Jaarverslag 2021
2
Foto: ANP
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Inhoud
Kengetallen over de afgelopen vijf jaar
4
Voorwoord
6
1. Bestuursverslag 1.1 Over EO Metterdaad 1.2 Onze werkwijze Als je gelooft in delen: Albanië 1.2.1 Fondswerving 1.2.2 Samenwerking partners Als je gelooft in delen: Jemen 1.2.3 Projectfinanciering Als je gelooft in delen: Haïti 1.3 Financiën 1.4 Risico’s en onzekerheden Als je gelooft in delen: Zuid-Soedan 1.5 Beleidsplan 1.6 Vooruitblik
7 9 11 12 14 17 18 20 22 24 27 30 32 33
2. Jaarrekening 2.1 Balans per 31 december 2021 2.2 Staat van baten en lasten 2.3 Toelichting 2.3.1 Algemeen 2.3.2 Waarderingsgrondslagen 2.3.3 Toelichting op de balans 2.3.4 Toelichting op de staat van baten en lasten
34 34 35 36 36 37 39 42
3. Overige gegevens Controleverklaring van de onafhankelijke accountant
45 45
Bijlagen Bijlage 1: Bijlage 2: Bijlage 3: Bijlage 4: Bijlage 5:
47 49 50 51 52
Projectoverzicht 31 december 2021 Begroting 2022 Toelichting bestedingen werkelijk 2021 Samenwerkingen Uitzendschema Metterdaad tv 2021
Infographic 56
3
Kengetallen over de afgelopen vijf jaar Financiële kengetallen (x € 1.000) 2017 2018 2019 2020 2021 Projecten 5.083 4.326 4.243 4.806 5.154 Meerjarige periodieke giften 292 314 308 361 339 Nalatenschappen 676 1.065 1.008 1.279 1.094 Overige baten 5 5 Totaal baten uit eigen fondsenwerving 6.051 5.705 5.559 6.451 6.592 Besteed aan projecten 6.474 4.948 5.104 5.499 5.922 Besteed aan bewustwording 49 91 102 111 129 Totaal besteed aan projecten en bewustwording 6.523 5.039 5.206 5.610 6.051 Totaal besteed aan overige 408 386 525 514 396 Saldo van baten en lasten -880 280 -172 327 145 Reserves Continuïteitsreserve 306 352 500 515 523 Bestemmingsreserve 214 448 128 440 577 Totaal reserves 520 800 628 955 1.100 Niet-financiële kengetallen 2017 2018 2019 2020 2021 Continuïteitsreserve / vaste kosten (wettelijke norm < 1,5) 0,8 0,8 0,9 0,9 1,0 Bestedingen / baten (doelstelling > 90%) 107% 88% 94% 87% 92%
4
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
5
Voorwoord Ik zag het in de blik van de ogen van Mykola uit Oekraïne: hij wilde zoveel zeggen, maar de woorden kwamen niet. Getraumatiseerd nadat hij als kind verwaarloosd opgroeide, letterlijk in het hondenhok. Ik zag het in de ogen van de ondervoede baby Jiad uit Jemen. Kwetsbaar, ziek en zwak door gebrek aan voeding en goede zorg. Ik zag het in de ogen van de dakloze uit Hongarije, van de vervolgde christenen in Nigeria, van de zieke in Senegal. Ik zag de nood waar in ze zaten, de armoede waarin ze leefden of het onrecht dat hun werd aangedaan. En wij – als team van EO Metterdaad – vertelden hun verhaal. We gaven al deze mensen een stem, omdat we vinden dat ieder mens een waardevol leven verdient. Vanuit de overtuiging dat Gods liefde voor iedereen is, hebben wij in 2021 weer vele tientallen verhalen verteld via de kanalen van de Evangelische Omroep. En daardoor zag ik niet alleen nood. Ik zag ook hoop. Hoop voor de slechthorende in Rwanda die eindelijk werk kreeg, hoop voor de meisjes in Pakistan die naar school konden, hoop voor de gevangenen in Albanië. Al deze mensen lieten mij zien dat hoop doet leven en weer nieuwe veerkracht geeft. Door het vertellen van al deze verhalen hebben we ook het afgelopen jaar weer veel geld ontvangen van kijkers, lezers en vaste donateurs. En met dit geld hebben we aan veel verhalen een andere wending kunnen geven door de vele partners waar we wereldwijd mee samenwerken. En dat maakt mij nederig en dankbaar tegelijk. 2021 stond voor een groot deel weer in het teken van de pandemie. En dat gaf grote uitdagingen voor de reizen die we wilden maken om verhalen te kunnen vertellen. Het team van EO Metterdaad heeft grote creativiteit en vastberadenheid laten zien om te doen waar we voor staan: samen geven we stem en steun aan mensen die leven in armoede, nood en onrecht. Het komende jaar doen we dit voor het vijftigste jaar op rij. Wij willen deze verhalen blijven vertellen om er een positieve wending aan te kunnen geven. Dat kan alleen dankzij u. Wij willen u daarom op deze plek hartelijk danken voor uw steun in het afgelopen jaar. Nienke Bakker Hoofd EO Metterdaad Hilversum, 6 april 2022
6
1
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Bestuursverslag
Net als alle andere goede doelen hielden we ons hart vast voor 2021. Zou het zo lang aanhouden van wat de coronapandemie was gaan heten ervoor zorgen dat onze gevers EO Metterdaad toch de rug zouden toekeren? Nu 2021 is afgelopen kunnen we niet anders concluderen dan dat u als EO Metterdaadachterban onverstoorbaar betrokken bent gebleven. Als we naar de cijfers kijken dan zijn we bijzonder dankbaar voor de gestegen opbrengsten tot € 6,6 miljoen. Het toegewijde team van medewerkers heeft heel wat obstakels op de weg moeten overwinnen, zoals nauwelijks kunnen reizen naar de landen waar we werken, maar heeft krachtig geïmproviseerd om
boeiende programma’s te blijven maken gedurende 2021. De meer dan gemiddelde ‘drive’ van het team heeft ervoor gezorgd dat de nood in andere delen van de wereld ook in 2021 weer goed onder de aandacht is gebracht. Al 50 jaar kan EO Metterdaad in het voetspoor van Jezus Christus door uw bijdragen over de hele wereld bijzondere projecten ondersteunen. We kunnen inmiddels wel zeggen dat EO Metterdaad één van de meer ervaren organisaties is geworden die ook wijs weet te opereren in complexe situaties. Tegelijk is het frisse elan, dat zo kenmerkend is voor EO Metterdaad, nog
7
helemaal aanwezig. Jezus zegt ‘Vrede zij met jullie! Zoals de Vader Mij heeft uitgezonden, zo zend Ik jullie uit’ en dit bepaalt waarop wij over onze opdracht denken en die uitvoeren. Het is ons fundament en model. Wij zijn niet gerechtigd een ander spoor te volgen. Dat elan is de echte motor waar EO Metterdaad op draait, en tegelijk heeft iedere professionele organisatie daarnaast goede ‘governance’ nodig en professionele ‘checks and balances’. Als stichtingsbestuur hebben wij een toezichthoudende rol. In 2021 hebben we dit ingevuld met een mix van formele en informele contactmomenten. We hebben als bestuur vier keer vergaderd met het hoofd van EO Metterdaad en de adjunct-directeur van de EO. Aanvullend was er geregeld contact tussen bestuursleden en het hoofd, waardoor we een goed begrip hielden van de uitdagingen. Onze taak is ook het vaststellen van de gecontroleerde jaarrekening. Dit doen we zonder voorbehoud, zie elders in dit jaarverslag. De jaarrekening 2021 laat een blijvend gezonde financiële situatie zien. Wij herkennen in de jaarrekening het gewenste beleid om enerzijds zo weinig mogelijk reserves aan te houden door snel maar grondig te besteden aan projecten, en anderzijds wel een noodzakelijke reserve aan te houden voor onverwachte schommelingen in de toekomst. De volgende onderwerpen van strategisch belang kregen in 2021 onze speciale aandacht. De EO zit in een transitie waarbij content gemaakt wordt aan de hand
8
van domeinen en thema’s. Daarnaast zal de content gemaakt worden voor specifieke doelgroepen. We hebben nagedacht over hoe EO Metterdaad dit op een effectieve manier zal gaan implementeren. Ook dit jaar stonden de strategische consequenties van trends in het medialandschap op de agenda, zoals de opkomst van social-mediakanalen naast de traditionele televisie-uitzendingen. In 2021 hebben we nadrukkelijker achterom gekeken, u willen informeren over wat er na een periode was gebeurd met het project waar u zich eerder aan had verbonden. We dachten na over hoe het element bewustwording van kijkers en achterban, naast het element van fondsenwerving, op een goede manier kan worden geïntensiveerd en gefinancierd. Strategie, procedures en goede bestuursinstrumenten zijn belangrijk, maar de mensen van het team geven EO Metterdaad dagelijks ‘gezicht’ naar vele partnerorganisaties in Nederland en wereldwijd. De manier waarop het team ook in 2021 zich weer heeft ingezet is van grote klasse. Als nieuw hoofd van dat team heeft Nienke Bakker er inmiddels ruim een jaar op zitten en we waarderen de wijze waarop ze zich heeft ingewerkt en leiderschap toonde in het geven van structuur en richting, ondanks de belemmeringen van de coronapandemie. We zijn vol vertrouwen dat het EO Metterdaad team ook in 2022 het beste wat ze hebben zullen geven en zullen laten zien. Het bestuur van stichting EO Metterdaad, Ineke Schaddelee, voorzitter Addie van Dalen, penningmeester Marnix Segers, secretaris
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
1.1
Over EO Metterdaad
EO Metterdaad is een EO-programma dat aandacht vraagt voor onrecht, nood en armoede wereldwijd. Overtuigd van Gods liefde voor iedereen vertellen we echte verhalen over wat die liefde wereldwijd voor mensen betekent. Op deze manier werken we aan bewustwording én werven we fondsen voor mensen die leven in onrecht, nood en armoede. De fondsen die we werven besteden we op een verantwoorde manier via de stichting EO Metterdaad. Stichting EO Metterdaad heeft een groot netwerk aan christelijke partnerorganisaties. Met hen maken we wereldwijd onze verhalen en we steunen hun projecten. EO Metterdaad geeft mensen de kans om hun welvaart te delen met mensen die leven in nood, armoede en onrecht. Onze kijkers, volgers en lezers kunnen geld geven voor de projecten die we in beeld brengen. Stichting EO Metterdaad zorgt ervoor dat dit geld verantwoord wordt besteed waarbij 90% van de gift bij het project terecht komt. EO Metterdaad: een bijzonder verhaal Al vijf jaar na de oprichting van de Evangelische Omroep in 1967 ontstond de gedachte om de mediakanalen van de EO te
gebruiken voor fondswerving voor goede doelen. De naam Metterdaad stamt dan ook al uit 1972 en wil vooral zeggen dat de EO niet alleen met woorden, maar ook met daden de medemens wil helpen. In oktober 1972 was de eerste radio-uitzending. De eerste tv-uitzending volgde in januari 1973. Dat betekent dat EO Metterdaad in 2022 maar liefst 50 jaar bestaat. In die 50 jaar is er uiteraard veel veranderd; zowel in de hulpverlening als in de media. Maar deze twee kanten van EO Metterdaad: media en hulpverlening zijn in die 50 jaar constant gebleven. Dat maakt EO Metterdaad tot een unieke organisatie. Onze doelstelling In de statuten van stichting EO Metterdaad staat de volgende doelstelling omschreven: “De stichting heeft ten doel het financieren van de hulporganisaties met het oog op de uitvoering van projecten” Zoals hierboven beschreven, is EO Metterdaad al bijna vijftig jaar een EO-programma. Door de jaren heen zet EO Metterdaad zich in voor zending, ontwikkelingswerk en noodhulp wereldwijd. Met de fondsen die EO Metterdaad werft via de mediakanalen van de EO, financiert EO Metterdaad pro-
jecten uit het grote netwerk van christelijke partnerorganisaties. Daarnaast wil EO Metterdaad het publiek bewustmaken van ongelijkheid en hen inzicht geven in de grote problemen, in onrecht en kwetsbaarheid waar mensen wereldwijd mee te maken hebben. Vanuit de nood en armoede laten wij veerkracht zien, omdat wij geloven in een hoopvolle samenleving. Bestuur Het bestuur van EO Metterdaad houdt in beginsel toezicht op de uitvoering door de EO van de aan haar opgedragen taak en ziet toe op de besteding van de geworven fondsen. Het bestuur bestuurt de stichting aan de hand van de vastgestelde doelstelling. De bestuursleden kunnen voor maximaal twee termijnen van drie jaar worden herbenoemd. In 2021 heeft het bestuur vier keer vergaderd met het hoofd van EO Metterdaad en de adjunct-directeur van de EO. Het bestuur bestond ook in 2021 uit drie onafhankelijke leden die geen andere functies vervullen bij de EO. Het bestuur is – zoals de huidige wetgeving vraagt – ingeschreven als UBO’s (Ultimate Beneficial Owners) bij de Kamer van Koophandel.
