Enschede City Magazine 2025

ON TDEK E NSCHED E DISCOVER, ENTDECKE ENSCHEDE

2025 Uitgave van Enschede Promotie

1

1325-2025

7 0 0

N AA NS

TE

IN L

WELKOM IN

H .B

.B

L IJ

DE

R O O M B E E K

AT RA ST AT MA NK

DE MUSEUMFABRIEK

EMSTRAAT

ENZ

N AA IN L TE

TRA

.B

VI SS ER

L IJ

AT

NS

T

ANS

MOLEN

AA T

STR

STRAA

T

ELWEG

TWENTSCHE FOODHAL

EN ZA TR A

NK GA AR

A LS ES

W EN NI

AT

DE R.

T AA TR MS HE

GST BRU BEL

.

TR TE

NS N IS ME

AA

Bahnhof / Train station

NE

RS TP

DE HE UR

VE AA

HA

TR

ASS

AGE

Busstation

Busbahnhof / Bus station

Politie

S

Polizei / Police

Ziekenhuis

STR

AAT

Krankenhaus / Hospital

Eerste hulp

PAS S A G E

EH

NS Station

W IL HE LM I N A S T R A A T

T R AAT

RT

Bewachte Fahrradstation / Guarded bicycle storage

E

TR

A LA

AG

Erste Hilfe / First Aid

STR

D E KLO MP

AAT NG

ES

TR

AA

RH

ACH

TE

Hotel

E

Hotel / Hotel

TOURIST INFO PUNT

T

DB

TST

RU G S T RA A T

P

SES TR A AT

OF

W IN

OFJ

RAA

EN

SH

IS S T

AG EN

DHU

ID E LO

H R ‘T

LOM

OLD ENZ AAL

RAA

ZU V

AN

T

T R AA T

LA

ERS

EI VAN KO

DE K

Toilet

Toilette / Toilet

AND

STADHUIS

KAL

AT RA ST ER

RG BE

NP

SS

ERS

KS

EN

KE

RS

HOF

KO

Bewaakte fietsenstalling

AG

OK

A

A TP

RAA

WINKELCENTRUM KONINGSPLEIN

T

KALANDERGANG

AA

T

H .J .

SYNAGOGE 400M EMMASTRAA

VE

AAT

T

BEL

TR

Parkplatz / Parking area

HAV

AT

STR

AT

AS

Parkeerterrein

N

TRA

WAL

HOF

TOURIST INFO

ARIËNSPLEIN

RD

VE

GES

JACOBUSKERK

GE N

D ST RA AA

RA

LAN

ER HA

RH EI

TR

SG

RH

KL

Eingang Parkhaus / Parking garage entrance

DE

HA

GROTE KERK

ZU ID

N IJ VE

NS

Ingang parkeergarage

OR

OUDE MARKT

WAL

STOET

PE

AD

AT

OP DE

Parkhaus / Parking garage WINKELCENTRUM IRENEPROMENADE

ST

T

Parkeergarage

RA

AT

EN

ST

MARKTSTRA

C E N T R U M

P IJ

HAG

NO

AAT

PARKEERGARAGE HERMANDAD

PE

RD ER

HOFSTRAA

PARKEERGARAGE IRENE

OC

NOO

BOLWERKSTRAA T

RSTR

T

RIP

SENGA

CONSERVATORIUM NL

AT RH

HOGE BOT

VA

RA

ELE RAMM

KRUISPUNT DE GRAAFF

N

POLITIE

ARDE

ST

AT

AA

DE

N AGE

SAM SAM

RS ST RA

AN NG

STR

OR

K G AA R D E

VAN ES

ER

LE RD WA

AT

YT ER LA

H EE

KP L E IN

VAN HEEKPLEIN WARENMARKT

HOLLAND CASINO

PARKEERGARAGE H.J. VAN HEEK-WEST

KONINGSPLEIN

T

VA N

BUSST BOULE

WINKELCENTRUM DE KLANDERIJ

ATION

VARD-

1945 BOUL

EVAR

D-19

45

T

KONINGSTRAAT

PARKEERGARAGE H.J. VAN HEEK-OOST

AA TR AK

D E PODCAST

OPENINGSTIJDEN

BOULE

VARD-

ALPHATOREN O O I E N H O F De plattegrond is met de grootst mogelijke zorg samengesteld. Voor Deze plattegrond is een uitgave van EnschedeMPromotie. eventuele onjuiste vermeldingen wordt door de uitgever geen enkele aansprakelijkheid aanvaard. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt zonder schriftelijke toestemming van de uitgever. © Enschede Promotie

TR AA T

BELUISTER NU OP SPOTIFY Maandag: 11:00-18:00 uur Koopzondag Dinsdag: 09:30-18:00 uur Elke zondag zijn de winkels geopend van Woensdag: 09:30-18:00 uur 12:00-17:00 uur.

Donderdag: 09:30-21:00 uur Vrijdag: 09:30-18:00 uur Warenmarkt Zaterdag: 09:30-18:00 uur Iedere dinsdag en zaterdag van UITINENSCHEDE.NL/PODCAST Zondag: 12:00-17:00 uur 08.00-17.00 uur op het H.J. van Heekplein.

ARKT

BR IN KS

BINNENSTAD

DAGM

SD IJK

SB

ER

GE

RS

AAT

HA

TS TR

MEDISCH SPECTRUM TWENTE

B EL

E N SCHEDE

PARKEERGARAGE H.J. VAN HEEK-ZUID

KU IP ER

VA

N ALE

MUZIEK CENTRUM

E

ST NO

WENNIN

AAT

BROEKHUIS

HOEDEMAKERSPLEIN

AN

K ST R

OO

IN ST RA

DE RU

B

MUZIEKKWARTIER NNIN

KL

KORTE HENGELOSE STRAAT

PARKEERGARAGE STATIONSPLEIN

BR AM ME

PIE T HE

BUSSTATION

Y BA

WILLEM WILMINKPLEIN

K N IB

N

AA RD

PLEI

M IN KG

IONS

STATION

PLAA

Z.O.Z.

O LD

PARALL

HARR

STAT

TROM

RAAT

T

AAT

MOLENSTRAA

M.H.

RST BINNENSTAD OOSTE

H .B

RS TR

OSE

RIJKSMUSEUM TWENTHE

DE

AKM

IJS TR AA

OLD

T AA TR NS RA

BRA

FE

ISE

LEM

IN GE

GEL

LA AN

W IL

D EU RN

HEN

UM

E US SM JK RI NTHE E TW M 0 40

EU M

AAL

M US

SES

TRA

AT

DOCTOR BENTH

Wandelroute Roombeek - binnenstad (ca. 1,2 km, duur: 10-15 min.)

MI

ENSCHEDE

TETEM

1945

7 0 0

Het Enschede City Magazine is een initiatief van Enschede Promotie.

P41

I N H OUD

P81

2 6 D E E N E R G I E S P A T E R V A N A F Ontdek het artistieke Enschede met de Street Art Route

5 ‘WE HANGEN DE SLINGERS OP’ Voorwoord door burgemeester Roelof Bleker

2 9 D E E N S C H E D E S E Z A T E R D A G M A R K T B R U I S T Dit assortiment zie je nergens

6 48 UUR IN ENSCHEDE Dit moet je gezien hebben

3 1 O M J E V I N G E R S B I J A F T E L I K K E N Culinair genieten voor iedereen

10 D E STAD IS JARIG Enschede viert 700 jaar stadsrechten

3 2 O P P A D M E T D E K I D S Onze stad is een speelveld

12 M ET JE NEUS OP DE TOEKOMST Innovatie en creativiteit zit in ons bloed

3 4 V E R B O R G E N P A R E L S E N VERRASSEND TALENT Cultuur komt samen in Enschede

14 D ORPEN VAN ENSCHEDE Enschede biedt meer dan de stad

10

3 6 O N T D E K K I N G E N O V E R D E S T A D S G R E N S Zoek de grens op

17 E NSCHEDE DOOR DE OGEN VAN BANNINK & WILMINK Wandel in de voetsporen van twee iconen

38 KOFFIE, BRUNCH & LUNCH Heerlijk genieten tijdens een dagje Enschede

18 S HOP TILL YOU DROP Winkels voor diva’s en koopjesjagers

3 9 E V E N E M E N T E N V O L G E Z E L L I G H E I D Een agenda met activiteiten voor iedereen

20 T IPS VAN LOCALS Ondernemers aan het woord

COLOFON

2 2 R U I L S T A D S R E U R I N G VOOR NATUURRUST Adem frisse lucht in de natuur 2 4 O U D E S P O R E N , N I E U W E E N E R G I E Textielfietsroute legt de ziel van Enschede bloot

34

R E D A C T I E Enschede Promotie C O N C E P T & V O R M G E V I N G SPRNKL Creative Company T E K S T E N Ingrid Bosman, Laura Schoenmakers, Susanne Bosscha, Enschede Promotie F O T O G R A F I E Rob Baas, Christina Bakuchava, Sylvia Bokkerink, Vincent Croce, Rob Elsjan, Hermen Gerrits, Nadinja Hettinga, Laurens Kuipers, Emiel Muijderman, Jeroen Nieuwhuis, Annina Romita, Wirelab - Digital Agency, Enschede Promotie CO V E R F O T O Annabel Jeuring L O C A T I E Terras Café Rocks V E R T A L I NG E N Henriette Brouwer (Eng), Enschede Promotie D R U K K E R I J Te Sligte C O N T A C T info@enschedepromotie.nl Dit magazine is met de grootst mogelijke zorg samengesteld. Voor eventuele onjuistheden is Enschede Promotie niet aansprakelijk. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen en/of openbaar gemaakt worden zonder schriftelijke toestemming van de uitgever. ©2025 Enschede Promotie / Tourist Info Punt, Langestraat 41, Enschede Maandag t/m vrijdag 09.00-17.00 uur, zaterdag 11.00-16.00 uur.

3

( ADVERTENTIE )

EEN INITIATIEF VAN THEATER PRODUCTIES TWENTE

WILMINKTHEATER EN MUZIEKCENTRUM ENSCHEDE

NEDERLANDSE REISOPERA

TIJDENS ENSCHEDE

THEATER SONNEVANCK

THEATERMAKERIJ

WILMINK PROJECT ORKEST

| HET GROTE SPEK TAKEL

EEN DRIELUIK OVER RIJK EN ARM

11 JUNI T/M 13 JULI 2025 BOEK NU KAARTEN OP DOORHETSTOF.NL

Welkom in de grootste stad van Overijssel.

In 2025 vieren we een mijlpaal die onze stad en gemeenschap al 700 jaar vormt.

BURGEMEESTER ROELOF BLEKER

‘ W E H A N G E N D E SLINGERS OP’ Enschede kreeg in 1325 stadsrechten.

Tijdens dit jubileumjaar Enschede700 kijken we niet alleen terug op onze rijke historie, maar ook vooruit op een gezamenlijke innovatieve toekomst.

Het thema van het Enschede700-jubileum is ‘samen weven’. Een fraaie verwijzing naar het rijke textielverleden van Enschede. Enschede700 is een feestjaar door en voor de Enschedeërs en de vele bezoekers. Een jaar waarin we elkaar opzoeken en gezamenlijk vieren wat ons als Enschedeërs uniek maakt.

Dit feest gaat over ons: over de verhalen van onze inwoners, onze buurten en onze gemeenschappelijke trots op alles wat we hebben bereikt.

Toen Enschede in 1325 stadsrechten kreeg, was dat het begin van een nieuwe tijd. De inwoners kregen een stem, de stad kon haar eigen rechtspraak organiseren en handelaren vonden hun plek binnen de muren. Wie had toen kunnen voorspellen dat we 700 jaar later zouden uitgroeien tot een innovatieve en bruisende stad met een rijk verleden en een veelbelovende toekomst?

Ik ben ongelooflijk trots op wat we als stad samen hebben opgebouwd.

Trots op onze veerkracht na ingrijpende gebeurtenissen zoals de vuurwerkramp.

Trots op onze cultuur met iconen als Willem Wilmink en Harry Bannink.

En trots op hoe we blijven vernieuwen.

Enschede heeft vele bijzondere en unieke bedrijven voortgebracht, die zijn ontstaan vanuit innovatie en creativiteit. Ook dat geeft een groots en trots gevoel.

Het Enschede700-jubileum is ook een uitnodiging aan u om mee te doen.

Aan de vele prachtige en creatieve evenementen van groot tot klein die met veel plezier en inzet georganiseerd worden. We hangen de slingers op om u en de vele andere bezoekers gastvrij en feestelijk te onthalen in onze stad.

We laten Enschede op haar mooist zien.

De fijne winkelstad met de vele gezellige terrasjes en goede restaurants en bistro’s.

In dit magazine leest u een uitgebreid overzicht van de festiviteiten. Ik hoop dat dit magazine u inspireert om het Enschede700-jubileum volop mee te vieren. Geniet van gastvrij Enschede.

7 0 0 5

H I G H L I GH T S

4 8 UUR I N E NSCHEDE OUDE MARKT

Hier begint je weekendje weg in Enschede. Weten wat je niet mag missen? Met deze highlights maak je jouw 48 uur in Enschede zeker vol.

ERVAAR ONZE WINKELSTRATEN EN DE OUDE MARKT Tientallen winkels in het Enschedese stadshart bieden shopaholics wat ze zoeken. Vertrouwde merken zoals Zara, Mango en Primark vind je aan het H.J. van Heekplein. Raak daarna geïnspireerd

6

in de kleine straatjes van onze stad.

In de Haverstraatpassage, De Heurne, Walstraat en Zuiderhagen vind je unieke boetiekjes. Zo stel je jouw eigen stijl samen. Dat is winkelen op z'n Enschedees.

Tussen deze kleine straatjes ligt de Oude Markt. Daar ontmoeten fijnproevers de smaakmakers. Rondom het plein liggen cafés en restaurants, met uitzicht op de Grote Kerk met zijn klokkentoren. Je bent op elk moment van de dag welkom.

Pak een terrasje, bestel een broodje en geniet van de Twentse gastvrijheid. Op de Oude Markt klopt het hart van Enschede.

ROOMBEEK

7 0 0 TWENTSCHE FOODHAL EN PERFORMANCE FACTORY: ALTIJD EEN VERRASSING De acht verschillende keukens van de Twentsche Foodhal serveren wereldse gerechten. Dit maakt je lunch, borrel of diner tot echte food experience.

De keukens wisselen regelmatig.

Zo blijft de Twentsche Foodhal steeds weer verrassen. Ook de Performance Factory is verrassend. Deze talentenfabriek ten oosten van onze binnenstad bruist en borrelt. Creatieve ondernemers, zorg en welzijn, sport en cultuur zitten er onder één dak. Zin in iets nieuws én actiefs? Wat dacht je van skaten in Skatepark De Fabriek of klimmen bij Cube Bouldergym?

RAAK GEÏNSPIREERD IN ROOMBEEK Roombeek inspireert iedereen. Deze wijk ten noorden van het centrum kreeg een heel nieuw gezicht na de vuurwerkramp op 13 mei 2000. Architect Pi de Bruijn creëerde een plek voor wonen, werken, winkelen en cultuur. Hier bundelen Rijksmuseum Twenthe, De Museumfabriek, Tetem Kunstruimte en AKI/ArtEZ Academy of Art & Design hun krachten.

Rijksmuseum Twenthe biedt wisselende tentoonstellingen.

Wil je cultuur met architectuur verbinden? Loop dan de Roombeek route.

In een halfuur loop je van Rijksmuseum Twenthe aan de Lasondersingel 41 langs 14 locaties in de wijk.

Iets verderop ligt doe-museum De Museumfabriek. Ontdek hier de 'samenhang der dingen'. Om de hoek verbindt kunstruimte Tetem moderne kunst en technologie in spraakmakende exposities. In Roombeek ligt oud en nieuw vertrouwd naast elkaar. Dat voel je.

AANDACHTSTREKKER AAN DE PRINSESTRAAT De mooiste synagoge van West-Europa staat in Enschede. Hij ligt aan de Prinsestraat, tussen de binnenstad en het Volkspark. Het gebedshuis wordt nog altijd gebruikt. De drie koperen koepels trekken sinds 1928 ieders aandacht. De synagoge opent graag de deuren voor bezoekers. Bewonder de mix van art deco, Amsterdamse School- en oriëntaalse stijl. Tijdens een rondleiding wijst een gids je op de bijzondere details. Glas-inloodramen en Thora-rollen, symboliek en mozaïeken. Ondertussen leer je dat de Amsterdamse architect Karel de Bazel de synagoge ontwierp, in opdracht van de Enschedese textielfabrikant M.I. Menko.

Ook fijn: speciaal voor kids past de gids zijn rondleiding aan.

TWENTSCHE FOODHAL

SYNAGOGE

Scan de QR-code voor de Roombeek route.

7

( ADVERTENTIE )

Kom maken, creëren en experimenteren!

Meld je aan voor de activiteiten op www.tetem.nl Hier vind je ook alle informatie over de festivals!

In het lab van Tetem kun je creatief experimenteren met verschillende digitale en maaktechnologieën. Het lab is uitgerust met de nieuwste technieken en technologieën zoals 3D (voedsel)printers, lasercutters, Virtual Reality, Artifical Intelligence, robotica en filmtechnieken. r fs t v a k a n ti e

Maker Festival Twente Hét festival dat draait om zélf maken en doen!

Cinekid Festival in Twente Kijk naar super toffe films en ontdek het MediaLab.

d

at ez

e r d a g e n zo n

d

MaakMeeLab Ga creatief aan de slag met een techniek naar keuze.

Elk

e w oensdag

ag

El

erd a g e n zon

ag

at ez

k

He

El

m 4 m ei

k

1 t/

Instapworkshop Elke week is er een workshop waarbij je leert over een andere techniek.

MeeDoeCafé Doe mee en maak zelf wat lekkers in het Tetem café!

Kijk op de website wat er allemaal te doen is!

Elke vakantie zijn er extra activiteiten.

Tip! Bezoek de expositie In Tetem is een doorlopende expositie op het gebied van digitale cultuur. De expositie wisselt ongeveer elke vier maanden en wordt ontwikkeld in samenwerking met een (inter)nationale kunstenaar. De installaties zijn interactief en maken gebruik van innovatieve technieken zoals Virtual Reality en Artificial Intelligence. In de expositie staan maatschappelijke vraagstukken centraal.

De expositie is gratis te bezoeken.

8

Combineer je bezoek met een kop koffie en een broodje in het Tetem café!

Stroinksbleekweg 16 7523ZL Enschede 053 - 23 08 791 www.tetem.nl

KRISTALBAD

7 0 0 Scan de QRcode voor de Architectuur & Kunst wandelroute.

NATUURGEBIED MET MILITAIRE PRECISIE Voormalig vliegveld en huidig natuurgebied Vliegveld Twenthe ligt ten noorden van de stad. Tot 2016 werd het gebruikt als militair vliegveld.

We gaven het gebied toen terug aan de natuur. Nu is het een plek voor wonen en vrije tijd. Wandel rond de oude starten landingsbaan. Onderweg spot je in het struikgewas splitterboxen en bunkers. In de Tweede Wereldoorlog gebruikten ze deze splitterboxen om

Scan de QR-code voor de Fliegerhorst wandelroute.

gevechtsvliegtuigen te verbergen.

Even verderop liggen hangars in het bos verscholen. Erlangs slingert de Fliegerhorstroute. Deze fietsroute van 25 kilometer kreeg zijn naam van het vliegveld dat de Duitsers hier in 1940 aanlegden. Je komt langs kunst, verhalen uit het verleden en natuur.

Onderweg zie je markestenen en hoor je veldleeuweriken fluiten. Neem een pauze, beklim de uitkijktoren en stel je voor dat hier ooit vliegtuigmotoren ronkten.

WEST-ENSCHEDE: EEN ONTDEKKING OP ZICH Entertainment, natuur, architectuur én kunst. De westhoek van de stad is een ontdekking op zich. Je vindt er de Universiteit Twente, de enige Nederlandse universiteit met een eigen campus.

Wandel de Architectuur & Kunst Route en loop langs Zilverling, Horst en Bastille.

Tussendoor spot je kunstwerken in de buitenlucht.

Na deze kennismaking wacht Go Planet Parc. Dit grote gebied naast Station Kennispark en de Grolsch Veste, is dé plek voor entertainment. Neem er duikles, stap in een e-kart, win met lasertag en pak een filmpje. Haal daarna nog een frisse neus bij Kristalbad. Dit natuurgebied ligt achter de Twentse ijsbaan, tussen het Twentekanaal en het spoor.

Vroeger was het een plek voor borstcrawl en bommetje, nu een thuis voor watervogel en rustzoeker.

VLIEGVELD T WENTHE

9

In 2025 viert Enschede een indrukwekkend jubileum: 700 jaar stadsrechten. Alle Enschedeërs hangen dit jaar samen de slingers op. Heel 2025 staat in het teken van de 700ste verjaardag van Enschede, een eerbetoon aan hun geliefde stad.

ENSCH E D E 7 0 0

DE STAD IS JARIG WIST JE DAT...

Enschede vroeger grachten had?

De stadsrechten zorgden ervoor dat Enschede zich beter kon verdedigen tegen externe bedreigingen. Naast stadspoorten en palissades, had Enschede ook grachten. De eerste gracht, ook wel binnengracht, werd in 1325 aangelegd. De binnengracht liep vlak langs het stadscentrum. Zo'n honderd jaar later, in 1450, werd de buitengracht aangelegd.

De buitengracht heeft 150 jaar bestaan.

Tussen de twee grachten werd een wal geplaatst: een berg zand die voor extra verdediging zorgt. In 1456 gaf de bisschop opdracht om een houten omheining rondom de stad aan te leggen, deze werd gebouwd op de wal. De huidige Walstraat en Stadsgravenstraat zijn vernoemd naar de wal en de binnengracht.

Dat de oudste marathon van Nederland uit Enschede komt?

In juli 1947 vond de eerste editie van de Enschede Marathon plaats. Daarmee is het de oudste marathon van Nederland en van West-Europa. Destijds stonden er 51 lopers aan de start. Een groot verschil met de Enschede Marathon van nu: jaarlijks schrijven zich inmiddels 11.000 hardlopers in om deel te nemen aan het evenement.

Enschede bakermat van het Nederlandse voetbal is?

In 1878 maakt Bernard van Heek, telg van de invloedrijke Enschedese textielfamilie,

10

kennis met voetbal tijdens een studiereis naar Engeland. Hij bracht een leren voetbal mee terug naar Enschede. In 1885 richtte hij de eerste voetbalclub van Nederland op in Enschede. Hoewel er discussie bestaat over waar de eerste voetbal in Nederland precies rolde, wordt het initiatief van Bernard van Heek gezien als een van de belangrijkste momenten in de geschiedenis van de sport in Nederland.

Enschede een van de belangrijkste Textielsteden ter wereld was?

In de 18e eeuw zagen landbouwers kansen op de schaarse vruchtbare Twentse grond.

Er werd vlas verbouwd, waarmee men kwalitatieve linnen weefsels kon produceren.

Steeds meer spinners en wevers vestigden zich in Enschede. De Enschedese fabrikeurs Jan van Lochem, de gebroeders Blijdenstein en Abraham Strick ontwikkelden een nieuw soort weefsel: bombazijn. Dat is linnen met een inslag van katoen. In 1728 kregen ze een octrooi op de productie hiervan. In Enschede werd vervolgens een fabriek opgericht en de vraag was ontzettend hoog. De stadsbrand van 1862 vaagde echter bijna de gehele binnenstad binnen de grachten weg. De verwoesting van de stad gaf echter Enschede de kans om de vleugels uit te slaan. De wederopbouw zorgde voor meer én grotere fabrieken.

De textielindustrie ontwikkelde zich razendsnel en Enschede maakte door de brand een ongekende groei door.

STADSRECHTEN

EN S C H E D E 7 0 0 E V E N T S

Op 15 december 1325 verleende de Utrechtse bisschop Johan van Diest stadsrechten aan Enschede.

Dit markeerde een belangrijk moment in de geschiedenis van de stad, omdat het officieel haar status als nederzetting transformeerde naar een stad met eigen juridische, economische en bestuurlijke bevoegdheden.

Enschede kreeg de vrijheid om markten te organiseren, tol te heffen, eigen rechtspraak uit te voeren en verdedigingswerken aan te leggen.

RED ROOTS FESTIVAL GESPONSORD DOOR GROLSCH 30 & 31 MEI Dit gratis festival op de Oude Markt is gesponsord door Grolsch en staat volledig in het teken van de rijke geschiedenis en creatieve toekomst van Enschede. Met onder andere Waylon, Miss Montreal en Jeangu Macrooy.

DOOR HET STOF 13 JUNI T/M 13 JULI Theatervoorstelling bij Wilminktheater en Muziekcentrum Enschede over het Enschede van een eeuw geleden, ter ere van 700 jaar Enschede.

VIJVERVRIJDAGEN VIERT ENSCHEDE700 20 & 27 JUNI, 4 & 11 JULI Vier vrijdagen in juni en juli met optredens van lokale artiesten en talenten op de vijvers van de Lasonderbeek in Roombeek.

ENSCHEDE FASHION WEEK 23 T/M 29 JUNI Ter ere van het 700 jarige bestaan van de stad zal de eerste Enschede Fashion Week op diverse locaties in de stad plaatsvinden.

LONNEKER MUZIEKZONDAGEN MEI T/M SEPTEMBER De iconische muziekkoepel in Lonneker wordt omgetoverd tot bruisend middelpunt van muziek en gezelligheid op elke derde zondag van mei t/m september. Met op 17 augustus de grote finale van de 'Ode aan Enschede' wedstrijd.

HET GROTE STADSFEEST 6 SEPTEMBER Stadsfeest in verschillende stadsparken in Enschede, met in het Volkspark een muziekprogramma.

EANSKE VOL LIEFDE 15 AUGUSTUS T/M 14 SEPTEMBER Een feestelijke en diverse openluchtproductie ter ere van 700 jaar Enschede.

1 STAD, 700 GEZICHTEN, DIT IS ENSCHEDE Tentoonstelling van portretten van 700 Enschedeërs.

Scan de QR-code voor de Enschede700 events.

METROPOOL X ENSCHEDE700 Reeks van zeven spectaculaire muziekevenementen, gepland op de zevende van de maand, in het kader van Enschede700 over de rijke muzikale erfenis van Enschede.

11

ME T JE NEUS OP DE TOEKOMST Stap in de speeltuin van de toekomst. Voor Enschede zijn innovatie en creativiteit een way of life. Je speelt hier met technologieën van de toekomst, denkt na over de invloed van digitale media en ontmoet de creatievelingen van morgen.

Zo word je zeker geïnspireerd.

Dat Enschede voorop loopt is niet vreemd.

De mix van techniek, kunst, industrie en creativiteit hoort echt bij onze stad.

Pioniers komen elkaar hier vanzelf tegen.

Onderwijsinstellingen als Universiteit Twente, Saxion en ArtEZ/AKI Academy of Art & Design brengen jonge makers en nieuwe talenten samen. Die richten onder andere startups op, zoals ook ooit Thuisbezorgd en Booking.com in Enschede zijn begonnen.

Naast deze ondernemers experimenteren kunstenaars in onze stad met digitale media, games en kunstmatige intelligentie. Hun ideeën bloeien op bij creatieve broedplaatsen. Hier sta je met je neus bovenop de toekomst.

12

7 0 0 Nog nieuwsgieriger? Hier nog meer tips voor een dag in Enschede vol creativiteit, innovatie en toekomstmuziek.

A R T E Z / AKI

Tetem zit op Roombeek Cultuurpark aan een plein tegenover ArtEZ/AKI Academy for Art & Design. Binnen draait het om de maker en het maakproces.

Jonge kunstenaars en makers krijgen een podium. Je bekijkt er tentoonstellingen over een maatschappij die zich klaar maakt voor de toekomst. Digitale media speelt bij Tetem een grote rol.

Extra leuk is dat je hier je ideeën tot leven wekt. Tetem biedt namelijk ieder weekend het MaakMeeLab aan. Inschrijven via de website is verplicht. Van 14.00 tot 17.00 uur zitten kinderen en volwassenen naast elkaar te experimenteren. Werk met onder andere 3D-printers, lasercutters en 360 graden films. Zo maak je de toekomst zichtbaar. Plus: je neemt ook nog eens een zelfgemaakt souvenir mee naar huis.

MAKERPLAATSEN Saxion FabLab is de openbare werkplaats van hogeschool Saxion aan de M.H. Tromplaan. Met hightech apparaten realiseer je hier jouw ideeën.

Open inloop van maandag tot en met vrijdag, kijk voor actuele openingstijden en rondleidingen op de website van Saxion FabLab: fablabenschede.nl Experimenteer met technologie bij hackerspace Tkkrlab in Marssteden Poort.

Programmeren, websites maken, scripting languages leren, het kan allemaal in deze creatieve werkplaats. tkkrlab.nl KUNST Bij Stichting Vierkwart Robson zie je hoe duurzame kunst de toekomst vormgeeft.

Kunstenaarsinitiatief en werkplaats in de voormalige fabriek van Robson, waar kunst en duurzaamheid centraal staan. vierkwart.com Kunstplatform Tankstation aan de Deurningerstraat is een samenspel van kunst, cultuur, educatie en wetenschap. Wekelijks worden er lezingen, exposities, jam sessies en filmavonden georganiseerd. tankstationenschede.nl EVENEMENTEN Laat je inspireren door onze diverse maakcultuur. Op Maker Festival Enschede laten bedrijven, kunstenaars, wetenschappers, makers, ondernemers en doe-het-zelvers zien wat zij maken. Van 1 t/m 4 mei op diverse locaties in Roombeek Cultuurpark Dompel je onder in de toekomst. Het kan tijdens meerdaags festival Gogbot, dan is Enschede een speeltuin voor multimedia, kunst, muziek en technologie.

Van 18 t/m 21 september op diverse locaties in de binnenstad

Scan de QR-code voor meer innovatieve weetjes over Enschede.

TETEM

13

LONNEKE R

DORPEN VAN ENSCHEDE

Enschede telt zo'n 161.700 inwoners (met 160 nationaliteiten) en is hiermee de grootste stad van Overijssel. Onder de gemeente Enschede vallen, naast de stad Enschede, ook de dorpen Lonneker, Boekelo, Glanerbrug, Usselo en buurtschap Twekkelo. Allemaal hebben ze hun eigen unieke karakter en zijn ze zeker de moeite waard om te leren kennen.

B OEKELO

BRUISEND LONNEKER Lonneker is een dorp met een kleine 2.000 inwoners en ligt ten noorden van Enschede. Tot 1934 was Lonneker een zelfstandige gemeente. Lonneker heeft een gezellig dorpsplein en kent veel evenementen gedurende het jaar, waaronder het populaire dorpsfeest in mei. Bijzonder is de Lonneker Molen uit 1850. Deze ronde bakstenen molen is de enige gemetselde molen in Nederland waarvan de romp bedekt is met riet.

Er is zelfs een molenwinkel waar je meelproducten, broodmixen, zaden, honing en eieren kunt kopen.

Een bezoekje waard!

SFEERVOL BOEKELO Boekelo ligt ten zuidwesten van Enschede en telt zo'n 2.500 inwoners. Het dorp werd bekend door de zoutwinning die er vroeger werd gedaan. Tegenwoordig zijn er nog veel zouthuisjes en een replica van de zouttoren te vinden.

14

Daarnaast zijn er meerdere prachtige landgoederen in Boekelo. In oktober vindt jaarlijks De Military BoekeloEnschede plaats, een van de grootste paardentopsportevenementen van Nederland. Bij Museum Buurtspoorweg maak je kennis met een unieke verzameling spoorwegmateriaal, ontdekken kinderen tijdens een speurtocht alle geheimen van het museum en maak je een onvergetelijke stoomtreinrit.

GEZELLIG GLANERBRUG Ten oosten van Enschede, aan de grens met Duitsland, ligt het dorp Glanerbrug.

De natuurlijke landsgrens wordt over een lengte van 2 km gevormd door de Glanerbeek. Aan de brug over deze beek heeft Glanerbrug zijn naam te danken. Er wonen ongeveer 18.000 mensen in Glanerbrug. Het treinstation Glanerbrug ligt een paar minuten van station Enschede en station Gronau.

Door het midden van het dorp loopt een winkelboulevard. Hier kun je makkelijk je auto parkeren en shoppen bij zowel bekende ketens als lokale boetiekjes.

KARAKTERISTIEK USSELO Usselo is een klein dorp ten zuidwesten van Enschede, er wonen 280 mensen.

Het is een zogenaamd kransesdorp, de

T W E K KELO

boerderijen liggen in een grote krans rond de grote Usseleres. Er staat een zeldzame, werkzame standerdmolen uit 1802: de Wissinks Möl. Voor pannenkoekenmeel of tarwemeel kun je hier terecht.

In 1946 werd er een belangrijke opgraving gedaan in Usselo. De laat-paleolithische vindplaats van vuurstenen werktuigen van rendierjagers gaf een nieuw inzicht in de klimaatomstandigheden aan het einde van de laatste ijstijd en is wereldwijd een begrip.

KLEINSCHALIG TWEKKELO De buurtschap Twekkelo ligt tussen Enschede en Hengelo in, waarvan het

7 0 0

grootste deel bij de gemeente Enschede hoort. Er wonen zo'n 215 mensen.

De kern van de buurtschap Twekkelo wordt gevormd door drie essen: de Twekkeler Es, de Lutje Es en de Groote Es. Er staan veel boorhuisjes in Twekkelo vanwege de zoutwinning.

Scan de QR code voor culinaire tips.

U SSELO

15

( ADVERTENTIE )

Mystiek: al 25 jaar dé sfeervolle en unieke feestlocatie in Enschede

Op zoek naar een avond vol gezelligheid, mysterie, spanning, humor en muziek?

Aan de rand van het centrum van Enschede, in industrieel erfgoed Spinnerij Oosterveld is Mystiek Theatercafé gevestigd. Een bruisend, supergezellig theatercafé waar van alles te beleven en te ervaren valt. Van jazzconcert tot modeshow, van ledenvergadering tot studentenfeest... alles is mogelijk.

No business like showbusiness...

Onze Dinnershows zijn een begrip: thema-shows met betoverende muziek, levendige zang en onverwachte en knotsgekke typetjes.

Nostalgische Movie-shows, griezelige Horrorshows, verrassende Late-Night Shows compleet met maffe pubquiz. En altijd met een overheerlijk en supergevarieerd koud en warm buffet.

De ideale avond wanneer je teambuilding met een bedrijfsuittje wilt combineren of een avond met je vrienden of familie.

Het Mystiek-labyrint

Let the music play...

Ben je een muziekliefhebber? Iedere eerste zondag van de maand organiseren wij de Crazy Sunday.

Een muziekmiddag met maar liefst twee bands. Van swingende sixties en seventies muziek tot raggende rock shows, disco en jazz door muzikanten uit binnen- en buitenland.

Iedere derde zondag van de maand is er de Sunday Special: de beste tributebands spelen de muziek van jouw favoriete muziekhelden.

Check mystiektheater.nl voor het programma.

Nostalgisch Terras

Ons geheel in de stijl van het industrieel erfgoed gebouwde terras is misschien wel het mooiste en zeker het meest verrassende terras van Enschede! In de zomermaanden organiseren we daar gezellige BBQ-borrels en party’s, compleet met DJ’s of live-muziek en veel lekker eten.

Partytime

Uniek in Nederland is ons labyrint dat deel uitmaakt van bijna al onze shows: een verrassende indoortocht passend bij het thema van de dinnershow.

Durf jij?

Mystiek is “the place to be” voor een bedrijfsfeest, bruiloft of familiefeest dat uniek en anders dan anders moet zijn. Maak jouw dag onvergetelijk met alle faciliteiten die Mystiek biedt.

