Page 1

hand- en polszorg

Samen beter worden

Kwaliteitsjaarverslag 2014


Xpert Clinic is onderdeel van Equipe Zorgbedrijven, een groep van gespecialiseerde klinieken. Naast Xpert Clinic zijn dat Velthuis kliniek en Helder kliniek, stuk voor stuk toonaangevend binnen hun tak van zorg. De samenwerking onder Equipe Zorgbedrijven zorgt voor een vruchtbare kruisbestuiving tussen de klinieken in alle facetten van werken. Zo bewijst Equipe Zorgbedrijven dat zorg altijd slimmer, beter en vriendelijker kan.


hand- en polszorg

Samen beter worden

Kwaliteitsjaarverslag 2014

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 1


Voorwoord Samen beter worden! Wij worden ieder jaar beter. We leren van onze resultaten en daar worden onze patiënten beter van. Die relatie is 1 op 1. We spannen ons tot het uiterste in om de beste zorg op handen polsgebied te leveren en de kwaliteit van die zorg te meten. Meten kan alleen als onze patiënten het belang ervan inzien, de vragenlijsten invullen en de krachtmetingen laten verrichten. Zo zorgen we ervoor dat we samen beter worden. Door veel te meten hebben we inmiddels een koploperpositie in Nederland veroverd. Dat schept de verantwoordelijkheid om te blijven innoveren. Wat hebben we bereikt met het meten van onze kwaliteit? Voor het eerst kunnen we echt de cirkel van Value Based Healthcare rond maken. We hebben het afgelopen jaar daartoe een aantal belangrijke stappen genomen. Zoals het opzetten van een database met zorguitkomsten, het analyseren van die gegevens en de moeilijkste stap: het aanpassen van behandeladviezen op basis van die meetgegevens. Bij Xpert Clinic beslist de patiënt samen met de arts en/of therapeut. De behandeling wordt gebaseerd op onze eigen meetgegevens. Dus als wij zeggen “na de operatie daalt de pijn van een 7 naar een 1” dan is dat niet gebaseerd op literatuur, maar op echte uitkomsten. Daarin zijn we uniek en internationaal koploper. Eigenlijk gaan we nog een stap verder. Hoe goed zou het zijn als we op basis van individuele gegevens, uitkomsten zouden kunnen voorspellen voor die individuele patiënt? Hoewel het futuristisch klinkt is dat moment dichtbij. We testen momenteel een formule, waarbij we voorafgaand aan de operatie voor Dupuytren de kromstand van de hand voorspellen op drie maanden na de operatie. Zo kan de patiënt samen met de chirurg de beste keuze voor een behandeling maken. Arts en onderzoeker Chao Zhou vertelt op pagina 10 meer over dit vernieuwende onderzoek van Xpert Clinic in samenwerking met het Erasmus MC. Onze chirurgen vinden de toegenomen transparantie niet bedreigend. Zij zijn competitief en willen met Xpert Clinic de beste zijn én de beste zorg leveren. De meetgegevens van onze patiënten geven onze specialisten inzicht in hun prestaties. Daarmee helpt de patiënt de chirurg om beter te worden. We benchmarken op basis van deze medische uitkomsten. Zo bieden we inzicht in de resultaten van de verschillende behandelingen, operatietechnieken en chirurgen. Door gezamenlijk de resultaten te bespreken leren we veel van elkaar en van onze patiënten. Deze werkwijze is bijzonder in de medische wereld. Lees verder op pagina 16 over dit enthousiasme en over hoe handchirurg Nicoline de Haas deze denkwijze heeft omarmd. We hebben de juiste balans gevonden tussen het zijn van een focuskliniek, heel veel handzorg verlenen en tegelijkertijd wetenschap bedrijven. Hoe goed dat samengaat blijkt wel uit de keuze van Erik Walbeehm die zijn werk als chirurg in het Academisch Centrum Radboud combineert met Xpert Clinic. Volgens hem ‘the best of both worlds’, zie pagina 42. Samen werken, samen meten en dan samen beter worden, daar gaan we voor. — Drs. Reinier Feitz, Medisch Directeur van Xpert Clinic

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 3


4 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


Inhoudsopgave Xpert in cijfers

6

Interview met Chao Zhou

8

Wie zijn wij

12

Interview met Nicoline de Haas

14

Patiëntenverhaal: Bert Keurhorst

20

Wat doen wij

22

Patiënttevredenheids­onderzoek

24

Metingen van het resultaat van de behandeling

26

Patiëntenverhaal: Marianne den Boef

28

Hand

30

Pols

35

Interview met Eric Walbeehm

40

Zenuw

46

Onze artsen & handtherapeuten

48

Een terugblik op 2014

50

Vooruitblik op 2015

51

Vestigingen

53

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 5


Xpert in cijfers In welke mate zou u Xpert Clinic aanraden bij vrienden of familie?

11282

nieuwe patiĂŤnten in 2014

10099

Waardering resultaat behandeling/therapie

consulten handchirurg

> incl. 74 i.c.m. revalidatiearts

1183

62,3%

57,3%

scoort een 8 of hoger

geeft een 9 of 10

second opinions

10%

second opinions

136

expertises

behandelingen

6588 5950 4365

totaal in 2014 totaal in 2013 totaal in 2012 zenuwchirurgie 1364 1249

2014 2013 2012

1109

dupuytren 763 701 685

2014 2013 2012

duimbasis operaties 2014 2013 2012

292 305 230

peesoperaties 2014 2013 2012

1616 1188 381

polsoperaties 2014 2013 2012

956 995 790

overige chirurgie 2014 2013 2012 6 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

1597 1512 1170


14

Wetenschappelijke studies met (co-)auteur van Xpert Clinic

FTE artsen

6,5 5,5 2014

2013

4

2012

FTE therapeuten

43

gemiddeld cijfer waardering service

41 33,8

2014

8,4

2013

2012

meettrajecten

7096 6487 4736

totaal in 2014 totaal in 2013 totaal in 2012 vinger lang 244 2014 262 2013 202 2012

vinger kort 1273

2014 2013 2012

1092 624

dupuytren 646 606 624

2014 2013 2012

duim kort 1120 893 475

2014 2013 2012

duim lang 481 475 418

2014 2013 2012

zenuw decompressie 1137 1037

2014 2013 2012

900

pols kort 1638

2014 2013 2012

1528 919

pols lang 557 594 574

2014 2013 2012

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 7


Een doorbraak voor klinisch onderzoek naar hand- en polsaandoeningen Snelle, kosteneffectieve en representatieve resultaten uit de klinische praktijk. — Interview met arts-onderzoeker Chao Zhou

Chao Zhou is arts-onderzoeker en zowel aan het Erasmus MC als aan Xpert Clinic verbonden. Chao doet onderzoek naar de ziekte van Dupuytren. Samen met zijn teamgenoten zal hij in juli 2015 een artikel in Plastic and Reconstructive Surgery publiceren. Dat is een bevestiging van de kwaliteit van de verzamelde data en de manier van onderzoek doen.

8 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 9


Wat is de ziekte van Dupuytren? “De ziekte van Dupuytren is een aandoening die leidt tot kromstand van de vingers. Het is een ongeneeslijke, meestal progressieve aandoening waarbij vingers door een vermeerdering van bindweefsel onder de huid niet goed meer te strekken zijn. De behandeling van deze ziekte hangt onder andere af van de ernst van de ziekte en persoonlijke voorkeuren. Ons team houdt zich bezig met klinisch onderzoek naar de ziekte van Dupuytren. Want totdat er een manier wordt gevonden om iemand er van te genezen, blijven er een hoop onbeantwoorde klinische relevante vragen liggen.” Waar richt jullie onderzoek zich op? “Wij vertalen praktijkdata naar betekenisvolle en bruikbare inzichten voor zowel zorgverleners als patiënten; inzichten die patiënten en artsen helpen samen betere keuzes te maken. De meetgegevens die we daarvoor nodig hebben halen we uit Pulse. Pulse is een uitkomstenregistratiesysteem dat medische effectiviteit en de zorgbeleving van de patiënt meet. Het is het resultaat van een samenwerking tussen het Erasmus MC en Xpert Clinic. Sinds 2009 zijn de gegevens van alle behandelingen bijgehouden. Het resultaat is een unieke database met meetgegevens van tienduizenden patiënten. Met ons onderzoek proberen we scherper te definiëren voor wie een bepaalde behandeling het meest geschikt is door de verschillen in uitkomsten tussen behandelingen in kaart te brengen. Maar de variatie in uitkomsten kan ook voortkomen uit de manier waarop de zorg is ingericht of wie de behandeling uitvoert. Zijn bijvoorbeeld de uitkomsten van een arts beter als hij of zij een bepaalde behandeling jaarlijks vaker uitvoert?”

Je bent bezig met de publicatie van een artikel over Collagenase injecties voor Dupuytren? “We verwachten in juli 2015 een artikel te publiceren over de effectiviteit van een nieuwe behandeltechniek voor de ziekte van Dupuytren: de Collagenase injectie. Dat artikel is een coproductie van Reinier Feitz, Steven Hovius, Ruud Selles, Christianne van Nieuwenhoven, Harm Slijper en mijzelf. Sommigen zien dit als de eerste niet-chirurgische behandeling voor de ziekte van Dupuytren. Collagenase gaat het bindweefsel die de kromstand van de vingers veroorzaakt te lijf. Deze techniek heeft verschillende voordelen. Omdat een open operatie wordt voorkomen, hoeft de patiënt bijvoorbeeld maar beperkt te revalideren en kan hij of zij haar hand snel na de behandeling weer gebruiken. Ons onderzoek is een directe vergelijking tussen het effect van deze injecties en de standaard open operatie. Een vergelijking die mogelijk is door de kwaliteit van de meetgegevens waarover we beschikken dankzij Pulse. Het zijn real world outcomes. Geen klinische trial, maar bevindingen die gebaseerd zijn op de resultaten uit de dagelijkse klinische praktijk. Representatiever kan het niet.”

“Wij vertalen praktijkdata naar betekenisvolle en bruikbare inzichten.” 10 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“Bevindingen die gebaseerd zijn op de resultaten uit de dagelijkse klinische praktijk.” Wat betekent het gepubliceerd krijgen van het artikel voor jullie team? “Het is bijzonder om een artikel te kunnen publiceren waarin twee behandelingen tegen elkaar worden afgezet, want vergelijkende studies zijn schaars. Het bevestigt de kwaliteit van de verzamelde data en de validiteit van onze aanpak, omdat het door dé leidende specialisten op dit werkgebied wordt beoordeeld. Maar het is vooral een erkenning voor de aanpak, de samenwerking en de investeringen van Xpert Clinic en het Erasmus MC. Er is synergie tussen deze twee partijen. Synergie tussen de specialisten van Xpert Clinic die de metingen doen en het Erasmus MC met de wetenschappelijke know how om het te vertalen naar onderzoek en verbeteringen. Pulse bevat zoveel metingen van patiënten dat we onze bevindingen echt kracht bij kunnen zetten. De andere kant van de synergie is dat wij vragen van patiënten en van artsen van Xpert Clinic krijgen. Die vertalen we naar onderzoeksvragen die we kunnen beantwoorden met de data uit Pulse. Daardoor kunnen we permanent bezig zijn met vernieuwing en verbetering van ons vak en Dupuytren vraagstukken. De grootste dank gaat uit naar onze patiënten. Ons onderzoek is louter en alleen mogelijk door de bereidwilligheid van patiënten. Hun bijdrage is echt onmisbaar. Zij laten zich elke keer meten en vullen elke keer de vragenlijsten in. Met hun gegevens en hun ervaringen helpen ze de huidige en toekomstige Dupuytren patiënten. Dat vind ik heel bijzonder. Ik zie dit echt als een teamprestatie van handtherapeuten, patiënten en artsen. Samen worden we beter en maken we patiënten beter.”

