / çàõèðàë/ ãàðûí ¿ñýã çóðæ, áàéãóóëëàãûí òýìäýã äàðæ áàòàëãààæóóëíà.

5


10 äóãààð ç¿éë. Ãýðýý, óäèðäàìæ 1. Àóäèò õèéõ òàëààð ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ áîëîí àóäèòûí áàéãóóëëàãà áè÷ãýýð ãýðýý áàéãóóëíà. Ãýðýý íü ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ áà àóäèòûí áàéãóóëëàãûí ýðõ á¿õèé ýòãýýä ãàðûí ¿ñýã çóðæ, òàìãà, òýìäýã äàðñàí ºäðººñ õ¿÷èí òºãºëäºð áîëíî. 2. Ãýðýýíä àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààòàé õîëáîãäóóëæ õàðèëöàí õ¿ëýýõ ¿¿ðýã, õàðèóöëàãà, àæëûí õ¿ðýý, ã¿éöýòãýõ õóãàöàà, õºëñ, ¿ð ä¿íã õ¿ëýýëãýí ºãºõ, ãýðýýã äóóñãàâàð áîëãîõ æóðìûí òóõàé çààñàí áàéíà. Ç. ¯éë÷ë¿¿ëýã÷ áîëîí àóäèòûí áàéãóóëëàãûí õîîðîíä áàéãóóëñàí õ¿÷èí òºãºëäºð, óðò õóãàöààíû ãýðýýíèé õ¿ðýýíä àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíû àëü íýãýí òºðëèéã ã¿éöýòãýõ àóäèòîð íü àóäèòûí áàéãóóëëàãûí ýðõ áàðèã÷ààñ áàòàëñàí óäèðäàìæòàé áàéíà. Ýíýõ¿¿ óäèðäàìæ íü ãýðýýíèé àãóóëãàòàé á¿ðýí íèéöñýí áàéâàë çîõèíî. 11 ä¿ãýýð ç¿éë. ¯éë÷ë¿¿ëýã÷ áàéãóóëëàãûí ýðõ, ¿¿ðýã 1. ¯éë÷ë¿¿ëýã÷ áàéãóóëëàãà äàðààõü ýðõ ýäýëíý: 1/ àóäèòûí áàéãóóëëàãûã ñîíãîõ; 2/ àóäèòûí ä¿ãíýëòèéí òàëààð òàéëáàð ºãºõèéã øààðäàõ; Ç/ àóäèòûí ä¿ãíýëòèéã çºâøººðºõã¿é áîë ýíý òàëààð ø¿¿õýä ãîìäîë ãàðãàõ. 2. ¯éë÷ë¿¿ëýã÷ áàéãóóëëàãà äàðààõü ¿¿ðýã õ¿ëýýíý: 1/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ íºõöºë áîëîëöîîãîîð õàíãàõ; 2/ øàëãàëòàä øààðäëàãàòàé áàðèìò, ìýäýýëëèéã ãàðãàæ ºãºõ; 3/ áàéãóóëëàãûí àæ àõóé, ñàíõ¿¿ãèéí á¿õ ¿éë àæèëëàãààã íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýë, òàéëàíä ñòàíäàðòûí äàãóó çºâ òóñãàñàí, ìºí ýäãýýðòýé õîëáîãäîõ áàðèìò, ìàòåðèàë, òàéëáàðûã á¿ðýí òàíèëöóóëàõ áºãººä ýíý òàëààð ¿¿ñ÷ áîëîõ õàðèóöëàãûã õ¿ëýýõ òóõàéãàà íîòîëñîí òîäîðõîéëîëòûã àóäèòîðò ãàðãàæ ºãºõ; 4/ øàëãàëòûí ÿâöàä èëýðñýí á¿ðòãýë õºòëºëòèéí áîëîí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíòàé õîëáîîòîé àëäàà, çºð÷ëèéã øóóðõàé çàëðóóëàõ; 5/ øàëãóóëæ ó÷ðóóëàõã¿é áàéõ.

áóé

áàéãóóëëàãûí

óäèðäëàãûí

ç¿ãýýñ

øàëãàëòàä

ñààä

Ç. Ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíã áàòàëãààæóóëàõòàé õîëáîãäñîí õàðèóöëàãûã àóäèòûí áàéãóóëëàãà õ¿ëýýíý. 4. Àóäèòîðò ãàðãàæ òàíèëöóóëñàí ñàíõ¿¿ãèéí áàðèìòûí ¿íýí çºâ, áîäèòîé áàéõ õàðèóöëàãûã ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ áàéãóóëëàãûí óäèðäàõ àæèëòàí õ¿ëýýíý. 5.Òºñâèéí áàéãóóëëàãà, ò¿¿í÷ëýí òºðèéí áîëîí îðîí íóòãèéí ºì÷èò áóþó òýäãýýð ºì÷èéí îðîëöîîòîé /õºðºíãèéí 51 áóþó ò¿¿íýýñ äýýø õóâüòàé/ õóóëèéí ýòãýýäèéí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíãèéí áîëîí ã¿éöýòãýëèéí àóäèò õèéõýä ýíý õóóëèéí 11 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñãèéí 1 äýõ çààëòàä õàìààðàõã¿é /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 12 äóãààð ñàðûí 15-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. ÕΨÐÄÓÃÀÀÐ Á¯ËÝÃ

