Page 1


Het Marconiplein, nee niet die lelijke plek in Eindhoven. Nee die andere, hier in Rotterdam, dat super mooie stukje op de scheiding van Rotterdam en Sch iedam, het stukje waar je moet zijn voor je drugs, het plei n waar de Keileweg, de haven en het atelier van Joep van Lieshout om de hoek zitten, het plein dat overgaa t in een kilometer winkelplezier. Je weet wel, daar waa r die drie geruite blokkentorens staan, waar je overstapt van de metro op bus 42 of op iedere tram die je maar wilt. Het plein dat eigenlijk geen plein is, maar het einde van de Schiedamseweg 1, Mathenesserweg 2, Mathenesserdijk 3   , Tsjalklaan 4 en de Vierhavenstraat 5, het plein dat dus één groot verkeersknooppunt is. Die plek waar altijd iede reen onderweg is en nooit stilstaat, zelfs niet voor een rood stoplicht. Daar waar je poffertjes en kapsalon tegelijk kan eten. 


een verTot drie maanden geleden vond ik het Rotvan rest schrikkelijk plein. Samen met de mogelijk terdam sjeeste ik er het liefst zo hard de het overheen met de auto of de fiets, ik gun Nog t. dach aan en geen seconde van mijn tijd horen over s nooit had ik er iemand iets positief over rd zeggen, en ook ik had geen goed woo heeft dit r Maa m’. erda Rott voor het ‘einde van onscho ele enk n gee plein dan echt helemaal r naa cht gezo heid? Drie maanden lang heb ik hte slec zijn persoonlijkheid; naar de goede en ten. Ik eigenschappen, de lelijke en mooie kan sen die men met k spra , observeerde zijn uiterlijk ren die spo de r er wonen of werken en zocht naa egeg s zij achterlieten. Ik heb het plein de kan meerdere ven om zichzelf te laten zien door het seconden van mijn tijd te gunnen.

1


1


2


3


4


5


1

Imre Cevik @ Marconiplein


2

3

@djaanetpatricia #Marconiplein

Remco Casper @ Marconiplein


7

6


8


9


sneeuwMijn eerste dag op het plein; het was koud en het e wat voeld het , heen mij de. Ik liep wat rond en keek om de beken drie de unheimisch aan. En daar stonden ze dan; n make torens 1. Met mijn telefoon wilde ik er een foto van me die en precies op dat moment liep er een jongen langs find this you “Do : vroeg toon e op een behoorlijk sarcastisch hij liep n achte beautiful…?” Zonder een antwoord te verw Het foto. door, ik keek ‘m met een glimlach na en maakte de iedereen beeld dat ik had van het plein werd hier bevestigd; Het is aan. niks er vindt en die zich hier bevindt is onderweg de Om zijn. rweg bizar om te zien hoe veel mensen er onde en 2 mens tien minuten loopt het metrostation weer leeg met bus, met die naar hun werk gaan, overstappen op tram of zijn. Alle ek bezo op ts slech of de fiets terug naar huis gaan, kkaans, Maro t, getin , soorten mensen zijn er te vinden: blank , groot , Surinaams, Turks, Pools, Nederlands, man, vrouw arm, klein, volwassen, puber, kind, vrolijk, verdrietig, rijk, groep een in man, zaken r, leraa dik, dun, scholier, vuilnisman, ik dat door niet had of alleen, allemaal zijn ze onderweg. Ik l joeke een opviel tussen al deze mensen. Ik was de enige met ren: ik van een camera, die iets anders deed dan alle ande estemeindb mijn was ein onipl was niet onderweg, het Marc acht. verw had niet ming. Hierdoor gebeurde er iets wat ik

Ik wilde mensen aanspreken om verh alen te horen, maar in plaats daar van spraken zij mij aan, men was nieuwsgierig. Vaak werd er op mijn schouders getikt met de vraag wat ik aan het doen was en of ze ook op de foto mochten. Zo vertelde een Poolse vrouw 3 mij dat ze hier al 20 jaar met veel plezier woont en het zo’n fijn plein vind t omdat je hier alles hebt. Een andere man wilde dolgraag op de foto omdat hij zich verveelde, hij stond te wachten op iemand die hem ‘een pakketje kwam brengen’. Een andere dame zag er zo fantastisch uit, die moest ik wel vast leggen 4 . Zo waren er ook twee jongens 5 die van een afstandje keken hoe ik foto’s aan het maken was, de stereotype ‘probleemjo ngeren’. Ik liep naar ze toe en vroeg wat ze het mooiste van het plein vonden, waarop zij antwoordde: “Jij bent het mooiste van deze plein, je weet toch”. Wat een charmeurs, ik heb een hele dag op een roze wolk geleefd. De mensen die hier wonen zijn vriendelijk, nieuwsgierig en trots op hun plein. Ik had dit niet verwacht, want het beeld dat buitenstaanders hebben is alleen maar negatief: dat er alleen maar gangste rs rondlopen, hangjongeren zwerven en junkies spuiten . Maar dat beeld komt natuurlijk ook ergens vandaan. Vroe ger was al het uitschot van Rotterdam te vinden op het Mar coniplein. Dit is kennelijk aan het veranderen, je merkt dat mensen met je willen praten en willen laten zien dat dat bee ld niet klopt.

