Issuu on Google+

ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÕÓÓËÜ ÆÀÃÑÀÀË, ÖÓÃËÀÀÍ ÕÈÉÕ ÆÓÐÌÛÍ ÒÓÕÀÉ 1994 îíû 7 äóãààð ñàðûí 7-íû ºäºð Óëààíáààòàð õîò 1 ä¿ãýýð ç¿éë. Õóóëèéí çîðèëò Ýíý õóóëèéí çîðèëò íü òàéâàí æàãñààë, öóãëààí õèéõ èðãýäèéí ¯íäñýí õóóëèéí ýðõ ÷ºëººã áàòàëãààæóóëàõ, æàãñààë öóãëààí õèéõ æóðìûã òîãòîîõ, óóë àðãà õýìæýýíèé ¿åä íèéãìèéí õýâ æóðàì, èðãýäèéí àþóëã¿é áàéäëûã õàíãàõòàé õîëáîãäñîí õàðèëöààã çîõèöóóëàõàä îðøèíî. 2 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí õèéõ æóðìûí òóõàé õóóëü òîãòîîìæ Æàãñààë, öóãëààí õèéõ æóðìûí òóõàé õóóëü òîãòîîìæ íü Ìîíãîë Óëñûí ¯íäñýí õóóëü, ýíý õóóëü, òýäãýýðòýé íèéö¿¿ëýí ãàðãàñàí õóóëü òîãòîîìæèéí áóñàä àêòààñ á¿ðäýíý. 3 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí 1. Ìîíãîë Óëñûí èðãýäýýñ óëñ òºð, íèéãýì, ýäèéí çàñàã, õ¿íèé ýðõ, ýðõ ÷ºëººòýé õîëáîãäñîí àñóóäëààð ¿çýë áîäîë, ñàíàë, øààðäëàãàà íèéòýä èëýðõèéëýõ çîðèëãîîð çîõèîí áàéãóóëæ áàéãàà ¿éë àæèëëàãààã öóãëààí ãýíý. 2. Èðãýä õîò ñóóðèíãèéí ãóäàìæ òàëáàéãààð çîõèîí áàéãóóëàëòòàéãààð æàãñàí ÿâæ, ýíý ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí àñóóäëààð ¿çýë áîäîë, ñàíàë, øààðäëàãàà èëýðõèéëæ áàéãààã æàãñààë ãýíý. 4 ä¿ãýýð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàõ ýðõ 1. Æàãñààë, öóãëààíûã Ìîíãîë Óëñûí èðãýí, óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòãýãäñýí óëñ òºðèéí íàì, òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãà çîõèîí áàéãóóëàõ ýðõòýé /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 2. Õóóëü Ìîíãîë Óëñûí îëîí óëñûí ãýðýýíä ººðººð çààãààã¿é áîë ãàäààä óëñûí èðãýí, õàðüÿàëàëã¿é õ¿í Ìîíãîë Óëñûí õóóëü òîãòîîìæèéí äàãóó çîõèîí áàéãóóëàãäàæ áàéãàà æàãñààë, öóãëààíä îðîëöîõ ýðõòýé. 5 äóãààð ç¿éë. Õóóëü ¿éë÷ëýõ õ¿ðýý Ýíý õóóëü äàðààõü àðãà õýìæýý çîõèîí áàéãóóëàõàä ¿éë÷ëýõã¿é: 1/òºðèéí ¸ñëîëûí áîëîí òºðèéí ýðõ á¿õèé áàéãóóëëàãààñ çîõèîí áàéãóóëæ áàéãàà æàãñààë, öóãëààí; 2/èðãýä, áàéãóóëëàãà ýíý õóóëèéí 3 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí àñóóäàëòàé õîëáîãäîëã¿é ñýäâýýð çîõèîí áàéãóóëæ áàéãàà ñïîðò, óðëàã, óðàí ñàéõàí, áàÿð íààäìûí áîëîí òýäãýýðòýé àäèëòãàõ áóñàä àðãà õýìæýý; 3/òºðèéí áîëîí óëñ òºðèéí íàì, òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãààñ èðãýä, ñîíãîã÷èä, ãèø¿¿ä, äýìæèã÷èäòýé õèéõ õóðàë, óóëçàëò /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/; 4/àæ àõóéí íýãæ, áàéãóóëëàãà, òýäãýýðèéí àæèëëàãñäààñ òóõàéí áàéãóóëëàãûí ¿íäñýí ¿éë àæèëëàãààòàé õîëáîãäîëòîé àñóóäëààð çîõèîí áàéãóóëæ áàéãàà õóðàë, öóãëààí, òýäãýýðòýé àäèëòãàõ áóñàä àðãà õýìæýý. 