Shows, artiesten, typetjes, fantastisch eten en drinken... wij maken jouw feest tot een onvergetelijke beleving waar al je gasten nog heel lang over napraten...

www.mystiektheater.nl Spinnerij Oosterveld Richtersbleek-Zandvoort 10 7521 BE Enschede

7 0 0

HARRY BANNINK & WILLEM WILMINK WANDELING

ENSC HE DE DOOR DE OGEN VA N BA N NINK & W IL M INK Enschede is één en al bruisende bedrijvigheid. Met een hogeschool, een conservatorium, een kunstacademie en een universiteit is Enschede een multiculturele studentenstad. Met het gezelligste horecaplein van Oost-Nederland, honderden winkels en talloze evenementen is het hier nooit saai.

Enschede is ook de geboorteplaats van componist en pianist Harry Bannink (1929-1999) en dichter, schrijver en muzikant Willem Wilmink (1936-2003).

Bekend van televisieprogramma’s als De Stratemakeropzeeshow, De film van Ome Willem en Het Klokhuis.

Hele generaties groeiden op met teksten van Wilmink die tot leven werden gewekt door de muziek van Bannink.

W I L L EM WILMINK

EEN ODE AAN TWEE ENSCHEDESE ICONEN Ter nagedachtenis aan deze beroemdheden is een wandelroute langs belangrijke en mooie Enschedese plekjes gemaakt. Leuk om Enschede door hun ogen te bekijken, maar ook als je geen Bannink & Wilmink liefhebber bent is deze stadswandeling de moeite waard.

De voettocht van een uur neemt je in beeld en geluid mee langs zeventien plekken in de stad die bepalend zijn geweest in het leven van de mannen. Een samensmelting van het werk van deze artistieke zonen van de stad, mooi gemarkeerd met de gevelborden van graphic designer Luvane.

Theater De Kleine Willem, de knusse schouwburgzaal waar Bannink de Enschedese Jazzsociëteit oprichtte, is onderdeel van de route. Ook loop je langs het stamcafé van Wilmink, Café Het Bolwerk, met zijn beeltenis

op het raam. Proef gerust de Duvels en bitterballen waar Wilmink zo gek op was!

Bij Boekhandel Broekhuis pronkt een metershoog gedicht van Wilmink op de gevel en door de vele oude steegjes die Enschede rijk is kom je langs Jazzpodium De Tor; een van de oudste jazzclubs van het land. De wandeling gaat via het station langs diverse culturele instellingen de binnenstad weer in.

In de foyer van het Muziekcentrum staat ‘een monument voor twee vrienden’.

Dit beeld van Bannink en Wilmink werd vijf jaar na het overlijden van Wilmink gemaakt door kunstenaar Don Englander.

Voor wie de geboortehuizen van het tweetal in de Lipperkerkstraat (Bannink) en de Javastraat (Wilmink) wil zien, moet iets van de route afwijken. Als je in de Javastraat even oversteekt kom je bij de Al Ummah-school, het monumentale gebouw waar Wilmink het enigszins nostalgische ‘De oude school’ over schreef, later uitgevoerd door cabaretgroep Don Quishocking.

‘Ach zou die school er nog wel zijn / kastanjebomen op het plein (…)’.

Scan de QR-code voor de Harry Bannink & Willem Wilmink wandeling of haal het routeboekje op bij Tourist Info Enschede.

HARRY BANNINK

17

S HOP T ILL Y OU D ROP

KLEDING WINKEL FIER Hippe dameskleding in het midden- en hoogsegment van merken als Fabienne Chapot, Dante6, Alix the Label en Sissel Edelbo.

Van Loenshof 14 KLOF KLOF is een hippe kledingwinkel voor mannen met kleding en accessoires van merken als Nudie Jeans, Carhartt, Minimun en Karhu.

Haverstraatpassage 17 PICO WOMEN FASHION & MORE Dameskledingwinkel met twee etages waar je dameskleding, schoenen en accessoires van 40 verschillende merken waaronder Josh V, Aaiko, Geisha en Harper & Yve shopt.

De Heurne 51 MEVROUW JANNE Kleurrijke winkel met vrolijke dameskleding en accessoires van o.a. Numph, Blutsgeschwister en FRNCH. Haverstraatpassage 38 SCOOTER Eigenzinnige en stoere dameskleding, accessoires en sieraden vind je bij Scooter. Denk aan merken als 10 DAYS, Aldo Martins en Ivko.

Haverstraatpassage 60 HOUSE OF SNOBS Het meest exclusieve warenhuis van Oost-Nederland met kleding, niche-geuren en make-up van merken als Max Mara, Essentiel Antwerp en By Marlene Birger.

H.J. van Heekplein 1

POPULAIRE WINKELKETENS Aan het H.J. van Heekplein vind je verschillende populaire winkelketens. Loop een rondje om het plein en je passeert o.a. Zara, Pull&Bear, Mango, Søstrene Grene, Primark en H&M. Ook Hema vind je hier. Loop door de aangrenzende Kalanderstraat langs Levi’s, Cotton Club en Costes.

Sla linksaf richting Langestraat en je shopt verder bij o.a. My Jewellery, Guts & Gusto en Sissy-Boy. Loop met de bocht mee naar rechts en loop ook nog even binnen bij Dille & Kamille.

18

TOFF KIDSWEAR Kinderkleding in maat 92 t/m 176 van merken als Vingino, Polo Ralph Lauren en Retour shop je bij Toff Kidswear.

Van Loenshof 6

WON E N & L I F E S T Y L E

7 0 0

WONDER & MELON Kleurrijke concept store met (kinder-) cadeaus, interieuritems, dameskleding en sieraden van merken als HKliving, Doing Goods, Nicolas Vahé en Colorful Rebel.

Zuiderhagen 37 ENTREE STORE Fashion en lifestyle winkel met Scandinavisch minimalistische stijl.

Veel natuurlijke materialen en rustige kleuren, denk aan merken zoals Serax, Atelier Rebul en Moss Copenhagen.

Haverstraatpassage 42A CRASH VINYL & BOOZE Een grote collectie tweedehands en nieuw vinyl, maar ook heren- en dameskleding en stoere sieraden voor mannen.

Oude Markt 8A

‘T HOOGE HUYS Woonwinkel met zowel vintage als nieuwe meubels en woonaccessoires.

De stijl is stoer landelijk en industrieel.

Walstraat 16A

MANCHET Stijlvolle hoedenspeciaalzaak waar je ook kunt slagen voor zijden en wollen sjaals, leren handschoenen, bretels, leren tassen en natuurlijk manchetknopen.

Haverstraatpassage 58

HEEL BIJZONDER WONEN Industriële woonwinkel tegenover Lunchroom Heel Bijzonder waar je woonaccessoires shopt met een industriële touch. De winkel wordt gerund door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

De Heurne 34

MR. FRINTAGE Vintage designwinkel met meubels, woonaccessoires en lifestyle items voor liefhebbers van jaren 50, 60 en 70 parels.

Haverstraatpassage 82

SPITS VINTAGE SPITS Vintage is een winkel met zorgvuldig gekozen, unieke en bijzondere vintage kleding en woonaccessoires.

Zuiderhagen 24-26

V I N T A GE GROOVY ANTON Bij vintage kledingwinkel Groovy Anton worden zorgvuldig de mooiste vintage items geselecteerd. Voor hem en haar.

Haverstraatpassage 22 THRIFTTALE Vintage- en tweedehandskledingwinkel waar je naar hartenlust dames-, herenen kinderkleding shopt. De Heurne 4

Openingstijden winkels binnenstad Maandag: 11.00-18.00 uur.

Dinsdag, woensdag, vrijdag, zaterdag: 09.30-18.00 uur.

Donderdag: 09.30-21.00 uur.

Koopzondag Elke zondag zijn de winkels geopend van 12.00-17.00 uur.

Met uitzondering van: nieuwjaarsdag, 1e paasdag, 1e pinksterdag en 1e kerstdag.

Scan de QR-code voor nog meer winkel tips.

19

1

HAPPEN EN STAPPEN MET KINDEREN Er is bijna geen Enschedeër die De Broodbode niet kent. Niet zo gek, de versgebakken broodjes van natuurlijke ingrediënten zijn zo populair dat ze over de toonbank vliégen.

Franchise-eigenaar Jordi Lever van de filialen Haverstraatpassage en Zuiderhagen is naast expert in lekkere lunches ook vader van twee kleuters.

Hij deelt graag zijn tips over leuke plekjes in en rond Enschede.

Wanneer we vragen naar zijn favoriete restaurants, hoeft hij niet lang na te denken: "Met de kinderen gaan we graag naar restaurant Bardot of naar Sam Sam.

TIPS

JORDI LEVER

Bardot heeft een leuke tuin en een speelhoekje. Zo hebben de kinderen afleiding en kunnen wij ook rustig eten.

En wij vinden het leuk om naar de Twentsche Foodhal te gaan. Het eten is door de verschillende keukens heel divers en lekker voor iedereen: voor volwassenen én voor kinderen."

Met zijn gezin verkent Jordi graag de omgeving: "We fietsen regelmatig naar

het Wooldrikspark en de kinderboerderij.

Richting Lonneker is ook altijd een aanrader. Café Sprakel met de ijssalon erbij is een fijne plek voor een tussenstop."

Voor wie op zoek is naar meer activiteiten voor gezinnen heeft Jordi nog een tip: "Voor inspiratie houden we de website VETTT in de gaten. Daar staan leuke uitjes op, ook in Enschede en omstreken."

VAN LOCALS

2

OLAV KELDER DE NEGEN STRAATJES VAN ENSCHEDE In een mooi gerenoveerd pand in de Haverstraatpassage vragen we eigenaar Olav Kelder van modewinkel New Zealand Auckland Store naar de mooie plekjes van Enschede.

'Ik hou van lekker uitgebreid eten,' vertelt de ondernemer die dagelijks in de binnenstad te vinden is. Hij kent Enschede op zijn duimpje en is enthousiast om zijn tips te delen.

Zijn favoriete plek om te eten?

"Restaurant Joann is een fantastische plek om naartoe te gaan en je de hele avond te laten verwennen. Voor een lunch vind ik de Broodbode gewoon goed, een heerlijke plek voor een lekker broodje."

20

De kleine (winkel)straatjes van Enschede hebben volgens hem het meeste karakter: "Kijk eens wat verder dan het plein met de landelijke ketens. Ik vind juist de kleine straatjes die we hebben leuk.

De Walstraat met fijne restaurantjes en kroegjes en de Haverstraatpassage met bijzondere winkeltjes - dat is een beetje de negen straatjes van Enschede."

Voor wie buiten de stad wil vertoeven, tipt Olav natuurgebieden als Hof Espelo en het Aamsveen: "Met name mensen die uit het westen komen kennen die omgeving niet. Om te wandelen zijn dat zulke mooie plekjes."

Zijn favoriete evenement? "Kunst in het Volkspark. Een gezellig kunstevenement, elk jaar de tweede zondag in juni. Ik heb er heel wat mooie dingen gekocht."

TIPS VAN TORI ‘Ik ben het liefst de hele dag buiten,’ vertelt Tori Doorn, eigenaresse van horecagelegenheden Van Doorn en Doorn en theehuis Sprakel in het Bos. Niet lang geleden verhuisde ze daarom ook naar het landelijke Lonneker en ze weet nu al dat ze daar nooit meer weg wil.

Haar allerliefste plek in Lonneker?

"De Spar! Een gemoedelijke begeleid

werken-buurtsuper, echt een fijne plek om te zijn. Je vindt er geen zelfscankassa's, maar gewoon nog enthousiaste medewerkers."

Dit persoonlijke contact vindt ze belangrijk en het is precies wat ze ook in haar eigen horecazaken nastreeft: plekken van rust creëren waar gasten zich thuis voelen.

Met man en hond wandelt ze graag door het Ledeboerpark; volgens haar ‘één

7 0 0 van de mooiste parken van Nederland’.

Ook bij Hof Espelo komt de jonge ondernemer vaak, al mist ze daar nog wel een fijne horecagelegenheid.

Voor wie in de binnenstad vertoeft, tipt Tori de nieuwe bakery hotspot Bitterzoet voor lekkere taartjes of Stoet voor heerlijke broodjes. Maar haar belangrijkste boodschap voor bezoekers blijft: ‘Kijk ook eens verder dan alleen het centrum.

In het buitengebied van Enschede valt nog zoveel moois te ontdekken!’

3

TORI DOORN Scan de code voor meer tips van lokale ondernemers.

EEN STADS BUITENLEVEN Sybrine Richter is eigenaresse van bloemenspeciaalzaak Country Life, dat gevestigd is in één van de oude textielfabrieken die Enschede nog kent.

Ze vertelt graag over haar favoriete hotspots in Enschede.

"Ons eigen pand is altijd een verrassing voor mensen die voor het eerst binnenkomen," zegt ze trots. "Want aan de buitenkant zie je niet hoe diep het pand is en hoeveel van de historische elementen nog bewaard gebleven zijn. Zoals de speciale dakconstructie die heel veel zon doorlaat."

Over andere plekken in de stad zegt ze: "De Oude Markt met alle horecazaken vind ik geweldig. En daaromheen de Haverstraatpassage, een hele mooie winkelstraat met de kleinere ondernemers. Roombeek vind ik ook erg mooi geworden, met Gastrobar

Bij Rozendaal. Dat is echt een aantrekkelijk stuk Enschede."

Voor Sybrine is de combinatie van stad en natuur het grootste pluspunt van Enschede: "Over de nieuwe fietssnelweg F35 is het maar een klein stukje fietsen en je bent al in het prachtige dorp Lonneker, het natuurgebied en vliegveld Twenthe.

Ik ben echt van de bossen en de natuur.

Dat is allemaal heel dichtbij."

Ze tipt ook de markt op dinsdag en zaterdag op het H.J. van Heekplein: "Ik vind het altijd leuk; die bedrijvigheid, de reuring van de stad."

Tot slot beveelt ze de vele evenementen aan: "Veel muziek op podia bij de Oude Markt en 's winters natuurlijk de schaatsbaan. Enschede is daar heel actief in."

4

SYBRINE RICHTER

21

RUIL STADSREURING VO OR NATUURRUST In Enschede ligt de natuur steeds om de hoek.

Tussen de drukte van de stad gloren onze 10 stadsparken. Dit zijn groene oases voor een rustmoment. Laat je de binnenstad achter, dan vind je aan de Enschedese stadsrand landgoederen en buitengebieden.

Ervaar hier een actief dagje in de Twentse bossen, geniet van de stilte en maak je hoofd leeg. En we hebben goed nieuws voor verkenners: steeds meer landgoederen rond Enschede zijn opengesteld. Ga dus mee de natuur in. We gaan in noordoostelijke richting op weg. Bestemming: natuurgebied Hooge Boekel.

LOPEN TUSSEN HISTORIE IN HOOGE BOEKEL Natuurgebied Hooge Boekel zet je zintuigen op scherp. Het deelt zijn naam met het historische landgoed tussen Enschede en Losser. Onverharde paden,

HOOGE BOEKEL

dichte bossen, velden en het aangelegde parkbos van het landgoed. Hier valt genoeg te ontdekken. Fiets- en wandelroutes kronkelen door het bosrijke gebied. Trek de wandelschoenen dus aan, adem in en laat je gedachten los. Onderweg schittert het

zonlicht door het bladerdek, je hoort enkel je eigen voetstappen.

Hart van het natuurgebied is landgoed Hooge Boekel. Het landhuis hier werd gebouwd door Herman van Heek, de tuin ontworpen door tuinarchitect Wattez uit Delden. Over de opengestelde paden loop je door het parkbos. Af en toe vang je tussen de bomen een glimp op van het statige landhuis. Langs het pad staan twaalf kunstwerken. Ze horen bij een wandeling die kunstenaar Eric Langendoen hier uitzette, waarmee hij de geschiedenis laat zien van Landgoed Het Hooge Boekel.

Kom je met de auto? Er is een parkeerplaats op het landgoed aan de Hoge Boekelerweg schuin tegenover Hoveniersbedrijf Hoek.

22

7 0 0 Nog meer groene tips voor een rustmoment of een actieve dag in Enschede. Plus inspiratie voor ontdekkingstochten in de natuur: STADSPARKEN Even uitrusten? Kom naar Het Volkspark, het oudste stadspark van Nederland, en zoek een plekje op het groene terras van restaurant Loetje. Met uitzicht op de parkvijvers.

Verken het G.J. van Heekpark,tussen Boddenkampsingel en Hengelosestraat.

Sluit je wandeling af bij schenkerij Wattez met een kop koffie en verse appeltaart.

Het Ledeboerpark is park en landgoed in één. Bezoek de bijenstal, theeschenkerij Boerderij Oldenhof en bewonder de grootste sequoia van Nederland.

Loop over de kronkelpaadjes van het Wooldrikspark en stop voor wat lekkers bij theetuin Ik & Mijn Moeder.

LANDGOEDEREN Wandel op Landgoed Hof Espelo door het bos, terwijl de kids klauteren en kabouters zoeken. Bezoek ook Koetshuis Hof Espelo om meer te leren over alles wat je onderweg hebt gezien.

H ET RUTBEEK

Landgoed 't Stroink is zeer gevarieerd.

Je struint er langs lanen met bomen, spannende bospaadjes en verborgen poelen.

BELEEF BUITENAVONTUREN OP HET RUTBEEK Het Rutbeek inspireert om in actie te komen. Dit recreatiegebied vind je ten zuiden van Enschede. Middelpunt is de waterplas. Rondom het water liggen zandstrandjes en ligweides. Even verderop begint het bos, dat als een kraag rond het water ligt. Op Het Rutbeek beleef je een dag vol buitenavonturen. Duik in het

water, surf erop los, peddel rond in een kano en neem een waterskiles. Verharde paden lopen helemaal rond het water.

Een wandeling voert je door bos, langs velden, het Twentse coulisselandschap en landgoederen. Even verderop sta je ineens weer midden tussen het metershoge riet aan de waterkant. Het Rutbeek verrast.

Parkeren kan op meerdere (betaalde) parkeerplaatsen op het Rutbeek.

Vrij zwerven door bossen en open velden doe je op Landgoed Smalenbroek. Spot hier bijzondere bomen en struiken die van nature niet voorkomen in Nederland.

Verschillende leuke fietstochten en wandelroutes zijn ook beschikbaar bij de Tourist Info aan de Langestraat 41.

Scan de QR-code voor groene wandelroutes.

23

TEXTIELROUTE ENSCHEDE-GRONAU

OU DE SPOREN, NIEU W E ENERGIE Maak een reis door de popmuziek in een oude turbinehal. Ga zelf aan de slag met lasersnijder of 3D-printer waar ooit weefgetouwen ratelden.

Stap op de fiets en ontdek hoe Enschede en Gronau hun gedeelde textielgeschiedenis een nieuwe draai gaven.

Het kan verkeren: Van Heek en Guevara samen op een pui. Dat is het geval bij Villa van Heek, tegenwoordig een tapas-restaurant. De gevelsteen met de streng kijkende textielfabrikant Gerrit Jan van Heek prijkt naast het uithangbord van revolutionair Che Guevara. Nu eet je hier chorizokroketjes of gefrituurde puntpaprika.

24

Een klein voorbeeld van hoe Enschede het textielverleden van zich heeft afgeschud, maar niet is vergeten. De stempel die de textielindustrie op de stad en haar inwoners heeft gedrukt is groot.

Die invloed strekt zich uit tot over de grens: bij de ontwikkeling van de

Veel van het industriële erfgoed is in de wijk Roombeek wél bewaard gebleven.

Een spectaculaire mix van oud en nieuw bevind zich nu op de plek waar de vuurwerkramp in 2000 plaatsvond.

Menig fabriekspand steelt hier de show.

Als museum, kunstacademie, expositie-

textielnijverheid in de Duitse buurgemeente Gronau waren namelijk ook Enschedese fabrikanten betrokken.

ruimte, school of appartementencomplex tussen hedendaagse architectuur.

EXPLOSIE VAN BEDRIJVIGHEID Het toepasselijk startpunt van de fietsroute is station Enschede.

De aanleg van de spoorlijn naar Münster en Dortmund via Gronau betekende vanaf 1875 een explosie van bedrijvigheid.

Van de twee textielfabrieken pal naast het Enschedese station is alleen niets terug te vinden. In de jaren 70, geheel in de geest van toen, werden ze gesloopt.

Verderop lonkt Rijksmuseum Twenthe.

Het museum biedt een overzicht aan kunst van de Middeleeuwen tot nu.

Tegelijk is het een levend monument voor het textielverleden. Grondlegger van het museum was namelijk fabrikant en kunstverzamelaar Jan Bernard van Heek.

EEN BADHUIS MET GRANDEUR Via het gebied waar zich het fabriekscomplex van Van Heek ooit langs het spoor uitstrekte, voert de route je terug naar het centrum. Richting het Van Heekplein,

genoemd naar Van Heek, die hier een overdekt zwembad annex badhuis voor de Enschedeërs liet bouwen. Dit diende als wasplaats voor de arbeiders.

Het grootse gebouw met gewelfd koepeldak en gietijzeren pilaren werd in 1972 weggevaagd door de slopershamer.

HERREZEN UIT DE AS In zijn gedicht Textielstad (1976) wist Willem Wilmink de periode van neergang en verval na het ineenstorten van de textielindustrie indringend te vatten.

In 1987 schreef hij een versie waarin het sombere beeld werd bijgesteld: ‘Wat eens een droevig schouwspel was, is als een phoenix herrezen uit de as’. Enschede was ondertussen onherkenbaar veranderd.

Niet het ronkende lofdicht, maar het melancholische origineel heeft een plek gekregen op de gevel van Boekhandel Broekhuis op kruispunt De Graaff.

Je vraagt je op deze plek ook af waar al die fabrikanten zijn gebleven; de Van Heeks, Ter Kuiles, Blijdensteins. Het befaamde hotel De Graaff verloor zijn bestaansrecht toen zij hun fabrieken sloten en is in de tijd opgelost. De fraaie villa Baurichter op hetzelfde pleintje, eens ook woonhuis voor een van de loten aan de Van Heek-stam, is nu een Mexicaans restaurant. Maar een straat verder stuit je echter toch op een bescheiden bordje waarop de familienaam prijkt. ‘Van Heek Holding en Beheer’.

Boven de deur verwijst het familiewapen van de familie Blijdenstein naar bankier B.W. Blijdenstein, grondlegger van hier gevestigde De Twentsche Bank, knooppunt in het handelsverkeer van de textielondernemers.

ROCK'N'POP M U S E U M GRONAU

7 0 0 GRONAU

Op een steenworp afstand staat een standbeeld van Alfons Ariëns.

Het standbeeld eert de ‘rode’ priester als voorman en stuwer van de katholieke arbeidersbeweging. Met op de achtergrond het vroegere ziekenhuis Stadsmaten, nu Stadscampus Connect-U, dé plek waar bedrijven hun talenten vinden en young professionals zichzelf ontwikkelen.

MACHTIGE OMVANG In Gronau voltrekken de ontwikkelingen zich in een minder hoog tempo, lijkt het. Rondom het station staan er nog verschillende fabriekscomplexen te wachten op een nieuwe bestemming.

Het roept onvermijdelijk het beeld van vergane glorie op uit het gedicht van Willem Wilmink.

Staand op de moderne Bogenbrücke zie je textielfabrieken zo ver je kunt kijken. Van het vroegere kantoor van de firma Mathieu van Delden – nu een trots innovatiecentrum - tot De Witte Dame, de bijnaam van de vroegere spinnerij van Gerrit van Delden. Majesteitelijk als altijd ligt de dame er met haar prachtige watertoren bij. Maar het verval grijpt om zich heen. Terwijl de particuliere eigenaren blijven broeden op een metamorfose die wel genade vindt in de ogen van het stadsbestuur.

GROENE PIRAMIDE Op andere plekken kwam die metamorfose al wel tot stand. Sinds in

2003 de Landesgartenschau Gronau/ Losser werd gehouden, is het uitgestrekte fabrieksterrein van Mathieu van Delden een park. Een groene piramide die boven de perken, waterpartijen en speelplekken uitsteekt. Deze werd aangelegd met puin van de gesloopte fabriek. De trappentoren van het spinnerijgebouw bleef gespaard en kreeg een klimwand.

ROCK’N’POPMUSEUM Het meest opvallend is de transformatie van het voormalige turbinehuis tot rock’n’popmuseum. Een logische bestemming, hier werd de kleurrijke rockmuzikant Udo Lindenberg geboren.

Van een afstandje kijkt de in brons gegoten Mathieu van Delden je aan, op zijn sokkel in het park. Hij heeft geen keus, net als Gerrit Jan van Heek in Enschede. Hun tijd is voorbij, maar hun namen leven voort.

De Grensoverschrijdende Textielfietsroute Enschede-Gronau (30 kilometer) is samengesteld door Enschede Promotie en Stadtmarketing Gronau.

Haal het routeboekje op bij Tourist Info Enschede of scan de QR code voor de online route.

25

De Street Art Route laat je veel meer van Enschede zien dan kleurrijke buitenkunst.

Je ontdekt ook verhalen van toen en nu en ervaart de creatieve energie die de stad eigen is.

Stadsgids Sharonie van het Stadsgidsen Gilde nam ons mee.

ONTDEK VERHALEN VAN TOEN EN NU MET DE STREET ART ROUTE

DE ENERGIE SPAT ERVAN AF Wordt het een broodje döner of lachmacun de luxe? De menukaart in een hoek van de muurschildering doet er in feite niet eens afbreuk aan.

Want ook dit is helemaal Enschede: een stad waar 160 nationaliteiten thuis zijn, waar bedrijvigheid in alle vormen de ruimte krijgt en waar je op elk moment je honger kunt stillen. Met eten, met kunst, of met allebei. In allerlei smaken.

De felle kleuren op deze gevelwand aan de Hofstraat sluiten daar mooi bij aan. Ze zijn een handelsmerk van Studio ZEPA, een Zuid-Afrikaans kunstenaarsduo dat inmiddels in Nederland is gevestigd. Met het uitgesproken kleurgebruik onderstrepen ze zowel de verscheidenheid binnen gemeenschappen, als het feit dat alle mensen gelijk zijn. Ook de vrouwenfiguur met bril kom je vaker tegen in hun werk. Ze kijkt doelbewust vooruit, de toekomst in.

26

7 0 0

ROOSVENSTERS EN KLOSSEN GAREN Tegelijk typeert het werk dat de kunstenaars in 2023 in Enschede achterlieten helemaal de stad. Op de zijmuur van dönerrestaurant Max zie je het stadswapen, de torens van de Grote Kerk en de Lasonderkerk én de watertoren met roosvensters van de vroegere spinnerij van textielfabriek Jannink. Bovendien zijn de kleurpatronen geïnspireerd op stoffen die ooit van de Enschedese machines rolden. Geweven uit het garen dat óók is afgebeeld.

Daarmee markeert deze Street Art ook een van de vier belangrijkste momenten in de historie van Enschede, zoals stadsgids Sharonie uitlegt. De opkomst en ondergang van de textielindustrie hebben Enschede gemaakt en geraakt, maar allesbehalve gebroken, maakt Sharonie duidelijk. Hetzelfde geldt in feite voor de drie andere sleutelmomenten die ze benoemt: de grote stadsbrand van 1862, de Tweede Wereldoorlog met vernietigende bombardementen en de vuurwerkramp in de wijk Roombeek op 13 mei 2000.

en horeca. Al bleef de elegante kleine zaal gelukkig bewaard. Net als de 25 beelden van kunstenaar Jawik Krudde op en rond het gebouw. Een harlekijn, een pierrot, dansers en andere theatrale figuren: al decennia kijken ze uit over het stadsgewoel. Het publiek kan hier in De Kleine Willem nog steeds genieten van podiumkunst, geprogrammeerd door het Wilminktheater, maar ook van een verrassende binnentuin met terras, tipt gids Sharonie.

Een tikje ruiger gaat het even verderop toe, waar de portretten van drie muzikale iconen zijn vereeuwigd op de muur van café Rocks. Jim Morrison, Jimi Hendrix en Angus Young verraden wat je binnen aan doorleefd geluid mag verwachten.

Ze verwijzen ook naar de reputatie die Enschede van oudsher heeft als muziekstad. Daarover later meer.

Eerst leidt Sharonie haar gezelschap naar de Walstraat, met een verrassende mix van horeca, galeries, winkels en kleine maar fijne podia.

TATOEAGE OP DE MUUR En Street Art dus. Zoals op de zijgevel van het befaamde jazzpodium De Tor, met meer dan 50 jaar op de teller een van de oudste jazzclubs van Nederland.

Van buiten al sinds 2005 te herkennen aan de ‘Tor Tatoeage’, zoals kunstenaar Dirk Oeghoede zijn muurschildering noemde. In sprekende kleuren verbeeldde hij de vrijheid in de jazzmuziek, terwijl ook de tor zelf opduikt.

Nog zo’n instituut in de Walstraat: galerie Beeld en Aambeeld. Zodra medewerker Jaap Doosje hoort wat het thema is van de stadswandeling wijst hij op het pand aan de overkant. Onder de bogen boven de vensters ontdek je een vlechtwerk van gekleurde bakstenen. Historische Street Art, zou je kunnen zeggen. Het verbeeldt de schering en inslag bij het weven.

Ooit werd het monumentale pand bewoond door textielfamilie Blijdenstein, vandaar. Nu bakt en verkoopt Mrs. Brown er ‘casual patisserie’.

Zonder poespas maar allesbehalve doorsnee: het is precies de sfeer die Enschede koestert. En waarin gaycafé Stonewall al 35 jaar ‘the place to be proud’ is, gerund door vrijwilligers uit de lhbti+-gemeenschap. De trots wordt onderstreept door de Rainbow Wings van kunstenaar Nina Paintina, die haar kleurrijke murals liet doorlopen tot in het interieur.

UITKIJKEN OVER HET STADSGEWOEL Aan de overkant van de Langestraat verzamelden zich ooit de leden van de deftige Heerensociëteit, onder wie uiteraard de textielfabrikanten.

De sociëteit schonk de stad een schouwburg op deze plek, die later verhuisde en plaatsmaakte voor winkels

27

Met de Street Art Route wandel je een kleine drie kilometer langs 23 kunstwerken, grotendeels door de binnenstad van Enschede.

Behalve muurschilderingen kom je andere buitenkunst tegen, van beeldengroepen tot gedichten.

Voor 2025 zijn 5 nieuwe kunstwerken gepland.

De routebeschrijving is online en als brochure beschikbaar.

Voor meer informatie, ook over groepswandelingen met een stadsgids: uitinenschede.nl/ streetart OP DE FOTO MET ROBOTS EN TRABANT Verder gaat het, naar de al even historische Zuiderhagen. Toen dat straatje wel een oppepper kon gebruiken sloegen betrokken stadgenoten, instanties en ondernemers de handen ineen voor een openluchtgalerie. Sinds 2016 is er regelmatig andere kunst te zien, zoals op het moment van schrijven stadsgezichten van de bekende Twentse schilder Klaas Bernink.

28

de muurschildering ‘Kom tot bloei’ van de Spaanse street art-artiest Jabier Landa.

Behalve bloemen zie je de muzen van de muziekgod Pan, die om de hoek zelf een plek heeft gevonden op het dak van ArtEZ-conservatorium, als kunstwerk van de Spacecowboys. Terwijl je daar naartoe wandelt vestigen cartooneske panelen van grafisch ontwerper LOUVANE de aandacht op schrijver Willem Wilmink en componist Harry Bannink, iconen van de Nederlandse liedcultuur en zonen van Enschede.

In de Noorderhagen houdt gids Sharonie halt bij het pand van kunstenaarsinitiatief PlanetArt, ook de grondlegger van het Gogbot-festival, een jaarlijks feest van kunst, technologie en muziek.

Die combinatie zit ook in de muurschildering van Marco de Vries uit 2019.

Het beeld van twee robots die elkaar kussen terwijl er nog aan ze wordt gesleuteld is een still uit een videoclip van zangeres Björk. Een populaire plek voor een foto, weet Sharonie, al speelt ook de Trabant met hanenkam die op het achterdak staat daarbij mee.

Dat de faam van Enschede als muziekstad ver reikt toont ook het werk van kunstenaar Sonna Krom aan de Stadsgravenstraat. In ‘No Black, No White, Just the Blues’ zet zij de legendarische Enschedese Nobo’s Blues Band in de schijnwerpers, samen met Robert ‘Bilbo’ Walker. Deze Amerikaanse blueslegende kwam in 2015 naar Enschede voor het Memphis Heart ’n Soulfestival, waarmee de historische band tussen Enschede als textielstad en Memphis als katoenleverancier werd gevierd.

EEN BLOEIENDE MUZIEKCULTUUR Een steenworp verder ligt het Muziekcentrum, dat tot de top van de (klassieke) concertpodia in Nederland behoort.

Hoe de muziekcultuur in de stad floreert wordt sinds 2024 gesymboliseerd door

Maar wat doet die zak patat daar aan de zijkant? Ongeveer hetzelfde als de menukaart uit het begin van de route, zo blijkt. Het is een knipoog naar de nering om de hoek, waar stappers tot diep in de nacht terecht kunnen voor een hap uit De Muur.

Scan de QR-code voor nog meer Street Art.

7 0 0

DE ENSCHED E S E ZATERDAGMA R K T BRUIST 'De grootste markt van Oost-Nederland.' De marktmeester heeft nul twijfels over de zaterdagmarkt. 'Ons assortiment zie je nergens.

We hebben zo'n 100 ondernemers die alles verkopen. Van kleding en schoenen tot telefoonaccessoires en bloemen.' Tussen de ruim opgezette kramen op het H.J. van Heekplein vieren je zintuigen een feestje. Hier liggen meters verse groenten en fruit, daar ruik je pas gebakken brood, kazen en exotische delicatessen trekken de aandacht.

Verderop staan de viskramen. Enthousiast vertelt hij over het ruime aanbod vis. 'Dit is één van de grootste vismarkten van Nederland.

Zelfs exotische soorten worden verkocht. De biomarkt op het Ei van Ko mooie aanvulling. Wat hier verkocht wordt, heeft een speciaal biologisch keurmerk.' Enschede bruist. En dat ervaar je zeker op de zaterdagmarkt.

De warenmarkt staat op dinsdag en zaterdag van 08.00 tot 17.00 uur op het H.J. van Heekplein in het centrum.

Iedere zaterdag staat de biomarkt bij het Ei van Ko voor het Stadhuis van 08.00 tot 17.00 uur.

MEER MARKT IN ENSCHEDE ZONDAGMARKT Vanaf zondag 16 maart tot en met zondag 17 augustus is er elke zondag een markt met wisselend thema op het H.J. van Heekplein van 12.00 tot 17.00 uur.

Met wekelijks een kidsplein, een foodcourt en een curiosamarkt.

EXTRA MARKT TIJDENS FEESTDAGEN Op en rond (Duitse) feestdagen als Goede Vrijdag, 1 mei, 1 november en 24 december, de dag voor Eerste Kerstdag is er extra markt op het H.J van Heekplein.

STRUINEN NAAR VINTAGE ITEMS? Kom naar de Twentse Vlooienmarkt in de IJsbaan Twente en de Mega Vlooienmarkt op Vliegveld Twenthe of één van de andere vele rommelmarkten gedurende het jaar.

Scan de QR-code en bekijk alle markten.

29

( ADVERTENTIE )

BOEK NU GROLSCH OP .N O F B E L: L (053) 483 3290

Beleef Grolsch Tijdens een unieke Brouwerij Tour Ontdek de wereld van Grolsch tijdens onze Brouwerij Tour!

Leer alles over de rijke geschiedenis, krijg een kijkje achter de schermen bij het brouwproces en het bottelen van onze kenmerkende beugelfles, en natuurlijk niet te vergeten een terugblik naar de iconische reclames.

Na de uitgebreide tour nodigen we je graag uit in onze gezellige cafés om de heerlijke Grolsch bieren (ook alcoholvrij) te proeven.

30

Veelzeggend

7 0 0

O M JE VINGERS B I J AF TE LIKKEN IN STIJL GENIETEN BIJ BRUUT Bij Bistro en Wijnbar BRUUT geniet je van gastvrijheid en geweldig goed eten in een art deco ambiance. Zowel de bistro op de begane grond als de wijnbar boven stralen een mix van het Parijs van begin twintigste eeuw en Berlijnse gezelligheid uit.

