Issuu on Google+


! "#$% &$' Önsöz ...................................................................

V

( ' )*** Melâmilik ve Melâmiler ..................................... VIII !"#$%&'(#)*+,-.#/0&0#1*2203#)456--*3#74&8+# $&69.#:;"<(0(#:626='#>*#?serleri ......................... XII

1. BÖLÜM Seyyid Muhammed Nurül Arabî Hz.’nin Kendi Risalelerinden: 1 )- Besmele-0#@*&0A<0(#$B'C+6-6%'###DDDDDD"" 1 2 )- Fatiha-0#@*&0A*<(0(#$B'C+6-6%'##DDDDDDD 3 3 )- Esrar-'#?;6(-'#)456--*302*#@*&50#DDDD"" 7 4 )- Risale-i Tevhid-ûl Behiye ……………………... 11 5 )- Risale-i Sulûk-i Hakikat ………………………. 12 6 )- Risale-0#)8&E03-8+#FEE6C##DDDDDDDDD## 14 7 )- Risale-i Salihiyye ……………………………… 19 8 )- Risale-i Fi Beyan-'#14+4C-0#@*&06=#>*# Tarikat ve Hakikat …………………………….. 27 9 )- Risale-i Menba-un Nur Fî Ruyetir Rasul ……. 30 10)-Hz. Pir’in (kendi) Salâvat-'#@*&0A*<%0(0(# #######@*&50##DDDDDDDDDDDDDDDDD" 38

2


2. BÖLÜM Seyyid Muhammed Nurül Arabî Hz.’nin )+,-*$../0/*#/0+,*$1+,2+,3+45 1)- Risale-i Nokta-Tül-Beyan ######@*&5-0#C*+6-'#G(4=C4H#:;"#$+0#DDD"""""""""""""""""" 39 2)-#:;"#/0&<0(#A6&C+'#CI(4+6&36C0#JK&8E+*&0(0#0B*&*(L# küçük bir risalesi ….…………………………… 103 3)-#:6M'#N62&6-'#O*+0#:;"<(0(# ######N0&#N*20=0(0(#@*&50####DDDDDDDDDDD###114 4)-#@*&5-i Kelam-'#:;"#$+0###"""""""""""""""""""""""""""""""""""## 119 5)-#@*25#$5-*3#N"#P3&0%<0(#16+,>6=-'#@*&0A*<%0(0( ######@*&50####DDDDDDDDDDDDDDD"""""""#123 6)-#@*25-ül Ekber Muhyiddin-i Arabî Hz.’nin ######N0&#Q6%03*%0(0(#@*&50####DDDDDDDDDD#130 7)-#@*25-ül Ekber Muhyiddin-i Arabî Hz.’nin ######$56302*=#R0%6+*%0<(0(#@*&50####""""""""""""""""""""""""""##132

3. BÖLÜM Seyyid Muhammed Nurül Arabî Hz.’nin #67638*9:3;,,6-/7*<+36=*$2*Pirizreni Hz’nin Risalelerinden: 1)- Hediyetül Hacc Lil-P5>6(####DDDDDDDD####146 2)- Tarifi Melamiyye ……………………………… 152 3)- Risaleyi Vehbi ………………………………. 156

3


ÖNSÖZ Resulullah (S.A.V)’in manada on yedinci torunu, 20&-0(M0# 6%&'(# )*+,-.# /0&0# 1*220d Muhammed Nurül $&69.# :6;&*=+*&0<(0(# &0%6+*+*&0(0L# 2'++6&M6# CKE*# 94M6C# 6&63'-"# > 2/7* 7?7/4/4* @6A:B27;C* 762838,D* 4+,3+* :;2;,16* B,6364* 628,E hadisince birçok eserler C6&'E='&3'-"# SC434T4-#C0=6U+6&36#&6%=#J*+30T0-#=6%6>>4A6#60=# *%*&+*&0(#6&6%'(36(L#1*2203<in, kendi zeylinden zuhura J*+-0E# I+6(# &0%6+*+*&0# 0+*# 30T*&# ;6='# -45=*&*-+*&0(# *%*&+*&0(3*(# E*&5# *==0T0# &0%6+*+*&0(3*(# >*# 56+0A*%0# Abdurrahim Fedaî El Pirizreni hazretlerinin risalelerinden toplam yirmi tanesini bulabildim. Benim için her biri manevî hay6=# 965E*3*(# :;"# /0&<0(# 94# &0%6+*+*&0(0L# 05>6('# 30(*# 90&6(# *>>*+# 4+6E='&690+-*C#0B0(L#$++654#V*,+,<('(#26&3'-'('#0%=0-36=# ettim. Zira bu eserlerde üzülerek gördüm ki; ;6-6('-';36# C0=6U# 26;6(# 96;'# ;*>6=L# ;650&# 0+0-# 0+*# >*# lügat bilgilerine dayanarak, “ben b4# -6C6-+6&'# ;*>C# *==0-W# ;6(('(6# C6U'+6&6CL# # :;"# /0&<0(# &0%6+*+*&0(*# C*(30# ;*>C+*&0(0(# %*>02*%0(*# JK&*# *C+*-*+*&3*# 94+4(-4E+6&"# O*#:;"#/0&<0(#%K;+*&0(0#U*&3*+*-0E+*&"#O4%<4-4(#2*==0T0# C636&#U*&3*+*&0#C6+3'&-626#K;*(#JK%=*&30-" X'++6&#K(M*#P;-0&<3*#N0=#/6;6&'<(36#3I+6E'&C*(L#90&# %*226&#C0=6UB'('(#=*;J,5'(36(#2*&*#38E-8EL#=I;#0B0(3*# 90&# C0=6U# JK&38-"# Q0=69'# 2*&3*(# 6+3'-"# )*>+,(6# :6;&*=+*&0<(0(# YZ050# -6# A05W# 63+'# *%*&0# 030"# # S# ;6-6('(# U6&6%'2+6# 90&# +0&6# >*&0U# %6='(# 6+3'T'-# 94# 56;0(*(0(# =I;+6&'('#%0+30-L#KU=8-#ve heyecanla eve döndüm.

4


F;6C=6(# (6-'('# 34234T4-# >*# 90&# 3*A6# 36# (6%0U# I+4U# JK&38T8-# 94# *E%0;# *%*&L# (*# 26;'C# C0# C0=69'# C6+*-*# 6+6(# ;6=# =6&6A'(36(# 65*(J0(3*(# B'C6&'+-'E# >*# 94# ;6='(# C*(30# =*;+*&0(0(# 42J4+6-6# 6+6('(6# 3K(38&8+-8E=8" Mevlâna Hazretleri’nin, gönül bahçesinde zuhura J*+*(# -6(6# JI(M6+6&'('(# 6&6%'(36L# 94# ;6='(# M8-+*+*&0# ,3*=6# 90&*&# 30C*(# J090230+*&"# S(+6&'# =*C*&# =*C*&# 62'C+63'-L#=*-0;+*30-" PE=*# 94J8(# 3650# I# ;6='# -45=*&*-+*&0(L# >653*=# %'&+6&'('# 0B*&*(# -896&*C# %K;+*&0(0(# 8;*&0L# (4&6(.# perdeler ile# K&=8+-8E# >*# I# -0%0++0# 0(%6(+6&L# 0+0-+*&0(*# J8>*(*&*CL# +4J6=# 90+J0+*&0# >*# %K;# 4%=6+'C+6&'# 0+*# 6(+626-63'C+6&'('#6(+63'-#;6((*3*&*CL#C*(30#=*;+*&0(0# >4&J4+6-'E+6&"# ?%*&+*&0(# 90&BIT4# C6&'E='&'+-'E# >*# C6+*-*#6+6(+6&'(#6(+62'E+6&'('(#%*>02*+*&0(*#0(30&0+-*2*# ç6+'E'+-'E"# F/G364* .+,6H/1/* I6@@* .6,6J84364* H;-;,6* K+27+3+4D* G+7* L+* J6,@8* J6,@* +.7+3+4D* A6M.87* H644+../0/4/*64G6@*:BH6,184NOO @*25-ül Ekber Muhyiddin-i Arabî Hazretleri buyururlar ki; “Tahrümü mütâlaatü kütübina alâ men leyse minna” yani “Bizden olmayan !" #$%$#&#&'&" ()*#!+!,"%)-$.*$/&#&'&"0%1#$2&,3"'$/$/"45/6/78 @*25-8+# ?C9*&# :6;&*=+*&0<(0(# 9424&34T4# 03&6C*# %650U# I+-636(L# 94# ;6='# -45=*&*-+*&0(# C0=6U+6&'('# okumak bile insana zarar verirken; bu eserleri C*20A+*&0(*# JK&*# 38;*(+*-*2*# C6+C6(# 94# ;*>6='(L# ken30+*&0(*# >*# 94# C0=6U+6&'# IC426(+6&6# 6M'-63'C+6&'# ortada.

5


Melâmî’lerin salikleri ise bu tür tehlikelerden 4;6C='&+6&"# [8(C8# I(+6&# -6C6-# *5+0# I+34C+6&'(36(L# 34234C+6&'# %K;+*&0# -6C6-+6&# 0+*# K+B*&+*&"# )6C6-6# 42-626(# %K;+*&0# IC4-6;+6&"# P%=*&# 62*=# 0%=*&# 5630% I+%4(\# CI(4E=4T4# %K;8(# 56(J0# -6C6-6L# 56(J0# -*&6=09*# J*+30T0(0# 90+-*2*(0# 3*# 30(+*-*;+*&"# S&636(# C'26-#*3*&#J03*&+*&" R*%4+4++65#G1"$"O"H#?A*(30-0;#90&#5630%0#E*&0A0(3*\# >P+@3/0+,/4/H* Q-+3/A+2+C/4RE* 9424&-6C=63'&# C0\# *(# 9828C#5*302*#0(%6(6#$++65<'#=6&0A#*=mektir. P5>6(-'# 30(*# 5*302*# I+%4("# )45699*=+*&0# 9I+L# A*2;+*&0#:6CC#0+*#96C0L#-8&E030(0;#C,-0+#I+%4(D

:"]#^6>43#X'+-6;

6


S$&TSU& %*F$*S$&TSU&$' )*+,-.+0CL# 90&# -*%+*C# I+6&6C# 262'+-6;36(# K(M*L# 90&# %8+4C# 56+0# >*# 90&# 0&A6(# (*E*%0230"# R*sulullah G1"$"OH<'(# 3K(*-0(3*# 26E626(# >*# Ashab-8* V;JJ6 I+6&6C# 6('+6(# 90&# C6>0-L# 24C6&'36# %K;8# *30+*(# %8+4C# 56+0(*#>*#0&A6(#(*E*%0(*#%650U=0+*&"#X6(0#)*+,-.#030+*&"# Seyyid Muhammed Nurul Arabî Hazretleri “Noktatül BeyanW# 63+'# &0%6+*%0(3*\# “Âl-i aba” diye belirtilen ve Hz. Ali’den ledün ilmi talep eden bu kavim için; !" #$%$&" '$()*+)($&," -.(/" 0123/+" /++1(/&" #1," 45(-i $6$7%$8" 9(%:($&;" <:" 1(13%/" &=>:3" 6:(3:*($&%);" <$*($&)8$" $6$.)" '/#1?," @$0%/+-1" */3>-i hakikîden #98:*:&($&%);A#9424&-6C=63'&"# Melâmîlik, Meslek-i Celil-i Muhammedî olarak 36# (0=*+*(0&"# )*+,-.+0T0(# -*%+*C# I+6&6C# (*E&*30+-*2*# 96E+6(-6%'(36(# 0=096&*(# =6&050# %*2&0(0# 8B# 3*>&*3*# incelemek mümkündür: Birinci Devre: Birinci devre Melâmî Piri Hamdûn Kassar hazretleridir. Hicretten sonra 271 (milâdî 88_H# 2'+'(36# >*A6=#*=-0E#I+4UL#70E694&+4<34&"# :6-3`(# Q6%%6&# 56;&*=+*&0L# )*+,-.<20# EK2+*# =6('-+6-6C=63'&a# >S+2W7=X* :6.848436* :/,* /33/618D* H6-/,/43+*3+*A6M76G8@*L+*,/A618*B276A64D*9226-*/2+* 6,626,8436@/* 18,364D* 76-2Y@6.* :/,* .6,6J6D* @+43/* H6-/,/*@/72/0/4/4*:/2+*-6:+,36,*B2763808*@/71+3/,OE

7


@/4G/*#+L,+5* N62&6-0# )*+,-.+0T0# 302*# 3*# 6('+6(# 94# 3*>&*(0(# U0&0# :6M'# N62&6-'# O*+0# 56;&*=+*&030&"# :0M&.# bcc# G-0+,3.# d_ eH#2'+'(36#$(C6&6<36#>*A6=#*=-0E=0&" :6M'# N62&6-'# O*+0# 56;&*=+*&0(0(# 56+0A*+*&0(3*(# f-*&#1'CC0(0#^*3*#Gbb!gd_dhH#=6B#>*#5'&C6#0+*#=6&0C6='(# ;650&0# E*C0++*&0(0# >*# -*&6%0-0(0# 6=6&6CL# )*+,-.+0C# -*%+*T0(0#2*(0+*-0E=0&" Üçüncü Devre: Üçüncü devre Melâmî Piri Seyyid Muhammed Nurul Arabî hazretleri olup, hicrî 1305 (milâdî 1887) 2'+'(36#F%=4&4-M6<36#>*A6=#*=-0E=0&" Hazreti Pir, Melâmî sülûkunu, daha somut ve ilmi 90&# =6&;6# %IC-4E# >*# =*>503# -6C6-+6&'('# %0%=*-+*E=0&-0E=0&"# N4(4(# 26('(36L# 0+-0# =*>503# 3*&%+*&0(0(# IC4-6C+6# KT&*(0+*-*2*M*T0# >*# C6>&6('+6-626M6T'('L#6(M6C#>*#26+(';L#-8&E03-i kâmilin telkiniyle gayey*#4+6E'+690+*M*T0(0#6B'C+6-'E='&" @*25-ül Ekber Muhyiddin-i Arabî Hazretleri, “Fususül Hikem”# 63+'# *%*&0(3*L# )*+,-.+*&# 56CC'(36# EK2+*#9424&-6C=63'&a “Melâmîler, Allah yolunun efendileri ve K(3*&+*&030&"# N8=8(# ,+*-0(# =*C# *A*(30%0# 94(+6&'(# 6&6%'(363'&"# PE=e o büyük efendi de Resulullah Muhammed (S.A.V.) efendimizdir. N4(+6&# :6CC# V*,+,<('(# *-0&# >*# (*502+*&0(0# 94# ,+*-3*# 2*&+*E=0&30+*&L# C4>>*=+*(30&30+*&"# 1*9*U+*&0(0# 2*&0(3*# 6B'C+63'+6&"# X6&6-626(+6&'(# 36# (*3*(+*&0(0# 6(+6=='+6&"#

8


Dünya evine yarayacak hacetleri dünyaya 9'&6C='+6&"# $50&*=# J8(8(8(# 56M*=+*&0(0# 3*L# 650&*=*# 9'&6C='+6&"# ?E2626L# $++65<'(# 96C='T'# (6;6&+6# 96C='+6&"# (+,Z+@2+,/*:/,:/,/4+*@6,8C.8,763826,O )*+,-.+*&0(L# 5*&C*%0(# 020# 90+30T0# E*2+*&0# 26U-626# davet edilmeleri lüzumu yoktur. Çünkü bunlar fesat ve CK=8+8C#90+-*2*(#C0E0+*&30&"#N4(+6&#J0;+0+0T*#%650U=0&"#:*&# =8&+8# 0=56-36(# =*-0;# >*# 4;6C='&+6&"# )*+,-.+*&# %I(# derece emindirler. Gözleri dünyaya ve insanlara C6U6+'3'&" )*+,-.+*&L#>*+,2*=0(#*(#8%=#96%6-6C+6&'(6#>6&6(# C0E0+*&30&# C0# 94(+6&'(# 8%=8(de ancak nübüvvet 96%6-6T'# 94+4(4&"# N4# >*+,2*=*# %;,:/A+.* S6@678* derler. )*+,-.+*&0(# C630&+*&0# 90+0(-*;"# $(M6C# I(+6&'# seven, onlarla hususiyeti olan efendiler, bu makam ehlini bilirler…”

9


I[O*\ '] "*I9P9^_*L+*$V$'&$' Resulullah (S.A.V) efendimizin manada on yedici =I&4(4# >*# )*+,-.+0T0(# 8B8(M8# 3*>&*# U0&0# 1*2203# Muhammed Nurül Arabî, hicrî 1228, milâdî 1810 2'+'(36#)'%'&<36#3IT-4E=4&"# iK+U'(6&+'L# Y)*+,-.+0C# >*# )*+,-.+*&W# 63+'# eserinde Hz. Pir için; “ Seyyid Muhammed Nur’un tercümei hali, m$%%B" @/" 3$8/@B" 0$.$+)" +$3$3).($" 3$26:++:&;" <:"0:>:>+$"/@@/(C"#/8%1>18/"3=+/*/##1&12;" Çünkü Menba-un Nur Fî Ruyetir Rasul isminde ve bir &1>$(/" */#(18%/" #/8%1" +/&D=3/-1" 0$(181" +/>61+" /+31*+1&;" A 3*-*C=*30&"#G1K;8#*30+*(#&0%6+*#C0=69'-';36#-*>M4==4&H Dört 26E'(36# 9696%'(36(# 2*=0-# C6+6(# )456--*3#74&L#8B#%*(*#362'%'('(#50-62*%0(3*#C6+'&"# 1*2203<0(# 3*3*%0L# 6((*%0L# 9696%'L# 362'%'# 56==6# 94# 60+*(0(# JK&8E=8T8# C0-%*+*&# 90+*# %IA.30&"# N4# %4&*=+*# )456--*3# 74&L# =6%6>>4A# (*E*%0(0# 3656# C8B8CC*(# ailesinden tevarüs eder. X*30# 26E'(362C*(L# Q650&*<2*# J030UL# ]6-0-ül Ezher’de @*25# :6%6(8+# Q4>*2%0# 0%0-+0# ;6==6(# =65%0+*# 96E+6&"# ^IC4;# 2'+# 94# 9828C# 0(%6(6# 50;-*=# >*# -4-60+*25=*(# =65%0+0#0+-0#-6&0A*=# *3*(#:;"#/0&L# 20(*#E*250(0(#*-&0# 0+*# @*25#X6(26+'#$5-*3#?A*(30#0+*#90&+0C=*#X6(26<ya gider. X6(26<36#C6+3'T'#3IC4;#62#;6&A'(36L#76CE09*(3.#E*250# X4%4A# ?A*(30<2*# 906=# >*# 76CE09*(3.# =6&0C6='(6# 0(=0%6U# eder. #N4# C*;# @*25# X4%4A# ?A*(30<(0(# *-&0# 0+*# d _h# 2'+'(36L# 5*(8;# I(# 2*30# 26E'(36# 0C*(# )*CC*<2*# J03*&L# eda-i haccedip, bir sene Mekke’de m8M6>0&#C6+'&"#

10


:;"# /0&<0(# IT+4# @*&0A# ?A*(30# R0%6+*%0<(3*L# *>>*+,# P%C*(3*&02*<2*# J0==0T0(0# >*# %I(&6# 56MM*==0T0(0# %K2+82I&"# O*#EK2+*#90&#-*(C'9*#(6C+*302I&a# YN0&# ;6-6(# U*3*&0-*# 90&# *>56-# 5,%'+# I+4UL# $+0# Efendi ile Talat Efendi’nin ilmi zahirde mütebahhir birer zat-'# ,+0# C630&# I+34C+6&'('# =*A*CC8&+*L# @*25# X4%4A# ?A*(30<(0(#P+--0#;650&0#I+-63'T'#0B0(L#@*25#$+0#?A*(30#>*# V6+6=#?A*(30<(0(#9K2+*#8--.#636-6#0&=096=+6&'(36(#(6E0# 562&*=0(*#-4M0U#I+-4E=4&"# S# 6CE6-# -6(636# %6965# (6-6;'('# *36# 0B0(# tekkedeki camii# E*&0A*# J0=-0E"# Q6U'('(# -4C690+0(3*# I=4&-4E"#X6('(36#36#05>6(36(#90&0%0#I=4&-4E"#X6('(36# I=4&6(# 3*-0E# C0\# X4%4A# ?A*(30# J*+02I&"# /*3*&0-# 3*# 6&C6%'(6#96C'U#JK&-8E#C0L#X4%4A#*A*(30L#90&#CI+4(6#$+0# Efendi, bir koluna Talat Efendi girip, cemali de ay bedir olmuE#J*+02I&"# ]6-02*# J0&-0EL# UI%=4(6# I=4&-4E# %6965# (6-6;'('# *3636(# %I(&6L# 620(-0# (6CE02*20# 0M&6# *30UL# U*3*&0-# M6-03*(# B'C'UL# X4%4A# ?A*(30<(0(# 0+=0A6='(6# -6;56&#I+-626#-4(=6;'&#I+-4E"#X4%4A#?A*(30#20(*#90&# koluna Ali Efendi, bir koluna Talat Efendi girip, hücre-i âlilerine giderken, pederim mukabiline gelip, pederime 50=69*(\# N4&56(# I+-636(# 0-6(# I+-6;# -'j# 9424&-4E+6&"# /*3*&0-# 3*# 562,%'(36(# 50B90&# M*>6U# >*&-*-0E"#$C690(3*#-6(636(#426(-'E" 16965# (6-6;'# *;6('# C4+6T'(6# J0&-0E"# ^*&5,+# 26=6C=6(# C6+C'UL# 693*%=# 6+'UL# M6-02*# J030UL# -6(636# I=4&34T4# 2*&3*# I=4&-4E"# P5>6(+6&36(# 90&0# 3*# 26('(36# I=4&-4E"# N0&6;# %I(&6# X4%4A# ?A*(30# J*+02I&# 3*(-0E"# Hakikaten Yusuf Efendi’nin bir kolunda Ali Efendi, 30T*&# CI+4(36# V6+6=# ?A*(30# 58M&*-i âlilerine JK=8&8&+*&C*(L# -4C690+0(*# J*+30Ti vakit; Burhan I+-636(# 0-6(# I+-6;# -'j# :0=69'(6# C6&E'# %8C`=+6#

11


-4C69*+*# 9424&-4E+6&"# X4%4A# ?A*(30L# $+0# ?A*(30<2*# 50=69*(\# )*C=4U# 26;L# 26&'(# )'%'&<6# J03*M*C+*&L# 3*24# U*3*&0-#0B0(#*-&*=-0E+*&"W# )*CC*<3*#C6+3'T'#%8&*#0B*&0%0(3*#1*22030(6#f-*&# Abdürrasul Haz&*=+*&0<(*# 906=# *==0T0(0# )*-96-un Nur 63+'#&0%6+*%0(3*#9*26(#*3*(#:6;&*=0#/0&L#94#;6='(#*-&0# 0+*# )'%'&<6# 3K(*&"# N4# 2I+M4+4C# *%(6%'(36# 05=0-6+# %K;8(8# =4=6&# -'# 302*# 90&# 0-=056(# I+6&6CL# 2I+36# @6A0.# )*;5*90# -4M090(M*# KT+*# 0+*# 0C0(30L# 6CE6-+6# 26=%'# (6-6;+6&'('# cem eylemesini emreder. Hanefî )*;5*90<(3*# I+-6%'(6# &6T-*(L# )456--*3# 74&# 94# emri ifa eder. Bu dönem içerisinde Seyyid, mana âleminde :6;&*=0# R*%4+6++65# 0+*# 94+4E4&"# :6;&*=0# R*%4+4++65<'(# kutsal dizlerini öper ve manevî mertebeleri ahzeder. Cami-ül Ezher<*# J030(M*# @*25# :6%6(# C*(30%0(*# P+--i O*590<(0(# 0(C0E6A# *==0T0(0# %K2+*20UL# R4-<6# 6;0-*=0(0# emreder. )456--*3#74&#*-&*#0-=0%6+*(L#P%C*(3*&02*<3*(# bir gemiye binip, evvelâ Antalya’ya, Antalya’dan $(63I+4<26# B'C6&"# N0&BIC# 9*+3*+*&0# 3I+6E6&6C# (0562*=# 1245–1 he# =6&05+*&0# 6&6%'(36# k%C8U# >*# QIB6(6<36# ikamet eden Hazreti Pir, Koçana Medresesi’nde -83*&&0%+0C#>*#0&E63#>6;0A*%0#26U6&" 1253/ 1837’de Memba-4(# 74&# 63+'# R0%6+*%0(3*# -6(636# U*2J6-9*&# *A*(30-0;0(# C*(30%0(*# 8B# %6='&# 26;'+'# 90&# C,T'=# >*&30T0(0# >*# :;"# ?94bekir’in bunu V*>5030#?A<6+L#V*>5030#1'A6=#>*#V*>5030#l6=#302*#IC424UL# A*(6# -6C6-+6&'('# =*+C0(# *2+*30T0(0# 90+30&0&"# Q'%6# ;6-6(36# J*(0E# 90&# -450=# *30(0&# >*# U*C# BIC# =6+*9*# 2*=0E=0&0&"#Q*(30%0(*#0(=0%6U#*3*(+*&*#3*L#=*+C0(#6+3'T'#94# 8B# -6C6-'(# (*E*%0(0# 26(%'='&"# S# 3*>&0(# U*C# BIC# =6('(-'E#90+J0(0#>*#5IM6%'#:;"#/0&<*##906=#*3*&"#

12


:0M&.# d he# -0+,3.# db_c# 2'+'(36# C*(30%0# 0+*# 9*&69*&L# _m!# -8&030# I+34T4# 56+3*# 0C0(M0# 3*A6# :6MM6# J03*(# :6;&*=0# /0&# 0B0(# IT+4# @*&0A# ?A*(30L# R0%6+*%0<(3*\# Seyyid’in müritlerinden Nebi Efendi’ye “Bize bu ilmi zahir kifayet etmez, Mekke-i Mükerreme ve Beyt-i E/&1F" G=&*1%-1" HC31(7%/8" 0$(1" %/I1(%1&;" H/8%1312/" 61&" G=&*1%-1" HC31(" $&$.)?," 6:(3$3)2$" F)&>$++)&A# 3*30T0(0# 90+30&0&"# 70562*=# )*CC*<3*# d_# @696(# d he# g# e# ?2+8+# db_c#=6&050(3*#^*&>0E#)*5-*=<e mülâki olur. ^*&>0E0(# *-&0# 0+*# *&960(# B'C6&6(# 1*2203# :6;&*=+*&0(0(L##94#0=0C,A#*%(6%'(36#C*(30%0(*#)6C6-6='# N*C6# 26(0\# ]*-L# :6;&*=-ül Cem, Cemmül Cem’in :6;&*=0# R*%4+4++65<'(# &456(02*=0# =6&6A'(36(# 426('C# 56+3*# =*+C0(# *30+30T0(0L# 20(*# )*-96-4(# 74&# 63+' Risalesi’nden biliyoruz. ?362'# :6M36(# %I(&6# )*30(*<20# 3*# ;026&*=# *3*(# :;"# /0&L# )'%'&# =6&0C0# 0+*# R4-*+0<2*# 6>3*=# *3*&C*(L# kendisine “Ahadiyet-8+# ]*-W# -6C6-'# -6(636# JK&38T8# :6;&*=0# R*%4+4++65# G1"$"1H# :6;&*=+*&0<(0(# suret-i unsuriyesi olmayan suret-i nuraniyesi =6&6A'(36(# =*+C0(# *30+0&"# NK2+*+0C+*L# dh# R*9028+*>>*+# 1267/ 1851 Cuma gecesi Tevhidi yaymaya memur I+34T4(4# 90+30&0&L# I# J*M*# >*# -8=*6C0U# J8(+*&3*# 0+*&0# J*+*(#C0E0+*&#C*(30%0(*#906=#*3*&+*&"# N4#=6&05*#C636&#B*E0=+0#=6&0C6=+6&#63'(6#>*#I#=6&0C6=# *&C,('# 8;*&0(*# 3*&%# >*&*(# >*# E*25+0C# 26U6(L# =*>503# 6C03*%0(0# 76CE09*(3.# 4%4+8# 8;*&*# =*3&0%# *3*(# :6;&*=0# /0&L#94(36(#%I(&6#)?no)pnPQ#63'2+6#6('+6(#>*#=*>503# (*E*%0#0B*&*(#94#-*%+*T0#=*+C0(#*=-*2*#96E+6&"# d bm<3*#)6(6%='&<6#26U='T'#90&#;026&*=#BIC#-850-# bir netice verir ve Seyyid Muhammed Nur kendisine YQ4=9022*=W#-6C6-'('(#>*&0+30T0(0#=*9E0&#>*#0;56&#*3*&"

13


1291’de Usturumca Melâmîleri ki hemen hemen E*5&0(#98=8(#%*C*(*%0#)*+,-.#I+-4E=4&L#1*22030#36>*=# *3*&+*&"##N4#36>*=*#0M69*=#*3*(#)456--*3#74&L#IT+4# @*&0A#?A*(30<(0(#3*#'%&6&'2+6#2'+'(#6+='#62'('#k%C8U<=*L#6+='# 62'('#0%*#F%=4&4-M6<36#J*B0&-*2*#&6;'#I+4&" d em# 2'+'(36# dd!# C636&# 05>6('# 0+*# :6MM6# J03*&L# avdetinde Kosva Vilâyetinde Arnavutluk ihtilâli zuhur *=-*C+*L#05>6('('#94#05=0+,+*#C6&'E-6C=6(#-*(# *3erek, C4&34T4# )*+,-.# -*%+*T0(0# 5*&56(J0# 90&# %4&*=+*# I+4&%6# I+%4(L#E609*36&#*=-*C=*(#=*>6CC0#*2+*&"# dc! #2'+'(36#=*C&6&# dc!#)*+,-.#05>6('#0+*#:6MM6# J03*&+*&# C0L# 94# %*A*&3*(# 3K(8E=*# dc!c# 2'+'(36# 36-63'# >*# 56+0A*%0# $934&&650-# ?A*(30# 0+*# =I&4(4# :6M'# Q*-6+# EA*(30<3*#9*&69*&#94+4(4&+6&#>*#6>3*==*#>6U4&#18>*2E# Q6(6+'('#J*B*&C*(L#$934&&650-#?A*(30#>*A6=#*3*&" Seyittir, yani soyu Peygamber Efendimize 3626('&"# )'%'&+'# I+34T4# 0B0(# Y$&6U# :IM6W# >*# 7IC=6=8+# N*26(# &0%6+*%0(3*(# K=8&8# Y7IC=6M'# :IM6W# +,C6U+6&'2+6# da tan'('&"# :0M&.# dc!hgdbbm# %*(*%0(3*# >*A6=# *3*&"# F%=4&4-M6#E*5&0(3*#-*3A4(34&" Arapça ve Türkçe olarak elliden fazla eser 9'&6C-'E='&"# N4(+6&36(# 90&# C'%-'# %I59*=+*&3*# =4=4+6(# (I=+6&36(#I+4E-4E=4&"#Q0=69'-';36#2*&#6+6(#&0%6+*+*&0\ 1)- Besmele-0# @*&0A<0(# $B'C+6-6%'a# @*25# N*3&*==0(# YO6&036=W# 63+'# *%*&0(*# N*%-*+*# 0+*# 96E+6-'E+6&3'&"# N4# *%*&0# E*&5# *3*(# :;"# /0&L# *%*&*# N*%-*+*# 0+*# 96E+6('+-6%'('(#%*9*90(0#6B'C+6-6C=63'&" 2 )- Fatiha-0# @*&0A*<(0(# $B'C+6-6%'a# Z6=056# 14&*%0<(0(# J62*=#6B'C#90&#E*&5030&"

14


3 )- Esrar-'# ?;an-'# )456--*302*# @*&50a# ?;6('(# 6B'C+6-6%'#-6502*=0(3*30&#Y@*&5-i Ezan-'#)456--*3.W# 0%0-+0# *%*&0(0(# 62('%'3'&L# %63*M*# 0%0-# A6&C+'+'T'# >6&3'&"# ?;6('L#-*&6=0U#>*#-6C6-6=6#=6=90C#*3*(#90&#&0%6+*30&"## 4)Risale-i Tevhid-ûl Behiyye: Fenafillâh mertebelerinden#965%*3*(L#90&#%62A6+'C#90&#&0%6+*30&"# 5)- Risale-i Suluk-0# :6C0C6=a# N*C6# -6C6-+6&'(36(# bahseder. 6)Risale-0# )8&E03-8+# FEE6Ca# Z*(6A0++,5# -*&=*9*+*&0(3*(# 965%*=-*C=*# >*# I(+6&'# 6B'C+626(# 90&# risaledir. 7 )- Risale-i Salihiyye: Önemli bir eser olup, Seyyid )456--*3#74&<4(#56+0A*+*&0(3*(#16+05#R'A6=#?A*(30<2*# 90;;6=# C*(30%0# =6&6A'(36(# 26;'+'UL# 5*302*# *30+-0E=0&"# R0%6+*L#-*+,-*=#(*E*%0(0(#=6+0-#>*#=*+C0(#=6&;'('#0B*&0&"# 8 )- Risale-i Fi Beyan-'# 14+4C-0# @*&06=# >*# V6&0C6=# >*# Hakikat: Meratip ve makamattan bahseden bir risaledir. 9 )- Risale-i Menba-un Nur Fî Ruyetir Rasul: Bu &0%6+*3*L# 1*2203# )456--*3# 74&# C*(30# 5626='('# >*# JK&38T8#-6(6+6&'#6(+6='&" 10)-Hz. Pir’in (kendi) Salâvat-'# @*&0A*<%0(0(# @*&50a# N0;;6=# 38;*(+*-0E# I+34T4# 16+,>6=-'# @*&0A*<(0(L# 20ne C*(30%0#=6&6A'(36(#E*&5#*30+-0E#56+030&"### 11)- Risale-i Nokta-Tül-N*26(# @*&5-0# C*+,-'# G(4=C4H# :;"# $+0a# :;"# $+0<(0(# Y?+# P+-8# 7IC=6=8(W# 302*# 96E+626(# %K;8(8(# 6B'C+6-6%'3'&"# N4# E*&50(3*(# 3I+62'# 1*2203# )456--*3#74&<6#Y7IC=6M'#:IM6W#(6-'#>*&0+-0E=0&"#N4#

15


risalenin Fazl-'# :4&4A.<(0(# CI>4+6(# -8&E030# 10(M6(+'# )65-4=<4(#0M63'#I+6(#(IC=6M'+'C+6#0+J0%0#2IC=4&"# 12)-# :;"# /0&<0(# A6&C+'# CI(4+6&36C0# JK&8E+*&0(0# 0B*&*(L## C8B8C#90&#&0%6+*%0a#N4#&0%6+*#3*T0E0C#CI(4+6&'#0B*&*(L#6+='# 6(6# 96E+'C=6(# I+4E-6C=63'&"# N4(+6&L# Vevhidiye nefs, nefsler ve gökler ve tenezzülat, ruh-u Muhammediye, ümmet-0# )456--*302*L# &82*=L# -8&E03-i kâmil ve (*A%0(#0526%'3'&"## 13)-# :6M'# N62&6-'# O*+0# :;"<(0(# N0&# N*20=0(0(# @*&50a# N828C# >*+0# :6M'# N62&6-<'(# Y[6+69'-# 90&# E6&# 26&6=-'E# iki cihan aresindeW# 302*# 96E+626(# 0+,5.%0(0(# 6B'C+6-6%'3'&" 14)-# @*&5-i Kelâm-'# :;"# $+0a# :;"# $+0<(0(# Y),<+# 56+C8# A0<=# =0-%6+0W#302*#96E+626(#%K;8(8(#E*&5030&"# 15)-# @*25# $5-*3# N"# P3&0%<0(# 16+,>6=-'# @*&0A*<%0(0(# @*&50a# # :;"# /0&<0(\# Y)8&E03-0# Q6-0+L# )4C6&&*9# P++,++65L# Halif*20# N6='(W# 302*# ;0C&*==0T0# 1*2203# $5-*3# N0(# P3&0%# Hazretleri’nin Arapça olan Salâvat-'#@*&0A*<%0(0(#/0&0-0;# =6&6A'(36(#V8&CB*#I+6&6C#E*&5#*30+-0E#56+030&"# 16)-# @*25-ül Ekber Muhyiddin-i Arabî Hz.’nin Bir Q6%03*%0(0(# @*&50a# @*25-ül Ekber Muhyiddin-i Arabî Hazretleri’nin vahdet-i vücudu konu alan bir C6%03*%0(0(#C'%6#90&#E*&5030&"#### 17)-#@*25-ül Ekber Muhyiddin-i Arabî Hz.’nin Ahadiyet R0%6+*%0<(0(# @*&50a# # @*25-ül Ekber’in Ahadiyeti konu 6+6(# 94# BIC# K(*-+0# &0%6+*%0(0(# :;"# /0&# =6&6A'(36(# E*&5030&"###

16


BESMELE- *)$' < "*9!_%&9S9V_ Bismillahirrahmanirrahim Besmele-0# E*&0A=*# qRahman’ ve ‘Rahiym’ isimleri 0+*# %'A6=+6(6(# Y# ALLAH “ # 0%-0# E*&0A0# Tecelli-i fiilidir. P(%6(# 0E# 26U6&C*(L# 2*&C*(L# 0B*&C*(# “Bismillahirrahmanirrahim” der ve Rahman ve Rahim olan Al+65<=6(#96EC6#A60+L#26(0#26U6(#>*#0E+*2*(# I+-63'T'('#38E8(8&" O*# 62('# ;6-6(36#C*(30%0(0#3*# *(# C8B8C# 0E+*30T0# 0E+*&3*(# =6-6-'# 0+*# A,(0# 90+0&%*L# 0E=*# 94# =*M*++0# $++65<'(# insana olan fiili tecellisinden ibarettir. Bu tecellide Allah 0(%6(6# 0E# 0+*# =*M*++0# *3*r. Bu tecelli gerçek sülûkun56C0C6=#2I+4(6#J0&-*(0(#96E+6(J'M'3'&" X0(*# ]*(69'# $++65# 0B0(# Tecelli-/* V8J6./# >6&3'&"# $++65<'(# 94# =*M*++0%0# 3*# 2*&C*(L# 0B*&C*(# >*# 94(+6&6# 9*(;*&# 0E+*&3*# A00+0# %'A6=+6&36(# >*# C43&*=# >*# 9*(;*&+*&0(0(# $++65<'(# %'A6=-'# %494=02*%0nden ibaret I+4UL# 5*U%0(0(# ]*(69'# :6CC<'(# %'A6=+6&'(36(# 94+4(34T4(4# 38E8(*&*CL# C*(30-0;0(# 94(+6&'(# =8-8(3*(# A,(0# I+34T4-4;4# 90+*M*C# I+4&%6CL# 94# =*M*++02*#3*#$++65<'(#%'A6=0#=*M*++0%0#3*(0+0&" O*# 20(*# ]*(69'# $++65# 0B0(# 90&# 3*# Tecelli-i Zati >6&3'&"# N4# =*M*++03*\# >8M434(# 26+(';# $++654# l8+-Celâl :6;&*=+*&0(*# -65%4%# I+34T4(4# 38E8(*&*CL# 0(%6(# A00++*&0(3*(# >*# %'A6=+6&'(36(# A,(0# I+34T4# J090# >8M434(36(# 36# A,(0# I+6M6C# I+4&%6L# 94# =*M*++0# $++65<'(# zati tecellisinden ibarettir.

17


PE=*# 0(%6(# 94# 8B# =*M*++03*(# 569*&%0;# I+arak Besmele-0#E*&0A0#%K2+*&%*L#3*-0E#I+-6;"#Z6C6=#0(%6(#94# üç tecelliden hepsini bilerek söylerse, o zaman 56CC'2+6#9*%-*+*20#3*-0E#I+4&" V*M*++0+*&# *-0&# 56+030&L# 94(4(# %K;# 0+*# 0+0EC0%0# olamaz. Ancak bu hal, bidayet ehlinin-henüz tevhid ilminde 96E+6(J'B=6# I+6(+6&'(# 56+030&"# Z6C6=# =*>503# 0+-0(3*# 90&# &*59*&0(# 6&6M'+'T'2+6# -*%6A*# 6+-'E# ehli nihayete#J*+0(M*\#I(+6&#J8;*+#0E+*&#0+*#cemde ve günah %62'+6(#0E+*&#0+*#farkta bulunurlar. X6(0# C*(30+*&0(3*(# B'C6(# J8;*+# 0E+*&0# C*(30+*&0(*# (0%9*=# *=-*20UL# 96E6&'+'# C'+3'T'(36(# 3I+62'# $++65<=6(# 90+*&*C# 56-38# %*(6# *3*&+*&"# PE+*30C+*&0# J8(65+6&'# 36# C*(30+*&0(3*(#90+*&*C#U0E-6(#I+4&+6&"# [8(C8# ]*(69'# :6CC# Q4&<6(-'# Q*&0-<0(# ?(# 70%6# Suresi’nin 79. ayetinde: ( Ma esâbeke min hasenetin feminallahi ve mâ esâbeke min seyyietin femin nefsike )#Y16(6#020+0C=*(#0%69*=#*3*(#5*&#E*2#$++65<=6(# >*# %6(6# CK=8+8C=*(# 0%69*=# *3*(# 5*&# E*2# C*(30# (*A%0(3*(30&"W#9424&-4E=4&" N4#-6C6-6#:;"#@*25-ül Ekber (R.A) efendimiz: ( Ve kün fil cem-i vel fark-8* .+@?4* J/* 76@-adis183@/4*R “Bu veçhile ce-#>*#A6&C=6#94+4(#C0#3IT&4#2I+6# 4+6E6%'(# >*# 90&0(0(# =*&C# *30+-*%02+*# 26(+'E# 56&*C*==*# 94+4(-626%'(W#%K;+*&0#0+*#0E6&*=#*=-0E+*&30&"

18


<9^ I9- *)$' <$]" "*9!_%&9S9V_ Bismillahirrahmanirrahim Malûm ola ki Besmele-0# @*&0A<=*# 8B# 0%0-# >6&3'&"# Biri ismi celâl ki Allah, ismi zat"#PC0(M0%0#0%-0#C*-6+30&#C0# er-Rahman, ismi 18J6.. Üçüncüsü ismi cemaldir ki erRahim, ismi ef’al’dir. N4(36(#-6+`-#I+34#C0#N*%-*+*\#0%-0#;6=#>*#%'A6=# ve ef’al’dir. Yani tecelli-0# 0+650L# ;6='L# %'A6='# >*# *A<6+0# 0+*# âlem, vücuda ge+0U# -*>M4=# I+34"# l6=L# %'A6=# >*# *A<6+# I+-62'(M6# 90&# E*2# >8M436# J*+-*;"# ?A<6+L# %'A6=# -6;56&'3'&"# Elhamdülillâh: Hamd demek; Hakk Tealâ :6;&*=+*&0#;6='('#%*(6#*=-*C=*30&"#R*%4+4++65#G1"$"O"H#\ ( La uhsi senai aleyke ente kemâ isneyte aleyke nefsike ) buyurd4"# X6(0# :6CC#V*,+,# ;6='(6# +,2'C# I+6(# =6;0-6='# C0-%*# 56%&*3*-*;"# $(M6C# 90-nihaye olan, ;6='(6#+62'C#>*#-6+4-34&"#S+#56-38+0++,5='&" Rabbil-âlemin:# X6(0# ;6='2+6# >*# %'A6='2+6# >*# *A<6+0# ile âlemini zuhura getirip ve her an imdat eden Rabbilâlemine hamd mahsustur. Âleminden murad -65+`C6=='&"# Evvelâ Ruh-8* S;-677+3 (S.A.V.)’dir ki, ismi N*30#-6;56&'3'&"#PC0(M0#Ruh-8* 4164/L#(*A%0#(6='C6L#0%-0# N6.%# -6;56&'3'&"# kB8(M8# TabiatL# 0%-0# N6='(# -6;56&'3'&"# ^K&38(M8# Heyulâ, 0%-0# $50&# -6;56&'3'&"# N*E0(M0# )+@/2D* ismi Zahi&# -6;56&'3'&"# $+='(M'# Cismi Küll, 0%-0# :,C0-# -6;56&'3'&"# X*30(M0# 9,CD* ismi Muhit -6;56&'3'&"#

19


Sekizinci Kürsi, 0%-0# @*C`&# -6;56&'3'&"# Dokuzuncu Felek-i Atlas# 0%-0# i6(0# -6;56&'3'&"# Onuncu Felek-i Menâzil, 0%-0# )4C6330&# -6;56&'3'&"# On birinci Felek-i Zuhal, 0%-0# R699# -6;56&'3'&"# S(# ikinci Felek-/* S?C.+,/D* 0%-0# o+0-# -6;56&'3'&"# S(# üçüncü Felek-i Merih, 0%-0# Q650&# -6;56&'3'&"# S(# dördüncü Felek-/*)+71D*0%-0#74&#-6;56&'3'&"# S(# 9*E0(M0# Felek-i Zühre, ismi Musavvir -6;56&'3'&"# S(# 6+='(M'# Felek-i Utarit, ismi Muhsin -6;56&'3'&"# S(# 2*30(M0# Felek-i Kamer, ismi Mübin -6;56&'3'&"# S(# %*C0;0(M0# Felek-i Esir, 0%-0# Q,9';# -6;56&'3'&"# S(# 3IC4;4(M4 Küre-i Hava, ismi Hayy -6;56&'3'&"# X0&-0(M0# Küre-i Mâ, ismi Muhyi -6;56&'3'&" Yirmi birinci Küre-i Türab, ismi Muhit -6;56&'3'r. Yirmi ikinci Maden, 0%-0# $;0;# -6;56&'3'&"# Yirmi üçüncü Nebat, r r -0r Rr r ;6Cr -6;5N&33'&"# Yirmi dördüncü Hayvan 0%-0# )430+# -6;56&'3'&"# X0&-0# 9*E0(M0#Cin, 0%-0#n6=0A#-6;56&'3'&"# X0&-0#6+='(M'#Melek, 0%-0#Q6>022#-6;56&'3'&"#X0&-0# yedinci 4164D* ismi Camii -6;56&'3'&"# X0&-0# %*C0;0(M0# Mertebe-/* 4164D* Refiü’d-3*&*M,=# -6;56&'3'&"# N4# âlemlerin mürebbileri ve sahipleri Hakk Teâlâ Hazretleridir. Errahmânirrahim: Yirmi sekiz âlemi icad eden Rahman ve imdat eden Rahim’dir. Malikî yevmiddin: Yevm-0# C'26-*=# -6+0C0L Allah Teâlâ Hazretleridir. Yevm-0# C'26-*=# 3*-*CL# 2*>--i :6E0&# >*# (*E0&30&"# S+# -*>==0&"# :69*&3*# >6&03# I+34T4# üzere; Q*/H6*7W.+2*6:3?*@67+.*@8A67+.?-?*R#26(0#C0E0# K+38T8#>6C0=#C'26-*=0#CIU6&#3*-*C=0&"

20


f+-*C# 0C0# C'%'-3'&"# N0&0# Mevt-/* -./A6,/L# 30T*&0# Mevt-i*_H38,6,/’dir. Mevt-0#s;3'&6&0L#5*&# E*2#K+8&# ( küllü 4+J1/* H6/0+.?27+L.* R# G?(9026L# dgchHL# 5*&# C0E0# -*>=0# zevk eder. Ve Mevt-0# P5=026&0L# C,-0+0(*# -65%4%=4&"######### ( Mutu kable ente mutu ) haberde varid oldu. Mevt-i P5=026&0# A*(6A0++,5='&"# S+# =60A*-i Aliy*+*&0(# 56E0&+*&0# >*# (*E0&+*&0#38(2636#I+4&" Mevt-0# s;3'&6&0+*&0L# 3,&-'# A*(636(# 3,&-'# 9*C626# irtihalleridir. Ve bu taife mekân ile mukayyet I+-63'C+6&'# J090L# C*>(# 0+*# 3650# -4C622*=# I+-6;+6&"# Q,-0+0(3*(#I+-626(+6&'(#-*>=+*&0#6(M6C#';3'&6&030&"#O*# anlar iki taifedir; Mümin-i tâki ve kâfir-0#E6C0" Mümin-i tâki, badel-mevt ruhu illiyin ile mukayyet olur. Kâfir-0# E6C0L# %0MM0(# 0+*# -4C622*=# I+4&"# # )8-0(-i tâki, tecelli-i cemalde olur. Kâfir-0#E6C0L#=*M*++0-i celâlde I+4&#C0L#-*>6+033*#=*>A0C0#>*#65;#*2+*30T0#%'A6ta göredir. R45+6&'#C0-0# 5'(;'&# >*# C0-0# -62-4(# >*#C0-0# 5622*# >*# 6C&*U"# :*&C*%# C*%9# *2+*30T0# %'A6=# %4&*=0(3*# %0MM0(3*# hapsolur. Ve devri daim ile kail olanlar, “tenâsuh ve temâsuh ve tefâsuh ve terâsuh” olur deyu -*;5*U+*&0# 96='+3'&"# V*(,%45# -6(6%'a# &45-' insan nez oldukta yine beden-i insana hal olur demektir. Temâsuh; beden-i hayvana hal olur. Tefâsuh; nebata hal olur. Terâsuh; madene hal olur demektir. Lâkin “nebata, madene hal olur ise, ilel-ebed C6+'&L# 3*>&*=-*;"# :62>6(6# >*# 0(%6(6# 56+# I+4&%6# devreder” deyu, bu kavli diyen taife Devriye mezhebidir ki onlar, Yahudi ve Mason ve Protestan ve gayrileridir. Ve bu mezhepçe tebdil-i meratib ve taayünat +,;'-#J*+0&"#l0&6#l*23#$-&#I+-6;#>*#N*C0&#N*E0&#I+-6;"#

21


P(%6(#562>6(#I+-6;L#(*96=#562>6(#I+-6;"#l0&6#=,6==4l +6;'-#J*+0&" AA6@+* 460:?3?* L+* /AAW@+* 4+1.6]=4: Yani Ya $++65t# 1*(0(+*# %6(6# 0963*=# *3*&0;"# P963*=0-0;L# =6+*9-i cinân ve havf-'#(0&,(#0B0(#>6&+'T'-';#0+*#3*T0+30&" -3/46118,W.6]2-müstakima# 1'&6=-'# -8%=6C0-L# C,-0++*&0(# %'&6=-'# -8%=6C0-030&# C0# Tevhid’dir. ( Kul hazihi sebiyliy ed-ü illallahi ) (Yusuf 12/108) ferman'# 0+,5.# 0+*# %690=# I+34# C0L# -8&E03# 36>*=0# 0+*# I+4&"# )8&E03L# E*&06=#>*#=6&0C6=#>*#56C0C6=#569*&36&'#I+-6C#+6;'-#J*+0&" V8,W.622+H/4+* +4]67.+* 62+A-/7a# S+# %'&6=-'# -8%=6C0-# *(9026# >*# C,-0+0(# %'&6=+6&'3'&# C0L# V*>503-i 1'&A<6#C636&" Gayr’l-7603Y:/* 62+A-/7: Onlar Yahudilerdir ki, âlemi mevcut ve Hakk Tealâ Hazretleri’ni makul tutarlar. Velâd-dâllîna# S(+6&# 76%,&,+6&3'&# C0L# 56+C6# :6CC# 302*(+*&30&"# :6;&*=0# P%6# >*# J62&0+*&0# 56CC'(36# 3*30C+*&0# gibi. Vallahü âlemin ve sellallâhü aleyhi ve âlihi vesahbihi vesellim ecmain.