9
De drie bestuursleden zijn: Voorzitter: Mw. A.S. (Ineke) SchaddeleeVan Bodegraven, MSc LLM RA Onderzoeker en accountant bij de Algemene Rekenkamer
Penningmeester: De heer drs. A. (Addie) van Dalen Zelfstandig trainer/coach en interim-manager
Secretaris: De heer ing. M.J. (Marnix) Segers Diplomaat bij het ministerie van Buitenlandse Zaken
10
De bestuursleden van de stichting EO Metterdaad ontvangen geen vergoeding voor hun werkzaamheden. De onkosten die zij maken worden vergoed binnen de geldende afspraken van de EO-regeling. De nevenfuncties van het bestuur zijn, als daar sprake van is, via de website openbaar. Deze nevenfuncties worden getoetst op tegenstrijdige belangen. Hiervan blijkt geen sprake te zijn. Rooster van aftreden: Per 1 mei 2023 is aftredend (en herbenoembaar) de heer drs. A. van Dalen Per 20 maart 2024 is aftredend (en herbenoembaar) mw. A.S. Schaddelee-Van Bodegraven, MSc LLM RA Per 1 januari 2025 is aftredend (en herbenoembaar) de heer ing. M.J. Segers
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
1.2
Onze werkwijze
Zoals hiervoor al duidelijk werd, is EO Metterdaad enerzijds een programmatisch onderdeel van de Evangelische Omroep en anderzijds een stichting. De verhalen die we vertellen via onze mediauitingen (zoals ons wekelijkse televisieprogramma) werden in 2021 gefinancierd uit een bijdrage van de publieke omroep (NPO). Voor een ander deel kwamen die uit de eigen middelen van de EO. Volgens de Mediawet is de Evangelische Omroep verantwoordelijk voor alle media-activiteiten van EO Metterdaad. Dat maakt EO Metterdaad tot een programmatische afdeling van de EO. Daarnaast is EO Metterdaad sinds 2006 een zelfstandige stichting. De strengere eisen in de Mediawet met betrekking tot nevenactiviteiten van publieke omroepen hebben ertoe geleid dat EO Metterdaad een zelfstandige stichting is, met een bestuur en statuten. Binnen de stichting werken medewerkers aan fondswerving, bewustwording, projecten, beheer en administratie. EO Metterdaad voert zelf geen projecten uit, maar financiert projecten via in Nederland gevestigde christelijke hulporganisaties. De medewerkers van stichting EO Metterdaad zijn in loondienst van de Evangelische Omroep en worden tegen kostprijs ter beschikking gesteld aan de stichting.
De Evangelische Omroep hanteert de cao Omroeppersoneel. Er is een overeenkomst tussen de EO en de stichting EO Metterdaad waarbij het bestuur van EO Metterdaad de EO opdracht en volmacht geeft om zorg te dragen voor het verwezenlijken van de doelstelling. Dhr. J. (Jaap) Kooij, adjunct-directeur
Evangelische Omroep, vertegenwoordigt in dezen de EO. De kosten van bewustwording, fondswerving, projecten, beheer, administratie, activiteiten en diensten worden op basis van een vooraf overeengekomen toerekening, verdeeld tussen de EO en stichting EO Metterdaad.
11
Als je gelooft in delen
Vier uitgelichte projecten van afgelopen jaar
12
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Albanië
Opbrengst € 752.000
Met onze Kerstcampagne ‘Haal Albanië uit de schaduw’ vroegen we aandacht voor de vele Albanezen in donkere, uitzichtloze situaties door bijvoorbeeld armoede en dakloosheid. Zo steunden we ook het voedselbanken-project van Wilma Verburg. “Delen van alles wat ik heb mogen krijgen” “Wat me aanspreekt aan EO Metterdaad is dat ze projecten in het buitenland steunen. Ik heb toch het idee dat er in Nederland altijd nog wel een vangnet is voor mensen nood. In de landen waar EO Metterdaad komt is dat zelden tot nooit het geval. De mensen daar kunnen vaak zelf ook zo weinig aan hun situatie doen. Daarom deel ik graag van alle zegeningen die ik heb gekregen met hen.” Bert Verhoek Donateur “Om te kunnen delen, heb je elkaar nodig” “Voor mij is het duidelijk dat je het niet alleen kan, maar dat we het met elkaar doen. Want anders hadden we de families ver in de bergen nooit gevonden of de kinderen in de sloppenwijken of de daklozen op straat. Doordat EO Metterdaad ons werk zo sprekend in beeld heeft gebracht, kunnen we volgend jaar nog meer maaltijden geven aan de daklozen, de straatkinderen en ieder die honger heeft.” Wilma Verburg Foodbank Albania ‘Wat zij uitdelen, houdt mij op de been’ “Mijn leven is niet makkelijk. Ik heb een psychische aandoening, leef op straat en verdien alleen wat met verkopem van blikjes die ik vind op straat. Daarom kom ik elke dag naar de gaarkeuken van de voedselbank. Het eten wat ze daar uitdelen, houdt me op de been.” Nevrus (55 jaar) Dakloze
13
1.2.1
Fondswerving
EO Metterdaad vertelt verhalen via diverse EO-kanalen (waaronder een eigen televisieprogramma) en benut de mediamogelijkheden optimaal om met verhalen fondsen te werven en mensen bewust te maken van armoede, nood en onrecht wereldwijd. Samengevat werken we als volgt: • Wij hebben een basis van vaste donateurs die we met regelmaat persoonlijk benaderen. • We onderhouden een netwerk van grote en kleinere christelijke organisaties op het gebied van ontwikkelingshulp, noodhulp en zending. De Evangelische Omroep representeert deze organisaties door EO Metterdaad. • EO Metterdaad beoordeelt alle projecten voor en na fondswerving professioneel en zorgt voor een adequate verantwoording door de partnerorganisaties. • We zijn voor de donateur een betrouwbaar merk en we informeren transparant over de besteding van geworven fondsen. • Bij grote noodhulpacties biedt EO Metterdaad met het Christelijk Noodhulpcluster een alternatief voor Giro555. Zoals hierboven beschreven, werft EO Metterdaad fondsen met haar
14
verhalen. Hieronder staat toegelicht hoe deze fondswerving in 2021 heeft plaatsgevonden en ook welke extra strategie wordt ingezet om fondsen te werven. Maandproject In 2021 was het programma EO Metterdaad wekelijks op zaterdag te zien met een aflevering van 25 minuten op NPO2 om 17.35 uur en op zondag met een aflevering van 10 minuten om 11.30 op NPO2. Gemiddeld stond elke vier weken een nieuw geselecteerd project centraal dat we bij onze donateurs onder de aandacht wilden brengen. Dat gebeurde onder andere in ons wekelijkse televisieprogramma dat we standaard afsloten met een URL, ons IBAN-nummer en een oproep om te doneren. Ook op onze website, Facebook, radiospot en wekelijks in onze vaste rubriek in het EO-magazine Visie vroegen we mensen te doneren voor ons maandproject. In 2021 hebben we 51 televisieafleveringen van 25 minuten gemaakt. Door de coronabeperkingen die er in een groot deel van het jaar waren, gebruikten we filmmateriaal van de organisaties zelf. We combineerden dat met een bezoek aan betrokkenen en/of landgenoten in Nederland. Rachel Rosier en Arjan Lock presenteer-
den afwisselend de series. In de tweede helft van het jaar werd het weer mogelijk zelf te reizen en daarom was het in het najaar weer mogelijk om afleveringen uit te zenden die volledig buiten Nederland waren opgenomen. Campagnes Vier keer per jaar wordt een maandproject nog meer uitgelicht in de vorm van een campagne. In een campagne vragen we de betrokken partnerorganisaties onder hun achterban aandacht te vragen voor het thema. Binnen de EO is er dan ook meer aandacht voor de specifieke EO Metterdaad-actie van die maand. Op de verschillende communities zoals Eva, Visie, Lazarus en de portal EO.nl vertellen we verhalen vanuit de campagne om zo extra aandacht voor het project te vragen. Een voorbeeld van een campagne in 2021 is onze serie over Jemen. De betrokken organisaties en EO Metterdaad hebben op verschillende manieren aandacht gevraagd voor het volgende thema: “21 miljoen mensen hebben jouw hulp nodig”. Waarbij “21” als rode draad door de campagne liep met 21 interviews en een 21 dagen challenge. Er is intensief samengewerkt door de betrokken organisaties en er werd gezamenlijk geadverteerd in het Nederlands
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Dagblad. Hieronder staat een overzicht van de vier grote campagnes.
Februari: Nigeria Thema: Slachtoffers Boko Haram - steun voor vervolgde christenen Opbrengst: € 457.000 Mei: Pakistan Thema: Versterk de positie van Pakistaanse vrouwen Opbrengst: € 357.000 Augustus: Jemen Thema: 21 miljoen mensen hebben jouw hulp nodig Opbrengst: € 649.000 December (kerstactie): Albanië Thema: Haal Albanië uit de schaduw, geef lichtpuntjes van hoop Opbrengst (in 2021): € 664.000
Donateurs In 2021 had EO Metterdaad 3.426 vaste donateurs en 40.887 incidentele donateurs. De vaste en incidentele donateurs ontvingen het afgelopen jaar vier keer een
Direct Mail, vier nieuwsbrieven en zeven E-DM’s (digitale fondswervingsbrieven), die aansloten bij het project dat die maand centraal stond in onze uitingen. Hierin werd een oproep gedaan om het project te steunen. De Direct Mails vielen op de deurmat in de context van de vier hiervoor genoemde grote campagnes. Concreet werd mensen gevraagd om via QR-codes, een URL, Tikkie of reguliere bankoverschrijvingen geld te doneren aan EO Metterdaad. Noodhulp Afhankelijk van de actualiteit komt EO Metterdaad acuut in actie bij een grote ramp wereldwijd. Vanwege onze mediamogelijkheden en ons grote netwerk aan partners zijn wij in staat om heel snel in actie te komen en mensen te informeren. EO Metterdaad maakt onderdeel uit van het Christelijk Noodhulpcluster (CNC), dat verder bestaat uit: ZOA, Dorcas, Red een Kind, Woord en Daad en Tearfund. Bij rampen wordt afgestemd of deze zes partners gezamenlijk in actie komen of niet. Bij een gezamenlijke actie wordt fondswerving en besteding van de fondsen onderling afgestemd.
Bij noodhulp werft EO Metterdaad voornamelijk fondsen via e-mail (een online DM), website, social media en diverse EO-kanalen. In 2021 is er gezamenlijk met het Christelijk Noodhulpcluster actiegevoerd voor Zuid-Azië. EO Metterdaad startte deze actie naar aanleiding van de acute nood veroorzaakt door de delta-variant van het coronavirus in de omgeving van India. Later sloot het CNC aan bij deze actie en hebben we ook buiten India in Zuid-Azië steun geboden aan projecten gericht op de gevolgen van het coronavirus. De opbrengst van deze actie was € 377.000. Een andere noodhulpactie die we hebben gevoerd was naar aanleiding van de aardbeving in Haïti. Deze actie was – in afstemming met het CNC - alleen door EO Metterdaad opgezet. We hebben online aandacht gevraagd voor de nood in Haïti en met een digitale Direct Mail aan alle gevers van EO Metterdaad en de nieuwsbriefontvangers. De opbrengst voor deze actie was € 370.000. De noodhulp is uitgevoerd door de partnerorganisaties Zending en Gemeente, Woord en Daad, Tearfund en World Vision.
