Issuu on Google+

Ενότητα 1 – Βασικέ̋ Έννοιε̋ Πληροφορική̋ και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) Τα ακόλουθα αποτελούν την Εξεταστέα Ύλη για την Ενότητα 1, Βασικέ̋ Έννοιε̋ Πληροφορική̋ και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) (Module 1, Concepts of Information and Communication Technology (ICT)) και παρέχουν/συνιστούν το υπόβαθρο για τη θεωρητική εξέταση σε αυτήν την ενότητα.

Στόχοι τη̋ Ενότητα̋ Ενότητα 1 Η ενότητα Βασικέ̋ Έννοιε̋ Πληροφορική̋ και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) απαιτεί από τον υποψήφιο να κατανοεί μερικέ̋ από τι̋ βασικέ̋ έννοιε̋ του τομέα τη̋ Πληροφορική̋ και να γνωρίζει τα διαφορετικά μέρη ενό̋ υπολογιστή. Ο υποψήφιο̋ θα πρέπει να είναι σε θέση να: ·

Κατανοεί τι είναι το υλικό, του̋ παράγοντε̋ που επηρεάζουν την απόδοση ενό̋ υπολογιστή και τι είναι οι περιφερειακέ̋ συσκευέ̋.

·

Κατανοεί τι είναι το λογισμικό και να δίνει παραδείγματα συνήθων εφαρμογών λογισμικού και λειτουργικών συστημάτων.

·

Κατανοεί πώ̋ χρησιμοποιούνται τα πληροφοριακά δίκτυα στον χώρο των υπολογιστών και να γνωρίζει τι̋ διάφορε̋ επιλογέ̋ που υπάρχουν για τη σύνδεση στο Διαδίκτυο (Internet).

·

Κατανοεί τι σημαίνει ο όρο̋ Τεχνολογία Πληροφοριών και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) και να δίνει παραδείγματα πρακτικών εφαρμογών τη̋ στην καθημερινότητα.

·

Κατανοεί θέματα υγεία̋ και ασφάλεια̋ (προστασία̋ από σωματικού̋ κινδύνου̋) καθώ̋ και περιβαλλοντικά θέματα που σχετίζονται με τη χρήση υπολογιστών.

·

Αναγνωρίζει σημαντικά θέματα ασφαλεία̋ που σχετίζονται με τη χρήση υπολογιστών.

·

Αναγνωρίζει σημαντικά νομικά θέματα που σχετίζονται με τα πνευματικά δικαιώματα και την προστασία των δεδομένων αναφορικά με τη χρήση υπολογιστών.

ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 1.1 Υλικό

ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ

ΑΝΑΦ.

1.1.1 Βασικέ̋ Έννοιε̋

1.1.1.1

Κατανόηση του όρου Υλικό (Hardware).

1.1.1.2

Κατανόηση του τι είναι ένα̋ προσωπικό̋ υπολογιστή̋ (personal computer). Διάκριση μεταξύ ενό̋ επιτραπέζιου (desktop), φορητού (laptop/notebook) και υπολογιστή τύπου tablet PC σε σχέση με του̋ τυπικού̋ του̋ χρήστε̋.

1.1.1.3

Αναγνώριση τυπικών φορητών ψηφιακών συσκευών χειρό̋ όπω̋: Προσωπικού Ψηφιακού Βοηθού (Personal Digital Assistant – PDA), κινητού τηλεφώνου, έξυπνου τηλεφώνου (smartphone), συσκευή̋ αναπαραγωγή̋ πολυμέσων (multimedia player) και γνώση των κύριων χαρακτηριστικών του̋.

1.1.1.4

Γνώση των κύριων μερών ενό̋ προσωπικού υπολογιστή όπω̋: Κεντρική Μονάδα Επεξεργασία̋ (ΚΜΕ - CPU), είδη

Copyright © 2007 The ECDL Foundation Ltd.

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Ref: SL_ECDL / ICDL – Syllabus - V5.0_EL

Σελίδα 2 of 38


ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ

ΑΝΑΦ.

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ μνήμη̋, σκληρό̋ δίσκο̋, συνήθει̋ συσκευέ̋ εισόδου και εξόδου.

1.1.2 Απόδοση του Η/Υ

1.1.3 Μνήμη και Αποθήκευση

1.1.4 Συσκευέ̋ Εισόδου, Εξόδου

1.2 Λογισμικό

1.2.1 Βασικέ̋ Έννοιε̋ Λογισμικού

Copyright © 2007 The ECDL Foundation Ltd.