6


Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷, àóäèòîð 12 äóãààð ç¿éë. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëòàä îðîõ íºõöºë 1. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëòàä îðîõ õ¿í äàðààõü íºõöºëèéã õàíãàñàí áàéíà: 1/ èõ, äýýä ñóðãóóëü, êîëëåæèéã íÿãòëàí áîäîã÷èéí ìýðãýæëýýð áàêàëàâðûí çýðýãòýé áóþó ýñâýë ò¿¿íòýé àäèëòãàõ çýðýãëýëèéí ñóðãàëòààð òºãññºí áàéõ; 2/ ìýðãýæëýýðýý 2-îîñ äîîøã¿é æèë àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãàä íÿãòëàí áîäîã÷îîð àæèëëàñàí, ìýðãýæëèéí ñóðãóóëüä áàãø, òºðèéí áàéãóóëëàãà, ò¿¿í÷ëýí òàòâàðûí àëáà, àóäèòûí áàéãóóëëàãàä ìýðãýæëýýðýý àæèëëàñàí; Ç/ ýíý õóóëü ãàðàõààñ ºìíº ìýðãýæëèéí èõ, äýýä ñóðãóóëü, êîëëåæèéã íÿãòëàí áîäîã÷ ìýðãýæëýýð òºãñºã÷èä ñàíõ¿¿ãèéí áîëîí ºðòãèéí á¿ðòãýë, á¿ðòãýëèéí ìýäýýëëèéí òîãòîëöîî, àóäèò, ìåíåæìåíòèéí çºâëºãºº ºãºõ ¿éë÷èëãýý çýðýã äàìæààíóóäûã òºãññºí áàéõ. 2.Íÿãòëàí áîäîã÷îîñ áóñàä ìýðãýæèë ýçýìøñýí èðãýí äàðààõü øààðäëàãûã õàíãàíà/Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/: 1/èõ, äýýä ñóðãóóëèéí ñòàíäàðòûí äàãóó íÿãòëàí áîäîã÷èéí ìýðãýæèë ýçýìø¿¿ëýõ ñóðãàëòûí öàãèéã ä¿¿ðãýñýí; 2/íÿãòëàí áîäîã÷îîð 4-ººñ äîîøã¿é æèë àæèëëàñàí. 1Ç äóãààð ç¿éë. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷äûí èíñòèòóò, ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëò /Ýíý ç¿éëèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/ 1.Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷äûí èíñòèòóò íü ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷, àóäèòîðóóäûí ìýðãýæëèéí ¸ñ ç¿éã áàòàëæ, ¿íäýñíèé õýìæýýíä ìºðä¿¿ëýõ ýðõ á¿õèé íèéãýìä ¿éë÷èëäýã òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãà ìºí/Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/. 2.Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷äûí èíñòèòóò íü ìýðãýæëèéí ñóðãàëò çîõèîí áàéãóóëàõ, ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëò àâàõ, àóäèòûí áàéãóóëëàãûã àðãà ç¿éí óäèðäëàãà, çºâëºãºº, ìýäýýëëýýð õàíãàõ ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëíà /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/. 3.Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëòàä òýíöñýí õ¿íä ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿í îëãîíî. 4.Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëòûí æóðìûã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿í áàòàëíà.

7


14 ä¿ãýýð ç¿éë. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéí ãýð÷èëãýý, õóâèéí òýìäýã 1. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëòàä òýíöâýë ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ãýð÷èëãýý, õóâèéí òýìäãèéã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íèé øèéäâýðýýð îëãîíî /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30, 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð òóñ òóñ ººð÷ëºëò îðñîí/. 2. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ãýð÷èëãýýíä ýçýìøèã÷èéí îâîã íýð, îëãîñîí îí, ñàð, ºäºð, ãýð÷èëãýýíèé äóãààð áàéõûí õàìò ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿í ãàðûí ¿ñýã çóðñàí áàéíà /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30, 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð òóñ òóñ ººð÷ëºëò îðñîí/. 3.Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéã íýã äýõ øàòíû øàëãàëòàä òýíöñýí áîë 2 æèëèéí õóãàöààòàé, õî¸ð äàõü øàòíû øàëãàëòàä òýíöñýí áîë 5 æèëèéí õóãàöààòàé, ãóðàâ äàõü øàòíû øàëãàëòàä òýíöñýí áîë õóãàöààã¿é îëãîíî /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/. 4. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí õóâèéí òýìäýãò “ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷” ãýñýí ¿ã á¿õèé õ¿ðýýíèé äîòîð îâîã, íýð, ãýð÷èëãýýíèé äóãààðûã áè÷ñýí áàéíà /Ýíý õýñýãò 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/. 5.Îëîí óëñûí ìýðãýæëèéí áàéãóóëëàãààñ Ìîíãîë Óëñàä áîëîí ãàäààä îðîíä çîõèîí áàéãóóëñàí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëòàä òýíöñýí èðãýíä ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéã õóãàöààã¿é îëãîõ æóðìûã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿í áàòàëíà /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/ 6.Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷îîñ ººð ýòãýýä ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí çýðýã äýâèéã àøèãëàõûã õîðèãëîíî /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. 15 äóãààð ç¿éë. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí òàíãàðàã, ¸ñ ç¿éí ä¿ðýì 1. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ “Áè ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí á¿ðýí ýðõèéã õýðýãæ¿¿ëýõäýý õóóëü òîãòîîìæ, ìýðãýæëèéí ¸ñ ç¿éã ÷àíäëàí ñàõèõàà íýð òºðòýéãýýð áàòëàí òàíãàðàãëàÿ” õýìýýí òàíãàðàã ºðãºíº /Ýíý õýñýãò 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/. 2. Òàíãàðàã ºðãºõ àæèëëàãààã Ìýðãýæëèéí çºâëºë çîõèîí áàéãóóëíà /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð õ¿÷èíã¿é áîëñîíä òîîöñîí/. 2. Òàíãàðàã ºðãºñºí èðãýí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí òàíãàðàãèéí á¿ðýí áè÷âýð á¿õèé òàíãàðàãèéí áè÷èãò òàíãàðàã ºðãºñºí îí, ñàð, ºäºð, ãàçàð, îâîã, íýðýý áè÷èæ ãàðûí ¿ñýã çóðíà. 3. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ ¸ñ ç¿éí ä¿ðýìòýé áàéíà /Ýíý õýñýãò 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/. 16 äóãààð ç¿éë. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéã äóóñãàâàð áîëãîõ