Kan jullie aanpak een doorbraak betekenen voor klinisch onderzoek naar hand- en polsaandoeningen? “Absoluut. Bij de traditionele manier van onderzoek doen zijn tijd, mankracht en budget vaak de meest beperkende factoren voor de uitvoerbaarheid van een studie. Onze manier is dan veel efficiënter. We hebben namelijk een database vol gegevens die we kunnen inzetten voor welke vraag je maar bedenkt. Vaak heb je de informatie al beschikbaar in plaats van dat je die nog moet verzamelen en/of een trial moet organiseren. Gewoonlijk ben je één jaar verder voordat je je onderzoek hebt opgezet. En daarna duurt het nog jaren voordat de resultaten er zijn. Bedenk wat deze versnelling nog meer kan betekenen! De logistieke voordelen. De snelheid van de inzichten die je verkrijgt. Met onze aanpak kunnen we veel meer onderzoeksvragen beantwoorden dan op de traditionele manier mogelijk is. En bovendien creëren we op de praktijk gebaseerde antwoorden voor representatievere inzichten. Het typeert de wereldwijde shift die gaande is waarbij deze op praktijk gebaseerde inzichten die van formele trials aanvullen. Het betekent echt een verandering in onderzoek met de patiënt als winnaar. Met onze aanpak hebben we de basis gelegd voor vergelijkbare vraagstukken in de toekomst. Een aanpak die bovendien te gebruiken is bij dezelfde soort vragen voor andere handaandoeningen. Veel vragen moeten we nog verder uitwerken, maar de benodigde gegevens worden ‘as we speak’ verzameld als standaard onderdeel van de klinische praktijk.”

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 11


Wie zijn wij Xpert Clinic: oorsprong en organisatie Reinier Feitz en Thybout Moojen hebben Xpert Clinic opgericht in oktober 2008. Een super specialistisch centrum voor hand- en polschirurgie. Want een sterke focus op handen en polsen leidt tot topkwaliteit. Het hele spectrum van de hand- en polschirurgie is aanwezig. Er is zowel sprake van relatief eenvoudige primaire behandelingen als van ingewikkelde hersteloperaties. Door een eenvoudige en overzichtelijke inrichting van de organisatie zijn hoge doelmatigheid en snelheid onderscheidende kenmerken van Xpert Clinic. Wij beloven onze patiënten het beste resultaat, de beste dokter, minder tijdsbeslag, meer begeleiding en meer aandacht. Het is onze missie om zorg aantoonbaar slimmer, beter en vriendelijker maken. Dit doen we niet alleen, maar samen. Samen met onze artsen, handtherapiepartners, onze verwijzers en natuurlijk onze patiënten.

Artsen Xpert Clinic verwacht van haar artsen dat zij het grootste deel van hun tijd besteden aan de behandeling van handletsel. Alleen op die manier word je een echte specialist op dit vakgebied. Zo hebben al onze artsen met goed gevolg het FESSH-examen afgelegd (Federation of European Societies for Surgery of the Hand). Verder verwachten wij van onze specialisten dat ze open staan voor verbetering. Om continu te kunnen verbeteren moet je ook weten wat de huidige kwaliteit van de dienstverlening is. Door het meten van medische uitkomsten en patiënttevredenheid meten wij de kwaliteit van onze artsen. De gegevens worden in een benchmark verwerkt zodat de arts regelmatig feedback krijgt van zijn presteren ten opzichte van zijn collega’s.

“Het is onze missie om zorg aantoonbaar slimmer, beter en vriendelijker maken. Dit doen we niet alleen maar samen.”

12 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“Doelmatige zorg gaat verder dan zorgen dat de zorg doeltreffend is. De zorg dient ook efficiënt te zijn: het te behalen doel dient met de minst mogelijke kosten worden bereikt.” Handtherapie Wij vinden gespecialiseerde fysiotherapie, handtherapie genoemd, een essentieel onderdeel van het revalidatieproces bij problemen met hand en/of pols. Daarom hebben we een nauwe samenwerking met onze partners, gespecialiseerd in handtherapie. De handtherapeuten zijn op de polikliniek vanaf het eerste bezoek van een patiënt geheel bij het proces betrokken. Niet alleen voor maar ook na een (invasieve) behandeling begeleiden zij de patiënt volledig. Ook worden eventuele spalken direct op maat gemaakt voor de patiënt. In ongeveer 60% van de gevallen zal de handchirurg, in overleg met de patiënt, eerst kiezen voor een conservatief behandeltraject. Door de aanwezigheid van de therapeuten kan de therapie direct starten. Vanaf de eerste dagen dat Xpert Clinic actief is hebben patiënten zeer grote waardering uitgesproken voor deze werkwijze.

Verwijzers Doelmatige zorg gaat verder dan zorgen dat de zorg doeltreffend is. De zorg dient ook efficiënt te zijn: het te behalen doel dient met de minst mogelijke kosten te worden bereikt. Voor Xpert Clinic betekent dit dat de zorg moet plaatsvinden waar deze thuishoort. Daarom bieden we speciaal voor huisartsen geaccrediteerde nascholingen waarin ze leren om injecties te geven voor de behandeling van o.a. Carpaal Tunnel Syndroom en Triggerfinger. De patiënt hoeft hiervoor niet naar de medisch specialist. Patiënten De zorg in onze klinieken is volledig georganiseerd vanuit het perspectief van de patiënt. Dit leidt tot een snelle diagnose en een gericht behandelplan. De patiënt levert daarnaast een belangrijke bijdrage aan onze continue verbetering. Door het invullen van vragenlijsten met betrekking tot het functioneren van de hand en de pijn na de ingreep helpen zij ons om onze behandelingen te analyseren en de zorg te verbeteren.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 13


Beter worden doen we samen. Over een sterke keten, drempelloos werken en de liefde voor de hand — Interview met handchirurg Nicoline de Haas

Geboren in Maassluis, verhuisd naar Friesland, gestudeerd in Groningen, gewerkt in Zwolle en sinds 1 januari 2014 werkt ze voor Xpert Clinic in Rotterdam. Terug in de buurt waar ze is geboren maar je hoort van Nicoline de Haas niet dat de cirkel rond is. “Nee hoor, dit is juist een heel mooie start van een volgende fase.”

14 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 15


Waarom Xpert Clinic? “Ik heb liefde voor de hand en de pols. Het is mechanisch gezien voor mij het meest fascinerende deel van het lichaam. Complex, fijn en daardoor uitdagend. De specialisatie voor de hand en pols heb ik al vroeg in mijn opleiding gekozen. Tijdens mijn studie kwam ik in contact met Xpert Clinic. Mijn idee was dat er veel te verbeteren viel op gebied van hand- en polschirurgie en bij Xpert Clinic waren ze dat ook echt aan het doen. Dat inspireerde me. Het vak vernieuwen; met focus op de patiënt en zeer efficiënt georganiseerd. Toen ik in het najaar van 2013 werd benaderd voor een positie als handchirurg bij Xpert Clinic Rotterdam heb ik aangegeven dat ik er nog een weekend over na wilde denken, maar eigenlijk wist ik het al. Doen!”

Je gelooft in een sterke keten? “Als een patiënt bij ons binnenkomt, komt hij of zij eigenlijk in een systeem; een keten. En alle onderdelen van dat systeem moeten soepel op elkaar zijn afgestemd. Ze moeten in elkaar overlopen en elke schakel moet kloppen. In mijn visie draagt iedereen in de keten daaraan bij. En hoe beter mensen geïnformeerd zijn en zich onderdeel voelen van die keten, hoe meer ze betrokken zijn. Die betrokkenheid ervaart een patiënt. Dat maakt de keten sterker, het resultaat van een behandeling groter en de patiëntbeleving beter. Als de secretaresse die een patiënt ontvangt weet waarvoor een patiënt komt en kennis heeft van wat er daarna in de andere schakel in de keten met de patiënt gebeurt, helpt dat haar om haar werk beter te kunnen doen. Het geeft context aan haar werk. En dat geldt niet alleen voor een secretaresse of gastvrouw maar ook voor de artsen en therapeuten. Patiënten voelen het gewoon of wij als team samenwerken of niet. Het moet kloppen van

“En hoe beter mensen geïnformeerd zijn en zich onderdeel voelen van die keten, hoe meer ze betrokken zijn.” het eerste tot aan het laatste contact dat je met ons hebt. Ik wil een soepele en sterke keten creëren. Daarom organiseer ik bijvoorbeeld klinische lessen, waarbij ik iedereen uit mijn team betrek. Zo weet iedereen waar ons werk uit bestaat en wat er zich afspeelt in de OK. Ik denk dat het helpt dat iemand die niet opereert weet wat bepaalde termen en ingrepen echt betekenen. Nogmaals, het verhoogt betrokkenheid en die wordt door patiënten ervaren. Daar ben ik van overtuigd.

16 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“En hoe meer je behandelt, hoe meer ervaring je op doet, hoe meer kennis je vergaart en hoe leuker het werk is.” Het mooie is dat we het effect van deze manier van samenwerken terugzien in onze Net Promotor Score (NPS). De NPS is het cijfer dat aangeeft in welke mate een patiënt de behandeling zou aanraden aan vrienden of familie. De NPS in Rotterdam was 42.1 in de eerste helft van 2014, steeg de tweede helft van 2014 naar 46,7 en kwam het eerste kwartaal van 2015 zelfs uit op 47,4. Zonder dat er een speciaal programma voor was opgetuigd. Gewoon een kwestie van samen doen en samen beter worden!” Is het een Xpert Clinic keten? “Nee, zeker niet. Voor mij maken spoedeisende hulpartsen, verpleegkundigen, huisartsen en verwijzers ook deel uit van de keten. Hand- en polsproblematiek is echt een specialisme en het vakgebied ontwikkelt zich razendsnel. Als artsen en verwijzers snel de juiste diagnose kunnen stellen of kunnen inschatten wat er mogelijk is voor de patiënt, dan kan een patiënt daar enorm mee geholpen zijn. Om mijn kennis over te dragen op anderen heb ik daarom het initiatief genomen voor handenenpolsen.nl. Daar kunnen professionals informatie vinden over handen polsproblematiek en kunnen ze ook geaccrediteerde bijscholing boeken.”

Wat doe je nog meer om samen beter te worden? “Mijn motto is drempelloos werken. Benaderbaar zijn voor iedereen: voor patiënt, therapeut, onze secretaresses, gastvrouwen en collega-artsen. Therapeuten moeten altijd kunnen overleggen bij een vraagstuk. En dat kan ook, want Xpert Clinic is zo georganiseerd dat ze in de kamer naast mij zitten: slechts één deur zit er tussen ons en die staat voor de handtherapeuten altijd open. En ik wil duidelijk zijn in mijn communicatie. Als ik vind dat het goed gaat, deel ik dat met mijn collega’s. En als het niet goed gaat, vertel ik het ook. En dat doen we over en weer.” Zie jij een verschil tussen ziekenhuizen en een ZBC (zelfstandig behandelcentrum) of focuskliniek? “Bij ziekenhuizen wordt de kwaliteit van de artsen niet gemeten. Bovendien is het in een algemeen ziekenhuis moeilijk om je te ontwikkelen tot een superspecialist. Bij Xpert Clinic vind ik dat optimaal: superspecialisatie, veel flexibele operatie- en behandeltijd én inzicht in je performance en patiënttevredenheid. En hoe meer je behandelt, hoe meer ervaring je opdoet, hoe meer kennis je vergaart en hoe leuker het werk is.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 17


Ik vind dat iedere patiënt tevreden de deur uit moet stappen. Dat betekent goed luisteren, effectief zijn in je werk en duidelijk uitleggen. De effecten van de behandeltrajecten die wij doen worden per patiënt gemeten. Wat was de functie van bijvoorbeeld de duim voor de ingreep en wat is die daarna. Dat meten we meerdere malen over een lange periode. Daarnaast worden wij als artsen getoetst op patiënttevredenheid. Die metingen gaan over bejegening en beleving. Het bijzondere van Xpert Clinic is dat mijn gegevens en uitkomsten worden vergeleken met die van collega-artsen. Zo heb je inzicht in je eigen performance, zie je of je echt zo presteert als je vermoedt én kun je jezelf vergelijken met collega’s. Iedereen doet enorm z’n best. Maar het kan zijn dat je een keer niet goed scoort op een onderdeel. Dan ga je naar de collega die wel goed scoort op dat punt en kijk je wat je van hem of haar kunt leren.” Hebben jullie invloed op de variabelen waarop je wordt gemeten? “Ja, als het gaat om uitkomstenmetingen bij bepaalde aandoeningen dan geven wij als artsen input welke variabelen we belangrijk vinden.”