1.1.1.5

Αναγνώριση σύνηθων θυρών εισόδου/εξόδου όπω̋: USB, σειριακή, παράλληλη, θύρα δικτύου, FireWire.

1.1.2.1

Γνώση μερικών από του̋ παράγοντε̋ που επηρεάζουν την απόδοση του Η/Υ όπω̋: Ταχύτητα (συχνότητα λειτουργία̋) τη̋ CPU, μέγεθο̋ μνήμη̋ RAM, επεξεργαστή̋ και μνήμη τη̋ κάρτα̋ γραφικών, πλήθο̋ εφαρμογών που εκτελούνται ταυτόχρονα.

1.1.2.2

Γνώση ότι η ταχύτητα (συχνότητα̋ λειτουργία̋) τη̋ CPU μετριέται σε Megahertz (MHz) ή Gigahertz (GHz).

1.1.3.1

Γνώση των διαφόρων τύπων τη̋ μνήμη̋ Η/Υ, όπω̋: RAM (random-access memory/μνήμη τυχαία̋ προσπέλαση̋), ROM (read-only memory/μνήμη μόνο ανάγνωση̋) και διάκριση μεταξύ του̋.

1.1.3.2

Γνώση των μονάδων μέτρηση̋ χωρητικότητα̋ αποθήκευση̋: bit, byte, KB, MB, GB, TB.

1.1.3.3

Γνώση των κύριων τύπων συσκευών – μέσων αποθήκευση̋ δεδομένων όπω̋: Εσωτερικό̋ σκληρό̋ δίσκο̋, εξωτερικό̋ σκληρό̋ δίσκο̋, δίσκο̋ δικτύου, CD, DVD, οδηγό̋ USB flash, κάρτα μνήμη̋, δικτυακό̋ (online) χώρο̋ αποθήκευση̋.

1.1.4.1

Αναγνώριση μερικών κύριων συσκευών εισόδου όπω̋: Ποντίκι, πληκτρολόγιο, ιχνόσφαιρα (trackball), σαρωτή̋ (scanner), πινακίδα αφή̋ (touch pad), φωτογραφίδα (light pen), χειριστήριο παιχνιδιών (joystick), κάμερα διαδικτύου (web camera), ψηφιακή κάμερα, μικρόφωνο.

1.1.4.2

Αναγνώριση μερικών κύριων συσκευών εξόδου όπω̋: Οθόνε̋, εκτυπωτέ̋, ηχεία, ακουστικά.

1.1.4.3

Κατανόηση ότι κάποιε̋ συσκευέ̋ είναι ταυτόχρονα συσκευέ̋ και εισόδου και εξόδου, όπω̋ οι οθόνε̋ αφή̋ (touch screens).

1.2.1.1

Κατανόηση του όρου Λογισμικό (Software).

1.2.1.2

Κατανόηση του τι είναι ένα λειτουργικό σύστημα (operating system) και αναφορά διαδεδομένων λειτουργικών συστημάτων.

1.2.1.3

Αναγνώριση και κατανόηση συνήθων εφαρμογών λογισμικού και των χρήσεών του̋: Επεξεργασία κειμένου, υπολογιστικά φύλλα, βάσει̋ δεδομένων, παρουσιάσει̋, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, εφαρμογέ̋ περιήγηση̋ ιστοσελίδων (web browsers), ψηφιακή επεξεργασία εικόνα̋, παιχνίδια υπολογιστών.

1.2.1.4

Διάκριση μεταξύ τη̋ έννοια̋ του λογισμικού λειτουργικών συστημάτων και λογισμικού εφαρμογών.

Ref: SL_ECDL / ICDL – Syllabus - V5.0_EL

Σελίδα 3 of 38


ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

1.3 Δίκτυα

ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ

1.3.1 Τύποι Δικτύου

1.3.2 Μεταφορά Δεδομένων

1.4 ΤΠΕ στην Καθημερινή Ζωή

1.4.1 Ηλεκτρονικό̋ Κόσμο̋

Copyright © 2007 The ECDL Foundation Ltd.

ΑΝΑΦ.