8


Äàðààõü íºõöºëä ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéã äóóñãàâàð áîëñîí ãýæ ¿çíý: 1/ íàñ áàðñàí; 2/ ººðºº òàòãàëçñàí; 3/äàðààãèéí øàòíû øàëãàëòàä òýíöýýã¿é, ýñõ¿ë õ¿íäýòãýõ øàëòãààíã¿éãýýð óã øàëãàëòàä îðîîã¿é, íÿãòëàí áîäîã÷èéí ìýðãýæëèéí ¸ñ ç¿éã çºð÷ñºí íü òîãòîîãäîæ, ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ íü õàñàãäñàí /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/. 17 äóãààð ç¿éë. Àóäèòîð 1.Äàðààõü øààðäëàãûã õàíãàñàí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ àóäèòûí áàéãóóëëàãàä àóäèòîðîîð àæèëëàíà: 1/ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí õî¸ð, ãóðàâ äàõü øàòíû øàëãàëòàä òýíöñýí; 2/íÿãòëàí áîäîã÷èéí ìýðãýæèë ýçýìøñýíýýñ õîéø ìýðãýæëèéí ¸ñ ç¿éã çºð÷ººã¿é; 3/àóäèòûí

áàéãóóëëàãàä

3-ààñ

äîîøã¿é

æèë

àóäèòîðûí

òóñëàã÷ààð

àæèëëàñàí. 2.Àóäèòîð íü àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààã àëèâàà ýòãýýäýýñ õàðààò áóñààð õýðýãæ¿¿ëíý /Äýýðõ 17 äóãààð ç¿éëèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/ . 18 äóãààð ç¿éë. Õýâëýëä ìýäýýëýõ Ìýðãýæëèéí çºâëºë á¿ðòãýñýí áîëîí á¿ðòãýëýýñ õàññàí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷, àóäèòîðûí òóõàé ìýäýýëëèéã òºðèéí õýâëýëä íèéòë¿¿ëíý. 19 ä¿ãýýð ç¿éë. Àóäèòîðûí ¿¿ðýã Àóäèòîð äàðààõü ¿¿ðýã õ¿ëýýíý: 1/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààã ìýðãýæëèéí ºíäºð ò¿âøèíä, õóóëü òîãòîîìæ, áàòëàãäñàí ñòàíäàðòûí äàãóó ÿâóóëàõ; 2/ àóäèò õèéæ áîëîõã¿é íºõöºë áàéäàë áàéãàà áîë óã ¿éë àæèëëàãààã ÿâóóëàõààñ òàòãàëçàõ ýñõ¿ë áóñàä àóäèòîð, ìýðãýæèëòýíã íýìæ îðóóëàõ øààðäëàãàòàé áàéâàë ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ áóþó õîëáîãäîõ àóäèòûí áàéãóóëëàãàä íýí äàðóé ìýäýãäýõ; Ç/ áóñàä ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí íýð õ¿íäèéã ãóòààõ ¿éëäýë õèéõã¿é áàéõ; 4/ àóäèò õèéõ ÿâöàä îëæ àâñàí àëèâàà ìýäýýëëèéã õóâèéí çîðèëãîîð àøèãëàõ, õóóëèíä çààñíààñ ººð òîõèîëäîëä áóñäàä ìýäýýëýõýýñ òàòãàëçàõ. Ýíý íü àóäèòîðûí ¿¿ðýã ã¿éöýòãýõèéã áîëüñíîîñ õîéø íýãýí àäèë õ¿÷èíòýé áàéíà; 5/ ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ õ¿ñâýë øàëãàëòûí ä¿í, ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí áàòàëãààæóóëñàí ä¿ãíýëòèéí õóóëü ç¿éí ¿íäýñëýëèéã òàéëáàðëàæ ºãºõ;