Hoe denk jij over shared decision making? “Voor mij is het geen trend of iets nieuws, dat doe je als arts eigenlijk altijd al. Je wilt altijd weten wat de wens is van een patiënt als het gaat om zijn of haar herstel. En die wens is voor een tachtigjarige anders dan voor een zestienjarige. Maar door middel van de metingen die we doen via Pulse en de enorme database die er nu is, kunnen we de kennis en de ervaring van de artsen combineren met de harde cijfers en feiten uit de data. We kunnen nu beter voorspellen wat een behandeling van een bepaalde kwetsuur doet. Het heeft shared decision making bij Xpert Clinic echt naar een hoger niveau getild. Hoger dan waar dan ook. We vragen veel aan patiënten; ze vullen veel vragenlijsten in. En daarmee leveren ze vitale kennis voor de behandeling van toekomstige patiënten. Hoe meer we meten, hoe meer we weten en hoe meer we kunnen betekenen voor ons vak en de effectieve behandeling van patiënten. Patiënten weten daardoor beter wat ze kunnen verwachten en ze weten ook beter wat ze er zelf aan kunnen doen om hun herstel te bevorderen. Met behulp van grafieken, uitgezet in tijd, maken wij dat voor elke patiënt zichtbaar.”

“Ik vind dat iedere patiënt tevreden de deur uit moet stappen. Dat betekent goed luisteren, effectief zijn in je werk en duidelijk uitleggen.” 18 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“We vragen veel aan patiënten; ze vullen veel vragenlijsten in. En daarmee leveren ze vitale kennis voor de behandeling van toekomstige patiënten.” Hoe kijk je naar de ontwikkeling van je vak? “Wij lopen bij Xpert Clinic nu echt op de troepen vooruit. We hebben een gigantische database en die wordt alleen maar meer waard door het groeiend aantal metingen. Daarop onderscheiden we ons zeker van andere klinieken. En niet alleen in Nederland. Ook op Europees niveau.”

Zie je nog verbeterpunten? “Wat mij betreft investeren we nog meer in informele en formele contactmomenten. Daar doe je als artsen, therapeuten en andere collega’s een groot voordeel mee. Daarnaast wordt er momenteel binnen Xpert Clinic aan een digitaal netwerk gewerkt voor bijvoorbeeld de behandeling en analyse van complexe gevallen. Via dat netwerk kun je snel met collega’s op andere vestigingen schakelen en hun expertise gebruiken voor een vraagstuk. Weer een mooi initiatief waarmee we samen beter worden.”

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 19


Patiëntverhaal van Bert Keurhorst

20 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“In juni 2013 was ik aan het voetballen met vrienden. Een vriend schoot de bal hard mijn kant op. Ik hield de bal tegen, maar mijn pols klapte naar achteren. Mijn pols deed veel pijn en hij zwol op. De volgende ochtend ging ik naar de huisarts. Die vertelde me dat hij waarschijnlijk gekneusd was en dat het met rust over zou gaan. Een week later had ik nog steeds pijn en mijn pols bleef dik. Ik ging weer naar de huisarts en vroeg of er geen foto gemaakt moest worden. “Dat is niet nodig”, zei hij. “Gewoon rust houden”. Ik heb een hoveniersbedrijf en ben voorzichtig toch maar weer aan het werk gegaan. De rustigere winterperiode was inmiddels aangebroken. Maar toen ik mijn pols meer belastte in de lente, nam de pijn weer toe. Ik kon mijn pols amper meer bewegen. Toch bleef ik doorwerken. Ongeveer een jaar na het ongelukje ben ik opnieuw naar de huisarts gegaan. Hij besloot dat er toch maar eens foto’s gemaakt moesten worden. In het ziekenhuis zeiden ze dat het niet gebroken was. Een fysiotherapeut probeerde mijn pols los te masseren maar de pijn werd alleen nog maar erger. Mijn huisarts verwees me door naar Xpert Clinic. Ik vertelde drs. Reinier Feitz mijn verhaal. Hij pakte mijn hand, drukte erop en concludeerde direct dat hij gebroken was. Ik dacht dat ik enkel op intake kwam maar

er werd meteen een foto gemaakt. De foto bevestigde de diagnose. Ik liep al een jaar rond met een gebroken pols. Er was maar één optie, opereren. Ik wilde van de pijn af want ik moet mijn pols goed kunnen gebruiken voor mijn werk. De operatie ging goed. Van de handtherapeut bij Xpert Clinic kreeg ik oefeningen en de vorderingen en progressie werden gemeten. Stapje voor stapje kreeg ik zwaardere oefeningen en kon ik weer volledig terug aan het werk. Tijdens het werk ving ik per ongeluk een te zware zak op. Het voelde niet goed. Ik maakte me zorgen en ik ben meteen bij mijn handtherapeut langsgegaan. Er werd een foto gemaakt en gelukkig bleek er niks aan de hand te zijn. Het was erg fijn dat ik zo snel terecht kon en dat er serieus naar mij werd geluisterd en naar mijn pols werd gekeken. Alles is nu goed genezen en ook het litteken ziet er mooi uit. Ik kan weer werken en heb nog maar weinig klachten. Ik ben ontzettend tevreden over de begeleiding. Toen ik bij Xpert Clinic binnen kwam werd er naar mijn persoonlijke situatie gekeken. Mocht ik nog een keer iets aan mijn hand of pols hebben dan ga ik direct naar deze specialist.”

“Ik liep al een jaar rond met een gebroken pols. Er was maar één optie, opereren.”

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 21


Wat doen wij Het concept Een patiënt verdient direct het juiste onderzoek, diagnose en behandeling, op de tijd, plaats en manier die hem het beste uitkomt, zodat er een eerdere terugkeer naar werk, sport en hobby mogelijk is. Dat is waar we bij Xpert Clinic naar streven. Ons hele proces draait om een snelle terugkeer van de patiënt naar zijn dagelijkse bezigheden. Dit bereiken we met supergespecialiseerde artsen en handtherapeuten. Om gedoe met vervolgafspraken te voorkomen beschikken de artsen over de mogelijkheid om tijdens het eerste consult een röntgenfoto of EMG te maken, zonder extra kosten voor de zorgverzekeraar. Na het stellen van de diagnose bespreekt de handchirurg de mogelijkheden. Samen met de patiënt wordt een behandelplan opgesteld. In 60% van de gevallen wordt er gekozen voor een conservatief traject. Bij Xpert Clinic heeft de patiënt daarom aansluitend op het consult met de specialist een afspraak met de handtherapeut. Hij geeft de patiënt nadere informatie over de ingreep of de therapie. Handtherapie wordt eventueel direct gestart. Ook voert de therapeut de zogenaamde nulmetingen uit. Deze metingen bestaan uit een aantal vragenlijsten en het meten van bijvoorbeeld de knijpkracht en flexibiliteit. De metingen worden tijdens het behandelplan een aantal maal herhaald om zo de effectiviteit van de behandeling te kunnen meten.

22 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

Als er gekozen wordt voor een invasieve ingreep (operatie) kan deze meteen worden gepland, op een dag die past in de planning van de patiënt. De consulterend handchirurg voert deze ingreep uit in een van de operatiekamers in de kliniek. Na een invasieve ingreep wordt zo nodig met revalidatie begonnen door middel van handtherapie. Dit is bevorderlijk voor het behalen van een optimaal resultaat en de snelste re-integratie. Tot slot vindt na 3 maanden de eindcontrole plaats bij de handchirurg. Na de controle worden eerder genoemde metingen herhaald om de effectiviteit van de behandeling te bepalen. Om te zorgen dat onze dienstverlening in 8 vestigingen aan dezelfde standaarden voldoet heeft Xpert Clinic een kwaliteitsmanagementsysteem.


“Met het keurmerk ziet ZKN erop toe dat de kwaliteit van de klinieken op een hoog peil staat en blijft staan.” Kwaliteitskeurmerk Xpert Clinic heeft gekozen voor een kwaliteitsmanagementsysteem volgens de ISO-normering. Deze norm (9001:2011) beschrijft het op een gestructureerde manier continu verhogen van kwaliteit van zorg en daarmee van patiënttevredenheid. Deze eis is de hoeksteen van ons beleid. Door het onderhouden van een ISO- kwaliteitssysteem is het voor zowel medewerkers als voor de patiënt duidelijk dat Xpert Clinic aan de geldende normen op het gebied van kwaliteit voldoet. In de praktijk betekent dit dat alle dagelijkse procedures, werkwijzen en handelingen die door medewerkers worden uitgevoerd, maar ook de controle hierop, nauwkeurig worden beschreven en zijn geprotocolleerd in kwaliteitshandboeken. We controleren onszelf door middel van een interne audit. Tijdens deze audit vergelijken we de werkelijke werkwijze met onze protocollen. Eens per jaar worden we gecontroleerd door een externe, dus onafhankelijke, partij.

ZKN-keurmerk Naast deze ISO-normering heeft Xpert Clinic ook het keurmerk van de branche vereniging van Zelfstandige Klinieken Nederland (ZKN). Om de patiënt betrouwbare en optimale kwaliteit van medische zorg te bieden, ontwikkelde ZKN in samenwerking met een onafhankelijk certificeringsinstituut een kwaliteitskeurmerk. Met het keurmerk ziet ZKN erop toe dat de kwaliteit van de klinieken op een hoog peil staat en blijft staan. De klinieken met een ZKN-keurmerk voldoen aan de strengste eisen. Onderdeel van het ZKN-keurmerk is een veiligheidsmanagementsysteem (VMS). Dit systeem ziet erop toe dat we te allen tijde een duidelijk beeld hebben van alle risicovolle processen door middel van een prospectieve risicoanalyse.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 23


Patiënttevredenheidsonderzoek Alle patiënten van Xpert Clinic ontvangen na de eindcontrole per e-mail een uitnodiging voor ons patiënttevredenheidsonderzoek. Want niet alleen de medische uitkomst van de behandeling is belangrijk maar zeker ook de beleving van onze patiënten. Ons streven is dat 90% van onze patiënten ons, op de diverse onderdelen, beoordeelt met een goed (8), zeer goed (9) of uitmuntend (10). Een ambitieuze doelstelling die we nog niet bereikt hebben. Maar we zijn goed op weg!

24 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

Om te weten te komen hoe we onze service kunnen verbeteren, hebben we in de enquête ook twee open vragen opgenomen. Zo vragen we aan onze patiënten wat ze waarderen aan onze service en op welke punten we nog kunnen verbeteren. Door analyse van deze twee vragen, leren we wat onze patiënten belangrijk vinden en wat zij ervaren als kwaliteit. De feedback wordt eens per kwartaal doorgenomen door de medisch directeur, de merkmanager en de kwaliteitsmanager. Op die manier borgen we een continu verbeterproces. Xpert Clinic gebruikt het patiënttevredenheidsonderzoek van ZKN, Zelfstandige Klinieken Nederland. De analyses kunnen zowel per vestiging als per arts worden opgevraagd. Onderstaande analyse betreft de patiënten die in 2014 op eindcontrole zijn geweest (N=3663).