15
Schenken en nalaten EO Metterdaad biedt de mogelijkheid om periodiek te geven met de bijbehorende fiscale voordelen. In 2021 hebben we hier in ons donateursmagazine speciaal aandacht aan gegeven. Ook op onze website leggen we uit hoe een gift periodiek kan worden vastgelegd en wat daarvan de voordelen zijn. Daarnaast zijn donateurs telefonisch benaderd met de vraag of ze hun periodieke gift willen vastleggen. Het is ook mogelijk om EO Metterdaad op te nemen in het testament; om na overlijden een deel van het vermogen na te laten aan EO Metterdaad. In 2021 ontving EO Metterdaad 1,1 miljoen euro vanuit legaten en nalatenschappen. We zien dat er elk jaar verschillende mensen besluiten om EO Metterdaad in hun testament op te nemen. We willen mensen in dit proces zo goed mogelijk informeren, adviseren en begeleiden. We hebben dat het afgelopen jaar gedaan op onze website. Ook hebben we het afgelopen jaar gewerkt aan een strategie voor nalatenschappen. Deze strategie gaan we in 2022 uitrollen door onder andere een relatiebeheerder aan te stellen en een nieuwe brochure te maken.
16
Donateurs geven vaak terug dat ze EO Metterdaad een betrouwbare organisatie vinden om geld aan te geven. Dat willen we uiteraard waarmaken. In paragraaf 1.2.3 wordt toegelicht hoe we de fondsen die we werven beheren en besteden. Samenwerking binnen de EO Normaliter zet EO Metterdaad een aantal keer per jaar, in samenwerking met een EO community, een specifieke actie op. Dat doen we bijvoorbeeld met jongerenplatform BEAM, met de vrouwencommunity EVA of met Nederland Zingt. Deze samenwerkingen vonden voorheen vaak plaats tijdens evenementen. Door de coronacrisis zijn er weinig evenementen mogelijk geweest het afgelopen jaar en is de samenwerking wat beperkter gebleven. Wel hebben we twee speciale acties gedaan met BEAM en Eva. Samen met BEAM kwamen we online in actie tegen gedwongen kindhuwelijken in Nepal onder de naam “Code Wit”. Op een ludieke manier is er in de BEAM-kerkdienst aandacht aan dit onderwerp besteed. In totaal is er € 30.000 opgehaald. Samen met vrouwencommunity EVA heeft EO Metterdaad
aandacht besteed aan het project Next Steps dat erop is gericht Roemeense vrouwen uit de prostitutie te laten stappen. Project Next Steps is een samenwerking van de organisaties IJM, Leger des Heils, Bright Fame en Dorcas. Het doel van dit project is om vrouwen te laten uitstappen uit de prostitutie. Het gaat om Roemeense vrouwen die in Roemenië of in Nederland in de prostitutie zijn beland. Om dit mogelijk te maken hebben de vier organisaties hun krachten gebundeld, omdat al deze organisaties eigen expertise meebrengen die nodig is om vrouwen succesvol te laten uitstappen. Bright Fame en het Leger des Heils hebben contact met vrouwen in de prostitutie. Dorcas heeft een familieprogramma in dorpen van herkomst met mogelijkheden voor een opleiding of het opstarten van een bedrijfje. IJM levert juridische steun en zorg voor vervolging van pooiers en mensenhandelaren. Helaas vielen de inkomsten op dit project tegen en kunnen we niet volledig inzetten op de geplande voorlichting. We zetten met name in op het uit de prostitutie stappen van de vrouwen. De opbrengst van deze actie was € 37.000.
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
1.2.2
Samenwerking partners
Partnerbeleid EO Metterdaad voert zelf geen projecten uit, maar heeft wel een unieke rol in het besteden van geworven fondsen via christelijke organisaties. Omdat EO Metterdaad al bijna 50 jaar samenwerkt met een breed scala van christelijke organisaties hebben we zicht op de vele projecten die er wereldwijd zijn. Voor donateurs heeft dit als voordeel dat ze verschillende organisaties en projecten steunen als ze EO Metterdaad steunen. Via onze mediakanalen vertellen we verhalen over deze projecten, zodat donateurs goed zicht krijgen op waar hun geld aan wordt besteed. Een project gaat ‘leven’. Bij grote giften en nalatenschappen is het mogelijk dat er specifieke wensen aan de besteding worden gekoppeld, zoals bijvoorbeeld ‘onderwijs in Afrika’. EO Metterdaad kan via het uitgebreide netwerk de juiste partnerorganisatie zoeken om daar het geld te besteden. Het is uniek dat EO Metterdaad in het geval van noodhulp meteen kan schakelen omdat we weten
welke organisaties actief zijn in het getroffen gebied. Het is voor ons mogelijk om de betrokken partijen snel bij elkaar te roepen en voorstellen op te vragen voor besteding. Dit kan alleen met organisaties waar al vaker mee is samengewerkt. Voor nieuwe organisaties is dat niet mogelijk omdat we daar eerst een uitgebreid vooronderzoek willen doen naar de werkwijze, betrouwbaarheid en capaciteit van de organisatie. Het is van groot belang dat donateurs de betrouwbaarheid van EO Metterdaad blijven zien en daarom is er een uitgebreide toets voor nieuwe organisaties en blijven we kritisch betrokken bij organisaties waar we al langer mee werken. Bij elke projectaanvraag bekijken we zorgvuldig of de voorgestelde interventie waargemaakt kan worden en of de aanvraag voldoet aan de eisen van EO Metterdaad. In bijlage 4 staat de lijst van organisaties waar EO Metterdaad in 2021 mee heeft samengewerkt. Zoals hierboven beschreven begint de samenwerking bij een zorgvuldige selectie. Niet elke hulporga-
nisatie kan zomaar samenwerken met EO Metterdaad. EO Metterdaad heeft de volgende basisvoorwaarden waar organisaties aan moeten voldoen om tot een samenwerking te komen: • De organisatie is een Nederlandse hulp-, zendings- of ontwikkelingsorganisatie die werkt vanuit de christelijke identiteit. • De organisatie heeft een ANBI-status • De organisatie heeft een fraudeprotocol en anti-corruptiebeleid en handhaaft dat ook. Aanvullend aan deze voorwaarden willen we van elke organisatie een jaarverslag en jaarrekening zien en zullen we dit ook vragen van de lokale organisaties waar het project wordt uitgevoerd. Verschillende organisaties voeren namelijk niet zelf het project uit, maar laten dat doen door een lokale uitvoerende organisatie. In dat geval willen we ook weten of een organisatie beschikt over voldoende eigen middelen om na de bijdrage van EO Metterdaad zelfstandig het werk voort te zetten.
17
Als je gelooft in delen
Vier uitgelichte projecten van afgelopen jaar
18
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Jemen
Opbrengst € 653.000
Met onze campagne van Jemen vroegen we aandacht voor de slachtoffers van de ‘vergeten oorlog’ in dit land. Door een slepend, ingewikkeld en alles verwoestend conflict zijn 21 miljoen kinderen, vrouwen en mannen in Jemen afhankelijk van hulp. Om uitbraak van ziektes te voorkomen, investeerden we onder meer in schoon water. ‘Zelf heb ik meer dan genoeg’ “Ik vind delen en geven heel belangrijk. Ik heb zelf meer dan genoeg. Op tv zie ik regelmatig reportages van EO Metterdaad en die spreken me altijd erg aan. Omdat ik zelf in de kinderopvang werk, ben ik extra geïnteresseerd in projecten die kinderen steunen. Ik zie in mijn werk hoe ontzettend belangrijk een goede ontwikkeling voor kinderen is. Dat gun ik kinderen wereldwijd.” Melany Rijsdijk Donateur ‘Kinderen groeien door schoon water’ “We zijn bij Medair ontzettend blij met de samenwerking met EO Metterdaad rond de campagne voor Jemen. Via hen konden we verhalen van deze vergeten oorlog delen met Nederland. Met de donaties hielpen we onder meer een Jemenitisch bergdorp met het aanboren van een nieuwe waterbron. De oude was zo vervuild met fluoride, dat de botten van de kinderen er zelfs scheef van groeiden.” Plony Harteveld Medair ‘Houd moed, wat er ook gebeurt’ “Het leven hier is hard, vooral voor de kinderen. Ik leer aan de kinderen: houd moed, wat er ook gebeurt. Zet door. Er komt een beter leven. Ik hoop dat de oorlog stopt, dat het leven weer veilig wordt. Ik wil dat mijn familie een veilige, goede toekomst heeft, met genoeg te eten en alles wat ze nodig hebben.” Samair Sabh Opa en boer
19
1.2.3
Projectfinanciering
Projectselectie Vanuit ons netwerk van meer dan honderd hulporganisaties ontvangen wij projectvoorstellen of media-ideeën rond projecten. Dat gebeurt soms spontaan of als reactie op een oproep die wij plaatsen in de nieuwsbrief naar onze partner-organisaties. Als het project op het eerste gezicht lijkt te passen binnen de media starten er twee trajecten. Enerzijds onderzoekt de mediaredactie of een project geschikt is om in beeld te worden gebracht, of het veilig is om er naartoe te gaan en of er verhalen over het project kunnen worden verteld. Anderzijds kijkt de projectafdeling of een project geschikt is voor projectfinanciering. Zo beoordelen we onder andere de duurzaamheid, de identiteit van de lokale partner, de samenwerking met de overheid en kijken we of we achter het voorgestelde budget staan. We willen uiteraard dat zoveel mogelijk van ons geld terechtkomt bij het project en zo min mogelijk in overhead. Als het project positief wordt beoordeeld en daarnaast geschikt blijkt te zijn voor de media, kan de redactie starten met het maken van de content voor onze media-uitingen. Als alle content klaar is, start de fondswerving via onze diverse mediakanalen. In bijlage 1 staan alle projecten waar
20
we in 2021 fondsen voor hebben geworven. Projectselectie Noodhulp Zodra er sprake is van noodhulp, is er minder tijd om uitgebreide voorstellen op te vragen en is het noodzaak om snel te handelen zodat er zo snel mogelijk verandering kan komen in de noodsituatie. Daarom werkt de projectselectie bij noodhulp anders. In het geval van de aardbeving in Haïti, wat een concrete noodsituatie was in 2021, ligt er een draaiboek klaar wat intern gevolgd kan worden om een afweging te maken of het nuttig is een noodhulpactie op te zetten. Dan komt er na het overleg met het Christelijke Noodhulpcluster een besluit of we gezamenlijk in actie komen, of alleen EO Metterdaad. In het geval van de aardbeving op Haïti het afgelopen jaar was het een actie van alleen EO Metterdaad. Wij kijken dan in ons netwerk welke partnerorganisatie present is in de regio en op korte termijn in actie kan komen. We zeggen toe te willen steunen en beginnen met werven van fondsen. Tegelijk met het werven van fondsen werken de betrokken organisaties aan een plan voor de eerste noodhulp en zo kunnen we al sneller overgaan tot besteden dan in het geval van een regulier project.