BRUUT – Noorderhagen 42 CULINAIRE VERRASSING VAN CAFÉ SOLEIL Uitgebreid en luxe uit eten doe je bij Café Soleil. Het verrassingsmenu neemt je mee op een smaakvolle reis van alleen de beste ingrediënten. Dit zorgt voor een unieke dinerervaring vol culinaire verrassingen.

Café Soleil – Pijpenstraat 20

HET VERRE OOSTEN VAN YUZU De keuken van Yuzu is een mix van verschillende Aziatische keukens.

De basis van de gerechten bestaat uit dagverse seizoengebonden ingrediënten.

Je kunt er dineren en lunchen. Er is ook een Japans teppanyaki gedeelte met live cooking. Het restaurant is sfeervol en stijlvol ingericht.

Yuzu - Van Loenshof 35

AVONDJE UIT BIJ LAZULI Een volledige avond uit in een ongedwongen en relaxte sfeer, met service en eten van hoge kwaliteit.

Je kunt kiezen uit een menu met vis en vlees of volledig vegetarisch.

Proef smaken en bereidingen uit de hele wereld maar dan gemaakt met ingrediënten van Nederlandse bodem.

Lazuli – van Lochemstraat 226 IN DE WATTEN BIJ JACOB Aan het dorpsplein in Lonneker vind je Bij Jacob. Op de kaart van dit hippe restaurant staan herkenbare gerechten van hoge kwaliteit en met verrassende elementen. Je kunt hier terecht voor koffie en taart, een uitgebreide lunch of een heerlijk diner. Cocktails drink je aan de prachtige grote bar.

Bij Jacob – Dorpsstraat 149 Lonneker

ULTIEM GENIETEN BIJ STERRENRESTAURANT JOANN Geniet bij sterrenrestaurant Joann in een moderne maar gemoedelijke sfeer van internationale, eigentijdse en regelmatig wisselende gerechten.

Vanuit het restaurant kijk je mee in de open keuken waar prachtige culinaire hoogstandjes worden bereid. Kenmerkend voor de gerechten zijn pure smaken, eenvoud en kwaliteit.

Restaurant Joann - Nijverheidstraat 2 Scan de QR-code voor nog meer restaurant tips.

31

OP PAD MET DE KIDS

Zoek je iets leuks om te doen met kinderen?

Een activiteit voor de woensdagmiddag of er samen op uit; er is genoeg te doen in Enschede!

BOUNCING IS HOT Freejumping, bounceboarden of gewoon grenzeloos springen. Bij indoor trampolinepark FunZone en springkussenparadijs Bounce Valley testen je kids vanaf 8 jaar hun jump-skills. Of kom zelf in beweging! En de minibouncers? Daar is ook aan gedacht; die springen op andere tijden dan de tuimelende tieners. Wel zo veilig. FunZone - De Reulver 120 / Bounce Valley - Colosseum 70

BUITEN ZIJN IS FIJN Is jouw kind een echte klimgeit of kijkt hij liever eerst de kat uit de boom? Bij deze outdoorparken kan beide: een uitdagende activiteit of rustig spelen. Je vindt hier slingertouwen, boomhutten en een spannend klimparcours op 5 meter hoogte. Succes verzekerd voor je Tarzan of Jane. Blijft je kroost liever met beide benen op de grond?

Geen probleem; ga samen goud en edelstenen zoeken of struin langs beekloopjes, watervallen en speelelementen..

Klauterwoud - Weerseloseweg 259 / Vallei53 - Blikkersmaatweg 15 / Adventure Twente – Blikkersmaatweg 15

TREINREIS VAN TOEN Reis terug in de tijd in een historische stoomtrein. Beleef al hobbelend tussen de stations in Haaksbergen en Boekelo de sfeer van vroeger. Op de perrons is veel te leren en te zien. In het museumdepot staan wagons die nog gerestaureerd moeten worden en bij de grote modelspoorbaan leer je alles over het treinvervoer van vroeger. Museum Buurtspoorweg - Boekelosestraat 410

32

7 0 0 DAGJE UIT BIJ GO PLANET PARC Go Planet Parc is een entertainment boulevard waar van alles te doen is. Bekijk een leuke film bij bioscoop Kinepolis, ga e-karten bij Zero55, gooi een strike bij Bowling Enschede of bleef ijspret bij IJsbaan Twente. Bij all-in restaurant Sensazia kun je ook midgetgolfen. Ook indoor speeltuinen Monkey Town en Bounce Valley horen bij Go Planet Parc. Hier hoef je je zeker niet te vervelen! Colosseum 60-88

CULTURELE UITJES VOOR KIDS Culturele uitjes saai? Nee hoor! In Enschede zijn tal van leuke culturele activiteiten voor kids. Denk aan familiemuseum De Museumfabriek, waar je ook zelf aan de slag kunt. Of bezoek een jeugdvoorstelling bij Het Wilminktheater en Muziekcentrum Enschede. Ook Concordia, Theater Sonnevanck en Tetem kunnen op het lijstje. Een volledig overzicht van de activiteiten en voorstellingen voor kinderen vind je op: uitinenschede.nl/zoekhetmaaruit

STILZITTEN HOEFT NIET Naar hartenlust arcade games spelen bij The Game Box. Lukt het jou om de highscore te halen met airhockey of een van de vele andere videogames?

Stilzitten hoeft hier niet. Ga basketballen, boksen of oefen je dansmoves en blijf lekker in beweging. The Game Box Enschede - Marktstraat 10

TUNNELS, KLIMREKKEN EN KLAUTERTOESTELLEN Je kroost rent, speelt, duikelt, springt en beleeft wilde avonturen.

Gigantische glijbanen, trampolines of een potje lasergamen. En jij?

Jij hebt geen kind aan ze, want ravotten doen ze helemaal zelf in één van de indoor speeltuinen van Enschede. Zelfs de allerkleinsten vermaken zich veilig in de speciaal ingerichte peuterzones. Ballorig - J.J. Van Deinselaan 30 / Monkey Town - Colosseum 82 / FunZone - De Reulver 120

Scan de QR-code voor nog meer uitjes voor het hele gezin.

33

Zang- en dansgezelschappen schitteren in de theaters in de stad. Voel de energie wanneer muzikanten en muziekliefhebbers elkaar ontmoeten. Enschede biedt een podium aan doorgewinterde professionals en aanstormend talent.

C ULT UUR KO M T SA MEN IN ENSC HE DE

SMELTKROES VAN CULTUUR Met een symfonieorkest, een operagezelschap én een conservatorium vormt onze stad samen met Amsterdam en Maastricht de top 3 qua culturele veelzijdigheid.

De getalenteerde muzikanten van Phion, Orkest van Gelderland & Overijssel brengen de belevenis van symfonische muziek over op de bezoekers. Laat je meevoeren door de grootsheid van dit orkest.

Het culturele hart in de binnenstad klopt door onder andere het Wilminktheater en Muziekcentrum Enschede, Metropool | Poppodia van Twente, de Nederlandse Reisopera, Phion, Orkest van Gelderland & Overijssel, Kaliber Kunstenschool en ArtEZ Conservatorium.

Liever popmuziek? Bezoek dan Metropool | Poppodia van Twente.

Hier worden gevestigde namen maar ook aanstormend talent geprogrammeerd.

De Nederlandse Reisopera Wenninkgaarde 40 – 42, reisopera.nl Phion, Orkest van Gelderland & Overijssel - Van Essengaarde 10, phion.nl Metropool |Poppodia van Twente Willem Wilminkplein 2, metropool.nl

Het Muziekkwartier aan het Wilminkplein is dé plek waar een aantal van deze culturele instellingen een inspirerend programma bieden. Kunst, cultuur, kennis, ontwikkeling en educatie onder één dak.

STAD VAN DE PODIUMKUNSTEN De Nederlandse Reisopera brengt opera tot leven met jonge solisten, koren en andere musici. Dit reizende gezelschap maakt kunst & cultuur in heel Nederland toegankelijk voor een breed publiek.

WILMINKTH E A T H E R

34

VERBORGEN PARELS EN VERRASSEND TALENT

LICHT UIT, SPOT AAN! Enschede is het middelpunt van de podiumkunsten in Twente. Op meerdere locaties in de stad kun je genieten van theater in welke vorm dan ook.

Het ruime Wilminktheater heeft een groot theater- en muziekaanbod. Met vier locaties in de Enschedese binnenstad is er altijd wat te doen. Toonaangevende concerten in het Muziekcentrum, veelzijdig cabaret of kleinkunst in De Kleine Willem en sfeervolle voorstellingen n de Grote Kerk op de Oude Markt.

Wilminktheater - Wenninkgaarde 40-42, wilminktheater.nl Muziekcentrum - Noorderhagen 27 De Kleine Willem - Langestraat 45, Grote Kerk - Oude Markt 32

TETEM

Film kijken in het theater: dat kan in bij Concordia Film | Beeldende Kunst. Dit intieme filmtheater met zijn karakteristieke bonbonnière, de kleinste in Nederland, ademt een unieke barokke sfeer. Hier ervaar je film zoals het bedoeld is: dicht op het scherm, met een gevoel van nostalgie en verwondering.

Concordia Film | Beeldende Kunst Oude Markt 15, concordia.nl Concordia expositieruimte en winkel - Langestraat 56 Feestelijk vermaak op een unieke locatie bij Mystiek Theater. In de voormalige Spinnerij Oosterveld komen griezelen, muziek en gezelligheid samen.

Bezoek een dinershow of de maandelijkse Crazy Sunday. Samen met NixenMeer en Jazzpodium de Tor strikt het theater spraakmakende blues-, roots en jazzacts.

Cabarettalent krijgt een podium via Het Verborgen Theater. Extra leuk: Mystiek theater bestaat dit jaar 25 jaar!

Mystiek Theater - RigtersbleekZandvoort 10, mystiektheater.nl De campus van Universiteit Twente is een walhalla voor de echte cultuursnuivers.

Voorstellingen, lezingen, concerten, cabaret, dansvoorstellingen, exposities, alles komt hier aan bod. Iedereen is welkom, ook niet-studenten.

M E TROPOOL

Het fraaie openluchttheater OUT op de campus biedt plaats aan 600 bezoekers.

OUT - Drienerlolaan 5, utwente.nl DE KUNST VAN HET KIJKEN In Enschede vind je veel kunstcollecties en creatieve initiatieven. Van Middeleeuwse kunst tot digitale opstellingen, als kunstliefhebber raak je niet uitgekeken.

In Rijksmuseum Twenthe zijn de grootste kunstwerken heel dichtbij. Maar liefst 36 zalen gevuld met oude en moderne kunst brengen je verbeelding tot leven.

Rijksmuseum Twenthe - Lasondersingel 129 – 131, rijksmuseumtwenthe.nl Bij De Museumfabriek draait alles om je eigen creativiteit. In dit interactieve familiemuseum leer je niet alleen over wetenschap en techniek.

Er is ook veel te vinden over de opkomst en ondergang van de textielindustrie en de wederopbouw van Enschede na WOII. Elke schoolvakantie zijn er extra veel activiteiten.

De Museumfabriek - Het Rozendaal 11, demuseumfabriek.nl Tetem is de plek waar kunst en technologie samenkomen. Ervaar de wereld van beeldende kunst, technologie en digitalisering én experimenteer met nieuwe maaktechnieken.

Tetem - Stroinksbleekweg 16, tetem.nl Kunst kijken in een monumentale villa in een fraai park. Ooit buitenhuis van een textielfabrikant, nu een expositieruimte voor kunstenaars uit binnenen buitenland.

Villa de Bank - Espoortstraat 182, villadebank.nl

7 0 0 NÓG MEER CULTUUR? DIT ZIJN ONZE TIPS: Evenementen Booster Festival in april: hét podium voor nieuw Oost-Nederlands talent in de wereld van de popmuziek KunstenLandschap in juni: een 10km lange Kunst- en Landschapsroute door het prachtige coulissenlandschap rondom Lonneker.

Kunst in het Volkspark in juni: het grootste culturele outdoor evenement van Enschede viert dit jaar zijn 30-jarig jubileum. Kunst van ruim 150 kunstenaars, lekker eten en goede muziek.

Museumnacht Enschede in november: culturele organisaties zetten tijdens deze nacht hun deuren open. Overal is wat te beleven!

Horeca Café Het Bolwerk: culturele parel en tevens stamcafé van dichter Willem Wilmink.

Tankstation Cultureel Vulpunt: een ontmoetingsplek waar kunst, cultuur, wetenschap en lekker eten gecombineerd wordt met een goed gesprek.

Route Wigboldroute: historische wandeling langs de palen die het vroegere wigbold van Enschede begrenzen.

Het wigbold was het gebied buiten de eigenlijke stad, met dezelfde rechten als in de stad.

Scan de QR-code voor nog meer cultuur tips.

35

O NTDEKKINGEN O VER DE

3

STADSGRENS

1 SPROOKJESACHTIG MOOI

4 INTERACTIEVE ONTDEKKINGSTOCHT

Even buiten Enschede zou je zo maar de prins op het witte paard tegen kunnen komen. In Twente barst het namelijk van de kastelen en landgoederen. In de omgeving van Delden, Goor en Diepenheim vind je er maar liefst zeven! Met bijbehorende edelen. Wandel door de fraai aangelegde tuinen van Kasteel Twickel in Delden of fiets langs de uitgestrekte landerijen van de diverse havezaten die Twente rijk is.

In een oude fabriek onderzoeken waarom we niet meer zonder techniek kunnen. Techniekmuseum Oyfo in Hengelo doet een boekje open over stoommachines, energiebronnen, smartphones of robots. Verken het museum als een ware uitvinder en kom van alles te weten over mens en techniek. Kinderen kunnen aan de slag met zonne-energie, stroomkringen of een soldeerbout, maar leren ook wat al die ontwikkelingen doen met onze planeet.

Oyfo Techniekmuseum - Hazemeijerstraat 300, Hengelo

2 S T R A L EN D E S T E R R E N 1500 tot 2000 sterren met het blote oog waarnemen? Dat kan bij Sterrenwacht Hellendoorn op het observatieplatform ‘Sky Walk’. In de grote koepel staan telescopen opgesteld waarmee je bijzondere hemellichamen kunt volgen én kunt genieten van het prachtige natuurgebied. Sterrenwacht Hellendoorn - Grotestraat 281, Nijverdal

3 M A X I M A LE U I T D A G I N G E N Met meer dan 110 verschillende uitdagingen op een hoogte tot 12 meter is Avatarz bij natuurgebied Het Hulsbeek het grootste klimbos van Twente. Een veelzijdig klimparcours voor jong en oud. Ook fijn: door het veilige zekeringssyteem kunnen kinderen zelfstandig het parcours afleggen. Dus als klimmen niks voor jou is: laat die kids lekker razen, jij vermaakt je wel op het terras.

Klimbos Avatarz - Hengelosestraat 230, Deurningen

36

4

OR IGINELE OV ER N AC H T INGE N

7 0 0

6 SNURKEN ONDER DE STERREN Liggend vanuit je bed de magie van de sterrenhemel aanschouwen? Midden in het Twentse boerenland kun je overnachten onder de Twentse sterrenhemel: in een sterrenkubus.

De Sterrenkubus is een knus vierkant houten huisje met een glazen koepel waar je bed onder staat. Alsof je in de openlucht slaapt.

Liggend de sterren bewonderen, gegarandeerd dat je weinig slaapt! Erfgoed Bossem - Dorpsstraat 7a, Lattrop-Breklenkamp

7 GA TOCH DE BOOM IN Slapen als een luiaard? In Zuna overnacht je in een boomhut op 4 meter hoogte terwijl je geniet van het prachtige uitzicht. ’s Avonds de zon zien ondergaan met het kabbelende water de Regge als achtergrondmuziek. Dat is pas tot rust komen!

Een romantisch uitje voor twee of met het hele gezin de boom in; succes verzekerd. Mölke - Molendijk 107, Zuna

8 MAGISCH SLAPEN 1 5 N I E T A LL E E N M A A R Z A N D Tussen Enschede en Haaksbergen ligt een uniek natuurgebied; het Buurserzand. Laat je door de naam niet misleiden, dit gebied is geen zandvlakte. Zachtroze heide, grasland, bomen en eeuwenoude jeneverbesstruiken maken dit gebied verrassend veelzijdig. Geniet al wandelend van al het moois en schrik niet als je oog in oog komt te staan met een kudde harige runderen.

Zij houden de heide in goede conditie door ongewenst gras weg te eten. Infocentrum De Wakel - Stendermolenweg 9, Haaksbergen

Wakker worden zonder de geluiden van de drukke wereld.

Alleen het geluid van fluitende vogels en ruisende blaadjes.

Als je slaapt in een bos, voel je je één met de natuur.

Twente heeft veel mogelijkheden om te overnachten in het bos.

Van basic natuurcampings tot luxe landgoedhotels. Ontspannen in een lodge midden in de natuur of genieten van de mooiste plekjes in een eenvoudige trekkershut. Ontsnappen aan de dagelijkse beslommeringen en helemaal tot jezelf komen; dat kan alleen in Twente.

Scan de QR-code voor nog meer tips.

6 7

37

K O F FIE 4

B R U NCH & LUNCH Hou je van iets lekker zoets bij je (versgemalen) koffie of van een gezellige uitgebreide lunch?

Hier vind je de hotspots voor koffie, brunch en lunch in Enschede.

1

2

1

BITTERZOET Café en bakery Bitterzoet opende begin 2025 haar deuren aan de Zuiderhagen.

Hier geniet je van speciale koffies, verse broden, croissants, cruffins, rolls en taartjes.

Zuiderhagen 34

4

MRS. BROWN Bij casual patisserie Mrs. Brown worden ovenverse zoete verleidingen gebakken om je vingers bij af te likken. Lekker met versgemalen koffie of als high tea.

Walstraat 8-10

2

FRANK & CHARLIE Bij Frank & Charlie kun je de hele dag door ontbijten, lunchen of iets daartussenin.

Laat je verrassen door het kleurrijke interieur, bijzondere smaakcombinaties en kopjes koffie.

Windbrugstraat 12

5

STOET Een gezellige lunchroom in de bibliotheek met verse stoet (brood), heerlijke taartjes en verschillende soorten koffie, thee en sapjes.

Inclusief kinderhoek.

Pijpenstraat 15

6 3

DE BRANDERIE Sfeervolle en gezellige lunchroom midden in het winkelgebied van Enschede. Je vindt er goede koffie, huisgemaakt gebak en ontbijt en lunch.

H.J. van Heekplein 35

HEEL BIJZONDER Lunchroom waar je luncht met luxe tosti’s en belegde broodjes. Of ga voor brownies of een cookie dough lepeltaartje. De medewerkers hebben een afstand tot de arbeidsmarkt.

De Heurne 47

7

BROWNIES & DOWNIES Brownies&downieS is een horecaconcept waar mensen met een beperking of afstand tot de arbeidsmarkt werken. De combinatie van pure, bijzondere medewerkers en ambachtelijke gerechten die heerlijk smaken maakt een bezoek een bijzondere beleving.

Langestraat 47A

Scan de QR-code voor nog meer koffie met lekkers.

38

E VENE MEN TEN VOL GEZELLIG HEI D

7 0 0

In Enschede worden het hele jaar door veel evenementen georganiseerd die in heel Twente en omstreken bekend zijn en goed bezocht worden. Een greep uit het aanbod:

APRIL ENSCHEDE MARATHON HARDFEST KONINGSFESTIVAL ENSCHEDE DE REACTIE P L A Y @ T H E P A R K MEI MAKER FESTIVAL TWENTE BEVRIJDINGSDAG ENSCHEDE GREEN VIBRATIONS RED ROOTS FESTIVAL GESPONSORD DOOR GROLSCH

JUNI FRESHTIVAL WEEKEND KUNSTENLANDSCHAP WEEK VAN DE AMATEURKUNST STOER VOER KUNST IN HET VOLKSPARK JULI SYMPHONIC SUMMER DE OUDE MARKT SING-A-LONG BALKONFESTIVAL IN HET VOLKSPARK GROLSCH SUMMER SOUNDS LIVIO FIETS4DAAGSE

AUGUS T US O N D E R D E R A D A R F E S T I V A L SEP T EMBER HET GROTE STADSFEEST SINGELLOOP GOGBOT P A S A R M A L A M A S I A OK TOBER MILITARY BOEKELO-ENSCHEDE HALLOWEENKERMIS

NOV EMBER MUSEUMNACHT SINTERKLAASINTOCHT THE OVERKILL FESTIVAL WINTERS ENSCHEDE

DECEMBER/JANUARI URBAN CITY RUN ENSCHEDE LIGHTS UP STADSHERBERG

Scan de QR-code voor de agenda van Enschede.

39

( ADVERTENTIE )

Vier unieke locaties, zes podia, in de binnenstad van Enschede met een groot aanbod concerten en voorstellingen voor iedereen.

Kijk voor ons actuele aanbod op wilminktheater.nl

D ISCOVE R E NSCHED E ONTDEK, ENTDECKE ENSCHEDE

2025 Edited by Enschede Promotie

41

1325-2025

7 0 0

H .B

.B

L IJ

DE

NS

TE

IN L

AA

NN W EWLEKLOK CMO MIENI I

TT EE TT EE MM

TETEM

AAL ENZ

RA ST AT H .B H .B . B. B L IJL IJ D ED E N SN S T ET E IN IN L L A AA A NN

OLD

N AA IN L TE NS L IJ .B H .B

VVAANNEESS SEENNGG A A AARRDD E E

AA

T

V VAA NNL L OOCC HHE E MMS S T TRR AAAA TT

TR

MS

HE

OC

NL

VA

DEDEHE HEUR URNE NE

NE

Busstation Busstation Busstation

Busbahnhof Busbahnhof / Bus Busbahnhof station // Bus Bus station station

Politie Politie

Polizei / Police Polizei Polizei // Police Police

Ziekenhuis Ziekenhuis Ziekenhuis

Krankenhaus Krankenhaus / Hospital Krankenhaus // Hospital Hospital

Eerste hulp Eerste Eerste hulp hulp

Aid Erste Hilfe / FirstErste Erste Aid Hilfe Hilfe // First First Aid P D E KLO MP

KKAAL L AANNDD E ERRS S T TRRAAA A TT

ERS

TR AAT

T AA TR AT ES TRA NG ES L AA N G L

JE H O FF J E R ‘ TT H O H TT EE R ‘ AC ACH

DE K

D E KLO MP D E KLO MP

Toilet

Toilet Toilet

Hotel

Hotel Hotel

LOM

M PP LO LOM D EE K D K

Toilette / Toilet Toilette Toilette // Toilet Toilet

AND

‘T

DE HE UR

A

TER

E

Bahnhof Bahnhof / Train station Bahnhof // Train Train station station

Politie

KAL

N IS

TR

RS

VE

HA

H HA A V EV E R RS S T RT R AA

ARDE

SENGA

VAN ES

K KNNIBIB B BE LE L B BR RUU G GS TS T R R. .

R. GST BRU BEL K N IB

TR NS TE

MME E N NISIS T ET E N NS S T RT R ..

MMININKG KGAA AARD RDE E

AA RD

E M IN KG

.

AT RA ST ER

RG

K KOO RRT T E EHH A AA A K KS S BBE E RRGG E ERR S ST T R R AA A AT T

BE KS AA EH RT

KONINGSPLEIN

SPLEIN KONING KONINGSPLEIN

BUSST BOULE

VA N

H EE

H .J .

H .J . VA N VA N H EE H EE KP L E IN KP L E IN

KP L E IN

V A N H E EV V KA A PN N L EH H IE E NE EK KP PL LE EI IN N W A R E N M AW W RA A KR R TE EN NM MA AR RK KT T

Hotel / Hotel

Hotel Hotel // Hotel Hotel

TOURIST T TI O ON U UF R RO I IS SP T TU N I IT N NF FO O P PU UN NT T

BUSST B U S S TA T I O N ATION ATION BOULE B O U L EV A R D V A R D -- 1 9 4 5 1945 1945

KU IP ER

AAT

BOUL B O U LE V A R E V A RD - 1 9 D - 1 94 5 45

45

DAGM

ARKT

PARKEERGARAGE P A R K E E R G A R A G EP A R K E E R G A R A G E H.J. VAN HEEK-OOST H . J . V A N H E E K - OHO.SJT. V A N H E E K - O O S T

DAGM D A G MA R K A R K TT

BOULE

VARD-

BOULE B O U L EV A R D V A R D -- 1 9 4 5 1945 1945

A L P H A T O R EA ANL LP PH HA AT TO OR RE EN N

TRTRAAAAT T BRININKSKS BR

M O O I E N H O F De plattegrond is met de grootst mogelijke zorg samengesteld. Voor Deze plattegrond is een uitgave van Enschede Promotie.

M OOIE O O I E NThe N H O F De H O F De Deze plattegrond Deze plattegrond een has uitgave ispublished een Enschede uitgave van Enschede plattegrond Promotie. is plattegrond met grootst is met mogelijke dewith grootst zorg samengesteld. zorg samengesteld.

Voor Voor Thisismap beenvan byMPromotie.

Enschede Promotie. map hasdebeen compiled the mogelijke utmost care.

The publisher eventuele onjuiste vermeldingen door de uitgever geen enkele aansprakelijkheid aanvaard.

Niets uit deze uitgave eventuele onjuiste eventuele vermeldingen onjuiste wordt vermeldingen doorincorrect de wordt uitgever wordtinformation. door geen de enkele uitgever aansprakelijkheid geen enkele aansprakelijkheid aanvaard. aanvaard. uit and/or deze uitgave Niets uitmag deze uitgave mag mag cannot be held liable for any No part of this publication may beNiets copied published without worden verveelvoudigd openbaar zonder schriftelijke toestemming van uitgever. © worden verveelvoudigd worden verveelvoudigd en/of openbaar en/of gemaakt openbaar zonder gemaakt schriftelijke zonder toestemming schriftelijkevan toestemming de uitgever. van © de de Enschede uitgever.Promotie © Enschede Enschede Promotie Promotie written permission fromen/of the publisher. ©gemaakt Enschede Promotie

TR AA T

Maandag: 11:00-18:00 uur Koopzondag Maandag: 11:00-18:00 uur- 18:00 Koopzondag Monday: 11:00 Shopping Sunday Dinsdag: 09:30-18:00 uur Elke zondag zijnopen de winkels geopend van Dinsdag:Tuesday: 09:30-18:00 uur- 18:00 Elke zondag de are winkels geopend van 09:30 The zijn shops every Sunday Woensdag: 09:30-18:00 uur 12:00-17:00 uur.

Woensdag: 09:30-18:00 uur- 18:00 12:00-17:00 Wednesday: 09:30 fromuur.

12:00 - 17:00.

Donderdag: 09:30-21:00 uur Donderdag: 09:30-21:00 uur– 21:00 Thursday: 09:30 Vrijdag: 09:30-18:00 uur Warenmarkt 09:30 Weekly market Vrijdag:Friday: 09:30-18:00 uur– 18:00 Warenmarkt Zaterdag: 09:30-18:00 uur Iedere dinsdag en van Saturday: 09:30 Every Tuesday andzaterdag Saturday from Zaterdag: 09:30-18:00 uur– 18:00 Iedere dinsdag en zaterdag van Zondag: 12:00-17:00 uur 08.00-17.00 uur op het H.J. vanHeekplein.

Heekplein.

12:00 08:00 - 17:00 on the H.J. van Zondag:Sunday: 12:00-17:00 uur– 17:00 08.00-17.00 uur op het H.J. van Heekplein.

D-19

BR IN KS

OPENO IOP NPE GEN SNI TIN ING JG S DT EH I NO JU DR ES N BINNB ECI NIN STN TYE AN DCSETNATDR E

EVAR

KUIPIPERER KU SDIJK SD IJK

PARKEERGARAGE P A R K E E R G A R A G EP A R K E E R G A R A G E H.J. VAN HEEK-ZUID H . J . V A N H E E K - ZH U .I JD. V A N H E E K - Z U I D

SD IJK

MEDISCH SPECTRUM TWENTE M E D I S C H S P E C T RMUEMD ITSW C EHNSTPEE C T R U M T W E N T E

WINKELCENTRUM W I N K E L C E N T R U MW I N K E L C E N T R U M DE KLANDERIJ DE KLANDERIJ DE KLANDERIJ

VARD-

BOUL

TS TR

H HA A A KA K S BS B E RE R G GE E R SR S T RT R A AA A TT

T AA TR

ACH

J HOF

NS Station NS NS Station Station

SESTRTRA AATA T AALSES ENZAAL OLDENZ OLD

O FF O SH SH EN EN W LO W IN LO I N DD B AN N B R UVV A B RU AT R UG G S T RA A T G SS TT RA RA A T

TR

Bewaakte Bewaakte fietsenstalling Bewaakte fietsenstalling fietsenstalling

Bewachte Bewachte Fahrradstation Bewachte/ Fahrradstation Fahrradstation Guarded bicycle// Guarded Guarded storage bicycle bicycle storage storage W IL HE LM I N A S T R A A T W IL HE LM I N A ST R A AWT IL HE LM I N A ST R A A T

SES TR A A T

ND

ES

E AG E SS AG PA SS A TT P A A

Parkplatz Parkplatz / Parking Parkplatz area // Parking Parking area area

OLD ENZ AAL

RS

A TA T T RT RA O OF SF S PAS S AHGHE

OF

WI

H O L L A N DH HO OL LL LA AN ND D CASINO C CA AS SI IN NO O

PARKEERGARAGE P A R K E E R G A R A G EP A R K E E R G A R A G E H.J. VAN HEEK-WEST H . J . V A N H E E K - WHE.SJ .T V A N H E E K - W E S T

A A AT T TSTSTRTR B BELEL

GE

T R AAT

AAT

SH

TT R AA A ISISS ST TR DDHHUU R RA A A

EN

AAT

LO

NG

Parkeerterrein Parkeerterrein Parkeerterrein

PASS SA AGGE E AATPAS T RT RAAT E RE RS S HHA AV V

ERS

STR

T TO OU UR RSI ITS SAT TD H U I S S ST TA AD DH HU UI IS S I KO EI VAN IN NF FEO O I VAN KO EI VAN KO AAT

IS S TR

EN

ER

AA

E

Eingang Parkhaus Parking Eingang Parkhaus Eingang / Parking Parkhaus garage//entrance Parking garage garage entrance entrance

WINKELCENTRUM W I N K E L C E N T R U MW I N K E L C E N T R U M KONINGSPLEIN KONINGSPLEIN KONINGSPLEIN

B EL

SB

TR

T RAA T F SS TT R A A HO HOF

AAT

KONINGSTRAAT KONINGSTRAAT KONINGSTRAAT

AK

P AT HA H AV E V ER S R ST R T RA A A AT P TP TP ASS ASS A S SA G E AGE AGE KL K LO K O KK E K EN P N PL A L AS S

AG

HAV

STR

S

RS

HOF

KO

LA

DHU

AG

N

EN

AT

NP

RAA

RH

E NE N A GA G R HR H IDIDE E Z UZ U

ID E

VA

S AS

Ingang Ingang parkeergarage Ingang parkeergarage parkeergarage

KALANDERGANG KALANDERGANG KALANDERGANG

M A S T R A A TT EM EMMASTRAA

HA

AG

RA

KE

VE

Parkhaus Parkhaus / Parking Parkhaus garage// Parking Parking garage garage

E NE N A GA G R HR H D ED E O RO R N ON O

RH

A TA T R AR A S TS T

EN

DE

AV

OR

GR

Parkeergarage Parkeergarage Parkeergarage

WINKELCENTRUM W I N K E L C E N T R U MW I N K E L C E N T R U M IRENEPROMENADE I R E N E P R O M E N A DI R E ENEPROMENADE

NO

DS

O F S T R A A TT AGTE B O T H H O F S T RHAO HOFSTRAA HOGE BOT

PARKEERGARAGE P A R K E E R G A R A G EP A R K E E R G A R A G E IRENE IRENE IRENE

NOO N O O RD ER RD ER H A G H A G EN EN

ST S TA D A DS G S GR RAA V V EE N N

Z.O.Z. Z.O.Z.

Z.O.Z.

T W E N T S CT T HW W EE EN NT TS SC CH HE E F O O D H A LF FO OO OD DH HA AL L

A A AT T ESTRTR A ALSLSES ENZAZA EN OOLDLD

AT

EN

LA

ZU

T

T

HAG

ST

T AA T TR AA NS TR P EE N S P P IJ P IJ

H .J .

S Y N A G O GS S YN NA AG GO OG GE EY E 4 400M 40 00 0M M EMMASTRAA

HOF

TOURIST INFO

TT R RA A A T ST TS T B BE LE L

RAA

RR I P I P PP E E RR D A D AS T S TR A R AA T AA AT T

OK

AT T T RT RA A G GE SE S L AL ANN

S ST TO OE ET T

STOET

AT

T

TRA

AA

GES

TR

LAN

NS

HA

A A AT T SL TS RT R WWA AL

PE

TST

TR

TA

G GR RO OT TE E K KE ER RK K

GROTE KERK

J A C O B U S K EJ JRA AKC CO OB BU US SK KE ER RK K

AAT

P IJ

BEL

AS

RD ER

S SA AM M S SSA AM M

KL

STR

AT

RD

NOO

O OU UD DE E M MA AR RK KT T

OUDE MARKT

AL DE W OP WAL OP DE

WAL

WAL

D ST RA

PE

BOLWERKSTRAAT T BOLWERKSTRAA

OP DE

ARIËNSPLEIN ARIËNSPLEIN

RIP

BOLWERKSTRAA T

MARKTSTRA M A R K T S T R AA T AT

GENN HAGE ERHA ER ZUIDID ZU

RAATAT D DSTSTRA RHEIEI RH NNIJIJVEVE

RH EI

PARKEERGARAGE P A R K E E R G A R A G EP A R K E E R G A R A G E HERMANDAD HERMANDAD HERMANDAD

GEN

C E CN ET NR TU RM U M

T AA TR AAT NS TR A L EE N S N G AL V AA N G V POLITIE

A TA T R AR A S TS T E RE R S TS T O OO O K LK L

AT S T RKA AAT ARAUT I S P U N T ELER R S T RD E G R A A F F AMM MELE BR BRAM

AT

POLITIE POLITIE

AT

A

RA

TR

ST

NS

RHA

KRUISPUNT KRUISPUNT D E G R AMAAFRFK T DE GRAAFF STRAAT

GE N

ALE

DE

T STRAA T AT R A ABINNENSTAD STER OO RSTRA BINNENSTAD OOSTE

HOGE BOT

C O N S E R V A TC COO ORN NIS SUE EMR RV VA AT TO OR RI IU UM M

SAM SAM

ER HA

NG

OR

MUZIEK M MU UZ ZI IE EK K C E N T R U MC CE EN NT TR RU UM M

GEN RHA GEN D EE R H A O RR D N OO O N

B R O E K H U I SB BR RO OE EK KH HU UI IS S

LAAN N OMP PLAA . TT R ROM M .. H M H.

N IJ VE

ARIËNSPLEIN

VA

NO

ZU ID

AN AN

ER

N

ST

AT

PLAA

OO

RS ST RA

AN ERLALAAN RUYTYTER DERU DE

TROM

KL

AT

STR ELER

M BRAM HOEDEMAKERSHOEDEMAKERS- HOEDEMAKERSPLEIN PLEIN PLEIN

M.H.