6 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí õèéõ ýðõèéí áàòàëãàà 1. Õóóëü òîãòîîìæèéí äàãóó æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëñàí áóþó ò¿¿íä îðîëöñîíû òºëºº õýíèéã ÷ ìºðäºí ìºøãèõ, ýðõ ÷ºëººã íü õÿçãààðëàõ, àëèâàà õýëáýðýýð ãàäóóðõàõûã õîðèãëîíî. 2. Ýíý õóóëüä çààñíààñ áóñàä òîõèîëäîëä æàãñààë, öóãëààí õèéõýä çîðèóä ñààä ó÷ðóóëàõ, ò¿¿í÷ëýí õóóëü òîãòîîìæèéã äàãóó çîõèîí áàéãóóëàãäàæ áàéãàà æàãñààë, öóãëààíûã òàðààõûã õîðèãëîíî. 7 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã õîðèãëîõ ãàçàð 1. Äàðààõü áàéãóóëëàãà îðøèí áàéãàà ãàçàðò ýíý õóóëèéí 3 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí àñóóäëààð æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã õîðèãëîíî; 1/íèñýõ îíãîöíû áóóäàë, òºìºð çàìûí á¿õ ºðòºº, áóóäàë, íèéñëýëèéí çîð÷èã÷ òýýâðèéí òºâ áóóäàë; 2/öýðýã, öàãäààãèéí áîëîí òºðèéí õàìãààëàëòàä áàéãàà ãàçàð; 3/ðàäèî òåëåâèçèéí íýâòð¿¿ëýã ÿâóóëäàã áàéãóóëëàãà, àéìàã, íèéñëýë äýõ òºâ õîëáîîíû ãàçàð; 4/îëîí óëñûí áóþó ¿íäýñíèé ÿàðìàã, ¿çýñãýëýí çîõèîí áàéãóóëæ áàéãàà áàéãóóëëàãà, õîò ñóóðèí ãàçðûí õ¿íñíèé áîëîí áàðààíû çàõ; 5/ýìíýëãèéí áàéãóóëëàãà 6/Íèéñëýë Óëààíáààòàð õîòûí Ñ¿õáààòàðûí òàëáàéí Òºðèéí îðäíû íóòàã äýâñãýðò õàìààðàõ õýñýãò /Ýíý çààëòûã 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. 2. Íèéñëýë Óëààíáààòàð õîòûí Ñ¿õáààòàðûí òàëáàéä æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã õîðèãëîíî. /Ýíý õýñãèéã 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèàð õ¿÷èíã¿é áîëñîíä òîîöñîí/ 8 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí áîëîí ºëãºëºí çîõèîí áàéãóóëàõûã õîðèãëîõ 1. Äàðààõü çîðèëãîîð æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã õîðèãëîíî: Íèéòëýãäñýí:"Àðäûí ýðõ" ñîíèí, 1994 îí, Äóãààð 140, Õóóäàñ 2 äóãààð òàë

1


ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÕÓÓËÜ 1/äàéí ñóðòàë÷ëàõ, ¿íäýñòýí ÿñòíû õîîðîíä õàãàðàë ãàðãàõ áóþó ¿íäýñ óãñàà, õýë, àðüñíû ºíãº, íàñ, õ¿éñ, íèéãìèéí ãàðàë, áàéäàë, øàøèí ø¿òëýãýýð ÿëãàâàðëàí ãàäóóðõàõ, àëëàãà, õÿäëàãà, õîðëîí ñ¿éòãýõ àæèëëàãàà ÿâóóëàõ, òºðèéí ýðõ ìýäëèéã õóóëü áóñ àðãààð àâàõûã óðèàëàõ; 2/¿íäýñíèé àþóëã¿é áàéäàë, íèéãìèéí õýâ æóðàìä õîõèðîë ó÷ðóóëæ ýìõ çàìáàðààã¿é áàéäàë áèé áîëãîõ. 2. Ýíý õóóëèàð õîðèãëîîã¿é çîðèëãîîð àíõ çîõèîí áàéãóóëàãäñàí æàãñààë, öóãëààíû ÿâöàä ò¿¿íèé çîðèëãî ººð÷ëºãäºæ ýíý ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí àãóóëãà, øèíæòýé áîëáîë óã æàãñààë, öóãëààíûã öààøèä ¿ðãýëæë¿¿ëýõèéã õîðèãëîíî. 3. Óëñ îðíû áóþó òîäîðõîé íóòàã äýâñãýðèéí õýìæýýíä îíö áîëîí äàéíû áàéäàë çàðëàñàí, áàéãàëèéí ãàìøèã, ãýíýòèéí áóñàä àþóë òîõèîëäñîí áîë òóõàéí íóòàã äýâñãýðò óã øàëòãààí àðèëòàë æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã õîðèãëîíî. 