Verdeling van giften Tot drie maanden na de start van de media-actie kunnen mensen geld doneren. Daarna wordt vastgesteld wat de opbrengst is. Als er projecten van meerdere organisaties betrokken zijn bij de actie, wordt de opbrengst verdeeld onder de organisaties. Het definitief toe te kennen bedrag hangt af van de opbrengst uit de fondswerving. Bij een hogere opbrengst dan vooraf begroot, wordt meestal besloten om andere projecten die geen media-aandacht kregen in de actie, mee te laten delen in de opbrengst. Zo’n ‘meeliftproject’ moet zo goed mogelijk aansluiten bij het thema dat in beeld is gebracht en bij voorkeur plaatsvinden in hetzelfde land. Bij noodhulp vindt de verdeling in principe plaats binnen de projecten van het Christelijk Noodhulpcluster (CNC), wanneer de actie gezamenlijk is gevoerd. Uitbetaling en verantwoording Van de giften die EO Metterdaad ontvangt, houdt EO Metterdaad 10% in om eigen kosten van te betalen. De aanvragende organisatie in Nederland ontvangt 2,5% over het toegekende bedrag voor de eigen overheadkosten in Nederland. Als de inkomsten bekend zijn, wordt een actueel projectvoorstel en budget opgevraagd van de
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
mediaprojecten en meeliftprojecten. Als we akkoord gaan met dat voorstel wordt, soms in deelbedragen, tot 90% van het toegekende bedrag uitbetaald. De overige 10% volgt na goedkeuring van de eindrapportage (verantwoording) van de hulporganisatie. Na uitbetaling dient de aanvragende organisatie in Nederland de voortgang van het project te monitoren en significante wijzigingen ten opzichte van het voorstel te melden aan EO Metterdaad. Ook fraude of eventuele misstanden binnen het project of de lokale organisatie moeten worden gemeld aan EO Metterdaad. Vandaar dat we van elke partner vragen een fraudeprotocol te hanteren. Binnen zes maanden na afronding van de gefinancierde activiteiten moet een eindrapportage worden ingediend. Bij projecten die meer dan € 100.000 hebben ontvangen, wordt naast deze eindrapportage een onafhankelijke lokale, externe, audit gevraagd. Bij lagere bedragen vertrouwen we op de interne controle van de organisaties waar we mee samenwerken en is een eindrapportage voldoende. Voor projecten tot en met € 5.000 wordt een onderlinge overeenkomst opgemaakt; over deze projecten hoeft niet gerapporteerd te worden wanneer de besteding in overeenstemming met de afspraak
is. Wel vraagt EO Metterdaad steekproefsgewijs rapportages op over deze projecten. In 2021 hebben we onze partnerorganisaties laten meedenken over een verbeterd controleprotocol waarin de afspraken voor de gevraagde verantwoording duidelijk uitgewerkt zijn. Ook hebben we de organisaties mee laten denken over een uniforme manier van projectvoorstellen indienen. Vanaf 2022 willen we het controleprotocol definitief maken en inzetten voor alle projecten. Er is in 2021 geen vermoeden van fraude bij ons gemeld.
Transparantie Donateurs van EO Metterdaad zien ons als een betrouwbare partner en dat willen we natuurlijk blijven waarmaken. Daarom leggen we jaarlijks, in onze jaarrekening, verantwoording af over de gelden die ons zijn toevertrouwd. Ook melden we op de website waar de overgemaakte gift aan zal worden besteed. In ons magazine, dat in 2021 drie keer is uitgekomen, blikken we terug op projecten die we hebben gefinancierd en wat daarin goed en soms ook minder goed is gegaan. Ook in de jaarkalender blikken we terug.
21
Als je gelooft in delen
Vier uitgelichte projecten van afgelopen jaar
22
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Haïti
Opbrengst € 370.000
In augustus werd Haïti getroffen door een hevige aardbeving. Er vielen duizenden doden en nog meer mensen raakten gewond. Tienduizenden eilandbewoners werden acuut dakloos. We startten een noodhulpcampagne en vroegen onze donateurs te geven voor schoon water, voedsel en (tijdelijk) onderdak. ‘Ik deel van mijn overvloed’ “Ik ben al wat ouder en kan niet alles meer. Wat ik nog wél kan is delen van mijn overvloed. Daarom geef ik aan EO Metterdaad. Ik houd zelf niet meer zo goed bij wat er in de wereld gebeurt, maar EO Metterdaad doet dat wel. En ik vertrouw er op dat zij de juiste keuzes maken en zorgen dat het geld goed terecht komt. Wat me ook aanspreekt: Metterdaad handelt vanuit de Bijbel, maar helpt iedereen in nood, wat ze ook geloven.” Jan Brandsma Donateur ‘Blij verrast met flink bedrag’ “We waren blij verrast met het flinke bedrag aan steun dat we van de donateurs van EO Metterdaad mochten ontvangen voor de slachtoffers van de aardbeving hier op het eiland. We besteedden het geld aan noodhulp zoals voedseltransporten. Daarnaast zijn we nu ook bezig met het bouwen van huisjes voor de vele Haïtianen die dakloos raakten.” René Lako Zending en Gemeente Haïti ‘Elke dag een maaltijd voor de kinderen’ “Na de aardebeving kwam René ons tentzeilen en voedselpakketten brengen. We danken de Heer voor de organisatie uit Nederland die dit mogelijk maakt. Wij geloven dat God deze liefde voor ons bij onze Nederlandse broeders en zusters in het hart heeft gelegd. Onze kinderen krijgen nu elke dag een maaltijd; dat helpt om beter te leren op school. Dankzij alle gulle gaven van donateurs uit Nederland. God gebruikte hen om Haïti te zegenen!” Pastor Getro Alexandre Grand Place, Haïti
23
1.3
Financiën
Over het boekjaar 2021 is een positief resultaat gehaald van € 145.000. Het vermogen bedraagt € 1.100.000 (2020 € 955.000), dit is 27% van het balanstotaal (2020 26%). De current ratio is 1,37 (2020 1,36). Hieruit blijkt dat EO Metterdaad goed in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. De besteding aan projecten was € 5.922.000 en aan bewustwording € 129.000. In totaal is € 6.051.000 aan de doelstellingen besteed.
stellen dat de stichting ook in de toekomst aan haar verplichtingen kan voldoen. Op basis van de huidige onderkende risico’s en onzekerheden en de daarvoor getroffen beheersmaatregelen wordt de kans op een dergelijke gebeurtenis laag ingeschat. Zie ook paragraaf 1.4 Risico’s en Onzekerheden. EO Metterdaad is van mening dat een reserve van maximaal 1,0 maal de vaste jaarlijkse kosten van de werkorganisatie verantwoord is en de continuïteit daarmee is gegarandeerd. Bestemmingsreserve
De kosten voor fondswerving en beheer en administratie zijn conform begroting. Van de in 2021 ontvangen baten van € 6.592.000 heeft € 339.000 van de giften een meerjarig karakter. De meerjarige periodieke giften zijn contractueel overeengekomen met de gevers en hebben een looptijd van minimaal vijf jaar. In de toelichting op de jaarrekening worden onderdelen van het financieel beleid verder uitgewerkt en de cijfers over het boekjaar ten opzichte van het beleid toegelicht. Continuïteitsreserve De continuïteitsreserve wordt gevormd ter dekking van risico’s op korte termijn en om zeker te
24
De bestemmingsreserve wordt gevormd door de donaties die niet aan een specifiek (media)project gekoppeld zijn, zoals bijvoorbeeld nalatenschappen. EO Metterdaad voert een actief beleid om de bestemmingsreserve aan te wenden voor projecten die niet uit reguliere (media)activiteiten kunnen worden gefinancierd. Hierbij valt te denken aan: • Aanvullende fondsen bij projecten; • Financiering van projecten die niet uit de reguliere media-activiteiten kunnen worden gefinancierd; • Overige onverwachte/onbegrote situaties.
In 2021 is er twee keer een gerichte uitvraag gedaan voor de bestemmingsreserve. We vroegen in onze nieuwsbrief aan onze partners om projectvoorstellen in te dienen die gekoppeld zijn aan een bepaald thema. Van de eerste uitvraag vanuit de bestemmingsreserve zijn 6 organisaties ondersteund die vanwege de coronamaatregelen minder fondsen ontvingen uit hun achterban en zodoende minder konden uitgeven aan noodzakelijke projecten. Dit thema werd ons aangereikt door onze partners die te maken hadden met teruglopende inkomsten vanwege de coronapandemie. EO Metterdaad gaf hierdoor continuïteit aan projecten wereldwijd met een totale bijdrage van € 91.000. De tweede uitvraag was gericht op het thema ‘diaconale presentie’. Daarvoor zochten we projecten waar lokale kerken diaconaal actief zijn. De aanvragen mochten gaan over visie vorming en/of capaciteitsopbouw over dit thema. Dit thema kwam voort uit een brainstorm van het team, gericht op projecten die moeilijk in beeld te brengen zijn tijdens een filmreis en daardoor vaak niet in aanmerking komen voor fondsen. De lokale kerk ontwikkelt een visie op present zijn in de omgeving en wordt toegerust hoe ze diaconaal
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
present kunnen zijn. Bijvoorbeeld door diaconale taken uit te voeren zoals een gaarkeuken, aandacht voor eenzame ouderen, et cetera. Er zijn verschillende projectvoorstellen gekomen op deze uitvraag waarvan er 8 zijn gesteund met een totaalbedrag van € 277.000 Verder zijn er vanuit de bestemmingsreserve fondsen beschikbaar gesteld voor een bijdrage aan de acute noodhulpsituaties in Mo-
zambique en Ethiopië die in een overleg van het CNC naar voren kwamen. We houden ons bij de besteding van de bestemmingsreserve aan de afspraken die hierover zijn gemaakt tussen de EO en het bestuur van EO Metterdaad. Daarin staat dat projecten met een financiering van minder dan € 50.000 door het management van EO Metterdaad beoordeeld en goedgekeurd
mogen worden. In de reguliere vergaderingen met het bestuur wordt hierover achteraf aan het bestuur gerapporteerd. Voor projecten groter of gelijk aan € 50.000 wordt vooraf aan het bestuur goedkeuring gevraagd. Hiervoor wordt een projectbeschrijving aan het bestuur gestuurd. Goedkeuring kan mondeling tijdens de vergadering of schriftelijk per e-mail plaatsvinden.
25
De uitvraag aan organisaties om projecten in te dienen die passen bij het thema van de bestemmingsreserve gaat via de nieuwsbrief/update, waarin duidelijk is omschreven aan welke voorwaarden projecten moeten voldoen. Onderstaande voorwaarden gelden altijd voor projecten die zijn ingediend in het kader van de bestemmingsreserve: • Aansluiten bij visie en missie van EO Metterdaad • Organisatie voldoet aan voorwaarden EO Metterdaad (werkt vanuit christelijke identiteit) • Aansluiten bij het thema van de bestemmingsreserve • Er was de afgelopen jaren sprake van een bestaande financieringsrelatie met de betrokken partnerorganisatie. Beheer van gelden Projecten die EO Metterdaad financiert hebben vaak een looptijd van langer dan één jaar (m.u.v. noodhulp). Omdat we willen dat de fondsen goed en verantwoord worden besteed, worden de beschikbare fondsen niet direct volledig uitbetaald, maar volgt het laatste deel van de uitbetaling nadat de financiële verantwoording is ontvangen en goedge-
26
keurd. Daarnaast zorgen de eerder genoemde continuïteitsreserve en bestemmingsreserve ervoor dat gelden (tijdelijk) worden aangehouden binnen EO Metterdaad. Over deze gelden betalen we negatieve rente. Ook is er sprake van inflatie. Hierdoor vermindert op termijn het besteedbare bedrag. Om dit zoveel mogelijk te voorkomen is ervoor gekozen om voor een bedrag van € 1.000.000 deel te nemen in Oikocredit. Deze vorm van beleggen past binnen het terughoudende beleggingsbeleid van EO Metterdaad, onder andere omdat er sprake is van een laag risico. Maar nog belangrijker; Oikocredit sluit voor wat betreft missie en ethiek aan bij EO Metterdaad. Zo streeft ook Oikocredit niet naar winstmaximalisatie, maar staat sociale impact voorop. Kosten EO Metterdaad wil verantwoord en efficiënt omgaan met de haar toevertrouwde financiële middelen. Als onderdeel van het financieel beleid zijn daarom de wervingskosten, kosten voor beheer, administratie en bewustwording door het bestuur gemaximeerd. In 2021 was dit opnieuw maximaal 10 procent van wat wordt besteed aan projecten. Voor de werkelijke cijfers over dit boekjaar en vorige jaren verwijzen we naar
de jaarrekening. Het percentage dat partnerorganisaties mogen opvoeren als management- en overheadkosten voor de uitvoering van door EO Metterdaad gefinancierde projecten, is vastgesteld op maximaal 2,5 procent van het te ontvangen bedrag. ANBI De stichting EO Metterdaad is door de Belastingdienst erkend als een Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). Dat betekent dat giften voor donateurs fiscaal aftrekbaar zijn. ANBI-gegevens van EO Metterdaad staan op de website van EO Metterdaad. EO Metterdaad stimuleert periodiek schenken onder haar donateurs, omdat dit vanwege de fiscale aftrekbaarheid interessant is voor hen. Daarnaast geeft het EO Metterdaad de zekerheid dat de gift voor langere tijd gegeven zal worden. De donateur kan het gehele bedrag van de periodieke schenking in mindering brengen bij de inkomstenbelasting. Tussenkomst van een notaris is niet meer nodig, de schenking wordt aangegaan voor een periode van 5 jaar. Het formulier is te downloaden op de website en een relatiebeheerder is beschikbaar voor eventuele vragen of hulp.