De mensen die er werken zijn een stuk pessimistischer over het plein dan de bewoners en de voorbijgangers. Ik sprak met drie buschauffeurs 6 en alledrie staan liever 20 minuten stil op het Zuidplein dan hier op het Marconiplein. Ze ergeren zich aan de hoeveelheid fietsen, als ze mo eten plassen moeten ze helemaal naar het eerste metrostation 7 lopen en ze vinden het uitzicht ook niet om over naar huis te schrijven. Het beeld dat zij hebben klopt dus met het algemene oordeel: koud, ong ezellig, kaal, en onhandig. Maar voor hun geldt ook: als je het plein lief wil hebben, dan zul je daar even de tijd voor moeten nem en.

2


Dat men het plein ongezellig en kaal vindt is niet zo vreemd en ik denk dat dat ook niet snel zal veranderen, hoewel het wel geprobeerd wordt.

Ergens ver weg in een hoekje op het Marconiplein staat een raar, langwerpig object 1. Het valt op omdat je voelt dat het er niet thuis hoort. Hoe dichterbij je komt, hoe beter je de slechte staat ziet waarin het verkeert. Het trekt mijn aandacht en maakt mij nieuwsgierig. Ik loop over het gras er naar toe, want een pad is er niet. Met grote verbazing probeer ik te achterhalen wat het is. Het object bestaat uit vijf cabines waarin je op verschillende manieren kan zitten. Er zitten luidsprekertjes in verwerkt. Ze doen het niet meer, ik had niet anders verwacht. Maar wat me het meest fascineert is de graffiti op het kunstwerk. Allerlei tekeningen, van draakjes tot meisjes met hakenkruisen, van een zin over kinderpostzegels 2 tot aan “in je anus hoer”. Maar wat is het verhaal achter dit kunstwerk? Na lang zoeken vond ik de titel, versleten in een hoekje: “Tep Loungin”. Dit object blijkt de winnaar te zijn van een prijsvraag voor een tijdelijk expositiepaviljoen (tep). Saas-architecten won de prijs, vond ik later na wat google-werk verricht te hebben. De lounges zijn gemaakt met steeds dezelfde mal, maar door ze in drie standen te roteren ontstaan er zit-, lig,- of hangplekken waar bezoekers in plaats kunnen nemen om te kijken naar multimediapresentaties (ah, vandaar de luidsprekers en de met hout dichtgetimmerde stukken, daar moeten ooit de schermen in gezeten hebben). Dit kunstwerk heeft op vele plekken gestaan waaronder het Lloydkwartier en voor het nai, maar om voor mij onbekende reden, is het op het Marconiplein terecht gekomen en is er nu zo goed als niks meer van over. Het is ondergekliederd, aan de buitenkant zitten scheuren en de snoeren aan de achterkant zijn er uitgerukt. Het is sneu en raar om te zien hoe zo’n groot ding ergens in een hoekje geplaatst is met het idee dat het Marconiplein ook nog wel wat kunst kan gebruiken. Het is een afdankertje en zo voelt het ook. Maar toch heeft het ook een bepaalde schoonheid. Het kunstwerk leidt hier een nieuw leven, het heeft een andere functie gekregen: mensen zitten er niet passief te kijken en te luisteren, maar laten er zelf van alles achter.

minder verdekt Maar er is natuurlijk nog een ander en 3 Marconiwaltz  van opgesteld kunstwerk op het plein: de witten vlakken tegen Lucien den Arend, “je weet wel, die drie gevonden en velen met elkaar”. Ik heb het altijd een raar ding beter nog, ga er onder mij. Maar ga er eens naast staan, of kunstwerk ‘uitstraalt’. staan, dan merk je wat voor kracht dit s, iets wat je niet kan Dan heeft het opeens iets heel machtig met de tram, fiets of ervaren als je er in snelvaart langs rijdt r het (zon)licht krijgt auto. Let dan vooral op de lichtval, doo aanzicht. Lucien den het kunstwerk elke minuut een ander aakt als eerbetoon Arend heeft dit kunstwerk in 1983 gem Zij waren architecten die aan J.P. Oud en Theo van Doesburg. zende wijk Spangen. gebouwen ontwierpen voor de aangren het werk in elkaar te Het was in 1983 nog een hele klus om ar. Het plaatsen van de zetten. De drie vlakken leunen op elka k, maar het derde vlak eerste twee vlakken gingen makkelij erk weegt 84 ton. moest alles ondersteunen. Het kunstw

