Page 1

Versie 17 06 10

Actieve verliezen in het 380/220/150 kV-net Jaarverslag 2009 1. Oorsprong van actieve elektriciteitsverliezen De actieve elektriciteitsverliezen in het net bestaan voornamelijk uit: a/ verliezen ten gevolge van de magnetisatie van de transformatoren wanneer deze onder spanning staan ("ijzerverliezen" of "nullastverliezen"); b/ verliezen ten gevolge van de opwarming van de wikkelingen van de transformatoren wanneer hier stroom door loopt ("koperverliezen" of "belastingsverliezen"); en c/ verliezen ten gevolge van de opwarming van de geleiders van luchtlijnen en ondergrondse kabels in verband met de vermogens die langs deze verbindingen worden vervoerd. Terwijl de verliezen uit de eerste groep in de praktijk nagenoeg constant zijn, variĂŤren de verliezen uit de laatste twee groepen in functie van het kwadraat van de stroom die door de betrokken uitrusting wordt vervoerd; deze verliezen zijn eveneens afhankelijk van de constructieve kenmerken van deze uitrusting (lengte van het circuit, doorsnede van de geleiders en aard van de materialen van deze geleiders). De actieve elektriciteitsverliezen in het net komen dus overeen met een vermogen dat verloren gaat in de vorm van warmte, door natuurlijke ventilatie of door gedwongen afkoeling, teneinde de werkingstemperatuur van de installaties onder een bepaalde constructieve grens te houden.

2. Methode voor het bepalen van de verliezen Om te bepalen welke hoeveelheid energie gedurende een bepaalde periode door deze verliezen verloren is gegaan, registreert Elia dagelijks een groot aantal situaties die in real time bij de exploitatie van het net worden opgetekend. Zo is het mogelijk om voor elk elektrisch circuit de individuele verliezen te berekenen, rekening houdend met de stroom die daadwerkelijk door de betrokken uitrusting vloeit. Aangezien er zeer uiteenlopende situaties worden verwerkt, kan er op een correcte manier rekening worden gehouden met: - de daadwerkelijke netconfiguratie (installaties die buiten gebruik zijn gesteld voor onderhoud, aanpassing van de topologie van de circuits, ‌); - de amplitude en het profiel van de internationale vermogensuitwisselingen; - de configuratie van de in het net geïnjecteerde productie; en - de amplitude en het profiel van de afnamen van het net. Het vermogen dat in een bepaalde situatie op het net verloren gaat, komt overeen met de som van de verliezen voor alle installaties van het betrokken net. De energie die gedurende een bepaalde periode verloren gaat, komt overeen met de som van het verloren vermogen voor alle situaties gedurende deze periode, waarbij elke situatie wordt gewogen al naargelang van de duur ervan. 1


Versie 17 06 10

3. Berekening van de actieve verliezen in het federale net Het huidige Belgische federale elektriciteitsnet bestaat uit uitrustingen met een nominale spanning van 380 kV, 220 kV en 150 kV. Deze uitrustingen omvatten de luchtlijnen, ondergrondse kabels, dwarsregeltransformatoren en vermogenstransformatoren die deze spanningen met elkaar verbinden. De perimeter die wordt gebruikt voor de opvolging van de actieve verliezen 2009 omvat alle uitrustingen met een nominale spanning van 380 kV, 220 kV en 150 kV, uitgezonderd de uitrustingen die deel uitmaken van de aansluitingen van netgebruikers. Afgezien van de luchtlijnen, ondergrondse kabels en dwarsregeltransformatoren, is deze berekeningswijze ook van toepassing op de vermogentransformatoren die deze spanningen met elkaar verbinden.