STRAAT HENGELOSESTRAAT KORTEHENGELOSE KORTE

KORTE HENGELOSE STRAAT

PARKEERGARAGE P A R K E E R G A R A G EP A R K E E R G A R A G E STATIONSPLEIN STATIONSPLEIN STATIONSPLEIN

RAATAT RSSTSTRA WARS RDWA MELELERD AMME BRAM BR

IN ST RA

LE RD WA BR AM ME RAATAT RA HEININSTST PIET THE PIE

PIE T HE

BUSSTATION BUSSTATION

TR A

G AA R D E ENNINK K G AA R D E M U ZHH AI ER YKBKA W AM MRU UTZ ZII IEE ERK KK KW WA AR RT TI IE ER R W E N N I N K G A A R D EW HARR WENNIN AR RR Y BA Y B AN N I N NNIN N N I N K ST R W IKLSLTERM K S T RA A T WILLEM WILLEM AA AAT W I L M I N K P L ETI N WILMINKPLEIN WILMINKPLEIN

EIN N S P LL E I N T II O ONSP S TT A S AT

S STATION ST TA AT TI IO ON N

BUSSTATION

A LS ES

RD E

N

EN ZA

DE E ARRD GA AA IN KG NI NK E NN WWEN

IN KG AA

PLEI

WEG R A L L EE LL W E G PA PARALL

ELWEG

RST BINNENSTAD OOSTE

RAAT L E N SS TT R A A T MO MOLEN

T

O LD

PARALL

W E NN

IONS

R I J K S M U S E U MRR II JJ KK SS MM UU SS EE UU MM TT WW EE NN TT HH EE TWENTHE

DE

VIVISSSSER ERIJS IJSTRTRAA AAT T

T IJS TR AA L E N S T R A A TT MO MOLENSTRAA

T

ME

RA

FE

IS E

NS

TR

AA

T

R AR A F EF E I IS ES E N NS S T RT R A AA A TT

VI SS ER

AT

T STAT

STRAA

MOLEN

MOLENSTRAA

LA AN

TRA

A A AT T ST RT R

ANS

ST R AA

HEN H E NG E L G E LO S E S OSE OSE TRA STR STR AT AAT AAT

EU M

AKM

NNS MMA A A AK K

BRA

I N G ER

GEL

MA

OOL LDD E ENNZ Z AAAAL L S SE ES S T TRRAA AAT T

AT TRA SES

ANAN LALA MM EUEU USUS MM

M US

BBRRA L EL EMM WWILIL

LEM

M EU UM UM US SE SE SM MU MU K K S ER I J KS HE J J E TH RI NTH RI EN WENT E T TW M TW 0M 00M 0 4 40 40

MI

D CTOR BENTH D O C T O R B E N T H DO EMSTRA T R E MOSCT TRO A A TB E N T H E M S T R A A AT

W IL

TT TRRAAAA RS ST G ER GE RNINI N E URN DDEU

D E U RN

HEN

AT

Wandelroute Walking route Wandelroute Wandelroute -–- binnenstad RoombeekRoombeek - binnenstad binnenstad Roombeek city centre (ca.

1,2 km, 10-15 (ca. 1,2 km, duur: 1,2 10-15 duur: min.)

10-15 min.) D E M U S E U M F ADDBEER IMMEUUKSS EE UU MM FF AA BB RR II EE KK (ca.

1.2 km, duur: 10-15 min.) min.)

NK

E NESNCSHCEHDEED E

R O O M B ER REO OKO OM MB BE EE EK K

MMI I N NK K MMA A A TA T S TS T R AR A A TA T

N

H H.B.B . B. B L IJ L IJ D DE E NNS S T ET E IN IN L L A AA A NN

( ADVERTISING )

7 0 0

The Enschede City Magazine is an initiative of Enschede Promotie.

P1

C O N T ENT

P81

6 6 T H E E N E R G Y S P L A S H E S O F F Discover stories from then and now with the Street Art Route

4 5 ' W E C E L E B R A T E A M I L E S T O N E ’ Foreword by Mayor Roelof Bleker 4 6 48 HOURS IN ENSCHEDE Don’t miss it!

6 9 E N S C H E D E ’ S S A T U R D A Y MARKET IS SPARKLING You won’t find this range anywhere else 7 1 F I N G E R - L I C K I N G G O O D Culinary enjoyment for everyone

50 T HE CITY IS HAVING A BIRTHDAY Enschede celebrates 700 years of city rights 52 O N TOP OF THE FUTURE Innovation and creativity is in our blood

7 2 O U T A N D A B O U T W I T H Y O U R K I D S Our city is a playground 7 4 H I D D E N G E M S A N D SURPRISING TALENTS Culture comes together in Enschede

54 V ILLAGES OF ENSCHEDE Enschede offers more than just the city 57 E NSCHEDE TROUGH THE EYES OF BANNINK & WILMINK Follow the footsteps of two icons

50

7 6 D I S C O V E R I E S O U T S I D E THE CITY BOUNDARIES Look for the border 78 COFFEE, BRUNCH & LUNCH Enjoy a wonderful day in Enschede

58 S HOP TILL YOU DROP Shops for divas and bargain hunters

7 9 B U Z Z I N G E V E N T S An agenda with activities for everyone

60 T IPS FROM LOCALS Entrepreneurs speak 6 2 S W A P T H E B U S T L E O F T H E C I T Y FOR THE CALMNESS OF NATURE Breathe in fresh air 64 O L D T R A C K S , N E W E N E R G Y The textile route uncovers Enschede’s soul

74

COLOPHON E D I T O R I A L Enschede Promotie C O N C E P T & S T Y L I NG SPRNKL Creative Company T E X T S Ingrid Bosman, Laura Schoenmakers, Susanne Bosscha, Enschede Promotie P H O T O G R A P H Y Rob Baas, Christina Bakuchava, Sylvia Bokkerink, Vincent Croce, Rob Elsjan, Hermen Gerrits, Nadinja Hettinga, Laurens Kuipers, Emiel Muijderman, Jeroen Nieuwhuis, Annina Romita, Wirelab - Digital Agency, Enschede Promotie C O V E R P H O T O Annabel Jeuring L O C A T I O N Terras Café Rocks T R A N S L A T I O N S Henriette Brouwer (Eng), Enschede Promotie P R I N T I N G Te Sligte C O N T A C T info@enschedepromotie.nl This magazine was created with the greatest possible care. Enschede Promotie rejects all liability for any inaccuracies. All right reserved. Nothing included in this publication can be copied, downloaded or made public without written permission of the publisher. ©2025 Enschede Promotie / Tourist Info Punt, Langestraat 41, Enschede Monday to Friday 9 a.m. to 5 p.m., Saturday 11 a.m. to 4 p.m.

43

( ADVERTISING )

Music and dance: the universal languages that connect us

CONNECT AND EXPERIENCE Experience the most beautiful dance performances and classical music concerts at Wilminktheater en Muziekcentrum Enschede.

Discover our current program

wilminktheater.nl/citymagazine

How wonderful that you are visiting Enschede.

Welcome to the largest city of Overijssel.

In 2025 we celebrate a milestone that has formed our city and our community for 700 years.

MAYOR ROELOF BLEKER

‘ W E C E L E B R A T E A MILESTONE’ Enschede received city rights in 1325.

In this anniversary year Enschede 700, we do not only look back on our rich history, but we also look forward to a joint innovative future.

The theme of the Enschede700-jubilee is ‘weaving together’. A beautiful reference to the rich textile history of Enschede.

Enschede700 is an anniversary year by and for the people of Enschede and the many visitors. A year in which we meet and celebrate together what makes us, people of Enschede, so unique.

This celebration is about us: about the stories of our residents, our neighbourhoods, our shared pride in everything that we have achieved.

When Enschede received city rights in 1325, it was the start of a new era.

The residents were given a voice, the city could organize its own jurisdiction and the tradesmen found their place within its walls. Who could have predicted then that 700 years later we would grow into an innovative and vibrant city with a rich past and a promising future?

I am incredibly proud of what we have built together as a city. Proud of the resilience after dramatic events like the fireworks disaster. Proud of our culture with icons like Willem Wilmink and Harry Bannink.

And proud of how we continue to innovate.

Enschede has produced a lot of special and unique companies that have evolved from innovation and creativity. That too gives one a great and proud feeling.

The Enschede700-jubilee is also an invitation to you to join in. In the many beautiful and creative events large and small that are created with great pleasure and commitment. We hang up the garlands to give you a warm and festive welcome to our city. We show Enschede at its best. The lovely shopping city with its many cozy terraces and great restaurants and bistros.

In this magazine you will read an extensive overview of the festivities. I hope that this magazine will inspire you to celebrate the Enschede-700 jubilee with us. Enjoy the hospitality of Enschede.

7 0 0 45

HIGHLIGHTS

4 8 HOURS I N ENSC H E D E OUDE MARKT

46

This is where your weekend in Enschede starts. The things you don’t want to miss?

These highlights will certainly fill your 48 hours in Enschede.

Walstraat and Zuiderhagen are full of unique boutiques. Here you can create your own style. That is shopping ‘the Enschede way’.

EXPERIENCE OUR SHOPPING STREETS AND THE OUDE MARKT Every shopaholic will find what he is looking for in the dozens of shops in the centre of Enschede. Well-known brands like Zara, Mango and Primark can be found at the H.J. van Heekplein. Then be inspired in the smaller streets of our town.

The Haverstraatpassage, De Heurne,

Nestled among these small streets is the Oude Markt. That is where connoisseurs meet the trendsetters. The square is surrounded by bars and restaurants, all with a view of the Grote Kerk and its belltower. You are welcome every hour of the day. Relax on the terrace, order a sandwich and enjoy Twente’s hospitality.

The heart of Enschede beats at the Oude Markt.

ROOMBEEK

TWENTSCHE FOODHAL AND PERFORMANCE FACTORY: ALWAYS A SURPRISE The eight varying cuisines at the Twentsche Foodhal serve worldly dishes.

They make sure your lunch, drink or dinner is a real food experience. The cuisines and the menus change regularly. That is why the Twentsche Foodhal is always full of surprises.

The Performance Factory is startling as well. There is always something new here. This talent factory on the east side of the city centre is bustling and bubbling.

Creative entrepreneurs, health and welfare, sports and culture, all under one roof. Fancy something new and active? How about skating at Skatepark De Fabriek or climbing at Cube Bouldergym.

BE INSPIRED AT ROOMBEEK Roombeek inspires everyone. This district north of the city centre had a complete make-over after the fireworks disaster of 13 May 2000. Architect Pi de Bruijn created a place for living, working, shopping and art. This is the place where Rijksmuseum Twenthe, De Museumfabriek, Tetem Kunstruimte and AKI/ArtEZ Academie voor Kunst & Design joint forces. The Rijksmuseum Twenthe offers changing exhibitions.

Each exhibition tells a story of contemporary or past culture with a major role for artifacts and paintings.

Do you want to connect architecture and culture? Then try the Roombeek route.

In half an hour you will walk from Rijksmuseum Twenthe at the Lasondersingel 41 along 14 locations in the area.

7 0 0

A bit further down the road is De Museumfabriek. Here you can discover ‘the coherence of things’. Just around the corner art hall Tetem connects modern art with technology in some controversial expositions. At Roombeek the old and the new go hand in hand. You can feel it in your bones.

EYE-CATCHER IN THE PRINSESTRAAT The most beautiful synagogue of Western-Europe can be found in Enschede. It is situated in the Prinsestraat, between the city centre and the Volkspark.

The place of worship is still in use and is one of our highlights. With its three copper domes a real eye-catcher since 1928. The synagogue likes to welcome you. Admire the style mix of art deco, Amsterdamse School and oriental style.

A guide will show you all the special details during a tour. Glass-stained windows and Thora-scroll, symbolism and mosaics. In the meantime you will learn that the architect Karel de Bazel, from Amsterdam, designed the synagogue for textile manufacturer from Enschede M.I. Menko. Special: the guide will adjust his tour for children.

TWENTSCHE FOODHAL

SYNAGOGE

Read the blog 48 hours in Enschede

47

( ADVERTISING )

Come to make, create and experiment!

Sign up for the activities www.tetem.nl You will also find all the information about the festivals here!

In Tetem’s lab, you can experiment creatively with different digital and making technologies. The lab is equipped with the latest technologies such as 3D (food) printers, laser cutters, Virtual Reality, Artificial Intelligence, robotics and film equipment. d ay a nd

Su

atu r

d ay a n d

Su

MaakMeeLab Get creative with a technique of your choice.

Ev

n

er y

Wed nesd

ay

y

Cinekid Festival in Twente Watch great films and discover the MediaLab!

S ry

da

Maker Festival Twente The festival that’s all about making and doing it yourself!

n

y

Ev

atu r

da

S ry

e

t u m n bre a k

Ev

Au

e

1- 4 M a y

Instapworkshop During the workshop you learn about a new making technique every week.

MeeDoeCafé Join in and make something delicious in the Tetem Café!

Every holiday there’s extra activities.

Check the agenda on the website!

Tip! Visit the exhibition Tetem hosts an ongoing exhibition in the field of digital culture. The exhibition changes approximately every four months and is developed with an (inter)national artist. The installations are interactive and use innovative techniques such as Virtual Reality and Artificial Intelligence. The exhibition focuses on social issues relevant to present day.

Combine your visit with a cup of coffee and a sandwich in the Tetem café!

The exhibition is free to visit Stroinksbleekweg 16 7523ZL Enschede 053 - 23 08 791 www.tetem.nl

48

KRISTALBAD

NATURE AREA WITH MILITARY PRECISION Former airport and nature area Vliegveld Twenthe is located north of the city.

Until 2016 it was used as a military airport. We gave the area back to nature.

Now it is an excellent spot for some time off. Walk around at the former airstrip.

On your way you can spot splitter boxes and bunkers in the shrubs. These splitter boxes were used to hide fighter planes in World War II. A bit further some

hangars are hidden in the woods.

The Fliegerhorstroute meanders alongside. This 25-kilometer-biking route was named after the airport that the Germans constructed here in 1940.

You pass art, stories from the past and nature. You spot ‘markestenen’(stones) and hear the sound of skylarks. Have a break, climb the watch tower and imagine the sound of plane engines that were once roaring here.

7 0 0

WEST-ENSCHEDE: A DISCOVERY IN ITSELF Entertainment, nature, architecture and art. The western corner of the city is a discovery in itself. Here you find Twente University, the only Dutch university with its own campus. Do the Architectuur & Kunst Route and walk past Zilverling, Horst and Bastille in an hour. In the meantime you can spot works of art outdoors. After this encounter, Go Planet is waiting for you. This indoor hall next to Station Kennispark is the place to be for entertainment. Have a diving lesson, get into an e-kart, win at lasertag and watch a movie. After that, get some fresh air at the Kristalbad. This nature area is behind Twente’s ice rink, between the Twents Kanaal and the railway. This used to be a place for a crawl and a splash, now a home to waterbirds and peace seekers.

VLIEGVELD T WENTHE

49

In 2025, Enschede will celebrate an impressive anniversary: 700 years of city rights.

All residents of Enschede will hang up the garlands together this year. The whole of 2025 will be dedicated to the 700th birthday of Enschede, a tribute to their beloved city.

ENSCH E D E 7 0 0

THE CITY CELEBRATES ITS BIRTHDAY DID YOU KNOW... ...That Enschede used to have canals?

The canals ensured that Enschede could better defend itself against external threats.

In addition to city gates and palisades, Enschede also had canals. The first canal, also called the inner canal, was constructed in 1325. The inner canal ran right along the city centre. About a hundred years later, in 1450, the outer canal was constructed.

The outer canal existed for 150 years.

A rampart was placed between the two canals: a mountain of sand that provided extra defense. In 1456, the bishop ordered a wooden fence to be constructed around the city, which was built on the rampart. The current Walstraat and Stadsgravenstraat are named after the rampart and the inner canal. ...That the oldest marathon in the Netherlands started in Enschede?

The first edition of the Enschede Marathon took place in July 1947. This makes it the oldest marathon in the Netherlands and in Western Europe. At the time, 51 runners were at the start. A big difference with the Enschede Marathon of today: 11,000 runners now register each year to take part in the event. ...That Enschede is the cradle of Dutch football?

In 1878, Bernard van Heek, descendant of the influential Enschede textile family, became

50

acquainted with football during a study trip to England. He brought a leather football back to Enschede. In 1885, he founded the first football club of the Netherlands in Enschede.

Although there is debate about where exactly the first football rolled in the Netherlands, Bernard van Heek's initiative is seen as one of the most important moments in the history of the sport in the Netherlands. ... That Enschede was one of the most important textile cities in the world?

In the 18th century, farmers saw opportunities on the scarce fertile soil of Twente. Flax was grown, with which high-quality linen fabrics could be produced. More and more spinners and weavers settled in Enschede.

The Enschede manufacturers Jan van Lochem, the Blijdenstein brothers and Abraham Strick developed a new type of fabric: bombazine.

This is linen with a cotton weft. In 1728, they received a patent for its production.

A factory was then established in Enschede and the demand was incredibly high.

Unfortunately, the city fire of 1862 almost wiped out the entire city center within the canals. However, the destruction of the city gave Enschede the opportunity to spread its wings. The reconstruction ensured more and larger factories. The textile industry developed rapidly and Enschede experienced unprecedented growth due to the fire.

CITY RIGHTS

EN S C H E D E 7 0 0 E V E N T S

On 15 December 1325, the Utrecht bishop Johan van Diest granted city rights to Enschede. This marked an important moment in the history of the city, because it officially transformed its status as a settlement into a city with its own legal, economic and administrative powers.

Enschede was given the freedom to organize markets, collect tolls, exercise its own jurisdiction and construct defenses.

RED ROOTS FESTIVAL GESPONSORD DOOR GROLSCH 30 TO 31 MAY This free festival on the Oude Markt is sponsored by Grolsch and is entirely dedicated to the rich history and creative future of Enschede.

VIJVERVRIJDAGEN CELEBRATES ENSCHEDE700 20 & 27 JUNE, 4 & 11 JULY Four Fridays in June and July with performances by local artists and talents on the ponds of the Lasonderbeek in Roombeek.

ENSCHEDE FASHION WEEK JUNE 23-29 In honor of the city's 700th anniversary, the first Enschede Fashion Week will take place at various locations in the city.

LONNEKER MUSIC DAYS MAY TO SEPTEMBER The iconic music dome in Lonneker is transformed into a vibrant centre of music and conviviality on every third Sunday from May to September.

THE CITY FESTIVAL SEPTEMBER 6 City festival in various city parks in Enschede, with a music programme in the Volkspark.

1 CITY, 700 FACES, THIS IS ENSCHEDE Exhibition of portraits of 700 residents of Enschede.

METROPOOL X ENSCHEDE700 Series of seven spectacular music events, planned for the seventh of the month, in the context of Enschede700 about the rich musical heritage of Enschede.

Scan the QR code for more information.

51

ON TOP OF THE FUTURE Enter the playground of the future. Innovation and creativity are a way of life in Enschede.

Right here you play with future technologies, you think about the influence of digital media and you meet the creative minds of tomorrow. You will certainly be inspired.

It is not strange that Enschede is leading the way. The mix of technique, art, industry and creativity is a feature of our city and it is obvious that pioneers meet here. Educational institutes like Twente University, Saxion and ArtEZ/AKI Academy of Art & Design bring young manufacturers and new talents together.

They establish for example start-ups, just like Thuisbezorgd and Booking.com once started in Enschede.

Besides these entrepreneurs, artists are experimenting with digital media, games and artificial intelligence in our city.

Their ideas blossom at creative places.

Here you are right on top of the future.

52

7 0 0 More curious? Here are some extra tips for a day full of creativity, innovation and something for the future in Enschede.

A R T E Z / AKI

Tetem is at a square opposite ArtEZ/AKI Academy for Art & Design at Roombeek Cultuurpark. Inside it is all about the manufacturer and the manufacturing process. The focus is on young artists and manufacturers. You can watch exhibitions on a society that is preparing for the future. Digital media are very important at Tetem.

The fact that you can bring your ideas to life makes it extra special. Tetem offers the MaakMeeLab every weekend.

You need to sign in on their website.

From 14.00 till 17.00 children and adults will be experimenting together.

Work with 3D-printers, laser cutters and 360 degrees movies. That way the future will become visible. Bonus: you can take your homemade souvenir with you.

MANUFACTURING PLACES Saxion FabLab is the public workshop of Saxion in the M.H. Tromplaan. Using high-tech equipment, you can put your ideas into practice. Walk-in from Monday up until Friday.

For up-to-date opening hours and tours go to the website of Saxion FabLab: fablabenschede.nl Experiment with technology at hackerspace Tkkrlab in Marssteden Poort. Programming, building websites , learning about scripting languages , you can do it all at this creative workspace. tkkrlab.nl ART At Stichting Vierkwart Robson you can witness how sustainable art shapes the future.

An initiative by artists and a workspace in the former Robson factory, where art and sustainability are top priority. vierkwart.com At art platform Tankstation on Deurningerstraat, you will find an interplay of art, culture, education and science. Lectures, exhibitions, jam sessions and fill evenings are also part of the programme here. tankstationenschede.nl EVENTS Be inspired by our manufacturing culture. At the Maker Festival Enschede companies, artists, scientists, entrepreneurs and handymen will show you what they produce.

From May 1st up until May 4th at Roombeek Cultuurpark Plunge into the future. You can do it at the multi-day festival Gogbot, Enschede will then be a playground for multimedia, art, music and technology.

From September 18th up until September 21th.

Scan the QR code for more innovative facts about Enschede.

TETEM

53

LONNEKE R

VILLAGES OF ENSCHEDE

Enschede has about 161.700 inhabitants (with 160 nationalities) which makes it the largest city of Overijssel. The municipality of Enschede not only consists of the city of Enschede, but also includes the villages Lonneker, Boekelo, Glanerbrug, Usselo and the hamlet Twekkelo.

They all have their own unique character and are certainly worth a visit.

B OEKELO

BUBBLY LONNEKER Lonneker is a village with about 2000 inhabitants and is situated north of Enschede. Up until 1934 it was an independant municipality. Lonneker has a cosy village square and a lot of events are organized throughout the year. One of them is the very popular village fair in May. The Lonneker mill, which dates from 1850, is very special. It is a round mill and it is the only brick layered mill in the Netherlands which has a rump that is covered in reeds. There is even a small mill shop where you can buy flour products, bread mixes, seeds, honey and eggs. Certainly worth a visit.

CHARMING BOEKELO Boekelo is situated southwest of Enschede and has about 2.500 inhabitants.

The village is known for the salt mining that used to be done there. Today, many salt houses and a replica of the salt tower can still be found. There are also many

54

beautiful estates in Boekelo. In October the annual De Military Boekelo-Enschede takes place, one of the biggest equestrian events in the Netherlands. At Museum Buurtspoorweg you get to know a unique collection of railway material, children discover all secrets of the museum during a treasure hunt and you will go on an unforgettable steam train ride.

COSY GLANERBRUG East of Enschede, on the border with Germany, is the village Glanerbrug.

The natural border is formed by the Glanerbeek (a creek) for 2 kilometres.

Glanerbrug owes its name to the bridge crossing this creek. About 18.000 people are currently living in Glanerbrug.

The train station Glanerbrug is only a few minutes from train station Enschede and train station Gronau. There is a shopping boulevard in the centre of the village. Here you can easily park your car and shop at well-known shops as well as local boutiques.

CHARACTERISTIC USSELO Usselo is a small village south west of Enschede, where 280 people live. It is a so-called wreath village, the farms are situated in a big circle around the

T W E K KELO

7 0 0

large Usseleres. There is a rare, working standerd mill that dates from 1802: the Wissinks Möl. You can go here for the best pancake flour or wheat meal. In 1946 a major excavation was carried out at Usselo. The late-paleolithic find of flint tools used by reindeer hunters gave a new insight into the climate conditions at the end of the last ice age and is well-known worldwide.

the hamlet belongs to the municipality of Enschede. Around 215 people live there.

The centre of the hamlet of Twekkelo is formed by three ashes (Dutch: essen): the Twekkeler Es, the Lutje Es and the Groote Es. Because of the salt mining you will find a lot of drill housings in Twekkelo.

SMALL-SCALE TWEKKELO The hamlet Twekkelo is situated between Enschede and Hengelo. The largest part of

Scan the QR code to the page Villages of Enschede

U SSELO

55

( ADVERTISING )

Mystiek: 25 Years of Enchanting and Unique Events location in Enschede

Looking for an evening filled with warmth, mystery, excitement, humor, and music? Just on the edge of Enschede’s city center, within the historic industrial setting of Spinnerij Oosterveld, you’ll find Mystiek Theatercafé: a lively and welcoming theater café where something exciting is always happening.

From jazz concerts to fashion shows, from corporate gatherings to student parties... anything is possible!

No Business Like Show Business Our dinner shows are legendary: immersive themed performances featuring captivating music, dynamic singing, and unexpected, hilarious characters. Enjoy nostalgic movie nights, thrilling horror shows, or late-night spectacles, complete with an eccentric pub quiz.And always accompanied by a delicious, diverse buffet of hot and cold dishes.The perfect setting for team-building events, corporate outings, or a memorable evening with friends and family.

The Mystiek Labyrinth A unique experience in the Netherlands, our labyrinth is an integral part of almost all our shows. Step into an immersive indoor adventure, tailored to the theme of the evening.

Do you dare to enter?

Let the Music Play...

Are you a music lover? Every first Sunday of the month, we present Crazy Sunday: a vibrant music afternoon featuring not one but two live bands. From the swinging sixties and seventies to high-energy rock, disco, and jazz, we showcase top talent from both home and abroad.

On every third Sunday, our Sunday Special brings the best tribute bands, playing the greatest hits of your favorite music icons.

Check our program at mystiektheater.nl.

A Nostalgic Terrace Experience Our terrace, designed in an industrial heritage style, is arguably the most charming - and certainly the most surprising terrace in Enschede!

During the summer months, we host relaxed BBQ parties and social gatherings, complete with DJs, live music, and an abundance of mouthwatering food.

Party Time!

Mystiek is the place to be for a company celebration, wedding, or family event that’s truly one of a kind.

Make your special occasion unforgettable with our top-tier facilities, captivating performances, talented artists, and exceptional food and drinks.

We create experiences that your guests will talk about for years to come.

www.mystiektheater.nl Spinnerij Oosterveld Richtersbleek-Zandvoort 10 7521 BE Enschede

7 0 0 HARRY BANNINK & WILLEM WILMINK ROUTE

ENSC HE DE T HROUG H BA N NINK & W IL M INK’S E YES Enschede is all bubbling activity.

The presence of a college, an academy of music, an academy of art and a university makes Enschede a multicultural student city. It has the best catering square in the eastern part of The Netherlands, hundreds of shops and numerous events.

Enschede is never boring.

Enschede is also the place where composer and pianist Harry Bannink (1929-1999) and poet, writer and musician Willem Wilmink (1936-2003) were born. They were well known for television programmes like ‘De Stratemakeropzeeshow’, ‘De film van Ome Willem’ and ‘Het Klokhuis’.

Entire generations grew up with the texts written by Willem Wilmink that came to life by Bannink’s music.

W I L L EM WILMINK

A TRIBUTE TO TWO ICONS OF ENSCHEDE A route along some important and beautiful spots of Enschede was made in remembrance of these celebrities.

Nice to see Enschede through their eyes, but even if you are not a fan of Bannink & Wilmink, this city walk is worthwhile.

The walk, which takes an hour, uses images and sounds to guide you along seventeen places in the city that were important in the lives of these men.

A fusion of the works of these artistic sons of the city, beautifully marked by the wall signs made by graphic designer Luvane.

Theatre ‘De Kleine Willem’, the cosy theatre where Bannink founded the ‘Enschedese Jazzsociëteit’, is part of that route. You also pass Wilmink’s favourite bar ‘Café Het Bolwerk’, where you will find his image on the window. Feel free to taste the ‘Duvels’ and ‘bitterballen’

that Wilmink loved so much! Boekhandel Broekhuis has a meters high poem by Wilmink on the facade and if you stroll through the small alleys of the city , you will pass ‘Jazzpodium De Tor’, one of the oldest jazz clubs in the country. The tour passes the station and leads you back into the city centre while you walk past several cultural institutions.

In the foyer of the ‘ Muziekcentrum’ you will find ‘a monument for two friends’.

This statue of Bannink and Wilmink was made by artist Don Englander, five years after Wilmink had passed away.

For those who want to visit the birth houses of these two men in the Lipperkerkstraat (Bannink) and the Javastraat (Wilmink) , you should leave the route for a short while. If you cross the Javastreet you will get to the Al Ummah school, the monumental building described in Wilmink’s ‘De oude school’ (the old school) and later performed on stage by cabaret group Don Quishocking.

‘Ach zou die school er nog wel zijn / kastanjebomen op het plein…’ (Would the old school still be there, with the chestnut trees in the square…).

HARRY BANNINK

57

S HOP

CL O T H I N G WINKEL FIER Fashionable women's clothing in the middle and high segments from brands such as Fabienne Chapot, Dante6, Alix the Label and Sissel Edelbo. Van Loenshof 14

T ILL

KLOF KLOF is a hip clothing store for men with clothing and accessories from brands such as Nudie Jeans, Carhartt, Minimun and Karhu. Haverstraatpassage 17

Y OU

PICO WOMEN FASHION & MORE Women's clothing store with two floors where you can shop for women's clothing, shoes and accessories from 40 different brands including Josh V, Aaiko, Geisha and Harper & Yve. De Heurne 51

D ROP

MEVROUW JANNE Colourful store with cheerful women's clothing and accessories from brands such as Numph, Blutsgeschwister and FRNCH. Haverstraatpassage 38 SCOOTER You'll find unique and cool women's clothing, accessories and jewellery at Scooter. Think of brands such as 10 DAYS, Aldo Martins and Ivko. Haverstraatpassage 60 HOUSE OF SNOBS The most exclusive department store in the eastern part of the Netherlands with clothing, niche fragrances and make-up from brands such as Max Mara, Essentiel Antwerp and By Marlene Birger. H.J. van Heekplein 1 TOFF KIDSWEAR You can shop for children's clothing in sizes 92 to 176 from brands such as Vingino, Polo Ralph Lauren and Retour at Toff Kidswear. Van Loenshof 6

POPULAR RETAIL CHAINS You will find several popular retail chains the H.J. van Heekplein. Walk around the square and you will pass Zara, Pull&Bear, Mango, Sostrene Grene, Primark and H&M among other things. You will also find Hema here. Walk through the adjacent Kalanderstraat past Levi's, Cotton Club and Costes. Turn left towards Langestraat and you can continue shopping at My Jewellery, Guts & Gusto and Sissy-Boy. Follow the bend to the right and also stop by Dille & Kamille.

58

LI V I N G & L I F E S T Y L E

7 0 0

WONDER & MELON Colourful concept store with (children's) gifts, interior items, women's clothing and jewellery from brands such as HKliving, Doing Goods, Nicolas Vahé and Colorful Rebel. Zuiderhagen 37 ENTREE STORE Fashion and lifestyle store with a Scandinavian minimalist style. Lots of natural materials and calm colours, think of brands such as Serax, Atelier Rebul and Moss Copenhagen.

Haverstraatpassage 42A CRASH VINYL & BOOZE A large collection of second-hand and new vinyl, but also men's and women's clothing and cool jewellery for men.

Oude Markt 8A MANCHET Stylish hat shop where you can also find silk and wool scarves, leather gloves, braces, leather bags and of course cufflinks. Haverstraatpassage 58

‘T HOOGE HUYS Home furnishings store with both vintage and new furniture and home accessories.

The style is tough, rural and industrial.

Walstraat 16A HEEL BIJZONDER WONEN Industrial home furnishings store opposite Lunchroom Heel Bijzonder where you can shop for home accessories with an industrial touch. The store is run by people with a distance to the labor market.

De Heurne 34

V I N T A GE GROOVY ANTON At vintage clothing store Groovy Anton, the most beautiful vintage items are carefully selected. For him and her.

Haverstraatpassage 22 THRIFTTALE Vintage and second-hand clothing store where you can shop for women's, men's and children's clothing to your heart's content. De Heurne 4

Opening hours shops city centre Monday: 11 a.m.- 6 p.m.

Tuesday, Wednesday, Friday, Saturday: 9.30 a.m. - 6 p.m.

Thursday: 9.30 p.m. - 9 p.m.

MR. FRINTAGE Vintage design store with furniture, home accessories and lifestyle items for lovers of 50s, 60s and 70s gems.

Haverstraatpassage 82

SPITS VINTAGE SPITS Vintage is a store with vintage clothing and accessories. Carefully selected, unique and special vintage clothing and vintage home items.

Zuiderhagen 24-26

Sunday shopping Every Sunday 12 a.m. - 5 p.m.

With the exception of: New Year’s Day, Easter Monday, 1st day of Pentecost, Christmas Day.

59

1

BITE AND HIKE WITH KIDS Almost everyone in Enschede knows De Broodbode. Not surprisingly, the freshly baked sandwiches made from natural ingredients are so popular that they are flying over the counter.

Franchise owner Jordi Lever of the Haverstraatpassage and Zuiderhagen branches is not only an expert in tasty lunches but he is also the father of two toddlers. He loves to share his tips on great spots in and around Enschede.

When we ask him about his favourite restaurants, he doesn't have to think long: “With our kids, we like to go to restaurant Bardot or to Sam Sam. Bardot has a nice

TIPS

JORDI LEVER

garden and a play corner. That way the kids have distractions and we can have a relaxed meal.

We also enjoy visiting the Food Hall.

Because of the different cuisines, the food is very diverse and tasty for everyone: for adults and for children.”

Together with his family, Jordi likes to explore the area: “We regularly bike to

Wooldrikspark and the petting zoo.

The direction of Lonneker is also always a must. Café Sprakel with its ice-cream parlour is a nice place for a stopover.”

For people that are looking for more family activities, Jordi has another tip: “For inspiration, we keep an eye on the website VETTT. There you can find fun outings, also in Enschede and the surrounding areas.”

BY LOCALS OLAV KELDER

2

THE NINE STREETS OF ENSCHEDE In a beautifully restored building in the Haverstraatpassage we ask Olav Kelder, owner of fashion store New Zealand Auckland Store, about the best spots in Enschede.

“I love extensive dining”, says the entrepreneur who you will find in the city centre every day. He knows Enschede inside out and is enthusiastic to share the best tips.

His favourite place to eat?

"Restaurant Joann is a fantastic place to visit for an evening full of indulgence. For lunch, the Broodbode is very nice. A great place for a tasty sandwich."

The small (shopping) streets of Enschede are most characteristic according to Olav:

60

"Look beyond the square and the larger shops that you find all over the country.

I love the smaller streets of Enschede’s city centre. The Walstraat with really nice restaurants and bars.

Or the Haverstraatpassage with special shops- those are like the nine streets of Enschede."

For those who want to be outside the city, Olav recommends natural areas like Hof Espelo and the Aamsveen: "Especially people coming from the western part of the Netherlands don’t know these areas.

Such beautiful places for hiking!”

His favourite event? "Kunst in het Volkspark (Art at the Volkspark). A cosy art event that takes place every year on the second Sunday of June. I bought a lot of beautiful things there.”

TIPS BY TORI ‘I love being outside all day long,’ says Tori Doorn, owner of catering establishments Van Doorn en Doorn and tearoom Sprakel in het Bos. That is why she moved to the rural village of Lonneker not long ago and she already knows she never wants to leave.

Her favourite spot in Lonneker?

"The Spar! A small and cosy supermarket staffed by people with special needs and a really nice place to be. No self-scan cash desks, but enthusiastic employees."

This personal contact is what she values and it is exactly what she wants to achieve in her own businesses: to create peaceful places where guests feel at home.

7 0 0 She likes to go for walks with her husband and their dog at the Ledeboerpark; "one of the most beautiful parks in the Netherlands”, according to her.

The young entrepreneur also visits Hof Espelo regularly, although she still misses a nice catering establishment there.

For those who stay at the city centre, Tori recommends the new bakery hotspot Bitterzoet for great cakes or Stoet for delicious bread. However, her most important message to visitors: "Look beyond the city centre.

The rural area of Enschede has lots of beautiful things to discover!’

TORI DOORN

A CITY OUTDOOR LIFE Sybrine Richter is the owner of flower shop Country Life, which is situated in one of the oldest textile factories still left in Enschede. She loves to talk about her favourite hotspots of Enschede.

"Our own building is always a surprise to people who walk in for the first time," she says proudly. "Because on the outside you cannot see the length of the building and the amount of historical elements that are kept. Like the special roof construction that lets in lots of sunshine."