9


6/ ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íèé áàòàëñàí ñóðãàëòûí õºòºëáºðèéí äàãóó Ìýðãýæëèéí çºâëºëººñ çîõèîí áàéãóóëàõ ìýðãýæèë äýýøë¿¿ëýõ ñóðãàëòàä õàìðàãäàõ. /Ýíý çààëòàä 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí áà 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð õ¿÷èíã¿é áîëñîíä òîîöñîí/ . 20 äóãààð ç¿éë. Àóäèòîðûí ýðõ Àóäèòîð äàðààõü ýðõ ýäýëíý: 1/ ¿éë÷ë¿¿ëýã÷äýýñ ãýðýýíä çààñàí àæëûí õ¿ðýýíä õîëáîãäîëòîé ñàíõ¿¿ãèéí áàðèìò, ýðõèéí àêòûã øààðäàæ àâàõ, ìºíãº, ¿íýò öààñ, áèåò áîëîí áèåò áóñ õºðºíãèéã òîîëîõ, øàëãàëòûí ÿâöàä ãàðñàí àëèâàà àñóóäëààð òàéëáàð ãàðãóóëàõ; 2/ àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí, áàðèìòûã áàòàëãààæóóëàõòàé øóóä õîëáîîòîé áè÷èã áàðèìòûã õîëáîãäîõ àðèëæààíû áàíê, áóñàä ñàíõ¿¿ãèéí áîëîí àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãóóäààñ øààðäàí àâ÷ òàíèëöàõ; Ç/ ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ íü øàëãàëòàä øààðäëàãàòàé áàðèìò, òàéëáàðûã á¿ðýí õýìæýýãýýð ãàðãàæ ºãººã¿é íºõöºëä àóäèò õèéõýýñ òàòãàëçàõ; 4/ àóäèòîð òóñëàã÷òàé áàéæ áîëíî. Òóñëàã÷ ñàíõ¿¿ãèéí áàðèìò áàòàëãààæóóëàõã¿é. Àóäèòîð áîëîí òóñëàã÷èéí õàðèëöààã õóóëü òîãòîîìæèéí äàãóó õºäºëìºðèéí ãýðýýãýýð çîõèöóóëíà. 21 ä¿ãýýð ç¿éë. Àóäèòîðûí ýðõèéí õÿçãààð 1. Àóäèòîð äàðààõü àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí, áàðèìòûã áàòàëãààæóóëàõààñ òàòãàëçàíà: 1/ ººðèéí àæèëëàäàã áîëîí ñ¿¿ëèéí 2 æèëèéí äîòîð àæèëëàæ áàéñàí àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà; 2/ ñ¿¿ëèéí íýã æèëèéí äîòî𠺺𺺠ýä õºðºíãèéí òàëààð / êîìïàíèéí íèéò ãàðãàñàí õóâüöàà, íîãäîë õóâèéí 5-ààñ äýýø õóâèéã ýçýìøäýã, ýñõ¿ë çýýë, òºëáºð áîëîí õºðºí㺠îðóóëàëòûí òàëààð õàðèëöààòàé/ õîëáîîòîé áàéñàí áóþó îäîî ìºí òèéì õîëáîîòîé àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà; Ç/ ººðèéí îéðûí ñàäàí òºðëèéí õ¿í / ýöýã,ýõ, íºõºð, ýõíýð, õ¿¿õýä, òºðñºí àõ, ýã÷, ä¿¿ íàð/ óäèðäàõ àëáàí òóøààë / ýçýí, äàðãà, çàõèðàë, ò¿¿íèé îðëîã÷èä, åðºíõèé íÿãòëàí áîäîã÷ áà ò¿¿íòýé àäèëòãàõ àëáàí òóøààë/ -ä àæèëëàäàã àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà. 2. Àóäèòîðò äàðààõü ç¿éëèéã õîðèãëîíî: 1/ àóäèòûí íýã áàéãóóëëàãàä ¿íäñýí îðîí òîîíä àæèëëàäàã àóäèòî𠺺ð áàéãóóëëàãàä äàâõàð àæèë ýðõëýõ áîëîí áóñàä àóäèòûí áàéãóóëëàãàä ãýðýýãýýð àæèëëàõ; 2/ àóäèòûí íýã áàéãóóëëàãàä ãýðýýãýýð àæèëëàäàã àóäèòî𠺺ð àóäèòûí áàéãóóëëàãàä ãýðýýãýýð àæèëëàõ;

10


Ç/ àóäèòûí íýã áàéãóóëëàãàä àæèëëàæ áàéãàà àóäèòîð ¿éë÷ë¿¿ëýã÷äèéã òàòàõ çîðèëãîîð õîîðîíäîî ºðñºëäºõ àëèâàà ¿éëäýë õèéõ. 22 äóãààð ç¿éë. Ñàõèëãûí øèéòãýë 1. Õóóëü òîãòîîìæ, ¸ñ ç¿éí ä¿ðýì çºð÷ñºí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷, àóäèòîðò ñàõèëãûí äàðààõü øèéòãýë íîãäóóëíà: 1/ ñàíóóëàõ; 2/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ýðõèéã õàñàõ; Ç/ ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéã õàñàõ. 2. Ýðõ íü õàñàãäñàí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ áóþó àóäèòîð Ç æèëèéí äàðàà çîõèõ æóðìûí äàãóó øèíýýð ýðõ àâàõ òóõàé õ¿ñýëò ãàðãàæ áîëíî. Ç. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èä ñàõèëãûí øèéòãýë íîãäóóëàõ æóðìûã Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí ñàíàëûã ¿íäýñëýí ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿í áàòàëíà /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí áà 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð õ¿÷èíã¿é áîëñîíä òîîöñîí/. 3. Ýíý ç¿éëèéí íýã äýõ õýñãèéí 2, Ç-ò çààñàí øèéòãýë íîãäóóëñàí òîõèîëäîëä ýíý òóõàé íèéòýä ìýäýýëíý. 4. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ ñàõèëãûí øèéòãýë íîãäóóëñàí øèéäâýðèéã ýñ çºâøººðâºë ãîìäëîî ø¿¿õýä ãàðãàæ áîëíî. 5. Ñàõèëãûí çºð÷ëèéã èëð¿¿ëñíýýñ õîéø 6 ñàð, çºð÷èë ãàðãàñíààñ õîéø íýã æèëýýñ èë¿¿ õóãàöàà ºíãºðñºí áîë ñàõèëãûí øèéòãýë íîãäóóëæ áîëîõã¿é. 6. Ñàõèëãûí øèéòãýë õ¿ëýýëãýñýí ºäðººñ õîéø íýã æèëèéí äîòîð äàõèí ñàõèëãûí øèéòãýë õ¿ëýýëãýýã¿é áîë ñàõèëãûí øèéòãýëã¿éä òîîöíî. ÃÓÐÀÂÄÓÃÀÀÐ Á¯ËÝà Àóäèòûí áàéãóóëëàãà 2Ç äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí áàéãóóëëàãà Àóäèòûí áàéãóóëëàãà íü ýíý õóóëèéí 4 ä¿ãýýð ç¿éëä çààñàí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ õóâüöààò êîìïàíè, õîðøîîíîîñ áóñàä õýëáýðýýð çîõèîí áàéãóóëàãäñàí àæ àõóéí íýãæ áàéíà. 24 ä¿ãýýð ç¿éë. Àóäèòûí áàéãóóëëàãûí íýð 1. Àóäèòûí áàéãóóëëàãûí îíîîñîí íýðèéí àðä "Àóäèò" ãýñýí ¿ãèéã áè÷ñýí áàéíà. 2.Àóäèòûí áàéãóóëëàãààñ ººð õóóëèéí ýòãýýä “àóäèò” ãýñýí ¿ã áóþó ò¿¿íòýé èæèë òºñººòýé, áóñäûã òººðºãä¿¿ëýõýýð ¿ãèéã íýðýíäýý õýðýãëýõèéã õîðèãëîíî /Ýíý õýñãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. 25 äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí áàéãóóëëàãàä òàâèõ øààðäëàãà