22


ESRAR-I EZAN-_*S`I9SS$# P$* 9&$PI VV$&9^a*F$VV$&9S Bismillahirrahmanirrahim Elhamdülillahi rabbil âlemin vesselâtü vesselâmü alâ hayri halkihi Muhammedin ve alihi vesahbihi ecmain. Amma bade. Malûm ola ki Fatiha Suresi ümmül Kur’an’da -*&6=090# 0+,5.2*# 9*E=0&a# ?>>*+C0%0# )*&=*9*-i Ulûhiyet ki Elhamdülillâh, ikincisi Mertebe-i Rububiyet ki Rabbil Âlemin, üçüncüsü Mertebe-i Rahmaniyet ki Errahman, dördüncü Mertebe Rahimiyet ki Errahim, 9*E0(M0#-*&=*9*#)6+0C02*=#C0#)6+0C0#2*>-0330(<30&" Yani ulûhiyet sahibinin ismi Allah, rububiyet sahibinin ismi Rab, Rahmaniyet sahibinin ismi Errahman, Rahimiyet sahibinin ismi Errahim ve malikiyet sahibinin ismi Malik’tir. P-30# Z6=0562'# E*&0A=*# I+6( ecmai hamse: 1-Allah, 2-Errab, 3-Errahman, 4-Errahim, 5-Malik. PE=*# ?;6(-'# )456--*302*<3*# I+6(# *>>*+6# 3K&=# kere “Allahuekber” demek: Yani ulûhiyet sahibi olan Allah; Errab, Errahman, Errahim ve Malik’ten Ekberdir#>*#94(6#0E6&*==0&" Zira ulûhiyet, rububiyetden, rahmaniyetden, &650-02*=3*(# >*# -6+0C02*=3*(# (*6-# >*# *E-*+30&"# l0&6# 4+`502*=L# -*>M436=6# >*# -634-6=6# E6-0+30&"# Q0# &494902*=# -*>M436=6# 56%='&"# O*# R65-6(02*=# (66-# 0M63'(6# 56%='&"# O*# &650-02*=# (66-# 45&*>02*2*# 56%='&"# O*# -6+0C02*=L# -8+C*# =6%6&&4A6# 56%='r. Ulûhiyet ise M8-+*2*#E6-0+30&"

23


Bundan ötürü ulûhiyet sahibi olan Allah, cümle -*&6=0U# %650U+*&0(3*(# *C9*&30&"# PE=*# ?;6(-'# Muhammediye’de evvela dört kere “Allahuekber” denilmesinin sebebi budur. )6+4-#I+6#C0#M*-#0C0#C'%'-3'&"#N0&0(M0#C'%-'#M*-0# ilahiye ki, cemi meratibi ilahiye müteaddit ise de lakin zat vahidedir. Yani Errahman, Errahim, Elkuddus ilâ -6+,# (0562*=*# 3*# M8-+*%0(0(# M6-00# ;6=='&"# X6(0# $56302*=8+# ]*-# C0# $++65<='&"# PC0(M0# C'%-'# M*-0# )456--*30# C0L# -8-C8(6=# -65*%0# >*# 6%+'# Muhammed’dir. Ve mümkünat Muhammed’in tafsilidir. PE=*# M*-0# 0+650# :6CC<'(# 96='('3'&# >*# M*-0# )456--*30# :6CC<'(# ;650&030&# C0L# ?;6(-'# Muhammediye’de iki kere “$C-+3?+42W/26-+* /226226-E 3*-*Ca#90&0%0#M*-0#;650&*30&\#W#?E5*3#E4543#*3*&0-#C0L# en lâilahe illallah ondan gayri zat yoktur.” Ve birisi M*-0#96='(3'&\#Y?E5*3#26(0#E4543#*3*&0-#C0L#*(#+,0+65*# illallah bu dahi andan gayri zat yoktur.” ]*-0#;650&#-6C6-'#E*&06=='&"#:6;&*=8+#M*-"#]*-0# 96='(L# -6C6-'# 56C0C6=L# -6C6-8+# M*-30&"# ?T*&# 0C0%0(0# M*-# *3*&%*(L# -6C6-'# M*--8+M*-# I+4&"# PE=* iki kere Ezan-'# )456--*302*<3*# Y?E5*38*(+,0+65*# 0++6++65W# demenin sebebi budur. Ve malum ola ki, Cemi Muhammed Resulullah G1"$"O"H#E65%'#*(>6&+6&'#M*-0#0(%*#>*#M0(*#R*%4+L#26(0# :6CC<6# 36>*=# *3*&# JK(3*&0+-0E=0&"# N*+C0# M*-0# -8-C8(6=# &450# *(>6&+6&'# :6CC<6# 3airdir. ( Küntü nebiyyen ve âdeme beynel mai vettiyn ) 5630%0#E*&0A0#94(6#0E6&*==0&"# Bundan ötürü Ezan-'# )456--*302*<3*# 0C0# C*&*# “+C-+3?+44+*7;-677+3+4*,+1;2;226-E okunur. Bir C*&*#0(%*#36>*==0&#>*#90&#C*&*#M0(*#36>*==0&"#PE=*#?;6n-'#

24


)456--*302*<3*# 0C0# C*&*# Y*E5*38# *((* Muhammeden Resulullah” demenin sebebi budur. N4&626# C636&# -8*;;0(L# 94# C*+0-6=# 0+*# C'9+*2*# C6&E'# -8=*>*MM05# *3*&# I+34T4# 56+3*# ?;6(-'# Muhammediye’yi okur. Ve malum ola ki, Hakk Tealâ Hazretleri Âdem $+*250%%*+6-<'#5alk edip, Vadii Numan’da yani Sahra-i $&6A6=<=6# ;8&&02*=0# 6&C6%'(36(# 05&6B# *30UL# %8*36('# 6&C6%'('(# %6T# =6&6A'(36(# >*# *EC0262'# %I+# =6&6A'(36(# 05&6B# *2+*30"# 1603# *5+0# 2*-0(# >*# *EC'26# *5+0# E0-6+"# “Elestü birabbiküm” 50=69'# -8%=*=6U# I+34"# 1603# (0362'# 0E0=0U# Y9*+,W# 3*30+*&# >*# *EC'26# (0362'# 0E0=0U# takliden “belâ” dediler. P-30# -8*;;0(# ?;6(-'# )456--*30<20# IC4&C*(L# 96E'('# 90&# C*&*# %6038# 0(%*# %*+6=6# 36>*=# *3*&"# O*# 90&# C*&*# %6038# M0(*# 36>*=# *3*&"# O*# %I+# =6&6A'(6# 96E'('# dönüp iki kere “Hayyeallelfelah” okur. Bir kere *EC0262'# 0(%0# A*+656# 36>*=# *3*&L# 90&# C*&*# *EC0262'# M0(0# felaha davet eder. Yani tevhide davet eder. Felaha davet eder. Yani =*>503*# 36>*=# *3*&"# V*>503# 62(0# A*+65='&"# PE=*# ?;6(-'# )456--*302*<3*# 0C0E*&# C*&*# Y:622*6++*+A*+65W# demenin sebebi budur. Malum o+6# C0# 963*54# -8*;;0(# C'9+*2*# C6&E'# dönüp iki kere “Allahuekber” demek; bir kere hazreti J6296L# 90&# C*&*# 56;&*=0# E*563*=*L# 26(0# 56;&*=0# J629# 56;&*=0# E*563*=3*(# *C9*&30&"# O*# :6CC# V*6+,# -*&6=0U# 56%*902+*#=*C*%%8&# *3*&"#n6C0(#$56302*=8;# ;6=#I+34T4# gayri yoktur. Q*%&*=# 65>6+# I+34T4# 0B0(# *;6(36# Ylailahe illallah”L# 26(0# ;6='(36# *56330&"# ( Feeynema tüvellü

25


fesemme veçhullah )# 26(0# ;650&*(# >*# 96='(*(# >*# 50%%*(#>*#-6(*(#90+,#56%&#>*+6#C623#:6CC<3'&" Q* F+2/226-/2* 7+C,/@;* L+2* 760,/:?* J++A4+76* tüvellü fesemme veçhulla-O* 446226-+* L61/;4* âliym) (Bakara 115) Bu ayetin sebebi nüzulü: %6569*+*&3*(# 90&# C6B'# %*A*&3*# I+4UL# %0%+0# 90&# 56>636# C'9+*2*# =65&0-*# *30U# (6-6;# C'+3'+6&"# N63*54# %0%# 6B'+'(M6#C'9+*#C,9*2*#0%69*=#*=-*20UL#(6-6;+6&'('#063*# etsinler mi diye Hz. Resulullah (S.A.V.)’e gelip sual ettiler. Bu ayet nazil oldu. X6(0# 5*&# (*&*2*# 3K(*&%*(0;# :6CC<'(# 90&# 28;8# >6&3'&"# N0&# 28;*# 56%&I+-6;"# ]*%*30(# C'9+*%0# C,9*30&L# 6-6#0(%6('(#C'9+*%0#>*B50#:6CC<3'&"#n,#C62'3#>*+,#56%'&# ;0C&0# 360-0(# C'9+*%0# I+34T4# J090# >*# C,9*# >8M434# Hakk’d6(#90&#>*B5*30&"#O*#M*%*3#C'9+*%0#C62'3#=6&0C02+*# I+-6%'#*-&0# :6CC<+6# I+34"# ]*%*3*# -4C622*=# C'9+*3*(# gayri olmaz. Zira cesed mukayyeddir. Vallahu yekulül Hakk vehüve yehdissebil ve Sâllallahu ala seyyidina Muhammedin ve ala alihi vesahbihi ecmain. Velhamdülillahi Rabbil âlemin. Temmetül risaleyi Ezanil Muhammediye

' V9&$- *^$FI #a]&*b$I PP$

26


Bismillahirrahmanirrahim Elhamdülillahi Rabbilalemin. Vesselâtü ala seyyidina mürselin ve ala âlihi vesahbihi ecmain. #)6+4-# I+6# C0# V*>5030# 0+650# 8B# C'%'-3'r. Evvelki, Tevhidi Ef’al’30&"#V*>5030#*A<6+#3*-*C\#oE'C#I+6(#C0-%*# ef’ali hissiye ve ef’ali kalbîye ve afakîye ve enfüsîye >*&6%'(36# :6;&*=0# )6E4C<4# C6+902+*# -8E65*3*# *3*&L# 5*&# A00+0# 50%%*3*&# 0%*L# -6E4C4(# A00+0# I+# A00+# 0+*# ;650&# I+34T4(4#;*>C#*3*&" PC0(Misi, ^+L-/3/* V8J6.<3'&"# V*>5030# 1'A6=# 3*-*C\# oE'C# I+6(# C0-%*# :6;&*=0# )6E4C<4(# *>%6A'# C*-6+0(0L# C*-6+0#-65%4%4(36#>*#-6C4+8(3*#C6+90#0+*#-8E65*3*# eder. Her mevcut, mahsus ve makul her birisi Hazreti )6E4C<4(# 90&# C*-6+# %'A6='('(# -6;56&'3'&"# oE'C# I+6(# kimse H6;&*=0# )6E4C<4(# C*-6+# %'A6=+6&'('# ;*&&6='# ,+*-0(#>*&6%'(36#;*>C#*3*&" Üçüncüsü, Tevhidi Zat<3'&"# V*>5030# ;6=# 3*-*C\# O653*=0# ;6=02*20# C*%&*=0# -*;650&# 0+*# -8E65*3*# etmektir. Ve kesreti mezahiri, vahdeti zatiye ile -8E65*3*#*2+*-*C=0&"#O653*=0#;6=02*(0(#;454ru kesret iledir. Ve kesretin vücudu vahdet iledir. Vahdet tekessür etmeyince âyanda zahir olmaz. Ol kesret :6;&*=0#)6E4C<4(#;6='3'&" S+# -*&6=09#0C0#C'%'-3'&"# N0&0%0#-8*%%0&*30&"#?%-60# ;6=02*# >*# *>%6A'# A00+02*30&"# O*# 90&0%0# -8=**%%0&*30&"# ?+>6('# 50%%02*# >*# 6C+02*30&"# )6C6-'# >*+62*=0(# (0562*=0# 9434&"# i62&'# -6C6-# 2IC=4&"# $(M6C# )6C6-'# )456--*302*<30&"#S(6#C0-%*#>6%'+#I+6-6;"#O*&*%*+*&# >6%'+#I+4&+6&"##:4L#54L#54D

27


' V9&$- *Va&c%- *I9% %9^ Bismillahirrahmanirrahim Elhamdülillahi Rabbilalemin. Vesselatü vesselamü ala seyyidina Muhammedin ve âlihi vesahbihi ecmain. Ve bade malum ola ki, tevhid üçtür. Tevhid 3*-*C\#:6CC<'(#>650=+0T0(0#C6+U#0+*#;*>C#*=-*C=0&"# Evvelki Tevhidi Ef’al. Tevhidi ef’al demek; cemi 56+C#*A6+4++65#I+34T4(4#90+0U#>*#5*&#A00+0(#&4-yeti indinde I+# A00+0(# 62(6%'(36(# :6;&*=0# )6E4C<4# -8E65*3*# etmektir. PC0(M0# ^+L-/3/* V8J6."# V*>5030# %'A6=# 3*-*C\# 56+C=6# ;650&#I+6(#%'A6=#62(6%'(36(#:6;&*=0#)6E4C4#-8E65*3*# etmektir. Üçüncü Tevhidi Zat. Tevhidi zat demek; cemi 56+C'(# 90+,# 54+`+# >*+6# 0==0563# ;6='# :6CC# 0+*# >8M4=+6&'# 90&# I+34T4(4#;*>C*(#>*#C*EA*(#90+0UL#56+C#62(6%'(36(#l6=0# )6E4C<4#-8E65*3*#*=-*C=0&" S+,.+:+/* V8338@/A+# 8B# C'%'-3'&"# N4# 8B# C'%'-# tevhidden ibarettir. Ama kurb mertebesi ittihattan 096&*==0&"#P==0563'(#3K&=#-6C6-'#>6&3'&a Evvelkisi Ma@678*d+7<30&"#)6C6-'#M*-#3*-*C\# :6CC<'# ;650&# 0+*# 56+C'# 96='(# 0+*# -8E65*3*# *=-*C=0&"# 70=*C0-#:630%0#7*9*>.3*#>6&03#I+34T4#J090\#Q* 446226-+* yekulu ala bilisani abdihi semiallahulimen hamide) N4#-6C6-36#56+C#62(6#I+34"#$2(6+6&'(36(#:6CC#;650&# oldu.

28


PC0(M0# -akam Hazretül Cem’dir. Hazretül cem 3*-*C\# 56+C'# ;650&# 0+*# :6CC<'# 96='(# 0+*# -8E65*3*# *=-*C=0&"#70=*C0-#5630%0#C4=%03*#>6&03#I+34T4#J090\### ( Küntü semaullezi yesmeu bihi ve besaraullezi yubsirubihi ve lisanehullezi A+4./@;:/-/* L+* A+3+-;22+./* A+:./C?:/ha ve ,/G62+-?22+./*A+7C/:/-6*:/*K6A,/*H62/@*R#$;6#>*#C4>62'# cümlesi bu makamda Hakk’a ayine oldu. Ayinesinden halk zahir oldu. Üçüncü makam Cemmül Cem<30&"# )6C6-'# M*--8+# M*-# 3*-*C\# 96='(# ;650&# M8-+*%0(0# :6CC<'# -8E65*3*# *=-*C=0&"# 70=*C0-# 62*=0# C*&0-*3*# >6rid I+34T4# J090\# ( Hüvel evvelü vel ahirü vezzahirü L+2:6.84* R# N4# -6C6-36# 96='(# I+6(# -4=+6C='&"# l650&# I+6(# -4C622*==0&"# ?>>*+# -4=+6C='&L# 650&# -4C622*==0&"# ]8-+*%0#:6CC<3'&" Dördüncü makam Ahadiyetül Cem’dir. Ahadiyetül cem demek; Makam-'# )456--*3<30&"# :;" )456--*3#G1"$"O"H#C63*-0#8;*&*#I+6(#6(6#>6%'+#I+4&" Cemmül cem kaba kavseyn, ahadiyetül cem ev *3(63'&"# )6C6-'# 656302*=8+#M*-#3*-*C\# -4C622*==0&L# C623'#&*A#I+-6C='&"#Q,+*++658=66+6#Q*%?22/*C+A/4*-62/@?4* illâ veche )#942&4+34T4#J090"# Velhamdülillahi Rabbil Âlemin.

29


I9[9*' V9&$^ *Sa') # &*`))9% &*%ab'9* S$F&9"9*F$*Sa') #$"9*$))_I_&*%9S & &* Sa%$SS$&*9' < *b &&TI* $VV$PP #$&*\ P'*S`I9SS$#*"`'`&*9'9bU Bismillahirrahmanirrahim ?+56-38+0++650++*;0# =*M*++0# 90;6=00+# 659690+# 4E6C"# Fevahdehu evvelen bil ef’6+# 6+*+# 0=+6C# >*# E65038# -*A6=058+# %'A6=# ?+# C,-0+*=0# -0(# *%*&0# 0%-*58+# 56+,C# >*# 8&4M4#9056#0+*250#A0+C8++0#0+6#M*-6+0#-8E=6C#>*#%6++6++658# ala seyyidina Muhammedil mürsel bil ahdi velmisak ve 6+6# 6+050# >*%659050# >*%*++0-# *5+0;;*>C# >*# +0E=026C# >*# bade. Malu-#I+6#C0#=6&0C0#-6&0A*=#8B#C'%'-3'&"#?>>*+C0%0# /27+2* A6@843'&"# X6(0# $++654# V*6+,<2'# 3*+0+# 0+*# 90+-*C"# Tariki ikidir. Evvelkisi istidlali bil misaldir. Yani Hz. )6E4C<4(# *>%6A+6&'('(# -0%+0(0# C*(30(3*# 0%96=# *3*&%0("# )*%*+,\# %'A6=+6&'# C43&*=L# 0&63*=L# 0+0-L# 56yat, semih, 96%6&L# C*+,-# >*# =*C>0(# ;6='(6# %690=# I+34T4# J090# 3650# 6%6&+6&'('#C*(30#;6='(6#0%96=#*3*&%0("# N4# %'A6=+6&'# C*(30# ;6='(36# -8+,56;6# *30U# Halik’a isbat edersin. Zira Sanii Tealâ sireti üzere %6(6='('# 0M63# *3*&"# N4# -6C6-36# >6&03# I+6(\############## Q* 446226-+*-626@6*W3+7+*626*1;,+./-/O*F+*,++A.+* '6::/* J/* 1;,+./* C6:8* +7,+.* R# 5630%0# E*&0A=*# %4&*=# 3*-*CL#*%-6#>*#%'A6=='&"# PC0(M0# =6&0C0# /1./3262* :/HH833'&"# X6(0# ,E'C# I+6(# kendini aciz ve hadis ve muhtaç mülahaza edip -6E4C4#C630&#>*#C630-#>*#J6(0#I+34T4(6#0-6(#*3*&" Bu makamda varid olan kelâm; Kavle hu Tealâ Q* &+A1+* @+7/12/-/* C+A]?* R Allahu Tealâ’ya gerek ;6='(36#>*#J*&*C#%'A6='(36#>*#J*&*C#*A<6+0(3*#50B#C0-%*#

30


9*(;*-*;"# 1'A6='# (*A%02*# >*# %*+902*# 0+*# -4==6%'A='&L# demektir. ( Vehüves semiul basir )dir.#1'A6='#;6=02*#0+*# -4==6%'A='&L# 3*-*C# I+4&"# O*+56%'+# 94# 62*=0(# *>>*+0# :6;&*=0# )6E4C<6# ;'=# 0+*# 3*+6+*=# *3*&# >*# 650&0# -0%+0# 0+*# delalet eder. PC0(M0#C'%-'#6A4+2*A6@843'&"#N4#-6C6-36#,E'CL# J*&*C#-6(*(#>*#J*&*C#5626+*(L#J*&*C#50%%*(#)6E4C<4# 626(*(#-8E65*3*#*3*&"#N4#3650#8B#-6C6-3'&"# ?>>*+C0#-6C6-'#tevhidi ef’al ve fena-i ef’al ve tecelli ef’al ve cennetül ef’al derler. Salik olan, veledi C6+90# 26(0# ;0C&0# C6+90# =65%0+# *2+*30C=*L# :;"# )6E4C<4# M8-+*#*A<6+#620(*%0(3*(#-8E65*3*#*30UL#$++65#302*#56+# oluncaya kadar. PC0(M0L# -6C6-'# .+L-/3/* 18J6. ve J+46/* 18J6. ve .+G+22/* 18J6. ve G+44+.?2* 18J6. tesmiye olunur. Yani :6;&*=0# )6E4C<4# %'A6=# 62(6%'(36(# -8E65*3*# *30U# Allah diye andan üçüncü makama naklolunur. Üçüncü makam tevhidi zat='&"# X6(0# :6;&*=0# )6E4C<4# ;6=# 62(6%'(36(# -8E65*3*# *30U# $++65# 302*"# N4# 8B# -6C6-# 62(*+# 26C0(# -6C6-+6&'3'&"# N4(+6&6# marifet derler. Ve mahv ve muhik vesihak ve fenafillâh >*#-6C6-'#%*C0&#3*&+*&"#14+`C0#0&A6(#>*#6EC#9434&"# kB8(M8#C'%'-#-6@@+2*A6@84#-6C6-'3'&"#:6CC*+# 26C'(# -6C6-'# 8B# -6C6-3'&a Evvelkisi 76@678* G+7 >*# C4&94# A*&60;# >*# A*(62'# (*A%# >*# 9*C62'# &45# >*# %*2&0# mahbubu ve Sure-i Necm’den mezkûr olan ( Sümme dena )#-6C6-'3'&"# Ve berzah derler. Ol makam vahdeti zahiredir. X6(0# M8-+*# *E26('(# 56C0C6=+*&0# 62(0# :6CCL# 6%+6# 6T26&# ve ikilik ve kesret olmaya. Hatta bu makam sahibine

31


bu kesret nedir diye sual olunsa cevap veremeye. Vahdet ve kesretten mahcup ola. Bu makama vuslat oldukta vesvese münkati olur PC0(M0# -6C6-# hazretül cem ve kurbu nevafil, A*(62'#&45L#9*C62'#%'&#>*#14&*-i Necm’de mezkûr olan ( Fetedella )#-6C6-'3'&"#O*#%*2&0#-659494#3*&+*&"#N4# -6C6-36# C*%&*=# %'A6=6# =*3*++0# >*# =*(*;;8+# I+4&"# X6(0# %'A6=+6&'# C*(30(*# 0%96=# *3*&"# O*# 94# -6C6-# %65090(*# C*%&*==*(# %46+# I+4(4&%6\# C*%&*=# %'A6='2+6# 3*24# M*>6U# verir. Üçüncü makam cemmül cem, vücudu kalbi ve Sure-i Necm’de mezkûr ( Kaba kavseyn )# -6C6-'# budur. Bu makamda ef’ale ve asara tedelli tenezzül I+4&"#Q*%&*=#62('#>653*=#>*#>653*=#62('#C*%&*=#I+4&"# N4# -6C6-36(# J62&0# 3650# 90&# -6C6-# >6&3'&"# Ahadiyetül cem# -6C6-'3'&"# O*# %65>-'# =6-# >*# -6C6-'# temkindir. Ve Sure-i Necm’de varid olan (Evedna) -6C6-'3'&"# R*%4+4++65<6# -65%4%# 90&# -6C6-3'&"# n6C0(# J*&*C# *(9026# >*# J*&*C# *>+026# 94# makama Hakikat-0# )456--*302*# 0+*# >6%'+# I+4&+6&"# O*# 94#-6C6-#50=6-#-6C6-'3'&" :*&# 90&# ;*&&*(0(# 56C0C6=0# 62(0# :6CC<3'&"# Q*%&*t 2IC=4&"# )*%*+6# C'&C# 62(626# 96C%6(L# C'&C# 62(636# JK&8(*(# 90&30&"# n,C0(# C,-0+# 96;*(# 0+-*+# 26C'(# -6C6-'(6# =*(*;;8+# *3*&L# ;6='('# >*# M8-+*# ,+*-0# :6;&*=0#)6E4C<6#3*+0+#0%96=#*3*&"# O*# 96;*(# 62(*+# 26C'(6# =*&6CC0# *30UL# 56C0C6=0# >*# M*-0# 56C62'C'# -6;56&# >*# -0&63# *30UL# *%-60# -6E4C4# >*# %'A6='# -659494# -8E65*3*# *3*&"# O*# 96;*(# 62('# :6CC#I+4U#56C0C6=0#62('#:6CC#>*#62(0#;6='#-6E4C#I+4&"

32


Ve kâmil olan her makam ile tekellüm eder. Ve 5*&C*%*#6C+'#A*5-*3*M*C#C636&#0A63*#*3*&"#R*%4+4++65# G1"$"O"H# 0+-*+# 26C'('# 6>6-'# 6%56902*ye ifade ederler 030"# O*# 56>6%'# 6%56902*L# C8(50# =*>5030# *A<6+# >*# C8(50# =*>5030# %'A6=# >*# C8(50# =*>5030# ;6=# >*# C8(50# -6C6-8+# cem ve künhi hazretül cem ve künhi cemmül cem 0A63*# >*# =6+0-# *3*&+*&# 030"# :,+94C0# -6C6-+6&'# 94# -6C6-+6&36(#6+,3'&" Bundan ötürü ( 4nehül ilgani ala kalbi J+1.60J/,;226-* J/2A+L7/* 76/* 7+,+./* R buyurdu. Ve kâmil olan, alâ makamdan 6C@* /Z/4 edna makama nazil olur. O*# 3650# -6C6-6='# C*-6+# 3K&=# -6C6-3'&"# Evvelkisi velayet, ikincisi 183@/A+., üçüncüsü karabettir. Dördüncüsü nübüvvettir. Velayet bir -*&=*9*30&#C0L#>*+0#:6CC<+6#I+34T4#;6-6(#C*EA0#I+4&"#O*# 56+C#0+*#I+34T4#>6C0=#-65M4U#I+4&"# O*#%'33'C02*=#90&#-*&=*9*30&#C0L#%'33'C#I+6(#360-6# Hakk ile olur. Halk ile olmaz. Ve karabet bir mertebedir ki, mukarrib gerek Hakk ile gerek halk ile olduT4#56+3*# asla mahcup olmaz. Cemmül cemde ana dahi vahiy (6;0+#I+4&"#O65023*(#J62&0#I+6(#C*+,-'#0+,5.L#*>+02626#>*# %'33'C6#>*#-4C6&&09*#3650#I+4&" O*# 3650# 6%569'# -*&6=0U=*(# C*+6-# >6&03# I+34"# Mesela; mertebei velayetten varid olan; ( mareeyte C+A*+4*/226*L+re eytallah bade )#>*#96;'\#( mereeyte C+A*+4*/226*L+,+*+A.6226-*76-a )#>*#96;'\#( mareeyte illallah )# 3*30"# O*# -*&=*9*0# %'3C'2*==*(# >6&03# I+6(\######## ( enel Hak )#>*#96;'\#( minallah )#>*#96;'\#( Sübhani 76* 6H/7;CC64/* R# >*# 96;'\# ( ma fil cübebi ilallah ) dedi. Amma mukarribler ve nebiler ehli temkin olup, asla telvinden olmazlar. Ve avama muhalif kelam demezler.

33


O*# 3650# ;0C&I+4(6(# -6C6-+6&'(# 3*+0++*&0# >6&3'&"# Hakk Tealâ buyurdu: ( eynema tüvellü fesemme vechullah. Hüvel evvelü vel ahirü vezzahiru L+2:6.84. Ve mâ remeyte izremeyte ve lâkinnallahe rema, felem tektuluhüm velakinnallahe katelehum. En büreke men finnar. Ve men havleha vesübhanallahi. )#i62&0#62*=+*&#3650#>6&3'&" :630%0# E*&0A=*# 3650# >6&03# I+34T4# J090a# ( Küntü semiahu ve basarahu ve lisanehu ve yedehü ve ricalehü ennallahe, yekulü ala bi lisanî abdihi semiallahü limenhamide fekulu rabbenale kelhamd) varid oldu. Ve dahi tariki tahkikte hulûl ve ittihat yoktur. Zira 54+`+\# 0C0# E*2# -*>M4=# I+4UL# 90&90&0(*# %0&62*=# I+4&"# 18==*# 26T# I+34T4# J090"# O*# 0==056=\# 0C0# E*2# 90&90&0(*# -8==*50=# I+4&"# $M'# %4# >*# %IT4C# %4# 90&90&0(*# C6&'E'U# 90&# -0;6M'# âhirde bir su olur. :6+C#62('#:6CC#I+-6C#94#C690+3*(#3*T0+30&"#N*+C0# C6&# J090"# 14# >8M434(36(# J62&0# 90&# E*2# I+-63'T'# J090# 9*+C0# C6&L# 56>6# %IT4C# I+-6C=6(# %4# 3I(6&"# N0&# %uret I+4&"#Q6&#(6-'#0+*#-8%*--6#I+4&"# Z0+56C0C6# C6&'(# >8M434# 2IC=4&L# 9*+C0# %434&"# Q6&# 62('# %4# I+34"# O*+,C0(# (6-36# >*# 58C8-3*# 90&90&0(*# mugayirdir. Zira su ile taharet olur kar ile olmaz. Halk 62('# :6CC# I+-6CL# 56+C# :6CC<'(# ;454&434&"# )8%=6C0+# >8M4=+6&'#2IC=4&"#$(M6C#>8M434#:6CC<3'&"#?T*&#-8%=6C0+# >8M4=+6&'#I+%623'#0C0+0C#+6;'-#J*+0&30" Ve sâllallahü ala seyyidina Muhammedin ve ala alihi ecmain ve Elhamdülillahi rabbil âlemin.

34


' V9&$- !"#$ % &&' ()#" &'*+#,'Bismillahirrahmanirrahim Malum ola ki, tecelliyat- ! "#$%"&'! ()*(+,! -..'#/"0"! Tecelli-"! -12$#23"+,! 4/"56"0"! 7'6'##"-"! 0 1$*2* +,! 8)(56(0(! Tecelli-i Zat- !/'9$#3"+, 493":! ;<! *'6'##"&$*- ! "#$%"&'&'! $+"1! =#9$/! .'! tecelliyat- ! 0'#>0'&"! ?<%@3! '*9'/:! 9'+$*";"! *'.%"3"! ;"#9'A'!9(*'.$/ 1* +,!BC&#'!/"D!/"?"&'!'..'#$!#$E 9!=#$5! mücâhededir. Zira Allah: (...câhidû biemvâliküm ve enfüsiküm…) F7'.;'! GHI! &$5"! %'9! 9$# 5 E#$:! %'9! nefsinizle mücâhede eyleyin buyuruyor. Mücâhede tarif olunsa, enva-"! /'0"+$0 ! .$+3 +,! Lâkin mücâhede-"! J<%$99'3"&'! ?C&#'3"+! /"D! '..'#$ ahkâm- ! ?'+2"&&'! CA+'59'&'! )$# ? 5,! K"+$! $29>#-i ?'+2"&&'5"5! 0 %%$*! .'! 1'0$3 :! "#9-"! ?'+2"&&'! 9(*'.$// 1* +,! -A'+! /"! "#9"! ?'+2"! ;"#"59'E0':! $%/>9- ! ?'+2"&&'-&"!"#$%"&'!"6+$3$5!L'+"!/$# +,! Saniyen, esrar- ! *$+"/$*! =#$5! E"/+"! 3$"9"! *$%0"#! '*9'&'! )$# ? 5! /i; gaflet, zikri daim ile ref olur. Ve bu zikri daimin tahsili, ehli zikir olan kimsenin talim ve *'#/"5"5'! 9<%*$)* +,! K"+$! M'5$; ! N$//2 5O! (…fes’elû ehlezzikri in küntüm lâ ta’lemûn ) (Nahl 43) ;<&<+3<A<D! PQ"E! /'&1"&'*-i zikri, ehli zikir olan zevat- ! kir$93$5!0<$#!'3"5:!'A'+!/'&1"&'*-i zikri bilmezseniz.” R<! $&'**'5! $5#$? # &=+! /":! 9'?$&"%-"! "E$9 5! memuriyeti ancak keyfiyet-"! E"/+"! *$#"9! .'! ;'&$53 +,! Yoksa zikri ilâhîyi adet ile kaydetmeye hiçbir veçhile hak ve salâhiyeti yoktur.

35


Q$#"0'5:! '0+$+ ! %$/"/attir ki, cemal-i vahdeti 9(?$%'3'!'*9'/:!%"6$;- !"05'&5"&&'*"!+'1!'*9'/#'!=#<+,! S'! '0+$+ ! %$/"/$*"! 1'%"9! .'! /'?1'*9'/:! 9$/$9$*- ! *'.%"3! .'! "**"%$3 :! ./01232! 45.262! 784242929! :862.! ;<! 20183=98!.>7:8?:=0@ Makamat- ! *'.%"3! ()*(+,! 7'.%"3"! '12$#! .'! *'.%"3"! 0 1$*! .'!*'.%"3"!E$** +,!-%#"!/'9$#:! ;<!9'+$*";-i tevhide ;"+)=/!"0"9#'+!/=&9<?#$+3 +,!T$/ 53$!*$+"1!=#<5$6$/* +, Ve makamat- ! "**"%$*! 3$%"! 3C+**(+,! M'9! .'! hazretül cem ve cemmül cem ve ahadiyetül cemdir. Bu mâkâmata dahi ehli kemal çok isimler tayin eylemi?#'+3"+,!U5#$+!3$%"!0C&#'5"+, Malûm ola ki, meratib-"! *'.%"3! =#$5! '12$#! .'! 0 1$*! ve zat, Merâtib-i velayet’tir. Cem, Mertebe-i "=33A4A9’dir. Hazretül cem, Mertebe-i Mukarrebin’dir. Cemmül cem Mertebe-i nübüvvet’tir. Yine malûm ola ki, meratibi hakikatin "V*"3$0 :! tevhidi ef’al3"+,!S'!;<!9$/$9 5!*$+"1"!?C&#'3"+O!Q<.'+-i ;'+E$%"&&'3'! 0>3 +! =#$5! '12$#! N$//2 5! =#3<A<5<! E'./'5:!&$5"!"#9"!/@.$!"#'!?<%<3!=#<5$6$/* +,! Suver-i berzahiyye demek; kablel biat görünen suver-"! '/.>53 +! /":! =#! 0<.'+-i berzahiyyeden mesela; ;<#<*! ;"+! 0<+'*:! LC/! ;"+! 0<+'*! .'! 3$A#$+! ;"+! 0<+'*! .'! %$&.$5#$+! ;"+! 0<+'*! .'! "50$5#$+! ;"+! 0<+'*,! 4?*'! ;<! suretlere suver-i berzahiyye derler. Ve bu suretlerden E$%"+!=#$5!"?#'+"5!6(9#'0"!$#'#- *#$/!N$//2 53 +, Ve tevhidi ef’alin edebi odur ki, ef’alin cümlesini &$5":! ;"E'! 5"0;'*#'! "&"0"5"! .'! 1'5$0 5 ! N$//2$! 5"0;'*! '3',! W(5/(! '12$#"5! "&"#"A"! .'! 1'5$# A ! ;"E'! 5"0;'*#'3"+,! T=/0$! N$//2$! 5"0;'*! =#3</*$! 6(9#'0"! %$& +3 +,! S'! isimlerden münezzehtir.

36


U5 5)(5! '%#<##$%:! '12$#"! N$//2$! "0;$*! '3'+:! U##$%! zina etti demez. Zira zina ismini icad edene nisbettir. -A'+! 1""#"5! /<#$! 5"0;'*"! =#9$9 ?! =#0$:! =#! 1""#"5! "&"#"A"! .'! 1'5$# A ! *$&"5! =#<59$E,! -12$#! 0$#"/"5"5! '05$& ! E"/"+3'! +$; *$0 !$B! C# $'! $$B$$B%23 +,! S'! X<+2$523$! 3'#"#"O!!! ( vallahü halakaküm ve mâ ta’melûn ) (Nahl 43) Yani “Allah sizi ve amellerinizi halk eyledi” Bu makama delil çoktur. Biri: (…ve hamelnâhüm fiylberri velbahri…)! F40+$! YZI! T$5"D! PR'5! =5#$+ ! F0"E"I! L'+'/! /$+$3$! .'! L'+'/! 3'5"E3'! yüklendim.” Ve: ( D/EE29<! 62995F2! 7>GG/11<7<;5:2! minennisâi velbeniyne ) FU#"!49+$5!HGI!X$3 !R'&E>."! *'10"+"53'!;<&<+<+!/"D!P!['1!"#'!/ +$* !3'#"#3"+!/":!%$/"/$**'! %'+!?'&"!/<#$!L(E'#!LC0*'+'5!N$//23 +,\ Meratib-"! *'.%"33'5! "/"56"0"! *'.%"3"! 0 1$** +,! *<;7232!F=H8:=9!:802H2I!Hayat, ilim, iradet, kudret, semi, basar, kela9! N$//2 53 +,! T$5"! 3"+"! =#$5! U##$%2* +,! S'! "?"*'5:!LC+'5:!0C&#'&'5!U##$%2* +,!4+$3'!'3'5!U##$%2* +!.'! /$3"+!=#$5!U##$%2* +,!R<!0<+'*#'!0$#"/:!E'./'5!;"#'6'/D!;<! 0 1$*#$+! "#'! 9'.0<1! =#$5! K$*<##$%23 +,! R<! 0 1$*#$+! 0$#"/'! ayna olup, ol ayinede Hz. Mevsuf’u mü?$%'3'! edecektir. R<!0 1$*#$+ 5!X<+2$523$!3'#"##'+"!=#$5:!%$&$*!N$//2$! 9$%0<0! =#3<A<O! ( allahü lâ ilâhe illâ hüvel hayyülkayyûm…) (Bakara 255) ayetidir. Yani hayat $56$/!N$//2$!9$%0<0*<+,!S'!'?&$3$!LC+(5'5!N$//2 5! %$&$* 3 +,!K"+$!?'+"$**$!'?&$5 5!%$&$*- ilâhîye ile hayy =#3<A<53$:! 6(9#'! '%#"0(55'*! .'! '%#"! /'#>9! "**"1$/! '&#'9"?#'+3"+, S'! "#"9! N$//2 5! =#3<A<5$O! ( kul innemel’ilmü indallahi ) (Mülk 26) ayet-i kerimesi delildir. Ve kuvvet N$//2 5! =#3<A<O! (….51586687/! 65! 4>;;<:<! 2665!

37


billâh…) (Kehf 39) ve ( subhâne rabbike 08GG26J2DD<:2!8..8!E8F=HK9!- (Saffat 180) ve (... ennel kuvvete lillâhi cemiy’an…) (Bakara 165) ayetleri ve ( vela havle vela kuvvete illa billahil aleyhil aziym ) hadisi ile müsbettir. Q'9"! .'! ;$0$+! N$//2 5! =#3<A<5$! (…Leyse 4<.2F627A! 1<EJ/9! ;<! 7/;<FF<.2EJ>6! G8F=E0@! -! FB<+$! 11) ayet-"!/'+"9'0"! 3'#"#3"+,! S'!+$; *$0 ! LÂ MEVSÛFE $$B$$B%23 +, Meratib-i tevhidin üçüncüsü, tevhid-i zat ki vücud N$//2 53 +,! ]$&+"0"5"5! .(6<3<! &=/*<+,! K"+$! (…küllü 1<EJ29!75624/9!2665!;<L7<!- (Kasas 88) ve ( küllü men aleyhâ fanin. Ve yebkâ vechü rabbike ) (Rahman 26–^YI! T$5"! %'+! ?'&! %'#>/! .'! 1$5"3"+,! U56$/! E$*<##$%! 1$5"!3'A"#3"+, -?&$!%>#"/*"+!3'9'/D!'?&$!9$3@93<+:!9$3@9<5!! "0'! .(6<3<! &=/*<+,! U56$/! 9'.6<*! N$//23 +,! ]$&+"5"5! .(6<3<! &=/*<+,! 4?*'! ;<! 9$/$9 5! +$; *$0 ! LÂ ,')MNO'! $$B$$#%J! 3 +,! S'! ;<! ()! 9$/$9! $0%$; ! -%#<##>%23 +,! Ehli fena tesmiye ederler. Ve bunlar 9$/$9#$+ 5$! 5"0;'*'5! 9(/'##'1! 3'A"##'+3"+,! _$/"5! 9$/$9#$+ 5 ! /'9$#! "#'! /'?1'3'9'3"/#'+"53'5:! '/0'+"! E$9$53$! $/ ##$+ 5$! *>;""! =#3</#$+ 53$5:! $/ ##$+ 5$! ve $9'##'+"5'! 5"0;'*'5! '%#"! E'./*"+! .'! 9(/'##'1*"+,! U5 5! ")"5! ;$E ! './$1! 9$E<+! *<*<#<+#$+,! S'! ;$E ! E$9$53$! tekdir olunurlar. K"+$! 9$/$9#$+ 53$! %<E<+#$+ ! E$9$5#$+ 53$! %'+! 5'! 0$3 +! =#<+0$! 9$E<+! *<*<#<+#$+,! U9$! 9$/$9#$+ 53$! E'./#'+"!=#9$3 /*$!%'+!5'!0$3 +!=lursa tekdir olunurlar.

38


Ve bu makam sahipleri ehli velayettir. Ve veliler "/"! %$#3'5! %>#"! 3'A"#3"+,! J$/$9#$+ 53$! =#3</#$+ ! %$#3'! '%#"!/'?"1*"+,!S'!9$/$9#$+ 53$!9$%6<V!=#3</#$+ !.$/"**'! sair ahad- !5$0! L";"! '%#"! %"6$V* +,! S'! ;<5#$+! %$// 53$O!!! ( elâ inne evliyâallahi lâ havfün aleyhim ve lâ hüm yahzenûn )!!FT<5<0!`^I!L'#9"?*"+, Ve ehlullah kime derler deyu sual olunacak olsa, *$+"1"! ?C&#'3"+O! Ehlullah ol kimselerdir kiD! N$//2 5! '12$#"5'!.'!0 1$* 5$!.'!'09$0 5$!$+"1! .'!/'53"!'12$#"! .'! 0 1$* !.'!E$* :!K$*- !N$//23$!.'!Q 1$*- !N$//23$!.'!-12$#-i N$//23$! 1'5$! =#9<?! .'! /'53"0"53'! E$%"+! =#$5! '12$#! .'! 0 1$*! .'!E$*!N$//2 5!=#3<A<5<!/'?1'*9"?!=#$5!/"90'#'+! velidir. Dördüncü makam, .848.=! L<.dir. Bu 9$/$93$! 0$#"/:! N$//2$! /<.>! =#<V:! /<.>0 53$! N$//! zahir olur, kendi0"! ;$* 5! =#<+,! (P29986687<! G8F=E0/9! G26J=G53@! - (Mümin 44) ayeti kerimesi ve ( innallahe yekulü bilisani abdi semiallahülimen hamide ) %$3"0"!?'+"1"!;<5<!"1$3'!'3'+, S'!;<!9$/$93$!'?&$!N$//23$!;$* 5! =#<+,! BC&#'! /":! '?&$! 3'5"#'5! 0<.'+-"! '/.>53 +,! Q<.'+-i ekvan ise, LCE#'+"5"!/$V$3 A 5!.$/"**'!;<!'?&$5 5!0<+'*#'+"!"50$5 5! E"%5"53'!;$* 5!=#3<A<!L";":!9$/$9 !6'9!3'!3$%"!'?&$:! "#9"!"#$%"3'!;$* 5!=#<+,!K$*<##>%!E$%"+!=#<+,! S'! ;<! 9$/$9! 0$#"/":! '?&$&$! 5$E$+! '&#'3"/*':! suver-i ilahiyeye nazar eder ve her ne ahkâm zahir =#<+! "0':! 6(9#'! $%/>9 ! N$//2$! 5"0;'*! '&#'+,! S'! ;<5$:! $%/>9 !"#$%"&'!*'09"&'!'3'+#'+,! ( 9986657<! ;<! .<6524<:<7/! E>F866K9<! alennebiyy ) (Ahzab, 56) ayeti bunu ifade eder. Yani U##$%!.'!9'#'/#'+":!&$5"!0 1$*- !"#$%"&'5"5!6(9#'0"5"!"6+$!

39


eden Hakk’d +,! U5 5)(5! 9"+$63$! N$E+'*"! a'&L$9;'+! (S.A.V.)’a buyurdu: “Q=H! E8! ,>78..<3R! C<29! Rabbike yüsalli” (! S<72386687/! <99<7/! 65! 2657<! 2665! hû )!FU#"!49+$5:!HbI!;<5<!"1$3'!'3'+, Ve bu makamda saliki çok durdurmazlar. Zira %$/"/$**'! 9$/$9! 3'A"#3"+,! R'#/"! ;"+! %$#-"! "0*"A+$/*$5! ibarettir. Mecnun ile Leyla’da; “Leyla benim, benden L$&+"!_'&#$!&=/*<+\!3"&'!J'65<52<5!3'3"A"!L";", S'! 9$/$9 ! 6'93'! '?&$5 5! ;$* 5$! +(6@2<5<5! 3"A'+! ;"+! 9"0$#"! 9'0'#$D! 3(E! ;"+! =.$3$! ;"+! 3"+'/! =#0$:! 0$;$%!L(5'?"!=!3"+'A'!.<+3</*$!;"+!LC#L'!) /$+,!4?*'!=! LC#L'!9$%#@/*<+,!c#!LC#L'&"!L(5'?"5!*<#@2<!"E%$+!'&#'3",! R"+!9(33'*!0=5+$!L(5'?!&</$+ !) /* ,!S'!E'.$#!.$/*"53'! =#!LC#L'5"5!'0'+"!/$#9$& V!3"+'/*'!;$* 5!=#3<, Q$#"/!3$%":!?<%@3"!E'./!0';';"&#'!N$//!/'9$#"&#'! E$%"+! =#3</*$D! '?&$:! E$* ! N$//23$! ;$* 5! =#<+,! d"+'/*'! LC#L'5"5!;$* 5!=#3<A<!L";",!S'!LC#L'5"5!.(6<3<!%$+"6"0"! =#9$& V:!$56$/!LCE'!;"+!/$+$#* !LC+(5(+,! R'#/"! .(6<3<! E ## 0 ! =#3<A<! L";":! %$#/ 5! 3$%"! .(6<3<! %$/"/e0"! =#9$& V! &$#5 E:! "#"93'! ;"+! ?'&! =#<V:! %$+")*'! $0#$! .(6<3<! &=/*<+,! U5 5)(5! '%lullah buyurdular: “ Ayan- ! 0$;"*':! .(6<3! /=/<0<5<! 3<&9$3 #$+,! f'+'3'! /$#3 ! /":! .(6<*#$+ ! =#0<5g! P! S'! ;<! makama Kurb-u Ferâiz derler. !J$/$9 ! "**"%$3 5! "/"56"0"! .'! 9$/$9$*- ! *'.%"3"5! ;'?"56"0"!hazretül cemdir. Hazretül cem demek; Hakk ;$* 5!%$#/!E$%"+!3'9'/*"+,!T$5"!=#!%$#/!/"!E$* 5!"#9"53'! ;$* 5! =#9<?! "3"! .'! "#9"! "#$%"3'! 9$%1<E! =#9<?! "3",! c! "#"93'! =#$5! '09$& ! N$//:! /'53"! .(6<3<! "#'! "E%$+! '3"V! .'!/'53"!%(/9(5(!'09$&$!.'+"V:!'09$& !"E%$+!'&#'3",!