To Sybrine the combination of city and nature is the main advantage of Enschede: "Use the new cycle highway F35 and you don’t have to bike far to get to the beautiful village of Lonneker, the nature area and Twenthe airport. I really enjoy the forests and nature. That is all really nearby."

Another one of Sybrine’s tips is the market

3

at the Van Heekplein: "I always enjoy the hustle and bustle of the city."

Finally she recommends the many events: "Lots of music on the stages at the Oude Markt and in the winter time of course the ice rink. Enschede has an active role in that."

4

About some of the other places in the city she says: "I love the Oude Markt with all the bars and restaurants. Also the Haverstraatpassage around the square, a very nice shopping street with some of the smaller entrepreneurs. Roombeek has also become a nice place to stay, with its Gastrobar Bij Rozendaal. That really SYBRINE RICHTER is an attractive part of Enschede."

61

SW AP THE BUSTLE OF THE CITY FOR THE CALMNESS OF NATURE In Enschede, nature is always just around the corner. Amidst the hustle and bustle of the city you will find our 10 city parks. Green oases for a moment of rest. Leave the centre of the city behind and you will find beautiful estates and rural areas.

Enjoy an active day in the forests of Twente, soak up the silence and clear your head. There is good news for scouts: more and more estates around Enschede will be open for public. So, join us in nature. Let’s start by going northeast.

Destination: nature area Hooge Boekel.

WALKING AMONG HISTORY IN HOOGE BOEKEL Nature area Hooge Boekel activates your senses. It was named after a historic estate between Enschede and Losser.

Unpaved paths, dense forests, fields

HOOGE BOEKEL

and the designed park woodlands of the estate. There is lots to discover. Biking and hiking routes meander through the woody area. Put on your hiking boots, breathe in and let go of your thoughts.

On your way, the sunlight sparkles

through the leaves and you will only hear the sound of your footsteps.

The estate Hooge Boekel is the heart of the nature reserve. The manor was built

by Herman van Heek, the garden was designed by garden architect Wattez from Delden. Following the public paths you walk through the park woodlands.

Every now and then you get a glimpse of the majestic manor between the trees.

There are 12 artworks along the path.

They go with a tour that was designed by the artist Eric Langendoen.

This tour shows the history of the estate Het Hooge Boekel.

Coming by car? There is a parking lot on the estate on Hoge Boekelerweg diagonally opposite Hoveniersbedrijf Hoek.

62

7 0 0 More green tips for a relaxing moment or an active day in Enschede and inspiration for discovery trips in nature: CITY PARKS Need to rest? Come to Het Volkspark, the oldest city park in The Netherlands, and find a spot on the green terrace of restaurant Loetje with a view on the city ponds.

Explore the G.J. van Heekpark, between the Boddenkampsingel and the Hengelosestraat. Finish your hike at Wattez with a cup of coffee and a piece of homemade apple pie.

The Ledeboerpark is a park and an estate all in one. Visit the apiary, the tearoom at Boerderij Oldenhof (farm) and admire the largest sequoia of The Netherlands.

Follow the intricate paths of the Wooldrikspark and stop for a treat at teagarden Ik & Mijn Moeder (Me and my mum).

ESTATES Walk through the forest at Landgoed Hof Espelo, while the kids are climbing the trees and looking for gnomes. Also visit Koetshuis Hof Espelo to learn more about the things you saw on your hike.

H ET RUTBEEK

Landgoed 't Stroink offers a lot of variation. You can roam along lanes surrounded by trees, exciting forest paths and hidden ponds.

EXPERIENCE OUTDOOR ADVENTURES AT HET RUTBEEK Het Rutbeek inspires you to be active.

This recreational area can be found south of Enschede. Central point of Het Rutbeek is the pool. There are sandy beaches and lawns situated around the water. The wood is a little bit further, like a collar surrounding the water. At Het Rutbeek you will experience a day full of

outdoor adventures. Dive into the water, go surfing, paddle around in a canoe and take water-ski lessons. You can follow the paved paths around the water. A hike takes you through forests, along fields, the scenic landscape of Twente and along estates. A bit further down the road you find yourself among the metres-high reeds along the watersides. Het Rutbeek surprises you. Multiple (paid) parking lots are available at Rutbeek.

Roam free through forests and open fields at Landgoed Smalenbroek. Spot special trees and shrubs that you won’t normally find in The Netherlands.

Several cycling and walking routes are also available at the Tourist Info on Langestraat 41.

Scan the code for more information.

63

TEXTILE ROUTE ENSCHEDE-GRONAU

OL D TR ACKS, NE W ENERGY Go on a journey through pop music in an old turbine hall. Be creative with a laser cutter or a 3D-printer in a place where once the looms were rattling. Hop on your bike and discover how Enschede and Gronau add a new twist to their shared textile history.

Things can change: Van Heek and Guevara together on a façade: it is possible. This is the case at Villa Van Heek, now a tapas restaurant. The plaque showing the strict looking textile manufacturer adorns the sign of the revolutionary Che Guevara.

Nowadays you can eat chorizo croquettes and fried pointed peppers there. It is a small example of how Enschede shook off its textile past, but has never forgotten about it. The influence of the textile industry on the city and its inhabitants

64

was enormous. That influence crosses the border: manufacturers from Enschede were involved in the development of the textile industry in the city of Gronau.

EXPLOSION OF ACTIVITY The appropriate starting point of the bike tour is Enschede train station. The construction of the railway to Münster and Dortmund via Gronau enhanced an explosion of activity from 1875 onwards.

The two textile factories right next to the train station of Enschede are no longer there. They were dismantled in the seventies, in the spirit of that time.

The more important is the industrial heritage that actually was preserved in the Roombeek district. A spectacular mix of old and new can be found at the site where the fireworks disaster took place in 2000. Many factories are eye catchers here. Used as a museum, an art

academy, an exposition hall, a school or an apartment complex they stand out among contemporary architecture A bit further down the road, Rijksmuseum Twenthe is luring you in. The museum offers an overview of art from the Middle Ages until today. At the same time it is a living monument of the textile past, because the founder of the museum was manufacturer and art collector Jan Bernard Van Heek.

A BATHHOUSE WITH GRANDEUR The route leads back to the city centre, through the area where the Van Heek factory complex stretched out along the rail tracks. Towards the Van Heekplein, named after van Heek, who had an indoor swimming pool / bathhouse built here for the people of Enschede. It was used as a washing area for the employees.

The grand building, which had an interior with an arched dome and cast iron pillars, was tore down by the sledgehammer in 1972.

ARISEN FROM THE ASHES In his poem Textielstad (1976), Willem Wilmink captured the period of decay and deterioration after the collapse of the textile industry in an impressive way.

In 1987 Wilmink wrote a version that adjusted this pessimistic image. ‘What once was a sad spectacle, has arisen from the ashes like a phoenix’. In the meantime, Enschede had changed unrecognizably.

The melancholic original version can be found on the façade of Broekhuis Bookstore at De Graaff the intersection, instead of the roaring ode.

On this spot you can also wonder what happened to all those manufacturers; the Van Heeks, Ter Kuiles, Blijdensteins.

The famous hotel De Graaff could no longer exist when these families closed their factories and it vanished over time.

The beautiful villa Baurichter,which is in the same square and was once the home of a member of the Van Heek family, is now a Mexican restaurant. However, only one street further down you will find their presence. A modest sign with the family name on it: ‘Van Heek Holding en Beheer’, can be found among the names of other office firms.

Above the door, the Blijdenstein family weapon refers to banker B.W. Blijdenstein, founder of the Twentsche Bank, located here and an intersection in the trade of textile entrepreneurs.

ROCK'N'POP M U S E U M GRONAU

7 0 0 GRONAU

A stone’s throw from this monumental building you will find a statue of Alfons Ariëns. The statue honours the ‘red’ priest as foreman and driver of the catholic labour movement. With the former hospital Stadsmaten in the background, now Stadscampus Connect-U, the place where companies will find their talents and young professionals can develop themselves.

MIGHTY SIZE The developments take a little longer in Gronau, or so it seems. In the area around the train station you will see several factory buildings waiting for a new destination. This inevitably gives you the image of faded glory as described by Willem Wilmink in his poem.

Standing on the modern Bogenbrücke you can see the textile factories as far as the eye reaches. From the former office of the firm Mathieu van Delden – now a proud innovation centre- till De Witte Dame (The White Lady) the nickname of the former spinning mill owned by Gerrit van Delden.. The lady still looks majestic with her beautiful water tower. However, decay is inevitable. In the meantime private owners keep searching for ways to realise a makeover that the city council will approve.

GREEN PYRAMID A makeover was realised in other places. The vast factory area of Mathieu

van Delden has been a park since the Landesgartenschau Gronau/Losser in 2003. A green pyramid that rises above the flowerbeds, ponds and playgrounds.

It was built using debris of the dismantled factory. The staircase of the spinning building was saved from demolition and now has a climbing wall.

ROCK’N’POPMUSEUM The most striking example of a makeover is the transformation of the former turbine building into the rock’n’popmuseum.

A logical destination knowing that the colourful rock musician Udo Lindenberg was born here. The bronze statue of Mathieu van Delden watches you from his pedestal in the park. He has no choice, just like Gerrit Jan van Heek in Enschede.

Their days are over, but their names live on.

TIP The Grensoverschrijdende Textielfietsroute Enschede-Gronau (30 kilometers) is put together

by Enschede Promotie and Stadtmarketing Gronau. For those who cannot or do not want to bike: you can also do the route on foot in both cities and take the train to cover the part between Enschede and Gronau.

65

The Street Art Route shows you much more of Enschede than just colorful outdoor art. You will also discover stories from then and now and experience the creative energy that is so characteristic of the city.

City guide Sharonie from the City Guides Guild took us along.

DISCOVER STORIES FROM THEN AND NOW WITH THE STREET ART ROUTE

THE ENERGY SPLASHES OFF Will it be a döner sandwich or lachmacun deluxe? The menu in a corner of the mural does not even detract from it. For this is also completely Enschede: a city where 160 nationalities feel at home, where activity in all forms and shapes is given its space and where you can satisfy your hunger at any time. With food, with art, or with both. To everyone’s taste.

The bright colours on the façade in the Hofstraat fit in nicely with this. They are a trademark of Studio ZEPA, an originally South African artist duo that is now based in the Netherlands. With their use of colour, which is distinct as well as harmonious, they underline both the diversity in communities and the fact that all people are equal. You will come across the female figure with glasses more often in their work. She deliberately looks ahead, into the future.

66

7 0 0

ROSE WINDOWS AND SPOOLS OF YARN At the same time, the work the artists left behind in Enschede in 2023 is typical of the city. On the side wall of dönerrestaurant Max you see the city emblem, the towers of both the Grote Kerk and the Lasonderkerk and the water tower with its rose windows from the former spinning mill of Jannink’s textile factory. The abstract colour patterns are inspired by fabrics that once rolled off the machines in Enschede. Woven from the yarn that is also shown on the wall.

That is how this street art also marks one of the four most important moments in the history of Enschede, as city guide Sharonie explains. The rise and fall of the textile industry have defined and touched Enschede, but it has not broken the city at all, as Sharonie will often explain later in the route. In fact, the same applies to the three other key moments she mentions: the great city fire of 1862, the Second World War with devastating bombings and the fireworks disaster in the Roombeek district on 13 May 2000.

elegant small hall was preserved.

Just like the 25 sculptures by artist Jawik Krudde on and around the building.

A harlequin, a Pierrot, dancers and other theatrical figures: for decades they have been looking out over the hustle and bustle of the city. At De Kleine Willem the audience can still enjoy performing art, programmed by the Wilmink Theatre, but also a surprising courtyard garden with a terrace, a tip from our guide Sharonie.

Things get a little rougher a little further on in the Hofstraat, where the portraits of three musical icons are immortalized on the wall of café Rocks. Jim Morrison, Jimi Hendrix and Angus Young betray what you can expect in terms of a lived-in sound inside. They also refer to the reputation that Enschede traditionally has as a music city. More on that later. First, Sharonie leads her party to the Walstraat, with a surprising mix of restaurants, galleries, shops and small but fine stages.

TATTOO AT THE WALL And street art of course. Like on the side wall of the famous jazz stage De Tor, with over 50 years on the counter one of the oldest jazz clubs in the Netherlands.

On the outside, De Tor has been recognizable by the 'Tor Tattoo', as artist Dirk Oeghoede called his mural, since 2005. In striking colours he depicted the freedom in jazz music, while the beetle itself also appears.

Another institution in the Walstraat: gallery Beeld en Aambeeld. As soon as employee Jaap Doosje hears about the theme of the city walk , he points to the building across the street.

Under the arches above the windows a braid of coloured bricks can be discovered. Historical street art, you could say. It shows the warp and weft in weaving. Once the monumental building was inhabited by the textile family Blijdenstein, hence the name. Now it is the place where Mrs. Brown bakes and sells 'casual patisserie'.

Without fuss, but anything but the ordinary: it is exactly the atmosphere that Enschede cherishes. Where gay café Stonewall has been 'the place to be proud' for 35 years, run by volunteers from the LGBTI+ community. This pride is underlined by the Rainbow Wings by artist Nina Paintina, who extended her colourful murals right into the interior.

LOOKING OUT OVER THE HUSTLE AND BUSTLE OF THE CITY On the other side of the Langestraat once gathered the members of the posh Heerensociëteit, including of course the textile manufacturers. The society donated a theatre to the city on this site, which later moved and made way for shops and restaurants. Fortunately the

67

With the Street Art Route you walk just under three kilometers along 23 works of art, largely through the city centre of Enschede. Besides murals, you will also discover other forms of outdoor art, from sculpture groups to poems. There are also plans for new works of art in 2025.

The route description is available online and as a brochure. For more information, also about group walks with a city guide: uitinenschede.nl/ streetart

TAKE A PHOTO WITH ROBOTS AND TRABANT On it goes, to the equally historic Zuiderhagen. When that street needed a boost, fellow citizens and authorities joined forces to realize an open-air gallery. Since 2016 various art works have been on display regularly, like cityscapes by the well-known Twente painter Klaas Bernink at the time of writing.

In the Noorderhagen guide Sharonie stops at the building of artists' initiative PlanetArt, also the founder of the renowned Gogbot festival. An annual festival of art, technology and music.

This combination is also shown in the mural by Marco de Vries dating from 2019.

The image of two robots kissing while they are still being worked on, is a still from a video clip by singer Björk. A popular place for a photo, Sharonie knows, although the Trabant with a mohawk on the back roof also plays an important role.

A THRIVING MUSIC CULTURE A stone's throw away you find the Muziekcentrum, which is one of the top (classical) concert venues in the Netherlands. How the city's music culture is flourishing has been symbolized by the mural 'Come to Bloom' since 2024.

68

A mural by Spanish street art artist Jabier Landa. Besides flowers, you can also see the muses of Pan, the God of music who himself - as a work of art by the Space Cowboys from Deventer - has found a place on the roof of the ArtEZ conservatory which is just around the corner. On the walk there, cartoonish panels by graphic designer LUVANE draw attention to writer Willem Wilmink and composer Harry Bannink, icons of Dutch song culture and sons of Enschede.

The fact that the fame of Enschede as a music city reaches far is also shown by the work of artist Sonna Krom on the Stadsgravenstraat. In 'No Black, No White, Just the Blues' she puts the legendary Enschede Nobo's Blues Band in the spotlight, together with Robert 'Bilbo' Walker. This American blues legend came to Enschede in 2015 for the Memphis Heart 'n Soul Festival, which celebrated the historic bond between Enschede as a textile city and Memphis as a cotton supplier.

But what is that bag of fries doing there on the side? About the same as the menu from the beginning of the route, as it turns out. It is a wink to the shop around the corner, where party animals can go until late at night for a bite from De Muur.

Scan the QR code for more information.

7 0 0

ENSCHEDE’S SATURDAY M A R K E T IS SPARKLI N G 'The largest market in the eastern part of The Netherlands.'

The market superintendent has no doubts about the Saturday market. 'Our selection of goods cannot be found anywhere else.

There are about 100 entrepreneurs that sell everything, from clothes and shoes to cell phone accessories and flowers.' The spaciously placed market stalls at the H.J. van Heekplein are a feast to your senses. Here you find metres of fresh vegetables and fruit, a little bit further you smell freshly baked bread and various cheeses and exotic delicacies draw your attention.

Further down you will find the fish stalls. He enthusiastically tells us about the enormous offer of fish. 'This is one of the largest fish markets in The Netherlands. Even exotic species are sold here.

The bio market at the Ei van Ko is a nice addition. Everything that is sold here has a special biologic label.' Enschede is sparkling.

You certainly feel it at the Saturday market.

The goods market can be found at the H.J. van Heekplein in the city centre on Tuesdays and Saturdays from 08.00 till 17.00.

Every Saturday the bio market is situated at the Ei van Ko in front of the town hall from 08.00 till 17.00.

MORE TIPS FOR MARKETS IN ENSCHEDE SUNDAY MARKET From Sunday 16 March until Sunday 17 August there will be a market with an alternating theme at the H.J. van Heekplein every Sunday from 12.00 till 17.00.

With a kids square, a food court and curiosities market.

EXTRA MARKET DURING HOLIDAYS On and around (German) holidays such as Good Friday, 1 May, 1 November and 24 December, the day before Christmas Day, there is an extra market at the H.J van Heekplein..

LOOKING FOR VINTAGE ITEMS? Come to the Twentse Vlooienmarkt (Flea market) at the IJsbaan Twente (icerink) and the Mega Vlooienmarkt at Vliegveld Twenthe (Twenthe Airport). Or visit one of the other flea markets throughout the year.

For an overview of all markets, see QR code.

69

( ADVERTISING )

BOOK O G RO L S C N H.N OR CALL L : +3 1 5 3 4 8 3 32 90

Discover Grolsch With a Brewerytour

Veelzeggend

A history of 400 years of character, the brewhouse, the bottling Lines and a famous and iconic bottle. An expert guide will tell the best Grolsch stories and lead you through the Grolsch Brewery.

And of course a Grolsch beer (also non alcohol) tasting is included.

70

No 18, no alcohol.

7 0 0

EVENING OUT AT LAZULI A full evening out in a casual and relaxed atmosphere, with high-quality service and

F I N GERL I C K ING GOOD ENJOY IN STYLE AT BRUUT At Bistro and Wine Bar BRUUT you can enjoy hospitality and great food in an art deco ambiance. Both the bistro on the ground floor and the wine bar upstairs radiate a mix of early twentieth century Paris and Berlin coziness.

BRUUT – Noorderhagen 42 CULINARY SURPRISE FROM CAFÉ SOLEIL You can dine extensively and luxuriously at Café Soleil. The surprise menu takes you on a tasteful journey with only the best ingredients. This ensures a unique dining experience full of culinary surprises.

Café Soleil – Pijpenstraat 20

THE FAR EAST OF YUZU Yuzu's cuisine is a mix of different Asian cuisines. The base of the dishes consists of daily fresh seasonal ingredients. You can dine there and have lunch. There is also a Japanese teppanyaki section with live cooking.

The restaurant is attractively and stylishly decorated.

Yuzu - Van Loenshof 35

food. You can choose from a menu with fish and meat or completely vegetarian.

Taste flavours and preparations from all over the world, but made with Dutch ingredients.

Lazuli – van Lochemstraat 226 PAMPERED BY JACOB On the village square in Lonneker you will find Bij Jacob. The menu of this trendy restaurant features recognisable dishes of high quality and with surprising elements. You can go here for coffee and cake, an extensive lunch or a delicious dinner. Cocktails can be enjoyed at the beautiful large bar.

Bij Jacob – Dorpsstraat 149 Lonneker

ULTIMATE ENJOYMENT AT STAR RESTAURANT JOANN Enjoy international, contemporary and regularly changing dishes in a modern but friendly atmosphere at star restaurant Joann. From the restaurant you can look into the open kitchen where beautiful culinary delights are prepared.

Characteristic of the dishes are pure flavors, simplicity and quality.

Restaurant Joann - Nijverheidstraat 2

Scan the QR code for even more restaurant tips.

71

OUT AND ABOUT W ITH THE KIDS

Looking for something nice to do with your kids? An activity for a Wednesday afternoon or going out and about together; Enschede offers plenty of fun activities!

BOUNCING IS HOT Freejumping, bounceboarding or just jumping endlessly. At the indoor trampoline parks FunZone and Bounce Valley your kids (8 years and older) will test their jumping skills. You can even be active yourself!

As for the mini-bouncers? They will jump at different times than the tumbling teenagers. Just as safe. FunZone - De Reulver 120 / Bounce Valley - Colosseum 70

BEING OUTSIDE IS FUN Is your child a real climber or does he prefer to wait and see first?

At these outdoor parks, both is possible: a challenging activity or quiet play. Here you will find swinging ropes, tree houses and an exciting climbing course at a height of 5 metres. Success guaranteed for your Tarzan or Jane. Do your kids prefer to keep both feet on the ground?

No problem; go and look for gold and gemstones together or stroll along streams, waterfalls and play elements. Klauterwoud - Weerseloseweg 259 / Vallei53 - Blikkersmaatweg 15 / Adventure Twente – Blikkersmaatweg 15

HISTORICAL TRAIN RIDE Travel back in time in a historical steam train. Experience the atmosphere of the past while wobbling between the stations of Haaksbergen and Boekelo. There is a lot to learn and see on the platforms. The museum deposit has two carriages that need to be restored and at the huge model railway you will learn all there is to know about transport by train in the old days. Museum Buurtspoorweg - Boekelosestraat 410

72

7 0 0 DAY OUT AT GO PLANET PARC Go Planet Parc is an entertainment boulevard where there is plenty to do.

Watch a fun film at the Kinepolis cinema, go e-karting at Zero55, throw a strike at Bowling Enschede or have some ice skating fun at IJsbaan Twente. You can also play midget golf at all-in restaurant Sensazia. Indoor playgrounds Monkey Town and Bounce Valley are also part of Go Planet Parc. You certainly won't be bored here! Colosseum 60-88

CULTURAL OUTINGS FOR KIDS Cultural outings are boring? No way! There are plenty of fun cultural activities for kids in Enschede. Think of the interactive family museum De Museumfabriek. Or visit a youth performance at Het Wilminktheatre and Muziekcentrum Enschede. Concordia, Theater Sonnevanck and Tetem also have to be on this list. A complete list of activities for children in Enschede can be found under. visit-enschede.com/things-to-do/kids-families

NO NEED TO SIT DOWN Play arcade games till you drop at The Game Box. Can you get the highest score at airhockey or one of the other numerous videogames? You don’t have to sit down here. You can play basketball, go boxing or practise your dance moves and keep moving. The Game Box Enschede - Marktstraat 10

TUNNELS, MONKEY BARS AND CLIMBING FRAMES Your kids are running, playing, tumbling, jumping and experiencing wild adventures. Huge slides, trampolines or laser games. And you? You can relax, because they can romp around by themselves in one of the indoor playgrounds in Enschede. Even the youngest children can play safely in the special toddler zones. Ballorig - J.J. Van Deinselaan 30 / Monkey Town - Colosseum 82 / FunZone - De Reulver 120

A complete overview of the activities and performances for children can be found at:

73

ART AND CULTURE IN ENSCHEDE Song and dance companies play heavenly in the many theatres of the city. Feel the energy when musicians and music lovers meet.

Enschede offers famous artists as well as upcoming artists a stage.

HI D DEN GE M S A N D SUR PR ISING TALEN TS

MELTING POT OF CULTURES Having a symphonic orchestra, an opera company and a conservatory, our city is, together with Amsterdam and Maastricht, part of the top 3 in cultural versatility.

So does Phion; Orchestra of Gelderland & Overijssel. The musicians of Phion, Orchestra of Gelderland & Overijssel want everyone to experience the joy of live symphonic music. Be entranced by the grandeur of this orchestra.

AT THE CENTRE OF ATTENTION! Enschede is the centre of stage art in Twente. On multiple locations in the city, you can enjoy theatre in any shape or form.

More into pop music? Visit Metropool |Poppodia of Twente. Established artists and upcoming talent will be on stage at Metropool.

De Nederlandse Reisopera Wenninkgaarde 40 – 42, reisopera.nl Phion, Orkest van Gelderland & Overijssel - Van Essengaarde 10, phion.nl Metropool |Poppodia van Twente Willem Wilminkplein 2, metropool.nl

The Wilminktheater has an extensive theatre and music offer. At four locations there is always something on show.

Concerts at the Muziekcentrum, cabaret or fine art at De Kleine Willem and atmospheric shows in the Grote Kerk.

Wilminktheater - Wenninkgaarde 40-42, wilminktheater.nl Muziekcentrum - Noorderhagen 27 De Kleine Willem - Langestraat 45, Grote Kerk - Oude Markt 32

The cultural heart of the city centre is beating because of its users like Het Wilminktheater and Muziekcentrum Enschede, Metropool | Poppodia of Twente, the Nederlandse Reisopera, Phion Orchestra of Gelderland & Overijssel, Kaliber Kunstenschool and ArtEZ Conservatorium.

The Muziekkwartier at the Wilminkplein is the place where a number of these cultural institutions offer an inspiring programme. Art, culture, knowledge, development and education all under one roof.

CITY OF PERFORMING ARTS De Nederlandse Reisopera brings opera to life with young soloists, choirs and other musicians. This travelling group makes art and culture accessible for a larger audience.

WILMINKTH E A T H E R

74

TETEM

Watching a film in the theatre, this is possible at Concordia Film | Beeldende kunst. This intimate cinema with its characteristic bonbonniere, the smallest in The Netherlands, has a unique baroque atmosphere. Experience film as it was meant to be: close to the screen, with a sense of nostalgia and wonder.

Concordia Film | Beeldende Kunst Oude Markt 15, concordia.nl Concordia expositieruimte en winkel - Langestraat 56 The Vestzaktheater is one of the smallest theatres of the Netherlands. You can enjoy cabaret, music, youth theatre at living room size. With only 65 seats it is intimate and friendly, ideal for upcoming talents.

Mystiek Theater - RigtersbleekZandvoort 10, mystiektheater.nl The campus of Twente University is a real treat for culture lovers. Shows, lectures, concerts, cabaret, dance performances, expositions, everything is covered.

Open to students and non-students.

OUT is the beautiful open air theatre on campus which can host 600 visitors.

OUT - Drienerlolaan 5, utwente.nl

M E TROPOOL

THE ART OF WATCHING Enschede is full of art collections and creative initiatives. In Enschede you will find many art collections and creative initiatives. From medieval art to digital installations, art lovers will not get tired of looking. In Rijksmuseum Twenthe the greatest works of art are very close.

No less than 36 rooms filled with old and modern art bring your imagination to life.

Rijksmuseum Twenthe - Lasondersingel 129 – 131, rijksmuseumtwenthe.nl At the Museumfabriek you will be active yourself. Personal creativity matters.

In this interactive family museum you won’t just learn about science and technique, but also about the rise and fall of the textile industry and the reconstruction of Enschede after WWII. Lots of activities during the school holidays. De Museumfabriek Het Rozendaal 11, demuseumfabriek.nl Tetem connects digital culture to our constantly developing society.

Enter the world of visual art, technology and digitalisation ànd experiment with new manufacturing technologies.

Tetem - Stroinksbleekweg 16, tetem.nl Enjoying art in a monumental villa in a beautiful park. Once the second home of a textile manufacturer, now an exposition room for artists from The Netherlands and abroad. Villa de Bank - Espoortstraat 182, villadebank.nl

7 0 0 NEED MORE CULTURE? OUR TIPS: Events Booster Festival in April: thé stage for new talent from the eastern part of The Netherlands in the world of pop music.

KunstenLandschap in June: a 10- kilometre-long Art and Landscape route through the scenic landscape around Lonneker.

Kunst in het Volkspark, 12 June: the largest cultural outdoor event of Enschede. Art, good food and good music.

Museumnacht Enschede in November: cultural organisations open their doors for this night.

Catering sector Café Het Bolwerk: cultural gem and poet Willem Wilmink’s favourite pub.

Tankstation Cultureel Vulpunt: a meeting spot where art, culture, science and good food are combined with good conversation.

Route Wigboldroute: a historical walk along the posts that mark the former wigbold of Enschede. The wigbold was the area outside the city itself, with the same rights as in the city.

Scan the code for more information.

75

DISCOVERIES OUTSIDE THE

3

CITY BOUNDARIES

1 M A G I C AL L Y B E A U T I F U L

4 INTERACTIVE QUEST

Just outside Enchede you might bump into your knight in shining armour, because in Twente you will find a lot of castles and estates. Around Delden, Goor and Diepenheim you will find seven of them! Including the associated nobles. Wander around the beautifully composed gardens of Kasteel Twickel in Delden or bike along the vast lands of the various manors in Twente.

Find out in an old factory why we cannot do without technology.

Museum of technology Oyfo in Hengelo tells you more about steam machines, energy sources, smartphones or robots. Discover the museum as a true inventor and find out everything there is to know about humans and technology. Children can be active with solar energy, electricity or a soldering iron, but they will also learn about the impact of all these developments on our planet.

Oyfo Techniekmuseum - Hazemeijerstraat 300, Hengelo

2 BRIGHT STARS Observing 1500 to 2000 stars with the naked eye? You can do so on the observation platform ‘Sky Walk’ at Sterrenwacht Hellendoorn. In the large dome you will find several telescopes that allow you to see special stars and planets. You can also enjoy the beautiful natural areas. Sterrenwacht Hellendoorn Grotestraat 281, Nijverdal

3 MAXIMUM CHALLENGES With over 110 different challenges at a height up to 12 metres, Avatarz, close to natural area Het Hulsbeek, is the biggest climbing forest in Twente. A varied climbing track for both the young and the old. Also nice: children can do the track on their own, because of the safe secure system. So if you don’t like climbing: let your kids roam around the track while you enjoy yourself on the terrace. Klimbos Avatarz - Hengelosestraat 230, Deurningen

76

4

7 0 0 SPEC I AL OV ER NIG H T S TA YS 6 SNORING UNDER THE STARS Watching the magic of a sky full of stars from your bed?

You can stay in a special star cube in the middle of Twente’s farmland. The Star cube is a cosy square wooden cottage with a glass dome situated over your bed. Like sleeping in the open air. Observing the stars while lying in bed, no sleep guaranteed!

Erfgoed Bossem - Dorpsstraat 7a, Lattrop-Breklenkamp

7 GET INTO A TREE Sleeping like a sloth? In Zuna you can sleep in a treehouse at 4 metres high while enjoying a magnificent view. Watching the sunset while listening to the calming water of the Regge in the background. That is true relaxation! A romantic trip for 2 or up the tree with the whole family; success guaranteed.

Mölke - Molendijk 107, Zuna

8 SLEEP MAGICALLY

1 5 N O T J US T S A N D Between Enschede and Haaksbergen is a unique nature area; the Buurserzand. Don’t be misled by the name, this area is not just sand. Soft pink heathland, grassland, trees and ancient juniper shrubs make this area a surprisingly versatile one. Enjoy its beauty while hiking through this area and don’t be scared if you come across a herd of hairy cows. They maintain the heathland by eating unwanted grass. Infocentrum De Wakel - Stendermolenweg 9, Haaksbergen

Wake up without the sounds of a busy world. Just the sound of singing birds and rustling leaves. If you sleep in a forest you will feel one with nature. Twente offers a lot of opportunities to stay the night in the woods. From basic nature camp sites to luxury estate hotels. Relax in a lodge in the middle of nature or enjoy the best spots in a simple hikers cabin. Escape your daily routine and discover your inner self; it can only be done in Twente.

Scan the code for more information.

7

6

77

C O F FEE 4

B R U NCH & LUNCH Do you like something sweet with your (freshly ground) coffee or a nice, extensive lunch? Here you will find the hotspots for coffee, brunch and lunch in Enschede.

1

BITTERZOET Café and bakery Bitterzoet opened its doors at the Zuiderhagen in early 2025. Here you can enjoy special coffees and fresh breads and croissants, cruffins, rolls and cakes.

Zuiderhagen 34

4

MRS. BROWN At casual patisserie Mrs. Brown, oven-fresh sweet temptations are baked to lick your fingers. Delicious with freshly ground coffee or as high tea.

Walstraat 8-10

2

FRANK & CHARLIE At Frank & Charlie you can have breakfast, lunch or something in between all day long.

Be surprised by the colorful interior, special flavour combinations and cups of coffee.

Windbrugstraat 12

5

STOET A cozy lunchroom in the library with fresh stoet (bread), delicious cakes and various types of coffee, tea and juices.

Including children's corner.

Pijpenstraat 15

3

DE BRANDERIE Atmospheric and cozy lunchroom in the middle of the shopping area of Enschede.

You will find good coffee, homemade pastries and breakfast as well as lunch.

H.J. van Heekplein 35

6

HEEL BIJZONDER Very Special Lunchroom where you can have lunch with luxury toasted sandwiches and ordinary tasty sandwiches. Or go for brownies or a cookie dough spoon cake.

The employees have a distance to the labor market.

De Heurne 47

7

BROWNIES & DOWNIES Brownies&downieS is a catering concept where people with a disability or distance to the labor market work. the combination of special employees and pure artisinal dishes that taste delicious makes a visit a special experience.

Langestraat 47A

1

2

scan de QR code for more coffee with a treat.

78

BUZZING E VEN TS

7 0 0

A lot of events are organized in Enschede throughout the year. Events that are famous in and around Twente and that are well attended.

Here you find a selection of events:

APRIL ENSCHEDE MARATHON HARDFEST KONINGSFESTIVAL ENSCHEDE DE REACTIE P L A Y @ T H E P A R K M AY MAKER FESTIVAL TWENTE BEVRIJDINGSDAG ENSCHEDE GREEN VIBRATIONS RED ROOTS FESTIVAL GESPONSORD DOOR GROLSCH

JUNE FRESHTIVAL WEEKEND KUNSTENLANDSCHAP WEEK VAN DE AMATEURKUNST STOER VOER KUNST IN HET VOLKSPARK JULY SYMPHONIC SUMMER DE OUDE MARKT SING-A-LONG BALKONFESTIVAL IN HET VOLKSPARK GROLSCH SUMMER SOUNDS LIVIO FIETS4DAAGSE

AUGUS T O N D E R D E R A D A R F E S T I V A L SEP T EMBER HET GROTE STADSFEEST SINGELLOOP GOGBOT P A S A R M A L A M A S I A OC TOBER MILITARY BOEKELO-ENSCHEDE HALLOWEENKERMIS

NOV EMBER MUSEUMNACHT SINTERKLAASINTOCHT THE OVERKILL FESTIVAL WINTERS ENSCHEDE

DECEMBER/JANUAR Y URBAN CITY RUN ENSCHEDE LIGHTS UP STADSHERBERG

Scan the code for more information.

79

( ADVERTISING )

FULL OF

STORIES Four unique locations, six stages, in the centre of the city Enschede with a wide range of concerts and performances for everyone.