11


Àóäèòûí áàéãóóëëàãà äàðààõü øààðäëàãûã õàíãàñàí áàéíà: 1/ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýã÷èä íü çºâõºí àóäèòîð áàéõ; 2/ áàéãóóëëàãûí óäèðäëàãà / äàðãà, çàõèðàë/ áîëîí ìýðãýæëèéí øèéäâýð ãàðãàõ ýðõòýé àëáàí òóøààëòàí íü ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõèéã õóãàöààã¿é àâñàí áºãººä àóäèòîð áàéõ /Ýíý çààëòàä 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìýëò îðñîí/; Ç/ ¿íäñýí îðîí òîîíû 2-îîñ äîîøã¿é àóäèòîðòàé áàéõ; 4/ ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ àæëûí áàéð, òåõíèê õýðýãñëýýð õàíãàãäñàí áàéõ; 5/ ýíý õóóëèéí 4 ä¿ãýýð ç¿éëä çààñíààñ áóñàä áîëîí áóñäàä õàðààò áîëæ áîëîõ ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõã¿é áàéõ. 6/ àóäèòûí ¿éë÷èëãýýíèé äîòîîä ñòàíäàðòòàé áàéõ /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 7/ àóäèòûí áàéãóóëëàãûã ¿¿ñãýí áàéãóóëàã÷ íü ãàäààäûí èðãýí áîë òóõàéí áàéãóóëëàãûí íèéò àæèëëàãñäûí 70-ààñ äîîøã¿é õóâü íü Ìîíãîë Óëñûí èðãýí áàéõ /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 26 äóãààð ç¿éë.Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðºë 1.Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðºë õ¿ñýã÷ íü äàðààõü áàðèìò áè÷ãèéã á¿ðä¿¿ëíý: 1/òóñãàé çºâøººðºë îëãîõûã õ¿ññýí ºðãºäºë; 2/òóñãàé çºâøººðºë õ¿ñýã÷ íü õóóëèéí ýòãýýä áîë óëñûí á¿ðòãýëèéí ãýð÷èëãýý; 3/àóäèòîðóóäûí òîâ÷ àíêåò; 4/àóäèòûí áàéãóóëëàãà ¿¿ñãýí áàéãóóëàõ øèéäâýð; 5/àóäèòûí áàéãóóëëàãûí ä¿ðýì; 6/ àóäèòûí ¿éë÷èëãýýíèé äîòîîä ñòàíäàðò. 2.Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðëèéã Àæ àõóéí ¿éë àæèëëàãààíû òóñãàé çºâøººðëèéí òóõàé õóóëüä çààñíû äàãóó îëãîíî /Äýýðõ 26 äóãààð ç¿éëèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/ 27 äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí áàéãóóëëàãûã á¿ðòãýõ Àóäèòûí áàéãóóëëàãà ýíý õóóëèéí 26 äóãààð ç¿éëä çààñàí òóñãàé çºâøººðëèéã àâñíû äàðàà ͺõºðëºë, êîìïàíèéí òóõàé õóóëèéí äàãóó óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòã¿¿ëíý. 28 äóãààð ç¿éë. Ä¿ðìèéí ººð÷ëºëòèéã á¿ðòã¿¿ëýõ Àóäèòûí áàéãóóëëàãà ä¿ðýìäýý îðóóëñàí ººð÷ëºëòèéã òóõàé á¿ð Ìýðãýæëèéí çºâëºëººð õÿíóóëæ óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòã¿¿ëíý. 29 ä¿ãýýð ç¿éë. Àóäèòûí áàéãóóëëàãûí ¿éë àæèëëàãààã õÿçãààðëàõ Àóäèòûí áàéãóóëëàãà äàðààõü àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãûí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí, áàðèìòûã áàòàëãààæóóëàõûã õîðèãëîíî:

12


1/ àóäèòûí áàéãóóëëàãà ººðºº õºðºí㺠îðóóëñàí; 2/ ººðòýé íü ýä õºðºíãèéí òàëààð õîëáîîòîé; 3/íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéã íü õºòºëæ, òàéëàíã ãàðãàñàí /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; 30 äóãààð ç¿éë. Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðëèéã õ¿÷èíã¿é áîëãîõ 1.Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðëèéã äàðààõü íºõöºëä ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íèé øèéäâýðýýð õ¿÷èíã¿é áîëãîíî: 1/íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýë, àóäèòûí îëîí óëñûí ñòàíäàðòûí äàãóó àæëûí áàðèìò á¿ðä¿¿ëýýã¿é; 2/àóäèòûí ÷àíàðûí õÿíàëò õèéõýä àëáàíû áàéð, àæëûí áàðèìò ìàòåðèàë, áóñàä øààðäëàãàòàé ìýäýýëýë ¿ç¿¿ëýõýýñ çàéëñõèéñýí; 3/ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíã õóóðàì÷ààð áàòàëãààæóóëñàí íü íîòëîãäñîí; 4/ýíý õóóëüä çààñàí àóäèòûí áàéãóóëëàãàä òàâèãäàõ øààðäëàãûã õàíãàæ àæèëëààã¿é. 2.Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõ òóñãàé çºâøººðëèéã õ¿÷èíã¿é áîëãîñîí áîë ýíý òóõàé ò¿¿íèéã á¿ðòãýñýí óëñûí á¿ðòãýëèéí áàéãóóëëàãàä ìýäýãäýíý /Äýýðõ 30 äóãààð ç¿éëèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/; ĪЪÂįÃÝÝÐ Á¯ËÝà Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ìýðãýæëèéí çºâëºë / ĺðºâä¿ãýýð á¿ëãèéã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèàð õ¿÷èíã¿é áîëñîíä òîîöñîí/ 31 ä¿ãýýð ç¿éë. Ìýðãýæëèéí çºâëºë, ò¿¿íèéã áàéãóóëàõ 1. Ìîíãîë Óëñûí õýìæýýíä íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýë, àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààã ìýðãýæëèéí óäèðäëàãààð õàíãàõ çîðèëãîîð Ìýðãýæëèéí çºâëºë Ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íûí äýðãýä àæèëëàíà. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí ä¿ðìèéã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿í áàòàëíà. /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/ 2. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéã òºðèéí áà òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãûí òºëººëºëòýéãýýð äàðãà, 6 ãèø¿¿íèé á¿ðýëäýõ¿¿íòýéãýýð ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íèé òóøààëààð áàéãóóëíà. /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/ Ç. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí äàðãà, ãèø¿¿äèéã 5 õ¿ðòýë æèëèéí õóãàöààãààð òîìèëíî. 4. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí äàðãà îðîí òîîíû áàéõ áºãººä çàðèì ãèø¿¿í íü á¿ðýí áóñ àæëûí öàãààð àæèëëàæ áîëíî.