40


Ve zat, kendi hükmünü esmaya nisbet '&#'3"A"53'5! '09$! E$%"+:! E$*! ;$* 5! =#3<,! Bu halde TU0<9! ;<! G26<9! ;<! 212:<9! 7864:=0V! 68429! %844! 26<@! +2:<42.! L<.3<! TU0<9W! 212:<9W! FUE6<E<9! %844J3=0W! 8G329! 4>;5F=E68@! X>! .848.38! %844W! 4>6>9! 4>;5F=! olur. X<#<5! %$&$* ! N$//! "#'! .'! /<3+'*"! N$//! "#'! .'! ;$0$+ ! N$//! "#'3"+,! f"*'/"9! %$3"s-i kutside: (…Feyza ehbebtühü küntü lehu semai ve basaren ve yaden.)!T$5"!;'5!/<#<9$!9<%$;;'*!'&#'3"A"9!.$/"**':! =!/<#<9<5!0'9"!.'!;$0$+ !.'!&'3"!.'!+"6#"!;'5!=#<+<9,! R'5"9#'! LC+(+:! ;'5"9#'! "?"*"+:! ;'5"9#'! 0C&#'+:! ;'5"9#'! tutar, benimle yürür. Ve bu makama ehlullah, Kurb-u Nevafil tesmiye '3'+#'+,! S'! ;<! 9$/$9 5! /'9$#"5'! 5$"#! =#$5! /"90'#'+:! %'+/'0"5!;"#3"A"5"!;"#"+!.'!"?"*"+!.'!LC+(+,!T$5"!/'+$9'*-i ilmiye ve kemalât- ! 0 1$*"&&'! /'53"0"53'5! 0>3 +! =#<+,! K"+$! ;"+! /"90'! /"! N$//! "#'! LC+(+! .'! "?"*"+:! '#;'*! =! ki90'5"5!0'9"!.'!;$0$+ !.'!"#9"!/<..'*#"3"+, Ve bu makam sahiplerine Mukarrabîn dahi 3'+#'+,! R<53$5! $?$A ! ;<#<5$5! /"90'#'+"5! %$0'5'#'+":! anlara nisbetle seyyiedir. ( Hasenetül ebrar seyyiatül Mukarrabîn ) Ve bu makam sahipleri her neye nazar '3'+0'! 5$E$+ :! E$%"+3'! %$#/$! "0'! 3':! ;$* 53$! N$//2$! =#3<A<!?(V%'0"E3"+, Makam- ! "**"%$3 5! ()(56(0(:! 9$/$9- ! *'.%"3"5! $#* 56 0 ! cemmül cemdir. Bu makamda ( %/;<6J<;;<6/!;<6J5720/!;<DD5720/!;<6G5:=9!- (Hadid, hI! $&'*"5"5! 9$5$0 ! 5'3"+! 0=+<#3</*$:! =#! dahi; “Ezel ;'5"9:! $%"+! ;'5"9:! E$%"+! ;'5"9:! ;$* 5! ;'5"9\! &$%<*! /$+? 0 53$! =#$5! 0<+'*'D! P-..'#! 0'50"5:! $%"+! 0'50"5:! E$%"+!0'50"5:!;$* 5!0'50"5\!3'+!.'!6'.$; 53$!0$3 /* +,

41


K"+$! $5 5! ?<%@3<53$! N$//:! ;<! 0<.'+"! /'53"! .(6<3<&#$! "E%$+! '&#'9"?*"+,! S'! /'&1"&'*"! E<huru dahi, ehli indinde malumdur. S'#%>0 #! ;<! 9'+$*";"! L(E'#6'! ;"+! /"90'! E'./! '3'9'E0'D! X<+2$52 5! '0+$+ 5$! .'! '5;"&$5 5! '0+$+ 5$! .'! '.#"&$5 5! '0+$+ 5$! 9<**$#"! =#$9$E,! Ol kimse hayvanlardan daha adeldir. (…ülâike kel’en’âmi belhüm adellü…) (Araf 179) ayeti kerimesine mazhar olur. Ey birader! Bu takriri fehmedebiliyorsan, esrar- ! Süleyman ve mülk-"! Q(;%$5! 5'! =#3<A<5<! fehmedersin. Ve fehmedemezsen beyhude gelir, T23<0F29@!)<!72?G20!D<;4!868.8DF=9R@@ Ve yine malum olsun ki, bu makamdan sonra bir daha maka9! .$+3 +! /":! =#! 9$/$9 ! *$/+"+! '*9'&'! 5'! ;'53'!/<..'*!.$+3 +!.'!5'!3'!*$/+"+!'3'6'/!=#0$9!;"#':! sen fehmedemezsin. Çünkü ol makam ahadiyetül ayn ve makam-=! Muhammed =#3<A<53$5:! $56$/! L$.0- ! $E$9! =#$5! E$* 5!9(#/(! =#<V:!*';'++(/'5!;"E'!*$#"9! '3'+#'+,!_$/"5! b"E!=#!9$/$93$5!E'./!$#$9$& E, Kur’an’da: ( ve lâ takrebû mâlelyetiymi…)!F40+$! hGI! L'#9"?*"+,! T'*"9-i Hakiki, Hz. Muhammed FQ,U,SI2"5! /'53"0"3"+,! S'! $5 5! 9$# :! $%$3"&'**"+,! R"E! $53$5! 5'%&=#3</! /":! *$/$++<;! '3'9'&'#"9,! -A'+! Resulullah (S.A.V)’in kendisi bizzat telkin ederse zevk $# 5 +!.'!"##$!E'./!$# 59$E, Allahümme salli ala Muhammed ve alâ alihi vesahbihi ecmain.

42


Y "#$'!C !X'&#+-I SÜLÛK- ! S'Y #*!;<!*#Y Q#*!;<!%#Q Q#* Bismillahirrahmanirrahim Malum ola ki, sülûk-"! N$//! ()! / 0 9! (E'+'3"+O! Evvelki sü6K4V! 1<028::=0@ Salik-"! ?'+"$*! =#$5:! /'53"! E$* 5$! .'! E'.$*- ! >#'9'! &$5"! 9'.6<3$* 5! 6(9#'0"5'! nazar edip, “ Ben yokken var oldum” deyu bi’z-zarure J'.6<*! 7'>#>! N$E+'*#'+"25"5! .$+# A 5! 1'%9'3"V:! E$* 5 ! .'!6'9"!E'.$* !N$E+'*-i Hakk’a delili kat’i isbat eder. S'!;<!0(#@/$:!*$+"/"!"0*"3#>#!.'!"#9'#! &$/ 5!3'+#'+,! B(V%'! .'! ?'/3'5! %>#"! 3'A"#3"+,! R<53$5! C*(+(! ;<! 0(#@/*$!(99'*!"1*"+$/!'**"#'+,!S'!;<!"1*"+>/$!Q,U,S,!"?$+'*! edip buyurur: ( Setef teriku ümmeti ala selâsin ve seb’ine firkaten küllühüm finnari illa firkaten. ) Delil-"! $/#"! .'! 5$E$+ ! 1"/+"! "#'! "/*"1$! '*9'&"V:! ;'#/"! delil-i nakliyi zammedip, mukallidür-resul ve mukallidi $0%$V!=#$5#$+3 +,!K"+$!3'#"#-i akli kâh hata ve kâh isabet eder. Amma delil-i nakli hata etmez. Zira muhbir-i 0$3 /:!5'10(#!'9+'!9<*$; /!haber verir. 429L2! F/6K4! :80248::=0. Salik olana zikir telkin olundukta halvet ve riyazat ve devam- ! E"/"+! "#'! .'! zakir-mezkûr vâhid olup, daima huzurda ola. Bu sülûk %$#3"+:! 9$/$9! 3'A"#3"+,! K"+$! .$/ $&$! 9<*$; /! 3'A"#3"+,! X'?1=#9$3 /)$! 9$/$9! =#9$E,! R<! 0(lûkta olan yine '%#"!%"6$V* +,!S'!;<!0(#@/!L$&'*!$0e+3"+, Üçüncü sülûk; hakikattir. Hakikat 0'%"#3"+,!i$/$*!9(+?"3"5"!;<#9$/!9(?/(#3(+,

43

gayet


493":!N$//!7'>#>2&$!3C+*!*'6'##"!.$+3 +, Tecelli-i evvel, tecelli-2!D8::=0@ Ol tecellide isim ve resim yoktur. Ancak bizatihi lizâtihi mütecellidir. Bu tecelliye Ahadiyet ve Hakikat-i ilâhîye derler. Tecelli-i sâni, tecelli-2! F=H8::=0@! 493"D! %$&$*:! /<3+'*:! "+$3'*:!"#"9:! 0'9":! ;$0$+:!/'#$9D! ;<! 0 1$*#$+ ! "#'! mütecellidir. Ve bu tecelliye tecelli-i vahdet ve Hakikati Muhammediye derler. Tecelli-i sâlis, tecelli-2! <F.83=0@! Mezkûr olan 0 1$*!9'E$%"+3'!E$%"+!=#<+0$:!=5$!'09$!3'+#'+,!S'#%$0 #! E$*<##$% 5! 9$E%$+ ! 0 1$*! .'! 0 1$* 5! 9$E%$+ ! '09$! .'! '09$5 5!9$E%$+ !'12$#3"+,!S'!;<!*'6'##"&'! .$%"3"&'*!.'! Hakikat-"!450$5e&'!3'+ler. Tecelli-i râbi tecelli-i ef’aldir. Tecelli-i ef’al, makûlat ve mevhûmât ve mahsüsât zuhurudur. Yani sûridir. Ve bu tecelliye Hakikat-"! B<%<3"&'-i Sûriye ve Hakikat-i Âdemiyye derler. Ve rububiyet dahi derler. Cümle tecelliyat- !'+;$$&$!<#@%"&'*!3'+#'r. 493":! N$//! 7'>#>! [<;<;"&'*! 9'+*';'0"53':! 3(5&$! .'! $%"+'**'! +(&'*! .'! 9(?$%'3'! =#<5<+,! K"+$! maddesiz rüyet olmaz. (…rabbi eriniy enzur ileyk, kaâle len terâniy…) (Araf 143) (…vücuhün E<;.<2D29! 953=0<:/9! 2668! 08GG275! 95D=0<7-! FX &$9'! 22–23) varid oldu. Resulullah (S.A.V.) buyurdu: ( setef terevune rabbeküm kema terunel kamere leyleten bedir ) 493":!0$#"/!0<.'+-i âlemde ve mevâdd- !9$%0<0'! ve makule ve mevhumede esma-"! N$//! .'! 0 1$*- ! Mevcud-<! 9<*#$/ ! 9(?$%'3'! '3'+0':! $&5'#! &$/ 5! 3'+#'+,! N<#(#!#$E 9! L'#9'E. Tecelli-i Hakk’dan ma’ada L$&+!.'!$A&$+!&=/*<+!/":!%<#(#!#$E 9!L'#',

44


Bu makamda salik olan, cemi-"!$E>!.'!/<.>0 &#$:! ismi celal ile zakir olup, Hakikat-i Muhammediye’yi +$; *$! '&#'&"V! U##$%! 3"&',! R$3'%<:! %$/"/$*"5"5! E$*- ! N$//!=#3<A<5<!9(?$%'3'!.'!+(&'*!'&#'&"V:!+$; *$!'3"V! Allah diye. Buna Cem-i Ehadî-2! G8:=9 ve maddede E$%"+!=#3<A<53$5!;<5$:!Cem-i Muhammedî derler. -A'+:! M'9-"!-%$3e! 1$/$*!+$; *$!=#<+0$! makamül cem! 3'+#'+,! S'!'A'+! M'9-"! J<%$99'3"! +$; *$! =#<+0$! hazretül cem!3'+#'+,!S'!'A'+!;"+!+$; *$3$!Cem-i Ehadî hem Cem-i Muhammedi ikisi cem olursa cemmül cem 3'+#'+,! S'! 'A'+! 6'9:! $&5 ! %$/"/$*-"! .$%"3'! =#3<A<5$! +$; *$!=#<+0$!$%$3"&'*(#!6'9!3'+#'+, 49$5- ! *$%/"/"! 5"%$&'*"3"+,! ]$&+"! 9$/$9! &=/*<+,! Âla makam budur. Ve salike vacibdir ki, kable’n-nevm ve fî cinhi’l-#'&#! 9(3$.'9'*! .'! +$; *$-i zikri zaruri ile Allah diye. Ta ki cevher-i heyûlânî olan Cem-i Muhammedî (S.A.S.) sureti nuriyyeye münkalib olup /'2?-?'90! 5<+-u Muhammedî âlem-i misalde veya murakabede zahir olur. Badehu nurul-envar ve aslü’l-usul nur-u akdesi +$; *$!'3"V:!;"2EE$+@+'!%$&$#3'!5$/?=#<+,! 493":!E"/"+!.'! +$; *$! E$+<+e! =#3</*$! 5<+-u Muhammedî cesede zahir olur. Bir an gaip olmaz. Hal-i sülûkta muhib olan mahbube mülâkat için ziynet-i zahire, yani hicab- ! ;'?'+"&'**'5! .'! 0 1$*- ! enâniyetten soyunup ve kisve-i nezafet ve letafet-i rûhiyyeyi libas edip, o kisve ile mahbuba varmak #>E 93 +, Allahümme zeyyne biziyneti taat’il mahbubi velatü hakarne bi muhalifeten nebiyyen ve alihi ve ehlibeyte emin ya muiynü velhamdülillahi Rabbil âlemin.

45


Y "#$E- !,'+X#JNJ+-NUR C !YNJ&'* JY!Y#"Z$ Bismillahirrahmanirrahim Malum ola ki, 1245 tarihinde Mekke-i Mükerreme’de misafir oldum. Ve sinim onyedi idi. Mekke-i Mükerreme’de ulema-"! "E$9! .'! 9'?>&"%-i kiramdan Seyyidinâ Ömer Abdürrasûl (K.S.) hazretlerine biat eyledim. !"#"$%&' $()&*' +,-+' .+' #+/+$0' 1&2&3"1"' 2+34+5-i 6&/((' 73+$+' +8&9' ,&1(' )+2' .+' :&#$' +,-+; deyu buyurdular. Fakir de; ( el emrü fevkel edebi ) /$"3'0"56'! J 0 +2$! 3>%"#! =#3<9,! d>%"#! =#3<A<9! L(5! Q'&&"3"5>! .'! J'.#$5$! '?-B'&%! Hasan el-Kuveysnî (K.S.) hazretlerine Câmi’ü’l- Ezher’de mülâki oldum. N$**$! N$E+'*"! B'&%! '/9'/! .'! % &$+! *<+?<0<! "#'! /<?#</! &'+#'+! "3",! ! -##'+"5"! ;$23'2**$/;e#! ! <&))"1' mübarek olsun” deyu tebrik eyleyip, !"#"$ %&'()*+$ ,-./.0$ 1#23(45(3*+*+$ "#6#"7+7$ 2*)#3(4$ ()5(8 deyu emir buyurdular. Fakir dahi Câmi’ü’l--E%'+23'5! ) /$+$/:! 0=/$/! *$+$1 53$5! =#$5! /$V 3$5! 9$/$9- ! >#"&'! L"+3"A"9! E$9$5:! %$+"/<#>3'! =#9$/! (E'+'! 49$9! N(0'&"52"5! 9$/$9#$+ 53$! ;$%<0<0! 3<%>! .$/*"! =#3<A<53$5! L$#';'#"/! =#9$/! #$E 9! L'#"+/'5:! %")! /"90'! LC+(59'E! oldu. 4#/!5$E$+3a gözüme makam- !>#"3'!5<+<5!$#$!5<+! bir zat göründü. Ve derhal Resulullah!FQ,U,QI!=#3<A<! "#%$9! =#<53<A<53$5:! ;'5! 3$%"! %$E+'*"5'! .$+ V! '##'+"5"! bûseyledim.

46


S'! ;$5$! 3<$! '&#'&"V! $+/$9 ! 9'0%! '&#'3",! Badehu “Git”!3'&<!'9"+!;<&<+3<,!i$/"+!3'!'9+"!?'+"1"5'! imtisal, en Câmi’ü’l--E%'+! *$+$1 53$5! =#$5! /$V 3$5! ) / V:!6$9"&'!5$E$+!'&#'3"9,!J$/$9- !/';"+!%$#"!"3",! Geri döndüm. Hazret-i Risalet’i mihrabda ;<#9$3 9,! T"5'!0=/$/!*$+$1 53$5!=#$5!/$V 3$5!0'+"$5! ) /* 9,! T"5'! 9$/$9- ! N(0'&"52'! 3C53(9,! f$0! 3=#<,! Kezalik, cami dahi âdeti üzere insan dolu buldum. Yine geri dönüp Câmi’ü’l-Ezher’e gidip Seyyidinâ Hasan el-Kuveysnî Hazretleri’ne gidip, elini takbil ederken; =(-&1' :(*&>"' ?:@* deyu bana buyurdu. Yani sana ilim vehboldu demektir. Badehu “Sen Rum’a git“ deyu bize emreyledi. Fakir dahi emrine imtisâlen bilâ tehir Rum’a .$+ V:! X=)$5$! /$0$;$0 53$! 9(3'++"0! =#3<9,! 4V*"3$! /"! [$9$E$5!3'+0"53'!-9>#e!/$0"3'0"5"!c09$5# !#"0$5 !"#'! Cami-"! B'+"123'! =/<**<9,! 7$#';'#'+"9D! J<0*$1$! .'! 4;+$%"9! .'! U#"! .'! N$0$5! .'! '?-B'&%! U;3<++$%9>n Efendizade Ahmet Efendilerdi. Ve usul-"! i / %! .'! i'5>+"!0 +$!3'+0"9"E!=#3<!.'!3'+0"$9!"#'!9'?L<#!=#3<9, R<! '05$3$! 80/(V! S$#"0"! 9'+%<9! N 1E ! a$?$! duhân içmeye sebep oldu. 1253 senesinde manada Medine-"! J(5'..'+'2&'! .$+3 9,! J$%9<3"&'! J'3+'0'0"! ?$3 +.$5 53$! $;3'0*! $# V! N$+'9-"! B'+"12'! girerken, .8.! [.<0! (R.A) hazretleri Bâbüs-Selâm $*';'0"!0$A!*$+$1 53$!=*<+<+!"3", i$/"+'! ;$/ VD! /9:('4$ #5"#:7+.$ ;(3*$ :<+$ abdest al“ dedi. Fakir dahi geri dönüp güzel abdest $#3 9,! Q<#$+! $E$#$+ 93$5! $/$+/'5! R>;(0-Selam’dan Harem-"! B'+"12'! L"+9'&'! ?<+@! '&#'3"9,! N$E+'*"! j9'+! Fakir’e emredip; “Abdestin yoktur, geri dön. Güzel

47


abdest al “ dedi. Fakir dahi =#"#"$ #9:('4$#5:7" deyu cevap verdim. 49$9!j9'+! 3$%"!L$E$V#$!/$#/ V:!;"E"! &'+'!& / V:! arkama iki kere eliyle vurdu ve benden kayy geldi. Bâbü’s-0'#$9! J'&3$5 253$! ")*"A"9! 3@%$53$5! E"1"+:! V$+)$!L";"!?'&#'+!;'53'5!) /* , R$3'%<! &"5'! 49$9! j9'+:! i$/"+2'D! “Geri dön. Tekrar güzel abdest al“ buyurdu. Fakir dahi tekrar L'+"!3C5(V!$;3'0*!$#3 9!.'!49$9!j9'+!F[,UI!N$+'9-i B'+"12'!L"+3i. Fakir dahi Harem-"!B'+"12'!L"+3"9, J"%+$; ! f';'."23'! Hazret-i Risalet ku’ûd ve hulefâ-i güzinden Ebubekir ve Ömer! 0=#! *$+$1 53$5:! Osman ve Ali! %$E+'*#'+"! 3$%"! 0$A! *$+$1 53$5! 6(#@0! ederler gördüm. Fakir dahi bu meclis-i sa’idin huzurunda divan durdum. Hazret-i Risalet aleyhi ekmelü’s-salâvat efendimiz hazretleri, cümle meclise ra’s- !0$$3'*#'+"&#'! ima ile “Otursun“! ;<&<+3</#$+ 5 ! $5#$3 9,! -;<;'/"+! Q 33 /! F[,U,I! %$E+'*#'+"! 9(;$+'/! '#"&#'! i$/"+2'! “Gel“ 3'&<!"?$+'*!'&#'3", i$/"+! 3$%"! .$+ +/'5! *''33(;'5! N$zret-"! B$%! *$+$1 53$5!=*<+3<9,! -;<;'/"+! F[,U,I! D! “Niçin bu tarafa gelmedin?“ söyledi. Fakir dahi cevap vermeye hayâ eyledim. Hazret-"! B$%! 3$%"D! “Bu mecliste taraf yoktur“ deyu cevap verdi. Ve Resulullah (A.S.) tebessüm buyurdular. Badehu Hazret-"! B$%! "#' hafiyyen mükâleme ettik. Badehu Hazret-i Resulullah (A.S.) Sure-i Fetih’i 9"5;'+3'!/ +$$*!'&#'3",![(&$3$5!<&$53 9,

48


Ve sene-i merkumede Bâbüs-Selâm’dan duhul edip huzur-u Resulullah’da dururken, Ebubekir (R.A) ?';'/'5"5!R$;(*-7'.;'!/$V 0 !&$5 53$!3<+<V:!Fakir’e eliyle “Gel “! 3'&<! "?$+'*! '&#'3",! i$/"+! 3'! .$+3 9:! /$V & !.'!%(6+'&"!$)* , ['0<#<##$%! FQ,U,Q,I! %<+<)! '3"V:! 0$A! '#"53'! &'?"#! .'! 0=#! '#"53'! ;'&$E! % +/$#$+ ! %"33'*#'D! “Al, giy“ deyu emir buyurdular. Fakir dahi fil-hal bükâ eyledim. Ebubekir (R.A.) “N(A(1' &B-&$#"1C dedikte, ben dahi; “Resulullah bana gazap eyledi “ diye cevap verdim. Ebubekir (R.A); “Sana ancak bu yolda tekâsül etmeyesin deyu yol gösterdi“ dedi. Ben dahi +(&$3$5!<&$53 9, -#%$93(#"##$%:!% +/$& !L"&3"A"93'5:!9$2$3>!% +/$! senedini dahi’an Resulullah’dan telâkki eyledim. B'&%(2#! -/;'+! -1'53"9"E:! N E +! FU,Q,I23$5! *'#>//"! eyledi. Ve yine 1254 tarihinde Koçana Medresesi’nin dershanesinde manada Resulullah (S.A.S) ile -;<;'/"+!.'!U#"!%$E'+$* !3'+0%$5'&'!L'#"V:!['0<#<##$%! FQ,U,QI! ?"#*'! (E'+"5e oturup, Ebubekir önünde kilim üzerine oturdu. ['0<#<##$%! FQ,U,Q,I! ;"+! 3"."*! .'! ;"+! />A *! $+$3 ,! R'5!3$%"!3"."*!.'!/>A *!.'+3"9,!['0<#<##$%!3$%"!()!;'5*! &$E ! &$E3 ,! i$/"+2'! .'+3",! S'! “Oku“ deyu buyurdu. Fakir dahi; >6?:?"@$ "#+#'7+7$ 9*5:*".$ A#6*+$ müelliB*$5C)767)5#$#+5#)#"#:7".8 dedim. Resulullah dahi Ebubekir’e telkin etsin deyu emir buyurdu. Ebubekir dahi bir bendi tevhidü’l-ef’al ve bir bendi tevhidü’s-F=H8: ve bir bendi tevhidü’z-zat

49


=#$+$/! *'#/"5! '&#'3",! [(&$3$5! <&$5 V:! 9(*'5';;"%! oldum. 1255 tarihinde Üsküp’te iskân ettim. 59 senesine kadar bu makamat- ! 0'#>0'&'! 9(3$.'9'*! '&#'&"V! zevk eyledim. 59 tarihinde Hicaz’a azimet eyledim. Mekke-"! J(/'++'9'2&'! ?'%+"! B$;$52 5! =5! 3C+3(56(! gününde dâhil oldum. Tavaf- !/<3@9!'&#'3"9,! Harem-"! B'+"12*'! =*<+<rken meczup suretinde bir E$*!&$5 9$!L'#"V!=*<+3<,!]C9#'A"5"5!(0*(53'!/'%#'#'+! L'E"V:!*$9$9!LC9#'A"9'!L')'6'/!3'+'6'&'!L'#3"/#'+"! zaman yine dönerlerdi. O zat bana dedi ki: D#67+$ 6(15("*2:(+$ 6E36"#.$ F*3#$ 9*2*"$ 6(15("*2$ 4(39*)(5*:*3.$ G#H6#$ kimseye gitmez.” Ben dahi: “D#2(1(3' 1+8($C” dedim. D#2(2' I(3J*H$ K(1"(:L:*3, ehli Mekke’den ve Beytü’l- !"#$ %&'!('!)*+"!+*,-. dedi. “45 tarihinde Hacc-*$/%)012%$3%'"040+$&!50($6%+0+'%$7%)!7%)$8(9)"9,:$ ;!((!$ 8'$ &!50($ ,!&0$ 5<)5$ 30=,0>(0+- Daha hadâset-i !"!"#$%&'()* buyurdular. “Tarikiniz nedir?” dedim. “Muhammediye’dir” buyurdular. “Ben de isterim” dedim. “Gir” dedi. “Dersin nedir?” dedim. “Cemmül cemdir” dedi. “Makamat-(# +,$-!'# .%"%# +,/0!"# 1/2"'232"'%"# +,/0!"# ,4/,* dedim. 56(&0#78"#-%/$,+,#7!&* dedi. !"#$% &!'#% "($"% )*+% '!,-./.% )#$&#01% 2.3/#+3!4(% "!/("% .3,.&#01% 56+!-i halvette, makam-(% 7!+.8#% !$&(+&!% $*3!&!% 9#$% :!/% );$&*0% "#<% /!-!8/!% -.% 7!=.$-i Esved ziyaretinde olan izdihamda elini bûsederlerdi. Fakir dahi Bâbü’l->0$.%/!$!8(+&!+%).,#?<% @,%:!/(+% elini öpmeye yürüdüm. A,% :!/% "(3!0% 9B3B$&B,!$1% 5,#+#% ;?/*01%A/B$&B,!$1%C.+%&!'#%B3!+&(01%

50


C!&.'B<% D.$-#E% F.'0.&% 7!:$./,.$#G+.% 0!+!3(% nakleyledim. “Tevhid-!# 9%+# :8&;!'!#1/'2"* dedi. “Ne vakit?” dedim. “Haber veririm” dedi. Badehu Zilhicce’nin 15. günü Bâbü’l-C!6(/!% '#:!6(+&!%D.$-#E%F.'0.&G.%0*,H"#%@,&B01%I;$&*4*0% :!/% 3#+.% :B'B$% .//#1% J1K1J1% A% .6+!&!% D.$-#E% F.'0.&% çekildi. Ve ol zat duadan sonra Beyt-#% L.$#8G.% "!$E(% Fakir için tazarru ve niyaz eyledikten sonra, odaya ).,#?% '#:0./#0#:&.% 9B,B+!+% I$!&!6G,(% 7!=(% 50#+G#% gördük. Manen makam- ! "#$% telkin eyledi. Ve ta’âm teklif eyledim. “Ta’âm yemeyiz” dediler. Badehu 5<,'!",=4,# 7!+:,0# ! +,&!:># ,/%:# $%&# :(?* dedi. Fakir: “Selam ederim” dedim. 5@%&("# !";A%//%-# .2# vakit gelirim” dedi. Fil-vaki ertesi gün ol vakit o mevzide yine mülâki oldum. Kel-evvel, Fakir için Beyt-#%L.$#8G.%"!$E(%&B!%-.% tazarru eyledi. Badehu odaya geldi. Hazretül cem 0!"!0(+(%0!+.+%/.,"#+%.3,.&#1 Kel-evvel taam teklif eyledim. “Ta’âm yemeyiz” dedikte; “Ta’âm yemezseniz, lakin elbisemi giyersiniz ya” deyup, kisvem#% -.$&#01% K,&(% -.% )#3&#1% Badehu bana: “Medine’de mülâki oluruz” dedi. Fakir &!'#%F.&#+.G3.%-!$&(01% Fil-vâki Bâbüs-Selam’da mülâki olduk. Cemmül cem%0!"!0(+(%/.,"#+%.3,.&#M%N:&#'!0<%)*3!%"#06.%3@"% gibi idi. 5B%3'%+=%# 7!',C,3!:* dedi. Fakir dahi bir haftad!+% 6@+$!% F.&#+.G&.+% O("(?<% F(6($% =!+#9#+.% teveccüh eyledim.

51


P@+!"% "@+!"% )#&#?% 9#$% )*+% Q#+% "!,G!6(+!% -!$&("1% !"#$% 9#$% "@3B+% !,(?% ?#E#$/#?<% 8B"!$!3!% /!6!&&B"% .3,.&#01%R.%9!E(+(%!,(?%".+&#0%3.&#01%R.%)*+%B3"B6B% B3B$".+<% 0!+!&!% ".+&#0#% F.&#+.G3.% -!$(?<% CH9üsSelâm’dan dâhil olur gördüm. S.6B,B,,!'% TJ1K1JU% 7!:$./,.$#G+#+% E.9.".-#% E.$#8#% 3!+(+!% -!$&(01% A% !+&!% 7!:$./#% S.6B,B,,!'% TJ1K1J1U% Hazretleri’nin suret-i unsûriyyesi olmayan suret-i +B$!+#33.6#+#% );$*?<% )*+.E#+% +B$B+&!+% &!'!% 6!8#% -.% nurlu gördüm. Hazre/#% S.6B,B,,!'% &!'#% E.9.".-#% E.$#8#+% &H'#,#+&.+%0*9!$."% .,,.$#+#%!O(?<% !"#$G.% “Yürü” dedi. !"#$% &!'#% 3*$*&*4*0&.% 9.+#<% E.9.".-#% E.$#8#+% #O#+.% !,&(1% A,% !+&!% E.9.".-#% E.$#8/.% 0!'-@,B?<% !"#$G#% kendine geçti. Ve Ahadiyetül cem% 0!"!0(+(% /.,"#+% eyledi. Ve 97 tarihinde Usturumca’da odamda oturup Sultanü’l-VE(4(+% W0.$% 91% H$#&% 7!:$./,.$#G+#+% &#-!+(+!% bakarken, kendimden gâib oldum. Ve kendimi Mekke-i F*".$$.0.G&.<% F*:&.,#8.G&.<% F.EG!$*G,-Haram’da );$&*01%R.%3!+(+&!%#".+%=.00-#%)!8#$%!6".$%/!9B$,!$(% gibi üçer üçer üç tabur asker gördüm. R.% 0*/."!&&#0,.$#+&.% *O% :!/% );$&*01% R.% 6!4% /!$!8(+&!+% @,!+% :!/!% +!:!$% .3,.&#01% K=!9!% F."".-i Mükerreme’de, odada, bize telkin eden Resulullah 0(&($% &.$".+<% '.0.+% @% :!/% =.0!,-#% E.$#8#+#% !O/(1% !"#$% dahi nazar eyledim. Gördüm ki ResB,B,,!'G&($1% X!+(+!% -!$&(0<% 9!+!% &.&#% "#M% 5D".!4%# !-$%"/%&(:(9'(&)# E"C%0# 1"/%&(# .!/'!3!"!# 1"/%&%# .!/'!&:,” diye emir buyurdu.

52


Badehu biz Arafat canibine teveccüh eyledik. Ve anlar Müzdelife canibine gittiler. Ve anlardan hiçbirisi 9#:.%6;3,.0.&#<%9!"(?%)*ldü. Badehu kendime geldim. CB%)!39B9./<%3!$(0%6!!/%"!&!$%#0/#&!&%.3,.&#1 C#$% &!'!% 0!+!&!% Y6"*?G/.% &(E!$(% !-,B+B+% üstünde Hazret-i Resulullah (S.A.S.) hazretlerini gördüm. Abdest almak üzere idi. Fakir dahi bir ibrik su #,.% !9&.6/% '!-,B6B+B% !,&(01% 7:1% S.6ulullah abdest !,(?<% !"#$%6B3B%"@3&B01% R.% 3!+(0&!"#% 9#$% 6B% #,.% *O% &.8!% $!G6-(% E.$#8,.$#+#% 0.6'% .3,.&#1% 5,,.$#+#% 9!E(+&!+% "!,&($0!&(1% X!+#% *O% dahi bir vaz ile önden geriye, geriden öne ve önden geriye mesh eyledi. “Abdestim böyledir” deyu buyurdular. Elhamdülillahi Teâlâ abdest-i seniyyelerini kendilerinden telkin eyledim. Kütüb-#% ("('G/!% 9B+B+% 6B$./#+#% !$!&(01% 7!,.9Z% '!E#3.6#<%7(,3./*G+-Naci’de buldum. Ve bir rüyada dahi Hazreti Ali (K.V.) ve (R.A.) hazretlerine mülaki oldum. Ve bana: “Ehli beytten ve evlad-(# F, 2/='," !"* buyurdular. Ve Hazret-#% K#E.% TS1KUG(+% '!+.6#+.% )#$&#1% P.+&#,.$#% /!$#"./*G&-dünya 0.E$.?,#%@,&B4B+&!+%:#3+./#%3@"%#&#1%R.%7!:$./-i Hatice (R.A.) kabr-#% E.$#8,.$#% &!'#% )!3./% +B$,B% -.% 0*:.33.+% gördüm. 5,'!0&*,#,,!'#%[.H,H<%.-,!&(%0!+.-#%@,&B4B0B:B% /.9E#$%9B3B$&B,!$1

53


&'(!)*+,*-!./012/3-4!56+*76,.*-*-! 56+&* Bismillahirrahmanirrahim Allahümme salli ala seyyidina Muhammedin fi cemiûl mazharellezi ve heyûlâha ve evcezaha ve enkaha ve ednabiha ve erkaha ve alihi vessahbihi vesellem. Allahümme salli ala seyyidina Muhammedin: F!+!6(\%X!%K,,!']%Q.0#-i esmanla ulumuz Muhammed (S.A.S.)’i tazim eyle ve Fi cemiûl mazharellezi ve heyûlâha: Cemi-i mezahirde, gerek âlem-i melekût ve gerek âlem-i mülk, ol âlemlerde Hz. Muhammed’i tazim eyle. V,.0,.$#+%!6,(%-.%0!&&.6#%@,!+&($1%2#$!%+B$B+&!+%'H6(,% oldular. Evcezaha ve enkaha: Öyle Muhammed ki, cümle âlemlerin zübdesi ve +."H-./#&#$1% 2#$!% =*0,.<% !+&!+% '!,"% @,B+0!,!$(+&!+% 0B$!&\% =.6.&#% ?!",!$(% #,.% -*=B&!% ).,0.",.&#$1% 7!&#6-i kutsîde buyruldu: ( Levlâke levlâk lemâ halâktül eflâk) N0&#<% E.=.$.-i vücud-#% !6,(<% FB'!00.&% +B$B&B$1% R.% +#'!3./#<% FB'!00.&% -*=B&B&B$1% F.3-.% !4!=(+(+% !6,(%^*99%@,B?<%!'#$#%&!'#%^*99%@,&B4B%)#9#1 Ve alihi vessahbihi vesellem: X!+#<% H,.0% /!86#,#% -.% H,!6(&($1% 2#$!% =.6.&#% Eerifleri zübde-#% '!8#3.% @,&B4B% )#9#<% +B$-B% .+-!$,!$(% =*0,.3.% tafsil oldu. Kâla aleyhisselam enna min Allahi vel mü’minune minen eymen nur’i.

54


+*./068*!-9:3/-TÜL-BEYAN Bismillahirrahmanirrahim Fussilet Suresi 53. ayeti: “Senüriyhim âyâtinâ fiyl afak- ! ve fîy enfüsihim hatta yetebeyyene lehüm ennehülhakk, evelem yekfi birabbike #;;#<=! >?>! @=??%! A#B,%;! 5#<%BC(D! “Onlara mutlaka ;!55$ !>05?)$ 8'9+@!=!$ 5!"!)$ ?'%,"%$ &%$ 5%+"0$ +%106'%)0+"%$!=%('%)0,0A0$3B6(%)%@%40A-” 53% [!,#9]% K)H'% @,% "#<% '.$% +.% "#% !8!"/!% +#E!+,ar -!$&($<% 6.+#+% +.86#+&.% &!'#% -!$&($1% _.6% #0&#<% '.$% "#0% H,.0#+% +#E!+,!$(+(% ".+&#% +.86#+&.% 9B,&B<% K,,!'G(% 9#,&#1% Nitekim Resul-ü Ekrem (S.A.S.) Hazretleri Hadis-i L.$#8#+&.%9B3B$B$M%( Men aref-e nefsehu fekad aref-e Rabbe-hû ) “Nefsine arif olan Rabbini bilir” 53% [!,#9]% N+6!+(+% =.'!,./#<% ".+&#6#+.% '#=!9-(% !:#30&#$1% R.% 0#'+./#% .,.0&#$1% 7!""G!% )!3./% 3!"(3+% @,&B4B+% );$0.:1% K+(+% #O#+% ($!"% );:./#$1% `#/."#0% 7!""% Teâlâ Kur’an-(%P.$#0G&.%9B3B$B$M%(…ve nahnü akrebü ileyhi min hablilveriyd ) aC#:% @+!% E!'% &!0!$(+&!+% &!'!%3!"(+(:b%TP!8%JB$.6#%cdU% _.6% #0&#% .3% [!,#9<% N+6!+(+% EB+B+% )#9#% 0.$/.9.-i "B$9#3./#% -!$&($% "#0\% 0!'9B9B% 0.,H#".% -.% .8&!,-ü '!,H#"%-.%0!:'!$(%-.='B,,!'%-.%6($$(%"B&$./*,%K,,!'G&($1 E'("(#%"'(3(:#.2#G',:=!"#:,-'!"! 6(4%:,+,#',0#4%H %:#.!+!&,:,:I

55


Pes% #0&#% 3!:(",!$% @,6B+% @,% #+6!+!% "#\% ".+&*6*+% )!8,./% ?.$&.6#+&.+% O("!$0!3!1% R.% -!$/!-i helâktan kurtarmaya! 53% [!,#9M% F*0"*+% &.4#,&#$<% 0*$E#/6#:% ".0!,.% .$#E.6#+1% `#/."#0% N0!0-(% K,#% TP1R1U% K,.3'#66.,!0% buyurur: “ Levlel Mürebbi lemma areftü rabbi”. “C4%)$ 6%+D$ E!505!(0$ B4)%(0@0$ B4)%(,%+0$ %'"%$ edemediysen, Rabbini bilemezsin.” Delinmez sa’yile dürr-i meani Önünce pir-!#-%00A0#1/:%4("C% (F+<+"%$ ,<)>0($ ,!(5!7*$ 8',!"*5G!$ ,!+!$ 0+@0'%)0+0$+%$5!"!)$G!'*>6!+$"%'%,%A60+-) N0&#<% 0*$E#//.+% #,0-i tevhid elde etmek gerektir. 54.$% 6B!,% .&.$6.+% "#\% +#=.% H,#0,.$% );$&*0% '#O9#$#% +.86#+% #,0#+#% @"B0!:,!$1% C.,"#% @"B3!+,!$(% 0.+% .&#?<% "H8#$% @,B$6B+% &#3.% /."-#$% .&.$,.$1% Q.-!9(+(% 9#,% "#\% N^F>^^K7%CNSDNS1%K00!%9B%#,0B,,!'(+%'.0%:!'#$%-.% '.0%&.%9!/(+(%-!$&($1%C!/(+%#O#+&.%9!/(+(%-!$&(r. Birden 3.&#3.<%3.&#&.+%3./0#E.%&."1% 7.$%+.%"!&!$%B,.0!3(%:!'#$%-!$6!<%:!'#$%#,#0%@,!+% E.$#!/(% '.$% 0!'!,&.% :#"$./0#E,.$&#$1% .6.'!/,!<% 9.,H)!/,!% -.% #9$./,.% !+,!/0(E,!$<% )*:.,% !&,!$% -.$0#E,.$&#$1% L.$#!/% +.% "!&!$% ;-*,6.% !:&($1% e*+"*% H,.0#+% +#:!0(% @+B+,!% "B$B,B$1% 54.$% +#:!0-(% H,.0% @,0!3!3&(<%7!""G(+%:B'B$B%9#,#+0.:&#1 7.$% E!'(6/!+% -.% '.$% .E3!&!+<% '.$% +.% :!'#$% @,&B36!<% @,% !+(+% +!6#9#% .:.,#3.6#&#$1% `#/."#0% 7!""% Teâlâ Kur’an-(% P.$#0G#+&.% 9B3B$B$\% ( Küllü hizbin bima ledeyhim ferihûn ) ( Müminun–53). “Her top,B,B"% ".+&#% !$!,!$(+&!% 0B/,B&B$1b% 7.$% E.3% 3.$,#%

56


3.$#+=.&#$1%P!8%-.%`B+%*6/*+.%.+%)*:.,%E."#,&.%'.$E.3% kendi âleminden, kendinden memnundur. Yani “Kün” aA,b% '#/!9(3,!% 3!$!/(,!+% E.3,.$<% ".+&#% O.-$.,.$#+&.+% -.% kendi fiillerinden ferah içindedirler. Ama insan,("% 9B+B+% ;/.6#+&.&#$% "#<% ".0!,% "!:!+0!"/($1% N+6!+% ".+&#+#% @,)B+,!E/($0!",!% 0*".,,.8/#$1% N+6!+% ".0!,#<% :!'#$% -.% 9!/(+% #,#0,.$#% 9#,0.",.%@,B$1%2!'#$&.%"!,(?%9!/(+(%9#,0.0."%+!"(6,("/($<% ".0!,.%.$#E0.0."/#$1 53% 9#$!&.$]% V,#0,.$% #+6!+(+% '!"#"!/#+&.+<% 9!:.+% aO("O!% -.% 9!:.+% &.% $B0B:,!% 9#,)#% -.$#$,.$1% K0!% E!$/% oldur ki: Ehli olmayana söylemeyesin. ( El esrar- ! hafez-u hâ an-%?! >EB>F! G Yani, hakikatin ehli olmayanlara bu gibi gizleri söylemeyesin. Pes imdi, 9.$'B&!$% @,0!:% @,% "#E#% "#<% % 6($$(% .',#% @,0!3!+!% 6;3,.$1 R.%9.$'B&!$%@,%"#E#%"#0%6($$(%.',#+.%6;3,.$1 Nitekim buyurur: ( El-mer’ü adüvvün bima cehlün )% N0!0-(%K,#% TP1RU% K,.3'#66.,!0G(+% 9B$B4B&B$1% Yani; “50>0$70',%"040$>%=%$"<>,!+$5%60'0)$&%$E%)$50>0=%$ !5'*$ =%((040$ 5!"!)$ 6B='%,%5$ 3%)%50)”. Nitekim Hadis-i L.$#8te buyurur: ( Kellim-u en-nasu ala kadrü ukulihim ) Meal-#% L.$#8#M% aN+6!+,!$,!% "@+BEB$".+% @+,!$(+%!"(,,!$(+(+%;,O*,.$#+.%);$.%"@+BEB+B:1b%

FASL-Ü EVVEL (1.Bölüm) 53%9#$!&.$% HE("]% C#,% -.% !)H'% @,%"#0<% !",(+(% /@?,!1% C#$% !=!3#?% '#"H3.% !+,!/!3(01% CB+B% 9.,,.% ve unutma. Hazret-#%N0!0-(%K,#%TP1R1U%K,.3'#66.,!0G&!+%6B!,%.//#,.$% ki: “Ya imam! Hz. Muhammed Mustafa Aleyhisselam 60A0+$ E!55*+*A"!$ 79=9)"9$ 50: ( Ene Medinet-ül ilm-ü ve Aliyyün babüha ) “H%+$ 0'0,$ >%E)0=0,D$ I'0$ 8+9+$ 5!J*6*"*)-”

57


“K,"0$ 6%+0+$ 0',0+%$ 79$ E!dis-0$ >%)01$ >!E0((0)-$ L!+!$ 0',0+$ 6*))*+"!+$ 69!'$ %"%)0A$ 50$ 0'0,$ +%"0)M$ H0A%$ @%&!J$ ver.” %N0!0-(%K,#%TP1RU%K,.3'#66.,!0%9B3B$&B,!$%"#M%“EL KNO-Ü NOKTATÜN VE KESSERET-PN$ QI;KNPR.-$ “J/!:#.!&#"10+%'(&>#C%-!//,&#1"2#K13%/+:(;+(&)* CB+B%#E#//#",.$#+&.<%0.$!",!$(%-.%/!,.?,.$#%!$//(M%“O +85(!$+%"0)M$S$+85(!+*+$!6'*$+%"0)M$H!>*$68+9$+!6*'"*)$ 70A%$!G*5'!=*&%)T. dediler. Emir-ül Müminin Ali (R.A.) buyurdu: UH9$ 6*)$ I''!E2*+$ 6*)'!)*+"!+"*)-$ H9+9+$ 6*))*+*$ !G*5$ %(,%=%$ 0A0+$ =85(9)-$H9$6*)$5*=!,%($=!5'!>(*4*$A!,!+$!G*4!$G*kar.” A+,!$% 9B% =.-!?/!+% "@$"/B,!$<% E!E($&(,!$1% K0!% #6/.",.$#% 8!:,!,!E/(1% R.% 3#+.%+#3!:% .//#,.$%"#M% UV!$ K,!,-ül Enam, I''!E<$ W%?'?$ !>5*+!$ &%$ X%69'-ü Muhammed Mustafa YL-I-Z[$!>5*+!$8'69+D$!5'*,*A*+$=%((040$5!"!)$79$0'0,"%+$ bize haber ver” Emir-ül Müminin cevap verdi: “Onun nerede 8'"949+9$ 6B='%=%=0,$ !,!$ 70)$ >!)('!$ 50D$ "!E!$ 1!A'!$ !G*5'!,!$06(%,%=%@%560+0AT. Kabul ettiler. Cenab-(%N0!0-(%K,#%TP1RU%9B3B$&BM%” Ey talipler! Bu esrar-*$ 0'!E0"0)-$ Z%$ 79+9+$ 6*))*D$ 6%,!&0$ kitaplar olan; Suhuflarla, Tevrat’ta, Zebu)2"!D$ K+@0'2"%$ E%)$+%$6*)$&!)6!$ 9)2!+-*$ %)0,2"%$&!)"*)-$ Z%$E%)$+%$6*)$50$ 9)2!+-*$ %)0,2"%$&!)"*)D$\!(0E!=*$ /%)01%2"%$&!)"*)-$Z%$\!(0E!=*$/%)01%$50$E%)$+%$6*)$&!)"*)D$ Besmele-0$ /%)012(%$ &!)"*)-$ Z%$ E%)$ +%$ 50$ H%6,%'%-i /%)012(%$ &!)"*)D$ 8+9+$ UH!.$ E!)10+"%$ "!E0$ &!)"*)-$ UH!.$ E!)10+"%$ 8'!+$ 6*)'!)$ "!$ 8+9+$ +85(!6*+"!$ &!)"*)-$ S$ +85(!$50$UH!.+*+$!'(*+"!"*)-$B,"#1#"10+%4(:” buyurdu.

58


e*+"*% 50#$% 5,% F*0#+#+G&.+% 9B% 6;:*% #E#//#,.$<% 9B+,!$(+%=.-!9!%"B&$./,.$#%"!,0!&(1%L!$/(%3.$#+.%)./#$#?% dönüp gittiler. Sonra o kadar% O!,(E/(,!$<% ;3,.%'#:0./,.$% .//#,.$% "#\% Âl-i aba oldular. Âl-i aba; Ashab- ! .HII>! kavmidir ki, 9B% #,#0&.% $*6B'% 9B,0BE,!$&($1% C!E,!$(+!% !9!% O."#?<% +@"/!+(+% 6($$(+&!+% 6;3,.E#?% ".,!0% .&.$,.$% #&#1% CB% nokta, vahdet-#% E.06-#% '!"#"#G&#$<% 3!+#% '!"#"#% )*+.E#+% vahd./#&#$<% ).$O."% -!'&./% )*+.E#&#$1% C*/*+% 0.-=B&!/<% :!'#$%-.%9!/(+%9B+B+%*6/*-!6(+&!+%:B'B$%9B,0BE,!$&($1% 53%9#$!&.$]%CB%#,0#+%6($$(%3!"(=(%-.%!3&(+,!/(=(&($1% F.-'B0B+B% 3!"% "#<% &@6/B+% 6($$(% !+,!E(,6(+1% e!,(E<% O!9!,!<% -.'#0,.$#+#% 3@"% ./]% [!% "#% 6!+!% 6($% 3!$% @lup !+,!3!6(+1% [!9#!/(+(%0B'!""#"!+.%".,!0,!$%#,.%9B,!+&($0!1% D.$#+.% &!,0!% #6/.4#+% -.% )!3$./#+% -!$6!<% B3!+("% HE("% @,1% CB% ;+6;:*% ;:% @,!$!"% 6;3,.&#"<% &!#0!% '!/($(+&!% 9B,B+6B+<% /.8.$$B!/(+(% #+E!!,,!'% !+,!0!"% +!6#9#+.% .$#E#$6#+1

FASLÜ-./-*!JK(!LM?=$G Ey Bi$!&.$]% C!'6.//#4#0#:% 9B% +@"/!<% .E3!+(+% '!"#"!/#+#+% "!3+!4(&($1% R.% "B--./#% .:.,#&#$1% J@+$!&!+% 3!$!/(,0!0(E/($<%-!$,(4(%".+&#+&.+&#$1%CB+B%E#0&#%9#$!:% &!'!%!O(",!3!,(0M 7:1% S#6!,./% TJ1K1JU% .+% ;+=.% 3!$!/(,!+% E.3% #O#+% E;3,.%9B3B$0BE/B$M Biri budur ki; (Evvel-ü ma halakallahü nur‘u) aK,,!'% ;+=.% +B$B0B% 3!$!//(b% &.&#1% C#$#% &.% 9B&B$% "#0M% (Evvel-ü ma halak-allah-ü ruh’i) “Allah önce ruhumu 3!$!//(b%&.&#1%C#$#%&.%9B&B$%"#MT%5--.,-ü ma halakallahü

59


aklG(U%aK,,!'%;+=.%!",(0(%3!$!//(b%&.&#1%C#$#%&.%9B&B$%"#\% (Evvel-ü ma halakallahü el kalem-ü) “Allah önce "!,.0#% 3!$!//(b% &.&#1% R.% &!'#% meleki mukarreb ve cevher-ü evvel dedi. Bunun cümlesi bir midir yoksa '.$%9#$#+#+%'!"#"!/#%!3$(%0(&($f Ey birader! Bunun cümlesi bir hakikattir. Ama #:!8./% -.% #/#9!$% 3;+*+&.+% &.4#E#"% #6#0lerle :#"$./0#E,.$&#$1% Q.-'.$-i evvel itibariyle akl-(% .--.,&#$1% Ve ruh itibariyle nurdur. Ve kalem ve melek-i mukarreb -.%!$E-(%!:#0%-.%V&.0%#/#9!$Z3,.%9B%=*0,.6#%).$O."/#$1 Esma-i evvel cevher-i evveldir. Kuvvet-i ezeldir. J!&($% @,0BE/B$1% a% ^!% 3B6&.$-ü min-el-% -!'#/1% N,,!% .,vahit-*% ,!% E.$#"-e lehu”. NL%FC#;! >;">@! O%F! P @>F! @%Q! R;H;!RFS>E !BR@SHF(D Buna Nokta-#%R!'&./%-.%L.06-i C!/(+% &.$,.$1% 7.$% +.6+.% "#% 9B% H,.0&.% !3!+&($<% @,% )*+.E#+%!"6#&#$1% G/,:',#7L&8","#-,&#;,4 E-!&,+#78",;!"!"#%0 !'!& Bir nesneye yüz tane ad verilmekle o bir +.6+.+#+%'!"#"!/#%!$/0!:<%O@4!,0!:1%C#$%!&!0(%9#$O@"% &.4#E#"% #6#0,.$,.% !+6!,!$<% @% !&!0% 3#+.% 9#$% "#E#&#$1% Mesela bir adam; hem dülger, hem terzi, hem demirci, '.0%$.66!0%@,!9#,#$1%C*/*+%9B%&.3#0,.$%&@4$B&B$%!0!% hakikati birdir.%CB%O.E#/%-!6(8,!$,!<%@%3#+.%9#$%"#E#&#$1

FASLI-./0*.!JT(!LM?=$G Ey Birader! Hazreti Resul-*%5+9#3!<%"($"%3(,%6*,B"% #,.%N^FN%^5DY``N%/!'6#,%9B3B$B?<%".0!,-i insanîye ve FNSKQg% '!"#"#3.3.% .$&#1% `.,#"6#:% +#/.,#"6#:% 7!""G(+% cemalini gördü ki; “Hay” dir. Ya+#% &#$#&#$<% 9!E"!,!$(+(% da diriltir, o zaman ona “RUH”%!&(+(%-.$&#1%e*+"*%$B'% hay ve muhyidir.