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

1.2.1.5

Γνώση διαθέσιμων επιλογών για την ενίσχυση τη̋ προσβασιμότητα̋ του Η/Υ, όπω̋: Λογισμικό αναγνώριση̋ φωνή̋ (voice recognition), αναγνώστη̋ οθόνη̋ (screen reader), μεγέθυνση οθόνη̋ (screen magnifier), απεικόνιση πληκτρολογίου στην οθόνη (on-screen keyboard).

1.3.1.1

Κατανόηση των όρων Τοπικό Δίκτυο (Local Area Network LAN), Ασύρματο Τοπικό Δίκτυο (Wireless LAN - WLAN) και Δίκτυο Ευρεία̋ Περιοχή̋ (Wide Area Network - WAN).

1.3.1.2

Κατανόηση του όρου πελάτη/διακομιστή (client/server).

1.3.1.3

Κατανόηση του τι είναι το Διαδίκτυο και γνώση μερικών από τι̋ σημαντικότερε̋ χρήσει̋ – υπηρεσίε̋ του.

1.3.1.4

Κατανόηση του τι είναι το Ενδοδίκτυο (Intranet) και το Ενδοδίκτυο Εξωτερική̋ Πρόσβαση̋ (Extranet).

1.3.2.1

Κατανόηση των εννοιών λήψη /κατέβασμα από (downloading from) και ανέβασμα σε (uploading to) ένα δίκτυο.

1.3.2.2

Κατανόηση του όρου ρυθμό̋ μεταφορά̋ δεδομένων (transfer rate) μετρούμενο̋ σε: bits ανά δευτερόλεπτο (bits per second, bps), kilobits ανά δευτερόλεπτο (kilobits per second, kbps), megabits ανά δευτερόλεπτο (megabits per second, mbps).

1.3.2.3

Γνώση των διαφόρων υπηρεσιών σύνδεση̋ στο Διαδίκτυο: σύνδεση μέσω τηλεφώνου (dial-up), ευρυζωνική σύνδεση (broadband).

1.3.2.4

Γνώση των διάφορων επιλογών σύνδεση̋ στο Διαδίκτυο όπω̋: Μέσω τηλεφωνική̋ γραμμή̋, κινητού τηλεφώνου, καλωδιακά, ασύρματα, δορυφορικά.

1.3.2.5

Κατανόηση κάποιων χαρακτηριστικών τη̋ ευρυζωνικότητα̋ (broadband): Συνεχή̋ σύνδεση (always on), συνήθω̋ σταθερό κόστο̋ (flat fee), υψηλή ταχύτητα, αυξημένο̋ κίνδυνο̋ εισβολή̋.

1.4.1.1

Κατανόηση του όρου Τεχνολογία Πληροφορική̋ και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) (Information and Communication Technology - ICT).

1.4.1.2

Γνώση διάφορων υπηρεσιών Διαδικτύου για του̋ καταναλωτέ̋ όπω̋: ηλεκτρονικό εμπόριο (e-commerce), ηλεκτρονικέ̋ τραπεζικέ̋ συναλλαγέ̋ (e-banking), ηλεκτρονική διακυβέρνηση (e-government).

1.4.1.3

Κατανόηση του όρου ηλεκτρονική εκπαίδευση από απόσταση (e-learning). Γνώση κάποιων χαρακτηριστικών τη̋, όπω̋: ευέλικτο̋ χρόνο̋ εκμάθηση̋, ευέλικτο̋ τόπο̋ εκμάθηση̋, πολυμεσική μαθησιακή εμπειρία, αποτελεσματικότητα κόστου̋ (cost effectiveness).

1.4.1.4

Κατανόηση του όρου τηλεργασία (teleworking). Γνώση κάποιων πλεονεκτημάτων τη̋ τηλεργασία̋, όπω̋: μείωση

Ref: SL_ECDL / ICDL – Syllabus - V5.0_EL

Σελίδα 4 of 38


ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ

ΑΝΑΦ.

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ή εξάλειψη του χρόνου μετάβαση̋ στην εργασία, μεγαλύτερη δυνατότητα εστίαση̋ σ’ ένα συγκεκριμένο έργο ή εργασία, ευέλικτο πρόγραμμα/ωράριο εργασία̋, μείωση του χώρου εργασία̋ στι̋ επιχειρήσει̋. Γνώση κάποιων μειονεκτημάτων τη̋ τηλεργασία̋, όπω̋: έλλειψη ανθρώπινη̋ επαφή̋, περιορισμό̋ τη̋ έμφαση̋ στην ομαδική εργασία.