4. Îíö áîëîí äàéíû áàéäàë çàðëàñàí øàëòãààíûã ýñýðã¿¿öýõ, áàéãàëèéí ãàìøèã, ãýíýòèéí áóñàä àþóëûí ¿ð äàãàâðûã àðèëãàõ çîðèëãîîð çîõèîí áàéãóóëàõ öóãëààíä ýíý ç¿éëèéí 3 äàõü õýñãèéí çààëò ¿ë õàìààðíà. 5. Çîõèõ æóðìûí äàãóó á¿ðòãýãäñýí æàãñààë, öóãëààí õèéõ ãàçàðò ìºí öàã õóãàöààíä ò¿¿íèé ýñðýã àãóóëãà, çîðèëãîòîé ººð æàãñààë, öóãëààí äàâõàðäóóëàí õèéõèéã õîðèãëîíî /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 6. Ãóäàìæ, òàëáàéä ºëñãºëºí çàðëàõûã õºíäëºí㺺ñ çîðèóä çîõèîí áàéãóóëàõûã õ¿íèé àìü íàñ, ýð¿¿ë ìýíäèéã ¿ë õàéõàðñàí õ¿ì¿¿íëýã áóñ ¿éëäýë ãýæ ¿çýæ õîðèãëîíî. 9 ä¿ãýýð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí õèéõ æóðàì 1. Ãóäàìæ, òàëáàéä æàãñààë, öóãëààí õèéõ òóõàé ìýäýãäëèéã ñóì, ä¿¿ðãèéí Çàñàã äàðãàä ºã÷ á¿ðòã¿¿ëíý. Æàãñààë, öóãëààí õèéõýýð òºëºâëºñºí ãóäàìæ, òàëáàé íü õî¸ð áóþó ò¿¿íýýñ äýýø ñóì, ä¿¿ðãèéí õèëèéí öýñò õàìààðàõ ãàçàð íóòãèéã õàìàð÷ áàéãàà áîë ìýäýãäëèéã àéìàã, íèéñëýëèéí Çàñàã äàðãàä ºã÷ á¿ðòã¿¿ëíý /Ýíý õýñãèéã 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºí íàéðóóëñàí/. 2. Æàãñààë, öóãëààí õèéõ òóõàé ìýäýãäýëä ò¿¿íèé çîðèëãî, ýõëýõ, äóóñàõ õóãàöàà, îðîëöîã÷äûí áàðèìæàà òîî, õýðýãëýõ òåõíèê õýðýãñýë, öóãëàõ, æàãñàí ÿâàõ ãóäàìæ, òàëáàé çýðãèéã òîäîðõîé çààíà. 3. Çàñàã äàðãà æàãñààë, öóãëààí õèéõ òóõàé ìýäýãäëèéã õ¿ëýýí àâñíààñ õîéø àæëûí 3 ºäðèéí äîòîð ò¿¿íèéã á¿ðòãýñýí ýñýõýý áè÷ãýýð ìýäýãäýíý /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 4. Æàãñààë, öóãëààí õèéõ ìýäýãäëèéã á¿ðòãýõ ýñýõ òóõàé àñóóäëûã øèéäâýðëýõèéí òóëä íýìæ òîäðóóëàõ áóþó çîõèöóóëáàë çîõèõ àñóóäàë ãàðâàë Çàñàã äàðãà ýíý ç¿éëèéí 3 äàõü õýñýãò çààñàí õóãàöààíû äîòîð çîõèîí áàéãóóëàã÷òàé õàðèëöàæ çîõèöóóëàõ áºãººä øààðäëàãàòàé òîõèîëäîëä æàãñàí ÿâàõ ÷èãëýëèéã ººð÷ëºõ ýðõòýé /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 5. Çàñàã äàðãà ýíý ç¿éëèéí 3 äàõü õýñýãò çààñàí õóãàöààíû äîòîð õàðèó ìýäýãäýýã¿é áîë çîõèîí áàéãóóëàã÷ íü ìýäýãäýëä äóðäñàí ãàçàðò, ò¿¿íä çààñàí õóãàöààíû äîòîð æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëàõ ýðõòýé. 6. Çàñàã äàðãàä á¿ðòã¿¿ëñíèé äàðàà æàãñààë, öóãëààí õèéõ òàëààð çàðëàí ìýäýãäýíý. Èéíõ¿¿ çààëò ýíý ç¿éëèéí 5 äàõü õýñýãò çààñíû äàãóó æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàõàä ¿ë õàìààðíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 10 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí õèéõ òóõàé ìýäýãäëèéã õÿíàõ /Ãàð÷èãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/ 1. Æàãñààë, öóãëààí õèéõ òóõàé ìýäýãäýë õ¿ëýýí àâñàí Çàñàã äàðãà äîð äóðäñàí ¿íäýñëýë áàéâàë ò¿¿íèéã õèéõèéã á¿ðòãýõýýñ òàòãàëçñàí øèéäâýð ãàðãàæ, ýíý