13


Ç2 äóãààð ç¿éë. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí á¿ðýí ýðõ Ìýðãýæëèéí çºâëºë íü äàðààõü á¿ðýí ýðõèéã õýðýãæ¿¿ëíý: 1/ ñàíõ¿¿ãèéí á¿ðòãýë, àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíû ñòàíäàðòûã áîëîâñðóóëàõ, áîëîâñðîíãóé áîëãîõ òàëààð ñàíàë ãàðãàõ, òýäãýýðèéã ìºðä¿¿ëýõ òàëààð õÿíàëò òàâèõ; 2/ íÿãòëàí áîäîã÷ ìýðãýæèëòýí áýëòãýäýã èõ, äýýä ñóðãóóëü, êîëëåæèéí ñóðãàëòûí õºòºëáºðèéã áîëîâñðîëûí àñóóäàë ýðõýëñýí òºðèéí çàõèðãààíû òºâ áàéãóóëëàãàòàé õàìòðàí õÿíàí ¿çýõ; Ç/ ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ øàëãàëòûã æèëä íýãýýñ äîîøã¿é óäàà çîõèîí áàéãóóëæ, òýíöñýí õ¿ì¿¿ñò ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí ýðõ îëãîõ àñóóäëûã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íä òàâüæ øèéäâýðë¿¿ëýõ; /Ýíý çààëòàä 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/ 4/ ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èä ýðõèéí ãýð÷èëãýý îëãîæ, á¿ðòãýë õºòëºõ; 5/ äîòîîä, ãàäààäûí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èä àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ëèöåíçèéã õóóëü òîãòîîìæèéí äàãóó îëãîõ; 6/ àóäèòûí áàéãóóëëàãà áàéãóóëàõ, àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ òóõàé õ¿ñýëòèéã õÿíàí ¿çýæ òóñãàé çºâøººðºë îëãîõ àñóóäëûã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íä òàâüæ øèéäâýðë¿¿ëýõ; /Ýíý çààëòàä 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/ 7/ àóäèòûí áàéãóóëëàãûí îíîîñîí íýð, õàðèóöëàãûí õýëáýð, óäèðäëàãà, ãèø¿¿äèéí îâîã, íýð, àæèëëàãñäûí òîî, õàðèëöàõ õàÿã áîëîí áóñàä ¿ç¿¿ëýëòèéã òóñãàñàí á¿ðòãýë õºòëºõ; 8/ ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷, àóäèòûí áàéãóóëëàãàä ýíý õóóëü áîëîí áóñàä õóóëü òîãòîîìæ, ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷äûí áàéãóóëëàãààñ áàòàëñàí ìýðãýæëèéí ¸ñ ç¿éã ÷àíä ñàõèí ìºðäºõ ÿâäëûã õàíãóóëàõ; 9/ ýíý ç¿éëèéí 8 äàõü õýñãèéí çààëòòàé õîëáîãäóóëàí ººðèéí ñàíàà÷èëãààð áîëîí çàõèàëàã÷, ¿éë÷ë¿¿ëýã÷èéí ñàíàë, ãîìäëûí äàãóó àóäèòîð áîëîí àóäèòûí áàéãóóëëàãûí ¿éë àæèëëàãààíä õÿíàëò, øàëãàëò õèéæ, õîëáîãäîõ ä¿ãíýëò, ñàíàëàà ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íä òàâüæ øèéäâýðë¿¿ëýõ; /Ýíý çààëòàä 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/ 1Î/ íÿãòëàí áîäîã÷ ìýðãýæèëòýí áýëòãýäýã èõ, äýýä ñóðãóóëü, êîëëåæèéí ñóðãàëò áàòëàãäñàí õºòºëáºðèéí øààðäëàãûã õàíãàõã¿é áàéãàà áîë ñóðãàëòûí çºâøººðëèéã õ¿÷èíã¿é áîëãîõ òóõàé ñàíàëûã áîëîâñðîëûí àñóóäàë ýðõýëñýí òºðèéí çàõèðãààíû òºâ áàéãóóëëàãàä òàâèõ; 11/ á¿ðýí ýðõýý õýðýãæ¿¿ëýõäýý øààðäëàãàòàé ñàíõ¿¿æèëòèéã òºðèéí òºëáºðò ¿éë÷èëãýý, çàõèàëãûí æóðìààð àâ÷ áîëîõ áºãººä ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷èéí øàëãàëò çîõèîí áàéãóóëàõ, àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ çºâøººðºë îëãîõ çýðýã ¿éë àæèëëàãààòàé õîëáîãäóóëàí ¿éë÷èëãýýíèé õºëñ àâàõ. ¯éë÷èëãýýíèé õºëñíèé õýìæýý íü çàðäëàà á¿ðýí íºõºõ áîëîìæòîé áàéíà.