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
1.4
Risico’s en onzekerheden
Ondanks een zorgvuldige uitvoering zijn er altijd risico’s verbonden aan fondsenwerving en ontwikkelingshulp. Risicomanagement is een integraal onderdeel van het gevoerde beleid binnen EO Metterdaad. Het beslaat zowel strategische als operationele activiteiten, financiën en wet- en regelgeving. Jaarlijks vindt er een analyse plaats van de risico’s op deze gebieden en worden beheersmaatregelen benoemd. Strategisch risico Beschikbaarheid en financiering van zendtijd door de NPO Fondsenwerving is voor EO Metterdaad onlosmakelijk verbonden met de inzet van media. De mate van beschikbaarheid en financiering van zendtijd en andere mediakanalen is bepalend voor de impact die EO Metterdaad kan maken. Politieke keuzes over de financiering en invulling van de Nederlandse Publieke Omroep (hierna NPO) kunnen effect hebben op de doelstellingen van de organisatie. De ontwikkelingen rondom de publieke omroep worden nauwlettend gevolgd, zodat benodigde visie- en beleidswijzigingen tijdig worden gesignaleerd. Daarnaast is er periodiek overleg met zendermanagers over de programmering. Het risico op dit punt wordt laag ingeschat mede door de erkenning van de
EO voor de concessieperiode 2022-2026. Financieel risico Afhankelijkheid van donateurs Dit is het risico dat de inkomstenstroom sterk vermindert omdat donateurs geen vertrouwen meer hebben in EO Metterdaad. Dit kan ontstaan door reputatieschade als gevolg van gebeurtenissen binnen de EO Metterdaad-organisatie die negatieve publiciteit opleveren. De getroffen beheersmaatregelen zijn: het opstellen van communicatie- en gedragsvoorschriften zodat mensen en projecten respectvol en realistisch in beeld worden gebracht, maatregelen om fraude te voorkomen en het verstrekken van transparante informatie over besteding van gelden. De samenstelling van het donateursbestand is een risico naar de toekomst toe, omdat de gemiddelde leeftijd van donateurs hoger is dan de gemiddelde leeftijd van onze bevolking. Dit risico wordt in de hele goede doelen – branche gezien. Er wordt met gerichte acties actief ingezet om de uitstroom van donateurs op te vangen met nieuwe aanwas. Tegelijk wordt er gekeken naar met name groepen die actief zijn op sociale media. In onze samenwerking met BEAM zijn we actief in een jongere doelgroep en naast doneren proberen we hen te verbinden aan EO Metterdaad.
Compliance risico Afhankelijkheid van partner organisaties Problemen bij uitvoering van projecten en besteding van door EO Metterdaad geworven gelden door partnerorganisaties, kunnen leiden tot reputatieschade voor EO Metterdaad. Maatregelen die zijn getroffen om dit risico te verminderen zijn: • Het opstellen van procedures bij de selectie van partnerorganisaties en van projecten. • Het opstellen van procedures ten aanzien van verantwoording van besteding van gelden. • Het regelmatig onder de aandacht brengen van het fraudeprotocol. Jaarlijks bezoeken we een aantal projecten die in dezelfde regio liggen. Op deze manier kunnen we meerdere projecten tijdens één reis bezoeken. We selecteren vaak regio’s en organisaties die wij nog minder goed kennen. Zo’n reis heeft twee doelen: • We willen de context (land en cultuur) waarin het project wordt uitgevoerd beter leren kennen. Dit helpt bij het beoordelen van de verantwoordingsrapportages en het helpt
27
bij toekomstige aanvragen uit dezelfde regio. • Daarnaast willen we het project en de lokale partnerorganisatie beter leren kennen. Daarbij kijken we naar de werkwijze (waaronder boekhouding en monitoring) en de resultaten die worden bereikt. In 2021 zijn er tien projecten bezocht in Griekenland en Albanië.
28
Operationele risico’s Afhankelijkheid van de vereniging EO EO Metterdaad maakt voor de uitvoering van haar activiteiten gebruik van de faciliteiten van de vereniging EO. Dit betreft facilitaire zaken, huisvesting en ICT-systemen. Door problemen bij de vereniging EO, kunnen deze faciliteiten wegvallen. De EO is een professioneel, solvabel en
betrouwbaar mediabedrijf in het publieke omroepbestel. EO Metterdaad onderhoudt nauwe contacten met de EO en is op de hoogte van actuele ontwikkelingen, zodat tijdig maatregelen kunnen worden genomen om de continuïteit van de facilitaire ondersteuning te waarborgen. Werken in en reizen naar risicogebieden Voor de programma’s die EO Met-
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
terdaad maakt, gaan medewerkers naar het buitenland. Vaak worden opnames gemaakt in risicogebieden met bijbehorende gevaren, waaronder geweldpleging en ontvoering. Voordat een medewerker naar een risicogebied gaat, wordt een verplichte veiligheidstraining gevolgd die periodiek wordt herhaald om up-to-date te blijven. Daarnaast zorgt de briefing voor een goede voorbereiding op de situatie in het risicogebied. Er zijn adequate verzekeringen afgesloten voor het werken in deze gebieden inclusief de mogelijkheden voor repatriëring. Voor gezondheidsrisico’s als gevolg van COVID-19 houden we ons aan de richtlijnen van het RIVM, de WHO en de protocollen die van toepassing zijn voor de audiovisuele sector. Nieuwe vormen van fondsenwerving Door technologische ontwikkelingen ontstaan er nieuwe financieringsmodellen. Zo wordt er steeds meer gebruik gemaakt van fondswerving via online en sociale
media voor de financiering van projecten. Op termijn kunnen deze nieuwe modellen de meer traditio nele methoden van fondsenwerving vervangen. In 2021 hebben we nog meer gebruik gemaakt van online fondswerving en hebben we meer focus aangebracht in onze social media. Hoewel TV een belangrijk medium is en blijft, is er in de samenleving van nu een duidelijke trend waarneembaar dat het gebruik van online en social media steeds meer toeneemt. EO Metterdaad wil van deze mogelijkheden gebruik maken om de verhalen van hoop te vertellen en de fondswerving zal zich intensiever op deze nieuwe media gaan richten. De EO heeft ambitie om in 2022 al haar merken samen te brengen in het online domein binnen één portal en EO Metterdaad maakt daar onderdeel van uit. Reputatieschade door gedrag medewerkers Medewerkers van EO Metterdaad en partnerorganisaties kunnen te maken krijgen met fraude, grensoverschrijdend gedrag of ander
gedrag wat invloed heeft op de medewerkers en de reputatie van Metterdaad. Daarom wordt er gewerkt met een fraudeprotocol en aan een protocol voor grensoverschrijdend gedrag. We creëren een veilige cultuur om deze onderwerpen bespreekbaar te maken. Totale inschatting risico’s en onzekerheden EO Metterdaad houdt zich op de hoogte van de belangrijkste risico’s en onzekerheden binnen de branche. De interne risicomanagement- en controlesystemen zijn niet gewijzigd in 2021 en hebben adequaat gewerkt. De risicobereidheid van EO Metterdaad is laag omdat EO Metterdaad als rentmeester van donaties van derden optreedt en projectfinancieringen en -verplichtingen slechts worden gedaan op basis van de binnengekomen fondsen. Ten aanzien van de bovengenoemde risico’s en onzekerheden wordt de kans op een negatieve gebeurtenis als laag ingeschat.
29
Als je gelooft in delen
Vier uitgelichte projecten van afgelopen jaar
30
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Zuid-Soedan
Opbrengst € 56.000
In het voorjaar van 2021 gaven we aandacht aan het werk van Agnes Kroesse (Dorcas) in Zuid-Soedan. In Zuid-Soedan heerst een sterke machocultuur. Vrouwen, zeker die met een beperking, krijgen weinig kansen. Daarom steunen we hen met vaktrainingen en bij het opzetten van eigen bedrijfjes. ‘Delen met vrouwen wereldwijd’ Wat ik als Nederlandse vrouw allemaal heb en kan, deel ik graag met vrouwen wereldwijd. ZIj hebben vaak veel minder kansen en vrijheid dan ik, zeker als ze ook nog eens een beperking hebben. Wat me aanspreekt aan de projecten die EO Metterdaad steunt, is dat ze vrouwen zelfredzaam willen maken, bijvoorbeeld door ze te helpen bij het opzetten van een eigen bedrijfje. Ellen van der Mout Donateur ‘Delen maakt rijker!’ “Ik ben heel blij dat EO Metterdaad haar media-podium wil delen om aandacht te vragen voor vrouwen zoals Viola en Hekima. Ontmoetingen met deze krachtige vrouwen, bevestigen mijn keuze om me in te zetten voor mensen in armoede en crisis. Hun doorzettingsvermogen, sterke geloof en levenskracht inspireren mij telkens opnieuw. Het maakt me dankbaar en doet me realiseren dat ikzelf rijker word van het mooie werk dat ik mag doen. Delen maakt rijker!” Agnes Kroesse Dorcas Zuid-Soedan ‘Iemand wilde me duwen’ Viola: “We hadden als kind allebei polio en raakten daardoor gehandicapt. Ik verloor mijn man in de oorlog en belandde in een vluchtelingopvang. Gelukkig wilde iemand me in mijn rolstoel naar de bakkersopleiding van Dorcas duwen om me aan te melden. Nu woon ik samen met Hekima op een compound en verkopen we thee en cake.” Viola Sabino Santo Jijomo Eigenaresse thee-kraampje
31
1.5
Beleidsplan
Voor 2022 is een beleidsplan opgesteld. Naast onze vaste pijlers en waarden zoals hiervoor omschreven, willen we ons in 2022 in het bijzonder op een aantal zaken richten. Hieronder staan de belangrijkste speerpunten, waar het jaarplan fondswerving inclusief budget aan ten grondslag ligt. Dit plan wordt getoetst en geëvalueerd op behaalde resultaten. • Als onderdeel van de EO, wordt EO Metterdaad in 2022 duidelijk gepositioneerd en helder naar buiten geformuleerd. We zijn volledig geïntegreerd in de EO.nl omgeving en haken aan bij EO-thema’s. • In 2022 zullen we eenmalige giftgevers vaker bereiken door vijf in plaats van vier fondswervingsbrieven te sturen. Via de kanalen en labels van de EO willen we projecten meer en breder onder de aandacht brengen. Daarnaast hopen we in 2022 weer aanwezig te kunnen zijn bij evenementen als de EO Jongerendag en de Nederland Zingt Dag.