60


X!+#% ".+&#,#4#+&.+% &#$#&#$% -.% 9!E"!% E.3,.$#% &.% &#$#,/#$<% hayat verir. R.% &!'#% );$&*4*% 9B% +@"/!3(% '!"#"!/#+<% E.06-i 9!/(+% -.% =.-'.$-#% .--.,% @,&B4B+B% #&$!"% .&#?< 9!E"!,!$(+!% &!% #&$!"% -.$&#4#+#% );$*+=.<% @+!% “AKIL” !&(+(% -.$&#1% e*+"*% !"(,% 0*&$#"% -.% 0*&$."&#$\% #&$!"% eder ve idrak edilir. A+B+% :!'#$% -.% 0*+.--.$% 3!+#% !O("% -.% !3&(+,("% @,&B4B+B<% 9!E"!,!$(+(% &!% @$/!3!% O("!$(?% !3&(+,!//(4(+(% );$&*4*+&.% @+!% “NUR”% !&(+(% -.$di. Çünkü nur ".+&#,#4#+&.+%!3&(+,("/($%-.%9!E"!,!$(+(%&!%!3&(+,!/($1 CB% E.06-#% '!"#"!/#+% 3!+#% '!"#"!/% )*+.E#+#+<% 9*/*+% 0.-=B&!/(% ".+&#% -!$,(4(+&!+% -!$% .3,.&#4#+#<% H,.0#% "!?,!3(?% #'!/!% .3,.&#4#+#% );$*+=.<% @+!% N/+5D !&(+(%-.$&#1 Ve dahi gördü ki bundan ulu-aziym yok. “MELEK-*! UV:/++6LD diye ad verdi. Âlemde @,!+,!$!% E.8"!/% .&#=#% @,&B4B+B% -.% '.$% ?.3)!09.$#+% 9!6#$./% );:*+.% O.E#/,#% E."#,,.$&.% );$*+*?<% #,#0% 6($$(+(% !O(4!% O("!$&(4(+(% );$&*4*+&.% #6.% @+!% NW6L+/*0-*! 6U*-D%!&(+(%-.$&#1 Bu nokta-i hakikînin; âlim ve mütekellim ve semi -.% 9!6#$% -.% "!&#$% -.% =.0#,% -.% =.,#,% -.% '!3% @,&B4B+B% );$&*4*+&.%@+!%“ÂDEM”%!&(+(%-.$&#1 CB%!+,!//(4(0(:%6(8!/,!$% -.%&.4#E#"%#6#0,.$<%/."%9#$% '!"#"!/#+%6($$(&($%"#\%9B+!%H,.0-i kuvvet ve âlem-i âdem ve âlem-i mümkinat ve âlem-i mahiyat ve âlem-i külliyat ve âlem-#% '!"!3("% -.% H,.0-i istidad ve âlem-i 8(/$!/%-.%H,.0-i ceberut ve NOKTA-N%PY^^%-.%!",(%"*,,% derler.

61


Akl-(#08//!#$,#",M-i külli insan-(#0A:!/'!&N E&;#$,#68& !="!"#1"'%"#%4&(#1/'232"2#'8;8":, 53% 9#$!&.$]% R!6(8% !3+(% 0.-6B8/B$1% 7.r ne ile -!68.&.$6.+% @,% 0.-6B8/B$1% A,% 0.-6B8!% -!$(+=!<% )!3$#den diyesin. Ve dahi bilesin ki, kuvvet-i ezeli Hakk [.H,HG+(+%+#/.,#"6#:%:!/(&($1%CB+!%+#=.,#"%#6/.3.+,.$%"H8#$% @,B$,!$1%X!+#%7!""G(+%:!/(+(%-!68./0.3.%"!,"!+,!$<%+.&#$% -.% +!6(,&($% &.3#?% /!$#8% -.% /!-6#8% ./0.3.% "!,"(E!+,!$<% &#+&.+%O("!$,!$1 Akl-(%"*,,%"#<%H,.0-#%".9#$#+%'!,#8.6#&#$<%@+B+%-!$,(4(% 7!""%-!$,(4(&($1%%A+B+%6;:*%-.%8##,#%7!""%"!-,#%-.%8##,#&#$% '#O%E*?'.6#:1

FASLI-4!+/X*!JY(!LM?=$G Ey Birader! Bu nokta-i vahdet âlem-i hakikat ve Mazhar- ! "#$%! &'(()"-*! )+),*-*./! 0)! 1 ..- ! 2#&*&#"-i Muhammediye’dir. Buna NOKTA- ! "#$$ derler. 345&4! $)(6'-#" 5! +'7'.'%! 8'5'5! +'7'.'5-#5! ()! 49"4(#9 5-#5! :,'./! 2).! ;)<! 8'! &4,,*! 5:&"#-#5! :."#<#! = &#./ >?).!9'#,!)-*@!-).9)5!&*A!8'!#5,#"" ? 5!5:&"#-#5! 5)! = &#.9#! &)5-*! B*8*! :,$#, <- /! C$#! BD.4<:.'+! &*%! 8*5,).6)! ;)<*5! 7*=! 8*.*! -*?).*5)! 8)5+)$)+/! E#-)$! &*! 7).! ;)<*5! #9, ! 8'! 5:&"#- .%! :! 7#,-)! :5-#5! = &#5,#. 5! hep birbirine benzemesi gerekmez miydi? !0C2FGH-)5! 9#- .! :,$#+! *,,#! (#7*-!-)$*;"*&/A! 2*=! ;4@7)! <:&"'.! &*! 8'! IJKLCH-#5! = &#5,#.! -#%! <*5)! 8*.! ")&! IJKLCH- ./! M,)$! +'7'.'! IJKLCH-#5! 8',-'/!N#5*! &O*5#"!8*.!5:&"#-#5!:."#<#!= &" / Nokta deyince, kâtibin kaleminin ucundan zahir :,#5! 5:&"#< ! #5,#.9 5/! P'! 5:&"#! -#7*%! :,! 5:&"#5 5! 8*.!

62


D.5)?*-*./! Marifet; katreden %&''&(&)!*+)&,-!*.'/&01-'2

denizi

bilmek

ve

P*=#.)! M-)$! :?,#5,#. %! )&9).*! 6#7*,! &#.#5, ? ! 7#(#9 5-#! @).(#+! )-).,)./! C<5 ! <#.#9#! B*8*/! >?).! ;)$9-i hakikatten haber verilse, basiret gözleri :,$#- ? 5-#5! *5&O.! )-).,).! ()! :5,#.#! -4;$#5, &! yaparlar. Pes yarasa gibi kald !"#$%$!&'$ ( ) %*+,"#$-$!".&/$0 !"$.- "1$2*$!"304+2&. !"#"$"%&'('%)"#"*+,)-"%').*/%0,1,#2,*%(3+4353%"(-,% 6"7"-,%*"$,+%'$-.7'8%(3+3#$3*9: ><! 24$#$%! ><! P*=#.)Q! M,)$! 5:&"#-#5! 9#- .! :,$';"'./!RD&,).*!BD.4.945!&*!7).!8*.*!5:&"#-i aziymdir. 0)! -#7*! < ,- +,#., nice nokta-i münevverdir. Ve yerler; nice nokta-i merkez-i âlemdir. Ve her maden ve her nebatat ve her hayvan dahi böyledir. Zevac- "50&6$!"45"($#-i nemnâk Kamus-&"6&4$11$%".3%"!7#4$8 %"9$# SRD&! &#",#. 5 5! 7)@9*%! 9,#&! <).)! &#-#.%! ").")$*+! birer noktad ./T

FASL-3$!456 7!892!:.;+/< Ey Birader! Çün bildin ki nokta-i vahdetten âlem-i kesret zuhur etti, dahi bil kim ol yedi nokta ki, gökler @#-*;#7,#. - ./! R).*! &#,#5! 9)(#8*"%! 8'5,#.#! "#8*-*./! Reis-*!9#,#.!<#5*!&'$#5-#5!8'5,#.- ./ Ve bunlar feyzi, akl- !&üllden buldular. Akl- !&4,,!&*! ana; nokta-*!7#&*&*!()!#.;!()!6)(7).*!)((),!()!&#,)$!()! ruh ve nur ve Âdem ve kutb-u âlem ve nokta-i vahdet

63


-)5*,-*/! P'5,#. 5! 64$,)9*! 8*.! 7#&*&#"*5! )9$#9 - .! &*%! celal ve cemal, nahs-ü said her feyz ki bu âlem 7#,& 5#! :,'./! Eecmu-'! 8'5,#. 5! #9#. - .! &*%! ")9*.! )-*@! harekete getirir. Zira ol nokta-*! 7#&*&*! &*%! ;)$9-i 8#" 5- .%!8'5,#.#!BD.45-4%!8'5,#.!#5 5!$#+7#. - ./ U+),,*&,)! B45);! &#,8-i âlem-i ulvidir. En büyük ; &, ! 6*9*$-*./! V#-*;#7- ! )564$-4./! 2#<#"- ! 8#7;! ()! nur-'!8#7;!ve kudret-4!8#7;" ./!R).*!&#,#5,#.%!W)<+*!7)@! 8'5-#5!#, .,#./!X*.#!:,!;)$9-*!8#" 5!$#+7#. - ./

FASL-=!75> 7!8?2!:.;+/< ><! P*.#-).Q! RD&,).-)5! ()! < ,- +,#.-#5! 8'! &#-#.! & 9#6#! 8#79)""*&/! G#7#! W#+,#! #<. 5" ! ().$)&! 9D+4! uzatmak olur. Ey Birader! Gökler ve y ,- +,#.!8#8#,#.- ./!C5#9 .! 4$$)7#"" ./! 1)-! @A,-kuru-BCDA0;C0-BEFG0;G0! H<51&,-hava-su-toprak%!8'5,#.!#5#,#.- ./!P#8#!()!#5#< ! 8*,-*5! *9)! &*! 8'5,#.! BD&! #"#! ()! <).! #5#- .%! 8*,B*,! &*! 8'5,#.-#5! 4=! 6*59! )(,O"! $'""#9 ,! +'7'.! )-)./! N#5*! maden, nebat ve hayvan- r. ><! P*.#-).Q! P'.#<#! &#-#.! 9D<,)-*?*$*+! D+! 8*,B*<*! #5,#< @! B)5*;,)"*.9)5%! #$#6 5#! ',#; .9 5/! C&, 5 ! -).,)<*@!":@,#.9#5%!#9 ,!$#5#< !#5,#.9 5/ Ey Birader! Her talibe farz- ! #<5! ()! W#.+- ! kifayedir kendi kendisini bilmek/! X*.#!7).! ;)<!&*! +'7'.! buldu, bir maksut için zahir oldu. Hakk Teâlâ hiç B).)&$)+!5)95)!<#.#"$#- /! Kur’an- ! K).*$H-)Y! ( Efehasibtüm ennemâ halâknâküm abesen. ) SE4H$*5'5!ZZ[T!\1*+*!8:;!<).)! $*!<#.#"" &!()!B).=)&")5!8*+)!B).*!-D5$)<)6)?*5*+*!$*! 9#5- 5 +]!^

64


2).! ;)<! #9, 5#! .46'! )-)._! C5- n kemali an-#- ./!N#5*!7).!;)<*5!&)$#,*!#9, 5-#- ./ ><! P*.#-).Q! C6)@! 8*,*.! $*9*5! #9, 5! ()! $#&9'-'5! 5).-)-*.]! P4<4&! 5)-#$)"%! 84<4&! 7#9.)"Q! >?).! 9)5-)! *59#5*<)"! <:&! *9)A! B45);! -:?#5#! &#-#.! '<'<#9 5%! B45);!-:?-'&"#!5)W9#5`!'?.#; <,#! :,#9 5/!1:5.#!9#5#! çok y#+ &!:,'.%!=:&!@*;$#5!:,'.9'5/! Ey Birader! Birçok isimler ve müsemmalar ve 6*59,).! ()! <#.#" &,#.-#5! 8#79)""*&/! :G);A'C)! cümlesinin hakikati birdir. PFaH-)5! ")6),,*! & ,- ! &*A! ona akl- ! &4,,! ()! #.;- ! #+*<$! ()! 5:&"#-i hakiki ve cevher-i evvel ve kalem ve ruh ve nur ve Âdem ve kutb-u âlem ve nokta-i vahdet denilir. Bu cümlesi, bir ;)<-*!0#7*-H*5!#- - ./! ><! P*.#-).Q! P'! #5,#"" &,#. $ +! 94,'&-u E'7#$$)-*H-*.!&*%!#9 ,!-)$)&!*9")-*?*$*+%!#9 ,!$#&9#"! 8'-'./!P'!D5!8*,B*-)5!#$#6 $ +!:5'!8*,-*.$)&"*./

FASL-=!75> !87. Bölüm) Ey Birader! Bu cümlesini oynatan, her bir yerde esma ile bir müsemmaya tecelli ettiren LAFZ-I KÜNN <#5*! \J,^! 9D+4-4.! &*! #5#! >EFa -).,)./! R).=)?)! ).$*;,).*5!&#" 5-#!)$*.%!#$*.*5!#<5 - ./ Kur’an- ! K).*$H*5! CH.#W! 1'.)9*! [b/! #<)"*5-)! buyruldu: ( Halakassemâvât-i vel arz-C! I-! B-11&-ti eyyam-+)! B+//&B! 1&JK! A;&;! A',! <! “Gökleri ve yeri #," !B45-)!<#.#"" ^! ><! P*.#-).Q! 2#&&! L)O,OH5 5! X#"- ! V#&-i Kuvvet-i ezelidir. Biyçün ve biyçündür. Yani kendisine niçin 5#9 ,!-*<)!9:.',#$#+/

65


Yine Kur’an- ! K).*$H*5! c'.a Suresi 11. ayetinde buyruldu: 8! $&LB&! 0&/-B;-M-! ,&LN+)! J&!M+J&BB&/-+;! basiyr ) “O’nun benzeri yoktur. O duyar, görür.” Cemi esma ve müsemma ve ef’al ve akvâl ve )9.#.%! )5(#.%! )+),%! )8)-%! )((),%! #7*.%! +#7*.%! 8#" 5! cümlesi OPO$ Ndir. Zuhur buldu ve an- 5! vücudundan vücut buldu. Ey Birader! Cümle mevcudata Hakk Teâlâ $'7*""*./! X#" ! *,)! ()! 9 W#" ! *,)_! F5;##,,#7-ü Teâlâ ne ()67!*,)!$'7*"!:,-'?'5'%!9#5#!8*.!8*.!8)<#5!)-)<*$_ ><! P*.#-).Q! 2#&&! L)O,OH5 5! +#"- ! @#&-i kuvveti )+),*-*./! C5 5! #- ! CKd-I KÜLL’dür. Ki$! C,,#7H" .! &*%! 5:&"#5 5! #9, - ./! C&,- ! &4,,45! $#+7#. %! BD&,).! ()! < ,- +,#.- ./! 0)! BD&,).! ()! < ,- +,#. 5! $#+7#. ! '59'.,#.- ./! N#5*! #");%! 9'%! 7#(#! ()! ":@.#&" ./! 0)! '59'.#" 5! $#+7#. ! $)(#,*-*./! 0)! $)(#,*-*5! $#+7#. A! $#-)5%!5)8#"!()!7#<(#5- ./! Ve hayvandan bir cinse HAYVAN-C!Q5R=" derler &*%!8'!<#.#" ,$ ;!:,#5!*&*!6*7#5 5!+#7*.*!()!8#" 5 !:,#.#&! "#$! $#+7#. - ./! 0)! 8'! 7#<(#5- ! 5#" &" .! &*! #5#! M-)$! ()! *59#5! -).,)./! F;")! 8'! *59#5#! 84"45! $),)&,).! 9)6-)! )"$*;"*./! J! 84"45! <#.#" ,$ ;,#. 5! D+4-4.! ()! C,,#7H 5! yeryüzünde halifesidir. F59#5 5!B).*! &#,#5! $#7,e&! 4+).*5)!W#+*,)"*A! 5'"'&! <#5*! &:5';$#&%! #& ,! ()! *,*$! *,)-*./! 0)! *,$*5! $#+7#. ! #& ,- ./! C&, 5! $#+7#. ! 7#.W"*./! 0)! 7#.W*5! $#+7#. ! nutuktur. Nutkun hakikati kalb-i Âdem’dir. 0)! 8'! 5'"&'5! 9 .. 5-#5! *6$#,! :,'5-'<9#%! F5;##,,#7-ü Teâlâ ileride tafsil olunur. Ne kadar kâmil geçinenler bu bilginin hasretiyle geçtiler, bilmediler.

66


FASL-=!756 Q!8S2!:.;+/< Ey Birader! Bunda nitekim beyan ettikse, $'7#&&*&,).! <#5*! B).=)?)! ).$*;! 84<4&! (),*,).! ,*9#5 5-#5! #<#5! )""*&/! 2#&&! L)Olâ Hazretleri buyurur; Fussilet Suresi 53. ayet: ( Senûriyhim âyâtina fiyl’ âfâk-i vefiy enfüsihim…) J,! #W#& 5! 5*;#5,#. 5 ! 8*,$)&! B).)&/! C5-#5! )((),! :,! 5*;#5,#. ! 5)W*9-)! 8',$#&! B).)&*./! 345&4! 8*.#+ 5 ! -*5,)-*?*5! #W#&"#&*! 8'! 5*;#5,#.%! 5)W9*5-)! -)! (#.- ./! N)W9*5-)! -#7*! 8'! 5*;#5,#. ! 8',#9 5%! #5-da hazrete ).*;*@!BD.)9*5/ Ey Birader! ( Senûriyhim…) ayetiyle ( Men arefe nefse hu…)! 7#-*9*%! *;")! 84"45! )(,*<#,#. 5! $)58# !()!9 .. !8'5,#. 5!+ $5 5-#- ./ Ey Talib! Bundan sonra sana vacip olan oldur ki; *59#5 5! $)."ebesini bilesin. Bunlar nereden geldiler? Ve nereye giderler? Ve niçin? I*=*5! &*$*! #& ,, %! &*$*! #7$#&%! &*$*! 8#<%! &*$*! yoksul, kimi adil, kimi zalim, kimi âlim, kimi cahil, kimi sultan ve kimi kuldur? Niçin kiminin ömrü uzun, kiminin D$.4!& 9#- ./! Ey Bi.#-).Q!CW#& 5!+#7*.*5*!-*,)-*5/!P#" 5 5!")9*.*5*! -)! D?.)5)9*5%! O,)$*! ()! M-)$H*! 5#9 ,! )"&*,)-*?*5*! -)! bilesin.

FASL-=!R57 !8T2!:.;+/< Ey Talib! Bil ki, eski filozoflar ve âlimler bu âleme Âlem-i Kebir-Büyük Âlem derler. Ve Âdem’e Âlem-i Sagiyr-Küçük Âlem derler. Amma muhakkikler

67


&#" 5-#!M,)$-*!K)8*.!*59#5- ./!X*.#!7).!#?#="#5!$#&9'"! <)$*;"*./! V)9! $#5#-#! W).H*! #9 ,! :,-'/! C$$#! 74&)$#! sözüyle âleme kebir, Âdem’e sagiyr diyelim. Pes sana vacip oldu ki; âlem-i kebirde her ne var ise, âlem-*! 9#B*<.-)! #5 ! 8',#9 5! ()! $#&9#- 5! 5)! :,-'?'5'!8*,)9*5!()!BD.)9*5/ c'5'! 8*,! &*! nutfe, nokta-*! #9 ,- ./! N#5*! #9,:,#5! 5:&"#%!*59#5!6*9$*5*5!5:&"#9 - ./! F59#5 5!#5#!.#7$*5)! -4;$)9*A! cevher-i evvele! $*9#,-*./! 0)! #5 5! mukabelesindedir. Ve ana rahminde bir müddet durur, alak olur/! 1:5.#!$'+B#! :,'./! N#5*! '<';$';! &#5! :,'./! Andan izam ve uruk ve asab olur. Yani kemik-et, damar ve sinir olur. Üç ayda böyle olur. Dört ay olunca, nöbet R45);H)! -)?).%! hayat! 8#7;! :,'./! 0)! 7*99-ü harekât irade!7O9 ,!:,'./!0)!;:,!&#5!&*!#5#!.#7$*5-)!6)$!:lur, BD8)&! <:,'5-#5!:?,#5#!B -#!:,'./! 345!-:&'+!#<! :,'.%! 5D8)"! E4;").*H<)! <#5*! f4@*").H)! -)?)./! J?,#5! (46'-#! gelir, Ahsen-i takvim ile… >?).!8'5'!#5,#$#- 5!*9)%!8'5-#5!-#7#!#<- 5, &, ! bir haber vereyim: Ey Talib! Çün nokta, cevher-i evvel dedik idi. Ana .#7$*5-)! B)=)5! -D."! #<%! -D."! $)(9*$-*./! C+#9 ! "#$#$,#5 56#A! 8#;-&#. 5-el-ayak vs. yedi iklime 8)5+)./! 0)! -#7*! *=*5-)&*! #+#,#.! &*A! D<B)5! S#&6*?).T%! -*$#?%!8D?.)&!S8D8.)&T%!<4.)&%!D-%!6*?).%!-#,#&!)$9#,*! yedi göktür. UL*&)! 850D-F&'<V! >((),&*! BD?)! $*9#,-*./ Ay W),)?*-*./! J,! 6*7)"")5! &#$).%! O,)$*5! #&6*?).*-*./! 0)! *&*! O,)$*5! :."#9 5-#! (#9 "#- ./! P'5'5! D+),,*?*A! *,*$,).%!

68


$##;! ()! 9)(*5="*./! g)8.#*,H*5! 8*.! -'.#? ! #5-#- ./! 0)! O,)$!7#,& 5#!*,*$!).*;"*.$)<)!9)8)@"*./ >-/AFV! F&*56*! BD&! $*9#,*-*./! h),)&H*! i"#.*"! <#5* E).&4.H-4./!P'5'5!"#79*,*A!<#+ !<#+$#&" .!()!94.'.-'./ :.F'&0! 8:.W'&0<V Üçüncü gök misalidir. Felek’i X47.)! <#5*! 0)549H"4./! c:,! 6*7)"")5! &*A! X47.)! M,)$-i K)8*.H*5! 8D8.)?*-*./! 0)! 8'5'5! *;*! -#*$#! 5);)! ()! )?,)56)!()!;)7()"!()!94.'.-'./!g4$,)!7#,& 5!W).#7 5# sebeptir. Yürek:! GD.-4564! BD?45! $*9#,*-*./! h),)&H*! c)$9H"*./!J,!6*7)"")5!&*A!c)$9!M,)$-*!K)8*.H*5!<4.)?*-*./! P'5'5! "#79*,*A! 7#<#"! ()! &'-.)"! ()! 94.'.-'./! 0)! F9.#W*,! $#&#$ - ./!1)8)@-i hayat- !O,)$-*./

Öd:! P);*56*! BD&! $*9#,*-*./! h),)&H*! E).*7! <#5*! Mars’t ./! 0)! :,! 6*7)"")5! &*A! E).*7%! M,)$-i Kebir’in D-4-4./! P'5'5! "#79*,*A! &#7 .%! -#.8%! 7 ; $%! B#-#8%!&#",%! "#$#7%! *5&O.%! &*8*.! ()! 7#9)""*./! P'! 9 W#",#.! 6)$*! O,)$! 7#,& 5#!8'5-#5!).)./!0#<!#5#!&*!8'!")6),,*9*!W#+,#!:,#Q X-F&'V! C," 56 ! BD&! $*9#,*-*./! h),)&H*! E4;"eri yani f4@*").H-*./! E4;").*%! M,)$-*! K)8*.H*5! 6*?).*-*./! M,)$)! 94.'.!()!. + &!8'5-#5- ./!E*&#*,!$#&#$ - ./ Dalak: Yedinci gök misalidir. Felek’i Zühal yani Satürn’dür. Ol cihetten ki; Zühal Âlem-i Kebir’in -#,#? - ./! P'5'5! ;'?','! &#8+- ! ).(#7" ./! C+.#*,! $#&#$ - ./!1)8)8*!&#8+- !).(#7" ./!G'.#? !8'5-#5- ./! Ruhi hayvani, Kürsi misalidir. Felek’i Eflak’tir. Ol cihetten ki; Felek’i Eflak, Âlem-*! K)8*.H*5! #.; - ./! 0)! A0C;! ki halifedir. Misali Akl- ! )((),H-*./! X*.#! #&,- ! )((),%! halife-*!24-#H- ./!3:6'?'5!#+#9 !$#-)5,).*5!D.5)?*-*./!

69


L .5#&,#.!()!& ,,#.!5)8#"#!8)5+)./!0)!7*9!()!7#.)&)"!()! *.#-)!&*!9)5-)!7O9 ,!:,'.%!$*9#,*!7#<(#5- ./! Pes onsekiz bin âlemde ne var ise, sende dahi (#.- ./! ! Kur’an- ! K).*$H-)! h'99*,)"! 1'.)9*H5*5! [j/! ayetinde gelen: ( Senûriyhim âyâtina fiyl’afak-C! J&! fiy enfüsihim…) ayeti kerimesi sabit oldu.

FASL-#$!5Y Z!8[\2!:.;+/< 7AA(&1!J&!,A0AJ&1-i insaniyyeyi beyan eder Ey Birader-*! M; &Q! P*,! &*%! 8'! +*&.)""*?*$*+! müfredat; Levh-i Mahfuz, Kitab-C! 4+(AH- ./! 0)! 7).! nesne ki âlemde mürekkebatda zahir olur, cümle Levh-*! E#7W'+H-#! <#+ ,$ ;" ./! X*.#! 2#&&H 5! *,$-ü &#-*$*-*./! 1:5.#-#5! ")-8*.! )"$)&%! 9 W#"- ! $#7,e&"'./! Müfredat; Âlem-ü Ümmühat, Levh-i Mahfuz ve Kitab- ! 24-#H- ./ V)9!2#&&H 5!*,$-ü kadimidir ki; Levh-i Mahfuz’da <#+ , - ./!P'5-#!<#+ , !:lan Said ve nahs her biri vakti gelince felek sebebiyle zahir olur. Hiç kimsenin buna ;)&-ki yoktur. Bu cümlesini harekete getiren EMR-F! 2#&&H- ./!0)!FdEiddC2H" ./ F$-*! ><! P*.#-).Q! E#,'$! :,#! &*A! 7#,& ! 7#.)&)")! B)"*.)5! "#,*-*./! P*,$)<)5%! &)5-*! )-).! 9#5 ._! Pes imdi ;D<,)! 8*,)9*5! &*A! 5'"W)! #5#! .#7$*5)! -4;).%! :,! (#&*"! #5#5 5! "#,*-*! 5)! *;")! *9)A! 7).! < ,- + 5%! )?).! -*;*! ()! 7#.)&)"*%! )?).! 9#*-! ()! )?).! 5#79%! 5)<*5! 4+).*5)! #9#.! )-).9)%! :,! 5'"W)! &*! #5#! .#7$*5-)-*.%! #5 5! +#" 5#! 5#&;*8)5-!:,'./! 1##-)"! ()! ;#&#()"%! +)&*,*&%! #7$#&, &! -O7*,! sahavet, himmet ve hased, gani, fakir, her ne ki var, ol 5'"W)! 5:&"#9 %! +#" 5#! "#,*! :,-'/! X*.#! :,! 5'"W)%! 5:&"#!

70


cismin levh-i mahfuzudur. Ve ol levh-i mahfuz, âlemin $#+7#. - ./ 2).!&*$9)!&*!9#*--*.%!9##-)"*5!#5#!&#.5 5-#!"'"#! geldi. 0)!7).!&*$9)!&*!;#&*-*.%!;#&#()"*5!#5#!&#.5 5-#! tuta geldi. Bu vech ile bunu kendinden def etmek $4$&45!-)?*,-*./!0)!O-)$!8'5-#!$)68'.-'./!I*")&*$! Habib-i Hüda (S.A.V) Hazretleri buyururlar: ( EsSaiyd, saiyd-ün batn-C!+//&M+!J&,-,K0--+! ,K0--ün fi batn-C!+mmehü…) \1#*-!#5#9 5 5!&#.5 5-#!9#*--*.%! ;#&*!#5#9 5 5!&#.5 5-#!-#!;#&*-*./^ Çünkü âdem :?,#5 5 5! 9##-)"! ()! ;)&#()"*5*! 8*,-*5_! ><! P*.#-).Q! 1##-)"! <:,-#;! :,#5! &*$9)<*! sevdiler de, ondan ötürü saadeti ona yar eylediler +#55)"$)Q!U<,)!-)?*,-*./!I#9*8*!JH5'5!D<,)!-4;"4/!0#<! ;'5#! &*$! ;)&#()"! JH5#! <:,-#;! :,-'%! D<,)! -)?*,-*.! &*$! J5'!9)($)-*,)./!JH5'5!5#9*8*!-#7*!D<,)!-4;"4/ Ey Birader! Bunda dahi bir sual varid oldu: Said 9##-)"*5! "'"#! B),-*/! 0)! ;#&*! -#7*! ;)&#()"*5! "'"#! B),-*! #5#!&#.5 5-#/!V)9!@)<B#$8).,).!&*!8*.!& 9$ !.)9',%!8*.! & 9$ ! -#! 5)8*! :,#.#&! B),-*,).%! 8'5,#. 5! -#()"*5-)5! ()! :5,#.-#5! 9:5.#! B),)5! $);#<*7,).*5! *.;#- 5-#5! 5)! fayda oldu? g)(#@Y! P'5-#! ;4@7)! <:&"'.! &*%! 9##-)"! ()! ;)&#()"! )+),*-*./! X*.#! K'.H#5! *,)! ()! 7#-*9! *,)! 9#8*""*./! C$#! 7*=! *;*""*5! $*! &*A! K'r’an’da ve hadiste ana &#.5 5-#5! -45<#<#! 9#*-! B),)5! 9#*-! B*-).! ()<#! ;#&*! B),)5!;#&*!B*-).] !P'5-#5! 9:5.#! 8*,! &*! ;)&#()"! *&*! "4.,4-4.Y! Y&0AJ&1-i mutlak var, ,&0AJ&1-i mukayyet!(#./!cD<,)! &*A! 9#5#! *9")$)-)5! B),)5! ;)<)! $)68'.9'5/! J! +#$#5! ")()&&4,!()!9#8. !9)=/!>?).!9)5*5!*7"*<#. 5!*,)!B),*.!*9)%! 9)5! #5-#! $'7"#.9 5/! J! +#$#5! *<*9*5*! &#8',! )<,)! ()!

71


<#.#$#+ 5-#5! &#=! ()! *9"*?W#.! )<,)%! @*;$#5! :,/! K#,8*5! ile Hakk’a teveccüh edip kâffe-i umurda Allahu Teâlâ’dan medet ve derman talep eyle. >?).! 8'! 6)(#8#! &#5$#- 5! *9)% bundan daha #<- 5, &, !<)5*!7#8).!().)<*$!*;*"Y ><!P*.#-).Q!I'"W)-)!<#+ ,$ ;" .!&*A!*59#5 5!-*,*!:,#%! &',#? ! :,#%! BD+4! :,#%! ),*! ()! #<#? ! :,#/! C$#! <#+ ,$#$ ;" .! &*A! 5)! &#-#.! 9D<,)<)%! 5)! &#-#.! *;*")! ()! 5)!&#-#.!BD.)!()!5)!&#-#.!)5-*;)!)-)_ Ama yaramaz fik*.!*,)!<#.#$#+!*;,).!*;,).9)5!9#5#! 8),#!()!$'9*8)"!B),)6)?*!<#+ ,$ ;" ./!>?).!*<*!W*&*.,)!8'! *;,).*!*;,).9)5%!9#5#!*<*,*&,).!B),)!()!*<*,*&!8',#9 5_ Ey Birader! Sana bir delil dahi budur: Görmez $*9*5!&*!-#?,#.-#!8*")5!<)$*;!#?#6 5 5!<)$*;*5*!<).9*5%! seni! 8:+#.! ()! 8:?#./! C$#! 49"#"! 8#?6 ! ),*5)! B)=).9)A! #5 ! #; ,#.%! ").8*<)! )<,).%! $)<()9*! 7).&)9*5! <#5 5-#! $#&8',!()!& <$)",*!:,'./ F;")!49"#"!8#?6 5 5!),*5)!B)=$)<)5%!B)=)$)<)5%! 74-#<*!5O8*"!7#,*5-)&*!$)<()!#?#6 5 5!8#+ !5)-)5,).,)! -#, !8'-#? !&'.'.%!$)<()9*!<)nilmez olur. Pek nadiren 8'!<#8#5*!$)<()!<)5*,)8*,*./!R)5)!-)!#; , !()!").8*<),*! :,#5 5 !"'"$#+/!345&4!").8*<)!,#+ $- ./ Onun için Nebiler, Resuller davet için gönderildi ve geldiler. Davet ettiler: Kimisi tabi oldular, kimisi :,$#- ,#./! C56#&! 8*+)! ,O+ $! olan oldur ki; ne ile $)$'.! *9)5%! #5 5! 4+).*5)%! K'.H#5H ! K).*$H-)%! 2'-! Suresi’nin 112. ayetinde ( Festekim kema ümirte…) >$.:,'5-'?'5!4+.)!:,Q Buna bir delilimiz dahi budur: Görmez misin bir 5*6)!L4.&$)5!:?',,#. %!-#?,#.-#!()!&D<,).-)!);)&!()!

72


9 ? .! B4-)rler. Kendileri dahi hayvana benzerler, din ve iman nedir dahi bilmezler. C$#! 8*.! 5*6)9*! -#?-#5! *5*@%! B),*@%! $)-.)9)! 8)&,)<*@%! $);#<*7! <4+45! BD.4@%! >G>V! D?.)5*.,).%! ").8*<)! :,'.,#./! C-,#. ! L4.&-terk iken, Mevlana c)$9)--*5%! E)(,#5#! P)-.)""*5! :,'./! P'! *&*sinin beyninde fark zahirdir. ><! P*.#-).Q! I*6),).*! &#-).`! $)+7)8*5)! &#" , @%! ")$8),!()!&OW*.!:,-',#./!3#, ; @!&#+#5#.#&!*,).,)$)&")5! &#,- ,#./!R).=*!a)9',',,#7!S1/C/1/T!8'<'.'.Y!(El kader-i Hakkâ&#x20AC;&#x2122;un) <#5*! &#-).! 2#&&H- ./! C$#! 9)5! &#-).*! bilmezsin. Ondan Ăśt4.4! -45<#! *;*5-)! =)(*&9*5%! #7*.)"! *;*5-)!<#(#;!()!")$8),9*5/ Nitekim Hazreti Mevlana HĂźdavendigar Mesnevi c).*WH*5-)!8'<'.'.Y!Sh#.9=#T :+2;$6.+%/+%"$13%+4"3,/+%3!3"4+%<31"+8+%/+% =5>3%/+%"8?!2$"3,/+%3!+"8?,#?!8?%/+% ><!P*.#-).Q!c:,!&*!-45<#-#5!9#5#!5#9*@!:,$';"'.! <#%!),8)"")!9#5#!).*;*./!X*.#!#5#!&#.5 5-#!&'.H#-#5!D<,)! -4;$4;"4./! 5/A! AM-'&1! )AB-W-)! A)A! 0A')C)(A)! B&)-);&! W&'AW&'! *&;/-,! (&F-;(-'2! ]! B&)-)! ^A;C,/A)A_!*AL'&1!&1/&)&!WAF;C(C'2! I*")&*$!7*&$)"!9#7*@,).*!-)$*;,).-*.!&*Y ;.64% 0"))24,#/% 0"))24"*4,#<% =.*'*% 4.% >.64% .-?.*%6")),*4,#<%@A*)A%4.#-%4.%0"))24"*%B.%4.B"%4"% 0"))24"*4,#<%=.*%)'%4.#-%'C'*4.$'*/%4.B"%"#"?")%$.*'*% 6")),*4,#<% ;.64/% 4.#-% B.% 4.B"*,*% 0"))24"*% D+4353*"% B.% ).*4'$'*'*% 4.% C"("% &E$-.#'8% 6")),*,% .+4.% .-?.7.% '*"*?"7"*%'*)F#>,4,#<

73


>?).! -).9en ki; “Kifaf- ! 5)W*9! &#-#.! =#, ;$#&! ;).H*-*./!2)@!@)<B#$8).,).*5!9#5#" !(#.!*-*^!Ya kifayet /-01A'C! WG! /G(G'! 0-`! *&D&L-! *+)(+%&! J&! *+)(+%+! *&D&L&! 0A1Ca_! JA01-L;&! D&/AA11&)! /AM'G/! E;Ga_! W&;0-!0A%ALA!0E)A0!/C(C'b! Ve dahi alessabah cümleden evvel dükkân açCa_! ,&L1A)C)! BA)DAFC)C! (-0-a! J&! L-)&! D+/;&(&)! BE)'A! (+00K)C)C! 0AaA1Ca_! WG! 0&'&! ,&L1A)C)! BA)DAFCL;A! .)+)&! (+,+a! &J&! *&;&'&0_! MALJA)! *-W-! LA1Ca_!BAWAMA!(&L-)!GLG/A0!/C(C'b 0)<#7'"! &*W#<)"! $*&"#. ! 8'! $'-'.A! 5)W#*9! -)<'@! ve nefisler giyip, kullar ve cariyeler ve mezrualar )-*5*@%! #",#.%! -:5,#.%! ;)7#()"-*! 5)W9#5*<)5*5! #.+',#. 5 ! <).*5)!B)"*.$)&!$*-*.]!2O;O!()!&),,#!8D<,)!:,#Q!C,,#7'! Teâlâ hidayet eyleye.

FASL-=!45> - !5YOZ!!8[[2!:.;+/< Hakikat--! )BA)_!OINA;-! )BA)_!#B1+JA-i Nokta Ey Birader-*! M; &Q! 345! K'.H#5H 5! $#5#9 5 !8*,-*5! ()! #W#& 5! 5*;#5 5 ! 5)W9*5-)! 8',-'5/! 0)! -#7*! 8*,-*5! &*A! cevher-i evvel ki ona, akl- ! &4,,! ()! ;)$9-*! 8#" 5! ()! nokta-i asl deriz. Bu noktaya neden nokta deriz? Çünkü bu nokta, nokta-*! *,,)""*./! g4$,)! $)(6'-#"! 8'5'5! 49"4(#9 5-#5! = &" /! X*ra Muhaddid-*! g*7#5H- ./! C.;',,#7" ./! J59)&*+! 8*5!O,)$!8'5'5!&#" 5-#!8*.!7#.-#,!"#5)9*!B*8*-*./!P'5#! :5'5!*=*5!5:&"#! -).*+!&*A! $4-)(().-*.! <#5*!<'(#.,#&" ./! R).*! &#,#5! 5)! &#-#.! $4W.)-#"! (#.9#! :5'5! #," 5-#- .%! :5,#.-#!-)?*.$*-*./ Bir dahi nokta dedikleri oldur ki; kâtip kalemi &O? "! 4+).*5)! &:<'56#%! )((),#! 8*.! 5:&"#! :."#<#! = &#./! Ondan sonra harf zahir olur ve harften kelime zahir

74


:,'.!()!&),*$)-)5!&),#$!:."#<#!= &#./!K),#$-#5!)9$#! <#5*! *9*$,).! $)<-#5#! B),*./! >9$#%! 84"45! );<#5 5! *9*$,).*-*.!()!7).!;)<*!&#@,#$ ;" ./ Nitekim Hakk Teâlâ Talâk Suresi 12. ayette buyurur ki: 8!O))A;;AM&!0A(!&MA1A!W-0+;;-!,&LN-)!-;/A<! \c4@7)9*+!C,,#7!8'!&*%!*,$*!*,#7*<)9*!*,)!&4,,4!;)<H*!*7#"#! )<,)-*/!\N#5*!\C,,#7!*,$*<,)!7).!;)<*!&';#"$ ;" ./^ ><! P*.#-).Q! P'! #5,#"" &,#. $ + 5! D+)"*A! )5! 8#;"#! 8*,-*.-*?*$*+! 9D+-)-*.Y! >$*.4H,-Müminin Ali (R.A) 8'<'.'.A! \>d! FdE-Ü NOKTATÜN VE KESSERET-ÜL gC2FdkI^/! \F,*$! 8*.! 5:&"#- .%! 6#7*,,).! :5'! =:?#,"" ,#./^! 0)!-#7*!8'<'.'.!&*Y!\P)5!lP#H!5 5!#," 5-#&*!5:&"#< $Q^ Ey Birader! Hakikat-*!F59#5!8*.!5:&"#- ./!2).!&*$! :!5:&"#< !8*,-*%!&)5-*5*!8*,-*/!0)!<*5)!2#+.)"*!F$#$- !C,*! K.V. Aleyhisselam; 8! $&J! 0&,&I&! &;-cC1A-i mâ ezdet yakire )! N#5*! \>?).! @).-)$! &#,&9#<- %! <#&*5*$! =:?#,$#+- ^!8'<'.-'/! F$-*! ><! N#.Q! J! 5:&"#! 9)5-)! -#7*! (#.- ./! >?).! bilesin ki, sana -#7*! <#& 5! :,#/! c)&")5%! ;*.&")5! ()! 7#<#,-)5!&'."',#9 5/!L#9-*&!()!7','9#!).)9*5/!\>,!*,$-ü noktatün ve keseret-ül cahilün” vechi budur fefhem… 0)!-#7*!><!P*.#-).Q!1)5-)!:5!<)-*!&'(()"!(#.- ./! >?).!8'!&'(()",).*!8*,)9*5%!5:&"#5 5!9 .. 5#!).)9*5_

FASL-I SAQ !5YOZ!!8[H2!:.;+/< Kuvvet-i Zahir ve Kuvvet--!:A1C) ><!P*.#-).Q!1)5!8*,!&*%!7*99*!+#7*.!8);"*./!N#5*!8);! -'<'!:.B#5 !(#.- .Y Birinciye lems, yani dokunma derler. O bir &'(()""*.! &*%! 8)-)5*5! 7).! <).*5-)! (#.- ./! J! &'(()"! *,)!

75


*59#5!9:?'?'%!9 6#? !8*,*./!0)!&#" !*,)!<'$';#? !8*,*./!0)! )?).!*59#5-#!8'!&'(()"!:,$#+9#%!5)!.'"'8)"*!()!5)!-)! <'8'9)"*! <#5*! &'.','?'! 8*,*./! 0)! 5)! 7#.#.)"*! ()! 5)! -)! 8'.'-)"*!<#5*!9:?'?'!8*,*./ F&*56*!&'(()")!zevk yani tad derler. Onun yeri dil *,)! -*$#?! #.#9 5-#- ./! J! 8*.! &'(()""*.! &*%! "#", ! *,)! #6 %! "'+,'!*,)!)&;*!:5'5,#!8*,*5*./ Üçüncüye ,&/! LA)-! 0E0;A/A! derler. Onun yeri 8)-)5-)5!<'&#. - ./!>((),&*!-*$#?-#%!*&*!&4=4&!)$6*&! 8#; ! B*8*-*./! J! 8*.! &'(()""*.! &*%! *<*! &:&'<'! 9)()./! 0)! <#.#$#+!&:&',#.-#5!*&.#7!)-).%!7:;'5#!B*"$)+/ Dördüncüye B&/-! LA)-! -,-1/& derler. O bir &'(()""*.! &*%! &',#&! -),*?*5*5! -*8*5-)! ()! -*$#? 5! *&*! <#5 5-#!$#&#$ !(#.- ./!K),#$ 5!*<*9*5*!()!<#.#$#+ 5 ! *;*"*.!()!8*,*./ P);*56*<)! basar yani görme derler. Bunun &#.#.BO7 %! -*$#? 5! #7*.*5-)! ()! BD+! ='&'.'5'5! önündedir. Mahsusatta ne suret görürse seçer. 345&4! 8'! 8);! 7*99-*! +#7*.*! 8*,-*5%! ;*$-*! -)! 8);! hiss-*!8#" 5!*+#7!)-*,)6)&"*./!G#7*!8*,)9*5!&*A! Hiss-*!8#" 5 5!)((),&*9*5)!hiss--!/+,1&'&0 derler. Bir kuvvettir ki, hiss-i zahir ne anlarsa, derhal hayale ).*;"*.*./ Fkinciye 7#+*5)-#. - ./

hayal

derler.

Hiss-*!

$4;").)&*5!

Üçüncüye vehim derler. O bir kuvvettir ki, O-)$*5! 8#" 5- ! ,)$9*-*./! 2#<(#5,#.-#! #& ,! <).*5)-*.A! :! &'(()"!<4+45-)5!B).)&"*?*!<).-)!4.&)./

76


Dördüncüye hiss-i mütehayyile derler. Bu dahi bir kuvvettir kiA! 74&$45! ")W)..'#" ! ),*5-)-*./! C6#<*@! )5-*;),).! *+7#.! )-)./! I)! (#&*"! &*! #& ,! :5'5! 4+).*5)! galip ola, ona mütefekkire derler. Ve her gâh ki vehim galip ola, ona mütehayyile! -).,)./! 0)! P#" 5*! &'(()",).-)5!8'5-#5!<'&#. 9 !<:&"'./ P);*56*!hiss-i zikre derler. Bu hasene-i ahkâm- ! ()7$*<)!-).,)./!0)7*$!74&4$,).*5*5!#$8#. !-)$)&"*./ Ey Birader! Bu on hiss-*! +#7*.! ()! 8#" 5 ! 8*,-*5%! <)-*9*! -#7*! &#,- /! P'5,#. ! -#7*! 8*,$)5! B).)&/! J! (#&*"! *59#5 !8*,$)&!$#.*W)"*!#= , .%!#6*+!&#,$#+9 5/ Bil ki bu yedinin evvelkisine kuvve-i cazibe -).,)./! F;"*7#! B)"*.*./! F59#5 5! #.+'! )""*?*! ;)<*! &)5-*9*5)! çeker. F&*56*<)! kuvvet-i mâsike! -).,)./! L##$ ! "'"#.%! 9*5-*.$)<*!#."" . ./! Üçüncüye kuvvet--! MA%C/! -).,)./! L##$ ! ).*"*.%! yürütür ve sindirir. Dördüncüye kuvvet-i dâfia derler. Kesiften latife ).).A!W#<-#, 9 5 !W#<-#9 + 5-#5!#< . ./ !P);*56*<)! gaziye -).,)./! P'! "##$ 5! ,#"*W*5*%! W#<-#, 9 5 !8*.!5*6)!6)(7).!9#&,#.!B*8*!9#&,#./! C," 56 <#! kuvvet-i namiye -).,)./! J! #+#5 5! 7).! 8*.*9*5*!8*,*.!&*!5)!B).)&"*.*./!R#+*<)!:5'5!7*+$)"&O. - ./! Yedinciye kuvvet-i müvellede derler. Gaziye ve 5#$*<)! :5'5! 7*+$)"&O. - ./! E#--)-)5! W#+,#! #, ./! J,! W#+,#-#5!8'!;#79 !-#7*!BD"4.4./!J,!5'"W)!8'-'./!

77


><! P*.#-).Q! F59#5! $#.*W)"*5*5! "#W9*,*! 8*7#--*./! P'! $'7"#9#.! *7"*<#.! :,'5-'/! P'! 8#7*9! '+'5-'.%! & 9#6#! <#+- k.

FASL-#$!75$ 7-#!5YOZ!!8[d2!:.;+/< Hakikat--! )BA) Ey Birader-i Aziz! Allahu Teâlâ Hazretleri Kur’an! K).*$! 1'.)-i Ahzap 72. ayette buyururlar ki: 8! ))A! aradnel emanete alessemavati vel arzi vel cibali fe &W&L)&! &;! LAM/-;)&MK! J&! &,IK0)&! A)MA! /-)MA! J& hamelehal insanü innehü kâne zalümen cehûla ) Meali Kerim’i: “ Biz emaneti, gökler üzerine ve <).<4+45)! ()! -#?,#.#! ()! 8'5,#. 5! #.#,#. 5-#&*,).)! yüklemeyi teklifte bulunduk. Onlar bunu yüklenemediler. Bundan sonra emaneti insan <4&,)5-*/! G:?.'9'! &*! *59#5% çok cahil ve zalim <#.#" ,$ ;" ./^ Ey Birader! O emanet nedir ki; gökler ve yerler, -#?,#.! :5'! <4&,)5$)&")5! &#=" ,#.! ()! *59#5! &#8',! eyledi? Niçin zalim ve cahil oldu? 0)! -#7*! 2#&&! L)O,O! 8'<'.-'! &*$A! >ECI>LF! >2dFI>! 0>aFIQ! 1'.)-i Nisa 58. ayet: 8! ))A;;Ahe ye’murüküm en tüveddiyetül emanet-i ilâ ehlihâ…) Ey Birader-*! 1#- &Q! P#+ ,#. ! :! )$#5)"! 6#5- .! -)-*,)./!2#&&H#!6#5,#!$);B',!:,$#&!B).)&*.!-)-*,)./!0)! 8#+ ,#.! -)-*,).! &*! #& ,- .A! -#*$#! 2#&&H ! ")#&&',! )"$)&! gerektir. 0)!8#+ ,#. %!*$#5- .!-)-*/!F$#5Y!-*, ile ikrar, kalp *,)! "#9-*&! ()! ;#.",#. 5#! '<#.#&! #$),! )"$)&"*./! P#+ ,#. ! dedi ki; ameldir. Kemal kazanmak amelle olur. Belki

78


(#., &,#. 5! #$#6 ! *,*$! ()! #$),-*./! Bu dediklerinin M&aB-!(&!MA01C'!J&!MA0-0A11&!W-'(-'2!:G!(.'(+!W-'(-'2 Ey Birader! Madem bunlar sana emanettir, )$#5)"*! )7*,! :,$#<#5#! 9$#.,#$#/! >?).! )7,*5*5! B#<. 5#!")(-*!)-).9)5%!+#,*$!()!6#7*,!:,'.9'5Q ><! 8*.#-).Q! >?).! 5)W9*5*! ()! $#, 5 ! 2#&&! L)O,O! &#8',!)<,)9)%!:5'5!&#.; , ? !D$.4!)8)-*-*.!()!6)55)"-i sermedîdir. Yani sonsuz hayat ve cennettir. Nitekim Kelam- !K#-*$H*5-)!8'<'.'.Y!8! ))A;;AM&! ,1&'A! /-)&;e<! (Tövbe Suresi 111) “ Allah, $4$*5,).-)5!$#,,#. 5 !()!6#5,#. 5 !6)55)"!&#.; , ? 5-#! 9#" 5!#,- /^ ><!P*.#-).Q!F59#5!5)W9*5*!"#$!8*,$)<*56)%!2#&&H,#! olmaktan acizdir. Vallahü a’lem.