Look for our current program at wilminktheater.nl

E NTDECK E E NSCHED E ONTDEK, DISCOVER ENSCHEDE

2025 Ausgabe von Enschede Promotie

81

1325-2025

7 0 0

H H.B.B . B. B L IJ L IJ D DE E NNS S T ET E IN IN L L A AA A NN

W EI L KL OK MO M I MN EN IN

DD EE MM UU SS EE UU MM FF AA BB RR II EE KK

A A AT T ST RT R

DE E ARRD GA AA IN KG NI NK E NN WWEN V VAA NNL L OOCC HHE E MMS S T TRR AAAA TT

Bewaakte Bewaakte fietsenstalling fietsenstalling

Bewachte Bewachte Fahrradstation Fahrradstation // Guarded Guarded bicycle bicycle storage storage

E AG E SS AG PA SS A TT P A A

NS NS Station Station

W IL HE LM I N A S T R A A T W IL HE LM I N A ST R A A T

Bahnhof Bahnhof // Train Train station station

DEDEHE HEUR URNE NE

H HA A V EV E R RS S T RT R AA

Parkplatz Parkplatz // Parking Parking area area

Busstation Busstation

Busbahnhof Busbahnhof // Bus Bus station station

Ziekenhuis Ziekenhuis

Krankenhaus Krankenhaus // Hospital Hospital

Eerste Eerste hulp hulp

Erste Erste Hilfe Hilfe // First First Aid Aid

A A TA T SF TS RT R

D E KLO MP D E KLO MP

T AA TR AT ES TRA NG ES L AA N G L

M PP LO LOM D EE K D K

Hotel Hotel

Hotel Hotel // Hotel Hotel

SESTRTRA AATA T AALSES ENZAAL OLDENZ OLD

TT R RA A A T ST TS T B BE LE L

TT R AA A ISISS ST TR DDHHUU R RA A A

E NE N A GA G R HR H IDIDE E Z UZ U

JE H O FF J E R ‘ TT H O H TT EE R ‘ AC ACH

Toilet Toilet

Toilette Toilette // Toilet Toilet KKAAL L AANNDD E ERRS S T TRRAAA A TT

K KOO RRT T E EHH A AA A K KS S BBE E RRGG E ERR S ST T R R AA A AT T

Parkeerterrein Parkeerterrein

PASS SA AGGE E AATPAS T RT RAAT E RE RS S HHA AV V

H HO OF

A A AT T SL TS RT R WWA AL

RAATAT D DSTSTRA RHEIEI RH NNIJIJVEVE

RR I P I P PP E E RR D A D AS T S TR A R AA T AT

KO EI VAN EI VAN KO

Eingang Eingang Parkhaus Parkhaus // Parking Parking garage garage entrance entrance

Polizei Polizei // Police Police

S ST TA AD DH HU UI IS S

O FF SH HO EN NS L O E W IN WI D N LO N D B RU V AA N B R U G S T RA A T V G S T RA A T

Ingang Ingang parkeergarage parkeergarage

Politie Politie

T RAA T F SS TT R A A HO HOF

T TO OU UR RI IS ST T I IN NF FO O

T AA T TR AA NS TR P EE N S P P IJ P IJ

Parkhaus Parkhaus // Parking Parking garage garage

KL K LO K O KK E K EN P N PL A L AS S

AT T T RT RA A G GE SE S L AL ANN

GENN HAGE ERHA ER ZUIDID ZU

J JA AC CO OB BU US SK KE ER RK K

ST S TA D A DS G S GR RAA V V EE N N

HA H AV E V ER S R ST R T RA A A AT P TP ASS A S SA G E AGE

G GR RO OT TE E K KE ER RK K

AL DE W OP WAL OP DE

S ST TO OE ET T

MME E N NISIS T ET E N NS S T RT R ..

O OU UD DE E M MA AR RK KT T

Parkeergarage Parkeergarage

E NE N A GA G R HR H D ED E O RO R N ON O

MARKTSTRA M A R K T S T R AA T AT

PARKEERGARAGE PARKEERGARAGE IRENE IRENE

WINKELCENTRUM WINKELCENTRUM IRENEPROMENADE IRENEPROMENADE

A TA T R AR A S TS T

T TO OU UR RI IS ST T I IN NF FO O P PU UN NT T

WINKELCENTRUM WINKELCENTRUM KONINGSPLEIN KONINGSPLEIN GANG K A L A N D EE R KALAND RGANG

H HO OL LL LA AN ND D C CA AS SI IN NO O

PARKEERGARAGE PARKEERGARAGE H.J. VAN HEEK-WEST H.J. VAN HEEK-WEST

SPLEIN KONING KONINGSPLEIN

M A S T R A A TT EM EMMASTRAA

H .J .

H .J . VA N VA N H EE H EE KP L E IN KP L E IN

V VA AN N H HE EE EK KP PL LE EI IN N W WA AR RE EN NM MA AR RK KT T

WINKELCENTRUM WINKELCENTRUM DE KLANDERIJ DE KLANDERIJ

BUSST B U S S TA T I O N ATION BOULE B O U L EV A R D V A R D -- 1 9 4 5 1945 BOUL B O U LE V A R E V A RD - 1 9 D - 1 94 5 45

KONINGSTRAAT KONINGSTRAAT

A A AT T TSTSTRTR B BELEL

MEDISCH SPECTRUM TWENTE MEDISCH SPECTRUM TWENTE

PARKEERGARAGE PARKEERGARAGE H.J. VAN HEEK-ZUID H.J. VAN HEEK-ZUID

PARKEERGARAGE PARKEERGARAGE H.J. VAN HEEK-OOST H.J. VAN HEEK-OOST

DAGM D A G MA R K A R K TT

KUIPIPERER KU SDIJK SD IJK

AN ERLALAAN RUYTYTER DERU DE

KRUISPUNT KRUISPUNT DE GRAAFF DE GRAAFF

ARIËNSPLEIN ARIËNSPLEIN

H HA A A KA K S BS B E RE R G GE E R SR S T RT R A AA A TT

NOO N O O RD ER RD ER H A G H A G EN EN

S SA AM M S SA AM M

PARKEERGARAGE PARKEERGARAGE HERMANDAD HERMANDAD

BOULE B O U L EV A R D V A R D -- 1 9 4 5 1945

A AL LP PH HA AT TO OR RE EN N

OÖPFEFNNIUNNGGSSTZIE JI DT EE NN BIINN NE EN NS ST TA AD DT

O O I E N H O F De plattegrond is met de grootst mogelijke zorg samengesteld. Voor Deze is uitgave van Promotie.

O O I E N H O F De plattegrond Deze plattegrond is een een uitgave van Enschede Enschede Promotie. is met grootst mogelijke zorg samengesteld.

Dieserplattegrond Stadtplan wird von Enschede Promotie MMveröffentlicht.

Der Plan wurde mitdeder größtmöglichen Sorgfalt erstellt. Voor eventuele onjuiste vermeldingen door de uitgever geen aansprakelijkheid aanvaard.

Niets mag eventuele onjuisteübernimmt vermeldingen wordt doorfür deSchäden uitgeverdurch geen enkele enkele aansprakelijkheid aanvaard.

Niets uit uit deze deze uitgave uitgave mag Der Herausgeber keinewordt Haftung eventuelle Fehler. Kein Teil dieser Veröffentlichung darf ohne worden verveelvoudigd en/of gemaakt zonder toestemming van © worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt zonder schriftelijke schriftelijke toestemmingwerden. van de de uitgever. uitgever. © Enschede Enschede Promotie schriftliche Genehmigung desopenbaar Herausgebers vervielfältigt und/oder veröffentlicht © Enschede PromotiePromotie

Koopzondag Verkaufsoffener Sonntag Elke zondag zijn desind winkels geopend van Jeden Sonntag die Geschäfte 12:00-17:00 uur. von 12:00 - 17:00 Uhr geöffnet.

Warenmarkt Wochenmarkt Iedere dinsdag en zaterdag van von Jeden Dienstag und Samstag 08.00-17.00 uur op van Heekplein.

08:00 - 17:00 Uhrhet aufH.J. dem H.J. van Heekplein.

TRTRAAAAT T BRININKSKS BR

Maandag: 11:00-18:00 Montag: 11:00 - 18:00uur Uhr Dinsdag: 09:30-18:00 Dienstag: 09:30 - 18:00uur Uhr Woensdag: 09:30-18:00 Mittwoch: 09:30 - 18:00uur Uhr Donderdag: 09:30-21:00 Donnerstag: 09:30 – 21:00uur Uhr Vrijdag: 09:30-18:00 Freitag: 09:30 – 18:00uur Uhr Zaterdag: 09:30-18:00 Samstag: 09:30 – 18:00uur Uhr Zondag: 12:00-17:00 Sonntag: 12:00 – 17:00uur Uhr

VVAANNEESS SEENNGG A A AARRDD E E

K KNNIBIB B BE LE L B BR RUU G GS TS T R R. .

B BR RO OE EK KH HU UI IS S

O F S T R A A TT GE BOTH HO HOFSTRAA HOGE BOT

C CO ON NS SE ER RV VA AT TO OR RI IU UM M

BOLWERKSTRAAT T BOLWERKSTRAA

GEN RHA GEN D EE R H A O RR D N OO O N

C E N T R U M

S SY YN NA AG GO OG GE E 4 40 00 0M M

M MU UZ ZI IE EK K C CE EN NT TR RU UM M

MMININKG KGAA AARD RDE E

A TA T R AR A S TS T E RE R S TS T O OO O K LK L

STRAAT HENGELOSESTRAAT KORTEHENGELOSE KORTE

RAATAT RSSTSTRA WARS RDWA MELELERD AMME BRAM BR

RAATAT RA HEININSTST PIET THE PIE

PARKEERGARAGE PARKEERGARAGE STATIONSPLEIN STATIONSPLEIN

LAAN N OMP PLAA . TT R ROM M .. H M H.

POLITIE POLITIE

G AA R D E NINK K G AA R D E W EE N W NNIN

M HARR MU UZ ZI IE EK KK KW WA AR RT TI IE ER R H A R RY B A Y B AN N I N N N I N K ST R K S T RA A T AAT

AT STRA AAT ELER RSTR AMM MELE BR BRAM

T AA TR AAT NS TR A L EE N S N G AL V AA N G V

Z.O.Z. Z.O.Z.

T TW WE EN NT TS SC CH HE E F FO OO OD DH HA AL L

A A AT T ESTRTR A ALSLSES ENZAZA EN OOLDLD

WEG R A L L EE LL W E G PA PARALL

WILLEM WILLEM LEIN WILMINKP WILMINKPLEIN

S ST TA AT TI IO ON N

AN AN

RAAT

ST AT BINNENSTAD STER OO RSTRA BINNENSTAD OOSTE

RAAT L E N SS TT R A A T MO MOLEN

EIN N S P LL E I N T II O ONSP S TT A S AT

HOEDEMAKERSHOEDEMAKERSPLEIN PLEIN

RR II JJ KK SS MM UU SS EE UU MM TT WW EE NN TT HH EE

H .B H .B . B. B L IJL IJ D ED E N SN S T ET E IN IN L L A AA A NN

UM M SE EU MU US S K SM E J K I J H E R T H RI EN T N WE T TW 0M 00M 4 40

NNS MMA A A AK K

TT TRRAAAA RS ST G ER GE RNINI N E URN DDEU

VIVISSSSER ERIJS IJSTRTRAA AAT T

OOL LDD E ENNZ Z AAAAL L S SE ES S T TRRAA AAT T

ANAN LALA MM EUEU USUS MM

BBRRA L EL EMM WWILIL

R AR A F EF E I IS ES E N NS S T RT R A AA A TT

DOCTOR BENTH D O C T O R B E N T HE M S T R A A T EMSTRAAT

L E N S T R A A TT MO MOLENSTRAA

BUSSTATION BUSSTATION

MMI I N NK K MMA A A TA T S TS T R AR A A TA T

TT EE TT EE MM

Wandelroute Wandelroute Roombeek Roombeek -- binnenstad binnenstad (ca. (ca. 1,2 1,2 km, km, duur: duur: 10-15 10-15 min.) min.)

ENSCHEDE

HEN H E NG E L G E LO S E S OSE TRA STR AT AAT

R RO OO OM MB BE EE EK K

7 0 0

Das Enschede City Magazine ist eine Initiative von Enschede Promotie.

S.1

I N H ALT

S.41

1 0 6 S T R E E T - A R T R O U T E Das künstlerische Enschede entdecken

8 5 „ E S W I R D F E I E R L I C H “ Vorwort von Bürgermeister Roelof Bleker

1 0 9 B R A U S E N D E R W O C H E N M A R K T Hier geht’s zum Backfisch

8 6 48 STUNDEN IN ENSCHEDE Das müssen Sie gesehen haben

1 1 1 Z U M A N B E I S S E N L E C K E R Kulinarischer Genuss für alle

90 D IE STADT FEIERT GEBURTSTAG Enschede feiert 700 Jahre Stadtrechte

1 1 2 U N T E R W E G S M I T D E N K I D S Die Stadt ist ein Spielfeld

92 M ITTENDRIN IN DER ZUKUNFT Innovation und Kreativität liegen uns im Blut

1 1 4 V E R B O R G E N E S C H Ä T Z E U N D ÜBERRASCHENDE TALENTE Kunst und Kultur in Enschede

94 D IE DÖRFER VON ENSCHEDE Enschede ist mehr als nur Stadt 97 E NSCHEDE MIT DEN AUGEN VON BANNINK & WILMINK Ein Spaziergang auf den Spuren von zwei Ikonen 98 S HOP TILL YOU DROP Bummeln nach Herzenslust

10

1 1 6 E N T D E C K U N G E N J E N S E I T S DER STADTGRENZE Entdeckungen in der Umgebung 118 KAFFEE, BRUNCH & LUNCH Genuss pur in Enschede 1 1 9 V E R A N S T A L T U N G E N V O L L NIEDERLÄNDISCHER GEZELLIGKEIT Tolle Aktivitäten für Jedermann

100 T IPPS DER LOCALS Menschen aus Enschede erzählen

IMPRESSUM

1 0 2 R A U S I N S G R Ü N E , REIN IN DIE NATUR Frische Luft schnappen 1 0 4 A L T E S P U R E N , N E U E E N E R G I E Mit dem Fahrrad auf der Textilroute

34

R E D A K T I O N Enschede Promotie K O N Z E P T & G E S T A LT U N G SPRNKL Creative Company T E X T E Ingrid Bosman, Laura Schoenmakers, Susanne Bosscha, Enschede Promotie FOTOS Rob Baas, Christina Bakuchava, Sylvia Bokkerink, Vincent Croce, Rob Elsjan, Hermen Gerrits, Nadinja Hettinga, Laurens Kuipers, Emiel Muijderman, Jeroen Nieuwhuis, Annina Romita, Wirelab - Digital Agency, Enschede Promotie C O V E R - F O T O Annabel Jeuring S T A N D O R T Terras Café Rocks Ü B E R S E T Z U N G E N Henriette Brouwer (Eng), Enschede Promotie D R U C K Te Sligte K O N T A K T info@enschedepromotie.nl Dieses Magazin wurde mit größter Sorgfalt zusammengestellt. Für eventuelle Fehler ist Enschede Promotie nicht verantwortlich. Alle Rechte vorbehalten.

Inhalte aus diesem Magazin dürfen ohne schriftliche Zustimmung des Herausgebers nicht vervielfältigt, gespeichert oder veröffentlicht werden. ©2025 Enschede Promotie / Tourist Info Punkt, Langestraat 41, Enschede Montag bis Freitag 09.00-17.00 Uhr, Samstag 11.00-16.00 Uhr

83

( ANZEIGE )

Musik und Tanz: die Universalsprachen die uns verbinden

VERBINDEN UND ERLEBEN Erleben Sie die schönsten Tanzaufführungen und Konzerte klassischer Musik im Wilminktheater und Musikzentrum Enschede.

Entdecken Sie unser aktuelles Angebot

wilminktheater.nl/stadtmagazin

Willkommen in der größten Stadt von Overijssel.

Im Jahr 2025 feiern wir ein besonderes Jubiläum, das unsere Stadt und Gemeinschaft seit 700 Jahren prägt.

BÜRGERMEISTER ROELOF BLEKER

„ES WIRD FEIERLICH“ Enschede erhielt im Jahr 1325 die Stadtrechte. Während des Jubiläumsjahres Enschede700 blicken wir nicht nur auf unsere reiche Geschichte zurück, sondern auch in eine gemeinsame, innovative Zukunft.

Das Thema des 700-jährigen Jubiläums lautet „gemeinsam weben“ – eine wunderbare Anspielung auf die traditionsreiche Textilgeschichte unserer Stadt. Enschede700 ist ein Festjahr von und für die Enschedeer und die vielen Besucher. Ein Jahr, in dem wir zusammenkommen und gemeinsam feiern, was uns als Enschedeer einzigartig macht. Dieses Fest dreht sich um uns: um die Geschichten unserer Einwohner, unsere Viertel und unseren gemeinsamen Stolz auf alles, was wir erreicht haben.

Als Enschede im Jahr 1325 die Stadtrechte erhielt, markierte das den Beginn einer neuen Ära. Die Bürger bekamen eine Stimme, die Stadt konnte eigene Gesetze erlassen und durchsetzen und Händler fanden ihren Platz innerhalb der Stadtmauern. Wer hätte damals gedacht, dass wir uns 700 Jahre später zu einer innovativen, pulsierenden Stadt mit

einer reichen Vergangenheit und einer vielversprechenden Zukunft entwickelt haben würden?

Ich bin unglaublich stolz auf das, was wir als Stadt gemeinsam aufgebaut haben.

Stolz auf unsere Widerstandskraft nach einschneidenden Ereignissen wie der Feuerwerkskatastrophe. Stolz auf unsere Kultur mit Ikonen wie Willem Wilmink und Harry Bannink. Und stolz darauf, wie wir uns immer wieder neu erfinden. Enschede hat viele besondere und einzigartige Unternehmen hervorgebracht – entstanden aus Innovation und Kreativität. Auch das erfüllt mich mit großer Freude und Stolz.

Wir laden Sie herzlich ein, unser Jubiläumsjahr mit uns zu feiern!

Zahlreiche kreative Veranstaltungen, von groß bis klein, werden mit viel Engagement und Freude organisiert.

Wir schmücken die Stadt, um Sie und viele weitere Besucher herzlich und festlich willkommen zu heißen. Wir präsentieren Enschede von seiner schönsten Seite – als eine lebendige Einkaufsstadt mit vielen gemütlichen Terrassen, ausgezeichneten Restaurants und charmanten Cafés.

In diesem Magazin finden Sie eine ausführliche Übersicht über die Feierlichkeiten und was es sonst noch zu entdecken gibt. Ich hoffe, dass Sie Inspiration finden, um die 700 Jahre alte Stadt in allen Facetten zu erleben.

Genießen Sie das gastfreundliche Enschede!

7 0 0 85

H I G H L I GH T S

4 8 STUND E N I N ENSC H E D E OUDE MARKT

Hier beginnt Ihr Wochenende in Enschede. Möchten Sie wissen, was Sie nicht verpassen sollten?

Mit diesen Highlights können Sie Ihre 48 Stunden in Enschede ganz sicher füllen.

ERLEBEN SIE UNSERE EINKAUFSSTRASSEN UND DEN OUDE MARKT Hunderte von Geschäften in der Innenstadt von Enschede bieten Shopaholics alles, wonach sie suchen.

Vertraute Marken wie Zara, Mango und Primark finden Sie am H.J. van Heekplein. Lassen Sie sich anschließend

86

in den Gassen unserer Stadt inspirieren.

Die Haverstraatpassage, De Heurne, Walstraat und Zuiderhagen sind voller außergewöhnlicher Boutiquen. So stellen Sie sich Ihren eigenen Stil zusammen.

Das ist Bummeln à la Enschede.

Eingebettet zwischen diesen schmalen Sträßchen liegt der Oude Markt. Hier treffen Feinschmecker auf Trendsetter.

An und um den Platz befinden sich Cafés und Restaurants, mit Blick auf die große Kirche mit ihrem Glockenturm. Nehmen Sie Platz in einem der vielen Straßencafés, bestellen Sie etwas Leckeres und genießen Sie die Gastfreundschaft von Twente. Auf dem Oude Markt schlägt das Herz von Enschede.

ROOMBEEK

7 0 0 TWENTSCHE FOODHAL UND PERFORMANCE FACTORY: IMMER FÜR EINE ÜBERRASCHUNG GUT Acht verschiedene Kulturen servieren hier Gerichte aus aller Welt. Sie verwandeln Ihr Mittagessen, Ihr Feierabendbierchen oder Abendessen in eine echte Food Experience. Die Küchen wechseln regelmäßig, sodass die Twentsche Foodhal immer wieder aufs Neue überrascht. Auch die Performance Factory hält spannende Erlebnisse bereit. Hier erlebt man immer wieder etwas Neues. Diese Talentschmiede östlich unserer Innenstadt brummt und brodelt. Kreative Unternehmer, Pflegedienstleister, Sport und Kultur sind hier alle unter einem Dach. Lust auf etwas Neues und Aktives? Wie wäre es mit Skaten im Skatepark De Fabriek oder Klettern im Cube Boudergym?

LASSEN SIE SICH IN ROOMBEEK INSPIRIEREN Roombeek inspiriert jeden. Dieser Stadtteil nördlich des Zentrums erhielt nach der Feuerwerkskatastrophe vom 13. Mai 2000 ein völlig neues Gesicht.

Architekt Pi de Bruijn schuf einen Ort zum Wohnen, Arbeiten, Einkaufen und für Kultur. Hier bündeln Rijksmuseum Twenthe, De Museumfabriek, Kunstraum Tetem und AKI/ArtEZ Akademie für Kunst & Design ihre Kräfte. Das Rijksmuseum Twenthe zeigt wechselnde Ausstellungen.

Ganz in der Nähe befindet sich das Erlebnismuseum De Museumfabriek.

Entdecken Sie hier den „Zusammenhang der Dinge“. Um die Ecke verbindet der Kunstraum Tetem moderne Kunst und Technologie in hochkarätigen Ausstellungen. In Roombeek liegen Alt und Neu nah beieinander. Das spürt man.

und dem Volkspark. Das Gebetshaus wird noch immer als solches genutzt und ist eines unserer Highlights. Mit ihren drei Kupferkuppeln zieht sie schon seit 1928 alle Blicke auf sich. Die Synagoge öffnet gerne ihre Türen. Bewundern Sie den Stilmix aus Art Deco, Amsterdamer Schule und orientalischem Stil. Bei einer Führung weist ein Gästeführer auf die Besonderheiten hin: Buntglasfenster und Thora-Rollen, Symbolik und Mosaike.

Unterdessen erfährt man, dass der Amsterdamer Architekt Karel de Bazel die Synagoge im Auftrag des Enscheder Textilfabrikanten M.I. Menko entwarf.

Auch gut zu wissen: Wenn Kinder dabei sind, passt der Gästeführer die Tour etwas an.

NATURGEBIET MIT MILITÄRISCHER PRÄZISION Dieses Gelände befindet sich am nördlichen Rand der Stadt. Bis 2016 wurde es als Militärflughafen genutzt.

Jetzt ist es ein Ort, an dem man seine Freizeit verbringt. Laufen Sie einmal an der alten Start- und Landebahn entlang.

Unterwegs machen Sie im Gebüsch Tarnwälle und Bunker ausfindig.

TWENTSCHE FOODHAL

SYNAGOGE

ABLICKFANG IN DER PRINSESTRAAT Die schönste Synagoge Westeuropas befindet sich in Enschede. Und zwar in der Prinsestraat, zwischen dem Stadtzentrum

87

( ANZEIGE )

Komm zum Basteln, Gestalten und Experimentieren!

Melden Sie sich für die Aktivitäten auf twww.tetem.nl Hier finden Sie auch alle Informationen zu den Festivals!

Im FabLab von Tetem könnt ihr eure Kreativität mit modernen digitalen und Maker-Technologien entfalten. Das Labor ist mit innovativer Technik ausgestattet, darunter 3D-Drucker (auch für Lebensmittel), Laserschneider, Virtual Reality, künstliche Intelligenz, Robotik und Filmtechnik. Hier könnt ihr experimentieren, gestalten und neue Möglichkeiten entdecken. r b s tf e r i e n

sta g u n d S

on

sta g u n d

So

MaakMeeLab Werdet kreativ mit einer Technik eurer Wahl.

Je d

n

e n M it t w o c h

ag

Cinekid Festival in Twente Seht euch coole Filme an und entdeckt das MediaLab!

am

nt

Maker Festival Twente Das Festival, das ganz im Zeichen des Selbermachens steht!

nS

ag

Jed

am

nt

nS

e

He

Jed

is 4. M ai

e

1. b

Instapworkshop Einen Workshop, in dem ihr eine andere Technik kennenlernen könnt.

MeeDoeCafé Macht mit und kreiert etwas Leckeres im Tetem-Café!

Schaut auf der Website vorbei und entdeckt, was geboten wird!

An Feiertagen erwarten euch besondere Aktivitäten.

Tipp!

Besuchen Sie die Ausstellung Tetem präsentiert spannende Ausstellungen im Bereich der digitalen Kultur. Etwa alle vier Monate entsteht in Zusammenarbeit mit einem (inter) nationalen Künstler eine neue, interaktive Ausstellung. Dabei kommen innovative Technologien wie Virtual Reality und künstliche Intelligenz zum Einsatz. Im Mittelpunkt stehen gesellschaftlich relevante Themen, die zum Nachdenken und Mitgestalten anregen.

Die Ausstellung ist kostenlos zu besuchen

88

Macht euren Besuch noch gemütlicher, genießt eine Tasse Kaffee und ein frisches Sandwich im Tetem-Café!

Stroinksbleekweg 16 7523ZL Enschede 053 - 23 08 791 www.tetem.nl

KRISTALBAD

Im Zweiten Weltkrieg benutzte man diese Tarnwälle, um Kampfflugzeuge zu verstecken. Etwas weiter sind Hangars im Wald verborgen. An ihnen entlang schlängelt sich die Fliegerhorst-Route.

Diese 25 Kilometer lange Fahrradroute hat ihren Namen von dem Flughafen, den die Deutschen hier 1940 gebaut haben.

Mit dem Fahrrad kommen Sie an Kunst, Geschichten aus der Vergangenheit und Natur vorbei. Unterwegs sehen Sie Grenzsteine und hören Feldlerchen trillern. Machen Sie eine Pause, besteigen Sie den Aussichtsturm und stellen Sie sich vor, dass hier einst Flugzeugmotoren dröhnten.

WEST-ENSCHEDE: EINE ENTDECKUNG AN SICH Entertainment, Natur, Architektur und Kunst. Der Westteil der Stadt ist eine Entdeckung an sich. Hier befindet sich die Universität Twente, die einzige niederländische Universität mit eigenem Campus. Bei dem etwa einstündigen Spaziergang der Architektur- und Kunstroute kommen Sie an Zilverling, Horst und Bastille vorbei. Zwischendurch entdecken Sie Kunstwerke unter freiem Himmel. Nach dieser Entdeckungstour wartet der Go Planet Parc auf Sie. Dieses überdachte Vergnügungszentrum neben dem Bahnhof Kennispark ist der ideale Ort für Entertainment. Nehmen

7 0 0 Wollen Sie Kultur mit Architektur verbinden? Folgen Sie dann doch einmal der Roombeek-Route.

In einer halben Stunde laufen Sie vom Rijksmuseum Twenthe am Lasondersingel entlang der sehenswertesten Orte in diesem Stadtteil.

Scannen Sie den QR-Code für die Online-Route oder holen Sie den kostenlosen Flyer bei der Tourist Info Enschede ab.

Sie eine Tauchstunde, steigen Sie in ein E-Kart, gewinnen Sie beim Lasertag oder gehen Sie ins Kino. Danach frische Luft schnappen beim Kristalbad.

Dieses Naturgebiet liegt hinter der Twente-Eisbahn, zwischen dem TwenteKanal und den Bahngleisen. Früher war es ein Ort für Brustschwimmer und tobende Kinder im Wasser, jetzt ist es ein Zuhause für Wasservögel und Ruhesuchende.

FLUGHAFEN TWENTHE

89

2025 feiert Enschede ein beeindruckendes Jubiläum: 700 Jahre Stadtrechte! Ein ganzes Jahr lang steht die Stadt im Zeichen ihres 700. Geburtstags – eine Hommage an ihre Geschichte, ihre Menschen und alles, was Enschede besonders macht.

ENSCH E D E 7 0 0

DIE STADT HAT GEBURTSTAG WUSSTEN SIE, DASS... ...Enschede früher von Grachten umgeben war?

Die Stadtrechte ermöglichten Enschede eine bessere Verteidigung gegen äußere Bedrohungen. Neben Stadttoren und Palisaden gab es auch Grachten. Die erste, sogenannte Binnengracht wurde 1325 direkt um das Stadtzentrum herum angelegt. Etwa 100 Jahre später, 1450, folgte die Außengracht, die rund 150 Jahre bestand. Zwischen den beiden Grachten wurde ein Erdwall errichtet – eine zusätzliche Schutzbarriere. 1456 ordnete der Bischof an, eine hölzerne Stadtbefestigung auf dieser Wallanlage zu errichten. Heute erinnern die Namen der Walstraat und der Stadsgravenstraat an diese historische Stadtbefestigung. ... dass Enschede die Heimat des ältesten Marathons der Niederlande ist?

Im Juli 1947 fand der erste EnschedeMarathon statt – und ist damit nicht nur der älteste Marathon der Niederlande, sondern auch von ganz Westeuropa. Damals starteten 51 Läufer, heute melden sich jährlich rund 11.000 Teilnehmer für das sportliche Großereignis an. ... Enschede die Wiege des niederländischen Fußballs ist?

Im Jahr 1878 entdeckte Bernard van Heek, ein Mitglied einer bedeutenden Textilfamilie aus Enschede, den Fußballsport während einer

90

Studienreise nach England. Er brachte einen Lederball mit nach Hause – der Beginn des niederländischen Fußballs. 1885 gründete er in Enschede den ersten Fußballverein der Niederlande. Auch wenn es unterschiedliche Meinungen darüber gibt, wo genau der erste Fußball in den Niederlanden tatsächlich rollte, bleibt Bernard van Heeks Initiative ein Meilenstein in der niederländischen Fußballgeschichte. ... Enschede einst zu den bedeutendsten Textilstädten der Welt gehörte?

Im 18. Jahrhundert begannen Landwirte in Twente, die kargen Böden auf neue Weise zu nutzen und setzten verstärkt auf den Anbau von Flachs – die Basis für hochwertiges Leinen. Dadurch zog es immer mehr Spinner und Weber nach Enschede, wo sich die Textilproduktion rasant entwickelte.

Die Fabrikanten Jan van Lochem, die Brüder Blijdenstein und Abraham Strick entwickelten ein neues Gewebe: Bombasin – ein Stoff aus Leinen mit Baumwolleinschuss. 1728 erhielten sie das Patent darauf. Die Nachfrage explodierte, und in Enschede wurde eine Textilfabrik errichtet. Doch 1862 zerstörte ein verheerender Stadtbrand fast die gesamte Innenstadt. Der Wiederaufbau führte jedoch zu einem Wachstumsschub: Es entstanden größere Fabriken, die Textilindustrie boomte, und Enschede wuchs wie nie zuvor.

STADTRECHTE

E N S C H E D E 7 0 0 V E R A N S T A L T UNGEN

Am 15. Dezember 1325 verlieh der Utrechter Bischof Johan van Diest Enschede die Stadtrechte. Dies war ein bedeutender Moment in der Geschichte Enschedes: Die Siedlung wurde offiziell zu einer Stadt mit eigenen rechtlichen, wirtschaftlichen und administrativen Befugnissen. Enschede erhielt das Recht, Märkte abzuhalten, Zölle zu erheben, eine eigene Gerichtsbarkeit zu führen und Verteidigungsanlagen zu errichten.

RED ROOTS FESTIVAL GESPONSORD DOOR GROLSCH 30. BIS 31. MAI Das Jubiläums-Festival auf dem Oude Markt wird von Grolsch gesponsert und steht ganz im Zeichen von Enschedes reicher Geschichte und kreativer Zukunft.

VIJVERVRIJDAGEN FEIERN ENSCHEDE700 20. & 27. JUNI, 4. & 11. JULI An vier Freitagen im Juni und Juli treten lokale Künstler und Studierende auf der kleinen Bühne auf dem Teich in Roombeek auf.

ENSCHEDE FASHION WEEK 23. BIS 29. JUNI Zu Ehren des 700-jährigen Bestehens der Stadt wird die erste Enschede Fashion Week an verschiedenen Orten in der Stadt stattfinden.

LONNEKER MUSIKSONNTAGE MAI BIS SEPTEMBER Jeden dritten Sonntag von Mai bis September wird der Musikpavillon in Lonneker zum lebendigen Treffpunkt für Musikliebhaber.

DAS STADTFEST 6. SEPTEMBER Ein Stadtfest in verschiedenen Parks in Enschede, mit einem Musikprogramm im Volkspark.

1 STADT, 700 GESICHTER – DIT IS ENSCHEDE Ausstellung mit Porträts von 700 Enschedeerinnen und Enschedeern.

METROPOOL X ENSCHEDE700 Eine Veranstaltungsreihe von sieben spektakulären Musikevents, jeweils am siebten Tag des Monats, im Rahmen von Enschede700, die die reiche musikalische Tradition der Stadt feiern.

Scannen Sie den QR-Code für alle Enschede700 Events.

91

MITTENDRIN IN DER ZUKUNFT Kommen Sie auf den Spielplatz der Zukunft. Für Enschede sind Innovation und Kreativität ein Way of Life. Hier spielt man mit Technologien der Zukunft, denkt nach über den Einfluss digitaler Medien und trifft die Kreativen von morgen. Lassen Sie sich inspirieren.

Dass Enschede die Nase vorn hat, ist nicht verwunderlich. Der Mix aus Technik, Kunst, Industrie und Kreativität ist einfach ein Bestandteil unserer Stadt. Hier treffen Pioniere aufeinander.

Bildungseinrichtungen wie die Universität Twente, Fachhochschule Saxion und ArtEZ/AKI Academy of Art & Design bringen junge Macher und neue Talente zusammen. Und die gründen unter anderem Start-Ups, so wie Lieferando.de und Booking.com, die ihren Ursprung auch in Enschede haben.

Neben diesen Unternehmern experimentieren Künstler in unserer Stadt mit digitalen Medien, Games und künstlicher Intelligenz. Ihre Ideen gedeihen in kreativen Brutstätten.

Hier erleben Sie Zukunft hautnah.

92

7 0 0 Neugierde noch nicht gestillt? Hier sind weitere Tipps für einen Tag in Enschede voller Kreativität, Innovation und Zukunftsmusik.

A R T E Z / AKI

Tetem befindet sich im Roombeek Cultuurpark auf einem Platz gegenüber der ArtEZ/AKI Academy for Art & Design.

Drinnen dreht sich alles um den Hersteller und den Fertigungsprozess. Jungen Künstlern und Machern wird hier ein Podium geboten. Sie sehen Ausstellungen über eine Gesellschaft, die sich bereit macht für die Zukunft. Digitale Medien spielen bei Tetem eine große Rolle.

Besonderen Spaß macht es, dass Sie hier Ihre Ideen in die Tat umsetzen können.

Tetem bietet nämlich jedes Wochenende das MaakMeeLab (MachMitLab) an. Anmeldung über die Website ist erforderlich. Von 14 bis 17 Uhr sitzen Kinder und Erwachsene Seite an Seite und experimentieren. Probieren Sie 3D-Drucker, Lasercutter und 360-GradFilme aus. So machen Sie die Zukunft sichtbar. Netter Nebeneffekt: Sie nehmen ein selbstgemachtes Souvenir mit nach Hause.

FERTIGUNGSSTÄTTEN Saxion FabLab ist die öffentliche Werkstätte der Fachhochschule Saxion an der M.H. Tromplaan. Mit Hightech-Geräten können Sie hier Ihre Ideen zum Leben erwecken.

Freier Zugang. Von Montag bis Freitag geöffnet, aktuelle Öffnungszeiten und Führungen finden Sie auf der Website des Saxion FabLab: fablabenschede.nl Experimentieren Sie mit Technologie im Hackerspace Tkkrlab in Marssteden Poort.

Programmieren, Websites erstellen, Skriptsprachen lernen – in dieser kreativen Werkstätte ist alles möglich. tkkrlab.nl KUNST Bei Stiftung Vierkwart Robson ist zu sehen, wie nachhaltige Kunst die Zukunft gestaltet.

Künstlerinitiative und Werkstatt in der ehemaligen Robson-Fabrik, wo Kunst und Nachhaltigkeit im Mittelpunkt stehen. vierkwart.com Bei dem kulturellen Treffpunkt Tankstation in der Deurningerstraat finden Sie ein Zusammenspiel von Kunst, Kultur, Bildung und Wissenschaft. Auch Vorträge, Ausstellungen, Jam-Sessions und Filmabende stehen hier auf dem Programm. tankstationenschede.nl EVENEMENTEN Lassen Sie sich von unserer vielfältigen Fertigungskultur inspirieren. Beim Maker Festival Twente zeigen Unternehmen, KünstlerInnen, WissenschaftlerInnen, kreative Köpfe, UnternehmerInnen und HeimwerkerInnen, was sie produzieren. Vom 1. bis 4. Mai an verschiedenen Orten im Roombeek Kulturpark.