32
• EO Metterdaad zal structurele donateurs beter gaan faciliteren met informatie over onze maandprojecten via onder andere maandelijkse (gerichte en gepersonaliseerde) nieuwsbrieven, een jaarkalender, bedankmails en ons magazine. We zijn transparant over onze inkomsten en bestedingen en doen er alles aan om deze groep structurele donateurs te behouden en te laten groeien. • EO Metterdaad zal donateurs en eenmalige giftgevers gaan wijzen op de (belasting)voordelen van periodiek geven om zo de groep periodiek gevers te vergroten. • Het thema nalaten wordt een vast onderdeel van onze marketing- en fondswervingsstrategie. Er komt een nieuwe brochure en een campagne om oudere gevers bewust te maken van de mogelijkheden om na te laten aan EO Metterdaad. • Bij grote noodhulpacties werken we samen binnen het Chris-
telijk Noodhulpcluster (CNC). Het Christelijk Noodhulpcluster heeft als ambitie om het christelijk alternatief te zijn voor Giro 555. Aangezien we vanaf 2022 televisieprogramma’s van 10 minuten maken in plaats van 25 minuten, gaan we per actie kijken of het mogelijk is om hier ook op televisie aandacht aan te geven. • We gaan voor de samenwerking met onze partners een helder partnerbeleid opstellen waarin we gedetailleerd uitleggen wanneer een organisatie partner kan worden van EO Metterdaad. • EO Metterdaad heeft een transparante en vakkundige beoordeling en selectie van projecten en zorgt voor heldere en adequate financiële projectrapportage door de partners. We stellen een helder controleprotocol op, zodat voor de partnerorganisaties nog duidelijker is wat EO Metterdaad verwacht met betrekking tot de verantwoording van de projecten.
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
1.6
Vooruitblik
In de begroting voor 2022 stellen we met betrekking tot de te verwachten inkomsten bescheiden doelen. Dat heeft te maken met de volgende ontwikkelingen waarvan we de impact willen afwachten: • De Evangelische Omroep beweegt en EO Metterdaad beweegt mee. We zullen bij alle content die we maken en in de fondswerving meer rekening houden met de behoefte van onze doelgroep. Ook gaat de Evangelische Omroep vanuit domeinen en thema’s werken. De intentie is dat het bereik van EO Metterdaad hierdoor wordt vergroot. • In 2022 gaat de website van EO Metterdaad onderdeel uitmaken van EO.nl. Ook hiervoor verwachten we dat het bereik gaat toenemen. • In 2022 wordt het televisieprogramma EO Metterdaad 10 minuten lang in plaats van 25 minuten. We verwachten daarmee compacte en impactvolle portretten te maken die mensen sneller en makkelijker willen kijken. Op de zondagochtend maakt EO Metterdaad
vanaf 2022 onderdeel uit van het nieuwe programma EO Life. In het kader van deze transitie en de wijziging van het management van EO Metterdaad afgelopen jaar is besloten om een jaarplan te maken in plaats van een meerjarenbeleidsplan. In de loop van 2022 zal een nieuw meerjarenbeleidsplan worden opgesteld, met nieuwe kaders en ambities voor de toekomst, passend binnen bovenstaande ontwikkelingen. COVID-19 In 2021 hebben we in de eerste helft van het jaar geen reizen kunnen maken. Dat heeft invloed gehad op het bezoeken en filmen van onze projecten wereldwijd. Pas in augustus zijn we weer gaan reizen. We verwachten dat we in 2022 kunnen blijven reizen, maar de grilligheid van de pandemie heeft ons geleerd dat we onze verwachtingen regelmatig moeten bijstellen. We zijn dankbaar dat de pandemie geen invloed heeft gehad op de hoogte van onze inkomsten en dat stemt ons hoopvol voor het komende jaar. COVID-19 heeft geen impact op de continuïteit van EO Metter-
daad. De liquiditeitspositie van EO Metterdaad is ruim voldoende. We blijven het advies van de diverse nationale en internationale instellingen volgen en proberen ondertussen onze activiteiten zo goed mogelijk voort te zetten. Uiteraard staat hierbij altijd de gezondheid van onze medewerkers voorop, zowel bij de werkzaamheden in Nederland als tijdens de reizen. Voor 2022 is onze grootste ambitie om in dankbaarheid met donateurs, bestuur en medewerkers terug te kijken op 50 jaar EO Metterdaad. In het jubileum willen we onze donateurs bedanken voor hun jarenlange steun en tegelijkertijd willen we ook bevestigen dat deze steun nog steeds nodig is. 50 jaar is een lange tijd. Een mijlpaal waar we best wel trots op zijn. Hoewel het ons raakt dat we nog steeds nodig zijn vanwege zoveel armoede, nood en onrecht, zijn we dankbaar dat wij al 50 jaar stem en steun mogen geven aan mensen in nood. Al 50 jaar mogen we verschil maken en lichtpuntjes brengen in de duisternis. We kijken ernaar uit omdat in dit bijzondere jubileumjaar samen met onze donateurs te blijven doen.
33
2
Jaarrekening
2.1 Balans
per 31 december 2021
(x € 1.000 en na verwerking van het resultaat)
31 december 2021
31 december 2020
Activa Vlottende activa Vorderingen en overlopende activa Effecten Liquide middelen
455 998 2.682
625 1.000 2.037
Totaal activa
4.135
3.662
Passiva Continuïteitsreserve Bestemmingsreserve Fondsen en reserves Langlopende schulden Kortlopende schulden Totaal passiva
34
523 577
515 440 1.100 6 3.029
955 9 2.698
4.135
3.662
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
2.2 Staat (x € 1.000)
van baten en lasten 2021
Begroting 2021
2020
Baten Baten uit eigen fondsenwerving Som der baten
6.592 6.592
6.210 6.210
6.451 6.451
Lasten Besteed aan doelstellingen Wervingskosten Beheer en administratie Som der lasten
6.051 222 158 6.431
5.663 432 115 6.210
5.610 361 153 6.124
Saldo vóór financiële baten en lasten
161
-
327
Saldo financiële baten en lasten Saldo van baten en lasten
16 145
-
327
Resultaatbestemming - Continuïteitsreserve - Bestemmingsreserve
8 15 137 312 145 327
35
2.3
2.3.1
Toelichting
Algemeen
Verslaggevingsperiode Deze jaarrekening heeft betrekking op het boekjaar 2021, dat is geëindigd op balansdatum 31 december 2021. Toegepaste standaarden De jaarrekening 2021 is opgesteld overeenkomstig de Richtlijnen voor de Jaarverslaggeving 650 voor Fondsenwervende instellingen. Stichting EO Metterdaad is gevestigd aan de Amersfoortseweg 79 te Hilversum. De stichting heeft ten doel het financieren van de hulpverleningsorganisatie met het oog op uitvoering van projecten. De stichting is gelieerd aan de Vereniging de Evangelische Omroep. Continuïteit Deze jaarrekening is opgesteld uitgaande van de continuïteitsveronderstelling. Gebruik van schattingen De opstelling van de jaarrekening vereist dat het management zich
36
oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen en van baten en lasten. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld. Herzieningen van schattingen worden opgenomen in de periode waarin de schatting wordt herzien en in toekomstige perioden waarvoor de herziening gevolgen heeft. Financiële instrumenten Financiële instrumenten omvatten bij Stichting EO Metterdaad vorderingen, effecten, liquide middelen, lang- en kortlopende schulden. Financiële instrumenten worden bij de eerste opname verwerkt tegen reële waarde, inclusief direct toerekenbare transactiekosten. Na de eerste opname worden financiële instrumenten gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. Indien er geen sprake is van agio of disagio en direct toerekenbare transactiekosten is de geamortiseerde kostprijs gelijk aan de
nominale waarde. Op vorderingen wordt een noodzakelijk geachte voorziening getroffen voor risico van oninbaarheid. Saldering van financiële instrumenten Een financieel actief en een financiële verplichting worden gesaldeerd als de onderneming beschikt over een deugdelijk juridisch instrument om het financiële actief en de financiële verplichting gesaldeerd af te wikkelen en de onderneming het stellige voornemen heeft om het saldo als zodanig netto of simultaan af te wikkelen. Als sprake is van een overdracht van een financieel actief dat niet voor verwijdering uit de balans in aanmerking komt, wordt het overgedragen actief en de daarmee samenhangende verplichting niet gesaldeerd. Vreemde valuta Transacties in vreemde valuta gedurende de verslagperiode zijn in de jaarrekening verwerkt tegen de koers op transactiedatum.
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
2.3.2
Waarderingsgrondslagen
Algemeen Voor zover niet anders is vermeld, worden activa en passiva opgenomen tegen nominale waarde. Een actief wordt in de balans opgenomen wanneer het waarschijnlijk is dat de toekomstige economische voordelen naar de organisatie zullen toevloeien en de waarde daarvan betrouwbaar kan worden vastgesteld. Een verplichting wordt in de balans opgenomen wanneer het waarschijnlijk is dat de afwikkeling daarvan gepaard zal gaan met een uitstroom van middelen die economische voordelen in zich bergen en de omvang van het bedrag daarvan betrouwbaar kan worden vastgesteld. Baten worden in de staat van baten en lasten opgenomen wanneer een vermeerdering van het economisch potentieel, samenhangend met een vermeerdering van een actief of een vermindering van een verplichting, heeft plaatsgevonden, waarvan de omvang betrouwbaar kan worden vastgesteld. Lasten worden verwerkt wanneer een vermindering van het economisch potentieel, samenhangend met een vermindering van een actief of een vermeerdering van een
verplichting, heeft plaatsgevonden, waarvan de omvang betrouwbaar kan worden vastgesteld. Subsidieverplichtingen verdienen hierbij bijzondere aandacht. Vaak betreft dit verplichtingen voor meerdere jaren. Van een subsidieverplichting is sprake nadat het bestuur/de directie een besluit ter zake heeft genomen en dit schriftelijk kenbaar heeft gemaakt aan de subsidieontvanger, waardoor een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting ontstaat. Deze verplichting wordt op de balans als schuld verantwoord en gelijktijdig wordt de last verwerkt in de staat van baten en lasten. Indien een transactie ertoe leidt dat alle of nagenoeg alle toekomstige economische voordelen en alle of nagenoeg alle risico’s met betrekking tot een actief of verplichting aan een derde zijn overgedragen, wordt het actief of de verplichting niet langer in de balans opgenomen. Verder worden activa en verplichtingen niet meer in de balans opgenomen vanaf het tijdstip waarop niet meer wordt voldaan aan de voorwaarden van waarschijnlijkheid van de toekomstige economische voordelen en betrouwbaarheid van de bepaling van de waarde.
De ontvangsten en uitgaven worden toegerekend aan de periode waarop zij betrekking hebben. Opbrengsten worden opgenomen voor het brutobedrag, tenzij anders vermeld. Presentatie- en functionele valuta De jaarrekening wordt gepresenteerd in euro’s, wat tevens de functionele valuta is van de onderneming. Continuïteitsreserve De continuïteitsreserve wordt gevormd ter dekking van risico’s op korte termijn en om zeker te stellen dat de stichting ook in de toekomst aan haar verplichtingen kan voldoen. Op basis van de onderkende risico’s en onzekerheden en de daarvoor getroffen beheersmaatregelen wordt de kans op een dergelijke gebeurtenis laag ingeschat. EO Metterdaad is van mening dat een continuïteitsreserve tot maximaal 1,0 maal de vaste jaarlijkse kosten van de werkorganisatie verantwoord is. De maximale continuïteitsreserve bedraagt volgens de Richtlijn Goede Doelen maximaal 1,5 maal de jaarlijkse kosten van de werkorganisatie.
37
Bestemmingsreserves
Baten van particulieren
Het bestuur heeft een deel van de bestemmingsreserves afgezonderd voor specifieke doelen. De beperkte bestedingsmogelijkheid van de bestemmingsreserve is door het bestuur bepaald en betreft geen verplichting. Het bestuur kan deze beperking zelf opheffen.
•N alatenschappen worden opgenomen in het boekjaar waarin de omvang betrouwbaar kan worden vastgesteld. De betrouwbare inschatting van de omvang wordt uiterlijk gedaan op het moment dat de notaris de akte van verdeling heeft opgesteld. Verkrijgingen belast met vruchtgebruik worden geactiveerd voor zover wordt voldaan aan de activeringscriteria. Voorlopige uitbetalingen in de vorm van voorschotten worden in het boekjaar waarin ze
Langlopende schulden De langlopende schulden zijn gewaardeerd tegen reële waarde.