FASL-I RA: !5YOZ!!8[f2!:.;+/< )BA)C)!4A0-0A1-!:-'!QE01A(C' Ey Birader-*!M; &Q!E#&9'-#!B),-*&/!C&, 5 !8#; 5#! ":@,#/! 0)7*$! 9 .. 5 ! &*$9)<)! -)$)/! CBO7! :,! &*%! ;:,! 5)95)!&*!*59#5 5!&#,8*-*.%!8*+!:5#!RUIkd!-).*+/!J5'5! $).&)+*%!&#.#.BO7 !<4.)&"*./ 0)! <4.)?*5! :."#9 5-#! 8*.! 5:&"#! (#.- ./! a)5B*! 9*<#7" ./!C- !\14()<-#^- ./!J!5:&"#%!*59#5 5!7#&*&#"*5*5! $).&)+*-*./! 0)! 8#" 5! B45);*5*5! &'-94-4./! 0)! 5'"W)5*5! $)58# - .! ()! 8)-)5-*! *59#5 5! #.; - ./! 0)! 5)W9*! 5#" &#! 8'-'./!0)!6*9*$!(*,#<)"*5*5!@#-*;#7 - ./!F59#5- ./! F59#5 5! $'"#9#.. W %! &#.#6#! 8*.! 5:&"#- ./! C$#! 8'5'5! #+#$)"*! +#7*.*5-)! -)?*,-*./! P'5'5! W#+*,)"*! ()! &'-.)"*%! :5'5! 49"4(#9 ! 9 .. 5-#- ./! k9"4(#9 ! 9 .. 5#!

79


$'""#,*! :,$#&! *9").9)5A! 8);).*<)"! 9 W#" 5-#5! = &$#&! iledir. Netice: i,e7*<)"! 9 W#" !")6),,*!)""*?*5-)%!8);).*<)"! eserleri yok olur. ><! N#.Q! F59#5! 8);).*<)"! 9 W#" 5 ! -)?*;"*.-*?*! +#$#5A! :5'5! 8*.! $#&#$ ! (#.- .! &*%! 5)! BD+! BD.-4%! 5)! &',#&!*;*""*!()!5)!8);).*5!7#" . 5-#5!B)="*/!2#-*9-*!c).*WY! ( Lâ ayn-C!'&&1!J&;K!+%)-ün semiât velâ hatar-ün ala 0A;W-!W&,&'-in ) Ey Yar! Çün bildin ki yürek içinde bir nokta (#.- .%! #- ! \14()<-#^! - ./! P*.! #- ! -#! &'"8-u bedendir. 0)! *59#5 5! 8#" 5! ;)$9*-*.%! <#5*! $#5)(*! B45);*-*./! P'! 5:&"#5 5!9 .. %!W).-*!$46)..)--*./! 14()<-#! -)5*,)5! &#,@! 5:&"#9 ! 9:<'"! 8*.! ;)<-*./! a)5&9*+! ()! ;)&*,9*+-*.%! 8*.! ;)<)! girmez, bozulmaz, 8:<'"'! <:&"'./! P);).! 9 W#",#. 5-#5! ")$*+,)5*@! mücerred olsa görünmez, hissedilmez, ezeli ve ebedi bir nur zahir olur. V)9! 8'5'5! +#7*.! (#9W 5 ! *;*"*@%! 8*.! 5)95)! 8*,-*5! 9#5$#/! g)7-! & ,! &*%! 9 .. 5-#5! 8*,)9*5/! X*.#! 8'! 5'"W)! O,)$*5!5:&"#9 5 5!$#+7#. !"#$$ - ./!I*")&*$!<'&#. -#! âlem-*!&)8*.*5!5:&"#9 5 !8*.#+!;).7!)""*&!*-*/!P'!5:&"#!:! 5:&"#5 5!$'&#8),)9*5-)-*./!P'!:5'5!"#$!$#+7#. - ./ ><!P*.#-).Q! P'!5:&"#5 5!9 ..- !49"4(#9 5-#5!7#.W! +'7'.! )-)./! X*.#! 7#.W%! 5:&"#5 5! 9 W#" - ./! C& ,! -#7*! 8'! harf ()! 5:&"#5 5! 5'.'-'./! I*")&*$! a)9',',,#7! S1/C/1T! buyurur: ( El aklü nurun fil kalbi yefriku beynel MA00C!J&;!WA1C;2!<!GH),+/%)"+8-.%0"))2+"%("-,+,%"7,#"*%('#% nurdur.” ><! P*.#-).Q! 1:.#.9#5! &*A! $#-)$! 7#.W! 5:&"#5 5! 9 W#"- ! &#-*$*-*.%! 5#9 ,! ")6),,*! )<,)-*]! P'5#! *9"*;#.)! &#8*,*5-)5!$*9#,!B)"*.$)&!B).)&!&*%!8*.#+!#5,#<#9 5/

80


E)9),#!-4;45! &*! &O"*@!&#,)$*! ),*5)!#,- ! ()! 9#" 7! 4+).*5)!&:<-'/!P*.!5:&"#!+#7*.!:,-'/!I:&"#< !=)&"*!7#.W! oldu. Bir daha çekti kelime oldu. Bir dahi çekti kelam :,-'/!KO"*8*5!<#+- ? !*9*$-*.!ve isim müsemmaya ayna :,'./! J! #<5#-#5! 8'! <#+ , ;,#. 5! ":@,#$ ! <#5*! 84"45! mevcudat görünür. ><!N#.Q!P*,-*5!&*!&O"*8*5!5:&"#9 5-#5!7#.W!:,'.!()! harften isim olur ve isimden ayine-i cihannüma 7O9 ,- ./! N#5*! *9*$%! 6*7#5 ! <#59 " @! BD9").)5! #<5#- ./! Nitekim Mevlana Hüdavendigar Hazretleri buyurur: @2"0+!A"3/$13"#34$. !"!?01$0 A B+"+2"0&/4$!/$%"0&/4$! ! !"<+6$/"$2!$0 A Âlemde ne varsa hepsi sensin; C%$8 ' ! "#+!83!8+"$%$"-?!#?"$%$8 ' !"0+!03! F$-*!><!P*.#-).Q!J!#<*5)-i cihannüma sensin! Hiç senin senden haberi5! (#.! $ ]! J! 5:&"#! &*! 9)5*5! 7#&*&#"*5-*.%! :5-#5! -#! 8*.8*.*5)! ',#, ! 7#.W! +#7*.! :,'./! Gece ve gündüz harf zuhuru durmaz, devam eder, -#*$!'<#5 &" .%!'<'$#9 !<:&"'./ RD.$)+! $*9*5A! 8)-)5! '<&'<#! (#. 56#%! B)6)! BD.)5! :-'./! 0)! B45-4+45! 7).! *;*! -4;45)5! :-'./! Görmez! $*9*5A! 7#" . 5#! B),*.! &*%! :"'.#< $! ()<#7'"! -'.#< $! <#! -#! @#+#.#! (#.#< $! ()<#! )()! (#.#< $! dersin. P'! #5- &,#. 5 5! 7).! 8*.*! <#! 4=! 7#.W"*.%! <#! -D."! 7#.W"*.%!<#!-#!8);!7#.W"*./!P*.&#=!7#.W!8*.,);9)%!9#5#!8*.! fiil gösterir, sen onunla hareket edersin. Pes seni hareket ettiren harf oldu. 5/A!1AW-A1C)A!)&!;ALC0!-B&_! E! MA'I;&'! W-'W-'-)&! 1E0G,G'_! ;KLC0C)C! *.B1&'-'2 Sen onunla fiil ve hareket edersin.

81


V)&*%! 8'! :."#-#! 9)5! $*9*5]! >?).! 9)5! 9)5*! 8*,$)+9)5%! =:&! =:&! <#+ &! ()! =:&! =:&! @*;$#5, &,#.! içindesin! Ey BiraderQ!C&, 5!&#.#.BO7 !()!$#&#$ !-*$#?- ./! 0)! -*$#?%! W),)&-i Utarit yani Merkür’dür. Utarit daima <#+$#&,#!$);B',-4./!RD.-4?4!()!-4;45-4?4!7).!;)&,*! <#+#./! 0)! *<*<*! <#.#$#+-#5! 9)=)./! X*.#! #& ,! $4-.*&"*.! ve mümeyyizdir ve faruk-u bedendir. Yani idrak edicidir ve!#< . 6 - ./ ><!N#.Q!C& ,!()!7#.W!()!5:&"#!8'!4=4!8*.-*./!P'5#! *9"*;#.)! <:,'<,#! 8*.! $*9#,! ().),*$%! 8'5-#5! #5,#! ()! W)7$)"Y! P*,! &*! B45);%! <'&#. ! BD&")! 8*.! 5:&"#- ./! C$#! ; ? ! <).-*./! I'.'! <).)! -:&'5'.%! <#59 .%! O,)$*! #<- 5,#" .%!7).!;)<)!&'-.)"!8#7;)-)./ Pe9! ><! M; &Q! J! 5:&"#! &*%! <4.)?*5! :."#9 5-#- ./! 1)5*5!8#" 5!B45);*5*5!&'-94-4./!0)!:5'5!9 .. %!$#5)(*! 8*.! 5'.-'./! J! 5'.! -*$#?#!<#59 ./! P'! BD?45! B45);*5*5! 5'.'! -*$#?#! -:&'5'.%! $45#&*9! :,'./! P4"45! - ;! ()! *=! -'<B',#.! #<- 5,#5 ./! E)6$'! 7*99-*! +#7*.! ()! 8#" 5%! :! nu.'!$#5)(*!*,)!$45)(().!()!.e;)5!:,'./!0)!&'(()"!()! can bulur. 0)! 7).! 8*.! *;,*! *;*5)! *9"*(#! :,'./! cD<,)! &*A! BD+45! BD.$)9*!()!-*,*5!9D<,)$)9*!()!&',#? 5!*;*"$)9*!()!#&, 5! *-.#&*%!8'5,#. 5!$)6$'H'%!:!5'.'!$#5)(*5*5!")6),,*9*-*./! Her mevsufa bir türlü idrakle ve adla, bir türlü fiil ile 7#.)&)"!)<,).!()!&)5-*!$#9,#7#" 5 !&#< . ./ P'5'5! -),*,*! ;'-'.Y! C.;- ! 2#+.)"! 84"45! <D5,).*! &';#" ./! N#5*! O,)$*5! 49"#- - ./! E'7#&&*&,).A! \C.;! *9"*(#9 ! 9 .. ! 8*.! 5:&"#-*! #+*$-*.^! -).,)./! ! 0)! \#.;! 64+*! kuvveti onda bulur” derler. Ve “Levh-i Mahfuz odur” derler.

82


2#&&! L)O,OH5 5! +#"- ! @O&*! 8*.! &'(()"-i ezelidir ki, misli ve menendi yoktur. Ve nicelik ona yol bulamaz. Ve bu zat- !@#&!&*%!&'(()"-i ezelidir, onun ilm-i kadimi, o levh-*! $#7W'+-#! 5#&;)-*,$*;"*./! >+),*! ()! )8)-*-*./! Âleme W#+,!()!W)<+!:5-#5!).*;*./! ><! P*.#-).Q! P*+*$! #$#6 $ +! 9)5-)&*! 5:&"#< ! #5,#"$#&" /!F;")!#.;%!:!5:&"#5 5!&#.; , ? - ./ ><!N#.Q!1#& 5!<#5, ;!#5,#$#!&*A!5:&"#!-)-*?*$*+%! 8'! BD+,)! BD.45)5! 7#.W! ()! 5:&"#! -)?*,-*./! X*.#! &*%! :! görünmez. Bu nokta kaybolur, silinir, yok olur ama o 5:&"#5 5!9:5'!<:&"'./!PD,45$)+%!@#.=#,#5$#+!()!<:&! olmaz. Ey Birader! Bu ilm-*! 8#" 5- ./! P'5#! +#7*.! BD+,)! 8#&$#! &*%! 8#" 5! 9 .. 5-#5! $#7.'$! :,$#<#9 5/! P'5'! madde zannetme, manevidir. OF&'!BGA;!&(&'B&)`!C& ,!&#,8*5!5'.'-'.!-)-*5!()! yürekt)5!<'&#. !-*$#?#!")6),,*!)-).!-)-*5/!I*=*5!B45);! ()!#.;!<'&#. -#5!#;#? <#!")6),,*!)-).]! Cevap: Çünkü insan âlem-in aksidir. Âlemin *=*5*! - ; 5#! =)(*.9)5! ()! - ; 5 ! *=*5)! -D5-4.9)5! O-)$! :,'./!X*.#!O,)$*5!+#7*.*5-)!5)!(#.9#%!*59#5 5!8#" 5 5-#! (#.- ./! >?).! 8*5! < ,! *59#5 5! 9 .. 5-#5! 9D<,)59)! "#$#$! olmaz. Pes niçin âlem durupdur muteber D8+63"93,+"8?,?98?%"6&14$0$% C! !"-?!"7"&/&8&%".&"#?-3 =36"$! !"8 , A".&!&!"7/8&"3-3 S! F59#5! &O*5#" 5! D+4-4.A! :! <4+-)5! O,)$! 84<4&%! *59#5! &4=4&!:,-'/!F59#5!O,)$*5!*=*!O,)$!*59#5 5!- ; - ./T!

83


F$-*! 9D+4$4+! ;'<-'! &*%! #& ,! BD5,45! 5'.'-'.! ()! BD54,-)5! ")6),,*9*! $'""#9 ,! -*$#?#- ./! C$$#! #&, 5! BD54,-)5! #<. ! *7"*<#. ! :,-'?'5'! ()! 7#.W*5! ()! 5:&"#5 5! #.;"#5! #<. ! *7"*<#. ! :,-'?'5'! -4;45$)Q! K'(()"-i ezeli, 2#&&!L)O,OH5 5!8*!$*9,*!()!8*!8)-en zat- !@#&*-*./!N#5*%! )+),*!*.#-)!()!&'(()"!2#&!L)O,OH5 5!);9*+!()!8)5+).9*+! +#" - ./! ><! <#.%! (#., &,#. 5! 7)@9*! :! )+),*! &'-.)"*5! $#+7#. - ./! P#&" ? 5!B45!#5 !7#<#,!&#$'

FASL-#$!456 7-#$!5YOZ!!8[92!:.;+/< QE01A)C)!BC''C)C)!(-F&'!A(C ><! P*.#-).! M; &%! *59#5 5! 7#&*&#"*! *59#5 5! ruhudur. Nitekim Hakk Teâlâ ve Takaddes Hazretleri Kur’an- ! K).*$H-)! 8'<'.'.Y! ( Yes’eluneke anir ruh-i kulirruhu min emri rabbi )/!F9.#!1'.)9*!m[/!C<)"Y!\><! Muhammed, senden sual ederler ki ruh nedir? De ki, O rabbimin emrindendir.” Amenna ve saddekna, Ruh emirdir. Amma emir 5)-*.!-).9)5%!)$*.%!9)5*!-*.*!"'"#5- ./! Ey yar, muhakkikler derler ki, emrin merkezi <4.)?*5! :."#9 5-#! :,#5! :! 5:&"#- ./! J! $).&)+! 5:&"#9 ! 8*.! $4-)(().! #<*5)!B*8*-*.%! *&*! <4+4! (#.- ./!N#5*%!B#<8! âlemine ve!;#7#-)"!O,)$*5)!"#9#..'W'!(#.- ./!I)!(#&*"! 8'! #<*5)! ")$*+%! 9#W! ()! 6*,#, ! :,'.9#%! B*+,*! 9 .,#. ! :5#! <#59 .%! :5-#! BD.454./! 0)! 64$,)! 7#,& 5! BD5,45-)! 8'! #<*5)! (#.- .%! #$$#! @#9! "'"$';"'.A! 6)7#,)"! ()! B#W,)"! @#9 <,#%!-45<#!$'7#88)"*!@#9 <,#!&*.,)5$*;"*./! Ey y#.%! 8'! @#9 5! B*-).*,$)9*5)A! <#! *,$*! 7#&*&#"! B).)&!()<#!$4.;*-*!&O$*,!B).)&_

84


F$-*!)<!<#.%!:!(46'"!#<5#9 !:,#5!:!-)?*.$*!5:&"#! C,,#7 5!W)<+*5*!&#8',!)-*6*-*.!()!)$*.!$).&)+*-*./!Emir, &/-'!J&'&)(&)!AL'C;/A% F$-*! )<!<#.%!*<*!-*5,)A!8*,! &*! )$.!7#.W"*./!0)! harfin &#,8*!5:&"#- ./!0)!5:&"#!#<*5)-*!6*7#554$#- ./!0)!7)$! vahiy kâtibidir. O hem harftir, hem kalem ve hem kâtiptir ve hem sâcit ve hem mescuddur. Yani secde eden ve secde edilendir. Ve hem fail ve hem $)W7',-'./! 0)! 7)$! B#<8! ()! 7)$! 7#+ .- ./! 0)! 7)$! evve,! ()! 7)$! #7*.-*./! 0)! 7)$! +#7*.! ()! 7)$! 8#" 5- ./! Bu sözler kalbi “ Beytullah” olan kimselerin kalbine *;#.)""*./! Nitekim Resul ( S.A.S.) buyurdu: ( Kalb-ül mümin hazainü Allah).Ve yine buyururlar: (Kalb-ül mümin beyne isbeayn-i min esabürrahman yukallib-+! 0&LI&! L&,A+! <. Yani; “ Müminin gönlü !""#$%& '"'& "()*+,& -!*.!/$& !*!0$%)!)$*1& 2+*& %'3+& dilerse döndürür.” O iki parmaktan murat, Allahu âlem, !"#$%&!% !$#$'()*%+#,(%$-./0%&!%1#23)%430#.3'3)*% Ve bir hadiste dahi buyurur: ! "#$! $%&'&()! abden küntü lehu sem’an ve basar’en ve lisanen ve yedd’en fe bi yesme-ü ve bi yübsir-ü ve bi yentik-*! +'! &,! -'&(./-ü ). Yani “ Kulumu seversem 45%67& +8'%'& 9+%)+%& 4!:*')+%& 9;<& +:7+:'-1& )'7'%)+%& 05:7+:+%1& "(7!/$%)!%& '<',+%1& 45=6%)+%& 45*+%1& +7'%)+%& tutan ben olurum. Benimle s5:7+*1& 9+%'.7+& '<','*1& benimle görür, benimle tutar”. Ve Hadis-(% 5!)(06.!% 7/8/)/)9% ! "00$11$%'! %$1$2$! âdeme alâ suretihi ve alâ suret-i rahman). Yani; “Allah-ü Teâlâ Hazretleri âdemi kendi sureti üzerine :!*!,,$&"'1&0(*+,-'&*!2.!%#)$*>?

85


Ve dahi Hakk Teâlâ Kur’an’da peygamberimize buyurdu ( Ve mâ remeyte iz remeyte velâkinnallâhe rema ). Enfal Suresi 17. Ayet. Yani ” Ya Muhammed! @,,$/$%&=!.!%&+7'%)+%&!,!%&9+%'. “ :!4% 7()% 1("4!,(,% 1#$7(% ;#116'#,% 7#<1#43,'#,% 7=<#$4#>% ?% 1#$7!% ;#11% 1#,#.% =$/)*% @8% 8#)>% 1#lbin mazhar-3%($A2B%&!%<#2%#8(,!4(%=$'/C/%4#7(.%=$'/* D($%1(>%1#$7(,%2#1(1#.(%,=1.#'3)%&!%2#)0(,%"#E2#)3% ,=1.#'3)*%F!%2#)0%"-')(1.()>%8#,(%(')#1%!'( ('()*%D/%2#)0-i "-')(1>%,!4,!%(')#1%!..(C(%&#1(.>%?%(')#1(,%#'3%G32.1H6'3)*% F!% 7()% ,!4,!% IJ)'-C-,'!>% #'3% GBasarH'3)*% F!% (<(..(C(% &#1(.% #'3% GSemiH'()*% F!% 7/)/,'#% 1=1/% '/84#% #'3% “4'5”dir. F!% 7!'!,% 3443% &!% 4=C/C/% '/84#% #'3% HLems”tir. F!% 2!)% 430#.3,% &!% 2!)% .##"3,% $!EE!.(,(% #$4#% #'3% “ZevkH.()*% F!% 2!)% 4J8$!'(C(,'!% #'3% GKelamH'3)*% F!% 7()% nesne terkip ett(C(,'!%#'3%GFen”dir. F!% IJ,-$'!% 2#)0$!)(% .(E% .(E% K31#)4#$#)>% 2!)% 7()% nesneden birkaç suret musavver etseler, O musavver =$#,%4/)!.!%"-')!1%'!)$!)*%L')#1%!'($!,%'!"!1.()*%L')#1% !C$(8=)1!,%#'3%GHayal”dir. F!% .#"#"!,% (')#1% !8$!'(C(,'!% #'3% G32.1H'3)*% Fe her nesneyi teakkul edip, hariçten ve dâhilden kendine 8#)#"#8#,3% J,-,'!% ./.#)>% #'3% G6$7.#$H'3)*% F!% #,"#1% '($!)4!%#'3%GZakirH'()*%L')#1(,(,%,(2#8!.(,(%.#$!M%!.4!%#'3% “Tefekkür”dür. Ey yar-3%4#'31>%7/%'!'(C("(E%'!C(<(1%(4("$!)(,%#4$3% 2#)0.()*% F!% "!<2/)% #'3% ,!04-(% ,#.31#'3)*% F!% 7/% ,!04-i ,#.31#% 2!)% ,!% &#1(.% 1(% 1!,'(% #4#)3,'#,% 1!,'(% /E&/,'#% 7()% ,!4,!% =).#8#% K31#)4#>% 7()% #'% 1#7/$% !8$!)*% N"#% hakikati bir kuvvettir.

86


FASL-8!93:"9-;<!34=>!! ?@A!BC1)5D 6$E7!+'!0F2($0.0!%$2,2$(,0,0!&'-$0.G! Cemal ve Celal Ey birader-(% A<31>% 4#13,% 2#)0% &!% ,=1.#% IJ)-,-)% E#,,!."!O% ;#)0% &!% ,=1.#% '!8(, !% #1$3,%E#2()%2#)0!% &!% zahir noktaya gitmesin. Sana tekrar ve tekrar beyan ettik. Bu harf ve nokta mürur eder, öteki harf ve nokta J8$!%'!C($'()*%F!%7/%IJ)-,-)>%=%IJ)-,"!E*%D/,/,%/E/,% &!% 134#43% &#)'3)>% =,/,% 8=1*% D/,/,% ,( !$(C(% &#)>% =,/,% yok. Bunu sen icat edersin ve kabil-(%0!,#'3)>% #.!<.!,% &!% 4/'#,% 2!$#1% =$/)*% +#,(% =,/% 4!,% 8#M#)43,% &!% 8=1% =$/ /'/)*% N.!<.!,>% 4/'#,% E#)#)% IJ)-)*% ?% 1#7($-i fena '!C($'()*% P! !EE(% &!% .#14("% =$"#E*% +#,(>% =% K!<(.$(% tesirlerle yok olur ama bu bölünmez ve yok olmaz. ;#11% P!A$A6,3,% 430#.-3% 1#'("('()*% F!% E#.-3% M#1(,'!,% "-,0!1% &!% "-,1#.(% '!C($'()*% +#,(% =,'#,% #8)3$"#E*% F!% '#2(% "/2#11(1$!)% '!)$!)% 1(9% G;#11% P!A$A6,3,% E#.-3% M#1(% 7()% 1/&&!.-i ezelidir ki, mecmu-u !<8#8#%"/2(..()>%E#.$#>%430#.$#*H Nitekim Kur’an-3%Q!)("6(,% R(4#%S/)!4(% TUV*% N8!.(% ile Fussilet Suresi 54. Ayetinde buyurur;( Vallahi bi 2)11,! /'-H,0! 5*%,-(! D “ Zat-3% #1'!4("!% #,.% (K!)("% 1(>% zat-3%#1'!4("$!%2!)%<!8(%1/<#."3<3"'3)H*%F!%8(,!%P#$A1% Suresi 12. Ayette ( Ennallahe kad ehate bikülli /'-H,0!,15$!DA “ Ve yine muhakkak ki ilm-i ilahimle her <!8%K!M!K!&)!%2#$(,'!'()*% Ve dahi derler ki, Hakk Teâlâ her ne söz söyler &!% (<% (<$!)4!>% ($("$!% (<$!)*% F!% ($"(,% #4$3% 2#)0.()*% W, !1(>% sonraki ilimlerin tümü ha)0% (K(,'!'()*% F!% Q/)6#,63,% #4$3% harftir.

87


X()#%;#11%P!A$A%"-.!1!$$("'()9%Q-,%$#0E3%($!%A$!"(%( #'% etti. Ol dedi oldu derler. N""#% E#2()% /$!"#43% '!)$!)% 1(9% G% N$$#2-3% P!A$A% mütekellimdir ama bu harf-(% "#24/4$#% '!C($*% ;#)04(E% tekellüm ola.” Beli öyledir ki, mahsusla mütekellim '!C($'()*%D(E%7/%"/2.#4#)'#%I#8)(%"#24/4%<!)2%!'!)(E*% +#,(% 7(E% 7/% 134#% &!% JE% )(4#$!"(E'!% IJ)-,"!8!,(% #,$#."#1% (4.!)(E*% N""#% 7#E343% 2(K% 2#)0% 8=1./)% '!)*% ?% #2"#1.3)*%?,#% !&#73"3E%4-1Y../)*% F!% "-"1-,% '!C($'()% 1(% 2#)04(E% .!1!$$-"% =$#* Ve ehl-(% E#2()% 2#)0% '(8!% "!1./M% =$"/<#% &!8#% 4#&.$#% "#2)!K.!,% K31.3C3,#% '!)$!)*% +#,(>% E#2()% A$("$!)(% 8#E3$"3<% &!8#% 4!4$!% K31#,#% 2#)0% '!)$!)*% ?$% 1(% 1!,'(% 1#$7(,(,% 2#8#.3'3)*% N #(7% &!% I#)#(M% ,!4,!$!)% K31#)3)>% 0(($(,(>% 4JE-,-%K31#)3M% IJ4.!)()% #"#% =,#% 2#)0%'!mezler. X()#% 7/% ($"(% (<(."!'($!)>% 7!$1(% '-<"#,% '#2(% =$'/$#)*% Nitekim Hz. Ali (R.A.) Keremallahu veche buyurdu: ( El mer’ü adüvvün lima cehle-hu )% G% Q(<(% 7($"!'(C(% <!8!%'-<"#,%1!4($()H*% @8%8#)>%<J8$!%'-<-,%1(>%2(K%2#)0%1#$"#'3>%8!)(,'!% ,!%1#$'3Z%;#)f kalmazsa hâkim neyle hükmeder? Harf =$"#83, #% ,!% !"()% 1#$3)% ,!% ,!2(8*% F!% ,!% ($("% 1#$3)% ,!% A$("*%F!%,!%7#.3$%7($(,()%,!%'!%;#11*%X()#%A$!"%!"()%($!% 2#88'3)>%!"()%1!$#"'3)*%F!%1!$#"%2#)0.()*% @8%7()#'!)%A<31>%;#11%P!A$A%7/8/)/)%1(9% ( Küntü kenzen mahfiyen fe ahbebte en urefe ve halaktül halka lien urefe ) Kutsi hadistir. “Ben bir gizli 2!='%+:)'.>& A'7'%.+"7'/'.'& '0,+)'.>& B+%)'& "+%)'.+& muhabbet ettim. Bilinmek için âlemi ve âdemi halkettim.” Harf olmasa ne ile bilesin ve ne ile sevesin? Ve dahi Bakara Suresi 13. Ayette buyurdu ki: ( Ve alleme

88


âdemel esmae külliha ) “ Âdeme bütün isimleri JC)!..(*H*% @C!)% 2#)0% =$"#4#% ,!8(,% 1-$-,-% &!% -E-,-% bileceksin? @8%8#)>%(,4#,%2#1(1#.(,(,%2#)0%=$'/C/,/%7($'(,%&!% '#2(% ,=1.#,3,% 2#)0% -E!)!% .#1#''-"-,-% 7($'(,*%@8% 8#)>% bildin ki ruh-/%(,4#,%2#)0%&!%,=1.#'3)*%%D()%#'3%)/2./)%&!% ruh müdriktir. Ve bu ruh-u müdrik bir nesneyi idrak !..(C(,'!9%=%(')#1%!..(C(%,!4,!'!,%7#<1#%IJ,$-,!%4/)!.% 7#C$#,"#E*% [!C!)% 1(>% 7()% (')#1% '#2(% I!$!% =% (')#1(% 7=E#O% D()% ,!4,!8(%(')#1%!..(C(,'!>%=%vakit sen “o”sun. Ve o dem, =% (')#1% !..(C(,% <!8% 4!,(,% #8,3,'3)*% X()#% 2!)% ,!4,!8(% 1(% #,#)43,% =% '!"% 2#.3)3,'#% =$/)*% D()% <!8% '#2#% I!$4!>% =% gider ve bu kez sonraki gelen olursun. Müdrik, müdrek ve idrak, bu üçü birdir. Ey yar, bu sözü fehmedemezsen bundan a8'3,$31$3%8!,(%7()%4JE%'#2#%!'!8(">%=$#%1(%0!2"!'!4(,*%% @8% 7()#'!)>% "/2#11(1$!)% 7/,#% 7#<1#% 7()% (4("% '#2#% &!)"(<$!)'()9% \<31% &!% "#</1% &!% #<1*% S=,)#% I!$!,$!)%"-')(1>%"-')!1%&!%(')#1%'!'($!)*%[-')(1%A<3C#% &!%"-')!1%"#</1#%&!%(')#1%#<1#%'!'($!)*% Ey yar, 7/% "-')(1% (')#1(,(% "-')!1!% I#8!.% 8#13,% !..(C(,'!% #8,3% =$/)*% +#,(>% A<31>% #<138$#% "#</1/,#% "-$#E!"!.% !8$!4!% &!% "#</1.#,% I#8)(,(,% 2#8#$(,(% 2#.3)3,'#,% )!0% !8$!4!>% =$% &#1(.% 7/% 8#13,$3C3,% #)."#43,'#,%'=$#83%(..(4#$%2A43$%=$/)*%?$%'!"'!%A<31%&!% "#</1%&!%#<1>%7/%-çü bir olur. ;(1A8!% =$/,/)% 1(9% [! ,/,% '#% ]!8$#% #<13% ,(2#8!.(,!% !)(<"(<.(*% +#,(>% =% 1#'#)% "#</1/,% E(1)(,!% E#1()% =$"/<./% 1(% E#1()% #8,3% "!41/)% =$'/*% S!&'(C(,(% =% 1#'#)% K=1% #,"3<.3% 1(>% #,'3C3% 4!&I($(% =$"/<./*% +#,(>%

89


#,'3C3% (4"(,% "-4!""#43,3,% 2#8#$(% IJ,-$'!% IJ)ülür, suretiyle bu musavver olur. Madem ki o ismi zikreder, =% 4/)!.% "/4#&&!)% =$/)*% % [! ,/,% #<13% I#$!7!% !..(C(% E#"#,% "#</1.#,% "#4(&#83% '!0!..(*% ^J,-$% "#</1% 4/)!.(,(% ./../% &!% (1(% (2#,3% "#</1#% 4#..3*% F!% (1($(1% "-$1-,-%831.3>%7()$(1%IJE-,'!,%7#1.3*% Yani, M! ,/,%]!8$#683%=%1#'#)%K=1%#,'3%1(>%=,/,% <!1$(% IJ,$-,'!% M!8'#% =$'/*% ?,'#,% 7#<1#% 7()% <!8% .#,3"#E% &!% 7($"!E% =$'/>% ?% IJ,$-,'!1(% ]!8$#% ($!% 7()% =$'/*%[! ,/,%7/%2#$!.!%!)(<.(>%D#C'#.%2#$(0!4(%7()%.!).(M% edip, Leyla ile Mecnun’u getirtti. Ve dedi ki “Ey Mecnun halin nedir?”. Mecnun dedi ki “ Hay bu ne sualdir? Sen benim gibi ol ki benim halimi bilesin”. D#C'#.%2#$(0!4(%'!'(%1(%CD!&E+3%(%1&'<,+&F+:7!#:$& sana vereyim ve sen kendine gel”. Mecnun da: “Leyla benim. Beni bana nice veresin”. Halife Leyla’ya dedi ki; “ Gel, Mecnun’ a sen söyle”. Leyla da: “Ya Mecnun %'3+0'%G&H<,+&F+:7!&9+%'.? dedi. Mecnun: “ !"#$%"&$ '"()*$+%"&,$(*$-"&."/+$'"()*$/+0.+#1$2343$/+$'"()*$ iki ola, Leyla birdir”% '!8(M% ]!8$#68#% 7#1"#'3*% +(,!% “Leyla, Leyla” diye diye gitti. @8% 7()#'!)>% #<1-3% "! #E(% 7/% #<#"#8#% &#)3, #>% 7/,#% IJ)!% 138#4%!8$!%1(>% #<1-3%2#1(1(% ,!%4=,/ #%&#)3)*% 5("'(% .#21(1% 7($% 1(>% #<13,% 7()$!<("(,'!,% ,!% )!4("% 1#$3)% &!%,!%'!%!4!)%1#$3)*% @8% 8#)>% A<31% -E-(% (2.(8#)3,3% 1#$'3)4#>% (2.(8#)(% 1-$$% =$/)*% ?% &#2'!.(,%<#)#73,'#,% 4!1)#,% =$ur. Ve bi ihtiyar dilinden “Enel Hakk”% #&#E3% I!$()*% ?$% '!"% =% A'!"(% I!)!1% #443,$#)>% I!)!1% 1!44(,$!)% &!% I!)!14!% '!)(4(,(% 8-E4-,$!)% 2(K% #8,3,#% I!$"!E*% % +#$,3E>% G@,!$% ;#11H% 7(% ihtiyar gele, Mansur gibi rahmet olur. Ve kendi ihtiyari ile gele Firavun gibi lanet ola. (Mesnevi’den )

90


5*0*&%67$%8()"&"&$9 &":$)3&";;+# Vaktinde söylenen “Ene” rahmettir <*&%=#>=&$%8()".+!+$9 &":$#*?0";$@).= A+#*B=&>=&$.".+!+$9 &":$)*&";$@).= \<31% !E7!-(% ($#2(8!8!% !)(<.(C(% E#"#,>% kendisinden fena-i mahz olur ve gönlü, gözü ve dili -"$!% "#</1% =$/)*% +#,(% ($A2B% !E7!% 8!.(<.(C(,'!>% 1!,'(,(% 8(.()()% &!% IJ,$-% '#("#% ;#1163% 4J8$!)*% R(.!1("% hadis-i kutsi’de buyurur ; ( Ve bi yesmeu ve bi yebsir-u ve bi yentik-u …) “Benimle söyler, benimle '<','*1& 9+%'.7+& 45*6*?>% \<3C3,% "!&2/"/% "#2&=$/, #, <#2('(%#8,3%"!<2/'%=$/)*%\<3C3,%&!2"(%I('!)4!>%IJ)!,% görülenin kendisi olur. @8% 8#)>% "#</1-/% 2#1(1(% ;#11% P!A$A6'3)*% ;#11% P!A$A6,3,% ($"-i kadiminde kendi cemalini kendisinin "-<#2!'!% !8$!"!4(,!% !E!$(% ()#'!4(% &#)% ('(*% O ezeli irade, âlemi ve âdemi ayine edindi, tecelli etti. F#)$3C3% .! !$$(4(,'!,% &#)% =$'/$#)% &!% 2#8#.% .! !$$(4(,'!% Hayy oldular ve kudret tecellisinden kadir oldular ve 4#$.#,#.% .! !$$(4(,'!,% M#'(<#2% =$'/$#)% &!% ($("% tecellisinden âlim oldular ve cemal tecellisinden cemil oldular. Ve celal tecellisinden zalimler oldular. Âdem mazhar-3% !"#$% &!% !$#$'()*% F!% 2!)% <!8% (4.('#'3%I!)!C(, !%;#11%&#)$3C3,'#,%&#)%=$'/$#)%&!%8(,!% ;#116#% )- /% !'!)$!)*% X()#% "!7'!(% ;#11% ('(% &!% "!#'3% '#2(%;#116.3)*% +#,(%2!)%<!8%;#116'#,%I!$'(>%8(,!%;#116#%'J,-M% gider. B#<$#,I3K%&!%4=,%;#116.3)*%R(.!1("%;#11%P!A$A>% Kur’an-3% Q!)("6(,% D#1#)#% S/)!4(% T_V*% N8!.(6,'!% buyurdu ki : ( Inna lillahi ve inna ileyhi raciun ) GN$$#2%(K(,%=$'/1%&!%8(,!%'J,-<-"-E%?6,#'3)H*%

91


:!4%,#11#<3,%0(.,!4(%8(,!%1!,'(%,#1<3,#'3)* C"%%*06&$D+;&"%+ kendi resminedir E#*.*$-+#$4"($(@/%*$%"&$#*?*;$@) F#)$31% $!&2#43,'#% ,#1<!'($"(<% =$#,$#)>% ,#11#<3,% 4/)!.$!)('()`% F#)$31% 4#2,!4(,'!% IJ)-,!,% 2!)% 7()% )!4(">% )!4"!'!,(,%1!,'(%4/)!.(,'!,%7#<1#%7()%<!8%'!C($* a-,1-% 7/% 4##'!.% A<3C#% 8#)% =$'/>% I#8)(% &! 2-i gö)"!1% #,#% 7#)% =$'/*% +#,(>% A<31% 7/% 2#$!.!% !)(<(, !9%%%%% “ Fesemme vechullah “% 43))3,#% &#43$% =$'/*% D#1#)#% Suresi 115. Ayet: !I'1,11$%,1!5'/E.2*!+'1!5$JE,&)!7'! eynema tuvellü Fesemme vechullah, innallahe vasiun aliym )% G% b=C/>% 7#.3% N$$#263,'3)>% ,!% 8#,#% döners!,(E%N$$#263,%8-E-'-)H 2"#$?*&F+$(*&*$-*/;60%*$(G7$F8#G&.G H@)$(G7$I+.+0$%*&*$/+$.GJ.G7$F8#G&.G K*/;6!6&$F8#.G!G&$L"0*)$/*0=$ M"&$%*&6#%6&$*&6$?*(*)$/*0= Hakk Teâlâ, diledi ki; kendi cemali ve kemali ile #<17#E$31% !8$!8!>% &#)$3C3% #8(,!4(,'!,% 1!,'i hüsnün göre. Kesret ayinesinden tecelli eyledi. Yani, kesret #8,#43,'#%1!,'(% !"#$(,(%IJ)-M>%1!,'(4(%($!%#<1%=8/,/% =8,#"#1% '($!'(*% ?$% (2!..!,% N$$#26#% A<31% '!)$!)>% 1!,'(% !"#$(,!%"#</1%'!)$!)%&!%;#1163,%()#'!.(,!%#<1%'!)$!)*% Pes $/2K!L/.2!+'!5$/*2!)M)!&,r oldu. @8% 8#)>% !C!)% 4!,% 7/% 2#1(1#.% 43))3,'#,% 7()% <!8% #,$#)4#,% 7/,#% <#<"#1% I!)!1*% N,E$! 5)E/,O'! 'E,/5'-'0! 2,5P'! ($/E$O$0! O,01'5'21'! &'E%*O$E! olmaz*% ;#11% #<3C3% =$"#8#,% 7/% (, !% "#,#$#)3% #,$#8#"#E*% ?% 8-E'!,>% A<31-3% ($#2(% =$"#8#,% #<1% 43))3,'#,%2#7!)'#)%'!C($dir.

92


FASL-;<!93B"-;!34=>!! ?QA!BC1)5D Kemal-,!"0P$0 Ey birader-(% A<31O% ;#1(1#..!,% &!% 2(1"!..!,% 7/% 1#'#)% <!)2--% 7!8#,% '(,$!'(,>% 7/,/,$#% (<(,% 7(..(% &!% (,4#,3,%1!"#$(,(%7($'(,%4#,"#O%X()#%1(%1!"#$-i insan ne =$'/C/,/% 7($"!E4(,>% 7!$1(% (<(."!'(,% 7($!*% c!,#0illâha ermedin ki… Ey yar, kemal-(% (,4#,% =$'/)% 1(9% ;#11% P!A$A6,3,% mecmu-/% 430#.38$#% "/..#430% =$#*% ;!)% &#1(.% 1(% \'!"% ;#1163,%1!"#$(% 430#.$#)38$#% "/..#430% =$#>% =$% (,4#,% 1A"($% =$/)*%L,4#,-3%Q#"($%=$#,%1/./7%=$/)%&!%1/./7%A$!"'!%7()% =$/)% &!% ;#1163,%430#.3,3n mazhar-3%.#""3% 1/./7./)*% F!% kutbun ukdesinde onsekiz bin âlem hardal tanesi gibidir. 5("'(% 4!,% '!% 1!,'(% JE-,!% (,4#0% !8$!>% !2$(,(% &!% 2=<7!,$(C(% 1=*% ^J)% 1(% ,!8(,% "#E2#)343,*% F!% 430#./$$#2.#,% ,!% 430#.#% "#$(14(,Z% ;#1163,% 7(% ,(2#8!.% ilminden ve kudretinden neyin var? Gökler ve yerler ve kendi nefsinin ilminden acizsin. Gönül âleminden acizsin. D()% (<% .!'7()% !'!)4(,% #14(% K31#)*% Q!,'(% (<(,'!,% # (E4(,*% ;(1"!..!,% ,!8(,% &#)Z% ;#1163,% 2-1"-% 4/$.#,3,'#,% ,!,% &#)Z% :#'(<#2% '!C($4(,*% @$(,'!% #'$-i '#'3,%8=1*%%Q!,'(%kendine hükmün geçmez! @8% 8#)>% (,4#0% !'!4(,% 1(>% ;#1163,% 2!)% 430#.3,'#% # (E4(,*% X()#% '!,(E'!% 1#.)!4(,*% F!% I-,!<.!,% E!))!4(,*% N (E>% ,#134$3C3,'#,% J.-)-% # (E'()*% L"'(% ,#134% 1!"#$(,(% .#$!M% !.4!>% =,/,% 4##'!.(% /)/K.#'3)*% +#,(>% !14(1$(1% manevi yükselme ile gide)($()*% @C!)% ,#134$31$#% 1#$4#>% <!1#&!.(%(,(<.!'()>%,-E/$'!'()*%W")-%(,#.K3$31$#%I!K!)*%

93


Nitekim Hz. Resulullah buyurur; ( Men isteva -'+5'%)!7'%)+'!5$J&*0-ün ve men kane emsehu hayrün min indehu fehüve mel’unun ) “ Günleri 9'*9'*'%+& +<',& 4+I+%& !7)!%.$<1& )6%6& :!*$%$%)!%& 2!:$*7$& ;7!%&7!%+,+&(/*!.$<,$*?>& Pes insaniyet odur ki, günden güne terakkide =$#43,>%E()#%'-,8#%#2()!.(,%!1(,%!1! !1%.#)$#43'3)*%Q#$!% Aleyhisselam; ( Eddünya mezraatün ahiret ) 7/8/)"/<$#)'3)*% Ey yar, ekin ekmek oldur ki, sen ölmeden IJ,-$'!%7(.!*%+#,(>%43'13,%&!%("#,3,%&!%($"(,%&!%2($"(,% &!% #<13,% &!% <!&1(,% &!% "-)-&&!.(,% IJ,$-,'!% 7(.!*% X()#% (,4#,3,% 4##'!.(% 7/% 430#.$#)$#% "/..#430% =$"#1.#'3)*% Nazargâh-3%($#2(%IJ,-$'-)* Nitekim Resul-ü Kibriya ve Habib-i hüda buyurur: ! "00$11$%'! 1L! -'nzur-u ilâ suveriküm velâ ilâ âmâliküm bel yanzur-u ilâ kulubiküm ve niyetiküm) C& J;/*(0(& @77!2& 0'='%& 0(*+,7+*'%'=+& 8+& '<7+*'%'=+&9!".!=&!%3!"&"!7-7+*'%'=+&8+&"!7-7+*'%'=)+"'& niyetlerinize bakar.”%a-,1-%;#1163,%"#E2#)3%IJ,-$'-)*% Ve itibar niyetedir. Suretin gerek güzel olsun gerekse çirkin olsun. ^J,-$% 43))3% ;#116#% #8#,% &!% 2#$1.#,% ,(2#,'3)*% W8$!% =$'/C/,'#,% '=$#83>% N$$#2% '=4.$#)3,3,% IJ,-$% 43))3,3% ehlinin gayri bilmez. Nitekim Allahü Teâlâ hadis-i kutside buyurur. ( Evliya-i tahdi kubabi lâ ya’rifihüm gayri ) C& A+%'.& 5:7+& 8+7'7+*'.& 8!*)$*& "'1& !=!.+,& 8+& "()*+,& "(99+7+*'.'%& !7,$%)!& 9(7(%(*7!*>& A+%)+%& 4!:*'& "'.0+7+*&;%7!*$&9'7.+=7+*1&9'7+.+=7+*?> @8% 8#)>% 7($'(,% 1(% 2!)% <!8% ;#1163,% &#)$3C3% ($!% &#)% =$'/>% #"#% 2!)1!4!% (4.('#'3% 1#'!)(, !% .! !$$(% !8$!'(*%

94


L4.('#'3>% 8!.!,!C(% '#2(>% 1/$/,% I('(<(% ($!% =)#,.3$3% =$#)#1% &/1/%7/$/)*%Q/)#'#%,( !%'-<.-%(4!* L"'(>% her ne makamda isen kadrini bilsen kendi kendine insaf verirdin ve rahmet bulurdun. Nitekim L"#"-3% N$(% dQ*F*e% N$!82(44!$#"% 7/8/)/)9%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%% ( Rahimallahü mer’e arefe kadrühü ve lem yeteadde tavrühü )& C@77!2& *!2.+,& +,0'%& ;& "'<':+& "'& "!)*'%'&9'7)'&8+&2!))'%'&!<.!)$>? @8% 8#)>% ;#11% 2#E)!.(,(,% &#)$3C3,#% GR/)H% '#2(% derler. Allahü zulcelal Kur’an-3%Q!)("6(,%R/)%S/)!4(%f_*% Ayetinde : ( Allahü nur-üssemavati vel arz-.!D!“Allah IJ1$!)(,%&!%8!)(,%,/)/'/)H%7/8/)"/<./)*%X()#%"-,!&&!)% edicidir. Kimin nur tecellisi eksik ise tecellisi fazla olan 1("4!'!,% (4.!"!4(% $#E3"'3)*% X()#% (,4#,3,% 4##'!.(% =,'#'3)%1(9%1!,'(,'!%=$"#8#,%1!"#$(%(,4#,-3%1A"($6'!,% istesin ve insan-3%1A"($6!%1#)<3%4#8I3$3%&!%(.##.$(%=$4/,*% Cenab-3% ;#1163,% !"#$% ,/)/>% !"($$!)% ($!% .! !$$(% !8$!)% 1(>% !,7(8#/$$#2% &!% !&$(8#/$$#2.3)*% g!"(-i halk =,$#)#% "/.('()$!)*% F!% 2!)% 1("% =,$#)#% "/.(% =$"#83M>% 4!)1!<$(1%!'!)4!%"!)'/'-u Hakk olur. Pes imdi her kimsed!% 1(>% ;#1163,% ;#11% &#)$3C3% #).31% .! !$$(% !'!>% 1!,'(,'!,% !',#43,3,% 137$!4('()*% D/% 8-E'!,% !,7(8#% &!% !&$(8#% A$!"(,% 137$!4('()*% Her kim onlardan yüz çevirirse mutlak kâfirdir. Ne euzubillahi Teâlâ. @8% 7(K#)!% A'!"=C$/O% ;#1163% 1=8/M% ,!% ./.#)43,Z% D#.3$#%/8/M%,!%2A43$%13$#)43,Z%+/4/06/%4#.3M%,!%#$3)43,Z%

FASL-;<!93R"S!34=>!! ?TA!BC1)5D Âlemin Kutbunun Hakikati @8%7()#'!)% A<31O% ;#'(4-(% 5!)(0% <!)2(,'!% )(&#8!.% !'!)$!)% 1(>%-K%8-E%!$$(%#$.3%!&$(8#/$$#2%&#)'3)*%Q38#"!.%E#"#,3,#%