1.4.2 Επικοινωνία

1.4.3 Εικονικέ̋ Κοινωνίε̋

1.4.4 Υγεία

Copyright © 2007 The ECDL Foundation Ltd.

1.4.2.1

Κατανόηση του όρου ηλεκτρονικό ταχυδρομείο (e-mail).

1.4.2.2

Κατανόηση του όρου ανταλλαγή άμεσων μηνυμάτων (instant messaging - IM).

1.4.2.3

Κατανόηση του όρου Τηλεφωνία μέσω Διαδικτύου (Voice over Internet Protocol - VoIP).

1.4.2.4

Κατανόηση του όρου τροφοδοσία ενημέρωση̋ δημοσιεύσεων RSS (Really Simple Syndication – RSS feed).

1.4.2.5

Κατανόηση του όρου ιστολόγιο (web log - blog).

1.4.2.6

Κατανόηση του όρου «εκπομπή κατ' αίτηση» (podcast).

1.4.3.1

Κατανόηση του όρου συνδεδεμένη εικονική κοινότητα (online virtual community). Αναγνώριση παραδειγμάτων, όπω̋: ιστοχώροι κοινωνική̋ δικτύωση̋ (social networking websites), ιστοχώροι δημόσια̋ συζήτηση̋ (Internet forums), δωμάτια συνομιλία̋ (chat rooms), διαδικτυακά παιχνίδια υπολογιστή (online computer games).

1.4.3.2

Γνώση τρόπων μέσω των οποίων οι χρήστε̋ μπορούν να δημοσιεύσουν και να διαμοιράσουν αρχεία/περιεχόμενο στο Διαδίκτυο (share online), όπω̋: ιστολόγιο (web log blog), εκπομπή κατ' αίτηση (podcast), φωτογραφίε̋, αποσπάσματα βίντεο και ήχου.

1.4.3.3

Γνώση τη̋ σημασία̋ των προληπτικών μέτρων χρήση̋ των δικτυακών κοινοτήτων (online communities) όπω̋: ρύθμιση προφίλ ω̋ ιδιωτικού, περιορισμό̋ των αναρτώμενων προσωπικών πληροφοριών, γνώση ότι οι αναρτώμενε̋ πληροφορίε̋ είναι δημόσια διαθέσιμε̋, επιφυλακτικότητα προ̋ του̋ αγνώστου̋.

1.4.4.1

Κατανόηση του όρου εργονομία (ergonomics).

1.4.4.2

Αναγνώριση του ότι ο φωτισμό̋ είναι ένα̋ παράγοντα̋ υγεία̋ κατά τη χρήση ενό̋ ηλεκτρονικού υπολογιστή. Επίγνωση ότι η χρήση τεχνητού φωτισμού, η ποσότητα και η κατεύθυνση του φωτό̋ είναι όλοι σημαντικοί παράγοντε̋.

1.4.4.3

Κατανόηση του ότι η σωστή τοποθέτηση του υπολογιστή, του γραφείου και τη̋ καρέκλα̋ μπορούν να βοηθήσουν στη διατήρηση μια̋ καλή̋ στάση̋ σώματο̋.

1.4.4.4

Αναγνώριση τρόπων εξασφάλιση̋ τη̋ ευεξία̋ ενό̋ χρήστη υπολογιστή κατά τη χρήση του όπω̋: να κάνει συχνά διατάσει̋, συχνά διαλείμματα, χρήση χαλαρωτικών

Ref: SL_ECDL / ICDL – Syllabus - V5.0_EL

Σελίδα 5 of 38


ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ

ΑΝΑΦ.

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ τεχνικών για τα μάτια.

1.4.5 Περιβάλλον

1.5 Ασφάλεια

1.5.1 Ταυτοποίηση /Αυθεντικοποίηση/ Εξακρίβωση Στοιχείων

1.5.2 Ασφάλεια Δε��ομένων

1.5.3 Ιοί Η/Υ

1.6 Νομοθεσία

1.6.1 Πνευματικά Δικαιώματα (Copyright)

1.6.2 Προστασία Δεδομένων

Copyright © 2007 The ECDL Foundation Ltd.