Als antwoord op de open vraag “Wat is uw meest positieve ervaring met de kliniek?” wordt vaak de deskundigheid van de arts en de vriendelijkheid van ons personeel genoemd. Patiënten geven aan dat ze zich als mens behandeld voelen en niet als nummer of aandoening. De korte wachttijd voor zowel het consult als de behandeling is ook voor veel mensen een positieve ervaring. Op de vraag “Wat zou u graag verbeterd zien aan de dienstverlening van deze kliniek?” wordt geantwoord: ›› Vermindering van het aantal vragenlijsten dat een patiënt ontvangt. ›› Duidelijkheid over de kosten van de handtherapie. ›› Betere telefonische bereikbaarheid van artsen en therapeuten. In 2014 hebben we gewerkt aan het verminderen van het aantal vragenlijsten. Voor veel ingrepen is het aantal meetmomenten aangepast.Verder hebben we meer informatie uit de vragenlijsten toegankelijk gemaakt voor patiënten zoals de informatie over ‘return to work’ en het antwoord op de vraag “Zou u, achteraf gezien, dezelfde ingreep nogmaals ondergaan?” Dit geeft inzicht in de beleving van de patiënten die hen voorgingen.We hebben de telefonie gecentraliseerd. Op deze manier kunnen we patiënten sneller te woord staan en direct doorverbinden naar de juiste persoon.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 25


Metingen van het resultaat van de behandeling Zoals aangegeven meten we niet alleen de patiënttevredenheid. Ook het resultaat van de ingrepen wordt nauwkeurig gemeten en vastgelegd in Pulse. Het betreft vragenlijsten ingevuld door de patiënt en metingen uitgevoerd door de handtherapeuten, zowel voor als na de operatie (6 weken, 3-6 en 12 maanden). De metingen verschillen per indicatie, maar worden wel op uniforme wijze gemeten met geijkte apparatuur. Hieronder vindt u uitleg over de gebruikte vragenlijsten en meetinstrumenten.

VAS VAS is de afkorting van Visual Analoge Scale. De patiënt geeft met een cijfer tussen 1 en 10 aan hoeveel pijn hij ervaart maar ook wat de huidige functiebeperking is. Een hoge score geeft aan dat de patiënt veel klachten heeft (en is dus negatief) en bij een lage score heeft de patiënt weinig klachten. Xpert Clinic vraagt de patiënt een VASscore voor: ›› pijn in rust ›› pijn bij belasten ›› (gemiddelde) pijn de afgelopen week ›› de functiebeperking ›› de tevredenheid

26 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


MHQ MHQ staat voor Michigan Hand Questionnaire. Het is een vragenlijst specifiek gericht op de hand. De MHQ wordt gebruikt om de algemene handfunctie van een patiënt te beoordelen. Wanneer de vragenlijst meerdere keren wordt afgenomen (bijvoorbeeld, pre- en postoperatief) kunnen de resultaten gebruikt worden om veranderingen in handfunctie te beoordelen. De MHQ bevat zes verschillende onderdelen: ›› algemene handfunctie ›› activiteiten van het dagelijks leven (ADL) ›› pijn ›› prestaties op het werk ›› esthetiek ›› tevredenheid van de patiënt over handfunctie PRWHE PRWHE is de afkorting van Patient Rated Wrist/Hand Evaluation. Deze vragenlijst scoort zowel de pijn als de inzetbaarheid van de pols op een tienpuntsschaal. Een hoge score betekent veel pijn of slechte functie en een lage score staat voor weinig pijn of een goede functie.

Pinch De Pinch Dynamometer is een instrument om de knijpkracht in de vingers te meten. De knijpkracht wordt gemeten in kilogram. Hoe hoger het aantal kilogram dat geknepen wordt, des te groter de kracht in de vingers is. Goniometrie Goniometrie is een van de belangrijkste onderzoekstechnieken om beperkingen in bewegingsuitslagen en vooruitgang op basis van gekozen interventies te evalueren. Veel gewrichten van de hand kunnen op verschillende manieren worden gemeten. Om tot betrouwbare meetgegevens te komen en effectiviteit van interventies aan te kunnen geven is consensus en eenduidige werkwijze ten aanzien van de meetprocedures gewenst. Meetinstrumenten Met behulp van goniometers worden de flexie en extensie gemeten van de aangedane vingers en pols.

Jamar Jamar is de naam van een type handknijpkrachtmeter. Deze meet de maximale knijpkracht van de hand. Dit is een goede indicatie van de perifere spierfunctie en is gerelateerd aan de totale hoeveelheid spiermassa in het lichaam. Webb (1989) heeft referentiewaarden ontwikkeld per leeftijdscategorie en per geslacht. De Jamarscore wordt gemeten in kilogram knijpkracht voor en na de ingreep.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 27


Patiëntverhaal van Marianne den Boef

28 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“Het was een ontzettend stom ongelukje. Tijdens een cursus verschoof ik een stoel. De stoel bleef hangen in de vloerbedekking en mijn pink vouwde dubbel. Er knapte iets in mijn linkerhand. “Die is gebroken”, zei ik tegen mijn collega’s. Ik ging direct naar de spoedeisende hulp. Er werd een foto gemaakt en mijn vermoedens werden bevestigd. Mijn middenhandsbeentjes waren diagonaal gebroken ‘met een twist’. Ik moest geopereerd worden. Nadat het gips eraf was, moest ik mijn hand zo snel mogelijk weer gaan bewegen. Ik besloot naar een fysiotherapeut te gaan met wie ik goede ervaring had. Maar de zwelling nam niet af. Het was zelfs zo erg dat ik mijn hand helemaal niet kon bewegen. Mijn fysiotherapeut kende een arts bij Xpert Clinic en verwees me naar hen door.

Dr. Smit zei dat er nog een operatie nodig was. Hij vertelde me dat mijn vingers nooit meer op 100% zouden functioneren, maar wel veel beter dan nu. Dat was fijn om van tevoren te horen. Ik wist waar ik aan toe was en wat ik kon verwachten. Na de operatie zag ik al snel dat mijn hand weer in een normale stand stond. Nu moest ik mijn hand weer leren bewegen. Door de pijn had ik mijn hand al zo lang niet meer gebogen en wilde ik hem ontzien. Maar dat mocht niet. Ik moest erdoorheen.

Ik had een gesprek bij dr. Xander Smit. “Ik denk dat we opnieuw moeten opereren”, zei hij. De breuk was goed genezen maar het gewricht in mijn pink stond scheef. Door die lichte afwijking hield ik veel pijn. Zodra de zwelling weg was, werd ik geopereerd. De

De snelle vooruitgang die ik boekte werkte motiverend. Vooraf bepaalden we samen de juiste optie en ook tijdens de operatie werd duidelijk verteld wat er gebeurde. Alles gaat bij Xpert Clinic in overleg met de patiënt. Het hele traject heeft 2,5 jaar geduurd.

“Het hele traject heeft 2,5 jaar geduurd. Er waren momenten waarop ik wel kon janken.” botjes werden doorgezaagd en opnieuw vastgeschroefd. Een dag na de operatie heeft de handtherapeut het gips eraf gehaald, spalken opgemeten en de hand in de juiste positie gezet. Na de operatie moest ik mijn hand weer leren bewegen. Ik kreeg daarvoor hulp van het Handencentrum. Het was een hectische tijd. Ik had net een nieuwe baan en moest elke dag naar het Handencentrum. Ook in het weekend. Het had een grote impact op mijn leven.

Er waren momenten waarop ik wel kon janken. Maar ik ben blij dat ik heb doorgezet. Ik had het idee dat ze in het ziekenhuis vooral het bot belangrijk vonden maar er zit zoveel aan dat bot vast. De specifieke kennis van dr. Smit heeft ervoor gezorgd dat mijn hand weer acceptabel functioneert. Ik kan voorwerpen weer oppakken en mijn hand ziet er weer normaal uit.”

Gedurende de operaties en revalidatie had ik mijn pink te lang niet bewogen, daardoor was het gewricht vastgegroeid. Ik kon geen normale vuist maken. Er moest iets aan gedaan worden.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 29


4 3

2,5

2

2,9

2,8

1,7

1,4

2,2

1,9

1

Hand 0

0

1,5

3

Pijn

0

1,5

3

Pijn in rust

0

1,5

3

0

1,5

3

Handfunctie

Pijn bij belasten

0

1,5

3

maanden

Tevredenheid

Dit hoofdstuk toont de resultaten van de diverse metingen over 2014. Voor zover mogelijk zijn de conservatieve trajecten afgezet tegen de operatieve trajecten. VAS-score Triggerfinger chirurgische ingreep VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

VAS-score tevredenheid – Triggerfinger conservatieve behandeling 10VAS-score van 0-10 in maanden na start conservatieve behandeling 9 108 97 86 75 64

7,3 4,6 5,6

53

5,4

7,1

6,8

4,8 2,2

42

3,8

3,6

3,1

5

6,6

2,5

2,2 1,6

Release Triggerfinger Een Triggerfinger, ook wel Tenosynovitis Stenosans genoemd, is een aandoening die veelvuldig voorkomt. Bij een Triggerfinger is er sprake van een zwelling door een 7,3 ontsteking in een van de buigpezen van 6,8 6,5 de vingers. Deze aandoening wordt eerst 5,8 conservatief behandeld met een injectie en/of spalk. Mocht de patiënt hier geen 3,6 baat bij hebben dan wordt er overgegaan tot een operatie.

31 20 1

0

0

Pijn 0

1,5

3

0

1,5

3

Pijn in rust 1,5

3

Handfunctie

0

1,5

0

1,5

3

3

9 8 7,1 VAS-score pijn – Triggerfinger conservatieve behandeling 6,6

7

6,1 6VAS-score van 0-10 in maanden na start conservatieve behandeling 5,6 4,6 3,2

71 60

4 3 2

0

1,5

3

2,1

0

1,5

3

maanden 4,6

Tevredenheid 2,6

2,8 1,6

3

maanden

Wanneer dit niet werkt of als de vinger niet meer uit zichzelf recht te krijgen is, kan een operatie uitkomst bieden. De resultaten daarvan zijn vaak uitstekend. Na de operatie wordt direct gestart met peesglijdoefeningen om de vinger soepel te houden en verklevingen te voorkomen. We werken aan het zo snel mogelijk verkrijgen van volledige bewegelijkheid in de vinger.”

82

4 Handfunctie

1,5

Bij de handkliniek wordt bepaald in welk stadium de trigger zich bevindt. Afhankelijk van de ernst van de trigger zijn er verschillende behandelingen mogelijk. In de beginstadia kan de patiënt de vinger nog op eigen kracht te strekken. Vaak wordt er dan voor een behandeling met een spalkje gekozen. De patiënt komt wekelijks bij de handtherapeut voor controle en peesglijdoefeningen, die zes tot acht keer per dag moeten worden uitgevoerd. Er kan ook worden gekozen voor een injectie met ontstekingsremmers om het herstel te bevorderen.

10

5

0

Tevredenheid

“Triggerfinger, ook wel tendovaginitis stenosans (TVS) genoemd, is een ontsteking van de buigpezen van de vingers of duim. Door een verstoring van het glijmechanisme kan irritatie ontstaan. Die kan leiden tot het blijven hangen of ‘op slot’ schieten van de vinger of duim. Een Triggerfinger is een handaandoening waarvoor een patiënt vaak wordt doorverwezen naar een handkliniek.

VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

93

3

Triggerfinger Job Janssen - handtherapaut

VAS-score tevredenheid – Triggerfinger chirurgische ingreep

5

1,5

maanden

Tevredenheid

104

0

Hand functie

Pijn bij belasten

2,1

2,6

3

In de1 eerste 6 weken stijgt de handfunctie voor beide interventies met 30%. Ook de tevredenheid neemt voor beide interventies toe. Hier is 0 de stijging voor het operatieve traject wel beduidend hoger (75%) dan de stijging van de tevredenheid bij het conservatieve traject (42%). Op maanden 1,5 conservatieve 3 0 1,5 3% voor 3 0 1,5 3 3 maanden0 laat het traject een kleine daling zien van zowel de handfunctie als de tevredenheid. Beide indicatoren Pijn Pijn in rust Pijn bij belasten stijgen met ongeveer 16% bij het operatieve traject. VAS-score pijn – Triggerfinger chirurgische ingreep VAS-score van 0-10 gemeten in maanden 30 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014na de operatie


8 2 7 1 6 0 5 4

7,3

6,8

6,5 5,8

5,4 4,6 0

1,5

3

3,1 2,2

2

1,5

3

5

maanden 3,8

3,6 Tevredenheid

Handfunctie

3

0

3,6 2,5

2,2 1,6

1 0 0

1,5

3

Pijn

0

1,5

3

Pijn in rust

0

1,5

0

3

1,5

Hand functie

Pijn bij belasten

3

0

1,5

3

maanden

Tevredenheid

VAS-score pijn – Triggerfinger conservatieve behandeling VAS-score van 0-10 in maanden na start conservatieve behandeling

VAS-score tevredenheid – Triggerfinger chirurgische ingreep VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie 10 9 10 8 9 7 8 6 7 5 6 4 5 3 4 2 3 1 2 0 1 0

7,1 4 4,6 2,1

0

Pijn 0

6,6

6,1

1,5 1,5

5,6 2,6

3 3

Handfunctie

4,6

2,8 3,2

1,6

0

1,5

Pijn in rust1,5 0

2,6

2,1

3 3

0

1,5

3

maanden

3

Pijn bij belasten maanden

Tevredenheid

Ook de VAS-score voor pijn toont verschillen in verloop van het conservatieve en operatieve traject. Over het algemeen is de pijnscore bij de intake hoger bij patiënten die een operatief traject gaan volgen. De mate waarin patiënten pijn hebben kan dus een indicatie zijn voor de keuze van het traject. In de pijnscores laten de gegevens van het conservatieve traject een stijging zien na 3 maanden. Bij het operatieve traject blijft de pijnscore dalen.

VAS-score pijn – Triggerfinger chirurgische ingreep VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

10 9 8 7 6 5

5,6 4,8

4

2,7

2,4

2,3

2

3,9

3,8

3,3

3

1,8

1 0 0

Pijn

1,5

3

0

1,5

Pijn in rust

3

0

1,5

maanden

3

Pijn bij belasten

Los van bovenstaande bevindingen kan niet zomaar de conclusie getrokken worden dat een operatief traject beter is. Daarvoor is meer onderzoek nodig naar het type patiënt. Veel patiënten hebben baat bij een conservatief traject.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 31


Duimbasis artrose Veel klachten tijdens het spreekuur hebben betrekking op de duim. De duim is het meest gebruikte onderdeel van de hand. Duimbasis artrose (ook wel duimbasisslijtage genoemd) is daarom de meest voorkomende slijtage aan een gewricht in de hand; ongeveer één op de drie vrouwen boven de 40 jaar heeft in het duimbasisgewricht afwijkingen op een röntgenfoto.

Weilby Sling Folkert van Ewijk - handtherapeut “We gebruiken de duim bij vrijwel elke handeling met onze handen. Klachten aan het duimbasisgewricht komen veel voor en zijn erg vervelend. Hoofdzakelijk worden deze klachten veroorzaakt door instabiliteit en slijtage (artrose). Mensen met dit soort klachten hebben vaak veel pijn in het duimgewricht en worden door de klachten beperkt in het dagelijks leven.

Het duimbasisgewricht wordt gevormd door het eerste middenhandsbotje (os metacarpale I) en een botje van de handwortel (os trapezium). Het duimbasisgewricht verliest stabiliteit als de banden die de botjes verbinden wat slapper worden. Het zadelvormige gewricht past niet meer mooi en dat kan slijtage veroorzaken. Dit uit zich in een zeurende pijn aan de basis van de duim. Eenvoudige handelingen zoals het opendraaien van een pot, het draaien van sleutels en schrijven zijn vaak zeer pijnlijk.

Het idee bestaat dat er weinig aan artrose kan worden gedaan, maar gelukkig is dit onjuist. Wanneer een conservatief traject niet voldoende is, kan de Weilby Sling operatie een oplossing bieden. De Weilby Sling operatie is een oplossing voor forse pijnklachten die mensen kunnen hebben aan duimbasis artrose, maar waar ook veel ondersteuning en geduld voor nodig is. Omdat er een langdurig revalidatietraject aan de operatie is verbonden, is goede voorlichting erg belangrijk. Het herstel na deze duimoperatie duurt ongeveer drie maanden. Eerst met gips, vervolgens een spalk en één tot drie keer per week handtherapie. Samen met de handtherapeut werkt de patiënt aan een zo goed mogelijk eindresultaat. De weg naar herstel is geen gemakkelijk traject voor de patiënt. Het is onze taak als therapeuten, om de patiënt te motiveren en gerust te stellen.”

Als er sprake is van milde slijtage wordt er een conservatief traject gestart. Deze behandeling bestaat uit rust, spalken, pijnstilling en eventueel ontstekingsremmende injecties

Het conservatieve traject toont enige mate van verbetering op zowel de functionaliteit van de hand als de tevredenheid.

VAS-score Duimbasis artrose VAS-score van 0-10 in maanden na start conservatieve behandeling

10 9 8 7 6 5

6,1

6,1

6,3

5,1

5,4

5,6

5,8

1,5

3

6

3,8

4 3 2 1 0 0

1,5

3

6

Handfunctie

0

Tevredenheid

32 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

VAS-score Duimbasis artrose VAS-score van 0-10 in maanden na start conservatieve behandeling

maanden


Ook de pijnklachten verminderen door het conservatieve traject. Mocht de patiĂŤnt niet tevreden zijn met deze verbetering dan zijn er een aantal operatieve mogelijkheden zoals Arthrodese, Trapezium excisie en Weilby Sling.

VAS-score Duimbasis VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

10 9 8 7

6,2

6 5

5,1

4,8 3,9

4

3,9

3,5

4,7

4,2

3,6

3

2,4

2,8

2,6

2 1 0 0

Pijn

1,5

3

12

0

1,5

3

Pijn in rust

12

0

1,5

3

12

maanden

Pijn bij belasten

Weilby operatie Weilby is de naam van een operatie waarbij duimbasisslijtage wordt behandeld door het trapezium te verwijderen en met een peesconstructie de duim weer stevigheid te geven.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 33


VAS-score Weilby VAS-score van 0-10Weilby gemeten in maanden na de operatie VAS-score VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie 10 109 89 78 67

7,4 6,5

7,4

6,5

5,1

56 45

3,5

34

3,5

2,9 2,9

23

4,6

5,1 2,9

2,6

2,9

4,6 2,2

2,6

2,2

12

1,9

2

1,9

2

3,8

3,5

3,8

3,5

1,8

3,2 3,2

1,8

01 0

0

1,5

3

6

12

Pijn 0

1,5

3

6

12

0

Pijn

1,5

3

6

12

Pijn 0 in rust1,5

3

6

12

0

Pijn in rust

89

67

6

56 45

3,6

3,6

34

3,6

3,6

6,9

6,4

6,6

6,3

6,2

5

6,6

6,3

6,2

6,9

6,4

5 2,3

23

2,3

12

0

1,5

Handfunctie 0 1,5

3 3

6

0

12

6

12

Handfunctie

1,5

3

6

12

maanden

Tevredenheid 0 1,5

maanden maanden

3

6

12

maanden

Tevredenheid

Knijpkracht Weilby Kracht in kg gemeten Weilby in maanden na de operatie Knijpkracht

Deze grafiek speelt een belangrijke rol in de voorlichting van de patiënt. de eerste na de vermindertvan de Deze grafiekIn speelt een periode belangrijke roloperatie in de voorlichting knijpkracht sleutelgreep en de 3-puntsgreep. Dit is voor de patiënt. Invan dede eerste periode na operatie vermindert de veel patiënten tegenstrijdig en gevoel aangezien Dit je is voor knijpkracht vaneen de sleutelgreep 3-puntsgreep. verwacht dat naeen detegenstrijdig operatie de functionaliteit van je de hand veel patiënten gevoel aangezien juist verbetert. vertoont een na verwacht dat naDedehandknijpkracht operatie de functionaliteit vanstijging de hand het initiële herstel van de operatie. vertoont Dit is bijzonder omdatna juist verbetert. De handknijpkracht een stijging men er in de literatuur vanuit gaat dat deze afneemt na een het initiële herstel van de operatie. Dit is bijzonder omdat duimbasisoperatie. men er in de literatuur vanuit gaat dat deze afneemt na een

Kracht in kg gemeten in maanden na de operatie 25

23,7

25

23,7

20

19,1

19,5

20

19,1

19,5

15 15 10 2,6

10 5

4,3

5

4,3

0 0

12 12

functionaliteit bepalend zijn in de keuze van het traject.

01 0

6 6

Handfunctionaliteit en tevredenheid zijn duidelijk gestegen door de operatieve ingreep.zijn duidelijk Handfunctionaliteit en tevredenheid De pijnscore zowel in rust als bij belasting gestegen dooris de operatieve ingreep. gehalveerd De pijnscore is zowel in rust als bij belasting Als je de waarde van de VAS-score van het gehalveerd conservatieve en van het operatieve traject dan Als je de waarde de VAS-score van vergelijkt het zie je dat bij deenintake van het operatieve traject de conservatieve het operatieve traject vergelijkt dan pijnwaarde zijn en tevredenheid en de zie je dat bijhoger de intake vandehet operatieve traject functionaliteit lagerzijn zijn. blijkt dat pijn pijnwaarde hoger enHieruit de tevredenheid en en functionaliteit bepalend zijn in de keuze van functionaliteit lager zijn. Hieruit blijkt dat pijnhet en traject.

109

6

3 3

Pijn bij belasten

10

78

1,5

Pijn 0 bij belasten 1,5

3

6

Knijpkracht 0 3

0

6

Knijpkracht

34 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

0

4,7 3,3

4,7

3,3 3

6

Sleutelgreep 0 3

6

Sleutelgreep

3,5 3,5 0

4,1 2,5

2,6 2,2

4,1

2,2

2,5 3

3 0- puntsgreep 3 3 - puntsgreep

duimbasisoperatie.

6 6

0

3

2 0- puntsgreep 3 2 - puntsgreep

3,3 3,3 6

maanden

6

maanden


Pols Dit hoofdstuk toont de resultaten van de diverse metingen over 2014 op basis van operaties die verricht zijn aan de pols.

Pols conservatief Ankie Roos-Maas - handtherapeut

De pols wordt gevormd door zeven handwortelbeentjes, die in twee rijen zijn gegroepeerd. De handwortelbeentjes zijn onderling verbonden door middel van gewrichtsbanden die de gewrichten tussen de handwortelbeentjes verstevigen. Door een val of een ander ongeluk kunnen de banden die de handwortelbeentjes met elkaar verbinden verrekken of zelfs afscheuren. Ook kan een van de handwortelbeentjes breken. De botjes liggen dan niet meer mooi naast elkaar. Er zal een te grote ruimte tussen twee botjes ontstaan en op den duur zal dit slijtage in de pols veroorzaken (ook wel artrose genoemd). Slijtage in de pols geeft progressieve pijnklachten, zwelling en een verminderde beweeglijkheid.

“De pols is een ingewikkeld gewricht waar botten, spieren, pezen, banden en een soort meniscus samen een belangrijke rol spelen. Wanneer de patiënt zich meldt met pijnklachten aan de pols start een gedegen onderzoek, waarbij beoordeeld wordt of er schade is die met behulp van conservatieve therapie kan worden verholpen. Als de diagnose is gesteld, wordt er een behandelplan gestart. Het conservatieve behandelplan kan bestaan uit spalktherapie, een oefenprogramma, houdings- en beweegadviezen, een injectie of een combinatie van therapieën. Patiënten komen meestal één of twee keer per week naar de handtherapeut en voeren daarnaast thuis hun oefeningen en onze adviezen dagelijks uit. Een goede motivatie is belangrijk om een optimaal resultaat te verkrijgen. Bij conservatieve therapie duurt het traject meestal twee tot drie maanden. Vaak merken patiënten al binnen een aantal weken klachtenvermindering en dat ze meer controle hebben over hun pijnklachten. De pijn zal over het algemeen behoorlijk afnemen of zelfs verdwijnen. Door krachtmetingen en vragenlijsten worden de verbeteringen inzichtelijk gemaakt.

Een conservatieve behandeling van deze klachten bestaat vaak uit therapie. Het conservatieve traject geeft vermindering van de pijn. De verbetering van pijn bij belasting bedraagt ongeveer 39%.