95


'!C(,% 7/,$#)3,% &#)$3C3% A$!"'!,% !14(1% =lmaz. Üç yüzü 7()% 7J$-1.-)>%13)13%7()% 7J$-1.-)>% 8!'(4(% 7()% 7J$-1.-)>% 7!<(% bir bölüktür ve üçü bir bölüktür. Ve birisi kutuptur ki I!)(%1#$#,3,%137$!4('()*%a-,1-%;#1163,%"#E2#)-3%.#""3% kutuptur. [/2#11(1$!)%'!)$!)%1(9%;#11%P!A$A%;#E)!.$!)(%E#.3% &!% 430#.3 ve kemali ve kudreti ile kutuptan tam olarak .! !$$(% !."(<.()*% [#E2#)-3% .#"% #, #1% 1/./M./)% &!% #)<3,% gönlü kutuptur. Ve geri kalan mevcudata tecelli eyleyen kutuptur derler. N"#% 7#E3% !2$-i zahir fehminin kusurundan ötürü #,$#8#"#'31$#)3,'#,% &!% 4/)!..!,% manaya yol 7/$#"#'31$#)3,'#,>% (,4#,-3% 1A"($% #,3$3, #% 1!,'($!)(,(% '!% 1/./7% 4#,3)$#)*% L<.!% 7/% '!'(1$!)(,'!% 2!M% 2-)'-)$!)*% Derler ki Allahu Teâlâ ittihat ve hululden münezzehtir. Beli… Vallah-ül aziym. Allahu Teâlâ münezzehtir ittihat ve hulûlden. Amma ey #2"#1O%@C!)%4!,%2/$-$%&!%(..(2#'3,%,!% =$'/C/,/% 7($4!,>% 1/.7/,% !&4#03,3% (<(.(, !% 1-0)!% 2#"$!."!E'(,*%@8%#2"#1O%@C!)%4!,`%C& !""&K+L7L#%$%& ilmi bu ilm-'& =!2'*)'*& "'1& 9+%& ;"()(.& !*,$"& 9!<"!& '7'.& yokturH%'!)4!,% #2($4(,*%F!%!C!)%'!)4!,%1(%GA+7'M&N!*)$*& velâkin& 9'=& ;%(& 45*.+)'"1& '<','*'=1& '%"L*& +,.+:'=>& O& '7'.7+*'&+%9':!&8+& +87':!& 8+& E+<!:'2-i izam ve ulema-i Rasih olanlar bilir” dersen ehl-(% ("#,43,*% :!4% =% 7($"!8(M% (<(..(C(,% ($"!% 1(>% (1)#)% !'!)4(,>% 7/% ,-42#'#% #,'3C3"3E%!14!)(%=%($("'()*% F!% 2#$13,% !14!)(4(% 7($"!'(C(% ($("(,% '-<"#,3'3)*% “El-mer’u adüvvün bima cehl-ehu “ buyururlar. Ve bir hüccet dahi sana oldur ki, Kur’an-3%NE(8"6'!% ;#11% P!A$A%1!,'(%2#113,'#%7/8/)'/`%P#$A1%S/)!4(%TU*%N8!.`% ! I'! '00$11$%'! 2$O! '%$('! &,2)11,! /'-H,0! ,15$! )

96


“ Muhakkak Alla2#$%& '7.'& 2+*& <+:'& "(<!,.$<,$*>? Çünkü ;#11%P!A$A%2!)%<!8!%"/2(..()*% W8$!84!% 7/,'#% 2/$-$% &!% (..(2#.% "3% &#)'3)Z% % @C!)% 7/,'#,%2/$-$%&!%(..(2#.%#,$#'384#,%1A0()4(,*%F#)%.! '('(% ("#,% !8$!>% ("#,3,3% 8!,($!*% X()#% 1(% Q/)6#,6#% "/2#$(0% geldin. Bu Hadis-i Kutsiye ne dersin ki; ( En-e inde münkesiret-ül kulubühüm ve münderisetü kulubehüm ven nedresete tuburehüm ) “ Ben ;%7!*$%& "$*$"& "!7-7+*'%)+& 8+& "!:9;7.(<& kabirlerindeyim.” Buna dahi hulül mü dersin? :!1(>%</% #8!..!,%,!%#,$#'3,%1(Z% @,0#$% S/)!4(%Th*% Ayet ( Ve ma remeyte iz remeyte velâkinnâllahe rema ) C& P:& E(2!..+)M& Q+%'%& !,,$/$%& 9+%'.& !,,$/$.)$*?. Buna dahi hulül mü dersin? Ve dahi Hadis-i Kutsi’de buyurur ! "#$! $%&'&()! abden küntü lehu semi’an ve basaren ve lisanen…) C& B(7(.(& 0+8)'/'.& =!.!%& '<',.+0'1& görme0'1&)'7'&8+&+7'&9+%&;7(*(.>&A+%'.7+&'<','*1&9+%'.7+& 45*6*1& 9+%'.7+& ";%(<(*1& 9+%'.7+& ,(,!*>? Buna dahi 2/$-$%&!%(..(2#.%"3%'!)4(,Z% @8% #2"#1O% ;#11% P!A$A% 2!)% ,!% '($!)4!% (<$!)*% Nitekim Kur’an-3% Q!)("6(,% ;# % S/)!4(% Ti*% #8!.(% ($!% N$-i L")#,%S/)!4(%jk*N8!.(,'e buyurdu: ( Innallahe yef’alü 5L! -'/$!D% G% N$$#2%'($!'(C(,(% 8#M#)H*%F!%D#1#)#%S/)!4(% Ayet 253 ( Ve lakinnallahe yef’alü mâ yüriyd ) ile Maide Suresi 1. Ayet; ( Innallahe yahkümü mâ yüriyd)% G% N$$#2% '($!'(C(,(% 8#M#)% G% &!% G% N$$#2% '($!'(C(,!% hükmeder” ayetleri,(%'#2(%Q/)6#,6'#%(<(."!'(,%"(Z% F!%'#2(%Q/)6#,6'#%(<(."!'(,%"(%1(%7()%#C#K.#,%;E*% Musa (A.S.)’a U"00,!'0'!311$%V%#&#E3%I!$'(*%+#,(%“Gel,

97


9+%& 0+%'%& @77!2#$%$.? dedi, Taha Suresi 14. Ayette. D()% #C#K.#,% U"00,! '0'! 311$%V% 4!4(% I!$'(C(,!% (,#,38=)4/,%'#>%(,4an-3%1A"($6'!,%“Enel Hakk “%#&#E3% I!$"!4(,!%,(8!%<#<#)43,Z%F!%D!8#E3'63,%“Sübhani mâ $#,5)//$0,! +'! 1'-P'! 7,! W)&&'(,! P,+$11$%V yani C&R!%$.&%+&:63+)'*1&3699+.'%&!7,$%)!&@77!2#,!%& 9!<"!& 9'*&<+:&:;"?%'!"!4(,!%,(8!%<#<#)43,Z L"'(% "#,#83% 7()% 2=<K#% anla; âdem ki, mefhar-3% mevcudat ve zübde-(% "#2$Y1#..3)*% L,4#,% &#)$31$#)3,% J&-, -% &!% 8#)#.3$"3<$#)3,% JE-'-)*% F!% '-,8#% &!% #2()!.% Âdem içindir. Ve on sekiz bin âlem insan-3% 1A"($6!% secde eder. Zira insan-3%1A"($(,%IJ,$-%=%1#'#)%I!,(<.()% ki; onsekiz bin âlem #,3,% 1#.3,'#% 7()% 2#)'#$% .#,!4(% gibidir. Zira ( Kalbül-5)5,0! &'-(*11$%! +'! $E/*11$%! D C& E6.'%'%& 45%76& @77!2#$%& +8')'*?% '!,"(<.()*% ?% !&'!,% 4#2(7(,'!,% I#8)(4(,(% K31#).3M% 7=<#$.3)4#,>% #, #1% !&'!% 4#2(7(%1#$3)*%?%E#"#,%4J8$!8!,%&!%(<(.!,%!&%4#2(7(%=$/)*% Kale Aleyhisselam; ( Men kâne lillah kâne allahü lehu ) “Kim Allah için olduysa Allah da onun içindir”. 7/8/)"/<./)* Ey yar, gerekse yüz bin delil ve bürhan ve kesin 2- !.%I!.()(M>%#8#,%&!%7!8#,%!8$!4!1%</,$#)%1(9%IJ,-$% IJE-% #K3$"#"3<% &!% #,#'#,% '=C"#% 1ördür, ona ilaç 1#7($% '!C($'()*% R(.!1("% ;#11% P!A$A% ;#E)!.$!)(% Q/)6#,-3% Kerim’de buyurur ( Ve men kane fiyhâzihil a’mâ ve hüve fil ahireti a’mâ ve edallü sebiyla ) “ Kim bu '-,8#'#% 1J)% (4!>% #2()!..!% '!% 1J)'-)H% dL4)#% S/)!4(% hU*% Ayet). Ey yar, çün bildin ki kutub mazhar-3%.#""'3)% &!% feyyaz-3%A$!"'()*%+#,(%A$!"$!)!%0!8E%=,'#,%I!$()%&!%2!)% 1("%1/.7#%8#13,'3)>%&!$('()*%;!)%1("(%1(%1/./7>%4=27!.(,!% $A831%IJ)!%&!%=,#%8-E-,-%IJ4.!)!>%=%1("4!,(,%1=)1/4/%

98


kalmaz. Nitekim Hakk Teâlâ Yunus Suresi 62. Ayet ile Bakara Suresi 262. Ayette buyurur ki ; ( Ela inne evliyaallahi la havfün aleyhim ve lâ hüm yahzenun) ( Ve lâ havfün aleyhim ve lâ hüm yahzenun )% GL8(% 7($(,% 1(% N$$#263,% '=4.$#)3% (K(,% 2(K7()% 1=)1/% 8=1./)*% ?,$#)% üzülmeyeceklerdir de”. Ey yar, her vakit kutub dilese ki bir bedenden '#2#% .! !$$(% !'!>% -K$!)(,% 7()(% $#831% =$/)>% =,'#,% .! !$$(% !'!)*% % F!% -K$!)(,% 7()(% 8!)(,!% 7!<$!)(,% 7()(% I!$()*% F!% 7!<$!)'!,% 7()(,(,% 8!)(,!% 8!'($!)'!,% 7()(% I!$()*% F!% 13)1$#)3,% 7()(% 8!'($!)!% I!$()*% F!% -K% 8-E$!)(,% 7()(% 13)1$#)#% 1#.3$3)*%lK%8-E$ere salih ve sülehadan birini katarlar. Ta 138#"!.!%1#'#)%7/%K#)1%7J8$!%'J,!)*% Q38#"!.(,% 1=M"#43% 8#1$#<.3C3,'#% 7-.-,% "#2$Y1#.% .-1!,()>% 7/,$#)% 1#$3)*% D/,$#)% '#% 7()!)% 7()!)% (2#,'#,% I('!)% &!% 8#$,3E% 1/./7% 1#$3)*% N$$#2/% P!A$A% tecellisini âlemden çekmek dileyince kutub da gider, o E#"#,% 8!)$!)% 8313$3)>% IJ1$!)% KJ1!)*% ;#1163,% &! 2(% 1#$3)*% @&&!$%'#2(%&! 2(%('(%8(,!%&! 2(%1#$3)*% Kur’an-3% Q!)("6(,% Q#4#4% S/)!4(% ii*% N8!.(,'!% ` !X)11)!/'-H,0!%L1,2)0!,11L!+'W%'!%*!D%%G%N$$#23,%&! 2(% 2#)(K% 2!)% <!8% 2!$A1% =$/)H ve dahi Allah cahillerin dehrilerin ve zalimlerin zulmünden yani zannettiklerinden münezzehtir ve mukaddestir. R(.!1("%7/8/)/)9%dL4)#%S/)!4(%jf*%N8!.e%( Sübhane hü ve Teâlâ ammâ yekulune uluvven kebiyra ) “ Allah =,$#)3,%4J8$!'(1$!)(,'!,%K=1%/$/%&!%8- !'ir.” @8% 8#)>% !&&!$% 2-'#% ('(>% #2()% '#2(% 2-'#'3)*% N"!,,#%'!'(1%(,#,'31. ( Hüvel evvelü vel ahirü vez #$%,E)! +'1! &$(.0! +'! %)+'! &,! 2)11,! /'-H,0! $1,-5 ) Hadid Suresi 3. Ayette : “ O evveldir, ahirdir, zahirdir &!%7#.3,'3)H*%

99


5/,/%'#%7($% 1(9% 7#.3,%A$("(% E#hir âlimden yüz bin 1#.% 8!C)!1.()*% X()#% 7#.3,% A$("(,(,% '-,8!&B% &!% 7!'!,(% "!<I/$(8!.(%=$"#E*%?,$#)'#%'-,8!&B%7#C$#)%&!%1!'/)#.3% cismanî ve gam-3%.##$$Y1#.%8=1./)*%R!04%7#C$3$3C3%7-8-1% 7!$#'3)*% D/% 7!$#$#)'#,% 1/)./$"#1% &!% "#14/'/% ($#2(8!8!%&#43$%=$"#1%,#("% !,,!.('()*%c!,#8#>%8=1$/C#% 'J,'-C-,'!%=,'#%#).31%4!,$(1%&!%7!,$(1%&!%(8(%&!%8#&/E% kalmaz. Âlem-i fena, âlem-+$-"/*(*$."!+4;+#+)"N$ Senlik, benlik, iyi, kötü kalmaya.

FASL- !"#$%&'"$()*""+,-."/01234 5678"9:869:;<6=>"9:?6@"ABC6;"D1E;E8 Ey Yar! Bedende ! "#$! %&"'()'*' )%! $% +,! -'.%/(%! -'.%/(% '"0! 1%"-'! )2 &%)%! 3! -'.%/(%! -'.%/(% 4'5! 63! 3! $#&! ,(3! $#&(% 4'5! ,-37! 8! -'.%/(%! 4#//%-'.! 8(#"9! :,4,! domuz suretiyle ve kimi köpek, kimi maymun, kimi &'"/';'!;% %6%"(%"!-#"3/,&(3!-'.%/(% '"9!<%='(%"' ' !>%5(%"'! ayakl%"'! %(/' )%! 8(#"9! <%='(%"'! -?=! -?&(3&343=! 63! hareket edemezler. Neuzibillahi Teâlâ. <# %! ,5%"3/! 3)3 ! $%),-! 63! :#"@% -'! A=,&4! ayetleri çoktur. Nitekim Resulullah (S.A.S.) Hazretleri buyurur; +" FEG7B8E" =6H32;" 3>;" 233B@>" kad gayrullahu Teâlâ surete hüm baz:" G23" 616" suret-21" G6;IJ:8" HB"A6J:" GE3" 616" 9E8B@-ül kelâb ve A6J:" G23" 616" 9E8B@->J" J>K<" HB" A6J:" G23" 82E9BG23" @6G@B" B8L21>G>3." MB" A6J:" G23" 616" L2JE-in min nâr HB"A6J:"G23"9233E;"HB"A2=32;N4 Furkan Suresi 44.Ayette; ( Kel’en ami belhüm adellü sebila ) “ Hayvan gibi, ondan da beter”. Araf Suresi 179. Ayette ise : ( Ülâike kel en’am-i bel hüm adallü) B!C# (%"!D,!$%&6% !+,>,),"(3"7!>,(!D,!$%&6% )% ! )%$%!-%E'D!+%.,((3"),"F!>#&#"#"9!

100


G&! &%"7! >#! -'.%/(%"'! D3 ), )3! >#(4%&%! +%&"3/! 3/7! ?(43)3 !8!-'.%/(%"'!D3 ),nden defetmenin çaresini bul. H3! D3 ), ,! >,(43 , ! +%&3/! +3"3D(,! 5%"/'! -3"3 ;%4' ! 3&3! 3",5/,! 8 #! >,(43D/,"9! :3 ),! $%(, , ! .%=(%-'7! 3D-,*,! 63! 536D,! 63! )#&+#-#=(#*#! 63! &3", )3! 8(4%-'! 63! ,(3"(343-,! 3),"0!<# (%")% !$%>3"(,!8(4%('-' 9! I3.-, , !$%&6% ('*'! 63! &'"/';'('*'! 63! 53&/% ('*'! 63! 43(3D(,*,! -'.%/(%"'! -3 )3! 6%")'"7! 8 (%"'! >#(%-' 9! J% +,-, , ! +%(,E! 8()#*# #! >,(3-, 7! +,)3"43&3! K%('5%-' 9!H3!&%"%4%=!-'.%/(%")% !%"' 'E7!E%D!8(%-' 9! Ey birader-i salik, kendi nefsini bilmek durumuna 3", ;37! #&#4%D(%! #&% 'D('D! 8"/%-' )%! "2&%! 6%D,! 8(#"9! H3! "2&%! , -% ' ! D3"%43/(3", )3 ),"! 63! )%$,! peygamberlik cüzündendir. Nitekim Resulullah (S.A.S) Hazretleri buyururlar; ( Er rüya essalihatü cüz’ün min siddeti ve erbaine cüz’en minen nübüvvet ) “ L%(,$!"2&%!E3&+%4>3"(,*, !D'"D!cüzünden bir cüzdür”. G&! >,"%)3"7! , -% )%! 3*3"! $'"-! -'.%/'! +%(,E! ,-3! "2&%-' )%!D%"%(%"!63!D%"' ;%(%"!+?"2"9!H3!3*3"!;,4",(,D! -'.%/'!+%(,E!,-3!D?E3D(3"!63!D3),(3"!-#"3/, ,!+?"2"9!G*3"! D, ,! +%(,E! ,-3! &'(% ! 63! 3M)3"$%! -'.%/(%"'! +?"2"9! N3D3>>2"(2D! 63! 4%*"#"(#D! -'.%/'! +%(,E! ,-3! %-(% ! 63! D%E(% !-#"3/, ,!+?"2"9!G*3"!53$63/!-'.%/'!+%(,E!,-3!353D! -#"3/, ,! +?"2"9! G*3"! &%6#=(#*#! +%(,E! ,-3! &'"/';'! ;% %6%"(%"!+?"2"9!G*3"!43D"!63!$,(3!-'.%/'!+%(,E!,-3!/,(D,! -'.%/' '!+?"2"9! G&!&%"7!3*3"!># (%"' !$3E-, ,!-%&4%&%!D%(D%rsak -?=!#=%"9!J% +,!-'.%/!-3 )3!+%(,E!,-3!D'&%43/!+2 2 )3! 8! -'.%/(%!%& '!8(#"-# 9! ! O% ,!8(!-'.%/(%! $%5"! 8(#"-# 9!P! -'.%/(%!4%$53"!43&)% ' )%!8"/%&%!K'D%"-' 9! G&! &%"7! >#! -?=2 ! )8*"#(#*# %! )3(,(! K8D/#"9! N36"%/@/%! 63! Q ;,(@)3! 63! :#"@% @)%! 63! J%),-(3")3! 63

101


$%>3"(3")3! 63! Q(4-,! 435%&,$)3! 63! >2/2 ! ), (3")3! >#! $#-#-/%!,//,.%D!6%")'"!D,R!$3"!D,4)3!$% +,!-'.%/!+%(,E!,-37! 3(>3//3!<%-/!+2 2!8!-'.%/(%!$%5"8(#"9!S,"%!>#!)%!6%")'"! ki, Salih salihle, kötü kötüyle, tayip tayiple ve habis $%>,-! ,(3! $%5"8(#"9! Sen hangisinB" 1IC:=96;" 9B;>;" G6==:;"D<E8." G&! &%"7! JT;3! U3",)2)), ! A/%"! :#))2-3! L'""%$#! BG-"%" %43F-, )3! $,DT&3! 3)3"(3"! D,V! <,"! 353D! -%/';'-'! 6%"! ,),9! <2/2 ! ?4"2! 43"D3E! /3((%(('*'! ,(3! +3K4,5/,9! A -'=' !3;3(!3",5/,7!-3D3"%/!$%(, 3!)25/29!A="%,(!D,7!-'.%/'!;3(%(-i HaDD@/'"7!8 %!%& !=%$,"!8()#7!8 %!+?"2 )29! J%="3/,! A="%,(! A(3&$,--3(%4@' ! $3&>3/, )3 ! >%5' '! &%/%*' )% ! K'D%"'E! >%*'")'9! 13),! D,V! “Çullu bir kara merkep kim buldu ve kim gördü? Sahibi geldi !"#$#%!&#'()*. Haberi yok o kara merkep kendisi idi. Ey yar, ;3$)! 3&(3! D,7! >#! -'.%/(%"(%! 4#//%-'.! 8(4%&%-' 9! A ;%D7! >#! 52E$3)3 ! 63! 6%"/%-i helaktan D,4-3 , ! D3 ),! ;3$),! ,(3! D#"/#(4%-'! 424D2 ! )3*,(),"9! Q((%! >,"! W2"5,)-i Kamil himmeti ile müesserdir. Can-u +? 2()3 ! W2"5,)-,! :%4,(@3! /%(,>,! -%)'D! 8(4%D! +3"3D/,"9! Zira bu!-'.%/(%")% !D#"/#(4%D!-')D!63!,$(T-!3()3!3/43D! % ;%D!42"5,//3 !$T-'(!8(#"9! G&! >,"%)3"7! &%"%4%=! $#&# )% ! %&"'(%4%=-% ! +24"%$! 63! ;%$,(! 8! -'.%/-'! %D'5(%! )%,4! D%('"-' 9! O% ,7! 3*3"! D?/2! $#&# )% ! D#"/#(4%=-% ! 5%5D' ! 63! ;%$,(! 8(#"-# !63!)%,4%!?&(3!D%('"-' 9! Ey birader, peygamberler ümmetlerine göre %-'(-%7! 42"5,)-i kâmiller de müritlerine göre öyledir. Nitekim hadis-,!53",./3!>#&#"#(#"V!+")77BCG2"?>"=6H3>G>" ken nebiyi fi ümmetihi )! B! W2"5,/! D%64,! ,K, )3! peygamber ve ümmeti gibidir.”

102


S,"%!42"5,/7!42",),ni sadece ilim terbiyesi etmez. X,&%=3/! 63! 42;%$3)3! ,(3! D?/2! %$(%D' '! +2=3(! %$(%D%! döndürüverir. Yani yaramaz huyunu iyi huya döndürür. Zira nefs, huy kabul edicidir. !"#!$!%!&'"(%)*+%,#-#. Kötü huyluyla beraber olma; kötü olma! Ey yar, insan yaram%=! $#&(%"' '! J%DD! N3T(T! Hazretlerine arz eylemeli, her vakit daim tazarru 3&(3&,E! &%(6%"'E! &%D%"4%(')'"9! N%! D,! J%DD@' ! , %&3/! ;3=>3-, 3!3",539!!Y2 D2!J%DD@' !>,"!=3""3!;3=>3-,7!&2=! %43()3 ! &3*),"9! I,/3D,4! J%),--,! C3",.@/3! >#&#"#(#"! ; ( El cezbat-i min cezbat-ü rahman tüvazü amele sekaleyn )! B! X%$4% ' ! >,"! ;3=>3-,! )2 &%! 63! %$,"3/! amelinden üstündür”. Mevlana Hüdavendigar Hazretleri (K.S.) buyurur; /#,,0$!%1(.%2&,%3&41&"(%1(!%5#+.&22&!%+&67(.% 8(9#!$%:;#!$!%+#!$!7#%!(9#!;#.$!%!&%7&6&.(%<#.% Ey y%"7! J%DD@' ! >,"! =3""3! , %&3/! ;3=>3-, , ! ,5% '7! 3$(#((%$! ,(3! )#"#E! 8/#"4%D/'"9! S,"%! ># (%"' ! sohbeti Hakk sohbetidir. Her kim bunlarla üns tutarsa, J%DD! ,(3! 2 -! /#/4#5/#"9! I,/3D,4! X3-#(#((%$! ZL9A9L9[! buyururlar ( Men erade yeclis-ü meallah fel yeclis mea ehlet tasavvuf ) “ Kim Allah ile oturmak isterse tasavvuf ehli ile otursun”. A4%! 5# (%"! D,! =%(,4(3"),"7! J%DD! N3T(T@ ' ! , %&3/, 3!63!D3"%43/, 3!(%&'D!)3*,((3"),"9!I,/3D,4!J%DD! Teâlâ Kur’an-'! :3",4@, ! <%D%"%! L#"3-,! \]^9! A&3/, )3! buyurur: ( Lâ yenalü ahdiyzzalimiyn ) “Ahdim =%(,4(3"3!&3/,543=F9!

103


Ahidlerine zulmedenler Hakk ve hakikate nail 8(%4%=(%"9! Q>"%$,4! A(3&$,--3(%4@'! X%>>@'! , -% ('D! ,K, ! ,4%4! D'()'9! P! )%7! +,$!$&#-#% ./"0$% .121"% 31))0'/20$/% lütfeyle”! )3),9! X%>>@'! )%! +4!'#)5% zürriyetinden ahidlerine zulmedenler hariçtir” buyurdu. Ey yar, bu fani gaddar dünya nedir ki, onun -3>3>,! ,(3! 3>3),! -%%)3//3 ! #=%D! )252E! 4%$"#4! D%(%-' 9! H3! )2 &%! $%DD' )%! X3-#(@2! GD"34! ZL9A9L9[! bunca Hadis-,!C3",.(3"!-?&(34,5/,"9!A4%!58(!D,4-3 , !D,! Hakk Teâlâ canibine teveccühü ola, birisi dahi yeter. Nitekim buyururlar; ( Eddünya cifet ün ve talibü ha kilab ün ) “Dünya cifedir. Onun isteklileri de köpeklerdir.” Ve dahi: ( Ed dünya mel’unetün ve mâ biha mel’unün ) “ Dünya ve dünya ehli melundur” “ Dünya !60)/2% /6&0"/% 6!)!$7#)5% !60)/2% 71"'!% /6&0"/% 6!)!$7#)5% .8%090:0%7/%;&&!6%/6&0"/%6!)!$7#)*<% G&!&%"7!3*3"!sual edersen ki : “Bütün enbiya ve /=&0'!%=/%98&&!)%71"'!'#%2!:!))8>%/220&/)<%?!60%71"'!:#3 60@%90$:/% 70)0&$/35% 71"'!% 6/)% 90A0'/%B/)/920)<%C!%"0@0"% haram ve murdar derler?”. OBH6P" 7E<E8V! G&! >,K%"3! 3*3"! )2 &% ' ! 3! 8()#*# #!>,(-3 !>#!-#%(,!-8"4%=)' 7! =,"%!-3 !)2 &%&'! 4%(7! "'='D7! K8;#D! 63! D%)' ! -% '"-' 9! ! 12 &%! -%)3;3! ># (%"!)3*,(),"9!12 &%!$%DD' )%!-?=!K8D/#"9!A44%!J=9! W36(% %! J2)%63 ),+%"! >#! >3&,/,! ,(3! ,;4%(! 3/4,5(3"),"9! Mütalaa oluna: =>!+#%?;;#)02#!%5#'(;%:;@#,2$.%1#9,#%1(.%9&+%7&6(; =>!+#%,*@#9A%&<;#2A%,#7$!%<&%5>@>9%7&6(;7(. Yani, her nesne ki seni Hakk muhabbetinden +%.,(! 3&(3&37! )2 &%! 8)#"9! Q-/3"! ,&,! 8(-# 7! ,-/3"! D?/2!

104


8(-# 7!,-/3"! 3- 3!8(4%-' 7!,-/3"! 3- 3!8(-# 9!A((%$@' ! +%&",! ,(3! 435+#(! 8(#E7! +%.,(! 8(4%D('*' )'"! )2 &%9! H3! 3*3"! )2 &%('*' ! 8(#E! /%7! A((%$@/% ! +%.,(! 8(4%=-% ! >,=! 8 %! )2 &%! )343&,=9! Q-/3"! 4%(' ! 8(-# 7! ,-/3"! 8(4%-' ! ? 34(,!)3*,(9!_%.(3/!)2 &%)'"9! G*3"!gaflet nedir dersen bil ki gaflet üçtür. Evvel +%.(3/V! J%DD@'! D8&#E7! $%(D(%! 435+#(! 8(4%D/'"9! QD, ;,! +%.(3/V! %$,"3/,! D8&#E7! 12 &%! ,(3! 435+#(! 8(4%D/'"9! `K2 ;2!+%.(3/V!a(242!# #/#E7!),",(,D(3!435+#(!8(4%D/'"9 Q4%4! _%=%(,! X%$43/#((%$! B! Q$&%-&'! b(#4F! 63! “Kimya-&'!L%%)3/F!)3!/3D"%"!63!/3D"%"!/3 D,/!3/4,5tir ki; “Hep ibadetlerde maksat; gönlünü dünyadan yani dünya muhabbetinden döndürüp, Hakk’a teveccüh ettirmektir.” S,"%! %4%=)% ! 4%D-%/7! -3 ,! .%$5%)% ! 63! 42 D3")3 ! &% ,! K,"D, ! 63! D?/2! 53&(3")3 ! '"%D! eylemektir. Nitekim Allahu Teâlâ Zümer Suresi 45. Ayette buyurur: Q" $116GK:;" A>81>R>" J>=8B<>1<>R>;<BS" 6G>8B@B" >;6;36C6;168:;" =61P1B8>" <6861:8T. Ve dahi Bakara Suresi 152. Ayet: ( Fezküruniy ezkürküm ) &% ,!B!A ' !>3 ,7!% %&'4!-,=,F!),&3!>#&#"#"9 P"#K/%!4%D-%/!53$63/,!D'"4%D/'"9!_? 2(!=,D"#((%$! ile karar bul#E!"%$%/%!D%6#5#"9!J%;)% !4#"%/7!A((%$@' ! evini ziyaret etmektir. Ziyaret etmekten murat, ev -%$,>, ,! &% ,! J%DD! N3T(T@&'! % 4%D/'"9! <3(D,! %-'(! W2-(24% ('D!“Lâ ilahe illallah” kelimesidir. Ve dahi peygamber (S.A.S.) buyurur; ( Men ihlâsa lillahi erbaine sabahan ) yani “Her kim ihlâs ,(3! J%DD! N3T(T! J%="3/(3", , ! ,>%)3/,! ,(3! 435+#(! 8(-%7! $,D43/!K3543(3",!+? (2 )3 !),(, 3!%D%"9!

105


C%5'(%;%D! 53&! 5#)#"! D,R! ,;3(3",! D'"D! &'(! %4%=! D'(%"(%"!63!W2-(24% !+3K, ,"(3"7!$3 2=!+? 2((3", )3!63! zikirlerinde mâlayaniden yan,! >85! -?=(3")3 ! >%5D%! nesne bitmez. G&!&%"7!424, , !+? (2!)2 &%!,(3!435+#(,&3/, )3 ! 6%=+3K-37! 8! +? 2(! J%DD@' ! D#)"3/! E%"4%*'! %"%-' )%! 8(#"9!I%-'(!),(3"-3!)? )2"2"9!<#!43"/3>3&3!3",5/,*, )3R! %"/'D!?(43=9!G>3),!),",(,D!>#(4#5!8(#"9! Nitekim Resulullah (S.A.S.) buyurur: (Kalb-el mümin beyne isbaeyn-imin esabihür rahmanî mukallib-2" GI" =BC?B" CB762" 4. Mutu kable ente mutu -'""' %!4%=$%"!8(#"9! Yine Resulullah (S.A.S.) buyurur: ( El müminune lâ yemutun-e bel yenkalibune min-et dar’ül fena ilâ darül beka ) “ Müminler ölmez, bir yerden bir yere göçerler”. G&!>,"%)3"7!3*3"!A((%$@/% !, %&3/!8(4%=-%7!3 >,&%! 63! 36(,&%! -3 ,! /%>,%/' )% ! D#"/%"%4%=(%"9! I,/3D,4! :#"@% @'! :3",4@)3! >#&#"#"R! :%-%-! L#"3-,! cd9! ayet +" &;;B=B" 1I" @BG<>C" 3B;" 6GABA-te ve lâkinnallahe yBG<>C" 3B;" CB76E" 4 “ Ya Muhammed! Sen kendi ),(3),*, ,! D#"/%"%4%=-' 9! J3"! D,4,! ),(3"-34! >3 ,4! hidayetim ve Nur-u hakikat-i cezbim ile hidayet ederim.” +"FBG<>"3B;"CB76"4 Yani Hakk Teâlâ buyurur ki: “Benim hidayetimin nuru hakikat cezbesidir. Kime dilersem veririm.” C%5'(%;%D! 53&! >#)#"! D,R! , -% '! 3)3 ! 43 ! 3)3"-3 7!8 %!$%",-!8(#"9!I,/3D,4!)34,5(3"!D,R “El mer’u haris-ün ala mâ munia”. (El insanü harisün lima menea leh ) B!Q -% !&%-%D!3),(3 !53&3!$'"-!)#&%"F9 Q4),! 3&! N%(,>-i Hakk, âlemden ve âdemden maks%/! J%DD@'! >,(,E! ,>%)3/! 3/43D/,"9! :#"@% @'! :3",4@)3!

106


Zariyat Suresi 56. Ayette buyurur ; ( Ve ma halaktül cinne vel inse illa liya’büdün )! B! Q -% (%"'! 63! ;, (3",! % ;%D!>% %!,>%)3/!3/43(3",!,K, !&%"%//'4F9! G&! >,"%)3"! T5'DS" Q&116" 1>C6KA2<2;T ü Q" &116" 1>" ya’rifun”! ,(3! /3.-,"! 3/4,5(3"9! O% ,7! ,>%)3/,! 4%",.3/! ,(3! &8"#4(%4'5(%"9! 12 &%&'! -363 ! ,D,-, )3 ! )3! 6%=+3K4,5/,"9! 12 &%! 4#$%>>3/,! ,(3! +? 2((3",! )8(#! 8(% (%"7! 8! % (%4(%")% ! #=%D/'"(%"9! P (%")%! 8! D#(%D! yoktur ki nasihat dinleye. Ve onlarda o Hakk derdi yoktur ki hekim deva eyleye. Q4),!>,=,4!-?=242=!N%(,>-,!J%DD!8(% %)'"9!N%(,>-i 12 &%!8(% %!)3*,(),"9!e3-!,4),!D,5,!)2 &%)%!$3"! 3&3! 4#$%>>3/!3)3"-37!%$,"3//3!)3!8 # (%!$%5"8(#"9! Allahu Tebareke ve Teâlâ Hazretleri, taliplerini 4%-,6%!4#$%>>3/, 3!)252"43-, 9!H3!, -% '!D3 ),!+,>,! bir acizin muhabbetinden saklaya, âmin ya rabbe lalemin.

FASL- !"U(*&F'"+VW."/01234 Men aref-e nefs-ehu fekad aref-e rabbe-hu Ey birader-,! T5'D7! -?=2! #=%/4%&%('49! A-'(! 4%D-%)'4'=!D,5,! 3.-, ,!>,(,E7!"%>>@'-' '!>,(39!J3"!D,4, ! nefsin,!>,(43D!4#D%""3"!8()#7!8!"%>>@' '!>,(),9! Q4),7!424D2 !)3*,(),"!D,!;3$(!,(3! 3.-! >,(, 37!,(,4! +3"3D/,"9! H3! ,(,4! >,(43D! $3"! D,5,&3! .%"=-'! %& )'"9! :%)' (%"%! )%$,! .%"=! 8()#9! I,/3D,4! X3-#(-ü Ekrem (S.A.S.) buyurur; ( Taleb-ül ilm-i fadizat-ün ala külli müslimün ve müslimat-ün ) yani “ Her Müslüman 8(% !3"D3D!63!D%)' %!,(,4!.%"=)'"F9! Ve ilim odur ki, seni varta-i helaktan kurtara ve J%DD! D#">,&3/,! $T-'(! 8(%9! J3"! D,5, , ! D'&43/,! ,(4, 3! 63!

107


,-/,)%)' %! +?"3),"9! I,/3D,4! Q4%4-'! A(,! Z:9H[! Aleyhisselam buyururlar; +"X:C3B@-ül mer’e miktar’ün mâ yuhsenihü ) Amma ilm-2!=%$,"(3! 3.-3!-%(T$!>%$58(4%=7!=,"%! 2-/2 ! 8()#*# #! +?-/3"43D! ,-/3"9! PD#)#DK%! )%,4%! #;>#! 63! D,>",! %"/%"7! >2&2D(3 ,E! +?-/3",5,! K8*%('"9! I,;3! kelamlar söylemek ile gafil olur. Nitekim Resulullah (S.A.S.) buyurur; ( Lâ yedhulül cennete men kane fi kalbihi miskalü zerretün min el kibir ) “ Her kimde bir zerre kibir olsa o kimse cennete giremez”. Ve dahi Hz. Risalet Efendimiz (S.A.S.) buyurur ; ( Rubbe tâl-in yel-a nehu El Kur’an ) “ Bir nice kimseler Kur’an okurlar, Kur’an onlara lanet eder”. Ey yar, Allahu Teâlâ’dan ümit kesmeyip talep %")' ;%! 8(4%D! +3"3D/,"9! S,"%! J%DD@)% ! 24,/! /#/4%D7! J%DD@)% !, %&3/!#44%D/'"9!P(!D%E')% !D,4-3!4%$"#4! 8(4%=9!L3 ! 3!,-/3"-3 !8(!D%E')% !#4!D,!$,K!),(3 ;,-, ,! mahrum komaz. G&! &%"! >,(! D,7! ,(4, ! ,D,! &2=2! 6%")'", biri zahir, biri >%/' 9!<#!,D,!&2=)3 ! ,;3!&2=!>, !63;$!=#$#"!3//,9!G$(-i =%$,"7!,(4, !=%$,",!,(3!435+#(!8()#(%"9!)RB8"J6G>8>"A>1>PS" A6@:;:" A>13BJ9B" L6G>1" D1E8." )RB8" J6G>8>;>" A>13BC>PS" A6@:;:" A>1>89B" ;6=:9" D1E8.! O% ,! =%$,"! ,(4,! >,(,E7! >%/' ! ilmi bilmeyen! ;%$,(),"9! <%/' ! ,(4, ,! >,(,E7! =%$,"! ,(4,! bilmeyen eksiktir. Pes ikisinden dahi hünerin olsun 42"5,)-,!DT4,((,*3!6%"%-' 9! G&! &%"7! =%$,"! ,(4,R! , -% '! )2 &%! 4% -'>' %! 3",5/,","!63!,(4-,!>%/' R!, -% '!J%DD@%!3",5/,","9!<#!>%D,),"7! o fanidir. Hangisine gerek-3!8 # (%!435+#(!8(%-' 9! Q4),! 3&! /%(,E7! D3 ),! >%/' ' )% ! -% %! >,"! ,;3! $%>3"! 63"3&,4!D,7!># #!>,(43D(3!>%/' ' !D,(,),!%K'(-' 9! S,"%! 3.-, ,!>,(43D!J%DD@'!>,(43 , !% %$/%"')'"9

108


Q4),! >,(!D,7! , -% ' ! >3)3 ,! >,"! 53$,"),"9! H3!T(34-i kebir gibidir. Nebi Aleyhisselam buyurur; +" &;;6116GB" halak-a âdem-B" 616" 9E8B@>G>N" )CC2" 616" 9:?6@:G>" 4 BL#"3//3 ! 4#"%/! -'.%//'"9! Q -% ! 4%=$%"-'! -'.%/#((%$/'"9! f34@,! -'.%/! J%DD! J%="3/(3", , ! ,D,! -'.%/' )% ! 8(#"7! +3",! D%(% !-'.%/(%"!8!,D,!-'.%/' ' !4%=$%")'"9 Yani Hakk Teâlâ Hazretlerinin bütün kavli ve fiili >#!,D,! -'.%//% ! =%$,"!8(#"!D,R! ! >,",!;34%(!-'.%/'7! >,",! ;3(%(! -'.%/')'"9! f3$3 34! ;3(%(! -'.%/'! /3;3((,-,),"9! f3 3/! ;34%(! -'.%/'! /3;3((,-,),"9! Q -% ! )%$,! >#! ,D,! -'.%/(%! 4#//%-'./'"9! J3"! $% +,-,! +%(,E! ,-37! -8 #! -3"3 ;34,! ond%)'"9! G&!&%"7!6%;,E!8()#!D,!D3 ),!62;#)# )%!>#!-'.%/(%"'! >#(%-' 9! f34%()3! ,-3 ! /353DD2"! 3)3-, 7! ;3(%()3! ,-3 ! ;,$%)'!3D>3"3!"2;#!3)3-, 9!S,"%!;,$%)-'!GD>3"!-%%)3/-i ebedidir. Cihad-'! %-D3"! %"=#-u bedenidir. Yani büyük cihat sonsuz saadettir, küçük cihat beden arzusudur. I,/3D,4! J=9! X3-#(! ZL9A9L9[! b$#)! L%6%5'@ )% ! )? 2 ;3! %-$%>' %! 5?&(3! >#&#")#V! ( Recanamin cihad-il asgar ilel cihad-il Ekber ) yani “Küçük 06!22!"%.1'19% 06!7!%7D"7195%A0$707/"%:(")!% 06!7-#% E9./)% 0&/% $/AB8&% (&8"<* Ashab dediler ki; “Ya Resulullah, büyük cihad nedir?” Resulullah (S.A.S.) Hazretleri buyurdular “ Nefsinizi kendinizi musahhar /2$/920)<% F!% 90$% 309)8&&!6!% >#):!2% .8&!:#"#3% =/% $/ !&% .8&!:#"#3% =/% BD"&1"131"% A/6)0"7/% 609$/2% @/A$/&/)0% /)/'!"%/70G%H&/$%9/A>(&!* Bir kimse nefsini bilmeyince kendini musahhar edemez. Yani, bir kimse nefsini bilmeyince kendine ;,$%)!3)343=9!Q4),!), (3!D,!3$(-,!>%/' ! 3.-, ,!>,(43D/3! 3! 42 /3$%! -?=(3"! -?&(34,5(3"),"9! J3"! D,5,! ), (3-3! berhudar olur.

109


Nefsini bâda verme dad eyle B(@%:;#"$!%1*%+:;7#%1erhudar ( Nefsini yele verme insaf et ve adalet göster ki 4#/(#(#*%!3"3-, ![

FASL-ÜL AHAD- !"U(*&F'"+V,."/01234 Y0;21"(BG8>9@6;-:;"ABC6;"B<B8 Ey birader-,! T5'D7! >,(! D,! +? 2(! >2&2D! >,"! 53$,"! +,>,),"9! P(! 53$,")3! ,D,! E%),5%$! 6%")'"9! J3"! >,",! D3 ),! ,5, 3!$ükmeder. Ve hangisi galip olsa hüküm onundur. QD,!E%),5%$' !>,",!%D'()'"!63!>,",!/%>,%//'"9 N%>,%/' !>,"!%)'!53&/% -'!>3)3 ),"9!J%D,D%//3!,D,-,! )%$,! -'.%/')'"9! A4%! ;3(%(! -'.%/'! ,(3! -'.%/(% )'*' )%! %)'! nefs-,! 344%"3),"7! 53&/% )'"9! <#! ,D,-, , ! D#4% )% (%"' 6%")'"9! <#! %-D3"(3",! >,(43=-3 ! >,">,", 3! D%"5'! K'D%"4%=-% !;,$%)!3)343=-, 9 <#! ,D,! E%),5%$' ! %-('! ;34%(! 63! ;3(%(),"9! f3(%(! -'.%/' ' !8 !>35!D#4% )% '!6%")'"9!f34%(!-'.%/' ' ! 8 ! &3),!D#4% )% '!6%")'"9!<# (%"!)%,4%!D%6+%!63!%)%63/! üzerinedirler. Daim bu adet üzerinedir. B&9'%:;@#4"#%&);(!&%&".#.-$%(;#)( Feyz-(%&4&;(%:;@#+#3#,%@#)<:;#%@$%)(C Esbab-$%!#4#.%5&.C(%@>)&++#%<&%@>.&22&1 Bir akl-$%1#"(2;&%!(3&%3&);-i mürekkep L'.%/-'! ;3(%(, ! K3",>%5'-' ' ! #(#(%"'R! N%4%$7! $'"-7! cehil, kibir, kin, ucub, buhl, haset, gazab, adavet, +'&>3/7!$3=3(7!D,=,E7!, DT"!63!+%.(3//,"9 L'.%/-'!;34%(, !)%$,!-3"%-D3",R!3663(!D% %%//,"9!H3! ,/,4%/7! ,(,47! $,(,47! /36%=#7! -%>'"7! -3$%63/7! 53.D%/7! ,D"%"7! tevekkül, huzur-#!D%(>7!$2"43/7!-')D7!42"2663/7!D3"347! .3"%+%/!63!%5D-'!,(%hidir.

110


D#)(;(!%,#;1(!&%"#;@#%@#.('&2%&".#.$!$ Sßbker-i tutiye virgil kadrini bilmez vurab Z! W%",.3/! -'"(%"' '! ;%$,(3! %K4%7! 53D3",! E%E%*% %! 63"7!D%"+%!8 # !D'&43/, ,!>,(43=[ D&)#;&2%:;"#%2$+!&22&%C&;&1( 8&%2#;(@%$""$%&+;&.%!&%@>.&11( Ey yar-'! %=,=7! >,(), !D,! 8 ! &3),!;34%(! %-D3"! >%5'! 63! 8 ! >35! ;3(%(! %-D3"! >%5'! 6%")'"9! <# (%"! 8/#=! ,D,! -%6%5K')'"9! J3"! >,", , ! >, ! D3"3! >, ! %-D3",! 6%")'"9! 1%,4%!>,">,",!,(3!-%6%5/%)'"(%"9!C%5'(%;%D!53&!D,7!+%.(3/! #&D#-#! +?=2 2! D?"! 3&(34,5/,"9! :3 ),! D3 ), )3 ! haberin yoktur. G*3"!)3"-3 !D,!>#!8/#=!,D,!%-D3", !>%5(%"' '!>,(),D7! %44%! %-D3", ,! >,(43),D9! Q4),! >,(! D,7! T)34! $,K>,"! 6%D,/! /3.3DD2")3 ! $%(,! )3*,(),"9! O% ,! )%,4%! )252 ;3(3"! ,K, )3),"9! Q4),! $3"! .,D,"! D,! -% %! /%4%$! ,K, ! +3(,"7! 8! /%4%$' ! %-D3",),"9! <#! ;24(3! $%(D'! >3(%&%! #*"%/% ! /%4%$/'"9!N%4%$!,K, !+3(,"7!,5/3!8!/%4%$' !%-D3",),"9! Ve her fikir ki sana kanaat için gelir, o kanaatin askeridir ve iman ehli daim kanaat fikrindedirler. Ve her fikir ki sana cehilden gelir, o da cehlin askeridir. Ve her fikir ki sana ilim için gelir, o da ilim askeridir. Ve bu ,(4, ! %-D3",7! 8 -3D,=! >, ! T(34,! /#/4#5/#"9! A4%! $3"! >3)>%$/%! &%")'4! 3&(343=7! (%D, ! $3"! D,4-3 , ! %-,>,! )3*,(),"9! _3",! D%(% (%"' '! ># %! +?"3! D'&%-! 3&(39! J3"$% +,! -'.%/! ,K, ! 3! .,D,"! +3(,"-37! 8! .,D,"! 8! -'.%/' ! askeridir. Ama sana bir haber vereyim ki, bu haberle cßmle $%>3"(3")3 ! $%>3")%"! 8(%-' 9! Q4),! >,(! D,7! +? 2(! )%,4%! .,D,")3 ! $%(,! )3*,(),"9! J3"! .,D,"! D,! -% %! +3(,"7! &%! ,&,),"!

111


&%$#/! &%"%4%=9! G*3"! ,&,! +3(,"-3! >,(! D,7! -'.%/'! ;34%(),"9! X%$4% ,),"9! P! .,D", ! %")' ;%! +,)3gör ve elinden geldikçe o fikre uyagör. G*3"!-% %!&%"%4%=!.,D,"!63!3 ),53(3"!+3(,"-3!>,(!D,! -'.%/'! ;3(%(),"! 63! 53&/% ,),"! 63! 8 )% ! &2=! K36,"9! H3! 5# #!4#$%DD%D!>,(!D,7! $3"!D,5,&3!$3"! 3!$8"(#D!+3(,"-3! tamahtan gelir. Ve her ne izzet gelirse kanaatten gelir. Nitekim Emir-ül Müminun Hz. Ali (R. A.) buyurdu: “Azzemen kanâa ve zellemen tama’a” “Kanaat eden aziz olur, tamah eden zelil olur.” Her bela ve kaza ki âdeme gelir tamahtan gelir 63! $3"! 4%$"#4(#*#! $'"-' )% ! >#(#"9! I,/3D,4! J=9! A(,!!!!! ( K.V.) Aleyhisselam buyururlar: ( Külli haris-ün mahrum-ün ve kül-ü tamah-un mezmum-un ) B<2/2 ! $'"-('(%"! 4%$"#4)#"7! /%4%$! 3)3 (3", ! $3E-,! kötüdür”. Ve dahi cahil ömrünü dünyaya sarf eyler. Nitekim Hz. Resul (S.A.S.) buyurur; ( Nimet ‘ül cahil’ü ke ravzatün fi mezbeleti )!B!f%$,(, ! ,43/,!58(!43=>3(3)3! >,/4,5! -3>=3&3! >3 =3"7! 3! D3 ),-, 3! .%,)3-,! 6%"! 3! >%5D%-' %F9! Ve dahi mütekebbiri ne Allah sever, ne peygamber sever ne de halk sever. Nitekim buyurur: ( Lâ senae maa kibr ) “Kibir ile olana övgü yoktur”. Ve dahi asla cimri rahmet bulmaz ve cennete girmez. Yine Resulullah (S.A.S.) buyurur ; ( El bahril-ü lâ yedhul-ül cennete ve levkane abiden ) “Cimri cennete girmez ne kadar da ibadet etse.” Ve dahi ;?43"/!;3$3 343!+,"43=!3*3"!.%-'D!)%$,!8(-%9 Nitekim buyurur; ( Es sahi-ü la yedhul-ün nar ve levkâne fasik-un )! B! G(,! %K'D! D,4-3! +2 %$DT"! )%!

112


olsa cehenneme girmez”. Ve dahi Hakk Teâlâ ;?43"/(,*,! ,4% (%! &T)! 3&(3),9! ZI,-%! L#"3-,! gh9! A&3/[ ( Ve mâzâ aleyhim lev amenü billâhi velyevmil ahiri ve enfaku mimma rezekahümullah ) “ Allah’a ve &364i! %$,"3! , % % (%"! D3 ),(3", 3! A((%$! /%"%.' )% ! 63",(3 !"'='D(%")% !,$/,&%;'!8(% (%"%!>%*'5(%"(%"9 G&! >,K%"3! T)348*(#7! 3),"! ># ;%! D3 ), 3! =%$43/! 63! 435%DD%/! 63","-, ! 63! >3(%&%! +,"3"-, ! "'=D! için? +" )8" 8:J=-u maksum-un vel eceli malumün ve bahiyl-ün mezmun-ün ve hasid-21"36RAE;-ün ) J=9! A(,! Z:9H9[! A(3&$,--3(%4@' ! >#&"#*#)#"V! +I#3#9% G!'&!A2#)#&$#A% =/% .D&1"$1A21)<% E /&% ./&0)20&$0A5% ./&0)B0"&/A20)0&$0A20)<% 4!)0:% $!6)8$78)% =/% .!60&% mezmundur ve hasit mabundur”9!!O% ,7!$3"D3-, !"'=D'7! 3;3(,! >3((,),"9! J'"-('! D,5,! 4%$"#4! D%('"7! ;,4",! D?/2)2"7! $%-3/K,!%()% 4'5/'"9! G&! &%"7! 3*3"! >, (3";3! )3(,(! 63! >2"$% ! 63! %&3/,! Kur’an ve hadis ve ahbar ve icma-i ümmet ve enbiya-i hâdi ve evliya-,!42 =,"!8(-%7!>,"! 3.,-!D,!%=+' !8(%!8 %! çare yoktur. Bi"!=%".!)3*,(),"!D,!$,K!4%="#.%!-'*%9 Delilimiz o dur ki, Muhammed Mustafa (S.A.S.) D,7! %E%K'D! 4#;,=%/(%"' ! -%$,>,! >,"! DT4,(! E%),5%$7! G>#! j3$3>@3!>,"!)3"4% !>#(4%)'9!H3!-%(T$!>#(4%)'9!L%(T$! >#(4%)'D! 3.-! -%$,>, 3! ,>"% ! >%*'5(%"9! O% ,! düzelmeyen nefs sahi>, ,! =8"(%"7! -'D'5/'"'"9! S,"%! D,! D3 ), , !=36D,!)8&4%)%)'"9! Hele hüküm sahibi olursa! Kabza ve basta 4#/%-%""'.!8(4%D!,-/3"9!Q -% (%"%!$2D43/43&37!/#/4%D7! -%('63"43D! &3/D,-, 3! )25D2 )2"9! J3"! +,=! J%DD! D3(%4' '!), (343D!,-/343=9!