Tauchen Sie ein in die Zukunft. Besuchen Sie das mehrtägige Festival GOGBOT. Vom 18. bis 21. September ist Enschede ein Spielplatz für Multimedia, Kunst, Musik und Technologie.

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr innovative Fakten.

TETEM

93

LONNEKE R

DIE DÖRFER VON ENSCHEDE

In Enschede leben rund 161.700 Einwohner mit 160 verschiedenen Nationalitäten. Sie machen Enschede zur größten Stadt in der Provinz Overijssel. Zur Gemeinde Enschede gehören neben der Stadt selbst auch die Dörfer Lonneker, Boekelo, Glanerbrug, Usselo sowie die Bauerschaft Twekkelo. Jedes dieser Dörfer hat einen eigenen, einzigartigen Charakter und ist einen Besuch wert.

B OEKELO

LEBENDIGES LONNEKER Lonneker liegt nördlich von Enschede und hat etwa 2.000 Einwohnerinnen und Einwohner. Bis 1934 war das Dorf eine eigenständige Gemeinde. Ein gemütlicher Dorfplatz lädt das ganze Jahr über zu verschiedenen Veranstaltungen ein, darunter das beliebte Dorffest im Mai. Besonders sehenswert ist die Lonneker Mühle aus dem Jahr 1850. Diese runde Ziegelmühle ist die einzige in den Niederlanden, deren Mauerwerk mit Schilf bedeckt ist. Zur Mühle gehört auch ein kleiner Laden, in dem selbst hergestellte Mehlprodukte, Brotbackmischungen, Samen, Honig und Eier erhältlich sind – ein lohnenswerter Ausflugsort!

STIMMUNGSVOLLES BOEKELO Boekelo liegt südwestlich von Enschede und hat rund 2.500 Einwohnerinnen und Einwohner. Das Dorf wurde durch den Salzabbau bekannt, von dem heute noch zahlreiche Salzhäuschen und eine

94

Nachbildung des ehemaligen Salzturms zeugen. In Boekelo gibt es zudem mehrere wunderschöne Landgüter.

Jährlich im Oktober findet hier das Military Boekelo-Enschede statt, eine der größten Reitsportveranstaltungen der Niederlande. Im Museum Buurtspoorweg können Besucher eine einzigartige Sammlung historischer Eisenbahnfahrzeuge bestaunen, während Kinder auf einer spannenden Entdeckungstour das Museum erkunden.

Ein besonderes Highlight ist eine Fahrt mit der historischen Dampflok.

GEMÜTLICHES GLANERBRUG Östlich von Enschede, direkt an der Grenze zu Deutschland, liegt das Dorf Glanerbrug. Über eine Länge von zwei Kilometern bildet die Glanerbeek die natürliche Grenze. Die Brücke über diesen Bach gab dem Ort seinen Namen. In Glanerbrug leben etwa 18.000 Menschen.

Der Bahnhof Glanerbrug liegt nur wenige Minuten von den Bahnhöfen Enschede und Gronau entfernt. Durch das Zentrum des Dorfes verläuft eine Einkaufsstraße mit zahlreichen Geschäften – von bekannten Ketten bis hin zu kleinen, lokalen Boutiquen. Parkplätze sind hier problemlos zu finden.

T W E K KELO

CHARAKTERISTISCHES USSELO Usselo ist ein kleines Dorf südwestlich von Enschede mit nur 280 Einwohnerinnen und Einwohnern, bei dem verschiedene Bauernhöfe ringförmig um die große Usseler Es angeordnet sind.

Ein besonderes Wahrzeichen ist die Wissinks Möl, eine seltene, noch funktionierende Bockwindmühle aus dem Jahr 1802. Hier gibt es frisch gemahlenes Mehl für Pfannkuchen oder Weizenbrot.

Historisch bedeutsam wurde Usselo im Jahr 1946 durch eine archäologische Entdeckung: Eine spätpaläolithische Fundstelle mit Feuersteinwerkzeugen von Rentierjägern lieferte neue Erkenntnisse über das Klima am Ende der letzten Eiszeit und ist heute weltweit bekannt.

7 0 0

IDYLLISCHES TWEKKELO Die Bauerschaft Twekkelo liegt zwischen Enschede und Hengelo, wobei der größte Teil zu Enschede gehört. Hier leben rund 215 Menschen. Das Herzstück der Gegend bilden drei Eschfluren: die Twekkeler Es, Lutje Es und Groote Es. Aufgrund der früheren Salzgewinnung sind in Twekkelo viele Bohrhäuschen zu finden, die heute noch an diese Zeiten erinnern.

Scannen Sie den QR-Code für kulinarische Inspiration.

U SSELO

95

( ANZEIGE )

Mystiek: seit 25 Jahren der stimmungsvolle und einzigartige Veranstaltungsort in Enschede Auf der Suche nach einem Abend voller Gemütlichkeit, Mystik, Spannung, Humor und Musik?

Am Rande des Stadtzentrums von Enschede, im industriellen Erbe Spinnerij Oosterveld, befindet sich das Mystiek Theatercafé. Ein pulsierendes, super gemütliches Theatercafé, in dem es viel zu erleben und zu erfahren gibt.

Von Jazzkonzerten bis hin zu Modenschauen, von Mitgliederversammlungen bis hin zu Studentenpartys... alles ist möglich.

No business like showbusiness...

Unsere Dinnershows sind ein Begriff: Themen-Shows mit bezaubernder Musik, lebendigem Gesang und unerwarteten und urkomischen Charakteren. Nostalgische Movie-Shows, gruselige Horrorshows, überraschende Late-Night-Shows, komplett mit einem verrückten Pub-Quiz.

Und immer mit einem köstlichen und super abwechslungsreichen kalten und warmen Buffet. Der ideale Abend, wenn man Teambuilding mit einem Betriebsausflug kombinieren möchte oder einen Abend mit Freunden oder Familie verbringen will.

Das Mystiek-Labyrinth Einzigartig in den Niederlanden und ist Teil fast all unsere Shows. Ein überraschender Indoor-Rundgang passend zum Thema der Dinnershow.Traust du dich?

Let the music play...

Bist du ein Musikliebhaber? Jeden ersten Sonntag im Monat organisieren wir den Crazy Sunday. Ein Musiknachmittag mit nicht weniger als zwei Bands.

Von swingender Sixties- und SeventiesMusik bis hin zu rockenden Rockshows, Disco und Jazz von Musikern aus dem Inund Ausland. Jeden dritten Sonntag im Monat gibt es die Sunday Special: die besten Tribute-Bands spielen die Musik deiner Lieblingsmusikhelden.

Check mystiektheater.nl für das Programm.

Nostalgische Terrasse Unsere im Stil des industriellen Erbes gestaltete Terrasse ist vielleicht die schönste und sicherlich die überraschendste Terrasse von Enschede! In den Sommermonaten organisieren wir dort gemütliche Grillfeste und Partys, komplett mit DJs oder Live-Musik und viel leckerem Essen.

Partytime Mystiek ist “the place to be” für ein Betriebsfest, eine Hochzeit oder eine Familienfeier, die einzigartig und anders als anders sein soll. Mach deinen Tag unvergesslich mit allen Einrichtungen, die Mystiek bietet. Shows, Künstler, Charaktere, fantastisches Essen und Trinken... wir machen dein Fest zu einem unvergesslichen Erlebnis, über das all deine Gäste noch lange sprechen werden...

www.mystiektheater.nl Spinnerij Oosterveld Richtersbleek-Zandvoort 10 7521 BE Enschede

7 0 0

HARRY BANNINK & WILLEM WILMINK ROUTE

ENSC HE DE M IT DEN AUGEN VON BA N NINK & W IL M INK Enschede ist voller geschäftigem Treiben. Mit einer Fachhochschule, einem Konservatorium, einer Kunstakademie und einer Universität ist Enschede eine multikulturelle Studentenstadt.

Mit vielen Restaurants und Kneipen auf dem geselligsten Platz im Osten der Niederlande, Hunderten von Geschäften und unzähligen Veranstaltungen wird es hier nie langweilig.

Enschede ist auch der Geburtsort des Komponisten und Pianisten Harry Bannink (1929-1999) und des Dichters, Schriftstellers und Musikers Willem Wilmink (1936-2003). Bekannt aus Fernsehprogrammen wie De Stratemakeropzeeshow, De film van Ome Willem und Het Klokhuis. Ganze Generationen sind mit Texten von Wilmink aufgewachsen, die durch Banninks Musik zum Leben erweckt wurden.

W I L L EM WILMINK

EINE ODE AN ZWEI IKONEN VON ENSCHEDE In Erinnerung an diese berühmten Einwohner der Stadt wurde ein Stadtspaziergang entlang wichtiger und schöner Orte in Enschede angelegt.

Interessant, Enschede mit ihren Augen zu sehen, aber auch wenn man kein Freund von Bannink & Wilmink ist, lohnt sich dieser Stadtspaziergang.

Der einstündige Spaziergang führt Sie in Bild und Ton zu siebzehn Orten in der Stadt, die für das Leben der Männer entscheidend waren. Eine Verschmelzung der Arbeit dieser künstlerischen Söhne der Stadt, schön markiert mit den Fassadenschildern des Grafikdesigners Luvane.

Theater De Kleine Willem, der gemütliche Theatersaal, in dem Bannink die Enschede Jazz Sozietät gründete, ist Teil der Route.

Außerdem kommen Sie an Wilminks Stammcafé, Café Het Bolwerk, mit seinem Bildnis auf dem Fenster vorbei.

Probieren Sie doch einmal, die ‚Duvels‘

und ‚Bitterballen‘, die Wilmink so liebte!

Bei Buchhandel Broekhuis prangt ein meterhohes Gedicht von Wilmink an der Fassade, und durch die vielen alten Gassen in Enschede kommen Sie am Jazzpodium De Tor vorbei; einer der ältesten Jazzclubs des Landes. Der Spaziergang führt Sie über den Bahnhof, vorbei an verschiedenen kulturellen Einrichtungen, zurück in die Innenstadt.

Im Foyer des Musikzentrums steht „ein Denkmal für zwei Freunde“. Diese Statue von Bannink und Wilmink wurde fünf Jahre nach Wilminks Tod vom Künstler Don Englander angefertigt.

Wenn Sie die Geburtsstätten der beiden in der Lipperkerkstraat (Bannink) und der Javastraat (Wilmink) sehen möchten, sollten Sie kurz von der Route abweichen.

Wenn Sie die Javastraat ein Stück überqueren, kommen Sie zur Al-UmmahSchule, dem monumentalen Gebäude, über das Wilmink das etwas nostalgische „Die alte Schule“ schrieb, das später von der Kabarettgruppe Don Quishocking aufgeführt wurde. „Ach, ob es die Schule dort noch gibt / Kastanienbäume auf dem Hof (...)".

Den kostenlosen Flyer für die Route erhalten Sie bei der Tourist Info Enschede (nur auf Niederländisch).

HARRY BANNINK

97

S HOP T ILL Y OU D ROP

KL E I D U N G WINKEL FIER Trendige Damenmode im mittleren bis gehobenen Segment mit Marken wie Fabienne Chapot, Dante6, Alix the Label und Sissel Edelbo.

Van Loenshof 14 KLOF KLOF ist ein angesagter Herrenbekleidungsladen mit Kleidung und Accessoires von Marken wie Nudie Jeans, Carhartt, Minimum und Karhu.

Haverstraatpassage 17 PICO WOMEN FASHION & MORE Damenmodegeschäft mit zwei Etagen, in dem Sie Kleidung, Schuhe und Accessoires von 40 verschiedenen Marken wie Josh V, Aaiko, Geisha und Harper & Yve finden.

De Heurne 51 MEVROUW JANNE Ein farbenfroher Laden mit fröhlicher Damenmode und Accessoires von Marken wie Numph, Blutsgeschwister und FRNCH. Haverstraatpassage 38 SCOOTER Bei Scooter gibt es markante und coole Damenmode, Accessoires und Schmuck. Hier finden Sie Marken wie 10 DAYS, Aldo Martins und Ivko.

Haverstraatpassage 60 HOUSE OF SNOBS Das exklusivste Kaufhaus in Ost-Niederlande mit Kleidung, Nischenparfums und Make-up von Marken wie Max Mara, Essentiel Antwerp und By Malene Birger.

H.J. van Heekplein 1

B ELIEBTE L ADENKETTEN Rund um den H.J. van Heekplein erwartet Sie eine große Auswahl an beliebten Ladenketten. Bummeln Sie über den Platz und entdecken Sie bekannte Marken wie Zara, Pull&Bear, Mango, Sostrene Grene, Primark und H&M. Auch die niederländische Kette Hema ist hier zu finden.

Folgen Sie der angrenzenden Kalanderstraat, wo Sie an Levi’s, Cotton Club und Costes vorbeikommen.

Wenn Sie links in die Langestraat abbiegen, warten weitere Shopping-Highlights wie My Jewellery, Guts & Gusto und Sissy-Boy auf Sie. Folgen Sie der Kurve nach rechts und statten Sie auch Dille & Kamille einen Besuch ab.

98

TOFF KIDSWEAR Kinderkleidung in den Größen 92 bis 176 von Marken wie Vingino, Polo Ralph Lauren und Retour gibt es bei Toff Kidswear.

Van Loenshof 6

WOHN E N & L I F E S T Y L E

7 0 0

WONDER & MELON Farbenfroher Concept Store mit (Kinder-) Geschenken, Wohnaccessoires, Damenmode und Schmuck von Marken wie HKliving, Doing Goods, Nicolas Vahé und Colorful Rebell. Zuiderhagen 37 ENTREE STORE Fashion- und Lifestyle-Geschäft im skandinavisch-minimalistischen Stil. Viele natürliche Materialien und dezente Farben, mit Marken wie Serax, Atelier Rebul und Moss Copenhagen.

Haverstraatpassage 42A CRASH VINYL & BOOZE Eine große Auswahl an neuen und gebrauchten Schallplatten, dazu Herren- und Damenmode sowie markanter Männerschmuck.

Oude Markt 8A HEEL BIJZONDER WONEN Gegenüber der Lunchroom Heel Bijzonder finden Sie diesen besonderen Wohnladen mit einer Auswahl an Wohnaccessoires im Industrial-Stil.

V I N T A GE THRIFTTALE Ein Vintage- und SecondhandModegeschäft, in dem Sie nach Herzenslust Damen-, Herren- und Kinderkleidung entdecken können.

De Heurne 4 MR. FRINTAGE Vintage-Designladen mit Möbeln, Wohnaccessoires und Lifestyle-Artikeln

Öffnungszeiten Geschäfte Innenstadt Montag: 11.00-18.00 Uhr Dienstag, Mittwoch, Freitag, Samstag: 09.30-18.00 Uhr Donnerstag: 09.30-21.00 Uhr

Der Laden wird von Menschen mit besonderen Herausforderungen auf dem Arbeitsmarkt betrieben. De Heurne 34 MANCHET Stilvolles Fachgeschäft für Hüte mit einer Auswahl an Seiden- und Wollschals, Lederhandschuhen, Hosenträgern, Ledertaschen und natürlich Manschettenknöpfen.

Haverstraatpassage 58 ‘T HOOGE HUYS Ein Einrichtungsgeschäft mit einer Mischung aus Vintage- und neuen Möbeln sowie Wohnaccessoires. Der Stil ist rustikal, ländlich und industriell.

Walstraat 16A

– perfekt für Liebhaber von Schätzen aus den 50er, 60er und 70er Jahren.

Haverstraatpassage 82 SPITS VINTAGE SPITS Vintage bietet eine besondere Auswahl an sorgfältig kuratierter VintageKleidung, Accessoires und Wohnartikeln mit einzigartigem Charakter.

Zuiderhagen 24-26

Verkaufsoffener Sonntag Jeden Sonntag sind die Geschäfte von 12.00-17.00 Uhr geöffnet.

Ausnahmen: Neujahrstag, Pfingstsonntag, 1. Weihnachtsfeiertag.

GROOVY ANTON Bei Groovy Anton werden die schönsten Vintage-Stücke mit viel Sorgfalt ausgewählt – für Sie und Ihn Haverstraatpassage 22

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Shopping-Tipps.

99

1

ESSEN UND ENTDECKEN MIT KINDERN Fast jeder in Enschede kennt De Broodbode. Kein Wunder – die frisch gebackenen Sandwiches aus natürlichen Zutaten sind so beliebt, dass sie förmlich über die Theke fliegen.

Jordi Lever, Franchise-Inhaber der Filialen in der Haverstraatpassage und am Zuiderhagen, ist nicht nur Experte für köstliche Lunches, sondern auch Vater von zwei Kleinkindern. Er verrät gerne seine Tipps für schöne Orte in und um Enschede.

Auf die Frage nach seinen Lieblingsrestaurants muss er nicht lange überlegen: „Mit unseren Kindern gehen

TIPPS

JORDI LEVER

wir gerne ins Restaurant Bardot oder zu Sam Sam. Bardot hat einen schönen Garten und eine kleine Spielecke. So sind die Kinder beschäftigt, und wir können entspannt das Essen genießen.

Wooldrikspark und zum Streichelzoo.

Auch der Weg nach Lonneker ist immer eine gute Idee. Das Café Sprakel mit seiner Eisdiele ist ein toller Ort für eine kleine Pause.“

Wir besuchen auch gerne die Foodhal.

Dank der verschiedenen Küchen gibt es hier eine große Auswahl an Gerichten – perfekt für Erwachsene und Kinder.“ Gemeinsam mit seiner Familie erkundet Jordi oft die Umgebung: „Wir fahren regelmäßig mit dem Fahrrad zum

Für alle, die nach weiteren Aktivitäten für Familien suchen, hat Jordi noch einen Tipp: „Zur Inspiration schauen wir regelmäßig auf der Website VETTT vorbei.

Dort gibt es viele tolle Ausflugstipps – auch für Enschede und die Umgebung.“

DER LOCALS

2

OLAV KELDER DIE NEUN STRASSEN VON ENSCHEDE In einem wunderschön renovierten Gebäude in der Haverstraatpassage sprechen wir mit Olav Kelder, dem Inhaber des Modegeschäfts New Zealand Auckland Store, über die schönsten Orte in Enschede. „Ich liebe es, ausgiebig essen zu gehen“, erzählt der Unternehmer, der täglich in der Innenstadt unterwegs ist. Er kennt Enschede in- und auswendig und teilt begeistert seine besten Tipps.

Sein Lieblingsrestaurant? „Das Restaurant Joann ist ein fantastischer Ort, um einen ganzen Abend lang verwöhnt zu werden. Und für ein leckeres Mittagsessen ist die Broodbode einfach top – ein wunderbarer Ort für ein gutes Sandwich.“

100

Besonders angetan haben es ihm die kleinen Einkaufsstraßen von Enschede: „Wenn man sich über den großen Platz mit den bekannten Ketten hinauswagt, entdeckt man erst die wirklich charmanten kleinen Straßen.

Die Walstraat mit ihren gemütlichen Restaurants und Kneipen oder die Haverstraatpassage mit ihren besonderen Läden – das ist so etwas wie die Neun Straßen von Enschede statt von Amsterdam.“ Für alle, die das Stadtleben für eine Weile hinter sich lassen möchten, empfiehlt Olav die schönen Naturgebiete wie Hof Espelo und das Aamsveen: „Gerade Menschen aus dem Westen der Niederlande kennen diese Gegend oft gar nicht. Dabei sind das wunderschöne Orte zum Wandern.“

Sein Lieblingsevent? „Kunst im Volkspark – ein charmantes Kunstevent, das jedes Jahr am zweiten Sonntag im Juni stattfindet. Ich habe dort schon viele schöne Dinge gekauft.“

TIPPS VON TORI „Am liebsten bin ich den ganzen Tag draußen“, erzählt Tori Doorn, Inhaberin der Gastronomiebetriebe Van Doorn en Doorn und des Teehauses Sprakel in het Bos. Kein Wunder also, dass sie vor Kurzem ins ländliche Lonneker gezogen ist – und jetzt schon weiß, dass sie dort nie wieder weg will.

Ihr absoluter Lieblingsort in Lonneker? „Der Spar! Ein gemütlicher, inklusiver

Nachbarsupermarkt, in dem Menschen mit Unterstützungsbedarf arbeiten – ein richtig schöner Ort. Dort gibt es keine Selbstbedienungskassen, sondern einfach noch freundliche Mitarbeiter, die gerne helfen.“ Dieses persönliche Miteinander ist ihr wichtig – und genau das versucht sie auch in ihren eigenen Gastronomiebetrieben umzusetzen: Orte der Entspannung zu schaffen, an denen sich die Gäste wie zu Hause fühlen.

7 0 0 Mit ihrem Mann und Hund ist sie oft im Ledeboerpark unterwegs – für sie „einer der schönsten Parks der Niederlande“.

Auch im Hof Espelo ist sie regelmäßig, allerdings fehlt ihr dort noch eine gemütliche Gastronomie.

Wer in der Innenstadt unterwegs ist, dem empfiehlt Tori die neue Bäckerei Bitterzoet für köstliche Törtchen oder Stoet für herrliches Brot. Doch ihr wichtigster Tipp für Besucher bleibt: „Schaut auch mal über das Stadtzentrum hinaus! In den ländlichen Gebieten rund um Enschede gibt es noch so viel Schönes zu entdecken.“

3

TORI DOORN

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Inspiration.

EIN STADTLEBEN MITTEN IN DER NATUR Sybrine Richter ist Inhaberin des Blumenfachgeschäfts Country Life, das in einer der alten Textilfabriken untergebracht ist, die Enschede noch heute prägen. Sie erzählt begeistert von ihren Lieblingsorten in der Stadt. „Unser eigenes Gebäude überrascht viele Besucher, die zum ersten Mal hereinkommen“, sagt sie stolz. „Von außen sieht man gar nicht, wie groß der Laden ist und wie viele historische Elemente erhalten geblieben sind. Zum Beispiel die besondere Dachkonstruktion, die unglaublich viel Sonnenlicht hereinlässt.“ Über andere Orte in der Stadt sagt sie: „Ich liebe den Oude Markt mit all seinen Restaurants und Cafés. Und gleich daneben die Haverstraatpassage – eine wunderschöne Einkaufsstraße mit vielen kleinen, einzigartigen Geschäften.

Auch Roombeek hat sich toll entwickelt.

Dort gibt es die Gastrobar Bij Rozendaal – ein wirklich schöner Teil von Enschede.“ Für Sybrine ist die Kombination aus Stadt und Natur das größte Plus von Enschede: „Über den neuen Radschnellweg F35 ist es nur ein kurzes Stück mit dem Fahrrad, und schon bist du im wunderschönen Dorf Lonneker, im Naturgebiet oder am Flughafen Twenthe. Ich liebe den Wald und die Natur – und das alles ist so nah.“ Auch die Marktatmosphäre auf dem

Van Heekplein begeistert sie: „Ich finde es immer toll – dieses geschäftige Treiben, die Lebendigkeit der Stadt.“ Zum Schluss empfiehlt sie die vielen Events in Enschede: „Es gibt so viel LiveMusik auf den Bühnen am Oude Markt, und im Winter natürlich die Eisbahn.

Enschede ist da wirklich sehr aktiv.“

4

SYBRINE RICHTER

101

RAUS INS GRÜNE, REIN IN DIE NATUR In Enschede ist die Natur immer direkt um die Ecke. Zehn Parks ruhen inmitten der Hektik der Stadt. Grüne Oasen für Momente der Ruhe. Sobald Sie das Zentrum hinter sich lassen, finden Sie am Stadtrand Landgüter und Naturgebiete. Erleben Sie einen aktiven Tag in den Wäldern von Twente, genießen Sie die Stille und bekommen Sie Ihren Kopf frei.

Für Naturliebhaber gibt es gute Neuigkeiten: Es gibt immer mehr Landgüter rund um Enschede. Machen Sie sich auf in die Natur!

Wir schlagen den Weg Richtung Nordosten ein.

Das Ziel: Naturgebiet Hooge Boekel.

SPAZIEREN MIT GESCHICHTE IN HOOGE BOEKEL Das Naturgebiet Hooge Boekel schärft die Sinne. Es teilt seinen Namen mit dem historischen Landgut zwischen Enschede und Losser. Feldwege, dichter Wald

HOOGE BOEKEL

und der landschaftlich schön gestaltete Parkwald des Anwesens, hier gibt es viel zu entdecken. Rad- und Wanderwege schlängeln sich durch das Waldgebiet.

Ziehen Sie Ihre Wanderschuhe an, holen Sie tief Luft und lassen Sie Ihren

Gedanken freien Lauf. Unterwegs scheint das Sonnenlicht durch die Blätterdecke, Sie hören nur Ihre eigenen Schritte.

Das Herzstück des Naturgebiets ist das Landgut Hooge Boekel. Das Landhaus hier wurde durch Herman van Heek gebaut, der Garten entworfen von Landschaftsarchitekt Wattez aus Delden.

Sie wandern auf offenen Wegen durch den Parkwald. Hin und wieder erhaschen Sie einen Blick auf das stattliche Herrenhaus. Entlang des Weges befinden sich zwölf Kunstwerke. Sie sind Teil einer Wanderroute, die der Künstler Eric Langedoen angelegt hat, um die Geschichte des Landguts Het Hooge Boekel zu veranschaulichen.

Sie kommen mit dem Auto? Es gibt einen Parkplatz auf dem Landgut am Hoge Boekelerweg, schräg gegenüber vom Hoveniersbedrijf Hoek.

7 0 0 Inspiration für Entdeckungstouren in der Natur. Noch mehr grüne Tipps für einen Ruhemoment oder einen aktiven Tag in Enschede: STADTPARKS Mal kurz entspannen? Besuchen Sie den Volkspark, den ältesten Stadtpark der Niederlande, und suchen Sie sich ein Plätzchen auf den grünen Terrassen des Restaurants Loetje mit Ausblick auf den Teich.

Entdecken Sie den G.J. van Heekpark, zwischen Boddenkampsingel und Hengelosestraat. Beenden Sie Ihren Spaziergang bei der Schenkerij Wattez mit einer Tasse Kaffee und frischem Apfelkuchen.

Der Ledeboerpark ist Park und Landgut zugleich. Besuchen Sie das Bienenhaus, das Teehaus des Bauernhauses Oldenhof und bewundern Sie den größten Mammutbaum der Niederlande.

Gehen Sie auf den gewundenen Pfaden des Wooldriksparks spazieren und genießen Sie eine Pause mit einer Leckerei im Teegarten Ik & Mijn Moeder.

H ET RUTBEEK

LANDGÜTER Spazieren Sie über das Landgut Hof Espelo während die Kinder im Klabauterwald Spaß haben. Besuchen Sie das Gutshaus Hof Espelo und lernen Sie mehr über die Dinge, die sie unterwegs beobachten können.

OUTDOOR-ABENTEUER IM NAHERHOLUNGSGEBIET HET RUTBEEK Het Rutbeek macht Lust auf Abenteuer und Aktivitäten. Das Naherholungsgebiet liegt südlich von Enschede. Den Mittelpunkt bildet der große See, umgeben von Sandstränden und Liegewiesen. Nur ein paar Schritte weiter beginnt der Wald, der sich wie ein Kragen um das Gewässer legt.

Das Gebiet Het Rutbeek strotzt nur so vor möglichen Aktivitäten. Wagen Sie einen

Sprung ins erfrischende Wasser, surfen Sie los, paddeln Sie mit einem Kanu oder nehmen Sie Wasserski mit. Gepflasterte Wege laufen einmal um den ganzen See herum. Ein Spaziergang führt Sie entlang der Felder und Landgüter, durch den Wald und die weite Landschaftskulisse von Twente. Etwas weiter befinden Sie sich im meterhohen Schilf der Uferpromenade.

Het Rutbeek überrascht immer wieder.

Bei Het Rutbeek gibt es mehrere (kostenpflichtige) Parkmöglichkeiten.

Landgoed 't Stroink ist sehr abwechslungsreich. Schlendern Sie durch die Alleen mit hohen Bäumen, entlang grüner Waldwege und versteckter Wasserbecken.

Verschiedene Radtouren und Wanderrouten sind auch bei der Tourist Info in der Langestraat 41 erhältlich.

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Tipps.

103

TEXTIL-ROUTE ENSCHEDE-GRONAU

ALTE SPUREN, NEUE ENERGIE Machen Sie eine Reise durch die Popmusik in einer alten Turbinenhalle. Probieren Sie selbst einen Laserschneider oder 3D-Drucker aus, wo einst Webstühle ratterten. Schwingen Sie sich auf Ihr Fahrrad und entdecken Sie, wie Enschede und Gronau ihrer gemeinsamen Textilgeschichte eine neue Wendung verleihen.

Kaum zu glauben: Van Heek und Guevara gemeinsam auf einer Hausfassade.

Genau das ist der Fall bei der Villa Van Heek, heute ein Tapas-Restaurant.

Der Fassadenstein mit dem streng blickenden Textilfabrikanten Gerrit Jan van Heek prangt direkt neben dem Schild des Revolutionärs Che Guevara. Heute isst man hier Chorizo-Kroketten oder frittierte Spitzpaprika. Ein kleines Beispiel dafür, wie Enschede die Textilvergangenheit abgeschüttelt, aber nicht vergessen hat.

104

So manches ehemalige Fabrikgebäude sticht hier heraus – als Museum, Kunstakademie, Ausstellungsraum, Schule oder Wohnkomplex mitten in moderner Architektur.

Dazu hat die Textilindustrie die Stadt und ihre Einwohnerinnen und Einwohner zu sehr geprägt – nicht nur hier, sondern auch über die Grenze hinweg. Denn auch in der deutschen Nachbargemeinde Gronau waren Enscheder Fabrikanten an der Entwicklung der Textilindustrie

Ein Stückchen weiter lockt das Rijksmuseum Twenthe. Es bietet einen Überblick über die Kunst vom Mittelalter bis zur Gegenwart und ist gleichzeitig ein lebendiges Denkmal der Textilgeschichte.

Der Gründer des Museums war nämlich Fabrikant und Kunstsammler Jan Bernard

beteiligt.

van Heek.

BOOM AN GESCHÄFTIGKEIT Der passende Startpunkt der Fahrradroute ist der Bahnhof Enschede. Der Bau der Bahnstrecke nach Münster und Dortmund über Gronau löste ab 1875 einen regelrechten Boom an Geschäftigkeit aus. Von den beiden Textilfabriken direkt neben dem Bahnhof Enschede ist heute allerdings nichts mehr übrig, sie wurden im Zeitgeist der 1970er Jahre abgerissen.

EIN PRACHTVOLLES BADEHAUS Über das Gebiet, wo sich einst das riesige Fabrikgelände der Familie Van Heek entlang der Bahngleise erstreckte, führt die Route zurück ins Zentrum – in Richtung Van Heekplein, benannt nach dem Fabrikanten, der hier ein überdachtes Schwimmbad samt Badehaus für die Enschedeër Bevölkerung errichten ließ. Es diente als Waschplatz für die Arbeiterinnen und Arbeiter.

Das eindrucksvolle Gebäude mit gewölbtem Kuppeldach und gusseisernen Säulen wurde 1972 vom Abrisshammer dem Erdboden gleichgemacht.

Viel vom industriellen Erbe ist im Stadtteil Roombeek hingegen erhalten geblieben. Eine spektakuläre Mischung aus Alt und Neu befindet sich heute an dem Ort, an dem im Jahr 2000 die Feuerwerkskatastrophe stattfand.

AUFERSTANDEN AUS DER ASCHE In seinem Gedicht Textielstad (1976) gelang es Willem Wilmink, die Zeit des Niedergangs und Verfalls nach dem Zusammenbruch der Textilindustrie einzufangen. 1987 schrieb Wilmink eine überarbeitete Version, die das düstere Bild korrigierte: „Was einst wir einen traurig‘ Anblick fanden, ist wie Phönix aus der Asche auferstanden“. Enschede hatte sich inzwischen zur Unkenntlichkeit verändert. Nicht die geschwollene Lobeshymne, sondern das melancholische Original an der Fassade der Buchhandlung Broekhuis am Platz De Graaff verewigt wurde. Jeder, der das Gedicht liest, kann mit eigenen Augen sehen, wie groß der Kontrast zwischen der Stadt von damals und der von heute ist.

Man fragt sich an diesem Ort auch, wo all die Fabrikanten geblieben sind – die Van Heeks, Ter Kuiles, Blijdensteins.

Das berühmte Hotel De Graaff verlor mit der Schließung der Fabriken seinen Daseinszweck. Die elegante Villa Baurichter am selben Platz, einst Wohnsitz eines der Van-HeekNachfahren, ist heute ein mexikanisches Restaurant. Doch eine Straße weiter stößt man noch auf ein bescheidenes Schild mit dem Familiennamen: „Van Heek Holding en Beheer“. Über der Tür verweist das Familienwappen der Familie Blijdenstein auf den Bankier B.W. Blijdenstein, Gründer von De Twentsche Bank, die hier einst als Knotenpunkt im Handelsverkehr der Textilunternehmer fungierte.

ROCK'N'POP M U S E U M GRONAU

7 0 0 GRONAU

Nur einen Steinwurf entfernt steht eine Statue von Alfons Ariëns. Sie ehrt den „roten“ Priester als Vordenker und treibende Kraft der katholischen Arbeiterbewegung. Im Hintergrund: das ehemalige Krankenhaus Stadsmaten, heute der Stadscampus Connect-U – der Ort, an dem Unternehmen Talente finden und junge Fachkräfte ihr Potenzial entfalten.

BEEINDRUCKENDE GRÖSSE In Gronau scheinen die Entwicklungen langsamer zu verlaufen. Rund um den Bahnhof warten noch mehrere Fabrikkomplexe auf eine neue Bestimmung – ein Bild des verblassten Ruhms, wie Willem Wilmink ihn einst beschrieb.

Von der modernen Bogenbrücke aus reicht der Blick über Textilfabriken, so weit das Auge reicht. Vom ehemaligen Büro der Firma Mathieu van Delden – heute ein stolzes Innovationszentrum – bis zur „Weißen Dame“, dem Spitznamen der früheren Spinnerei von Gerrit van Delden.

Majestätisch wie eh und je liegt sie da, mit ihrem eindrucksvollen Wasserturm.

GRÜNE PYRAMIDE Auch an anderen Orten hat die Metamorphose bereits stattgefunden.

Seit der Landesgartenschau Gronau/ Losser im Jahr 2003 ist das weitläufige Fabrikgelände der Firma Mathieu van Delden zu einem Park geworden.

Eine grüne Pyramide ragt dort über Blumenbeete, Wasserflächen und

Spielplätze hinaus – errichtet aus den Trümmern der abgerissenen Fabrik.

Der Treppenturm des ehemaligen Spinnereigebäudes blieb erhalten und wurde mit einer Kletterwand ausgestattet.

ROCK’N’POPMUSEUM Am auffälligsten ist die Verwandlung des ehemaligen Turbinenhauses in das Rock’n’popmuseum. Eine naheliegende Bestimmung – schließlich wurde hier der schillernde Rockmusiker Udo Lindenberg geboren. Aus der Ferne blickt dir der in Bronze gegossene Mathieu van Delden entgegen, von seinem Sockel im Park aus.

Er hat keine Wahl, genau wie Gerrit Jan van Heek in Enschede. Ihre Zeit ist vorbei – doch ihre Namen leben weiter.

Der grenzüberschreitende Textilradweg Enschede-Gronau (30 Kilometer) wurde von Enschede Promotie und Stadtmarketing Gronau zusammengestellt. Scannen Sie den QR-Code für die Online-Route oder holen Sie sich den kostenlosen Flyer bei der Tourist Info ab.

Scannen Sie den QR-Code für die Online-Route oder holen Sie den kostenlosen Flyer bei der Tourist Info ab.