In het geval van peesontstekingen, ganglions en artroseklachten wordt de behandeling regelmatig gecombineerd met spalktherapie. Ook kan er gebruik gemaakt worden van injecties met een ontstekingsremmer. Dit kan de pijn in korte tijd verminderen, zodat het oefenprogramma gemakkelijker kan worden doorlopen.

Afhankelijk van de diagnose zijn er diverse operaties mogelijk.

Het behandelen van polsklachten is complex. Er zijn veel facetten om rekening mee te houden. Dit maakt de conservatieve behandeling van polsklachten een heel mooie uitdaging!”

VAS-score conservatief traject polsklachten

VAS-score conservatief traject pols

VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na start conservatieve behandeling

VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na start conservatieve behandeling

10

10

9

9 8

8 7 6

6,2

7

6,7 5,4

5,3

5

5,9

5

3,5

6,2

6

4

4

3

3

2

2

1

1

4,9

4,6 3,8

3,6

3,1

3,1 2,4

2,3

1,5

3

0

0 0

1,5

Handfunctie

3

0

1,5

Tevredenheid

3

0

1,5

3

Pijn

0

Pijn in rust

0

1,5

3

maanden

Pijn bij belasten

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 35


VAS-score tevredenheid Proximale Rijcarpectomie VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

10 9 8 7 6

6,7 5,7

Proximale Rijcarpectomie 5 4,3 Om de 4 klachten te verhelpen kan gekozen worden voor een 3,5 Proximale Rijcarpectomie (PRC). Bij deze operatie wordt de eerste rij 3 2,6 2,1 handwortelbeentjes verwijderd.2,1Het lijkt 1,7 misschien vreemd dat deze 2 1,4 1,2 operatie mogelijk is, maar uit onderzoek blijkt dat na de operatie de 1 0 in de hand gemiddeld weer 70% ten opzichte van een normale kracht 3 6 pols wordt0en dat1,5de beweeglijkheid gemiddeld weer 50% kan worden Pijn in rust Pijn ten opzichte van de niet aangedane hand.

Proximale Rijcarpectomie (PCR) Rik van 3,5 Houwelingen - handtherapeut

4,8

1

Vas-score pijn Proximale Rijcarpectomie

“Een ongeluk zit in een klein hoekje. Vaak lijkt de schade 2,4 2,1 later toch nog last van onschuldig, maar je kan er jaren krijgen. Een voorbeeld van zo’n ongeluk is het afscheuren van een ligament (polsbandje) in de pols. Indien dit niet direct wordt behandeld, ontstaat er instabiliteit tussen maanden 0 1,5de handwortelbeentjes 3 6 waardoor 12 er op termijn artrose (slijtage) in de pols kan ontstaan. Afhankelijk van de Pijn bij belasten ernst van de artrose zijn er verschillende behandelingen mogelijk. De behandelopties worden samen met de patiënt doorgenomen. De wens van de patiënt speelt hierbij een belangrijke rol. Eén van de mogelijkheden is een Proximale Rijcarpectomie (PRC). Bij deze operatie wordt de eerste rij handwortelbeentjes verwijderd. De pijn die de artrose veroorzaakt verdwijnt hierdoor direct. Het is echter een ingrijpende verandering in de pols die veel pijn kan veroorzaken in de eerste weken na de operatie. De pols moet wennen aan de nieuwe situatie en er moet, ondanks de pijn, snel worden gestart met oefeningen voor een optimaal resultaat. Goede voorlichting en verwachtingsmanagement zijn daarom erg belangrijk.

VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

10 9 8 7

7 6 5

7,2

7,1

6,2 4,9

5,9

6,3

5 4,5

4 3

3 2 1 0 0

1,5

3

6

12

0

Handfunctie

1,5

3

6

12

maanden

Tevredenheid

Met intensieve oefeningen wordt al snel circa 50% van de polsmobiliteit teruggewonnen. In eerste instantie neemt de kracht en functie af maar door therapie komt een groot deel van kracht weer terug. Dit is zichtbaar in de grafieken. Onze jaarmetingen laten zien dat de kracht na één jaar zelfs toeneemt ten opzichte van voor de ingreep. Dit motiveert patiënten om door te trainen.”

Bij patiënten met een Proximale Rijcarpectomie kan gesteld worden dat de pijn in rust na 3 maanden postoperatief minimaal is. De pijn bij belasting is 65% afgenomen. De functionaliteit van de hand is met 47% toegenomen na 12 maanden en de tevredenheid na 6 maanden met meer dan 137% gestegen.

VAS-score tevredenheid Proximale Rijcarpectomie VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

10 9 8 7 6

6,7 5,7

5

4,8

4,3

4

3,5

3

3,5 2,6

2

2,1

2,4

2,1

1,7

1,4

1

1,2

2,1

1

0 0

1,5

3

0

6

Pijn

36 ­— Kwaliteitsjaarverslag Clinic 2014 Vas-score pijnXpert Proximale

Pijn in rust

Rijcarpectomie

VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

1,5

Pijn bij belasten

3

6

12

maanden


De totale verbetering van de pols is voor patiënten met een Proximale Rijcarpectomie na 6 maanden met 62% gestegen. De pijn is afgenomen met 61%. De beperking in functie is afgenomen met 65%.

PRWHE score Proximale Rijcarpectomie PRWHE score Proximale Rijcarpectomie PRWHE score van 0-100 (100 is slecht) gemeten in maanden na de operatie PRWHE score van 0-100 (100 is slecht) gemeten in maanden na de operatie 100 100 90 90 80 80 70 70 60 60 50 50 40 40 30 30 20 20 10 10 0 0

57 57

49,7 49,7 35,6 35,6 21,4 21,4

0

1,5

0 Score totaal1,5 Score totaal

3 3

6 6

30,8 30,8

0

23,9 23,9

1,5

0 Score pijn 1,5 Score pijn

18,1 18,1

3 3

26,2 26,2

25,8 25,8

12,3 12,3

6 6

0

1,5

0 1,5 Score functie Score functie

9,1 9,1

9,3 9,3

3 3

6 6

maanden maanden

De inzetbaarheid van de pols is voor patiënten met een Proximale Rijcarpectomie na 3 maanden met 35% toegenomen, De van58%. de pols is voor patiënten met een Proximale Rijcarpectomie na 3 maanden met 35% toegenomen, na 6inzetbaarheid maanden met na 6 maanden met 58%.

Krachtmeting Proximale Rijcarpectomie Krachtmeting Proximale Rijcarpectomie Kracht in kg gemeten in maanden na de operatie Kracht in kg gemeten in maanden na de operatie 30 30 25 25

25,3 25,3

Deze grafiek speelt een belangrijke rol in de voorlichting van de patiënt. In de eerste periode na de operatie vermindert de knijpkracht van hand. Dit is voor veel patiënten een tegenstrijdig gevoel aangezien je verwacht dat na de operatie de functionaliteit van de hand juist verbetert. De handknijpkracht vertoont pas een stijging na het initiële herstel van de operatie. De kracht in de vingers kan, De in de vingers doorkracht de ingreep, in enigekan, door de ingreep, enige mate afnemen, deinknijpkracht mate afnemen, in de hand keertdenaknijpkracht het eerste in de hand na het eerste herstel weerkeert terug. herstel weer terug.

26,1 26,1 23 23

20 20 15 15 10 10 5 5 0 0

0 0

Knijpkracht Knijpkracht

3 3

12 12

maanden maanden

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 37


Correctie-osteotomie van het spaakbeen (radius) Veel mensen houden polsklachten na een gebroken pols. De oorzaak is dat de pols vastgroeit in een verkeerde stand. Er is dan sprake van malunion van de radius. Een pols die ingezakt is, achterover of juist extreem naar voren staat, geeft pijnklachten. Ook kan het gewricht tussen de ellepijp en spaakbeen uit de kom schieten of maar een beperkte beweeglijkheid hebben. Een voorbeeld hiervan is het moeilijk aannemen van wisselgeld omdat de hand niet open gedraaid kan worden. Een ingezakte pols kenmerkt zich door een naar boven uitstekende ellepijp en pijn aan de ellepijpzijde van de pols. Dit is zeer beperkend voor de hand- en armfunctie.

Correctie-osteotomie distale radius Paul Zagt - handtherapeut “Wanneer iemand zijn arm breekt, groeit het spaakbeen soms scheef of te kort vast. Dan is er een operatie aan de pols nodig waarbij de radius (spaakbeen) wordt doorgezaagd en weer ‘recht’ wordt gezet. Deze ‘correctie-osteotomie van de radius’ is een vrij grote operatie, waarin er veel met de hand en arm gebeurt. Na ongeveer twee weken begint de revalidatie. Het bot moet genezen gedurende de eerste anderhalf tot twee maanden. Het bot is tot die tijd breekbaar en wordt daarom beschermd met een stevige spalk. Ik zie in die periode mijn patiënten ongeveer twee keer per week en als het nodig is zelfs vaker. Niet omdat ik ze wil bezig houden, maar omdat het in de drie maanden na de operatie essentieel is dat verstijving van hand en pols zoveel mogelijk wordt tegengegaan. De patiënt moet zes tot acht keer per dag oefenen en het litteken masseren. De hulp van de therapeut en zijn twee extra handen zijn onmisbaar in het herstel na deze operatie. Om de aantal weken wordt de beweeglijkheid gemeten. De meetbare vooruitgang geeft de patiënt meer motivatie.

VAS-score Correctie-osteotomie VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

10 9 8

7,5

7

6,6

7,4 6,6

6,5

6 5 4

6,3

5 4

Het herstelproces vraagt enorm veel tijd en energie van de patiënt. Gemiddeld duurt het herstel na de correctieosteotomie drie maanden. Door hard te werken en het proces goed te meten, zorgen we ervoor dat het herstel zo snel mogelijk verloopt. Dit zie je terug in de resultaten: mensen zijn veel eerder weer aan het werk en aan het sporten.”

4,3

3 2

2 1 0 0

1,5

3

6

12

Handfunctie

0

1,5

3

6

12

maanden

Tevredenheid

10 9 8 7 6 5

6,5 5,2

4

3,9

3,5

3

2,6

2

2,2

2,3

3,2

3,2

3

6

2,9

2,1 1,5

1

0,9

1,4

1,3

6

12

0 0

1,5

3

6

Pijn

38 — ­ Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

12

0

Pijn in rust

1,5

3

0

1,5

Pijn bij belasten

12

maanden


Goniometrie Correctie-osteotomie Gonio score gemeten in maanden na de operatie

Goniometrie Correctie-osteotomie 70Gonio score gemeten in maanden na de operatie 60 47,8

50 70

39

40 60

33,5

30 50

31,4

47,8

Malunion kan worden gecorrigeerd door een correctie-osteotomie van de pols. Dit betekent het opnieuw doorzagen en goed zetten van de pols. Dit is op zich een relatief zware ingreep maar het kan bijzonder dankbaar zijn wanneer een patiënt veel polsklachten heeft na een breuk.

Patiënten met een correctie-osteotomie ervaren na 6 maanden 39 20 40 33,5 31,4 postoperatief 66% minder pijn, 60% minder pijn in rust en 51% 10 30 minder 200 pijn bij belasten. De functionaliteit is in 3 maanden tijd 0 1,5 6 meer10 dan verdubbeld. De3 tevredenheid is na 3 maanden bijna maanden verdrievoudigd. 0 0

1,5

3

6

maanden

PRWHE score Correctie-osteotomie De totale verbetering van de pols is na 12 maanden met 61% toegenomen. De pijn is met 54% afgenomen. De beperking in functie is afgenomen met 68%.

PRWHE score van 0-100 (100 is slecht) gemeten in maanden na de operatie

PRWHE score Correctie-osteotomie 100PRWHE score van 0-100 (100 is slecht) gemeten in maanden na de operatie 90 80 100 70 90

65,2

60 80 50 70

65,2

48,2

40 60 48,2

30 50 20 40

33,2 25,3

19,9

33,2 25,3

19,9

200 10 0

0

1,5

3

6

12

0

Score totaal 0

16,4

31,4

27,4

10 30

33,8

31,4

27,4

15,1

16,4

15,1

3

6

1,5

14,4

14,4 12

Score pijn

1,5

3

6

12

0

Score totaal

33,8

28,2 16,8

12,3

10,9

3

12,3 6

10,9 12

maanden

3

6

12

maanden

28,2 16,8

0

1,5

Score functie 1,5

3

6

12

Score pijn

0

1,5

Score functie

De knijpkracht van de hand stijgt in grotere mate dan de knijpkracht van de vingers. Het terugkeren van de kracht in de hand verklaart ook de daling in functiebeperking zoals in de grafieken van de PRWHE.

Krachtmeting Correctie-osteotomie Kracht in kg gemeten in maanden na de operatie

Krachtmeting Correctie-osteotomie 25Kracht in kg gemeten in maanden na de operatie 22,8 20 25

19

15 20

14,8

10 15

14,8

22,8

19

105

4,6

05

4,6 0

0

3

12

Knijpkracht 0

Knijpkracht

3

5,6

5,6 12

Sleutelgreep 3

12

3

12

Sleutelgreep

4,5

4,5 3

5,6

5,6 12

3 - puntsgreep 3

12

3 - puntsgreep

4,6

4,5

4,6

4,5

3

12

maanden

2 - puntsgreep 12

3

maanden

2 - puntsgreep

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 39


Xpert Clinic heeft een voorsprong en een voortrekkersrol. Data acquisitie als goudmijn voor het vak. — Interview met handchirurg Erik Walbeehm

Hij is sinds eind 2014 verbonden aan Xpert Clinic en kan dus nog met ‘vreemde ogen’ naar de organisatie kijken. Wat valt op? Hoe is het om te werken in twee werelden? En hoe is het om te weten dat alles wat je doet wordt gemeten? “Ik hanteer een eigen techniek voor duimbasis en krijg daar goede respons op van patiënten en collega’s. Maar binnenkort zal blijken of de metingen het ook aangeven. Ik ben zeer benieuwd en kijk daar echt naar uit.”

40 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 41


Waarom ben je per december 2014 bij Xpert Clinic aan de slag gegaan? “Omdat ik graag twee werelden wil combineren. De wereld van het academisch ziekenhuis met de complexe hand- en polsvraagstukken en reconstructies, en die van de planbare zorg bij Xpert Clinic. En ik heb die stap niet alleen gemaakt. We hebben ons met de hele academische groep plastisch chirurgen van het Radboud UMC bij Xpert Clinic aangesloten en werken ook nog steeds bij het Radboud Universitair Medisch Centrum. Xpert Clinic is een focuskliniek. Strak georganiseerd, patiënten kunnen sneller worden ingepland en persoonlijk vind ik de nauwe samenwerking met de handtherapeuten ideaal. De handtherapeuten zijn dedicated aan ons gekoppeld. De korte lijnen maken het mogelijk dat we in goed overleg snel kunnen werken. Dat is een enorm voordeel voor de patiënt. Daarnaast is de wisselwerking tussen een academisch ziekenhuis en de focuskliniek ook handig: ieder zijn eigen terrein. Als wij bij Xpert Clinic een patiënt zien met een te complexe aandoening, dan kunnen we eenvoudig doorverwijzen.”

Wat valt je nog meer op bij Xpert Clinic? “Ik vind het zeer aantrekkelijk dat bij Xpert Clinic alles wordt gemeten. Zowel de medische kant en het herstel van patiënten als de bejegening en de klanttevredenheid. Ik kan mijzelf daardoor vergelijken met andere artsen en ik kan me gericht verbeteren. Ik weet nu exact hoe ik presteer, hoe ik functioneer en hoe patiënten mij ervaren. Zo direct en helder krijg ik dat nergens anders. In een algemeen ziekenhuis weet je veel minder goed hoe collega’s werken en hoe ze presteren. Van de handtherapeuten krijg je wel feedback. Dat is goed, maar veel minder exact dan de gegevens die Xpert Clinic uit Pulse kan destilleren. Pulse is het systeem waarin alle metingen worden opgeslagen. De meetgegevens en beoordelingen van duizenden patiënten zijn daarin opgeslagen.”

“Ik weet nu exact hoe ik presteer, hoe ik functioneer en hoe patiënten mij ervaren. Zo direct en helder krijg ik dat nergens anders.” 42 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“Twee maal per jaar gaan we als het ware met de billen bloot. Dan worden mijn gegevens en prestaties gedeeld en gespiegeld met die van andere collega’s. Dat is prettig.” De propositie van Xpert Clinic is: patiënten aantoonbaar betere zorg leveren. Wordt deze propositie waargemaakt volgens jou? “Ja, dat doen ze. En dat doen ze aantoonbaar beter dan andere aanbieders. Dat blijkt uit de meetgegevens en de patiënttevredenheid. In het meten heeft Xpert Clinic een enorme voorsprong. De rest meet nog niet of bijna niet, en zeker niet zo exact als Xpert Clinic. Door de meetgegevens uit Pulse en het aantal jaren dat dit al gebeurt, heeft Xpert Clinic ook inhoudelijk een voorsprong op andere klinieken en ziekenhuizen. Xpert Clinic heeft daardoor een voortrekkersrol kunnen nemen op het gebied van predictive modelling. Er zijn zoveel meetgegevens en er is zoveel data beschikbaar dat het reëel is om echt te gaan voorspellen wat sommige ingrepen en behandelingen voor bepaalde typen aandoening bij patiënten zullen betekenen. Pulse bevat de meetgegevens van meer dan 20.000 patiënten. Niemand anders heeft die data. De combinatie van de ervaring van chirurgen, plus de gegevens op basis van de metingen is fantastisch. De data acquisitie is een enorme asset van Xpert Clinic. Waardevol voor patiënten, verzekeraars, handtherapeuten en handchirurgen. Het is een goudmijn voor het vak. Bedenk je wat je er mee kunt

doen. We kunnen straks door alle metingen steeds beter subgroepen detecteren, en daar dan weer onze aanpak op verbeteren. We gaan steeds dieper, steeds exacter en steeds specifieker.” Hoe kijk je naar je eigen prestaties? “Ik ben erg benieuwd hoe mijn aanpak voor bijvoorbeeld de pijn aan de duimbasis uit de metingen gaat komen. Ik gebruik daarvoor een techniek die iets afwijkt van die van de andere chirurgen binnen Xpert Clinic. Ik krijg daar goede respons op van patiënten en handtherapeuten. Maar binnenkort zal blijken of de metingen het ook aangeven.” Jouw prestaties en uitkomsten vergelijken met collega’s, wat vind je daarvan? “Twee maal per jaar gaan we als het ware met de billen bloot. Dan worden mijn gegevens en prestaties gedeeld en gespiegeld met die van andere collega’s. Dat is prettig. Een droom voor een professional die steeds beter wil worden.”

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 43


Wetenschappelijk onderzoek: iets voor het ziekenhuis of ook voor een focuskliniek als Xpert Clinic? “De samenwerking tussen Xpert Clinic en het Erasmus MC is inspirerend. Wat samen wordt gedaan aan klinisch onderzoek is belangrijk en vernieuwend. Het zijn prospectieve studies. In plaats van respectief. Patiënten worden gemeten voordat ze een ingreep krijgen. Dat is veel sterker voor de waarde van het onderzoek. Xpert Clinic levert echt een bijdrage: goed voor de patiënt en voor het vak handchirurgie.” Heeft Xpert Clinic uitdagingen? “Een uitdaging is tijd. De tijd die je aan een patiënt kunt besteden. Die is goed, maar eigenlijk te generiek gesteld. Met behulp van predictive modelling weten we in de toekomst beter wat en hoeveel tijd een behandeling of ingreep vergt. Dat maakt differentiatie mogelijk in

tijd. Nog effectiever maatwerk voor de patiënt, nog doelmatiger voor de verzekeraar. Voor sommige situaties kunnen we straks minder en voor andere aandoeningen kunnen we meer tijd plannen. Daarnaast zie ik uit naar de verdieping zoals ik al eerder aangaf: we kunnen dan nog meer subgroepen detecteren en onze behandeling daarop nog beter afstemmen en perfectioneren. Ik heb trek in de toekomst.” Had je zelf vooroordelen? “Ik had gedacht dat het een cultuurshock zou zijn om in een focuskliniek aan de slag te gaan: dat productie en doelmatigheid belangrijker zouden zijn dan de patiënt. Maar niets in minder waar. Ook bij Xpert Clinic, of juist bij Xpert Clinic staat de patiënttevredenheid voorop. Daar is alles van afgeleid en op ingericht. Het bevalt me hier uitstekend.”

“Xpert Clinic levert echt een bijdrage: goed voor de patiënt en voor het vak handchirurgie.”

44 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


“Je betrekt een patiënt in alles wat je doet en je moet een patiënt nooit iets opdringen waar hij niet aan toe is.” Wat ik daarnaast een aangename verrassing vond toen wij ons aansloten bij Xpert Clinic is het trainingsprogramma voor duimbasisproblematiek. Het is een oefenprogramma dat een patiënt volgt voorafgaand aan de operatie. Daardoor hebben sommige patiënten geen operatie meer nodig. Voor mij het ultieme bewijs dat bij Xpert Clinic ‘snijden’ niet het doel is. En dat is een vooroordeel wat je soms hoort over ZBC’s en focusklinieken.” Wat vind je van shared decision making? “Je betrekt een patiënt in alles wat je doet en je moet een patiënt nooit iets opdringen waar hij niet aan toe is. Pijnvrij willen worden of kunnen leven met een bepaalde mate van pijn is een keuze van de patiënt. Niet van de arts. Daarin is de visie van Xpert Clinic exact dezelfde als bij het Radboud. Met het verschil dat bij Xpert Clinic alles gemeten wordt. Dus je weet ook of jouw aanpak in de praktijk en bij de patiënt ook echt zo overkomt en wordt ervaren.”

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 45


8 107 6,2

69

Zenuw

5,4

58 47 36 25

4,2 3,5 5

5,7 2,6

2,8 2

4,1

14

3,6

3

1,8 4,1

3,6

03 0

1

Pijn

1,5

4,3

3,5

3

3

2,8

2,7

2

4,9

1,4

0

1,5

3

2,4 0

Pijn in rust

1,5

0

3

1,5

Hand functie

Pijn bij belasten

0 0

1,5

3

6

0

1,5

3

6

0

1,5

3

6

De conservatieve behandeling verlicht de pijn en verbetert de functie en tevredenheid. Duidelijk verschil met Pijnintake gemiddeld minder klachten hebben, Pijn in rust Pijn bij belasten de een pijnscore van 35,1 versus 45,1.

Carpaal Tunnel Syndroom (CTS) De carpale tunnel bevindt zich ter hoogte van de overgang van de onderarm naar de hand en vormt een soort ‘doorgeefluik’. Door deze tunnel lopen negen pezen en één zenuw. De pezen zijn de uitlopers van spieren die zich in de onderarm bevinden en de beweging van de vingers verzorgen. De zenuw (nervus medianus) stuurt enkele kleine spiertjes in de hand aan en verzorgt het gevoel en de tastzin in de hand van de duim, de wijsvinger, de middelvinger en de helft van de ringvinger. CTS ontstaat door de beknelling van de zenuw. De klachten die patiënten ervaren kunnen variëren van een prikkelend en pijnlijk gevoel in de handpalm en vingers, een gezwollen, dik gevoel in de hand, uitstralende pijn naar de onderarm, elleboog en schouders en vermindering van de kracht van de hand. EMG Ter bevestiging van de diagnose CTS wordt een EMG uitgevoerd. Dit is een niet–invasief zenuwgeleidingsonderzoek dat wordt gebruikt om afwijkingen van de perifere zenuwen te beoordelen. Tijdens het consult zal de handtherapeut op verzoek van de arts het onderzoek afnemen. Er worden elektroden op de huid geplaatst waarbij een van de elektroden zwakke stroomstootjes afgeeft. Als een zenuw door zwakke stroomstootjes wordt gestimuleerd, worden daarmee prikkels opgewekt. De zenuw geleidt deze prikkels naar de spier die daardoor wordt aangestuurd en reageert door samen te trekken. De tweede elektrode meet de snelheid waarmee de prikkel geleid wordt. Mocht de zenuw beklemd zijn, dan zal de zenuw minder goed prikkels geleiden.