õóóëèéí 9 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 3 äàõü õýñýãò çààñàí õóãàöààíä æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áè÷ãýýð ìýäýãäýíý /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/: 1/ø¿¿õèéí áîëîí ýðõ á¿õèé áóñàä áàéãóóëëàãûí øèéäâýðýýð ¿éë àæèëëàãàà íü çîãñîîãäñîí áóþó òàòàí áóóãäñàí, ýñõ¿ë àëáàí ¸ñíû á¿ðòãýëã¿é óëñ òºðèéí íàì, òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãà æàãñààë, öóãëààí õèéõ ìýäýãäýë ãàðãàñàí áîë; 2/ýíý õóóëèéí 7 äóãààð ç¿éëä çààñàí ãàçàðò æàãñààë, öóãëààí õèéõýýð òºëºâëºñºí áîë; 3/ýíý õóóëèéí 8 äóãààð ç¿éëýýð õîðèãëîñîí æàãñààë, öóãëààí õèéõýýð òºëºâëºñºí áîë. 2. Æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã á¿ðòãýõýýñ òàòãàëçñàí øèéäâýð õ¿ëýýí àâñàí çîõèîí áàéãóóëàã÷ ò¿¿íèéã õóóëüä íèéöýõã¿é áàéíà ãýæ ¿çâýë ãîìäëîî óã øèéäâýðèéã õ¿ëýýí àâñàí ºäðººñ õîéø àæëûí 3 ºäðèéí äîòîð ø¿¿õýä ãàðãàíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 3. Ýíý ç¿éëèéí 2 äàõü õýñýãò çààñàí ãîìäëûã ø¿¿ã÷ àæëûí 6 ºäðèéí äîòîð áàãòààí õÿíàí øèéäâýðëýíý. 4. Ø¿¿ã÷ æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã á¿ðòãýõýýñ òàòãàëçñàí Çàñàã äàðãûí øèéäâýðèéã õ¿÷èíã¿é áîëãîñîí áîë çîõèîí áàéãóóëàã÷ íü ø¿¿ã÷èéí çàõèðàìæèéã õ¿ëýýí àâñíû äàðàà ýíý òóõàé òóõàéí Çàñàã äàðãàä óðüä÷èëàí ìýäýãäýæ æàãñààë, öóãëààí õèéõ öàã, õóãàöààã òîõèðîëöîæ òºëºâëºñºí àðãà õýìæýýãýý çîõèîí áàéãóóëæ áîëíî /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 11 ä¿ãýýð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëàã÷, ò¿¿íèé ¿¿ðýã 1. Æàãñààë, öóãëààíûã ñàíàà÷ëàã÷ óëñ òºðèéí íàì, òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãà óã àðãà õýìæýýíýýñ ¿¿ñýõ ¿ð äàãàâðûã áèå÷ëýí õàðèóöàõ ¿¿ðýã á¿õèé çîõèîí áàéãóóëàã÷èéã àëáàí ¸ñîîð òîìèëæ, ýíý òóõàé Íèéòëýãäñýí:"Àðäûí ýðõ" ñîíèí, 1994 îí, Äóãààð 140, Õóóäàñ 2 äóãààð òàë

2


ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÕÓÓËÜ èòãýìæëýëèéã æàãñààë, öóãëààí õèéõ òóõàé ìýäýãäýëä õàâñàðãàíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 2. Æàãñààë, öóãëààíûã ñàíàà÷ëàã÷ èðãýíèéã óã æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëàã÷ ãýæ ¿çíý. 3. Æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëàã÷ äàðààõü ¿¿ðýã õ¿ëýýíý: 1/æàãñààë, öóãëààí õèéõ ãàçàðò íèéãìèéí õýâ æóðàì, èðãýäèéí àþóëã¿é áàéäëûã õàíãàõ; 2/õîò, ñóóðèí ãàçðûí íèéòèéí àæ àõóé, ç¿ëýã, òàðèìàë, áóñäûí ºì÷ õºðºíãºä õîõèðîë ó÷ðóóëàõã¿é áàéõ, æàãñààë, öóãëààíû äàðàà ãóäàìæ, òàëáàéã öýâýðëýæ õýâèéí áàéäàëä îðóóëàõ; 3/õàëóóí, õ¿éòýí çýâñýã, õîðò áîëîí òýñýð÷ äýëáýðýõ áîäèñ, îð÷èí òîéðîíäîî áîëîí õ¿íèé àìü íàñ, ýð¿¿ë ìýíäýä àþóë ó÷ðóóëæ áîëîõóéö àëèâàà ç¿éë, àìüòàí