1.4.5.1

Γνώση τη̋ δυνατότητα̋ ανακύκλωση̋ των εξαρτημάτων ενό̋ Η/Υ, των μελανοδοχείων εκτυπωτών και του χαρτιού.

1.4.5.2

Γνώση των επιλογών εξοικονόμηση̋ ενέργεια̋: εφαρμογή ρυθμίσεων για να σβήνει αυτόματα η οθόνη, αυτόματη αναστολή λειτουργία̋ του υπολογιστή, κλείσιμο του υπολογιστή.

1.5.1.1

Κατανόηση ότι για λόγου̋ ασφαλεία̋ οι χρήστε̋ πρέπει να έχουν ένα όνομα χρήστη (user name - ID) και έναν κωδικό ασφαλεία̋ (password) για να συνδεθούν σ’ έναν υπολογιστή.

1.5.1.2

Γνώση καλών πολιτικών διαχείριση̋ κωδικών πρόσβαση̋ όπω̋: μη κοινοποίηση του κωδικού πρόσβαση̋ και τακτική αλλαγή του, χρήση κωδικού πρόσβαση̋ με ικανό μέγεθο̋/πλήθο̋ ψηφίων, επαρκή̋ ανάμειξη γραμμάτων και αριθμών.

1.5.2.1

Κατανόηση τη̋ σημασία̋ ύπαρξη̋ αντιγράφων ασφαλεία̋ εκτό̋ του χώρου όπου υπάρχουν τα αρχικά αρχεία.

1.5.2.2

Κατανόηση του τι είναι ένα Τείχο̋ Προστασία̋ (firewall).

1.5.2.3

Γνώση τρόπων αποτροπή̋ υποκλοπή̋ δεδομένων όπω̋: χρήση ονόματο̋ χρήστη και κωδικού πρόσβαση̋, κλείδωμα του υπολογιστή και του υλικού μέσω καλωδίου ασφαλεία̋.

1.5.3.1

Κατανόηση του όρου ιό̋ υπολογιστών (computer virus).

1.5.3.2

Επίγνωση του πώ̋ οι ιοί μπορούν να εισέλθουν σ’ έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή.

1.5.3.3

Γνώση των μέτρων προστασία̋ κατά των ιών και τη̋ σημασία̋ τη̋ τακτική̋ ενημέρωση̋ των αντιβιοτικών λογισμικών (anti-virus software).

1.6.1.1

Κατανόηση του όρου Πνευματικά Δικαιώματα (copyright).

1.6.1.2

Γνώση του πώ̋ αναγνωρίζεται το νόμιμο λογισμικό (licensed software): ελέγχοντα̋ τον Κωδικό Αναγνώριση̋ Προϊόντο̋ (Product ID), δήλωση/εγγραφή προϊόντο̋ (product registration), προβολή τη̋ άδεια̋ χρήση̋ λογισμικού (software licence).

1.6.1.3

Κατανόηση του όρου άδεια χρήση̋ τελικού χρήστη (enduser license agreement - EULA).

1.6.1.4

Κατανόηση των όρων διανεμόμενο λογισμικό περιορισμένη̋ χρήση̋ (shareware), ελεύθερο λογισμικό (freeware) και ανοικτό λογισμικό (open source).

1.6.2.1

Αναγνώριση των κύριων σκοπών τη̋ νομοθεσία̋ ή των συμβάσεων περί τη̋ προστασία̋ δεδομένων: να προστατεύονται τα δικαιώματα όσων αφορούν τα δεδομένα (data subject - υποκείμενο των δεδομένων), να

Ref: SL_ECDL / ICDL – Syllabus - V5.0_EL

Σελίδα 6 of 38


ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ

ΑΝΑΦ.

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ παρατίθενται οι ευθύνε̋ του διαχειριστή των δεδομένων (data controller).

Copyright © 2007 The ECDL Foundation Ltd.

1.6.2.2

Αναγνώριση των κύριων δικαιωμάτων προστασία̋ δεδομένων για όποιον αφορούν τα δεδομένα (data subject - υποκείμενο των δεδομένων) στη χώρα μα̋.

1.6.2.3

Αναγνώριση των κύριων ευθυνών προστασία̋ για του̋ διαχειριστέ̋ δεδομένων (data controller) στη χώρα μα̋.

Ref: SL_ECDL / ICDL – Syllabus - V5.0_EL

Σελίδα 7 of 38


Η ΥΛΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