14


33 äóãààð ç¿éë. Äàðãà, ãèø¿¿íä òàâèõ øààðäëàãà Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí äàðãà, ãèø¿¿í äàðààõü øààðäëàãûã õàíãàñàí áàéíà: 1/ Ìîíãîë Óëñûí èðãýí áàéõ; 2/ çîõèõ æóðìûí äàãóó á¿ðòã¿¿ëñýí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ áàéõ; Ç/ ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷îîð á¿ðòã¿¿ëñíýýñ õîéø Ç-ààñ äîîøã¿é æèë òºðèéí çàõèðãààíû ìýðãýæëèéí áîëîí àóäèòûí áàéãóóëëàãàä àæèëëàñàí áóþó èõ, äýýä ñóðãóóëü, êîëëåæèä áàãøèëñàí áàéõ; 4/ õóóëèéí ºìíº õàðèóöëàãà õ¿ëýýõ ÷àäâàðòàé áàéõ; 5/ ìýðãýæëèéí ¸ñ ç¿éí øààðäëàãûã õàíãàñàí áàéõ. Ç4 ä¿ãýýð ç¿éë. Äàðãà, ãèø¿¿íèéã ÷ºëººëºõ 1. Äàðãà, ãèø¿¿íèéã äàðààõü ¿íäýñëýëýýð ÷ºëººëíº: 1/ ýð¿¿ë ìýíäèéí õóâüä ýíý ¿¿ðãèéã ã¿éöýòãýæ ÷àäàõã¿é áîëñîí; 2/ ººðºº õ¿ñýëò ãàðãàñàí; Ç/ õóóëü òîãòîîìæ, ìýðãýæëèéí ¸ñ ç¿éã çºð÷ñºí íü íîòëîãäñîí; 4/ ýð¿¿ãèéí ãýìò õýðýãò øèéòã¿¿ëæ ø¿¿õèéí òàñëàí øèéäâýðëýõ òîãòîîë õ¿÷èí òºãºëäºð áîëñîí. 2. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí äàðãà, ãèø¿¿íèé ¿éë àæèëëàãààã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí Çàñãèéí ãàçðûí ãèø¿¿íèé òîìèëñîí øàëãàã÷ øàëãàõ òîõèîëäîëä óã ýòãýýä ººðºº øàëãàëòàä îðîëöîõ áóþó íºëººëæ áîëîõã¿é. /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/ 35 äóãààð ç¿éë. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí ñàíõ¿¿æèëò 1. Ìýðãýæëèéí çºâëºë ¿éë àæèëëàãààãàà ¿éë÷èëãýýíèé õºëñ áîëîí áóñàä ýõ ¿¿ñâýðýýñ ñàíõ¿¿æ¿¿ëæ ÿâóóëíà. 2. Ìýðãýæëèéí çºâëºë ñàíõ¿¿ãèéí ýõ ¿¿ñâýðèéã çºâõºí ¿íäñýí á¿ðýí ýðõýý õýðýãæ¿¿ëýõ çîðèëãîîð çàðöóóëíà. Ç. Ìýðãýæëèéí çºâëºëèéí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíã ñàíõ¿¿ãèéí àñóóäàë ýðõýëñýí òºðèéí çàõèðãààíû òºâ áàãóóëëàãà õÿíàíà. /Ýíý õýñýãò 2001 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðñîí/ Ç6 äóãààð ç¿éë. Íýð àøèãëàõûã õÿçãààðëàõ 1. Ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷îîñ ººð èðãýí ìýðãýøñýí íÿãòëàí áîäîã÷ áîëîí ò¿¿íòýé ýíä¿¿ð÷ áîëîõ ººð öîë õýðãýì, çýðýã äýâ àøèãëàõûã õîðèãëîíî. 2. Àóäèòûí áàéãóóëëàãààñ ººð ýòãýýä “Àóäèò” ãýñýí ¿ã áóþó ò¿¿íòýé ýíä¿¿ð÷ áîëîõ áóñàä ¿ãèéã áàéãóóëëàãûí íýðýíä õýðýãëýõèéã õîðèãëîíî. ĪЪÂįÃÝÝÐ Á¯ËÝÃ