38
worden ontvangen verantwoord als baten uit nalatenschappen, voor zover deze niet al in een voorgaand boekjaar zijn verantwoord. •D onaties, giften en meerjarige periodieke giften worden verantwoord in het jaar waarin zij worden ontvangen. •G iften van een zaak in natura worden gewaardeerd tegen de reële waarde in Nederland. Vergelijking met voorgaand jaar De gehanteerde grondslagen van waardering en van resultaatbepaling zijn ongewijzigd ten opzichte van het voorgaand jaar.
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
2.3.3
Toelichting op de balans
(x € 1.000)
Vorderingen en overlopende activa Nalatenschappen Overige vorderingen
2021 454 1 455
2020 621 4 625
Voor de nalatenschappen is door de notaris van de betreffende overledene een bevestiging van het testament verstuurd. Het te ontvangen bedrag wordt als bate verwerkt op het moment dat de hoogte hiervan betrouwbaar kan worden vastgesteld, doch uiterlijk op het moment dat de akte van verdeling wordt ontvangen. Afwikkeling varieert van enige maanden tot enige jaren. Effecten Oikocredit
2021 998 998
2020 1.000 1.000
Het beleggen in Oikocredit past binnen het beleggingsbeleid en sluit goed aan bij de missie en ethiek van EO Metterdaad. De belegging is direct opneembaar en in 2021 in waarde gedaald. Liquide middelen Spaarrekeningen Rekening-courant ING Rekening-courant ABN-AMRO Kruisposten
2021 342 1.869 471 2.682
2020 341 1.552 134 10 2.037
Alle liquide middelen staan ter vrije beschikking.
39
Reserves Voorstel resultaatbestemming Voorgesteld wordt het positief saldo ad € 145 als volgt te bestemmen: Toevoeging aan de continuïteitsreserve Toevoeging aan de bestemmingsreserve
8 137 145
Continuïteitsreserve Voor uitleg over de hoogte van de continuïteitsreserve zie de waarderingsgrondslagen. Het verloop van de continuïteitsreserve is als volgt:
Stand 1 januari 2021 Bij: resultaatbestemming Stand 31 december 2021
2021 515 8 523
2020 500 15 515
Bestemmingsreserve Een nadere specificatie van het verloop van de bestemmingsreserve is als volgt:
Stand 1 januari 2021 Resultaatbestemming Stand 31 december 2021
2021 440 137 577
2020 128 312 440
De bestemmingsreserve kan worden ingezet voor projecten die niet uit de reguliere activiteiten gefinancieerd kunnen worden. Deze projecten worden in alle gevallen via de rekening van baten en lasten verantwoord.
40
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Langlopende schulden De langlopende schulden kunnen als volgt worden gespecificeerd: Langlopend deel van lening
2021
2020
6 6
9 9
Dit betreft een lening, verstrekt door een begunstiger van de stichting, met een resterende looptijd van twee jaar. De jaarlijks verschuldigde rente bedraagt 3% en wordt, evenals de jaarlijkse aflossingstermijn, door de uitlener aan de ontvanger kwijtgescholden. Het deel dat binnen een jaar wordt afgelost, is gepresenteerd onder de kortlopende schulden. Kortlopende schulden Nog te besteden aan projecten Rekening-courant EO Kortlopend deel langlopende schulden Crediteuren Nog te betalen bedragen Nog te verwerken bedragen
2021 2.905 87 3 15 19 3.029
2020 2.661 3 3 10 19 2 2.698
De kortlopende schulden hebben een looptijd korter dan één jaar. Een nadere specificatie van ‘Nog te besteden aan projecten’ is opgenomen in bijlage 1. Niet in de balans opgenomen activa en verplichtingen De overeenkomst met de Vereniging de Evangelische Omroep ten aanzien van werving, administratie, support e.d. is jaarlijks opzegbaar.
41
2.3.4
Toelichting op de staat van baten en lasten
(x € 1.000)
Baten uit eigen fondsenwerving Baten van particulieren Baten van bedrijven Baten van organisaties zonder winststreven
Baten van particulieren Donaties en giften Meerjarige periodieke giften Nalatenschappen Overige baten
2021 6.351 119 122 6.592
Begroting 2021 6.210 6.210
2020 6.175 73 203 6.451
4.913 339 1.094 5 6.351
5.210 1.000 6.210
4.530 361 1.279 5 6.175
Ten aanzien van de nalatenschappen geldt dat er door de erflaters geen beperkingen aan de besteding zijn meegegeven. De meerjarige periodieke giften zijn contractueel overeengekomen met de gevers en hebben een looptijd van minimaal vijf jaar. Alle overige baten uit fondsenwerving hebben een incidenteel karakter. De eigen fondsenwerving vindt voornamelijk plaats door middel van televisieprogramma’s welke verzorgd worden door de Evangelische Omroep. Daarnaast worden fondsen geworven via de website en sociale media, via direct mail en via het donateursmagazine. Besteed aan doelstellingen Besteed aan projecten vanuit gelabelde giften vanuit bestemmingsreserve personele kosten projecten
Besteed aan bewustwording
2021
Begroting 2021
2020
4.955 824 143 5.922
5.392 143 5.535
4.675 687 137 5.499
129 6.051
128 5.663
111 5.610
De toename van de bestedingen aan bewustwording zijn in overeenstemming met het meerjarenbeleid.
42
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Bestedingen aan projecten worden in overeenstemming met RJ 640.202 als last verantwoord nadat een besluit is genomen en dit schriftelijk kenbaar gemaakt is aan de ontvanger van de subsidie of gift, zodanig dat een in rechte afdwingbare verplichting ontstaat. Bij aanvang van een project wordt met de betrokken partnerorganisatie een overeenkomst gesloten waarin wordt overeengekomen dat giften voor daarvoor geoormerkte projecten direct een verplichting zijn. De totale besteding aan doelstellingen in procenten van de totale baten bedraagt 92% (2020: 88%). Wervingskosten Personele kosten Fondwervingsacties Donateursmagazine Noodhulp Online Website Bijdrage kosten TV Overige kosten fondsenwerving
Wervingskosten, uitgedrukt in procenten van de totale baten
2021 69 64 59 10 10 10 222
Begroting 2021 70 124 70 20 3 130 15 432
2020 107 12 50 13 7 18 146 8 361
3,4%
7,0%
5,6%
Het verschil tussen de realisatie 2021 en de begroting is vooral te verklaren doordat de begrote bijdrage kosten TV niet is doorbelast. Daarnaast brachten bepaalde posten minder kosten met zich mee. In 2021 hebben we vooral tijd geïnvesteerd in het ontwikkelen van nieuwe strategieën (onder andere rondom nalaten, periodiek geven en de website). De uitrol hiervan gaat vanaf 2022 plaatsvinden. Kosten beheer en administratie Personele kosten en faciliteiten en diensten Accountantskosten Bankkosten Reis- en verblijfkosten Overige beheer- en administratiekosten
Kosten van beheer en administratie, uitgedrukt in procenten van de totale baten
2021 100 21 32 1 4 158
Begroting 2021 60 17 28 10 115
2020 103 22 25 1 2 153
2,4%
1,9%
2,4%
43
Het verschil tussen de realisatie 2021 en de begroting komt doordat een medewerker van de EO uit dienst is gegaan aan wie een vergoeding is betaald. EO Metterdaad droeg hier voor 30 procent aan bij. Personeel Het gemiddeld aantal gedurende het boekjaar bij EO Metterdaad werkzame werknemers is 0 (2020: 0). De personeelskosten worden doorbelast vanuit de Vereniging Evangelische Omroep. Saldo financiële baten en lasten Rentelasten Waardevermindering effecten
2021 14 2 16
Begroting 2021 -
2020 -
Transacties met verbonden partijen Van transacties met verbonden partijen is sprake wanneer een relatie bestaat tussen de onderneming, haar deelnemingen en hun bestuurders en leidinggevende functionarissen. De EO verzorgt op verschillende gebieden dienstverlening aan EO Metterdaad. Werving, administratie en support van verschillende activiteiten worden tegen kostprijs in rekening gebracht. Er hebben zich geen transacties met verbonden partijen voorgedaan op niet-zakelijke grondslag. Bezoldiging bestuur De leden van het bestuur verrichten de werkzaamheden onbezoldigd. Reiskosten worden vergoed. Voor het hoofd EO Metterdaad was de bezoldiging, met inbegrip van de pensioenslasten, € 17.240. Dit betrof een doorbelasting van 20% van het 36-urige dienstverband bij de Evangelische Omroep. Er zijn geen verstrekte leningen, voorschotten en garanties aan het hoofd EO Metterdaad, (gewezen) bestuurders en (gewezen) toezichthouders verstrekt. Gebeurtenissen na balansdatum Er zijn geen gebeurtenissen na balansdatum te vermelden. Statutaire bepaling resultaatbestemming Er is geen bepaling in de statuten opgenomen ten aanzien van de resultaatbestemming. Hilversum, 6 april 2022 Bestuur A.S. Schaddelee – Van Bodegraven A. van Dalen M.J. Segers
44
3
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Overige gegevens
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Aan: het bestuur van Stichting EO Metterdaad A. Verklaring over de in het jaarverslag jaarrekening 2021 Ons oordeel Wij hebben de jaarrekening.2021 van Stichting EO Metterdaad te Hilversum gecontroleerd.. Naar ons oordeel geeft de in dit jaarverslag opgenomen jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Stichting EO Metterdaad per 31 december 2021 en van het resultaat over 2021 in overeenstemming met de in Nederland geldende RJ-Richtlijn 650 Fondsenwervende organisaties. De jaarrekening bestaat uit: 1. de balans per 31 december 2021; 2. de staat van baten en lasten over 2021; en 3. de toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen. De basis voor ons oordeel Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie ‘Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening’. Wij zijn onafhankelijk van Stichting EO Metterdaad zoals vereist in de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) en andere voor de opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA).. Wij vinden dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. B. Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen andere informatie Het jaarverslag omvat andere informatie, naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij. Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere informatie met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat. Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere informatie materiële afwijkingen bevat. Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de vereisten in de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Het bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de andere informatie, waaronder het bestuursverslag en de overige gegevens in overeenstemming met RJ-Richtlijn 650 Fondsenwervende organisaties. C. Beschrijving van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening Verantwoordelijkheden van het bestuur voor de jaarrekening Het bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en getrouw weergeven van de jaarrekening in overeenstemming met de in Nederland geldende RJ-Richtlijn 650 Fondsenwervende organisaties..In dit kader is het bestuur verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing die het bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fouten of fraude.
45
Bij het opmaken van de jaarrekening moet het bestuur afwegen of de stichting in staat is om haar werkzaamheden in continuïteit voort te zetten. Op grond van genoemd verslaggevingsstelsel moet het bestuur de jaarrekening opmaken op basis van de continuïteitsveronderstelling, tenzij het bestuur het voornemen heeft om de stichting te liquideren of de activiteiten te beëindigen of als beëindiging het enige realistische alternatief is. Het bestuur moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de stichting haar activiteiten in continuïteit kan voortzetten, toelichten in de jaarrekening. Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht dat wij daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te geven oordeel. Onze controle is uitgevoerd met een hoge mate maar geen absolute mate van zekerheid waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle materiële fouten en fraude ontdekken. Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fraude of fouten en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Wij hebben deze accountantscontrole professioneel kritisch uitgevoerd en hebben waar relevant professionele oordeelsvorming toegepast in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen. Onze controle bestond onder andere uit: - het identificeren en inschatten van de risico’s dat de jaarrekening afwijkingen van materieel belang bevat als gevolg van fouten of fraude, het in reactie op deze risico’s bepalen en uitvoeren van controlewerkzaamheden en het verkrijgen van controle-informatie die voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing; - het verkrijgen van inzicht in de interne beheersing die relevant is voor de controle met als doel controlewerkzaamheden te selecteren die passend zijn in de omstandigheden. Deze werkzaamheden hebben niet als doel om een oordeel uit te spreken over de effectiviteit van de interne beheersing van de entiteit; - het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële verslaggeving en het evalueren van de redelijkheid van schattingen door het bestuur en de toelichtingen die daarover in de jaarrekening staan; - het vaststellen dat de door het bestuur gehanteerde continuïteitsveronderstelling aanvaardbaar is. Tevens het op basis van de verkregen controle-informatie vaststellen of er gebeurtenissen en omstandigheden zijn waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de stichting haar activiteiten in continuïteit kan voortzetten. Als wij concluderen dat er een onzekerheid van materieel belang bestaat, zijn wij verplicht om aandacht in onze controleverklaring te vestigen op de relevante gerelateerde toelichtingen in de jaarrekening. Als de toelichtingen inadequaat zijn, moeten wij onze verklaring aanpassen. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controle-informatie die verkregen is tot de datum van onze controleverklaring. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er echter toe leiden dat een stichting haar continuïteit niet langer kan handhaven;. - het evalueren van de presentatie, structuur en inhoud van de jaarrekening en de daarin opgenomen toelichtingen; en - het evalueren of de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de onderliggende transacties en gebeurtenissen.. Wij communiceren met de met governance belaste personen onder andere over de geplande reikwijdte en timing van de controle en over de significante bevindingen die uit onze controle naar voren zijn gekomen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in de interne beheersing.. Alphen aan den Rijn, 6 april 2022 Van Ree Accountants Was getekend: mr.drs. G.J. de Jong RA
46
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Bijlage 1 Projectoverzicht 31 december 2021 Project nr.