4. Daadwerkelijke verliezen 2009 (in GWh) De onderstaande tabel geeft een overzicht van de daadwerkelijke verliezen van 2009 (in GWh) die door Elia zijn vastgesteld op de 380/220/150 kV-netten. Heures Peak Pleines hours

Heures Offpeak Weekend Creuses Week-end hours

TOTAAL TOTAL

Q1 K1 Q2 K2 Q3 K3 Q4 K4

94,8 90,0 92,4 109,4

55,5 45,4 50,6 56,7

40,9 33,6 38,3 44,4

191,2 169,1 181,3 210,5

TOTAL TOTAAL

386,6

208,2

157,3

752,1

Courbe monotone pertes 2009 Monotone curve vandesde verliezen 2009 RĂŠseaux 380-220-150 kV Netten 380-220-150 kV 200,0 180,0 160,0 140,0

MW

120,0 100,0 80,0 60,0 40,0 20,0 0,0 1

1001

2001

3001

4001

5001 Heures

Uren

2

6001

7001

8001


Versie 17 06 10

5. Compensatie in natura door de toegangsverantwoordelijken Artikel 161 van het federaal Technisch Reglement (Koninklijk Besluit van 19 december 2002) bepaalt dat elke toegangsverantwoordelijke de actieve verliezen in het net compenseert voor het geheel van zijn toegangen tot het net. Zo worden alle actieve verliezen in het federale net uiteindelijk in natura vergoed door de som van de bijdragen van de toegangsverantwoordelijken. Om op een objectieve, transparante en niet-discriminerende manier vast te stellen welke bijdrage van elke toegangsverantwoordelijke wordt verwacht, wordt deze bijdrage uitgedrukt in de vorm van een percentage van de netto-afnamen die aan de portefeuille van de betrokken toegangsverantwoordelijke zijn gekoppeld. Voor 2009 bedroeg het percentage dat Elia in 2008 had geschat op basis van de verwachte previsionele verliezen 1%. De onderstaande tabel geeft een overzicht van de compensatie in natura (in GWh) die in 2009 op basis van deze coëfficiënt door de toegangsverantwoordelijken is betaald. Heures Peak Pleines hours Q1 K1 Q2 K2 Q3 K3 Q4 K4 TOTAL TOTAAL

Heures Offpeak Weekend Creuses hours Week-end

TOTAAL TOTAL

96,4 83,8 84,3 94,3

58,3 48,3 47,9 55,1

41,2 34,4 33,6 39,7

195,9 166,5 165,8 189,0

358,8

209,5

148,9

717,2

6. Compensatietekort in natura 2009 Het compensatietekort in natura van een bepaalde periode wordt gedefinieerd als het algebraïsche verschil tussen de daadwerkelijke verliezen en de compensatie in natura gedurende dezelfde periode. De onderstaande tabel geeft een overzicht van dit tekort (in GWh) voor 2009. Heures Peak Peak Pleines hours hours

Heures Offpeak Weekend Offpeak Weekend Creuses hours hours Week-end

TOTAAL TOTAL

Q1 K1 Q2 K2 K3 Q3 K4 Q4

-1,6 6,2 8,1 15,1

-2,8 -2,9 2,7 1,6

-0,3 -0,8 4,7 4,7

-4,7 2,6 15,6 21,5

TOTAL TOTAAL

27,8

-1,3

8,4

34,9

3


Versie 17 06 10 Monotone van compensatietekort Courbecurve monotone duhet dĂŠficit de compensation 2009 2009 MW 100,0

80,0

60,0

MW

40,0

20,0

0,0 1

1001

2001

3001

4001

5001

6001

7001

8001

-20,0

-40,0 Heures Uren

Achteraf kan dus worden vastgesteld dat de compensatiecoĂŤfficiĂŤnt van 1%, net als in 2008, niet voldoende hoog was om alle federale verliezen te dekken. Dit compensatietekort is groter tijdens het tweede kwartaal (door de geleidelijke heropleving van de economische activiteiten na de crisis) en tijdens de piekuren. Om het effect ervan economisch gezien te neutraliseren ten opzichte van andere netgebruikers, zal dit tekort voor 2009, samen met dat voor 2008, in de toekomst door de toegangsverantwoordelijken moeten worden gecompenseerd.

4

/Electrical%20losses%20on%20the%20federa  

http://www.elia.be/nl/grid-data/~/media/files/Elia/Grid-data/Electrical%20losses%20on%20the%20federal%20transmission%20system%202/6378-Rappo...