3

Hoe vaker ik op het plein kwam, hoe meer ‘kunsttoevoegingen’ er tevoorschijn kwamen; van urban knitting om een een zame railing warm te houden, tot een pick nicktafel op het oude spoor 4. Aan die tafe l zal geen mens ooit picknicken, maar natu urlijk staat er al wel een ‘tag ’ op. Eigenlijk is het allemaal erg triest om te zien en voelt het behoorlijk willekeurig. Alles staa t er nogal verlaten bij en lijkt uit wanhoo p en onmacht neergezet te zijn. Als redm iddel, in de hoop dat het het plein wat mee r zal opfleuren, tegen beter weten in.


10 10

11


12


13


14


4

Annemarie Simons-de Hoogh @ Marconiplein

5

@bdjong04 #Marconiplein


6

7

@RedouaneJ_ #Marconiplein

Eneias Rodrigues @ Marconiplein


2 15


16


17


18


19


20


13

2 31 23 2 32 21 2 22

3

14 24

2 24

2 18

2 19

2 20 34

26

2 25

2 26

2 27

2 29 410

2 28

2 30 2 31

11

21

75

51

49


13

12

74

2 17

46

2 16

6

2 15

1

7

6

72

6

9

25

2 14

2 13

8 10

2

3

2 12

45

28

2 10

77 44 43

2 11

2 78

73

29

5

14

26 48

4

7

27 41

12 7

1

24

42

47 15

2 32

25

33 3

2 38

22

2 33 2 34

2 35 22

1

27

1 11

2 36

15

2 37


Maar we hoeven de hoop niet op te geven. Daar is de straat van Oom’s: verreweg het vrolijkste stukje Marconiplein. Je kan ‘kunst’ plaatsen tot dat je een ons weegt, maar dat haalt het niet bij dit stukje plein. Iedere keer als ik de Mathenesserdijk oversteek, moet ik glimlachen. Dit stukje is van ‘meneer Oom’s’. Hij beheerst de hele straat met zijn winkels en horeca. Allereerst Oom ’s Feestzalen 1/café, recht tegen over de Marconiwaltz. Het voelt niet echt aan als een café. Twee mannen repareren hun fiets op de stoep 2   , iemand anders rookt een sigaret op het ‘terras’ en de jonge barvr ouw veegt de stoep aan. De mensen zijn erg vriendelijk en nieuwsgier ig, maar omdat we niet dezelfde talen spreken is het bijna onmogelijk om een gesprek met hen aan te knopen. Naast het café, letterlijk op het hoekje van het Marconiplein is Oom’s Eethuis 3 te vinden. Ze verkopen hier alles; kapsalon, patat, döner kebab, kaassouflé, schep ijs, frisdrank, salade en, jawel, ook nog eens poffertjes. De mensen die er werken zijn net zo vriendelijk maar zij spreken ook bijna geen Nede rlands. Als je dan de hoek om loopt kom je langs de viswinkel 4 en de slijterij 5, die er ieder ook weer prachtig uit zien. Steeds als ik langs de viswinkel loop kijkt de visboer me boos aan, ik vraag me af wat ik hem misdaan heb, maar dat terzijde. Aan het eind, op de andere hoek , bevindt zich de supermarkt 6. Die verkoopt alles wat je hartje bege ert en hier werkt de vrouw van de baas. Elke keer als ik in de supermar kt kwam vroeg ik met handen- en voetenwerk naar meneer Oom ’s, maar steeds was hij weer nét weg… Raar, maar waar. Alle winke ls zien er goed verzorgd uit, de mensen die er werken zijn aangenaa m en de patat is lekker. Ook kan je in de supermarkt nog losse sigar etten kopen. Ik denk dat dit de laatste winkel is waar dat nog kan.

straat Maar de aankleding van Oom’s alvan te bes het l is misschien nog we ys, pla dis n, les; vlaggen, stickers, neo ter grote menu’s, reclame, anderhalf me 8 7 n en patatzakken  , muizen  , ijsbere erfde gev w lau it-b hamburgers, rood-w Ik vind d. sier ver paaltjes, letterlijk alles is lijker vro l het prachtig om te zien hoe vee door deze en gezelliger het plein wordt gen. Dit kleine, grote en ‘rare’ toevoegin en’ is ‘eig er me l nodigt uit omdat het vee van rd boa dan bijvoorbeeld een groot bill het t van de kfc 9 dat aan de andere kan plein geplaatst is.