15


Àóäèòûí òóõàé õóóëü òîãòîîìæ çºð÷èã÷äºä õ¿ëýýëãýõ õàðèóöëàãà /Ýíý á¿ëýã, ç¿éëèéí äóãààðûã 2006 îíû 01 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷èëñºí/ 31 ä¿ãýýð ç¿éë. Àóäèòîð, àóäèòûí áàéãóóëëàãàä õ¿ëýýëãýõ õàðèóöëàãà 1. Àóäèòûí òóõàé õóóëü òîãòîîìæ çºð÷ñºí àóäèòîð, àóäèòûí áàéãóóëëàãàä ýð¿¿ãèéí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýõýýðã¿é áîë ø¿¿õ çºð÷ëèéí øèíæ áàéäëûã õàðãàëçàí ãýì áóðóóòàé ýòãýýäýä äîð äóðäñàí øèéòãýë íîãäóóëíà: 1/ ýíý õóóëèéí 21, Ç0 äóãààð ç¿éëèéã çºð÷ñºí áîë àóäèòîðûã Ç0000-40000 òºãðºãººð, àóäèòûí áàéãóóëëàãûã 150000-200000 òºãðºãººð òîðãîõ; 2/ ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàíã áóðóó áàòàëãààæóóëñàí çýðýã àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíû çàð÷ìûã çºð÷èæ õàíãàëòã¿é ¿éë÷èëãýý ¿ç¿¿ëñíèé óëìààñ çàõèàëàã÷, ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ áà áóñàä ýòãýýäýä ýä õºðºíãèéí õîõèðîë ó÷ðóóëñàí áîë óã õîõèðëûã àóäèòûí áàéãóóëëàãààð íºõºí òºë¿¿ëæ, àóäèòîðûã 40000-50000 òºãðºãººð, áàéãóóëëàãûã 200000250000 òºãðºãººð òîðãîõ; Ç/ ýíý õóóëèéí 17 äóãààð ç¿éëèéã çºð÷ñºí áîë ýíý ¿éë àæèëëàãààíààñ îëñîí îðëîãûã õóðààæ, èðãýíèéã 20000-30000 òºãðºãººð, áàéãóóëëàãûã 100000-150000 òºãðºãººð òóñ òóñ òîðãîíî. 2. Ýíý õóóëèéí 19 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 4 äýõ çààëòûã çºð÷ñºí áîë õîëáîãäîõ õóóëü òîãòîîìæèéí äàãóó õàðèóöëàãà õ¿ëýýíý. 32 äóãààð ç¿éë. Çàõèàëàã÷, ¿éë÷ë¿¿ëýã÷èä õ¿ëýýëãýõ õàðèóöëàãà 1. Ýíý õóóëü áóñàä õóóëü òîãòîîìæ çºð÷ñºí çàõèàëàã÷, ¿éë÷ë¿¿ëýã÷èä ýð¿¿ãèéí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýõýýðã¿é áîë ø¿¿õ çºð÷ëèéí øèíæ áàéäëûã õàðãàëçàí ãýì áóðóóòàé ýòãýýäýä äîð äóðäñàí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýíý: 1/ ýíý õóóëèéí 7 äóãààð ç¿éëä çààñíû äàãóó òàéëàíãàà áàòàëãààæóóëàõààñ çàéëñõèéñýí áîë àëáàí òóøààëòíûã 20000-30000 òºãðºãººð, áàéãóóëëàãûã 100000-200000 òºãðºãººð òîðãîõ; 2/ ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí, áàðèìòûã áàòàëãààæóóëàõàä ñàíààòàéãààð ñààä ó÷ðóóëñàí áîë àëáàí òóøààëòíûã 30000-40000 òºãðºãººð, áàéãóóëëàãûã 150000-250000 òºãðºãººð òîðãîõ; 2. Ýíý ç¿éëèéí 1, 2-ò çààñàí ¿éëäýë íü àóäèòûí áàéãóóëëàãàä ýä õºðºíãèéí õîõèðîë ó÷ðóóëñàí áîë óã õîõèðëûã ãýì áóðóóòàé àëáàí òóøààëòàí áóþó áàéãóóëëàãààð íºõºí òºë¿¿ëíý. 33 äóãààð ç¿éë. Õóóëü òîãòîîìæ çºð÷èã÷ áóñàä ýòãýýäýä õ¿ëýýëãýõ õàðèóöëàãà 1. ¯éë÷ë¿¿ëýã÷òýé àæèë òºðëèéí õîëáîîòîé àëáàí òóøààëòàí áà áàéãóóëëàãà íü ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí, áàðèìòûã áàòàëãààæóóëàõàä øààðäëàãàòàé áàðèìò, áóñàä ìàòåðèàëûã òàíèëöóóëàõ, òàéëáàð ãàðãàæ ºãºõººñ òàòãàëçàæ àóäèòûí ¿éë àæèëëàãààíä

16


ñààä ó÷ðóóëñàí áîë ø¿¿õ àëáàí òóøààëòíûã 20000-30000 òºãðºãººð, áàéãóóëëàãûã 100000-200000 òºãðºãººð òîðãîíî. 2. Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ýðõã¿é ýòãýýä ýíý òºðëèéí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëñàí áîë ø¿¿õ îëñîí îðëîãûã õóðààæ, ãýì áóðóóòàé èðãýíèéã 40000-50000, áàéãóóëëàãûã 200000-250000 òºãðºãººð òîðãîíî. Ç. Àóäèòûí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ ëèöåíç, çºâøººðºëã¿éãýýð ýíý ç¿éëèéí 2 äàõü õýñýãò çààñàí çºð÷ëèéã äàâòàí ¿éëäñýí õóóëèéí ýòãýýäèéã òàòàí áóóëãàõ àñóóäëûã ø¿¿õ õîëáîãäîõ õóóëü òîãòîîìæèéí äàãóó øèéäâýðëýíý. 4. Ø¿¿õ ýíý õóóëèéí Ç6 äóãààð ç¿éëèéã çºð÷ñºí ãýì áóðóóòàé èðãýíèéã 25000-50000 òºãðºãººð, áàéãóóëëàãûã 200000-250000 òºãðºãººð òîðãîíî. 34 ä¿ãýýð ç¿éë. Õóóëü õ¿÷èí òºãºëäºð áîëîõ Ýíý õóóëèéã 1997 îíû 9 ä¿ãýýð ñàðûí 1-íèé ºäðººñ ýõëýí äàãàæ ìºðäºíº.

ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÈÕ ÕÓÐËÛÍ ÄÀÐÃÀ

Ð. ÃÎÍ×ÈÃÄÎÐÆ

/Ýíý õóóëèíä 2001 îíû 1 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû, 2003 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 30-íû, 2005 îíû 1 ä¿ãýýð ñàðûí 28-íû, 2006 îíû 1 ä¿ãýýð ñàðûí 12-íû, 12 äóãààð ñàðûí 15-íû ºäðèéí õóóëèàð îðóóëñàí íýìýëò ººð÷ëºëòèéã òóñãàâ/

17

АУДИТЫН  

ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÕÓÓËÜ ÀÓÄÈÒÛÍ ÒÓÕÀÉ 5/ "Ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí" ãýæ ¿ëäýãäýë áàëàíñ, îðëîãî, ¿ð ä¿íãèéí òàéëàí, ºì÷èéí ººð÷ëºëòèéí òàéëàí, ìºíãºí ã¿...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you