àâ÷ ÿâæ áîëîõã¿éã æàãñààë, öóãëààíä îðîëöîã÷äîä óðüä÷èëàí àíõààðóóëæ òèéì òîõèîëäîë èëýðâýë õîëáîãäîõ áàéãóóëëàãàä íýí äàðóé ìýäýãäýæ øààðäëàãàòàé àðãà õýìæýý àâàõóóëàõ; 4/æàãñààë, öóãëààíû ÿâöàä àëèâàà õýëáýðýýð õ¿÷ ¿ë õýðýãëýõ, òºð, áàéãóóëëàãà, õóâü õ¿íèé õóóëèàð õàìãààëàãäñàí íóóöûã çàäðóóëàõã¿é áàéõ, áóñäûí íýð òºð, àëäàð õ¿íäèéã ãóòààí äîðîìæëîõã¿é áàéõûã îðîëöîã÷äîä óðüä÷èëàí àíõààðóóëæ, ýíý çààëò çºð÷èãäºõºä õ¿ðâýë íýí äàðóé òàñëàí çîãñîîõ áóþó õîëáîãäîõ áàéãóóëëàãàä ìýäýãäýõ; 5/ñîãòóóðóóëàõ óíäàà, ìàíñóóðóóëàõ áóþó õîðò áîäèñ õýðýãëýñýí áîëîí ñýòãýöèéí ºâ÷òýé õ¿ì¿¿ñèéã æàãñààë, öóãëààíä îðîëöóóëàõã¿é áàéõ, æàãñààë, öóãëààíû ÿâöàä ñîãòóóðëàõ óíäàà õýðýãë¿¿ëýõã¿é áàéõ; 6/æàãñààë, öóãëààíû ¿åýð ãóäàìæ, çàìûí õºäºë㺺íèéã á¿ñëýí õààõ, àëèâàà áàéãóóëëàãûí õýâèéí àæèëëàãààã àëäàãäóóëàõ, äîòîîä õýðýãò íü îðîëöîõîä ÷èãëýñýí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõã¿é áàéõûã îðîëöîã÷äîä óðüä÷èëàí àíõààðóóëæ, ýíýõ¿¿ øààðäëàãûã ÷àíäëàí ñàõèóëàõ; 7/æàãñààë, öóãëààíä îðîëöóóëàõûí òóëä áóñäûã ýä ìºí㺺ð òàòàõ, àéëãàí ñ¿ðä¿¿ëýõ, øàõàëò äàðàìò ¿ç¿¿ëýõ áîëîí áóñàä õýëáýðýýð àëáàäàõã¿é áàéõ; 8/Íèéñëýë Óëààíáààòàð õîòûí Ñ¿õáààòàðûí òàëáàéä æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàõäàà ãýð, ìàéõàí, áóñàä ò¿ð îðîãíîõ áàéð áàðèõ áîëîí õîíîãëîõã¿é áàéõ, ò¿¿í÷ëýí á¿õ òºðëèéí òýýâðèéí õýðýãñýë, åðäèéí õºñºã íýâòð¿¿ëýõã¿é áàéõ /Ýíý çààëòûã 2006 îíû 12 äóãààð ñàðûí 28-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. 4. Æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëàã÷ ýíý ç¿éëèéí 3 äàõü õýñãèéí çààëòûã çºð÷ñºí áîë õóóëü òîãòîîìæèä çààñàí õàðèóöëàãà õ¿ëýýíý. 12 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààíä îðîëöîã÷èéí ¿¿ðýã 1. Æàãñààë, öóãëààíä îðîëöîã÷ äàðààõü ¿¿ðýã õ¿ëýýíý: 1/ õóóëü òîãòîîìæ, íèéãìèéí õýâ æóðìûã ÷àíä ñàõèí áèåë¿¿ëæ, àëèâàà õýëáýðýýð õ¿÷ õýðýãëýõã¿é áàéõ, çîõèîí áàéãóóëàã÷èéí ç¿é ¸ñíû øààðäëàãûã ¸ñ÷ëîí áèåë¿¿ëýõ; 2/õàëóóí, õ¿éòýí çýâñýã, õîðò áîëîí òýñýð÷ äýëáýðýõ áîäèñ, îð÷èí òîéðîíäîî áîëîí õ¿íèé àìü íàñ, ýð¿¿ë ìýíäýä àþóë ó÷ðóóëæ áîëîõóéö àëèâàà ç¿éë, àìüòàí àâ÷ ÿâàõã¿é áàéõ; 3/ñîãòóóðóóëàõ óíäàà, ìàíñóóðóóëàõ áîëîí õîðò áîäèñ õýðýãëýõã¿é áàéõ; 4/ ñýòãýöèéí ºâ÷òýé õ¿íèéã äàãóóëæ ÿâàõã¿é áàéõ /Ýíý çààëòàä 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/; 5/òºð, áàéãóóëëàãà, õóâü õ¿íèé õóóëèàð õàìãààëàãäñàí íóóöûã çàäðóóëàõã¿é áàéõ, æàãñààë, öóãëààíû ¿åýð õýëñýí ¿ã, íèéòýä òàðààñàí ìýäýýëëèéíõýý ¿íýí çºâèéã á¿ðýí õàðèóöàõ, æàãñààë, öóãëààíûã õóâü õ¿íèé íýð òºð, àëäàð õ¿íäèéã ãóòààí äîðîìæëîõ çîðèëãîä àøèãëàõã¿é áàéõ; 6/ æàãñààë, öóãëààíä îðîëöóóëàõûí òóëä áóñäûã ýä ìºí㺺ð òàòàõ, àéëãàí ñ¿ðä¿¿ëýõ, øàõàëò äàðàìò ¿ç¿¿ëýõ áîëîí áóñàä õýëáýðýýð àëáàäàõã¿é áàéõ. 2. Æàãñààë, öóãëààíä îðîëöîã÷ ýíý ç¿éëèéí 1 äýõ õýñãèéí çààëòûã çºð÷ñºí áîë õóóëü òîãòîîìæèä çààñàí õàðèóöëàãà õ¿ëýýíý. 