VAS-score CTS tevredenheid conservatieve behandeling VAS-score pijn operatieve behandeling VAS-score van 0-10CTS gemeten in maanden na start conservatieve behandeling VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie 10 109 89 78 67 56 45

5,9

6

6,8

6,5 5,2

5,1

5,5 5,4

5

3,4 4,6

34

3,8 3

23

2,1

12

2,2

1,8

2,7 1,6

01 0

1,5

3

6

Handfunctie 0 1,5

0

3

6

Pijn

0

1,5

3

6

Tevredenheid 0 1,5

3

6

Pijn in rust

maanden 0

VAS-score CTS tevredenheid operatieve behandeling

10 9 7,1

7 6 5

7,4

6,3

6,9

7,1

3

6

6

4,5

4 3

2,8

2 1 0 0

1,5

Handfunctie

3

6

0

1,5

maanden

Tevredenheid

Carpaal Tunnel Syndroom kan zowel conservatief als operatief behandeld worden. Afhankelijk van de mate van ongemak en de voorkeur van de patiënt, wordt er gekozen voor een spalkbehandeling, injectie of een operatie.

46 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

1,5

Pijn bij belasten

VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

8

2

1,4

3

6


VAS-score CTS pijn conservatieve behandeling VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na start conservatieve behandeling

10 9 8 7,1

7 6,2

6

5,7

5,4

6

5 4

4,2 3,5

3

3

2,8 2

2

4,1

3,6 2,6 1,8

1,4

1

Een 0 opvallend verschil tussen beide trajecten is dat bij de intake de waarde van de 0handfunctie en3 tevredenheid over 0 1,5 3 0 1,5 3 1,5 0 1,5 de handfunctie 3 0 bij het1,5operatieve 3 Hand functie Tevredenheid rust conservatieve traject. Pijn bij belasten trajectPijnbeduidend lager zijn danPijnbijin het Hieruit kan men afleiden dat er pas wordt overgegaan tot een operatie als de klachten ernstigDezijn. conservatieve behandeling verlicht de pijn en verbetert de functie en tevredenheid. Duidelijk verschil met de operatieve behandeling is dat de de intake gemiddeld minder klachten hebben, een pijnscore van 35,1 versus 45,1.

VAS-score CTS pijn conservatieve behandeling VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie

VAS-score CTS pijn conservatieve behandeling 10VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na start conservatieve behandeling 9 108 7,1

79

6,2

68 57 46 35

5,7

5,4 4,2 3,5 5

4,1

24

2,8

13

2,6

4,1 1,8

2 3,6

4,1

5,7

3,6

3

4,9 4,3

3,5 1,4

3

2,8

2,7

6

2,4

02 1

0

0

Pijn 0

1,5

3

0

1,5

3

0

Pijn in rust 1,5

3

6

Pijn

1,5

0

3

0

1,5

3

6

Pijn in rust

1,5

3

Hand functie

Pijn bij belasten 0

1,5

3

0

1,5

3

Tevredenheid 6

maanden

Pijn bij belasten

De conservatieve behandeling verlicht de pijn en verbetert de functie en tevredenheid. Duidelijk verschil met de operatieve behandeling is dat de de intake gemiddeld minder klachten hebben, een pijnscore van 35,1 versus 45,1.

VAS-score CTS tevredenheid conservatieve behandeling VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na start conservatieve behandeling

VAS-score CTS pijn operatieve behandeling 10VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie 9 108 97 5,9

86 57

6

6,8

35

6,5 5,2

5,1

46

5,5

5,4

3,4

5

Bij de intake verschillen de pijnwaarden nauwelijks. Hieruit kan men afleiden dat pijn geen aanleiding geeft om te kiezen voor een specifiek traject. Echter bij de 6 maanden meting zijn de verschillen groter. De VAS-scores van het operatieve traject zijn lager dan die bij het conservatieve traject.

4,6 3,8

24 3

13

2,1

02 1 0

0

1,5

3

6

Handfunctie 0

1,5

2,2

1,8 0

1,5

2,7 1,6 3

1,4 6

3

6

2,2

maanden

Tevredenheid 3

6

Pijn

0

1,5

Pijn in rust

0

1,5

3

6

maanden

Pijn bij belasten

VAS-score CTS tevredenheid operatieve behandeling VAS-score van 0-10 gemeten in maanden na de operatie 10

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 47


Onze artsen & handther Oprichters

Drs. Reinier Feitz

Dr. Thybout Moojen

Artsen

Drs. Luitzen de Boer

Dr. Guus Vermeulen

Drs. Nicoline de

Dr. Frederik van

Dr. Berbel

Haas

Oosterom

Sluijter

Drs. Erik Walbeehm

Dr. Olivier Zöphel

Lysanne van de

Laura van den Berg

Dr. Xander Smit

Dr. Sebastiaan

Drs. Hans Temming

Souer

Handtherapeuten

Danitsia Beijkirch

Berg

Lique Chatrou

Kelly Damen

48 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

Marijke van den

Leander Boelee

Berg

Lisa Esteban Lopez

Folkert van Ewijk

Fieke van den

Christa Brier

Boomen

Alexandra Fink

Desiree Gerritsen

Kelly Godée


rapeuten Anne ter Haar

Elena Herraez

Mike van Heel

Rik van Houwelingen

Rob van Huis

Suzanne van Irsel

Job Jansen

Yara van Kooij

Mirca Kraan-Weijers

Imke Kranenburg

Marloes Kroeze

Simone van Langen

Gomez

Ramon Kastelijn

Melina van der Keemel

Hanneke Maartens

Ankie Maas

Mila Michel

Kirsten van Overveld

Loek Peeters

Pierre Pennehouat

Shandoe Rambaran

Wietske Rasker

Ilse Reatsen

Bregt de Ridder

Nicky

Wilma

Elly Snoep-van der

Matthijs

Schmalgemeijer

Slob-Ockhuizen

Leede

Sturkenboom

Joris Veltkamp

Kelly Willems

Robbert Wouters

Paul Zagt

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 49


Een terugblik op 2014 In 2014 is er op alle operatiekamers van Xpert Clinic een OK-monitoringsysteem geïnstalleerd, waarbij constant zichtbaar is hoe de luchtkwaliteit in de operatiekamer is. Er wordt onder andere gemeten wat de temperatuur is, de relatieve vochtigheid, de overdruk van de operatiekamer naar de gang, of er voldoende medische gassen zijn en hoeveel deeltjes zich bevinden in de operatiekamer. Dit betekent dat we direct actie kunnen ondernemen als de waarden afwijken van de gestelde norm. Dit komt de veiligheid van onze ingrepen ten goede. Tevens is het OK-complex in vestiging Velp verbouwd zodat deze voldoet aan de laatste wet- en regelgeving. In 2014 hebben we IFMS geïntroduceerd. IFMS staat voor individueel functioneren medisch specialisten. In een periodiek gesprek krijgt de arts feedback vanuit de omgeving, via 360º feedback: secretaresses, OKassistenten, anesthesie assistenten, handtherapeuten en de arts beantwoorden dezelfde vragenlijst over het functioneren van de arts. De IGZ (Inspectie voor de Gezondheidszorg) heeft vier van onze locaties bezocht. Er waren slechts kleine verbeterpunten op de vestigingen. Het belangrijkste punt was het invoeren van polsbandjes voor de patiënt met zijn gegevens als onderdeel van de Time-OutProcedure (TOP). 2014 was ook het jaar van de hercertificering van ons kwaliteitsmanagementsysteem. Kiwa, een externe certificerende instantie, heeft onze keurmerken voor de komende drie jaar verlengd. Samen met het Erasmus MC heeft Xpert Clinic twee promovendi aangenomen voor gericht onderzoek naar hand- en polsklachten op basis van de verzamelde data van onze patiënten. Zo doen we onderzoek naar de beste behandeling voor patiënten met Dupuytren en wordt er gekeken naar het beste traject voor een patiënt met duimbasis artrose.

50 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014

Een jury onder leiding van Prof. Fred van Eenennaam heeft ons uitkomstenregistratiesysteem Pulse verkozen tot winnaar van de Value Based Healthcare Prize 2014 voor het beste initiatief op het gebied van patiëntuitkomsten. De Value Based Healthcare Prize is een prijs die in 2014 voor het eerst werd uitgereikt als erkenning voor arts gedreven initiatieven in de gezondheidszorg waarbij patiënten centraal staan en die bijdragen aan het herdefiniëren van de gezondheidszorg. Ons streven naar landelijke dekking heeft in 2014 geleid tot het openen van een satellietvestiging in Amsterdam. Deze vestiging beschikt niet over een OK-complex. Er is een zelfstandige behandelkamer voor ingrepen onder lokale verdoving, voor grotere ingrepen wordt de patiënt naar de vestiging in Hilversum verwezen.


Vooruitblik op 2015 Ook in 2015 zal Xpert Clinic een nieuwe vestiging openen. In gemeente Venlo-Tegelen komt een satellietvestiging. Op deze locatie zullen consulten, controles en ingrepen onder lokale verdoving plaatsvinden, grotere operaties verrichten we in het OK-complex van Xpert Clinic Eindhoven.

We starten met ‘Equipe in contact’ een communicatietool voor onze artsen. Met deze tool willen we intercollegiaal overleg faciliteren en op deze wijze kunnen we onze artsen beter informeren over regelgeving en procedurewijzigingen. Tot op heden worden patiënten met diabetes door onze artsen behandeld in het ziekenhuis. De groep patiënten met Diabetes Mellitus (NIDDM – niet insuline afhankelijke DM (tabletten) IDDM – insuline afhankelijke DM (insuline)) is een kwetsbare groep en verdient daarom speciale aandacht binnen onze ZBC. Daarom hebben we nieuwe procedures in het leven geroepen om deze groep, met extra aandacht van behandelend arts en anesthesist, toch in onze eigen kliniek te behandelen. In 2015 starten we met een pilot in de vestiging Hilversum. Xpert Clinic heeft de kans aangeboden gekregen om aan een bijzonder samenwerkingsverband deel te nemen. Samen met een select aantal zorgaanbieders gaan we een interactieve informatieportaal opzetten, waarbij Xpert Clinic het onderdeel hand- en polsklachten op zich neemt. Dit initiatief, gesteund door Achmea en de Nederlandse Patiënten Consumenten Federatie (NPCF), zal in de loop van 2015 vorm krijgen.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014 — 51


52 ­— Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic 2014


Vestigingen

Vestigingen

Xpert Clinic 088 778 52 03 www.xpertclinic.nl info@xpertclinic.nl Amsterdam Piet Heinkade 227 1019 HM Amsterdam Eindhoven Pastoriestraat 137 5612 EK Eindhoven Enschede Capitool 7 7521 PL Enschede

Amsterdam Hilversum

Enschede

Zeist Velp Rotterdam Eindhoven Venlo

Hilversum Loosdrechtse Bos 15 1213 RH Hilversum Rotterdam Jan Leentvaarlaan 14-24 3065 DC Rotterdam Velp Middellaan 8a 6881 RP Velp Venlo Bongerdstraat 227 5931 NE Tegelen Zeist De Dreef 21 3706 BR Zeist

Samenstelling en redactie: Annedit Jas, Xpert Clinic Nederland Fotografie: Mark Kuipers Interviews, concept en vormgeving: Roos & van de Werk


Met Xpert Clinic hebben wij ĂŠĂŠn doel voor ogen: we willen aantoonbaar betere zorg leveren tegen lagere kosten voor de samenleving.

Kwaliteitsjaarverslag Xpert Clinic  

2014 was een belangrijk jaar voor Xpert Clinic. Xpert Clinic mocht 11.282 nieuwe patiënten verwelkomen in haar klinieken, waar dit in 2013 n...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you