113


Dünya hadiselerinden kö/2! >,"! 53&(3! #*"%5-%7! =8")%! ,),4! 43;>#"! D%()'4! )3"9! Q % 4%! D,! 4#-/%"! )3*,(),"9! P )% ! >,"! 53&! ,-/3437! D?"7! D%/'! &2"3D(,! 63! %43"//,"9! Q5,! )%,4! +? 2(! D'"4%D/'"7! -?=(3",! &%D';')'"9! J%(D%!-%()'"4%D!,-/3"!63!D3 ),-, )3 !#(#!8(% ' !? 2 3! geçmeyi sever ve Hakk söze inat eder ve intikam %(4%&'!-363"9!H3!$3"!)%,4!/3;%62=)3),"9! G&! &%"7! 3.-, ! &2=! >, ! D?/2(2*2 2! %K'D(%-%4! )%$%! )%! .%=(%)'"9! A44%! 3.-,! +%&3/! %=+' (%5/'"% ! )2 &%! 4% -'>')'"! 63! 4%()'"! 63! ;3$%(3//,"9! I3#=,>,((T$! D,7! >#! 2K2! )3! >,"! D,5,)3! 8(-%7! >, (3";3! I3mrut ve U,"%6# !8 )% !)3"-!%('"9! I3.-,! %K('D/% ! 63! &8D(#D/% ! >%5D%! >,"! 53&(3! &3 343),(3"9!Y2 D2!$,K>,"!%K!63!2"&% !A((%$('D!)%6%-'! 3/43),9! H3! 3.-,! %K('D/% ! 63! &8D(#D/% ! +%&"'! 3- 3! zebun etmedi. Ama onda dahi hatar yani tehlike 6%")'"9! I,/3D,4! X3-#(! ZL.A.S.) buyurur; ( Kâ del fakr en yekune küfren ) “ Yoksul küfür söylemeye '!9#"7#)<* Her huy âdemden ölünceye dek tükenmez. /&.%+#<*4%)*+*!7#%,(@%,$;7$%,#.#. E#%F;>!3&%"&!(%,$;$.%1(%,#.#. D&)7%,$;A%1&7%)*+*!*%7F!7>.&"(! Ol cihana hüsnü huy gönderesin. D>@;&%(;@(!%)G"$;$A%@#,"*7*%1* Ki yaramaz huyun ola iyi huy 9%1*%7&.7(!%7(;&."&!%7&.@#!$!$ H>.9(7&%<#.%2*2#%5F.%'&.@#!$!$ Ey yar, her iyi ya da yavuz huy âdemden ?(2 ;3&3!)3D!+,/43=9!I,/3D,4!>#&"#(4#5/#"V! BF2>%)*+%2#1(#2$!7#!%7:6#. Ölmeden ö!3&%C$,$-%5(2@&4

114


Amma Hz. Mevlana Hüdavendigar buyurur ki; I6&.%@&.@&.%2#9%("&!%7#)( J(.%5F!>;%&.(!&%<&%&);(!&%&.(9&"(! D&<)&.%:;#"$! B#;1(!%!&%,#7#.%7#%@&.@&.%5(1(%,#2$%:;"# KF!>;%&);(!(!%+#!$!#%5&;(."&!%@>3&<)&.%:;*. Ey birader-,! T5'D7! ># # ! Karesi bir insan-'! DT4,(! -8$>3/, )3!8(4%D/'"9!

FASL- !"%$'&-&"U(*&F'"+VV."/01234 Mertebe-i fakr-da vaki olan ehadis->"7B8>?>;" Tevfik->"ABC6;:;<6<:8 Resulullah (S.A.S.) Hazretleri buyururlar: “El fakr-ü fahr-i” “Kabl-el Fakr-ü en yekûna küfra” ve “ El fakr-ü sivad-ül veche fiddareyn-i” C?&(3! 4%(#4! 8(%! D,7! k(,4(3", ! $3"! >,",! >,"! -?=! -?&(34,5/,"9! H3! 4#$%DD,D(3"! )%$,7! $3"! >,",! >,"! +# T! ,5%"3/! >#&#"4#5(%")'"9! J2(%-%-i kelâm fakr-ü hakikî âdem-,! /343((2D@/3 ! ,>%"3//,"! )34,5(3"),"9! ! “El fakr-ü 3B;"1I"7BC-ün le hu”. H3!$3"!+T$!D,7!>#!.%D,"!D,4-37!>,"!43"/3>3&3!3",53! ki, an-da asla mülkten nesne kalmaya. Pes, bu takdirce mertebe-i fakr-%!&3/,54,5!8(#"9!H3!>#!D,4-3&3! (%&'D/'"! D,7! 3*3"! DT, %/%! .%$"! 3)3"-3l! X3-#(#((%$! ZL9A9L9[!>#!.%D"!,(3!.%$"!3&(34,5/,"9!JT5T!D,7!.akri suveri ,(3!.%$"!3/4,5!8(%9!G*3"!W3DD3@)3!-#"3/-,!.%D")'"9 Hazret-,! X3-#(! ZL9A9L9[! =%4% ' )%! )%$,! .%D,"! kimseler var idi. Resulullah (S.A.S.) fakir mi olur? Ki, f3 %>'! J%DD! >#&#")#V! B1%*(%"'! %(/' ! 3&(3&3&,4F9! Velâkin, adem-,! /343((2D! 4% %-'! 8()#"! D,7 fakir olan

115


D,4-3(3"7! $,K>,"! 3- 3-,! 8(4%&'E7! /343((2D! ;,$3/,&(37! kendine izafet edebile. Bil ki, kendi vücudundan bile fani olur. I,/3D,4! X3-#(#((%$! ZL9A9L9[! >#&#"4#5(%")'"V! “Vücud-u ke zenbün lâ yukas-ü aleyhi zenbü âher”. Ve bu makam tevhid-,!-'"./'r. “Vücudun öyle bir B1"!62#)%90J%("7!"%7!6!%.1'19%.0)%B1"!6%'(928)K* S,"%!$3"!+T$!D,!,=%.3/!-%D'/!8(-%7!/36$,)!-%>,/!8(#"! ki, “Et tevhid-ü iskât-ül izafat” “Vel fakr-ü sivad-ül vech-e fiddareyn-i”.! W% %-'V! G*3"! /%$D,D! 3),(3>,(,"-3! $343 !8(!4% %)'"!D,7!+eçen Hadis-,!C3",./3!=,D"8(# )#9! Ve sivad-'!H3;$/3 !4#"%)7!.3 %-i saliktir. Zira ki, sivad 63!=#(43/!$3"!&3")3!D,!+3(4,5/,"7!%)34!63!.3 %!4% %-'! 6%",)! 8(4#5/#"9! H3! #"! 63! =,&%! )%$,! 62;#)! 63! >3D%! 4% %-' %!+3(4,5/,"9! Kemâ Kâllallah-ü Teâlâ Kur’an-'!:3",4@in Bakara Suresi 257. Ayetinde; ( Yuhricühüm minezzulumat-:" ilennur…) ve Kale Aleyhisselam; +" &;;6116G-e G616=61"G61=6"?>"JE13B@>"9233B"8B77>;"61BCG>3"3>;" nur-i hi femen esabe-hu min zaliken nur-i fekad ihteda ve men ehta-a fekad zalle zalalen baid’an ) buyuruyor. Yani “Allahu Teâlâ Hazretleri, müminleri =#(43//3 ! #"%! K'D%")'7! ;3$,()3 ! "3-#(2 2 ! '5'*' %! D%6#5/#")#9! W25",D(3",7! DT.,"(3",! #")% ! =#(43/3! )? )2")2F!>#&"#(4%D/%)'"9 Hadis-,! 53",./3! +% L86!99!9% 7(-)8:8% .8% 905% ;&&!6% (c.c.) Hazretlerinin yarat2#9&!)#% 38&$/22/% 070&/)<% M(")!% ("&!)#"% 13/)&/)0"/% 0&!60% &128>&!% "8)8"7!"% 3/))/ 09&/)% &82>/2205% 0A2/% .8% "8)7!"% 90$&/)/% 0:!./2% /220':/5% $86!99!9% 607!'/2/% 9!=8A28&!)% N/% '0"/% 90$&/)/%

116


/)0A$/70':/% 6!2!&!)#"% 6!2!&!)#"!% 71A21&/)<% N/% 0&!60% &128>2!"%83!9&!A2#)#&7#&!r. “ buyruluyor. !<#! ",6%&3/, ! Q> -,! A>>%-@/% ! 8()#*#! >,(, 43D/3),"9! e3-! D3(%4' ! 4% %-'! 8()#"! D,R! .%D"-ü $%D,D,! $T-'(! 8(%4%=9! Q((T! 5%$-' ! .3 %-'&(%! )%"3& )3! $T-'(! 8(#"9! H3! >#! 43"/3>3! k)34@2! /343((2D/2"9! H3! izafet-,! ,-D%//'"9! O% ,7! 8(! 3- 3! D,7! P@ %! 4#=%./'"9! Vücuddan ve vücudun tevabiinden cümlesini terk etmektir. W%(#4!8(%!D,7!$3"!+T$!D,!>,"!5%$'-!62;#)# # !63! vücudun tevabiini iskat eyleye, pes anda bir türlü /343((2D! D%(4%&%9! H3! /343((2D! D%(4%)'D/% ! -8 "%7! 8! D,4-3! 52E$3-,=! .%D,"! 8(#"9! H3! 4%D%4-'! .%D"! D,! $T-'(! olur. Ve bunun gibi fakr’a çün tahkik ile nazar edesin. Güna-i hakiki ile mübeddel olur. Nitekim server-,! D%, %/! >#&#"4#5(%")'"! D,:” Ve kad-e el fakr-ü in yekun-e küfra” 4% %-'! )%$,! 8(! 4% %)'"! D,7! &#D%"')%! =,D"8(# )#9! H3! .%D"@2! $%D,D,@ , ! nih%&3/,! 4% %-' %! 6%"9! H3! K2 ! k)34-i Temellük ve Q-D%/-'! Q=%.3/! $T-'(! 8(%9! e3-! >#! 43"/3>3)3! H2;#)-u L'".@/% 7!H2;#)#!J%DD@)% !+%&"'! 3- 3!D%(4%=9 H3! >#! 4% %! 58(! 4%D%4%/-'! 4#D/3=,),"! D,7! )34,5(3"V! Q%2AG6;B" 36" 6KJ632" 76;>T, “Ve leys’e cübbet’i Sivallah” ve “Enel Hakk”. Malum ola ki bu kelimat-'!>,!$%-3>2=!=%$,"!53",%//%!D2.2")2"9!H3!(%D, !>,! haseb-2(!$%D,D%//3!$%D/'"9! Kalallahu Teâlâ Azze ve Celle Sure-i Hud, Ayet 7’de ; +"HB"=6;B"6872G2"61B136>N4">#&#"4%D/%)'"9!P(! %"57! %D(-'! D2(()3 ! ,>%"3//,"! D,7! /3;3((,-i evvelin 4%=$%"')'"9! H3! -#)% ! 4#"%)7! &% ,! -#! ,(,4)3 ! D, %&3),"9! <#! /%D),";3! ,5%"3/! 8()#! D,R! `-/26%-i akl, ilim üzerinedir.

117


H3! %"5! )%$,! >35/,"9! P %! b"#5-u Hamse derler. A"5-'! J%&%//'"! D,! 3663(-i 687-:" G2H>CB@@>8. Ve 687-:" meciydtir. Ve 687-:"86G36;<:8. Ve 687-:"=B8>3<>8. Ve 687-:"6J>C3<>89!H3!;24(3-,!>35!8()#9!H3!% )% !-8 "%! %"5-'!$%&%/! )3),! D,R! % %!A"5-'!435,&&3/! )%$,! )3"(3"! H3! >#!%"5-'!42-/36%-,!=%//'"9!O#D%"')%!+"MB"=6;B"687-:"G2" alelma-i )! %&3/,7! >#! %"5-'! $26,&3/3! ,=%.3/! 8(# )#9! P(! ma’i üzerine müstev,! 8()#9! H3! % ' ! ,K, ! %"5-'! $%&%/! denildi. Ve ma-i mevazi-i kesirde Madde-i havaiye ile /%>,"!8(# 4#5/#"9!e3-7!>#!/%D),";3!D8 #4#=!8(% !A&3/i Kerime’de +" X6;B" 687-:" GE" 4 kelam-'! ,(%$,-, )3 ! öncelikle ( El semavat-:" HB1" 68<-a ) kelam-'! ,(%$,-,! 6%")'"9! Y2nkü ( Bizzat-:" 1I" A>JJ636;" 329@6" 1BA6;-i alel maddet fevkaha bil kürriyet-i ) Yani Zat-'! ,(T$i , ! +?D(3", ! 63! &3", ! 63! >#! T(34(3", ! &%"%/'('5' )%7! ,(T$i! ,=%4' )%! =%4% ! % (%4'! 6%")'"9! U%D%/! 4#$%DD%D! 8(% ! >#! T(34(3", ! &%"%/'(4%-' )% ! ? ;3! 3! =%4% ! 6%")' ve ne de mekân. Zaman ve mekân madde üzerinedir. Dünya D2"3-,! D3 ), 3! +?"3! ,(%$,! ,=%4! +3"3*,! %/48-.3"(3! kaimdir. Muhibi mahbubun gölgesidir. Hâlbuki mahbub 43-/#")#"9! <#! 3)3 ! ,(3! 4%$>#>%! D%6#54%D! =8")#"9! Çünkü kesinlikle muhiplik, daima belâ içinde ol4%-')'"l!! Ve vücud-u izafî, vücud-u hakikî’nin pertevidir. Ve vücud-#! ,=%.i , ! $%D,D%//3! 62;#)#! &8D/#"9! G*3"! D,! surette vücudu var. Pes keenne-hu bu vücud-u izafi vücud-u hakikinin gölgesidir. Nitekim gölge, cümle $%(, )3!D,5,&3!/%>,),"9!

118


C3&$-ül Ekber (K.S.) Aziz Füsus’unda bu ayet-i D3",43&,! ,5(34,5/,"9! L#"3-i Hud, Ayet 56: ( Ma min dâbbet’in illâ hüve ahizün binnasiyetiha inne Rabbi 616" 9:86@K:;" 329@B=:C3.4 “ Mevcudatta bir Mevcud yoktur ki, Hakk Sübhane-hüve Teâlâ an-' ! %-,&3-, ,! /#/4%4'5! 8(-# 9! H3 ” esma-i mütekabilesi” ile anda 4#/%-%""'.!8(4#5/#"9!H3!/%-%""#D!3)3"9! Q5!>#!",-%(37!A((%$@' !&%")'4'&(%!/%4%4!8(4#5/#"9

119


#)M5&Z&F)"')[% Nefs dörttür; Biri nefs-i külliye-i ilahiyedir. Bunun !""!#!$%& '(')'$*& '+!)& ,-& ')!./& 0!ni var etmek ve yok etmek. 1('2+'"'*&2-3"-'&2!4%(!-'&'2"!2'5-)'$/&6!""!#!$%*&'#'.& ve hilimdir. Üçüncüsü; nefs-'& !5,!2'5-)'$/& 6!""!#!$%*& 7- ,-4& ,-& 8!9!:4%$/& ;<$)=2+="=*& 2->!4'5-)'$/& 6!""!#!$%*&2-7,=2-.!&,-&.! ,-=& -,!)%$/ 12"!2& >?& )<$4& 2-3"4-2& '>!$-44'r ki; nebatiye @AB+?(#?(CD& !5,!2'5-& @8-2A#'(CD& 2!4%(!& @B#8?2#?(C& ,-& külliyedir (süveyda-5%&(!#:C& 1)-& E->!4'5-*& )=25!5!&8-#)'F'2)-2&>?#?F!& (!)!$& olan çocukluk devresi. 2)-& 6!5,!2'5-*& >?#?F& 9!.!2%)%$/& 8!#->-"'2)-2D&7- ,-4&,-&8!9!:& !#'2)-)'$/

G!2%2&

3)-& & E!4%(!-i insaniye; kalp sahibi olup, ilim ve '#'.&4! "'#'&9!.!2%)%$/ 4)- Nefs-i külliye-i ilahiye; zikrullah ile kalbin 2B(4!"%2!& )!$>& -)-$-(D& '2"!2'5-4& (!9!2%:& '2"!2& B#.!(4%$/& H!$#%(4!D& I##! J%2& 9!4%2)!2& >!7(!& .=-""'$& yoktur.

120


NEFSLER VE GÖKLER VE TENEZZÜLAT 1. FelekD& K!4J4%$/& 6!((& +-.!#'& -"-$#-$'5#-& 9! '$& B#?:D& $?>?>'5-4'& '#-& 9-,(& B#?2?$/& G%5!.-4& L?$-"'& MM/& ayette: !"#$%!$#$%!&'($%)'*'+!*,-%.(/!ve Hadis-'&7-$'34-N& 0'112+2-2! 3.4.! '*$+! 1.)2(! 5'%2+).*6.+! 62! 3212! göreceksiniz.” >?5$?#.!(4!)%$/& O=7! -)-& ,-& .!!$'3& $?>?>'5-4-&!'4&B#?:D&9!4!&!'4&)-F'#)'$/ E'4-('.& I#'& 1.$!2& L?$-"'& PQ/& !5-4N& “Allah -'7$+)'+! 82-2! 69(6:7:(;/& 0!2'& K!4?##! & 7<5#-& .')'$D& ><5#-&.')'$&)=7=2+-"'2)-2&.-2&-5#-)'/&K'$!&8<$.-(&,-& >'#.-(&.=.(=2&)-F'#)'$/&I2+!(&4-+-##'5!4%&'#-&>'#inir. 2. Felek*& 1#(& 4-+-##'& B#!2& "%3!44%$/& 0-)')'$*& !5!4D& ilim, semi, basar, iradet, kudret, kelam. Zatta bunlar I !)'5-4& =9-$-)'$D& !5$%#!.!9/& R-.5'9'& 5B(4?$/& O!9 !$#!$%& -".!"%)%$D& "!5%"%9)%$/& @S?""'#-4& L?$-"'& TU/& ayet: <!2%=2*%.!5.(!#.*2!6:#'7=$#7$(;/) 3. Felek*& 1('2+'& 4-+-##'& '"'.#-$)'$D& "!5%"%9)%$/& 0-)'& !2!& "%3!4& 7?2#!$)%$N& (!)'$D& .=$')D& V#'.D& !55D& "-.'D& basar, mütekellim, 4. Felek; Akl-%&(=##)=$/&W-7'4#'&'"'.#-$'&,!$)%$*&!(%#D& $? D& 2?$D& (!#-.& )-& )-$#-$/& 1)$!('& '4'>!$'5#-& !(%#& )-2'#)'/& 19 !$& '4'bariyle nur, icad itibariyle kalem denildi. Hepsine hayat vermek itibariyle ruh denildi. Akl-%& -,,-#& “Bedi”& '".'2'2& .!9 !$%)%$/& X-)'& demek; yoktan var eden demektir. Mükevvin, halik 8'>'/&X?&'"'.&>=4=2&"%3!4#!$%&'A'2-&!#%$/&E-3"'5-D&"-#>'5-D& subutiye ve& 9!4'5-& "%3!4#!$%2%& ('& 5'$.')'$/& Y? -u O? !..-)'*& K!4?##! D& "%3!4?##! & ,-& -".!-i ilahiyeye 4=.=5#-&.!9 !$)%$/

121


5. Felek; Akl-%&G=##D&2-3"-'&(=##D&- #'&7-$!'4A-&#-, -i mahfuz; kitab-%& .=>'2D& =..=#& ('4!:& ,-& >!'"& '".'2'2& .!9 !$%)%$/& 6!((& ,-& !#(& (-2)'"'2)-& 4B:#!2%:D& .-5)!2!& A%(4%/& R-,-++= #-& 2-3"=$$! .!2& B#!2& 4!>'!4& zuhur eyledi.

RUH->!?>@A??BCDEB Muhammed (S.A.S.) hikmet-i ferdiyettir. Zira '2"!2& 2-,J'2)-& -2& .=(-..-#& ,!$#%(4%$/& H!$#%(& ZJ2?2#!& >!7#!)%/& ZJ2?2& ="4=2)-& 4-(& .-$4->-& 5!#2%9& 9!4%& .?4#!(4%$/ [-5h-ül Ekber “Füsus” da onun hikmetine \G=##'5-]&)-)'/&S-$)'5-&'#-&(=##'5-&!52%)%$/&6-$&7-5&$? ?& B2)!2&!#)%/&ZJ2?2&=..-4'2'2& !((%2)!D&X!(!$!&L?$-"'& ^UP/&!5-4'&8-#.'74'$*& D+8'+%'(!,-.(2+.!#'527!9%'8$+$-F! 0.8:%! ).! 82-.! #'527! 9%8:+! )2*.F! 82-2! 9(7'! ,==.7! 6$%)$k.” X=4=2& )'F-$& =..-4#-$-D& O? !..-)& =..-4'& 7! '4#'(&-)-$#-$/&I$7&,-&(=$"')-2&B#!2&(=##'&,-&?#,'&4!>'!4& mevcut olunca, halife ve evliya mevcut oldu. _-58!.>-$& $? #!$%2%2& ,-& (-.!#& 2?$#!$%2%2& .!9 !$%& budur. Ba’s-'& O? !..-)'& "%$$%& '('2+'& B#!$!(& B2#!$)!& zah'$& B#)?/& 174-& !#'3-#-$& ,-& ,!$'"-i Muhammedî >?2#!$)%$/& 0B("!& ?#-.!-'& $="?.& )-F'#)'$/& Z2!& '2!2!2& ruh, ahadi kemale ehil olan ruhtur. Allah-=& R-V#V& `)-.J'2& 9=$$'5-4'2'& 7? ?)& .!(!.%2)!& '(!.-4& -44'/& Z2#!$%& 4!5'2& -44'(4-2& "B2$!D& “Elestü birabbiküm” dedi. Onlar “belâ” dediler. Vakta kim unsur suretleri, vücuda geldi ve evvel

122


'.!2%2& =(.=&>-7-$&2-3"#-$'2)-&9! '$&B#)?/&Z2!&'.!2& getirdiler.

ÜMMET-D!?>@A??BCDEB I#'& 1.$!2& L?$-"'J2'2& ^^Q/& !5-4'& >?2#!$& !((%2)!)%$*& G2-! 2+8'+%'('! .+! 5'*$(%$! ,==.7! 9%'('6! H$6'($%)$+$-;/ 174-&=..-4-'&O? !..-)J'2&-2& !5%$#%"%&>?2#!$)%$/& Nitekim hadis-'& 7-$'34-*& I==.72=2+! :%.='8$! Ben-2! D8('2%! &.*3'=1.(%.(2! 3212)2(/! J.! K%2=%.(F! peygamberlerin varisleridir”& >?5$?#.?74?$/& 174-& -$& !"%$)!& Y-"?#?##! J%2& !#'3-"'& ,!$)%$/& Biz asr-%& "!!)-te -$'7.-)'(& )'5-2&'A'2D& (%5!.-4& 8=2=2-& (!)!$& -:&!"$-%& saadettir.& K'$!& 7-$'!4-%& O? !..-)'5-& ,-& !('(!4-i Muhammediye bakidir. 69/& O? !..-)& @L/I/L/C& a3-2)'.'9& '#-& (%5!.-4& !$!"%2)!& >'$& 2->'& 8-#.-9& ('D& B2?2& !"$%2!& -$'7-#'.b& K-$$-& (!)!$& '.!2%& B#!2& ('."-D& !kikat-i O? !..-)'5-J2'2& >!('& B#)?F?2!& '2!2%$/& 6!#'3-#-$'& )-& (%5!.-4-&(!)!$&>!(')'$/ 6-$& ('.& (-2)'& !"$%2)!& (V.'#& >?#)?D& 7=: -"'9& 6!((J%& >?#)?/& 0B("!& -2=9& O? !..-)J'2& ('.& B#)?F?2?&>'#.-5-2&('."-D&2-$)-&(!#)%&('&8<$-b// O? !..-)& a3-2)'.'9J'& @L/I/LC& 7<5#- bilmek ve görmek gerektir ki; L2! 6,%%2! #.*M2+! #'52)2! 5'-(.7,%! =,#'52)2! J.%! =.#5:)/! Öyle nur ve ruh-u O? !..-)'& ('D& ,=+?)&(!:%"%& B2?2#!& !A%#%$/& O-5)!2)!& B#!2&.-,+?)!4D&,=+?)&'#-&.?44!"%3&B#!2&6!((&R-V#VJ2%2& !9-$!4%&B#!2& !9$-4'J9-zat ve ves-"%3!4&,-&3''#&7! ')')'$/ Yani meratipdir. Öyle ruh-?&O? !..-)'&('D&"%$$-%& >!4%2)%$/& 6!('(!4-=#& !(!5%(4%$/& c-,! '$-'& !9!.)%$& ('*&&&&&

123


“ma kane vema yekün”& +=.#-& 7-5'2& +!.'')'$/& Meleklerin, nebilerin, resullerin ve halifelerinin ruhu, O? !..-)J'2&$? ?2)!2&3!5)!#!2%$&,- onun tafsilidir. G'.& O? !..-)'& 8<$)=D& 6!((J%& 8<$)=/& 6!)'"-i 7-$'3*& N.+2! 3O(.+! =:5'66'6! 62! @'66M$! 3O(,(/ Zira O? !..-)& 6!((J%2& 9! '$')'$/& d<$.-(& 9! '$-& 4!!##?(& eder, zat-%&>! 4J!&4!!##?(&-4.-9/

RÜYET L-2&'"-& '+!:&,!)'"'2)-&B#)?F?2& !#)-D&,!$'5-4'2& '#-& $=5-4& 4!#-:& -)-$"'2/& 6'+!:& $=5-4-& .!2')'$/& 1('& A-7'44'$*& 2?$!2'& ,-& 9?#.!2'& B#?$/& K?#.!2'& B#!2& >!4%#& ,-& .!)e.)?$/& E?$!2'& B#!2D& 6!((J%2& '+!>%)%$/& a>-)'& kalkmaz. ;=25!& ,-& ! '$-44-& $=5-4D& "?$-4#-$#-& B#?$/& 6!((J%2& '+!>%& (-2)'& 9? ?$?)?$/& 6!((& :-$)-& !#4%2)!& )-F'#)'$D& mahcup olan sensin! Zira madume’l-!"%#"%2/& 0B(4!2& ,!$& B#)?2D& 5B("?2b& O-,+?4& B#!2& 6!((J)%$/& H=+?)?2& )'5-&9!22-44'F'2&,=+?4&"-2'2&)-F'#)'$D&I##! J%2)%$/ Kasas Suresi 88. ayet: <+:+!*,-,+).+!1'#6'! 5.(! #.*! 5.%P6! 9%=:#7:(;/! Vech-i zahir olan Hakk vechidir. Bakara Suresi 115. ayet: “Nereye )O+.(8.+2-!A%%'5M$+!*,-,!9(')')$(;/ Talep, uzak ve gaip olan içindir. Hakk ise baid ve 8!':& )-F'#)'$/& E'4-('.& G!3& L?$-"'& ^^f/& !5-44-N& “Biz 82-2+! 4'+! )'='($+$-)'+! )'5'! *'6$+$-F! J.%P62+! görmezsiniz.” buyrulmakt!)%$/& K'$!& I##! J%& I##! J4!2& >!7(!"%&8<$-.-9/&6!((J#!&8!5$%&B#.!)%F%2)!2&8<$-+-(& de yoktur. X!9%&- #'& '+!:&,-&!>')&,-&9! '4#-$D&$=5-4&'"4-$#-$/& Zira onlar bütün yüzlerin vech-'& ?#e '5-4& B#)?F?2?&

124


8<$-.-9#-$/& 0!#2%9& '+!:& 'A'2)-D& 4!#-:& ,-& (!"4& '#-& ?F$!7%$#!$/& X'#.-9#-$& ('& 6!((J%&8<$.-(& 2-&)=25!)!&2-& ahirette abidlerin istedikleri gibi yoktur. Zira onlara 8<$-& I##! J%&8<$.-(& 7?)?$& ('*& +-22-44-& 8<$=2-+-(D& 2-& :-(&5!(%2D&2-&:-(&?9!(D&(!$7%#%(#%&)! '&)-F'#b ;-.-(&('D&.-(V2"%9D&+' -4"'9&8<$-+-(#-$/&6V#>?('& abi)&,-&9! '4#-$'2&8<9#-$'&.-(V2"%9&,-&+' -4"'9&8<$.-9/& X<5#-& 8<$.-(& 6!((J%2& 8<$.-"')'$/& 6!((&(-2)'&(-2)'2'& 8<$=$/& E'4-('.& 6!)'"'& 7-$'34-N& 0'11$=$! 0'11$=%'! gördüm” buyruldu. g#-.!5%& $="?.D& 7'$('& '('5-& !5%$%$*& 8'9#'& 7'$(D& !A%(& 7'$(& )'5-/& I"#%2)!& 7'$(& >'$)'$. Nefislerine arif B#.!)%(#!$%2)!2D& (-2)'& 7'$(#-$'2'& 8<$-.-9#-$/& I$'3#-$-& 8<$-& !A%(& 7'$(4-2& >!7(!& 7'$(& B#.!9/& E-3"'2-& !$'3& B#.!5!2&7'$(4-2&(?$4?#.!9/ h5#-&'>!)-4#-&,-&$'5!9-4#-&A!#%7.%7&B#"!&>'#-D&5'2-& (-2)'&,!$#%F%2%&!$!)!2&(!#)%$.!5%2+!&,-&- #'&3-2!&B#up >-(!>'##! & >?#.!5%2+!D& 6!((J!& ,!"%#& B#!.!9/& W=2(=& zulmet perdesiyle mahcup olan; gerek kendini, gerek +=.#-& .-,+?)!4%& 6!((J)!2& 8!5$%& >'#'$/& h5#-& 8!5$'5-4#-& 6!((J!&,?"?#&.=.(=2&)-F'#)'$/ aF-$& V7%(& '"-2*& ,!$& .=$7')-'& (V.'#-& ?#!7/& Vehmindeki gayriyeti ve nefsindeki zulmet perdesini (!#)%$"%2/&L!2!&"-2)-2&5!(%2&B#!2&6!((J%&>?#?:*&\ZJ2!& ZJ2?2#!& ,!"%#& B#?2?$]& )'5-& >'#)'$"'2/& X<5#-& 5!>!2)!& gezmek ve “Ben Hakk’a gece gündüz ibadet ederim” demek ile Hakk bulunmaz. Zira Hakk’a ibadet Hakk ile olur. Vücudum diy-& 9!22-44'F'2& ,=+?)& "-2'2& )-F'#)'$/& H=+?4D& ,=+?)?##! 4%$D& 8!5$%2%2& ,=+?)?& 5B(4?$/& & I$'3#-$-& göre “Hüvel abidü vel ma’bud”.

125


iV('2& "-2& >?& -"$!$!& ,!(%3& B#!5%.& )-$"-2D& (-2)'& ,!$#%F%2#!&B#!.!9"%2/&6-$& !#)-&>'$&.=$7')-i kâmil bul!

?I0QDC-D!RK?DL Z& .=$7')-i kâmil ki; “beka ba’del fena” ile .=4- !((%(& B#.!(#!D& )=25-,'& 2-7-)-& ? $-,'& 2-7-& =9-$-& !7$B#?$/& G%5!.-4-i Kübra olan kendi ,=+?)?2)!2& ,-& >-7-$'& ,!$'"'2)-2D& .!(!.-%& +-.)-& helâk üzere Hakk ile Hakk olup, kendi bedeni (!>$'2)-2&.-27?$&B#?$/& 1#! '& 4-+-##'& asebiyle, akide-'& !""!& (!5)%2)!2& %4#!(& B#?:D& +-.'& !.!#'2'& 7-$'!4-%& O? !..-)'J)-& ,-92& eder. Ve hükmü adl ki, vücudu hakkani-de fasl ve kaza -4.'7& B#)?F?2)!2D& ,=+?)?2)!& V('.& B#?:D& "%$!4-i .="4!('.&=9-$-D&<5#-&"%$!4&('D&4-, ')-'&+-.'&9!44%$D&?>?$& edip, dar-%&+-22-44-&5!2'&(?$>?&2-,!3'#)-&(-2)'&2-3"'2-& ,!"%#)%$/& E-3"'& '#-& Y!>>'2-& !$'3& B#.!(#!& +-..=#& +-.& .!(!.%2)!&6!((J%2&9? ?$?&8<$=2=$/& Yani Hadid Suresi 3. ayet: “ O evvel, ahir, zahir J.! 1'7$+)$(;! <! 5.(! #.*2! 12%2(;/! Makam-%& ! !)'5-44-& kendini tamamen yok edip, tâbi olma yoluyla mazhar-%& O? !..-)'5-& '#-& 9? ?$& -)-2& ,-& >=4=2& '#.?##! %& (-2)'2)-&4B:#!5!2&.=$7'))'$/ 0B("!& -$& 8<$)=F=2& (=#! #%5%& .=$7')& 4?4.!b& 6-2=9&(-2)'"'&'$7!)&B#.!5!2&"-2'&2!"%#&'$7!)&-)->'#'$j& O? !#)'$/& O=$7')& 7<5#-& 8-$-(4'$& ('*& “ölmeden evvel ölünüz”& "%$$%2!& .!9 !$& B#.!#%)%$/& X?& "%$$!& .!9 !$& B#.!5!2D& -2=9& !5,!2'& !5!44!)%$/& G!#:#-$'& ,-& >!"'$-4#-$'&9?#.-4&:-$)-"'5#-&>!F#%)%$/ Onun için bu güruhta muhabbet-i ilahiye yoktur. 0!#2%9& 5'5':& 'A.-(& ,-& )=25!& #-99-4#-$'5#-& .-78?#& B#.!(4%$/&E-?9?>'##! '&.'2&7=$?$' './

126


Muhabbet-'&'#! '5-& '"-&(!#>'& ?5!2%(D& >!"'$-4'&!A%(& B#!2#!$!& 8<$-)'$/& E'4-('.& )'F-$& 4!$'(#-$& -".!& '#-& ?F$!7%:D& ,!$'5-4#-$'& '#-& .-29'##-$'& 8-A4'(& )!,!"%2)!)%$#!$/& 0!2'& \i!& '#! -& '##!##! ]D& \6?]D& \6!((]D& “Kayyum”, “Kahhar” Bilmezler ki hakikatte esma, ayn-%&.="-..!)%$/& “La ilahe illallah” tevhid-'&-3J!#-&'7!$-44'$/&\I##! ]&4-, ')-i "%3!4!& '7!$-44'$/& \6?]& 4-, ')-'& 9!4!& '7!$-44'$/& \6!((]& makam-%&+-.D&\6!5]& !9$-4=#&+-.D&\G!55?.]&+-..=#& +-.D&\G! !$]&! !)'5-4=#&+-.-&'7!$-44'$/ Makamat-%& 4-, ')& >?2#!$)%$/& X?& 5-)'& .!(!.!& \>-(!& >!J)-#& 3-2!]& '#-& .=4- !((%(& B#.!)%(A!& (V.'#& B#!.!9#!$/&E-$-)-&(!#)%&('&.=$7')&B#"?2b O=$7')& 7<5#-& B#.!#%& ('*& 9-,(-i Muhammedi’den almakla ölüleri diriltmek marifeti ve kulu diriltmenin Hakk’a nisbeti ancak zevk ile B#?$/& [B#& ('."-& ('D& 1"!& gibi ölüleri diriltmez veyahut Üzeyir gibi ölüyken )'$'#.-9D& 9-,(-2& ' 5!2%2& (-53'5-4'2'& >'#-.-9/& K'$!& keyfiyeti zevk ile bilinir. 0!2'& 2!"%#& B#)?F?& 4!4.!(#!& >'#'2'$/& R!$'3#-$& !2+!(& tasavvur getirir. Tasavvur hakikatin idrakinde kâfi )-F'#)'$/& K'$!& (-53'5-4& >'#'2.-9D& !2+!(& 9-,(& ,-& ,'+)!2& '#-&>'#'2'$/&E'4-('.&>!#&#-99-4'&4!$'3#-&>'#'2.-9D&4!)%&!2+!(& yemekle bilinir.

SBTGDS!D@EAG" Malûm ola ki, ölüleri diriltmek dahi iki türlüdür; X'$'& 2-3 ')'$D& >'$'& '#.')'$/&E-3 '& B#!2& 1"!& 8'>'& .-vt-i sûri '#-& <#=& B#!2& .-,4!5%& =3=$-$-(& )'$'#4.'7/& E'4-('.& I#'& 1.$!2&L?$-"'&Uk/&!5-4&>?2!&'7!$-44'$/

127


1#.'&B#!2&' 5!5%&.!2-,'&('D&.-,4-i cehl ile ölü olan nefsi ve kalbi diriltir. Manevi diriltme, cahillik ölümüyle <#.=7&B#!2&2-3"'&,-&(!#>'&)'$'#4'$/&1#.-'&'#! '&,!"%4!"%5#!& V"%#&B#?$/&E'4-('.&a2!.&L?$-"'&^MM/&!5-4*&“Ölüyken )2(2%772U2=2-!62=8.;/!>?5?$.!(4!)%$/ 1 5!5%& .!2-,'5-)-2& V"%#& B#!2& !5!4& !((%2)!& Hakk Teâlâ buyurur: “Cehil ile ölüyseniz, ilmi hayat ile B2?& )'$'#4'$'9/& Z2?& 2?$& (%#!$%9/& Z& V#'.& B#!rak halk !$!"%2)!&5=$=$D&')$!(&-)-$/&O!&3'&'"4')$!4' './] Her kimse ki, cehl ile meyyit olan nefsi, hayat-%& ilmiye ile ihya eylese, âlim-i billâh olur. O kimse tahkik o mesele ile onu ihya eder. O mesele ona nur olur ki, B2?2&'#-&'2"!2#!$&!$!"%2)!D&B2?2&!5)%2#%F%2%& '""-)-$/ Yani hayat-%&.!2-,'&B#!2&2?$D&V#'.-i billâh ariflere mahsustur. Hayat-%& '#V l5--i zatiye-i ilmiye-i nuriyedir ('D& 6!((& R-V#V& B2?& -,#'5!& ,-& !"3'5!2%2& (=..-#'2-& verir. Kefh Suresi 65. ayet: D+)2=2-).+! 2%=-i ledün OU(.7726;/ Bu esra$& '#-& '"4')!4#%& 2-3'"#-$'2& +- #& <#=.=5#-& <#=& B#!2%2%& B2?2#!&)'$'#4'$#-$/&Z2#!$%2&2=3?"?& )! '&B& !5!4-%& 2?$'5-& '#-& !5& B#?:D& "?$-44-& -7(V#'& B#!2& !$!"%2)!& 5=$=$#-$/& Z2#!$%2& 2=3?"?2)!& >'#& (?,,-& B#!2& !J.!#& ,-& -3J!#& ,-& >!4%2#!$%2)!& B#!2& '"4')!4& ,-& !,!4%$%& ')$!k ederler. Her âlim cehl ölümü ile ölü olan nefsi diriltemez. Belki âlim-'&>'##V &('&I##! ?&R-V#VJ5%&,-&B2?2&"%3!4%2!&,-& -".!"%2!& ,-& !5!4& ,-& (-#'.!4%2!& ,-& !2%2& -3J!#'2-& müteallik ola, ancak o diriltir. Kümmel-i evliyadan her birisi ki, hayat-%&'#V l5--i zatiye-i nuriye ile Resulullah (S.A.S) ile ve veresesinin (=..-#'&>'$&'"'.&+' -4'5#-& !#(!&.="4-2'4&,-&B2!&>!F#%&

128


)-F'#)'$/& Z2#!$%2& 7!2#!$%& >!7(!#!$%2!& .? !#'34'$/& h9-##'(#-$'& >!7(!)%$/& X-#('& >?2#!$& >'$& $'+!#& '#-& müteferridedir ki, o hal onlara mahsustur. Allah’tan >!7(!& ('."-& B2?& >'#-.-9/& X=4=2& 4!!55=2!4%2& ,-& '#! '& isimlerin hükümleri ve eserleri onlarda zahirdir. Taayyün-ü evvelin zahiri, ilahiyettir. Ve bu .-$4->-D&&\I##! ]&'".'&'#-&.="-..!)%$/&“Allah Âdem’i 6.+)2!8:(.72+).!*'('77$/!Hadisi Kutsi’sini2&'7!$-4&-44'F'& 8'>'& `)-.& >?& "?$-4& =9-$-& 5!$!4%#.%74%$/& 6!5& B#?:D& B2?2#!&.=4- !((%(&B#)?/& 1"4')!4#%&4!#':#-$)-2&>'$&2-3"'&('D&+- #&'#-&<#=)=$D&'#.i billaha müteallik olan mesele-i hassada ki, onun malumu olmaya, hayat-%&'#.'5--i suriye ile ihya eylese, 4! ('(& !2%& !5!4-%& '#.'5--yi ebediye ile ihya eder. Ebeden ona cehl târi olmaz. Hadis-'& 7-$'34-N& “Müminler ölmez intikal ederler” buyruldu. Duhan Suresi 56. ayet: <(')'! 2%6! O%,=).+! 1'#6'! O%,=! tatmazlar” >?&.!2!)%$/ X?2#!$%2&"%$$%&>?)?$&('*& -$&2->'&'#- velinin Hakk’a '"4'2!)%& ,-& '$4'>!4%D& -5-4-i muayene itibar-%& .! "?"!& cihetiyledir. Ol itibar, esma-i Hakk’dan bir isim ile 4-".'5-& B#?2?$/& 1##!& `)-.& >?& .-$4->-2'2& .!9 !$%& ,-& zahiridir. X?&.-$4->-2'2&>!4%2%&?#e '5-4&B#?:D&1"!J)!&>?2?2& .!9 !$%)%$/& 0!2'& 1"!D& I##! & '".'2'2& >!4%2%2)!2& A%(!2& '#! '& $? 4?$/& 1"!& !5!4& "%3!4%5#!& 9! '$& B#?:D& <#=#-$'& diriltmekle zahir oldu. Zira o ilahi ruhtur. O? !(('(#-$& -75!& 6!((J%2& 2-3"'2)-& .=$4-"'.)'$& )-.'7#-$)'$/& H-& >?& .-$4->-D& ?$?3-u gayriyenin ikinci mertebesidir. Bunla$&'#! '&4-2-99=#!44!2)%$/&0!2'&I##! ?& Teâlâ yirmisekiz mertebede kendisini halkiyet ile tabir

129


-4.'74'$/& 12"!2'& .-$4->-& +!.'& '".')'$& ,-& '2"!2'5-4& mertebesini gösterir. 12"!2-%& (V.'#& O? !..-)& @L/I/LC& m)%$& ,-& O? !..-)J'2& 4!.& ,!$'"')'$/& O=$7')& )-& B)?$/& i!('2 ekseri avam bilemediklerinden tan ederler ve (<4=#-$#-$/&E'4-('.&6!9$-4'&1"!&@I/LC& !((%2)!&.'##-4#-$& !$!"%2)!& ' 4'#!3& A%(4%/& Z2?2& >-7-$'& +'".'2-& >!(!2#!$D& c'>$'#J-& 2'">-4& -44'#-$/& c'>$'#& B#.!)%F%& !#)-& c'>$'#& 8'>'& >-7-$& "?$-4'2)-& 2-3 & -44'/& E'4-('.& O-$5-m Suresi 17. !5-4&>?2!&'7!$-44'$/ 0! ?4&)!&'2"!2&)-F'#)'$D&c'>$'#&8'>'&>-7-$&"?$-4'2-& girip göründü dendi. Nitekim Nisa Suresi 171. ayet >?2!& '7!$-44'$/& 6!)'"-i kutsîde; “Ben kulun 69+:#7:U:! )2%2*2=/! buyruldu. @.(! +.! 2#278.! 6:%'U$+F!='5--$!R:(M'+!'+)')$(;/ i!('2& >?& -"$!$!D& '#.'2D& !(#%2D& ,- .'2& ,-& 3'($'2#-& ?#!7!.!9"%2/& 6-$& !#)-& .=$7')-'& (V.'#-& .? 4!A"%2/& Maide Suresi 116. ayet: B*! D8'F! 2+8'+%'('! 1.+2! J.! '+'=$! 262! V'+($! 12%2+! )2*.! 8.+! =2! 8O*%.)2+W/! Bu ayetteki; “ente kulte?” “sen söyledin mi” sözüyle (-#V.%D&(?#!&2'">-4&-44'/& 0!2'&(?#&.=4-(-##'.)'$/&c-,!>%2)!&1"!*&“Ta’lemu ma fi nefsi” dedi. Yani; “Benim nefsim senin hüviyetindir ve sen onu bilirsin. Benim hüviyetim senin hüviyetinden 8!5$'& )-F'#)'$/& 1"!J2%2& .!9 !$%2)!& B2?2& #'"!2%& 6!((J%2& #'"!2%)%$/& GB2?7!2& 6!((& B#)?F?& !#)-& “Fa’lemu” "<9=5#-&+-.&.!(!.%2)!& '4!:&-)-$/&O=4-(-##'.D&(-2)'& 2-3"'2)-&B#!2&7-5'&>'#'$/ H-#!&!J#-.?&.!&3' !7/

130


QB0@-D!XAYBL-D!@AZ"!NAE0A?![BLD! Bismillahirrahmanirrahim !"!#$%&'#()'*!)'+!)!,&%*'(-('.(/!0'!)12(031 Ehl-i lügat-%&R=$(lJ)-2&W!#!:D& I##! &)-.-(4'$/& H-& [!$J)!2& .?$!)D& O-)'2--i cemmül cem ve mahruse-i !('(!44'$/& 0!$!4.%7& )-.-(D& 5!2'& '9 !$& -5#-)'/& K'$!& 5!$!4.!(& .!2!"%D& ,=+?)-%& .!2-,')-2& ,=+?)-%& "e$'5-& intikal eylemektir. Ehl-i zahir’in âdemden vücuda gelmek dedik#-$'&8'>'&)-F'#)'$/& 1('&+' !2&)-.-(D&>'$'&6=,'5-4D&>'$'&a2'5-4/&6=,'5-4D& >!4%2-%&6!(J4%$/&H-&a2'5-4D&9! '$-'&6!(J4%$/ Mana-2! =$8('\ Hüviyet-'& "%3!4& ,-& a2'5-4-i suver !$!"%2)!& 7!$-%& !('(!4& ,-& .! $?"--i cemmül cemi Çalap izhar eyledi. Ve ol mahluse-i hakikat bu iki +' !2!& +!.'& B#)?F?& 'A'2& +-..=#& +-.& 2!.& ,-$'#)'/& H-& cihan-%& =,'5-4&>!4%2&5!2'&"%3!44%$/& Ve cihan-%& a2'5-4D& c-.J'& 9! '$& 5!2'& "?,-$)'$D& )-5?&'('&+' !2%&+!.'&B#!2&7!$-%& !('(!4&,-&+-..=#&+-.*& >'$&2!.%&W!#!:J4%$D&.-9(e$&B#!2&'('&+' !2%&7!.'#)'$/ ]^=2+.##.4.(.72! .+! *'! ?:8'! 2++2*! .+'%%'5,! rabbül âlemiyn ) (Kasas 28/30). 122'N&c' !2-%& =,'5-4/&H-&-2-N&c' !2-%&a2'5-4/&H-& I##! *& '('"'2-& 7!.'#& B#!2D& #'"!2-%& R=$(lJ)-& W!#!:4%$/& Bunun için: ]! RP%.%! =.+8:1! A%2! Q'5! '%2*.%! @'4$! Bayram ) 4!-%.!-'3(3!)'56)707)'8"'*!)%0'-10!)12(031

131


Didar görmeyen yoktur. Cümle halk, didar görür. i!('2& += -#!D& >' !>-$& B#)?(#!$%2)!2& 8<$.=5B$#!$& ,-& 8<$=2.-9& )-$#-$/& c- '##-$'& (-2)'#-$'2-& '+!>4%$/& ;')!$!& hicab yoktur. O-"-#VN& _!)'7! -%& 9-.'2& "-$'$-i saltanattan 4->)'#-2& A%(%p memleketini seyrederse, hangi "?$-44-5"-&>'#-2&4!2%$D&>'#.-5-2&4!2%.!9/&6!44!&4!2%5!2& >'$& ('."-& 4!2%.!5!2& >'$& ('."-5-D& _!)'7! & 8-A4'D& gördün mü? Sual ederse, görmedim, cevap verir. Belki 8<$.-)'F'2-&5-.'2&-)-$/ Ma’na-2! =$8('\! Cehil, hicab olmasa bakacak )')!$& 8<$=2=$& B#& 7!$%2& (-2!$%2)!/& 0!2'D& !$'+-i "?,-$)-2& B#?$"!& -2'5-4#-& 8<$=$"=2/& K'$!& )')!$%& 8<$.-(4-& (-"$-4& ,!$)%$/& Y!'D& .-$J'D& $?5-4& 4-(-""=$& '#-)'$/& H-& .-$J'& B#!2& )')!$D& 9!4& ,-& "%3!4& ,-& -3J!#)'$/&[!$& (-2!$-"'&B#!2&-3J!#D&-,,-#&.=7! -)-&B#?2?$/ Ve efJ!#)-2&"%3!4&,-&"%3!44!2&9!4&8<$=2=$/&6=,'5-4& ise ayn-%&7!$&B#)?F?2)!2&!2)!&8<$.-(&5B(4?$/&( vekad kalu rü’yetune lenebiyne ve rü’yetune lenebiyhi ve rü’yetühü lehü bina ve rü’yetühü lenebiyi ) [-5 & R="4-$'& @G/LC& '+!)& -5#-)'F'& G!$!8<9J#-& cahilan cehillerine ve ehl-'&7? ?)-%&a2'5-4&B#!2&,-#'#-$'2& didar görmelerine ve ehl-'&4! ('(&B#!2#!$%2& =,'5-4-i ayn B#.!#!$%2!& .'"!#& (%#)%#!$/& X'#.-5-2D& :-$)-& !$)%2)!& taharrük eden ve söyleyeni görmez, suveri görür. Ve >'#-2&('."-D&:-$)-&(-2!$%2)!2&8<$=$&('D&.=4- !$$'(&,"<5#-5-2&"?,-$&)-F'#)'$/& Hareketten muharriki ve sözden söyleyeni .=7! -)-& -)-$/& I.!& :-$)-& )V '#'2-& 8'$-2)-& !"#!& rüyet-i suver olmaz. Belki perde dâhilinde olan suverden birisi olur.