10 aan de En er bevindt zich nog een snackbar  , helemaal oint-toEurop andere kant van Oom’s straat, recht voor de een school rens, waar ook een school in zit. Natuurlijk, waar s en is, is een snackbar-karretje te vinden met kaassoufflé elen al hupp lieren Scho . Turkse pizza’s. Het contrast is groot passen grote met kletsend naar school, zakenmannen lopen ij, allenaar hun werk en grote vrachtwagens sjezen voorb te wachten maal langs een Vietnamees die in zijn karretje zit hier pas staat Hij n. gooie tot hij weer wat in de frituur mag ste van mooi het kort, sinds januari 2013. Op de vraag wat hij over ‘m het plein vindt antwoordde hij de klok die recht tegen staat. staat. Zo’n klok als op iedere kruispunt in Rotterdam het lang hoe zien kan Hij vindt ‘m mooi omdat hij dan goed e beetj het met blij nog duurt voor hij naar huis kan. Hij is ook zijn. n groen dat er is, maar daar zou er best meer van moge

4


En daar sta je dan, voor de Marconitorens 1, de Punten of de Europoint-torens, hoe je ze ook noemen wilt. Normaal zie je ze vanuit de trein, of uit je (auto)raam, hét herkenningspunt voor Rotterdam-West en markeerpunt voor de grens tussen Rotterdam en Schiedam. Nog nooit heb ik iemand er iets positie fs over horen zeggen, en ook ik heb ze altijd spuuglelijk gevon den. Totdat ik er heen ging en ze een kans gaf. Toen gebeurde er precies hetzelfde als met de Marconiwaltz; hoe langer ik keek en hoe vaker ik er kwam, hoe mooier ze werden. Ze voelen macht ig aan en stralen kracht uit. Ik ben op zoek gegaan naar het verhaa l achter deze torens. In 1968 had het Amerikaanse architectenbureau som een ontwerp voor een wereldhandelscentrum in de Leuvenhaven gemaakt. De Europoint-torens lijken verdac ht veel op dit ontwerp dat aanleiding was voor de ironische uitleg van de afkorting som: Same Old Model. De torens zijn ieder 90 meter hoog en de gevels bestaan uit een raster van travertin met vierkante, reflecterende ramen. Het leuke is dat ze alle drie kaarsrecht lijken te zijn, maar in werkelijkheid is dat helemaal niet zo. Er is een perspectiefcorrectie aangebracht. De torens worde n per verdieping naar boven toe enkele centimeters breder, zodat ze kaarsrecht lijken als je er voor staat, maar het in feite niet zijn. In de torens zit een school en gemeentelijke diensten, maar niet lang meer. Als het nieuwe gebouw van Rem Koolhaas ‘De Rotter dam’ op de Wilhelminapier af is, verhuist de gemeente daar naar toe. Had de gemeente dit niet gedaan dan was dit gebouw nooit gebouwd vanwege de verwachte leegstand. De geschiedeni s herhaalt zich hier, want precies hetzelfde gebeurde met de Marconitorens. Deze stonden vlak na de oplevering een tijd leeg, tot dat de gemeente ingreep en er zelf in ging zitten. Wie of wat er na de gemeente in zal trekken is nog niet bekend. Het doet pijn om je voor te stellen wat deze torens te wachten staat. Net nu ik de schoonheid van deze joekels en het plein begin te ontde kken, worden zij verlaten.

5


21


22


23


8

Fatima Agustina Ribeiro @ Marconiplein

9

@Dili SM #Marconiplein


10

Maja Schipper-Santing @ Marconiplein


24

25


26


27


28


29


30


Momenteel wordt er van alles aan gedaan om het Marconiplein aangename r te maken. “Het Marconiplein wordt wee r fijn” luidt de nieuwe leus van de gemeente. Het Marconiplein gaat op de schop 1. Op hun Facebook pagina staat: “Vanaf 27 mei t\m december 2013 vinden er werkzaamhe den plaats om het Marconiplein veiliger, prettiger en overzichtelijker te maken. Via deze pagina blijf je op de hoogte en kun je met ons in gesprek”. Het moet een ‘aantrek kelijk ov-plein’ worden; er wordt onderho ud gepleegd aan de omliggende wegen; er zullen tweerichtingsfietspaden aangele gd worden en er komt een nieuwe afsla g voor automobilisten vanaf de Mathenesse rweg naar de Schiedamseweg 1. Ook krijgt de buitenruimte een ‘opknapbeurt’ en er komt nieuw straatmeubilair.