13 äóãààð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààí, ò¿¿íä îðîëöîã÷äûã õàìãààëàõ 1. Íèéãìèéí õýâ æóðàì õàìãààëàõ ¿¿ðýã á¿õèé áàéãóóëëàãà íü ýíý õóóëüä çààñàí æóðìûí äàãóó çîõèîí áàéãóóëàãäàæ áàéãàà æàãñààë, öóãëààíû ¿åä õýâ æóðàì õàìãààëæ, ò¿¿íä îðîëöîã÷äûã àëèâàà ãýìò õàëäëàãààñ õàìãààëàõ ¿¿ðýãòýé. 2. Æàãñààë, öóãëààíû ÿâöàä õýâ æóðàì õàìãààëàõ íýìýãäýë àðãà õýìæýý øààðäëàãàòàé áîë çîõèîí áàéãóóëàã÷ íü ýíý òóõàé õ¿ñýëòýý öàãäààãèéí áàéãóóëëàãàä ãàðãàíà. 3. Æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàã÷ áîëîí îðîëöîã÷èä íü õýâ æóðàì, õóóëü ¸ñûã ñàõèõ òàëààð öàãäààãèéí àëáà õààã÷èéí òàâüñàí õóóëü ¸ñíû øààðäëàãûã áèåë¿¿ëýõ ¿¿ðýãòýé. 4.Æàãñààë, öóãëààíä îðîëöîæ áàéãàà àâòî õºñãèéí õºäºë㺺íèéã òóñãàéëàí çîõèöóóëíà /Ýíý õýñãèéã 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèàð íýìñýí/. 14 ä¿ãýýð ç¿éë. Æàãñààë, öóãëààíûã àëáàäàí òàðààõ 1. Äàðààõü òîõèîëäîëä Çàñàã äàðãà æàãñààë, öóãëààíûã àëáàäàí òàðààõ øèéäâýð ãàðãàíà: 1/ýíý õóóëèéí 9 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñíû äàãóó á¿ðòã¿¿ëýëã¿éãýýð æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëñàí áîë /Ýíý çààëòàä 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/; 2/á¿ðòã¿¿ëñýí áîëîâ÷ æàãñààë, öóãëààí õèéõ ãàçðûã äóð ìýäýí ººð÷èëæ, ýíý õóóëèéí 7 äóãààð ç¿éëä õîðèãëîñîí ãàçàðò æàãñààë, öóãëààí õèéæ áàéãàà áóþó õèéõýýð çàâäñàí áîë /Ýíý çààëòàä 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/; 3/ýíý õóóëèéí 10 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñãèéí 1-ä çààñàí áàéãóóëëàãà æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëñàí áîë; Íèéòëýãäñýí:"Àðäûí ýðõ" ñîíèí, 1994 îí, Äóãààð 140, Õóóäàñ 2 äóãààð òàë

3


ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÕÓÓËÜ 4/ æàãñààë, öóãëààíû ÿâöàä ò¿¿íèé àíõíû çîðèëãî ººð÷ëºãäºæ, ýíý õóóëèéí 8 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí àãóóëãà, øèíæòýé áîëñîí, ýñõ¿ë îíö áîëîí äàéíû áàéäàë çàðëàñàí áóþó áàéãàëèéí ãàìøèã, ãýíýòèéí áóñàä àþóë òîõèîëäñîí ¿åä ìºí ç¿éëèéí 4 äýõ õýñýãò çààñíààñ áóñàä çîðèëãîîð æàãñààë, öóãëààí õèéæ áàéãàà áîë /Ýíý çààëòàä 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèàð ¿ã õàññàí/; 5/æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëàã÷ áóþó ò¿¿íä îðîëöîã÷èä ýíý õóóëèéí 11 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 3, 12 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí ¿¿ðãýý ¿ë áèåë¿¿ëñíýýñ íèéãìèéí õýâ æóðàì àëäàãäàæ, ýìõ çàìáàðààã¿é áàéäàë áèé áîëñîí áóþó õ¿íèé àìü íàñ, ýð¿¿ë ìýíäýä õîõèðîë ó÷èðñàí áîë. 2. Æàãñààë, öóãëààí õèéõèéã á¿ðòãýñýí, ýñõ¿ë õàðüÿàëàõ íóòàã äýâñãýð äýýð íü á¿ðòã¿¿ëýëã¿éãýýð æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàãäàæ áàéãàà çàñàã çàõèðãàà, íóòàã äýâñãýðèéí íýãæèéí Çàñàã äàðãà ýíý ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò çààñàí òîõèîëäîëä áèé áîëñîí íºõöºë áàéäëûã æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ìýäýãäýæ, 2 öàãèéí äîòîð ò¿¿íèéã òàðààõûã áè÷ãýýð øààðäëàíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 3. Ýíý ç¿éëèéí 2 äàõü õýñýãò çààñàí øààðäëàãà àâñàí çîõèîí áàéãóóëàã÷ æàãñààë, öóãëààíûã ñàéí äóðààð òàðààõààñ òàòãàëçñàí áóþó òàòãàëçààã¿é áîëîâ÷ óã ¿éë àæèëëàãààã äóðäñàí õóãàöàà ºíãºðñíèé äàðàà öààøèä ¿ðãýëæë¿¿ëáýë æàãñààë, öóãëààíûã öàãäààãèéí áàéãóóëëàãà õóóëüä çààñàí àðãà, õýðýãñëýýð àëáàäàí òàðààíà. Óóë æàãñàààë, öóãëààíûã àëáàäàí òàðààõàä öàãäààãèéí áàéãóóëëàãûí õ¿÷, õýðýãñýë õ¿ðýëöýõã¿é áîë Äîòîîäûí öýðãèéí òóñëàëöàà àâíà. 15 äóãààð ç¿éë. Õóóëü çºð÷èã÷äºä õ¿ëýýëãýõ õàðèóöëàãà 1. Õóóëüä çààñàí æóðìûí äàãóó æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëàõàä ñàíààòàéãààð ñààä ó÷ðóóëñàí, æàãñààë, öóãëààíä îðîëöñîíûõ íü òºëºº èðãýíèéã ìºðäºí ìºøãºñºí, ýðõ ÷ºëººã íü õÿçãààðëàñàí, àëèâàà õýëáýðýýð ãàäóóðõñàí èðãýíä ýð¿¿ãèéí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýõýýðã¿é áîë 2000-50000, àëáàí òóøààëòàíä 5000-50000 òºãðºãººð òîðãîõ øèéòãýë íîãäóóëíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 2. Ýíý õóóëèàð õîðèãëîñîí ãàçàðò, ò¿¿í÷ëýí á¿ðòã¿¿ëýëã¿éãýýð æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëñàí, ýñõ¿ë æàãñààë, öóãëààíû ÿâöàä ò¿¿íèé çîðèëãûã ººð÷èëæ ýíý õóóëèéí 8 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñýãò õîðèãëîñîí æàãñààë, öóãëààí çîõèîí áàéãóóëñàí óëñ òºðèéí íàì, òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãàä 100000250000 òºãðºãººð òîðãîõ øèéòãýë íîãäóóëíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 3. Ýíý ç¿éëèéí 2 äàõü õýñýãò çààñàí õóóëü áóñ æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëñàí ãýì áóðóóòàé çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ýð¿¿ãèéí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýõýýðã¿é áîë 20000-50000 òºãðºãººð òîðãîõ, ýñõ¿ë 14-30 õîíîãèéí õóãàöààãààð áàðèâ÷ëàõ øèéòãýë íîãäóóëíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 4. Ýíý õóóëèéí 8 äóãààð ç¿éëèéí 6 äàõü õýñãèéí çààëòûã çºð÷èæ ºëñãºëºí çàðëàõûã óðèàëñàí áóþó çîõèîí áàéãóóëñàí ãýì áóðóóòàé áàéãóóëëàãàä 150000-250000 òºãðºãººð òîðãîõ, ýð¿¿ãèéí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýõýýðã¿é