P1822 P1915 P1924 P2004 P2019 P2024 P2027 P2102 P2106 P2107 P2108 P2109 P2111 P2114 P2115 P2116 P2119
P2113 P2118
Project omschrijving
Projecten TV Zuid-Afrika, Zorg voor jongeren en daklozen Venezuela, Vluchtelingen Bangladesh, Lepra Congo, Ziekenhuis Hongarije, Daklozen Nigeria, Boko Haram Armenië, Kerstactie Pakistan, Vrouwenrechten Zuid-Soedan Angola, MAF Tanzania, Gevangenissen Senegal, Ziekenhuisapparatuur en zonnepanelen Rwanda, Employable Jemen, Burgeroorlog Oekraïne, Zomerkampen Jongeren en ondersteuning gezinnen Oekraïne, Believe in Olesk Albanië, Kerstactie Subtotaal projecten TV Projecten noodhulp Noodhulp, Zuid-Azië Noodhulp, Haïti Subtotaal noodhulp
Saldo per 1-1-2021
Gelabelde giften (incl. inhouding 10%)
Vanuit vrij besteedbare Projectmiddelen uitkeringen
16 9 50 18 3 7 372 -
56 48 71 292 208 411 394 321 50 152 111
11 4 39 -
-62 -55 -97 -221 -375 -684 -246 -45 -145 -100
21 6 24 89 211 43 82 75 5 46 11
-
176 151 584
-
-40 -136 -345
136 15 239
475
178 227 598 4.028
54
-56 -105 -2.712
122 122 598 1.845
0
339 333 672
0
-306 -292 -598
33 41 74
Nog te besteden
47
Project nr.
P2112 P2117 P2120
P1912 P1935 P2003 P2016 P2018 P2020 P2025 P2110
48
Saldo per 1-1-2021
Gelabelde giften (incl. inhouding 10%)
Projecten bestemmingsreserve Noodhulp, Ethiopië en Mozambique Effecten Corona op fondsenwerving Diaconale presentie Subtotaal bestemmingsreserve
0
0
400 91 277 768
-361 -83 -250 -694
39 8 27 74
Projecten overig Mongolië, Daklozen Noodhulp, Lesbos Filipijnen, Jongeren op de vuilnisbelt Noodhulp, Corona 1Maaltijd Tsjechië, Daklozen Albanië, Ouderenzorg India, Dalits Overige projecten Subtotaal projecten overig
115 284 93 141 150 226 1.178 2.187
4 3 12 103 1 13 50 68 254
41 1 -40 2
-84 -170 -69 -190 -103 -103 -173 -46 -593 -1.531
35 117 24 4 48 66 5 613 912
Totaal
2.662
4.954
824
-5.535
2.905
Project omschrijving
Vanuit vrij besteedbare Projectmiddelen uitkeringen
Nog te besteden
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Bijlage 2 Begroting 2022 (x € 1.000)
Werkelijk 2021
Begroting 2022
5.498 1.094 6.592
5.000 1.000 6.000
6.051 222 158 6.431
5.400 321 279 6.000
161
-
16 16
-
145
-
Baten Donaties en giften Nalatenschappen Som der baten
Lasten Besteed aan doelstellingen Fondsenwerving Beheer en administratie Som der lasten
Saldo voor financiële baten en lasten
Rente lasten Saldo financiële baten en lasten
Saldo van baten en lasten
49
Bijlage 3 Toelichting bestedingen werkelijk 2021 (x € 1.000)
Kosten Besteed aan Wervingsbeheer en doelstellingen kosten administratie
Totaal Totaal werkelijk Begroot werkelijk 2021 2021 2020
Verstrekte (project)subsidies en (project)bijdrage Afdrachten aan verbonden (internationale) organisaties 5.779 5.779 5.392 Aankopen en verwervingen 143 143 229 Uitbesteed werk Communicatiekosten 10 10 133 Personeelskosten 272 69 76 418 377 Huisvestingskosten 24 24 24 Kantoor- en algemene kosten 74 74 55 Afschrijving Totaal 6.051 222 174 6.447 6.210
50
5.445 171 434 24 50 6.124
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Bijlage 4 Samenwerkingen Organisaties die in 2021 financiering ontvingen ADRA Nederland Africa Inland Mission Ambassadors Ministries Antwoord Apollos Ark Mission Baraka Beautiful Kidz Namibia Believe in Olesk Bootvluchteling CAMA Zending Children Asking Foundation Christian Refugee Relief Christian Roma Support Community Development Services (CDSI) Compassion Nederland De Brug Diaconaat CGK Dorcas ECM Nederland Edukans Elimprojecten Evangelische Zending Brazilië Filadelfia Zending GAiN GZB Hoop voor Albanië International Justice Mission Jaffa-Project Nederland Jeugd met een Opdracht Kerk in Actie Kom over en Help Latin Link
Leger des Heils Leprazending Masibambisane Nederland MEDAIR Nederland Mensenkinderen Mercy Ships Mission Aviation Fellowship Mission Possible Nederland Open Doors Nederland Operatie Mobilisatie ORA zending & hulpverlening Red een Kind Redding en Herstel SDOK SeeYou Foundation Stichting Eljakim Ministries Tamar Center Thailand Tearfund The Cornerstone Foundation Tot Heil des Volks Vaste Burcht Verre Naasten VPE Zending Wereld Evangelisatie voor Christus Woord en Daad World Partners World Servants World Vision Nederland Young Focus International Youth for Christ - EMENA Zending en Gemeente Zending over Grenzen ZOA
51
Bijlage 5 Uitzendschema Metterdaad tv 2021
52
Land
Onderwerp
Uitzending
Armenië
Noodhulp voor Armeense vluchtelingen uit de oorlogsregio Nagorno-Karabach.
Zaterdag: 2, 9 en 16 januari Zondag: 3, 10 en 17 januari
Bangladesh, Zuid-Afrika, Colombia
Extra zorg in coronatijd voor projecten en mensen die we eerder bezochten: leprapatiënten in Bangladesh, daklozen in Zuid-Afrika en vluchtelingen uit Venezuela in Colombia.
Zaterdag: 23, 30 januari en 6 februari Zondag: 24, 31 januari en 7 februari
Boko Haram
Professionele traumazorg voor slachtoffers van moslimextremisme in Nigeria en opleiding voor voorgangers hoe ze hun gemeenteleden hierin kunnen begeleiden.
Zaterdag: 13, 20, 27 februari en 6 maart Zondag: 14, 21, 28 februari en 7 maart
Tanzania
Terugblik: Hoe is het nu met de gevangenen die we 2 jaar geleden filmden in Karanga Prison en wat is er gedaan met de hulp?
Zaterdag: 13, 20, 27 maart Zondag: 14, 21, 28 maart
Zuid Soedan
Pilot-aflevering ‘Doorzetters’. Portret van Agnes Kroese die werkt in Zuid- Soedan, waar o.a. mensen met een beperking een inkomen gaan verdienen.
Zaterdag: 3 april Zondag: 4 april
Angola
Met kleine vliegtuigen ondersteuning bieden aan medisch werk, voedselhulp en evangelisatie.
Zaterdag: 10, 17 en 24 april Zondag: 11, 18 en 25 april
Congo
Medische zorg
Zaterdag: 1, 8, 15 en 22 mei Zondag: 2, 9, 16 en 23 mei
Pakistan
Voorlichting, vakopleidingen en ondernemerschap om de positie van vrouwen in Pakistan te versterken.
Zaterdag: 29 mei, 5, 12 en 19 juni Zondag: 30 mei, 6, 13 en 20 juni
EO METTERDAAD – JAARVERSLAG 2021
Land
Onderwerp
Uitzending
Rwanda
Werkgelegenheid voor mensen met een beperking in Rwanda.
Zaterdag: -, 10, 17 en 24 juli Zondag: 4, 11, 18 en 25 juli
Senegal
Medische zorg
Zaterdag: 31 juli, 7 en 14 augustus Zondag: 1, 8 en 15 augustus
Jemen
Noodhulpactie voor 21 miljoen mensen die afhankelijk zijn van hulp. Voedsel, schoon drinkwater en betere voedselproductie in eigen land.
Zaterdag: 21 en 28 augustus, 4, 11 en 18 september Zondag: 22 en 29 augustus, 5, 12 en 19 september
Oekraïne
Naschoolse opvang voor kinderen in Olesk, die vaak te maken hebben met alcoholmisbruik thuis en afkickcentra voor alcohol en drugsverslaafden.
Zaterdag: 25 september, 9 oktober Zondag: 26 september en 10 oktober Verplaatste afleveringen: 4 en 5 mei
Oekraïne
Zorg voor arme gezinnen met o.a. voedselpakketten, kleding, verbeteren van inkomen ouders en zomerkampen voor de kinderen.
Zaterdag: 16, 23 en 30 oktober, 6 november Zondag: 17, 24 en 31 oktober, 7 november
Hongarije
Dag- en nachtopvang voor daklozen in de hoofdstad Budapest.
Zaterdag: 13, 20 en 27 november, 4 december Zondag: 14,21 en 28 november, 5 december
Albanië
Pastorale zorg voor gevangenen en jongeren van wie een ouder in de gevangenis zit. Ook voedselhulp en kleding voor arme gezinnen.
Zaterdag: 11, 18 en 25 december, 1 januari Zondag: 12, 19 en 26 december, 2 januari
53
54
Contact: EO Metterdaad Oude Amersfoortseweg 79 1213 AC Hilversum Postbus 21000 1202 BA Hilversum metterdaad@eo.nl www.metterdaad.nl
NL 88 INGB 0000 300 300 Foto’s: Metterdaad Marijn Fidder ANP Dorcas Zending en Gemeente Medair, Amy van Drunen
Als je gelooft in delen
55
n en
t st
ren en , werk en proberen ppen
eweld, oorlog tel
Totaal € 5,5 miljoen besteed aan projecten
De kerk wereld De kerk wereldwijd
Jeugd heeft de toekomst
We steunden vervolgde christenen, evangelisatie-projecten en diaconaat
21% W a w tw at j
We steunden vervolgde ch evangelisatie-projecten en
21%
We steunden kinderen en jeugd met opleiding, werk en zomerkampen. We proberen kinderarbeid te stoppen
et nm de d e de el e j de i
pbouw
Tot beste
EO Metterdaad in 2021:
18% Zorg voor kwetsbare groepen
Zorg voor kwetsbare groepen We steunden zieken met medische zorg, daklozen met opvang en zetten vrouwen in hun kracht
18%
We steunden zieken m medische zorg, dakloze en zetten vrouwen in h
Noodhulp en wederopbouw
18%
We steunden slachtoffers van natuurgeweld, oorlog en corona met acute noodhulp en herstel
43%
E
e EO Metterdaad houdt zelf 10% van alle giften in om de kosten van de eigen organisatie te dekken (o.a. personeelskosten en wervingskosten). De hierboven genoemde percentages gaan over het totale bedrag dat besteed is aan projecten, na inhouding van deze 10%
D