zo ziet het er Dit klinkt natuurlijk veelbelovend en en het plein alle ook uit op de schetsen. Want niet het plein: er zal veranderen, ook de gebruikers van uiten, maar hangen geen gangsters meer die je nafl zal er niemand zakenmannen die naar je zwaaien. Zo 2 r wel met (fiets) maa meer met Bas-tassen rondlopen  palende stadstassen vol wortels en sla van het aan zal volgens de landbouwbedrijf ‘Uit je eigen stad’. Er ro rennen, maar schetsen niemand meer naar de met n en weer joghee n alleen in de vrije tijd over het plei horen die ruzie gen. We zullen geen huilende kinderen en nog maar gehebben met hun ouders, we zien alle dagje op stap zijn. lukkige gezinnetjes, die een gezellig je een getinte Als k. Iedereen is vrolijk en vooral blan een appeltje op of donkere huidkleur hebt, dan eet je en. het plein. En er hangen luchtballonn

Begrijp me niet verkeerd, ik was blij verrast toen ik las dat het plein op de schop ging. Eindelijk zou het eens positieve aandacht krijgen. Maar ik vraag me af of het plein op deze manier ‘weer fijn wordt’. Dat bereik je niet met nieuwe fietspaden en wat meer groen. Niet alleen het uiterlijk telt, ook het innerlijk van een plein. Onderzoek eerst het karakter, maak gebruik van de diversiteit van de gebruikers en bewoners, kijk naar de behoeftes, en geef het geheel ruimte en tijd om zich te ontplooien.

6


Vooral die diversiteit is aanwezig. Dat merk je niet alleen als je er rondloopt, maar ook als je even op internet rondneust. Dan zie je dat er nog veel meer gebeurt op het plein. Sinterklaas komt langs 1, er wordt lauw gechilled door alleen maar dames 2, kinderen groeien er op 3, en er wordt gegeten uit aluminium bakken 4. Een nieuwe scooter wordt op de foto gezet met als achtergrond de Marconitorens 5 en er wordt gebarbecued in de tuin. Het is er gevaarlijk als je geen condoom bij je hebt en iemand vindt 6 dat Oom’s Marconiplein van zijn leven niet mag klagen omdat hij een rijke stinkerd is 7. Wie in de Marconitorens werkt heeft een prachtig uitzicht en is daar trots op, sommigen dromen dat het Marconiplein er niet meer is 8, en anderen mensen worden zomaar boos op het Zadkine. Het is interessant om te lezen en te zien wat mensen bezighoudt op het plein. Want hoe vriendelijk en nieuwsgierig ze ook zijn, zo dichtbij kan ik niet komen.

7


31


11

Jurgen van Son @ Marconiplein


13

12

Pepe Pedro @ Marconiplein

14

@Hamza010 #Marconiplein

Leonel El Caribeeno @ Marconiplein


32


33


34


35


36


37


38


Al met al heb ik geno ten van de dagen op het Marc oniplein. Het zal nooit ‘the pla ce to be’ worden, en dat hoeft ook niet. Er zijn genoeg andere plekken in Rotterdam waar je je prettig kan voelen. Verschil moet er zijn. Het zal altijd een groot ve rkeersplein blijven met voorname lijk voorbijgangers die onderweg zijn. Maar als je er dan overheen sjeest met de tram, bus, auto of fiets, hoop ik dat je beseft dat het ple in meer te bieden heeft dan allee n ‘die drie torens’. Het is hier mo oi, lelijk, divers, raar, grappig, ontroerend, afschuwelijk, gek, ka al en lekker. Het plein heeft een pe rsoonlijkheid en is mooi van bin nen. Het plein als geheel zal alt ijd wel wat unheimisch aan blijve n voelen, sta eens stil bij de Marcon itorens, ga eens onder de Marcon iwaltz staan of eet wat poffertjes bij Oom’s. Pas dan ontdek je zijn verborgen kwaliteiten.

8


Bedankt Marconiplein, voor mij ben je al fijn. Tot snel.

Ontwerp , tekst en fotografie: Emma van Beek www.emmavanbeek.nl info@emmavanbeek.nl Oplage: 50 ex. Druk: Newspaper Club Juli 2013


15

@heinschz #Marconiplein

Marconiplein  

A paper about the square Marconiplein in Rotterdam

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you