áîë èðãýíä 20000-50000, àëáàí òóøààëòàíä 25000-50000 òºãðºãººð òîðãîõ, ýñõ¿ë 14-30 õîíîãèéí õóãàöààãààð áàðèâ÷ëàõ øèéòãýë íîãäóóëíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 5. Ýíý õóóëèéí 12 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñãèéí 3, 4, 6 äàõü çààëòûã çºð÷ñºí ãýì áóðóóòàé ýòãýýäýä 10000-30000 õ¿ðòýë òºãðºãººð òîðãîõ øèéòãýë íîãäóóëíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 6. Ýíý õóóëèéí 11 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 3 äàõü õýñýã, 12 äóãààð ç¿éëèéí 1 äýõ õýñãèéí 1, 2, 5 äàõü çààëòûã çºð÷ñºí ãýì áóðóóòàé ýòãýýäýä ýð¿¿ãèéí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýõýýðã¿é áîë 20000-50000 òºãðºãººð òîðãîõ, ýñõ¿ë 14-30 õîíîãèéí õóãàöààãààð áàðèâ÷ëàõ øèéòãýë íîãäóóëíà/Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 7. Æàãñààë, öóãëààíûã ýíý õóóëüä çààñàí æóðìûí äàãóó àëáàäàí òàðààõ ÿâöàä õ¿÷ õýðýãëýõ áóþó áóñàä õýëáýðýýð ýñýðã¿¿öýë ¿ç¿¿ëñýí ãýì áóðóóòàé ýòãýýäýä ýð¿¿ãèéí õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýõýýðã¿é áîë 20000-50000 òºãðºãººð òîðãîõ, ýñõ¿ë 14-30 õîíîãèéí õóãàöààãààð áàðèâ÷ëàõ øèéòãýë íîãäóóëíà/Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 8. Ýíý ç¿éëèéí 1-7 äàõü õýñýãò çààñàí øèéòãýëèéã ø¿¿ã÷ øèéòãýâðýýð íîãäóóëíà. 9. Æàãñààë, öóãëààíû ÿâöàä õ¿íèé àìü íàñ, ýð¿¿ë ìýíä, áóñäûí ºì÷ õºðºíãºä ó÷ðóóëñàí õîõèðîë, ò¿¿í÷ëýí ýíý õóóëèéí 14 ä¿ãýýð ç¿éëä çààñíû äàãóó æàãñààë, öóãëààíûã àëáàäàí òàðààñíààñ èðãýä, áàéãóóëëàãàä ó÷èðñàí õîõèðëûã æàãñààë, öóãëààíûã çîõèîí áàéãóóëñàí áàéãóóëëàãà, çîõèîí áàéãóóëàã÷, îðîëöîã÷ òóñ òóñûí ãýì áóðóóãèéí õýìæýýãýýð õàðèóöàæ á¿ðýí àðèëãàíà. 10. Æàãñààë, öóãëààíûã õóóëü áóñààð òàðààñàí áîëîí õóóëü áóñààð á¿ðòãýýã¿éãýýñ çîõèîí áàéãóóëàã÷, îðîëöîã÷, áàéãóóëëàãà èðãýäýä ó÷èðñàí õîõèðëûã òºð õàðèóöíà /Ýíý õýñýãò 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû ºäðèéí õóóëèà𠺺ð÷ëºëò îðóóëñàí/. 11. Æàãñààë, öóãëààíû ¿åýð íèéãìèéí õýâ æóðàì çºð÷ñºí, ýìõ çàìáàðààã¿é áàéäàë áèé áîëãîñîí, õ¿íèé àìü íàñ, ýð¿¿ë ìýíä, áóñäûí ºì÷ õºðºíãºä õîõèðîë ó÷ðóóëñàí ýòãýýäýä õóóëüä çààñàí òîõèîëäîëä ýð¿¿ãèéí áîëîí áóñàä õàðèóöëàãà õ¿ëýýëãýíý. ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÈÕ ÕÓÐËÛÍ ÄÀÐÃÀ

Í.ÁÀÃÀÁÀÍÄÈ

/Ýíý õóóëèíä 1995 îíû 4 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû, 2005 îíû 11 ä¿ãýýð ñàðûí 17-íû, 2006 îíû 12 äóãààð ñàðûí 28-íû ºäðèéí õóóëèàð îðóóëñàí íýìýëò, ººð÷ëºëòèéã òóñãàâ./ /¯íäñýí õóóëèéí öýöèéí 1996 îíû 01 ä¿ãýýð òîãòîîëîîð îðóóëñàí ººð÷ëºëò òóñãàãäñàí/ Íèéòëýãäñýí:"Àðäûí ýðõ" ñîíèí, 1994 îí, Äóãààð 140, Õóóäàñ 2 äóãààð òàë

4


ЖАГСААЛ, ЦУГЛААН ХИЙХ ЖУРМЫН ТУХАЙ