105

Die Street Art Route zeigt Ihnen weit mehr als nur farbenfrohe Kunstwerke unter freiem Himmel. Lassen Sie sich von der kreativen Kraft der Stadt mitreißen und tauchen Sie ein in Geschichten aus der Vergangenheit und der Gegenwart. Stadtführerin Sharonie hat uns auf Entdeckungstour mitgenommen.

ENTDECKEN SIE GESCHICHTEN VON GESTERN UND HEUTE MIT DER STREET ART ROUTE

HIER SPRÜHT DIE ENERGIE Ein Döner oder doch lieber ein Lahmacun?

Die Speisekarte, die sich in einer Ecke der Wandmalerei verbirgt, wirkt keineswegs störend – ganz im Gegenteil. Sie ist ein Sinnbild für Enschede: eine Stadt, in der 160 Nationalitäten zu Hause sind, in der Platz ist für Aktivitäten aller Art und in der man zu jeder Zeit seinen Hunger stillen kann – mit Essen, Kunst oder beidem. In allen erdenklichen Geschmacksrichtungen.

Die leuchtenden Farben an der Fassade in der Hofstraat passen perfekt ins Bild. Sie sind das Markenzeichen von Studio ZEPA, einem ursprünglich aus Südafrika stammenden Künstlerduo, das mittlerweile in den Niederlanden lebt. Mit ihrer gleichermaßen markanten wie harmonischen Farbgestaltung betonen sie sowohl die Vielfalt der Gemeinschaften als auch die Gleichheit aller Menschen. Die Frau mit Brille ist eine

106

7 0 0 Jimi Hendrix und Angus Young. Sie geben einen Vorgeschmack auf das, was drinnen musikalisch zu erwarten ist, und sind eine Hommage an Enschedes lange Tradition als Musikstadt. Doch mehr dazu später.

Zunächst führt Sharonie ihre Gruppe in die Walstraat, eine gemütliche kleine Gasse mit einem spannenden Mix aus Gastronomie, Galerien, Geschäften und kleinen Bühen.

STREET ART MIT ZIEGELSTEINEN UND FENSTERRAHMEN wiederkehrende Figur in ihren Werken.

Sie blickt zielgerichtet nach vorne, in die Zukunft.

ROSETTENFENSTER UND GARNSPULEN Das Werk, das die Künstler 2023 in Enschede hinterließen, ist charakteristisch für die Stadt. Auf der Seitenwand des Dönerrestaurants Max ist das Stadt-wappen, die Türmen der Grote Kerk und der Lasonderkerk sowie der Wasserturm mit den Rosettenfenstern der ehemaligen Spinnerei der Textilfabrik Jannink zu sehen. Die abstrakten Farbmuster sind von Stoffen inspiriert, die einst in Enschede produziert wurden – aus dem Garn, das ebenfalls im Bild zu sehen ist.

Dieses Kunstwerk beschreibt eines der vier bedeutendsten Ereignisse in der Geschichte Enschedes, wie Stadtführerin Sharonie erklärt.

Der Aufstieg und Niedergang der Textilindustrie hat Enschede geformt und beeinflusst,aber nicht gebrochen – eine Botschaft, die Sharonie auf dem Rundgang immer wieder hervorhebt.

Das gleiche gilt für die drei weiteren Schlüsselmomente, die sie erwähnt: den verheerenden Stadtbrand von 1862, die Bombardierungen im Zweiten Weltkrieg und die Feuerwerkskatastrophe im Stadtteil Roombeek am 13. Mai 2000.

AUSBLICK ÜBER DAS GESCHÄFTIGE STADTLEBEN Auch auf der anderen Seite der Langestraat versammelten sich einst die Mitglieder der ehrwürdigen Heerensociëteit, darunter auch die Textilfabrikanten. Die Gesellschaft stiftete der Stadt an diesem Ort ein Theater, das später verlegt wurde, um Platz für Geschäfte und Gastronomie zu schaffen.

Die charmante kleine Bühne blieb zum Glück erhalten, ebenso wie die 25 Skulpturen des Künstlers Jawik Krudde, die das Gebäude zieren.

Harlekine, Pierrots, Tänzer und andere theatralische Figuren blicken hier seit Jahrzehnten über das Stadtgeschehen.

Ein paar Schritte weiter an der Hofstraat wird es rockiger: Auf der Wand des Café Rocks sind die Porträts dreier Musiklegenden verewigt – Jim Morrison,

Weiter geht es in die Walstraat, eine Straße voller Überraschungen: Restaurants, Galerien, kleine Bühnen und Street Art. An der Seitenwand des legendären Jazzclubs De Tor, der mit über 50 Jahren Geschichte zu den ältesten Einrichtungen seiner Art gehört, prangt seit 2005 die "Tor-Tätowierung" von Künstler Dirk Oeghoede. In kräftigen Farben spiegelt sie die Freiheit des Jazz wider.

Ein weiteres Highlight in der Walstraat ist die Galerie Beeld en Aambeeld.

Der Galerist Karel Betman lenkt den Blick auf ein besonderes architektonisches Detail: Über den Fenstern des historischen Gebäudes gegenüber erstreckt sich ein Muster aus farbigen Ziegelsteinen, das an Kett- und Schussfäden eines Webstuhls erinnert. Einst war das Haus im Besitz

107

Die Street Art Route ist eine etwa drei Kilometer lange Spazierroute durch die Innenstadt Enschedes und umfasst 23 Kunstwerke.

Neben Wandmalereien entdecken Sie unterwegs auch Skulpturen und Gedichte von internationalen und lokalen Künstlern. Nach Erweiterungen in den Jahren 2023 und 2024 sind auch für das Jahr 2025 weitere Kunstwerke geplant. Die Route ist online und als Broschüre verfügbar. Informationen zu geführten Gruppenwanderungen: stadtenschede.de/streetart. der Textilfamilie Blijdenstein, heute beherbergt es die Patisserie Mrs. Brown.

Ohne Schnickschnack, aber keineswegs gewöhnlich – diese Atmosphäre prägt Enschede. Dazu gehört auch das GayCafé Stonewall, das seit 35 Jahren von Freiweilligen der LGBTI+-Community geführt wird. Die Künstlerin Nina Paintina betont diesen Stolz mit ihren Rainbow Wings, die sich bis ins Innere erstrecken.

SELFIES MACHEN MIT ROBOTERN UND TRABANTEN Die Tour führt weiter in die historische Zuiderhagen. Dort entstand 2016 eine Open-Air-Galerie, die regelmäßig neue Kunstwerke zeigt, zurzeit Stadtansichten des Twenter Malers Klaas Bernink.

Im Noorderhagen bleibt Sharonie wieder stehen – vor ihr liegt das Gebäude von PlanetArt, Initiator des Gogbot-Festivals – eines jährlichen Festivals im Bereich Kunst, Technologie, Innovation und Musik.

Passend dazu zeigt eine Wandmalerei von Marco de Vries zwei sich küssende Roboter, eine Szene aus dem Musikvideo der Sängerin Björk. Eine beliebte Fotokulisse, weiß Sharonie, nicht zuletzt wegen des Trabants mit Irokesenschnitt auf dem Dach.

EINE BLÜHENDE MUSIKKULTUR Enschede vereint Experiment und Tradition – auch rund um das

108

Muziekcentrum, eines der führenden Konzerthäuser der Niederlande.

Seit 2024 symbolisiert das Wandbild "Kom tot bloei" des spanischen Künstlers Jabier Landa die aufblühende Musikszene der Stadt. Es zeigt Blumen und die Musen des Musikgottes Pan, dessen Statue das ArtEZ-Konservatorium auf seinem Dach schmückt. Auf dem Weg dorthin lenken cartoonartige Tafeln der Grafikdesignerin LUVANE die Aufmerksamkeit auf den Schriftsteller Willem Wilmink und den Komponisten Harry Bannink, Ikonen der niederländischen Liedkultur, geboren in Enschede.

Dass Enschedes Ruf als Musikstadt weit über die Stadtgrenzen hinaus reicht, zeigt auch das Werk der Künstlerin Sonna Krom in der Stadtgravenstraat in „No Black, No White, Just the Blues“ rückt sie die legendäre Enschedese Nobo’s Blues Band ins Rampenlicht – gemeinsam mit Robert „Bilbo“ Walker. Diese amerikanische Blues-Ikone reiste 2015 nach Enschede zum Memphis Heart 'n Soul Festival, das die historische Verbindung zwischen Enschedes Textilindustrie und Memphis als Baumwollproduzent feierte.

Und die Tüte Pommes am Bildrand?

Sie ist wie am Anfang der Route eine augenzwinkernde Anspielung auf den Imbiss um die Ecke, wo Nachtschwärmer bis spät in die Nacht eine Stärkung finden.

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Street-Art.

7 0 0

BRAUSENDER WOCHENMARK T IN ENSCHED E „Der größte Markt der Ost-Niederlande.“ Der Marktmeister ist fest überzeugt vom großen Wochenmarkt. „Dieses umfangreiche Sortiment findet man nirgendwo anders. Über 100 Händler verkaufen alles von Kleidung und Schuhen bis hin zu Handyaccessoires und Blumen.“ Kiloweise buntes Obst und Gemüse, der Duft von frischgebackenem Brot und außergewöhnliche Delikatessen teilen sich die Aufmerksamkeit der interessierten Besucher.

Besonders beliebt ist der Fischmarkt. Mit leuchtenden Augen berichtet der Marktmeister über das große Angebot an frischem Fisch. „Es ist einer der größten Fischmärkte der Niederlande. Sogar exotische Sorten werden hier verkauft.“ Und der Marktmeister hat noch mehr gute Nachrichten: „Der neue Biomarkt auf dem Ei van Ko ist eine Bereicherung für die Innenstadt. Alles was hier verkauft wird, hat ein biologisches Gütesiegel.“ Enschede ist eine brausende Stadt.

Auf dem Wochenmarkt können Sie das hautnah erleben.

Der Wochenmarkt steht dienstags und samstags von 08.00 bis 17.00 Uhr im Zentrum auf dem H.J. van Heekplein.

Auf dem Ei van Ko vor dem Rathaus findet jeden Samstag von 08.00 bis 17.00 Uhr der Biomarkt statt.

TIPPS FÜR NOCH MEHR BRAUSENDE MÄRKTE Enschede ist jeden Sonntag von 12.00 bis 17.00 Uhr verkaufsoffen. Von März bis August finden sonntags auf dem H.J. van Heekplein zusätzliche Themenmärkte statt. Entdecken Sie auf den Sonntagsmärkten die Kinderecke, verschiedene Stände mit Kleidung, Lederwaren, Süßigkeiten, Schmuck, Oliven und Telefonzubehör sowie einen Secondhand-Markt mit verschiedenen Auslagen.

Einige Sonntagsmärkte haben ein anderes Programm.

Alle besonderen Sonntagsmärkte finden Sie im Veranstaltungskalender.

An fast allen deutschen Feiertagen finden auf dem H.J. van Heekplein Extramärkte statt. Planen Sie einen Markttag, zum Beispiel am Karfreitag, 1. Mai, 3. Oktober und 1. November, und entdecken Sie die verkaufsoffenen Einkaufsstraßen.

Schnäppchen jagen und Vintageartikel entdecken?

Stöbern Sie auf dem Twente Flohmarkt in der Eishalle Twente oder auf dem Mega Flohmarkt am Flughafen Twenthe. Oder erkunden Sie einen der vielen kleinen Rummelmärkte in der Innenstadt.

Scannen Sie den QR-Code und entdecken Sie die Sonntagsmärkte in Enschede.

109

( ANZEIGE )

BUCHEN S IE J E T Z T AU GROLSCH F O D E R R U .N L FE S IE A N: N +31 53 48 3 32 90

Grolsch erleben Bei einer einzigartigen Brauereiführung Während der Brauereiführung erfahren Sie alles wissenswerte über Grolsch: die jahrhundertealte Geschichte, das Brauen des charakteristischen Biergeschmacks, das Abfüllen in der einzigartigen Bügelflasche und die ganz besonderen Werbekampagnen. In den gemütlichen Cafés kann man natürlich die Grolsch Biere (auch alkohofreies) probieren.

110

Mit Stolz für Sie gebraut. Nicht 18, kein Alkohol

Veelzeggend

7 0 0

Z U M ANBEISSEN L E C KER GENUSS MIT STIL BEI BRUUT In der Bistro- und Weinbar BRUUT erleben Sie Gastfreundschaft und erstklassige Küche in einer stilvollen Art-DécoAtmosphäre. Sowohl die Bistro-Etage im Erdgeschoss als auch die Weinbar im oberen Stockwerk versprühen eine Mischung aus Pariser Eleganz der 1920er-Jahre und Berliner Gemütlichkeit.

BRUUT – Noorderhagen 42

DER FERNE OSTEN VON YUZU Die Küche von Yuzu ist eine Mischung aus verschiedenen asiatischen Einflüssen.

Die Basis der Gerichte besteht aus täglich frischen, saisonalen Zutaten. Neben Mittag- und Abendessen gibt es auch einen japanischen Teppanyaki-Bereich mit Live-Cooking. Das Restaurant besticht zudem durch ein stilvolles und atmosphärisches Ambiente.

Yuzu - Van Loenshof 35

KULINARISCHE ÜBERRASCHUNGEN IM CAFÉ SOLEIL Für ein ausgiebiges, luxuriöses Abendessen ist das Café Soleil die perfekte Wahl. Das Überraschungsmenü nimmt Sie mit auf eine geschmackvolle Reise, bei der nur die besten Zutaten zum Einsatz kommen. Freuen Sie sich auf ein einzigartiges kulinarisches Erlebnis voller raffinierter Geschmackskombinationen.

Café Soleil – Pijpenstraat 20

ULTIMATIVER GENUSS IM STERNERESTAURANT JOANN Genießen Sie im Sternerestaurant Joann in einer modernen, entspannten Atmosphäre internationale, zeitgemäße und regelmäßig wechselnde Gerichte.

Vom Restaurant aus haben Sie direkten Blick in die offene Küche, wo wahre kulinarische Meisterwerke entstehen.

Charakteristisch für die Speisen sind pure Aromen, Einfachheit und höchste Qualität.

Restaurant Joann - Nijverheidstraat 2

GESCHMACK TRIFFT AUF KREATIVITÄT BEI LAZUL Bei Lazuli erwartet Sie ein rundum gelungener Abend in einer ungezwungenen und entspannten Atmosphäre – mit exzellentem Service und erstklassigem Essen. Sie haben die Wahl zwischen einem Menü mit Fisch und Fleisch oder einer vollständig vegetarischen Variante. Die Gerichte vereinen Aromen und Zubereitungen aus aller Welt und basieren auf Zutaten aus den Niederlanden.

Lazuli – van Lochemstraat 226 VERWÖHNEN LASSEN BEI JACOB Am Dorfplatz in Lonneker liegt das Restaurant Bij Jacob. Die Speisekarte dieses trendigen Lokals bietet vertraute Gerichte in herausragender Qualität – mit überraschenden, raffinierten Details. Hier können Sie sich auf köstlichen Kaffee mit hausgemachtem Kuchen, ein ausgiebiges Mittagessen oder ein exquisites Dinner freuen. An der stilvollen Bar werden zudem erstklassige Cocktails serviert.

Bij Jacob – Dorpsstraat 149 Lonneker

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr RestaurantTipps.

111

UNTERWEGS M IT DEN KIDS

Suchen Sie etwas, das den Kindern Spaß macht? Eine Aktivität für den Mittwochnachmittag oder ein gemeinsames Ausflugsziel; da wird es Ihnen in Enschede nicht schwerfallen, etwas zu finden!

BOUNCING IST ANGESAGT Freejumping, Bounceboarden oder einfach nur springen, springen, springen.

In den Indoor-Trampolinparks FunZone und Bounce Valley testen Ihre Kids ab 8 Jahren ihre Jump-Skills. Oder probieren Sie es doch auch selbst mal aus!

Und die Mini-Bouncers? Auch an sie ist gedacht; die springen zu anderen Zeiten als die purzelnden Teenager. Safety first. FunZone - De Reulver 120 / Bounce Valley - Colosseum 70

DRAUßEN SEIN MACHT SPASS Ist Ihr Kind eine echte Bergziege oder ist die Vorsicht größer als der Wagemut? In den Outdoor-Parks von Twente geht beides. Ruhiges Spielen oder herausfordernde Aktivitäten. Von Schaukelseilen und Baumhäusern bis hin zu einem spannenden Kletterparcours in 5 Metern Höhe. Erfolg garantiert für Ihren Tarzan und Ihre Jane.

Steht Ihr Nachwuchs lieber mit beiden Füßen auf dem Boden? Kein Problem; gehen Sie gemeinsam auf Gold- und Edelsteinsuche oder lassen Sie sie durch Bäche, Wasserfälle und Spielelemente streifen.

Klauterwoud - Weerseloseweg 259 / Vallei53 - Blikkersmaatweg 15 / Adventure Twente – Blikkersmaatweg 15

DAMPFLOK IN DIE VERGANGENHEIT Reisen Sie in die Vergangenheit mit einem historischen Dampfzug. Erleben Sie die Atmosphäre vergangener Zeiten im holpernden Zug zwischen Haaksbergen und Boekelo. Auf den Bahnsteigen gibt es viel zu lernen und zu sehen.

Im Museumsdepot stehen Waggons, die noch restauriert werden müssen, und an der großen Modelleisenbahn erfahren Sie alles darüber, wie das Zugfahren früher war. Museum Buurtspoorweg - Boekelosestraat 410

112

7 0 0 SPASS UND ABENTEUER IM GO PLANET PARC Der Go Planet Parc ist eine Erlebnismeile voller Unterhaltungsmöglichkeiten.

Schauen Sie einen spannenden Film im Kinepolis-Kino, drehen Sie eine Runde auf der E-Kartbahn bei Zero55, werfen Sie einen Strike im Bowling Enschede oder gehen Sie Schlittschuhlaufen bei der IJsbaan Twente. Im All-in-Restaurant Sensazia können Sie nicht nur essen, sondern auch Minigolf spielen. Auch die Indoor-Spielplätze Monkey Town und Bounce Valley gehören zum Go Planet Parc – hier kommt garantiert keine Langeweile auf. Colosseum 84

KULTURERLEBNISSE MIT KINDERN Kunst und Kultur ist langweilig? Niemals! Enschede hat eine Vielzahl an Kulturaktivitäten für Kinder zu bieten. Zum Beispiel das interaktive Familienmuseum De Museumfabriek. Oder eine Vorstellung im Wilminktheater en Muziekcentrum Enschede.

Concordia, Theater Sonnevanck und Tetem gehören natürlich auch auf die Liste.

STILLSITZEN MUSS NICHT SEIN Nach Herzenslust Arcade-Spiele spielen bei The Game Box. Schaffen Sie den Highscore beim Airhockey oder einem der vielen anderen Videospiele?

Stillsitzen braucht man hier nicht. Spielen Sie Basketball, boxen Sie oder üben Sie Ihre Tanz-Moves und bleiben Sie in Bewegung. The Game Box Enschede - Marktstraat 10

TUNNEL, KLETTERGERÜSTE UND SPIELBURGEN Ihr Nachwuchs rennt, spielt, macht Purzelbäume, springt und erlebt wilde Abenteuer. Riesenrutschen, Trampoline oder eine Partie Lasergame. Und Sie? Sie brauchen sich um nichts zu kümmern, denn toben tun die Kleinen ganz alleine auf einem der Indoor-Spielplätze von Enschede. Auch die Allerkleinsten vergnügen sich gefahrlos in den speziell ausgestatteten Kleinkinderbereichen. Ballorig J.J. Van Deinselaan 30 / Monkey Town - Colosseum 82 / FunZone - De Reulver 120

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Tipps für die ganze Familie.

113

Ob Gesang oder Tanz, in den vielen Theatern der Stadt haben Sie die Wahl. Spüren Sie die Energie, wenn Musiker und Musikliebhaber aufeinandertreffen. Enschede bietet etablierten Künstlern und aufstrebenden Talenten eine Bühne.

SCHMELZTIEGEL DER KULTUR Mit einem Sinfonieorchester, einem Opernhaus und einem Konservatorium zählt Enschede zusammen mit Amsterdam und Maastricht zu den drei Städten mit der größten kulturellen Vielfalt.

Im Herzen der Stadt liegen das Wilminktheater und das Muziekcentrum Enschede, Metropool | Poppodia van Twente, die Nederlandse Reisopera, Phion – Orkest van Gelderland & Overijssel, Kaliber Kunstenschool und das ArtEZ Conservatorium. Das inspirierende Muziekkwartier am Wilminkplein in Enschede vereint verschiedene Kultureinrichtungen und bietet gemeinsam ein abwechslungsreiches Programm. Kunst, Kultur, Wissen und Bildung unter einem Dach.

STADT DER DARSTELLENDEN KÜNSTE Junge talentierte Solisten, bekannte Chöre und verschiedene Sinfonieorchester der Nederlandse Reisopera berühren das Publikum mit ihren Darbietungen und machen Kunst und Kultur für eine breite

WILMINKTH E A T H E R

114

KUNST UND KULTUR IN ENSCHEDE

VER B ORGENE SC H ÄTZE UN D ÜBER R ASC HEN DE TALEN TE Masse erlebbar. Auch Phion – Orkest van Gelderland & Overijssel beeindruckt mit überwältigenden Live-Erlebnissen sinfonischer Musik, sowohl innerhalb als auch außerhalb des Konzertsaals.

Lassen Sie sich von der majestätischen Klangwelt dieses Orchesters mitreißen.

Wer lieber Popmusik mag, ist bei Metro-pool | Poppodia van Twente genau richtig. Hier stehen sowohl etablierte Künstler als auch Newcomer auf der Bühne.

De Nederlandse Reisopera Wenninkgaarde 40 – 42, reisopera.nl Phion, Orkest van Gelderland & Overijssel - Van Essengaarde 10, phion.nl Metropool |Poppodia van Twente Willem Wilminkplein 2, metropool.nl

LICHT AUS, SPOT AN! Enschede ist das Zentrum der darstellenden Künste in Twente.

Das Wilminktheater bietet an vier Standorten in Enschede ein breites Spektrum an Theater und Musik.

Mitreißende Konzerte im Muziekcentrum, vielseitiges Kabarett in De Kleine Willem und betörende Aufführungen in der Grote Kerk am Oude Markt machen das kulturelle Gesicht der Stadt aus.

Wilminktheater - Wenninkgaarde 40-42, wilminktheater.nl Muziekcentrum - Noorderhagen 27 De Kleine Willem - Langestraat 45, Grote Kerk - Oude Markt 32

TETEM

Im Theater Filme schauen? Das können Sie bei Concordia Film | Beeldende Kunst.

Dieses intime Filmtheater, die kleinste Bonbonniere der Niederlande, versprüht eine einzigartige barocke Atmosphäre.

Hier erleben Sie Film, wie er gedacht ist – ganz nah am Geschehen, mit einem Hauch von Nostalgie und Staunen.

Concordia Film | Beeldende Kunst Oude Markt 15, concordia.nl Concordia Ausstellungsraum und Laden - Langestraat 56 Großartige Unterhaltung gibt es auch in der ehemaligen Spinnerij Oosterveld.

Horror, Musik und Spaß treffen hier aufeinander – ob bei einer Dinnershow im Mystiek Theater oder beim monatlichen Crazy Sunday. Dazu kommen hochkarätige Blues-, Roots- und Jazz-Acts, organisiert mit Partnern wie NixenMeer und Jazzpodium de Tor. Auch Kabarett-Talente bekommen im Verborgen Theater eine Bühne. Dieses Jahr wird das Mystiek Theater 25 Jahre alt.

Mystiek Theater - RigtersbleekZandvoort 10, mystiektheater.nl Für echte Kulturliebhaber ist der Campus der Universität Twente ein Muss. Hier gibt es Tanz- und Theateraufführungen, Vorträge, Konzerte, Kabarett und Ausstellungen. Ein besonderes Highlight

M E TROPOOL

ist OUT – die Freilichtbühne auf dem Campus mit Platz für 600 Gäste.

OUT - Drienerlolaan 5, utwente.nl

7 0 0

DIE KUNST DES BETRACHTENS Enschede ist voller Kunstsammlungen und kreativer Initiativen – von mittelalterlicher Kunst bis hin zu digitalen Installationen.

Im Rijksmuseum Twenthe sind große Kunstwerke zum Greifen nah. In 36 Räumen mit alter und moderner Kunst von großen Namen und aufstrebenden Künstlern erwacht deine Fantasie zum Leben.

Rijksmuseum Twenthe - Lasondersingel 129 – 131, rijksmuseumtwenthe.nl

NOCH MEHR KULTUR? UNSERE TIPPS:

Natur, Kultur, Textil, Wissenschaft und Technik – in der Museumfabriek kannst du selbst experimentieren. Dieses interaktive Familienmuseum erzählt die Geschichte der Textilindustrie und den Wiederaufbau von Enschede nach dem Zweiten Weltkrieg.

De Museumfabriek - Het Rozendaal 11, demuseumfabriek.nl

Kunst im Volkspark (Juni): Das große kulturelle Outdoor-Event in Enschede mit über 150 Künstlern, leckerem Essen und guter Musik.

Tetem verbindet digitale Kultur mit der sich ständig weiterentwickelnden Gesellschaft. Hier können Die in die Welt der bildenden Kunst, Technologie und Digitalisierung eintauchen und neue Fertigungstechniken ausprobieren.

Tetem - Stroinksbleekweg 16, tetem.nl Auch die denkmalgeschützte Villa de Bank, ein ehemaliges Landhaus eines Textilfabrikanten, ist heute ein Ausstellungsort für Künstlerinnen und Künstler aus dem In- und Ausland.

Villa de Bank - Espoortstraat 182, villadebank.nl

Veranstaltungen Booster Festival (April): Ein Sprungbrett für neues ostniederländisches Talent in der Popmusik.

KunstenLandschap (Juni): Eine 10 km lange Kunst- und Landschaftsroute durch die wunderschöne Kulissenlandschaft rund um Lonneker.

Museumnacht Enschede (November): Nachtschwärmer entdecken kulturelle Hotspots – Kultureinrichtungen öffnen ihre Türen für ein einzigartiges Erlebnis.

Gastronomie Café Het Bolwerk: Kulturjuwel und einstige Stammkneipe des Dichters Willem Wilmink.

Tankstation Cultureel Vulpunt: Ein Treffpunkt, an dem Kunst, Kultur, Wissenschaft und gutes Essen zusammenkommen.

Route Wigboldroute: Ein historischer Spaziergang entlang der alten Stadtgrenzen von Enschede.

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Kulturtipps.

115

ERKUNDUNGEN J ENSEITS DER

3

S TADTGRENZE

1 MÄRCHENHAFT SCHÖN

4 INTERAKTIVE ENTDECKUNGSTOUR

Kaum ist man außerhalb von Enschede, schon könnte man dem Prinzen auf dem weißen Pferd begegnen. In Twente wimmelt es nämlich nur so von Schlössern und Landgütern. In der Umgebung von Delden, Goor und Diepenheim gibt es ganze sieben Stück!

Mit den dazugehörigen Adligen. Schlendern Sie durch die wunderschön angelegten Gärten von Schloss Twickel in Delden oder radeln Sie entlang der ausgedehnten Ländereien der verschiedenen Gutshöfe, die es in Twente gibt.

In einer alten Fabrik untersuchen, warum wir nicht mehr auf Technik verzichten können. Technikmuseum Oyfo in Hengelo erklärt ganz genau, wie Dampfmaschinen, Energiequellen, Smartphones oder Roboter funktionieren. Erkunden Sie das Museum wie ein echter Erfinder und entdecken Sie, was Sie noch nicht wussten von Mensch und Technik. Kinder können mit Solarenergie, Stromkreisen oder dem Lötkolben experimentieren und erfahren ganz nebenbei, was all diese Entwicklungen mit unserem Planeten machen. Oyfo Technikmuseum Hazemeijerstraat 300, Hengelo

2 LEUCHTENDE STERNE 1500 bis 2000 Sterne mit dem bloßen Auge sehen? Das geht bei der Sternwarte Hellendoorn auf der Aussichtsplattform „Sky Walk“. In der großen Kuppel sind Teleskope aufgestellt, mit denen man besondere Himmelskörper verfolgen und die wunderschöne Natur genießen kann. Sternwarte Hellendoorn Grotestraat 281, Nijverdal

3 MAXIMALE HERAUSFORDERUNGEN Mit mehr als 110 verschiedenen Herausforderungen in einer Höhe von bis zu 12 Metern ist Avatarz im Naturgebiet Het Hulsbeek der größte Kletterwald in Twente. Ein vielseitiger Kletterparcours für Jung und Alt. Großer Vorteil: dank des soliden Sicherungssystems können Kinder den Parcours selbstständig absolvieren. Und wenn Klettern nichts für Sie ist: lassen Sie die Kinder toben und vertreiben Sie sich unterdessen die Zeit im benachbarten Café.

Kletterwald Avatarz - Hengelosestraat 230, Deurningen

116

4

7 0 0 OR IGINELLE N ÄC H TE 6 SCHLAFEN UNTER DEN STERNEN Vom Bett aus den Zauber des Sternenhimmels betrachten?

Mitten auf dem Land kann man unter dem Sternenhimmel von Twente übernachten: in einem Sternenwürfel.

Der Sternenwürfel ist ein gemütliches quadratisches Holzhaus mit einer Glaskuppel, unter der das Bett steht.

Als würde man unter freiem Himmel schlafen. Im Liegen die Sterne bewundern, wenig Schlaf im Preis inbegriffen!

Erfgoed Bossem - Dorpsstraat 7a, Lattrop-Breklenkamp

7 DEM HIMMEL NOCH NÄHER Schlafen wie ein Faultier? In Zuna übernachtet man in einem Baumhaus in 4 Metern Höhe und genießt dabei die schöne Aussicht. Abends den Sonnenuntergang beobachten mit dem plätschernden Wasser der Regge als Hintergrundmusik.

So kann man wirklich zur Ruhe kommen! Ein romantisches Wochenende für zwei oder mit der ganzen Familie dem Himmel noch ein Stückchen näher sein; das verspricht nur Gutes.

Mölke - Molendijk 107, Zuna

1 8 5 NICHT NUR SAND Zwischen Enschede und Haaksbergen liegt ein einzigartiges Naturschutzgebiet; der Buurserzand. Lassen Sie sich nicht vom Namen täuschen, dieses Gebiet ist keine reine Sandfläche. Zartrosa Heidekraut, Grasland, Bäume und uralte Wacholderbüsche machen dieses Gebiet überraschend vielseitig.

Genießen Sie die ganze Schönheit beim Spazierengehen und erschrecken Sie nicht, wenn Sie einer Herde haariger Rinder gegenüberstehen. Sie halten die Heide in gutem Zustand und das Gras kurz. Informationszentrum De Wakel Stendermolenweg 9, Haaksbergen

MAGISCH SCHLAFEN

Aufwachen ohne die Geräusche der geschäftigen Welt.

Nur Vogelgezwitscher und raschelnde Blätter. Wenn man im Wald schläft, fühlt man sich eins mit der Natur. Twente bietet viele Möglichkeiten, im Wald zu übernachten. Von einfachen Naturcampingplätzen bis hin zu luxuriösen Landguthotels.

Ausspannen in einer Lodge mitten in der Natur oder die schönsten Fleckchen der Umgebung von einer einfachen Wanderhütte aus genießen. Den Alltagssorgen entfliehen und ganz und gar zu sich kommen; das geht nur in Twente.

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Tipps aus der Region.

6

7

117

K A F FEE 4

B R U NCH & LUNCH Haben Sie Lust auf etwas Süßes zu Ihrer (frisch gemahlenen) Tasse Kaffee oder genießen Sie am liebsten ein ausgiebiges Mittagessen in gemütlicher Atmosphäre?

Hier finden Sie die besten Hotspots zum Kaffee trinken, Brunchen oder Mittagessen in Enschede.

1

BITTERZOET Café und Bäckerei Bitterzoet hat dieses Jahr erst seine Türen geöffnet. Hier erwarten Sie besondere Kaffeespezialitäten sowie frischen Sauerteigbrot, Croissants, Cruffins, Cinnemon Rolls und köstliche Törtchen.

Zuiderhagen 34

4

MRS. BROWN In der Patisserie Mrs. Brown werden täglich ofenfrische süße Köstlichkeiten gebacken, die nicht nur wunderschön aussehen, sondern auch unwiderstehlich lecker sind – perfekt in Kombination mit frisch gemahlenem Kaffee oder als High Tea. Walstraat 8-10

2

FRANK & CHARLIE Bei Frank & Charlie können Sie den ganzen Tag über frühstücken, lunchen oder etwas Leckeres genießen. Lassen Sie sich vom farbenfrohen Interieur, außergewöhnlichen Geschmackskombinationen und besonders leckerem Kaffee überraschen.

Windbrugstraat 12

5

STOET Dieser gemütliche Lunchroom in der Bibliothek lädt zum Genießen ein: frisches Brot („Stoet“), köstliche Kuchen und verschiedene Kaffee-, Tee- und Saftvariationen. Zudem gibt es eine Spielecke für Kinder.

Pijpenstraat 15

6

HEEL BIJZONDER Ein einzigartiges Café, in dem Sie luxuriöse Toasts und belegte Brötchen genießen können – oder sich für Brownies oder ein Cookie-DoughLöffelküchlein entscheiden. Die Mitarbeitenden haben einen besonderen Hintergrund und einen Abstand zum Arbeitsmarkt.

De Heurne 47

7

BROWNIES & DOWNIES Brownies & downieS ist ein Gastronomie-Konzept, in dem Menschen mit einer Behinderung arbeiten.

Die Kombination aus herzlichen, besonderen Mitarbeitenden und handwerklich hergestellten Köstlichkeiten macht jeden Besuch zu einem einzigartigen Erlebnis.

Langestraat 47A

3

DE BRANDERIE Ein stimmungsvolles und gemütliches Café mitten in Einkaufsviertel von Enschede. Hier gibt es guten Kaffee, hausgemachte Kuchen sowie Frühstücks- und Mittagsgerichte.

H.J. van Heekplein 35

1

2

Scannen Sie den QR-Code für noch mehr Café-Tipps.

118

VER A NS TALT U NGEN VOLL 7 0 0 NIE DERL Ä N DISC HER Brausende Veranstaltungen locken das ganze Jahr GEZELLIGK EI T lang Besucher nach Enschede. Besonders beliebt: APRIL ENSCHEDE MARATHON HARDFEST KONINGSFESTIVAL ENSCHEDE DE REACTIE P L A Y @ T H E P A R K M AI MAKER FESTIVAL TWENTE BEVRIJDINGSDAG ENSCHEDE GREEN VIBRATIONS RED ROOTS FESTIVAL GESPONSORD DOOR GROLSCH

JUNI FRESHTIVAL WEEKEND KUNSTENLANDSCHAP WEEK VAN DE AMATEURKUNST STOER VOER KUNST IN HET VOLKSPARK JULI SYMPHONIC SUMMER DE OUDE MARKT SING-A-LONG BALKONFESTIVAL IN HET VOLKSPARK GROLSCH SUMMER SOUNDS LIVIO FIETS4DAAGSE

AUGUS T O N D E R D E R A D A R F E S T I V A L SEP T EMBER HET GROTE STADSFEEST SINGELLOOP GOGBOT P A S A R M A L A M A S I A OK TOBER MILITARY BOEKELO-ENSCHEDE HALLOWEENKERMIS

NOV EMBER MUSEUMNACHT SINTERKLAASINTOCHT THE OVERKILL FESTIVAL WINTERS ENSCHEDE

DE ZEMBER/JANUAR URBAN CITY RUN ENSCHEDE LIGHTS UP STADSHERBERG

Scannen Sie den QR-Code für weitere Veranstaltungen in Enschede.

119

( ANZEIGE )

VOLLER

GESCHICHTEN Vier einzigartige Veranstaltungsorte, sechs Bühnen, im Zentrum von Enschede mit einem breiten Angebot an Konzerten und Aufführungen für jedermann.

Unser aktuelles Angebot finden Sie unter wilminktheater.nl