132


G-9!#'(& B#& 7!$!& )V '#& B#?$"!D& 7!$)!2& !))B#?2?$/& Hazret-i Sultan Bayram Veli (K.S.) buyurur: 9!51/!0'8"'*:)!';!)3%&'8"'*:)%'+!<%"%)'56)37&= a5& !9'9#-$D& B#& 7V$%2& )<$4& "?$?& ,!$)%$/& a,,-#('D& Tecelli-i Ef’al’dir, min haysü’l--3J!#& )')!$%& .=7! -)-& eylemektir. 1('2+'& "?$?& R-+-##'-'& a".!J)%$/& O'2& !5"=J#-esma )')!$%& .=7! -)-& -5lemektir. Üçüncü suru Tecelli-i "%3!44%$/& O'2& !5"=J"-"%3!4& )')!$%& .=7! -)-& -5#-.-(4'$/& ;<$)=2+=& "?$?& 9!4J4%$/& O'2& !5"=J9& –9!4& )')!$%& .=7! -)-& -5#-.-(4'$/& X?& )<$4& "?$?& 4-+!,=9& -4.-)-2& B#&7- $-&,!$%#.!9/ Ma’na-2!=$8('\ Tecelliyat-%&-3J!#&,-&-".!&,-&"%3!4& ve zat, cümlesini kat eyledim. Mezkûr tecelliyatta suluk-'& !('('&4!.!.&-5#-)'./&E!8- !2D&7- $'& !('(!4-& 8'$)'./& d<$)=.& ('D& B#& 7- '$& -$& !2)!& 4-+-))=4& -)':& 5!:%#%$/& 6-$& !2)!& >'$& ="2=D& 9! '$& B#?$& 8<$)=./& H-& (-2)'.-& 2!9!$& -5#-)'./& Z#& 7- '$)-2&+=9& B#)?F?.)!2 -$& !2)!& >'$& ="2=& +-.!#'.& 3-2!& '#-& >-(!& !$!"%2)!& 5!:%#%$)%/& H-& (-9!& 6!+%& X!5$!.& H-#'-i Muharrem buyurdu: 410'3!/('#("1'+!<%"3%&',!*';1',8<)!-'!)12(031 R!74!2& .?$!)& >-(!>'##! & ,-& 4B:$!(& 3-2!3'##V & ('& mukaddem. Ey azizim, bir anda iki tecelli olmaz. Abe"& #!9%.& 8-#'$/& 1('& !2)!& >'$& 4-+-##'& B#.!9/& R! "'#-'& V"%#& #!9%.& gelir. Bundan malum oldu ki, her anda bir tecelli olur.

133


( ve lillahi gaybüssemavati vel’ard ve mâ emrüssâ’ati illâ kelamhil basarî ev hüve akrebü…) (Nahl,16/77) (…külle yevmîn hüve fiy #.M+_ (Rahman 55/29). Bunlardan murad yevmi-i ilahi. Yani cüz’ün la yetecezza gibi an-%&9!.!2%)%$/& Bundan ötürü Hazret-i Arif-i billahi’l-!#'& 6!+%& Bayram Veli buyurur: >"'*!)3!0'8-"!)'!,%"%)'51"()'.(?1)"1)1'#!,%"%) @)(A"1)'26B7'2!,%"%)'8"'*!)%0'<!B!)12(nde Kema sebak, oklardan murad, tecelliyat-%&!2'5--i ilahiye, istiare-i musarraha-'& 4! ('('5-)'$/& O=7!>' D& B(#!$/& O=7->>- -D& 4-+-##'-i ilahiye. Vech-'& 7->- &B#!2D& dolu alaka-5%& 4-"'$)'$/& i!('2& ,-+ -'& 7->- D& -,,-#('#-$-& hissidir, linisbetin manevidir. Ve&!$'3#-$&"<9=2)-2&.?$!)D&3=5?9!4#!$%2%&>'$>'$'2-& nakletmektir. Zira birbirinden kitman ve hirman, 7!2#!$%2)!2& )-F'#)'$/& L!4%#%$& )-.-(D& >'$>'$'2-& B#& 3=5?9!4#!$%&>-9#-)-$#-$/&I"#!&(%"(!2.!(&5B(4?$/&1"4'!$-i nebeviye fi’l-maddedir. Fefhem. C!-()3"1)',!*'+80arlar yonup üstada sunarlar !"!#$%0'(2&(0'!0!)"!)'8"',!*%0'/1)'<!)12(031 &&&[!('$)#-$D& - #-i meratib-i beka, sahv-%& 4!.& .!(!.#!$%2)!& B#!2#!$)%$/& R!7& 5B2!$#!$D& 5!2'& .! ,#!$%2%D&>!(%55--'&"-('$)-2&.?4! !$&(%#.!F!&)!'.& sa’yederler. Zira sekir; haldir, maka.& )-F'#)'$/& 6!#-& itibar yoktur. Beyt-'& "!2')-& .-9(e$& B#!2& 4!7D& 4B:$!(*& istiare-i musarraha-i aslîye-'&4! ('(%55-)'$/&

134


R!7D& >-(!>'##! 4%$/& O!(!.-%& .! ,!& $-.9B#?2?$/& Ve toprak, hal-i fena ve sekr murad olunur. Ve dahi "-($'2& =A& .-$4->-"'& ,!$)%$D& .! ,%2& =A& .ertebesi B#)?F?& 8'>'/& 0B2?:& ="4!)!& "?2!$#!$& >?5?$)?F?D& 5!2'& >-(!& ,-& .! ,#!$%& 4!.!.& B#)?(4!D& !"#!& >!('5--i "-('$#-$'& B#.!5%:& - #-'& 4-.('2& .-$4->-#-$'2-& ,!"%#& olurlar. Hazret-'& 6!+%& X!5$!.& H-#'& -3-2)'.'9& @G/L/C& buyurur: Bu sözü arifler anlar cahiller bilmeyip tanlar D!.%'4!+)!&'-103('#!0"!)'8"'*!)%0'&(0!)12(031 Z#& 7!$%2& .'2!$-"'D& .!(!.-%& O? !..-)'& B#!2& I !)'5-4=#& c-.& .!(!.%2!& )!,-44'$/& H-& >?& .!(!.!& -$'7.-5'2+-& halife ve .=$7')& B#!.!9/& 1"4'!$--i .?"!$$! !)%$/& 6!44!& )!,-4& (-#'.!4-%& R!55'>-#-$'& B#& .!(!.!& '7arettir. Ve kelimat-%& R!55'>-D& a9!2-%& Muhammedi’dir. X?2)!2& .!#e.& B#)?& ('D& I$'3?2& =A& (%"%.)%$/& X'$& (%".%& )!,-4#-& .-.?$& B#.!5!. (Ulema-ü ümmeti keenbiya-2!N.+2!D8('2%-e el ulemaü veresetül enbiyai) >?2!&'7!$-44'$/ H-& >'$& (%".%& )! '& )!,-4#-& .-.?$#!$)%$/ Anlar Y-"?#& 8'>')'$#-$/& H-& >'$& (%".%& )! 'D& )!,-44-& B#!2& $-"?#& .-"!>-"'2)-&(V.'##-$-&!.'$&9!4#!$)%$/&I2#!$D&?#?#&!9'.& miner’r resul mesabesindedirler. Ve bu zatlar Gavs ve G?4?>D&1.!.&8'>'&.?4!"!$$%3%2-i kümmelindendir. Ve bi Allahu Tevfik la mevcude gayra.

135


QB0@-D!RBLK?-"!D?A?!ALD Bismillahirrahmanirrahim Elhamdülillahi Rabbil Âlemin. Vesselatü vesselamu ala seyyidina Muhammedin ve ala alihi vesahbihi ecmain. Kâ#-#&1.!.&I#'5-&Y!9%!##! ?&!2 / Mael halki fissemasel; Yani, cemi-'& .! #e(!4%2& ,=+?)#!$%2%2&9? ?$?&>'$&7-5-&>-29-.-(4-&B#.!)%/ Ella kesel cahe; I2+!(D& (!$!& .=7!>' & B#)?/& 0!2'D& .! #e(!4%2& ,=+?)-?& .="4!('##-$'& 5B(4?$D& (!$%2& ,=+?)?& B#.!)%F%& 8'>'/& K'$!& (!$%2& ,=+?)?& "?5?2& ,=+?)?)?$/& X!7(!& ,=+?)& 5B(4?$/& 6!#(& )! '& ><5#-)'$/& H=+?)#!$%D&,=+?)-u Hakk’d%$/ Ve ente; Hâlbuki Sen. Ente de olan Ta, Allahu R-V#VJ5!& '4!>)%$&('D La ha; 6!#(%2&,=+?)#!$%&,-&9? ?$#!$%&'A'2/ B%! =P! .%%.-2! 5:! *.+1'3$*` “Zahiren kar su gibidir”. O Nabi su mesabesindesin. Mâ selci fi tahkik gayr mâeh; Yani, hakikatte ve nefsül emi$)-D& (!$& "?5?2& 8!5$%& )-F'#)'$/& I2+!(& "?D& burudet-'& -,!&'#-&(!$&"?$-4'2)-&8<$=#=$/&L?&2!.%D&8'9#'& B#?$/&H-&(!$&2!.%&9! '$&B#?$/& E-3"=#& -.'$)-& 7-5-'& ,! '))'$/& 6!#(D& 6!((J%2& zuhurudur. Her suretle cilvegar olur. Bu cilveleri, halka nam oldu. Nefsül-emirde zat-%& `#'5-#-$'2)-2& 8!5$%& 9!4& 5B(4?$/& c=.#-& !#(& 2!.%5#!& B#!2D& +'#,-"')'$& ,-& zuhurudur.

136


[.!3'*(!.+a2! 5,6=,!)'U7..%!#.('-iy; Yani, kar ,-& "?& [-$& ,-& ! (V.-%& 9! '$)-& >'$>'$#-$'2-& mugayirlerdir. Zira su ile taharet olur. Fakat kar ile taharet olmaz. Hatta kardan gayri su bulunmaz ise ve (!$%& -$'4-+-(& >'$& 7-5& )! '& >?#?2.!9& '"-& 4-5-..=.& +!'9&B#?$/& K'$!&(!$%2&,=+?)?& 4-5-..=.-&.!2'& B#.!9/& Ama suyun vücudu teyemmüme manidir. Bundan malum oldu ki, zahir-'& 7-$J)-& (!$!& "?& %4#!(& -4.-9#-$/& K'$!& (!$%2& ,=+?)-%& .="4!('#li yoktur ki, B2!&"?&%4#!(&B#?2!/&G-9!#'(D&2!.)!&,-&>!(%74!&6!((J%2& +'#,-"'& B#!2& !#(D& 6!((J%2&8!5$%)%$/& K'$!&9!4-%&6!((J)!2& 8!5$%&>'$&9!4&5B(4?$&('&!2!&6!((&%4#!(&B#?2!/& Ve’l- V"%#D& (!$& "?5?2& .!9 !$%& ,-& "?$-4'& B#)?F?& 8'>'D& !#(*& 6!((J%2& .!9 !$%)%$& ,-& +'#,-"')'$& )'5-& %4#!(& B#?2?$/&H-#V('2&!2!&6!((&%4#!(&B#?2.!9/ Lekün yezübiel selahi yerfiiy hükmühü ve *,-,2*+! 5,6=,! .%! ='2! J.%! .=(,! J'3$*`! Yani, kar -$'5':& 2!.%& ,-& =(.=& B#!2& V)-.-i taharet ve 4-5-..=.&$-3JB#?$/&H-&"?&2!.%&,-& =(.=&B#!2&4! !$-4& vazolunur. Kezalik, suluk-i tevhid ile Hak Teala tembih buyurur: ( ve mâ halaktül cinne vel’inse illâ liya’büdün ) (Zariyat, 51/56). Cümle halk fani. Gerek Tevhid-i Ef’al ve gerek Tevhid-'&L%3!4&,-&8-$-(&R-, ')-i Zat ile halk zaib ve fani olur. Badehu, zat-%& 6!((J% nazar-%&6!((&'#-&,-&>?&"=#?(&'#-&.=7! -)-&-)-$/& 0!2'D& !#(%2& 3!2'& ,-& 6!((J%2& >!('& B#)?F?2?& .=7! -)-& -)':D& +=.#-*& 6!((& 9! '$& B#?$/& H-#V('2D& süluk-'&R-, ')&B#.!("%9%2& !#(!&6!((&)-.-(&(=3=$)=$/& Neuzibillahi Teâlâ.

137


Nitekim taife-'& X-(4!7lJ5-& (endilerini nisbet eden melahide, bila süluk-i Tevhid, halka Hakk demek ve 2!9!$#!$%2)!& !#(%2& ,=+?)?& ,!$)%$D& .!J!& !9!& !2!& 6!((&%4#!(#!$%&(=3=$)=$/&S'$!,?2J?2&( fekâle ene rabbü kümül ala )&@E!9'!4DnkoMUC&'))'!"%&8'>'/ Bu makama; Makamül-Cem, Hazretü’r-ruh ve Kurb-u feraiz tesmiye olunur. Bu makamda Enel Hak )-.-(& +!'9& B#?$/& S!(!4& >?& "%$$%& 3!7& +!'9& )-F'#)'$/& O!2"?$&>/&6!##!+J%2&>?&"%$$%&(-4.-&"!>$%&(!#.!5%:&Enel Hakk& "%$$%2%& 3!7& -5#-)'/& H-& (-2)'& (!4#'2-& )?!& B(?)?/& a #?##! & 2'5!9& -)-$#-$/& K'$!& >?& "%$$%& 3!7 edene mücazat, âdem- suveridir. Ve illâ hazretten dür olur. V.4='2%!.-)')!a2! J'52)%.5'!J.!a2*!7.%'#.72!a.5,! enehünne sadii; Yani, makam-%& Hazret-ül Cem; +-.'J'& "%3!4%2& 9!4-%& 6!((& '#-& (!'.& B#)?F?& .=7! -)-& B#?2?$/&X-52#-$'2)-&9%))'5-4&"!>'4&B#?$/&O-selâ; evvel! '$D& >!4%2-zahir, mu’ti-mani, afüvv-müntakim ve 8!5$'#-$'& 8'>'D& 6!((& R-V#VJ2%2& -".!& ,-& "%3!4%D& 5!2'*& Hüsn-ü cemal zat-%&,! ')&B#!2& !('(!4-i âlinin, cilveleri ,-&"%3!4#!$%)%$/& Ve bu makam cemmül cem Yani, cem’i ef’al-i mezahir, zat-%& 6!((& 'le zahir oldular. Ma’ahaza, .!>-5'2#-$'2)-& 9%))%55-4& ,!$)%$/& L?& ,-& (!$D& !+-$& ,-& 7-+-$D& !5,!2&,-&2->!4&,-&8!5$'#-$'&8'>'/ iV('2& +=.#-#-$'2& 8-$-(& "%3!4& ,-& 8-$-(& -3J!#D& 9!4-%& Hakk ile zahirlerdir, vücud-%& .="4!('##-$'& 5B(4?$/& H-& 9? ?$#!$%2%2D& !52-%& 9? ?$-u& 6!((& B#)?F?2?&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&& “[.! a2*5'! 7.%'#.72! .+.5,++.! 8')22/! >?& .%"$!& '#-& )-& '7!$-4&-5#-)'/&0!2'D&+=.#-&"%3!4&,-&-3J!#D&8-$-(&.-!2'&,-& 8-$-(&"?,-$'&6!((J%2&.-9! '$#-$')'$/&

138


Cümle, zat-%&6!((J!&4-#!7'&B#?:D&5!2'&3!2'&,-&>!4%2& olup, fehüve enehünne sadii; Ol mezahirden zahir ve >!4%2&9!4-%&6!((J)!2&8!5$%&5B(4?$/& d<$.-9& .'"'2& ('D& !5'2-5-& 2!9!$& -5#-)'F'2& ,!('4D& ayine gayb olup suret-'&2!9%$&9! '$&B#?$/&X?2)!2&<4=$=& ayineye nazar sünnet oldu. Hatta mâceal Allahü meselâ lil rû’yetül mazhar kel mirad eseri varid oldu. Sallallahü ala seyyidina Muhammedin ve alihi ve sahbihi ecmain.

139


QBE@!A@?BC!N;DC0DGMDS! SALÂVAT-"!QB0DTBMGDSDS!QB0@D Bismillahirrahmanirrahim Malum ola ki, ehl-i talim ve tetkik kemal-i 7-3(!4#-$'2)-2&2!7'&.!!$'3-& 7!.'#&(=4=>& 4!"2'3& -)-$-(D& ' ,!2#!$%2& 4-, ')#-$'2'& (-">-'& #-99-4& ,-& '"4'F$!(& ,-& .!(!.#!$%& )!& 4-$!(('& >?#.!(& 'A'2& (=4=>-i merkumu lisan-%&R-, ')&=9-$-&4! $'$&-5#-)'#-$/& H-& >!9%& 4!"2'3#-$'& "!#V,!4& ,-& -)J'5-& '#-& B#?:D& B#& makamatta kemal üzere Hazret-'& Y-"?#?##! & @L/I/L/CJ%& medhü sena eylediler. Bahusus evlad-%& Y-"?#J)-2& L-55')& I .-)& >/& 1)$'"& @G/L/C& 6!9$-4#-$'J2'2& 4!"2'3& >?5?$)?(#!$%& L!#V,!4& ,-& a,$!)%D& .!!$'3-i ilahiyyeyi +!.'& ,-& .!(!.!4%2%& (-.!#& =9-$-& 4-4('(& ,-& >-5!2& >?5?$.?7#!$)%$/& i!('2& #'"!2-%& I$!>l& '#-& .!2!#!$%& )!('(& B#)?F?2)!2D& S!('$*& #'"!2-%& R=$(l& =9-$-& >?& L!#V,!4-%& [-$'3-J#-$'&7-$ &-5#-.-(&.?$!)&-)-$'./ O=$7')-i kâmil, mukarreb illallah, halife-'&>!4%2&-"L-55')&I .-)&>/1)$'"&>?5?$)?#!$&('N Bismillahirrahmanirrahim Malûm ola ki, Besmele ha((%2)!& ?#-.!-i kiram günbegün i’rab ve bina vesair kava’id ve meani tekellüm buyurdular. Cümleye malumdur. Lakin bu S!('$D&X-".-#-& !((%2)!&>'$&2->9-&4-(-##=.&-)-$'.N Ma’lum ola ki, Besmele-'& [-$'3J)-& -".!-i selase ,!$)%$/& a,,-#!D& 1".=J9-zat Allah. Saniye2D& 1".=J"-"%3!4&

140


er-Y! .!2/& L!#'"-2D& 1".=J#-ef’al, er-Rahim. Bu tertip =9-$-&[-$J-'&[-$'3D&>-".-#-5'&9'($-4.-5'&-.$-)':&7-$!2& 3''#'&+!'9&B#!2&7-5&':4')!"%2)!&>-".-#-&9'($B#.!9&'"-&B#& 7-5& >-$-(-4"'9)'$D& >?5?$)?& ( Küllü emrin ziy’yalin lem yüb’de fi hi Bismillahirrahmanirrahim ) eseri varid oldu. ;-.-(4'$& ('& -$& 7-5*& -(#& ,-& 7=$>& ,-& 8!5$'& 3''#& ':4')!"%2)!& >-".-#-& 9'($'& >?& 3''#& 9!4?##! & ,-& "%3!4?##! & ,-& !#(?##! & '#-& 9? ?$!& 8-#)'F'2'D& !>-$& ,-$.-(4'$/& H-& .?,! '4& B#)?F?2?& >-5!2& -4.-(4'$/& X-".-#-5'& zikretmek, muvahhidin alametidir. Bundan ötürü kütüb'& 1"#!.'55-& ':4')!"%2)!& >-".-#-& 9'($B#?2?$/& X-$!!4-%& istihlaldir. Ama mekruh ve haram üzerine besmele .-2 ')'$/& K'$!& 2-3'"D& !$!.%& ,-& .-($? ?& )!,-4& -)-$/&&&&&&&&&&&&&&&& Kâlallahü Teâlâ:( lehama kesebet ve aleyha mekkesebet ) (Bakara,2/286). Kadi Tefsirine nazar olunsa bu manaya delalet eder. ( Allahümme ) : Ma’lum ola ki, ülemai kiram buyurdular ki; Allahümme ahirinde olan Mim, harf-i 2')!5!&>-)-#)'$/&K'$!&!"#%N& “Ya Allah”4%$/&I.!&>!J)-J#i’lal “Allahümme” ol)?/& i!('2& O? !(('(#-$& (!4%2)!& -.9-D&9!4?##! !&'7!$-44'$/& H-&#!.-%&?#!D&"%3!4-%&+-.!#-& ve lam-%& "!2'& +-#!#-& '7!$-44'$/& H-& 6!D& =,'5-4-/& O'.& -3J!#-& '7!$-44'$/& O!J2!& ><5#-& B#?$& ('*& \I##! J%.b& K!4-%& >!(-.!#& '#-& ,-& "%3!4-%& +-.!#& ,-& +-#!#& '#-& ,-& -3J!#-i ilahiyyeyi kemal ile.” (Saalen ) :& 0!2'*& $! .-4D& ' "!2D& '($!.%2%& ziyade eyle. Zira tecelliyat binihayedir. Bundan ötürü, Allahu Teala habibine: ]! [.! 6:%! 0'112! -$)+22%='! _ (Taha, 20/114) buyurdu. Ma’lum ola ki, tecelliyat-%& ilahiyeye nihayet yoktur.

141


( Ala mazharel azimettel leziyyete) : Malum ola ki, azamet-i zatiye-'& '#! '5-& !9!$!44%$/& H-& !9!$!4& >-74'$N& 6!9$-4=J9& 9!4D& 6!9$-4=J"& "%3!4D& 6!9$-4=J#& -".!D& 6!9$-4=J#& -3J!#& ,-& 6!9$-4=#& ! (V.)%$/& X?*& +=.#-D& 9!4-%& Muhammediye ile zahir oldular. Hazretü’z zat; hakikat'& '#V l5-D& 6!9$-4=J"& "%3!4*& !('(!4-i Muhammediye, Hazretü’l esma, hakikat-i insaniye, Hazretü’l-Ef’al ve’lAhkâm hakikat-i Ademiyye’dir. X?& !(!5%(%2D& 9!4-%& O? !..-)& @L/I/L/C& efendimiz hazretleri cami’dir. Zira evvel mahlûktur. Ve hatemül enbiya’)%$/&X?2#!$%2& !('(!4#-$'&>'$)'$/&K'$!&E?$& 4-".'5-& B#?2)?F?& 9!4%& 9! '$& ,-& 8!5$%& .!9 !$)%$/& H-& ruh tesmiyesiyle memba-%& !5!4& ,-& .? 5')'$/& H-& (!#-.&4-".'5-"'D&'#.?##! 4!&.=+.-#&B#!2%&4!3"'#&)-$/&H-& !(%#& 4-".'5-"'& (%#%2.!"%D& .=)$'(4'$/& I$7& 4!>'$& B#?2.!"%& muhittir. ]!Z.=2*.7.%!:*,+!.%!5'66$!('52=2*.7.!_!Resul-u a($-.& @L/I/L/C& !9$-4#-$'& !(!5%(-%& '#.'5-5'& +!.'& ,-& taayünat-%& !((%55-& ,-& !#(%55-5'& .? '44'$/& H-& taayünat-%& '#.'5-& ,-& !(!5%(-%& '#.'5-& >'$)'$/& O!#?.!4*& gerek vacibat ve gerek müstahilat ve gerek mümkinat !2#!$)%$/& H-& +=.#-"'2'& 6!((& R-!#!& $! .-4'5#-& ,="!4& etti. ]! [.! ('5=.72! J.82'7! 6,%%.! #.*M2! _ (Araf, 7/156) )-)'/&X?2)!2&Y! !.?4'55-&%4#!(&B#?2)?/ ]! G$(! =.%.6,7.%! .8='2! _! \ Yani, Resul (S.A.S.) I##! &.-#-(e4?&B#!2&"%3!4?##! &"%$$%)%$/&O-#-(e4-i esma, "%3!44%$/& O-#-(e4'& )-.-(D& >!4%2')'$/& K'$!& -3J!#'2& >!4%2%& -".!)%$/&a".!2%2&>!4%2%&"%3!44%$/&L%3!4%2&>!4%2%&9!44%$/& O!#?.& B#!& ('D& 9!4?##! & .!9 !$%& "%3!4?##! 4%$/& H-& "%3!4?##! & .!9 !$%D& -".!?##! 4%$/& H-& -".!?##! & .!9 !$%D& -3J!#?##! 4%$/& H-& +=.#-2'2& +!.'J'D& evvel-i mahlûk ve evveli mezahir, nur-u Muhammed’dir.

142


]! T.82(.%! 8$('7.%%.7252! =.%.6,7.%! .8='2! -'7! Allahu mezahirel zatel cemia el hakikate el Muhammediye se-el muabber ene belemâi kable 5'%.6'!'(-$!J.!8.='2!_ Âma med ile ve kasr ile her ikisi rivayettir. Ve lugat-%& I$!>J4!& âma ince buluttur. Ancak, bu mahalde >?&.!2!&.?$!)&)-F'#)'$/&O-"!>' -'&[-$'3J)-&.-$,')'$&('D& Ebu Rezin el-Ukayli Resulullah (S.A.S) hazretlerinden sual buyurdular ki: ( Eyne kâne Rabbena kable en yahlukâl halka ya Resulallah? Kale kane fi emain mâ tehtehü hüveün vema fevkahü hüveün kale yezid übnü harune ma’nel âmai kânallahü velem yekün maahü #.*M.+!J.%!.+'!'%'!=P!'%.*52!6P+.;!_ 1.)'&>?&.! !#)-&âma tecelli-'&"%3!4&,-&-".!&B#!2& .!#?.!4& ,-& !(!5%(-%& !((%55-& ,-& !#(%5-)'$/& H-#V('2& musa22'3'2&.?$!)%&âma-'& 9!4%)%$& ('D& 9!4-%&>! 4*& 4-+-##'-i 9!4%)%$&('D&B#&4-+-##')-&"%3!4&,-&-".!&!52-%&9!44%$/&i?8!4-%& I$!>J)!& .-9(e$& B#!2& '2+-& >?#?4& .?$!)& )-F'#)'$/& Bundan ötürü; “Kablel arz ve semai” buyurdu. Zira kablel-!$9& ,-J""-.!& >?#?4& B#.!)%F%2)!2& B& .?$ad olamaz. Vallahü el hadi. ( Sâzeci sâzeci el zatel ahadiyetel vücud ) : L!9-+& .!2!"%*& L!3,-4/& 6=#!"!"%2%2& =#!"!"%)%$/& 0!2'D& zatullah safveti; Resul (S.A.S.)dir. Zira makam ve mertebesi Ahadiyetül cem’dir. Ma’lum ola ki, Muhammediyyun mertebeleri be74'$/& I,!.D& 6!,!"D& 6!,!"=#& !,!"D& 6=#!"!4=& Havasül havas, Safveti Hülasatü Havasül havas. Ama mertebe-'& !,!.*& 1.!2-%& '"4')#!#')'$/& H-& .-$4->--i havas; Tevhid’dir.

143


Mertebe-i Havasül havas; makamül cemdir. Ve mertebe-i Hülasetül Havasül Havas Hazretül cemdir. Ve mertebe-i safveti Hülasatü Havasül havas; Cemmül cemdir. Bir de mertebe-i safveti Hülasatü hassiyetil-has; Ahadiyetül-Cem ki, Resulullah .!(!.%)%$/ ( Nokta, dairetel kemal ilahi fil gayb ve #.5').7_!Yani, Resulullah (S.A.S.) kemal-i ilahi dairesi olan meratib-'& !((%55-& ,-& !#(%55-& !"#%)%$& ,-& .!9 !$%)%$/ Meratib-2! 5'%6$**. yirmi sekizdir. 1. Akl-%& -,,-#N& Ruh-%& O? !..-)'& )! '& )-$#-$/& M/& E-3"-i Küll: Nefs-i Muhammedi dahi derler. 3. Tabiat 4. Heyula 5. Cism-i (=##& f/[-('#&n/& I$7& p/& G=$"'&k/& S-#-(-i Atlas 10. Felek-i Kevkeb: Felek-i Menazil dahi derler. 11. Felek-i Keyvan: Felek-i Zuhal dahi derler 12. Felek-i Büruc: Felek-'&O=74-$'&)! '&)-$#-$/&^P/& Felek-i Behram: Felek-i Merih dahi derler 14. Felek-i Yuh: Felek-'& [-."& )! '& )-$#-$& ^T/& S-#-(-i Zühre 16. Felek-i Katib: Felek-i Utarit dahi derler 17. Felek-i Kamer 18. Felek-i Esir: Küre-i Nar dahi derler. 19.Felek-i Heva: Küre-i Heva da denir. 20. Felek-i Ma: Küre-i Ma da denir 21. Felek-i Türab: Küre-i Türab dahi denir. 22. Maden 23. Nebat 24. Hayvan 25.Melek Mf/&c'2&Mn/&12"!2&Mp/&Y-3'=)-derecat Meratib-2! @'66$**.& )! '& 5'$.'& "-('9)'$/& ^/& 1".-i X-)'&M/&1".-'&X!J'"&P/&1".-'&X!4%2&U/&1".-'&I '$&T/&1".-i K! '$& f/& 1".-'& 6V('.& n/& 1".-'& O? '4& p/& 1".-'& [-(?$& k/& 1".-'&d!2'&^Q/&1".-'&O?(4-)'$&^^/&1".-'&Y!>>&^M/&1sm-i `#'.& ^P/& 1".-'& G! '$& ^U/& 1".-'& E?$& ^T/& 1".-i Musavvir ^f/&1".-'&O? "%55&^n/&1".-'&O=>'2&^p/&1".-'&G!>%9&^k/& 1".-'& 6!55& MQ/& 1".-'& O? 5'& M^/& 1".-'& O=.'4& MM/& 1".-i

144


I9'9&MP/&1".-'&Y-99!(& MU/&1".-'&O?99'##&MT/&1".-i Kavi Mf/&1".-'&iV4'3&Mn/&1".-i Cami 28. Refiü d-derecat Bu meratib-'& !((%55-& 8!5>& ,-& !#(%55-& 7! !)-44'$/&G-.!#-'&'#V l&!"%#&.-2>!J%&,-&.!))-"'&2?$-i Muhammedî (S.A.S.)’dir. Nokta, harflerin maddesi B#)?F?&8'>'/ ( Nefhi ruhî el nefsül rahmanî fi külliyetel vücudel iyani ) Yani, nefes-i Rah.!2l&B#!2& !(!5%(D& ruhu bulunan esmaullah-%& R-V#V& 2-3 ')'$D& 5!2'& zuhurudur Ma’lum ola ki, esma-'&'#! '5-& !(!5%(&4!#-:&-5#-$/& Mesela, Rab-Merbub; Kadir-Makdur, Mürid-Murad, Âlim-O!J#?.&,-& 8!5$'#-$'& 8'>'/& X?& !(!5%(& .!#?.!4& ,-& malumat ol zuhuru, icmalen nur-u Muhammedi ile zuhur eylediler. Ve ayanda mevcut olan külliyat-%& .-,+?)-D& !+-$& ,-& 7-+-$& ,-& 8!5$'#-$'& 8'>'& -2,!& ,-& -+2!"& ,-& -7 !"& 2?$-?& O? !..-)l& 2-3 B#.!"%5#!D& yani teveccühüyle zuhura geldiler. Vel- V"%#D& +=.#-& .-,+?)!4& $? #!$%& ,-& .!))-#-$'& nur-u Mu !..-)J)'$&('D&2-3-"=J$&$! .!2&B#!2& !(!5%(%& 4!#->-)-$/&L%3!4#!$&4-,-++= ')'$/& ( Gaybi hu ) Yani, Resulullah (S.A.S.) hüviyeti yani hakikati olan hakikat-'& O? !..-)'5-D& "%3!44%$/& Ayn-i hüviyetül-6!((&R-!#!&9!44%$/ ( Fi hu, hu )Yani, hakikat-i Muhammediye, hakikat-'&'#! '5-)-&.=44- '))'$/&K!')&)-F'#)'$/ (Min hu, hu ) Yani hakikat-i ilahiyeden, hakikati Muhammediye zahir oldu ve ona mazhar oldu. Zira tecelli, metbu mütecelliye tabidir.

145


( Fesellallahi ma aleyh ) 0!2'D& 9!4%2#!& "%3!4%2#!& ve ef’alinle Mu !..-)&=9-$'2-&'($!.%2&9'5!)-&B#"?2 ( hu, hu ) Hakikatin hakikatine. ( fi hu, hu ) Yani, senin hakikatini S.A.S.’in !('(!4'2)-&3!2'&(%#/ ( min hu, hu ) S.A.S’in hakikatini haricde, senin !('(!4'2)-&9! '$&(%#/ (ya min hu, hu ) Yani, hakikatin, ayn-%& Muhammed (A.S.) hakikati olan zat, sana niyaz ederim. ( aleyhi vesahbihi Vesellem ) Ma’lum ola ki, ehl-i beyt-'& Y-"?#?##! & =A& (%"%.)%$/& a,,-#('D& a,#!)-%& suriye. Hazret-'& Y-"?#?##! & @L/I/LCJ%2& "?#>=& B#!2& 69/& 6!"!2& ,-& 69/& 6="-5'2J-& .-2"?:& B#!/& 1('2+'D& avlad-%& ma’neviyye ola. O dahi marifetullah tarikini ahzedip, Resulullah efendimize nisbeti ola. Üçüncü, hem Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin hem Resulullah efendimize 2'">-4'&B#!/&G?4?>&B#!+!(&>?&(%"%.)!2&B#?$/

146


QBE@-ÜL ERNB0!?>@EDCCDS-D!A0ANb! @Y;MLB0DSDS!ND0!RAGDCBGDSDS!QB0@D Bismillahirrahmanirrahim Zann-%& (-"'$& '#-& ,=+?)D& "-2'2& B#)?F?2& 9!22-)-$"'2/& H-& ,!$#%F%& (-2)'2-& 2'">-4& -)-$"'2/& 6V#>?('& >'$& 7-5& )-F'#"'2/& I"#!& ,-& (!4J!& "-2'2& ,!$#%F%2& 5B(4?$/&L-2D&"-2&)-F'#"'2/ Vücudu olmayan nefsül-emirde madum olup, âdemden fark ve esceti yoktur. Ancak, vücud-i vahid, vücud-i Hakkanidir. Vücud-'& !52'& 9!22-44'F'2& ,=+?)D& "!2!& !'4& )-F'#)'$/& X-#('& B& ,=+?)D& ,=+?)-'& 6!((J4%$/& Vücud-i Hakkani ile zahir oldun. Vücud-i vahid mübayenet kabul etmez. aF-$& "-2& ,=+?)-'& 6!((!2'& B#)?F?2!& ,!(%3& B#)?2& '"-D&"%$$-%&Y?>?>'5-4&"-2&B#.?7&B#?$"?2/&1('#'(&,-&'('#'F-& )! '& B#!2%& 4-$(& -4/& K'$!& >?& 9!22%2D& 9!22%-%& 3!"'))'$/& Nefsül-emirde ikilik yoktur. Vahdet-'& "%$3!& ,!(%3& B#.!5%2+!& .?,! '4& B#!.!9"%2/& H! )-t-'& "%$3!& ,!(%3& B#.!(#%(*& R-, ')'D& Vahid olan zat-%& !#'55-5-& 2'">-4& -4.-(#-& B#?$/& Zira Tevhidi kendine nisbet edersen, ayn-$!#2(672(; aF-$& +- !#-4& !#'2)-& 8!5$'5-4#-& (!'.& ,-& (!'#& B#?$"!2D& +- #'2& 9!'#& B#)?F?& !#)-D& 4! "'#-i maarif için '"4')!)& V"%#&B#?$/&Galiz-i kalbin gidip maarif-i ilahiyeye #'52-4'2& V"%#&B#?$/

147


Yani, nefsül-emirde mevcut vahid olup “Ve %2%%P52%=.#(26:! J.%='U(21,! a..*+.='! 7,J.%%,! fesemme vechullah innallahe vasiun aliym.” @X!(!$!D& Mo^^TC& .!24%F%2+!& ,!"%#& '+$-4& B#?$& ,-& '+$et ,!"%#&B#?$/&H-&>?J)&(?$>&B#?$&,-&(?$>&>?J)&B#?$/& K'$!&>'$&4-+-##'5-&4-,-++= &-)':&,!"%#&B#?$"?2/&X'$& tecelli hicr olur ve bir tecelliden bu’d olur. Bir tecelliye kurb olur. Daima takallüb-'& 4-+-##'5!4#!& 7? ?)& V"%#& B#)?(4!&!2%2#!&'$3!2%2& ="2B#?$/ Bi2!-2!#-5 D& 3!"#%& 4-$(*& 5!2'& '('#'F'& 4-$(-5#-& ,-& 4-$('2& (-73'#-& B#!/& i!(#!(-%&#'"!2D& )!,!&'#-& B#.!5!/& K'$!& )!,!& '#-& B#!2& R-, ')D& "%$3& B#.!)%(A!& 4-, ')& B#.!9/& R-, ')D& "%$3& B#!/& K'$!& R-, ')D& "%$3& B#.!5%2+!& ,=+?)!& 4-$('>& B#?$/& 6V"%#& -5#-)'F'2& 4-+-##'D& .=4-+-##i ile .=$-((-:&B#.!(&#!9%.&8-#'$/&0!2'&'44' !)&#!9%.&8-#'$/ H=+?)!& 6!(& R-!#!J2%2& 7-$'('& ,-& 2!9'$'& 5B(4?$/&&&&&&&&& 0!2'& ,=+?))!& 7-$'(& 5B(4?$/& i!('2& 4-+-##'5!44!& >'$>'$'2-& göredir. Nefsül-#& -.'$)-& .!'5-4& 5B(4?$/& aF-$& 4-, ')& üzere olmazsan, tevhidde takrir e4.'7& B#?$"?2/& H-& >'$& 7-5'2& -55'2&B#)?F?2?&'4'(!4&-)-$"-2D&>?&'"-&7'$(4'$/&H-& 7'$(&'$4'(V:&-4.-(#'(&"!2!&(B#!5&B#?$/ Velhamdülillahi rabbil âlemin.

148


QBE@-IL!BRNB0!?>@EDCCDS-D!A0ANb! @Y;MSDS!A@ACDEBV!0DGALBGDMSDS! QB0@D Hamd ve sena ol zat-%& _!(-& olsun ki vahdaniyetden evvel evveliyet yoktu: Ancak kendidir. H-& S-$)!2'5-4)-2& "B2$!& "B2& B#.!)%/& 1#!& ! '$& )! '& kendidir. Yani evvel ve son yok iken kendi var idi. Var B#)?F?& 8'>'D& -,,-#& ,-& "B2& 4!>'$)'$/& q4#!(& ,-& (!5%4& kendidir. Allah-ü Teâla Hazretleri son, ön ve alt B#.!)%F%& 8'>'& %$!(D& 5!(%2D& (-53'5-4D& +' -4D& '2D& !2& ,-& vakit ve zaman, kevn-=&.-(V2&B#.!)%/ X?& 4!>'$!4%2& (V33-"'D& >?& .-9! '$'2& +=.#-"'D& 6!((J)!2& 9! '$& B#.?7(-2D& 6!((& R-!#V& -#JV2& (-.V& (!2)%$/& ZJ2!& 4!F!55'$!4& ,-& '9!3-4& B#.!)%/& H-& B#.!9/& Hakk Teâ#!& ,! )!2'5-4'& ,-& 3-$)!2'5-4'& 6!((J%2& -".!"%2)!2& (-"$-4J'2& 9%))%J)%$/& G-"$-4& '"-& V)'"J4'$/& 6!((& R-V#!& G!)'.& ,-& X!(')'$/& 1".-i Muhyi’den .=$-((-:&)-F'#)'$/& 1".'2& .="-..!"%& (-2)'"')'$/& 6!((J)!2& 8!5$-i '"'.& ,-& .="-..!& B#.!)%F%2)!2& '"'.& ,-& .="-..!& dahi kend')'$/& a,,-#'5!4%& ,-& ! '$'5-4'& B#.!5!$!(& -,,-#& ,-& ! '$J)'$/& H-& 9! '$'5-4'& ,-& >!4%2'5-4'& >?#?2.!5!$!(& 9! '$&,-&>!4%2)%$/& a,,-#&,-&! '$D&9! '$&,-&>!4%2D&-".!&,-&"!'$-&>'9-& nisbeten tefhim-'& (-#V.& 'A'2)'$/& `)-.J-& 4!#'.& -5#-)'F'& -".!)!2)%$/& 6!((J!& 2'">-4& B#.!)%F%2)!2D& 6!((J)!2& 8!5$'&>?#?2.!)%F%2)!2D& -$&2-&'"'.#-&4-".'5-&(%#%2.%7& ,-&2-&4!>'$&'#-&%4#!(&B#?2.?7&'"-&(-2)')'$/&

149


Nitekim Ayet-'& G-$'.-)-& ,!('& B#)?F?& 8'>'*&&&&&&&&&&&&& ( Kul id’ullâhe evid-urrahmane eyyen mâted-‘u fele-hül-.8=PM,%5,8+'_! ]D8('! G:(.82F! ayet 110) ehadiyetinde, kâffesinden münezzeh ve mukaddes B#)?F?&8'>'&(-.!(V2)%$/ Murad-%&-,,-#&,-&! '$D&9! '$&,-&>!4%2&,=+?)-u ve mazhar-%& 6!((& B#.!(#!& (Hüvelevvel-ü velahir-ü J.--'52(,!J.%1'7$+-ü…) (El Hadid Suresi, ayet 3) illâ ���HÜVE”. Hakk’tan gayri ev,-#& ,-& ! '$D& 9! '$& ,-& >!4%2& yoktur. Her ne tâbirat ile kendini tabir, tarif eden kendidir. Bu hurufun zarf-%&B#.!("%9%2&,-&,=+?)?2?&>?& !$3#-$& !5$!2& -4.-("'9'2& ,=+?)?& ,!$)%$/& H-& mevcuttur. Fefhem. 6-59?#-4& .-9 ->'& .?8!#V4!"%2!& )=7.-.-(& 'A'2& fehm et ki, 6!((& R-V#!& 6!9$-4#-$'& >'$& 7-5)-& ,-& 7-5& 6!((J4!& B#.!)%F%& 8'>'/& [-5D& 6!((J%2& )V '#'2)-& ,-& !$'+'2)-& ,-& 6!((J4!& 7-5'2& !$'+'2)-& ,-& )V '#'2)-& )-F'#)'$/&6!((J%&>?&,-+ &'#-&>'#.-(&8-$-(4'$/&1#'.&,-&!(%#D& fehim ile vehim, hayy ve idrak, ayn-ü zahir ve ayn-ü >!4%2& '#-& !2#!.!2%2& '.(V2%& B#.!9/& K'$!& >-5!2& B#?2!2& kuvveyi vahime Hakk’dan gayri olmak, anlamak icap -)-$/&X?&'"-&.? !#)'$/&&['$(-ü sarihtir. 6!((J)!2& 8!5$'& B#.!)%F%2)!2D& >-5!2& B#?2!2& "%3!4#!& >'#.-(& '(4'9!& -)-$/& [<5#-& ('N& 6!((J%& >'#.-9D& '##V& Hakk bilir. Ve H!((J%&8<$.-9D&'##V&6!((&8<$=$/&H-&)-$(& -4.-9/& 1##V& 6!((& )-$(& -)-$/& E-3"'& '#-& 2-3"'2'& 8<$=$/& E-3"'5#-& 2-3"'2-& !$'34'$/& d!5$'& B#.!)%F%2)!2& >'#'2-2& ,-& bilen kendidir. Kendinden gayri Hakk’dan bilemez ve derk edemez. Hicab-%& (-2)'& ,=+?)?)?$/& H! )!2'5-4#-& "%$$Blur. 6'A>'$& (-53'5-4#-& (-2)'2'D& (-2)'2)-2& 8!5$'& 7? ?)& edemez. Hicab-%& ,! )!2'5-44'$/& G-2)'2'& (-2)'2)-2& 8!5$'&8<$-.-)'F'&8'>'D&(-2)'2)-2&8!5$'&)! '&(-2)'2'&>'$&

150


7-5&<$4-.-9/&X'#V&(-53'5-4&,! )!2'5-4'5#-&"%$$B#?$/&0!2'D& (-2)'2)-2& 8!5$'& B#.!)%F%2)!2D& ,!$& ,-& mevcut olan kendi olmakla, tecelliyat-%& >'& 2' !l5-& ')'F=& -+'#)-2& eseriyle kendi kendini görür, bilir. &X'#V& -"-$& "%$3& K!4?##V D& (-2)'2)-2& 8!5$'& E->'D& Mürsel, Veliy-ü Kâmil ve melek-i mukarreb bile kimse görmez. Zira Nebi’si kendisidir. Resul’ü kendisidir. Risâlet-i kendidir. Kelâm-%& (-2)')'$/& R-+-##'5V4-%& 2!.=4-2! '&')'F=2)-2D&8!5$'2'2&,!"%4!"%5#!&B#.!5!$!(D& kendi nefsini, kendi nefsinden, kendi nefsiyle, kendi 2-3"'2-& 8<2)-$)'/& ;'#-)'F'& 4-+-##'5!4%& '#-& 4-+-##'5!4%2!& 4-+-##'&-44'/&c=.#-"'&4-+-##'5!44%$/ Bu takdirde gönderen Resul’e ve nüzul eden, kitap ve mürseli ile olan emsali beyninde olan fark ve tefavüt yoktur. Nitekim Ayet-i Kerime’de gelir ( Mâ terâ fi halkirrahman-i min tefavüt, Sure-i Mülk, ayet 3 ) Vücud-ü Enbiya Aleyhisselâm efendimizin vücutlar%& B#!2& 6!((J%2& "%3!4#!$%)%$/& d!5$-'& ,=+?)& ,-& "%3!4& 5B(4?$/& Vücud, vücud-u ilâhidir. Gayri vücud olamaz. Gayri için fena ve isim ancak kendidir. Hakk’dan 8!5$'& B#.!)%F%2)!2& ,-& 2-3"'& 2-3"J'& Y!>>& B#)?F?& 'A'2& Aleyhisselât-ü Vesellem Efendimiz Hazretleri “ MEN AREFE NEFS-EHU FEKAD AREFE RABBEHÜ “ 2-3"'2'& >'#-2& $!>>'"'2'& >'#'$D& >?5?$.?7#!$)%$/& 6V)'"-i aherde : ]! A0BTVI! 0ANND! ?DS! 0ANND^! 0'112=2! rabbimle bildim ) buyurdular. Zira Rabb’dan gayri bilecek ve bilinecek B#.!)%F%2)!2& Y!>>& !2+!(& Y!>>& '#-& >'#'2'$/& H-& (-ndi (-2)'2-& !$'3& B#?$/& X?& >!>)!& '7!$-4& I#-5 '""-#V4-ü ve Sellem Efendimizin; ]! G.+! 8.+! ).U2%82+! 8.+).!8.+F! 8.+%26! 9%=')$U$! 5'%).! @'66M8$+! _ yani ( variyet ve 1.#.(2*.7! 2721'(2! 9%='68$-$+! @'66! 8.+82+! _ ancak, 6!((& R-V#!& "-2)-& )V '#& ,-& "-2)-& !$'A& B#.!)%F%&

151


misüllü, sen de Hakk’ta dâhil ve Hakk’dan hariç )-F'#"'2/& X?2)!2& .?$!)N& L-2& O-,+?)& ,-& "%3!4%2& .-,+?)& )-.-(& )-F'#)'$/& O?$!)N& L-2& >?2)!2& -,,-#& (!4'5-2&.-,+?)&B#.!)%F%2&8'>'D&-#&!2&,-&>?2)!2&><5#-& dahi ma’dumsun. L-2& ,-& >-2& %4#!(& ,-& 4!>'$-i mezahir-i ilâhiyedir. Vücud-u variyetin, ne nefsinle olabilir ve ne de Hakk '#-/&6!((J4!&6!((J%2&.!'5-4'5#-&B#?$"?2/&Ne fânisin, ne mevcutsun. Beyan olunan temsillerden bir illet B#.!)%F%& !#)-& "-2& 6!((J"%2/& H-& 6!((& "-2)'$/& X?& "%3!4#!&.-,+?)&,-&,=+?)?2!&!$'3&B#?$"?2/&H=+?dunu bu 8?2!& ,-& ><5#-+-& >'#-.-)'F'2& 4!(4')-D& 6!((J%& )! '& bilemezsin. a("-$'&.!$'3-4?##! %& ,=+?)?2&'32!"%2!&,-&3-2!2%2& 3-2!"%2!& '9!3-& -)-$#-$/& G!>#-#& 3-2!D& 2!'#-i mertebe-i Marifetullah olamaz derler. Bu ise gaflet ve sehvi .! 9)%$/& [<5#-& ('N& S-2!"%2!& ,-& 3-2!2%2& 3-2!"%2!& .? 4!A& )-F'#)'$/& K'$!& .! ,& ,-& 3-2!& ,=+?)?& B#!2!)%$/& a75!2%2& ,=+?)?& B#.!)%F%2)!2& '">!4& -)-+-(& ,=+?)?& B#.!)%F%&8'>'D&3-2!&-)-+-(&,=+?)?&)! '&5B(4?$/& Binaenaleyh nefsini, bilâ vücud velâ fena B#)?F?2& >'#'$"-2D& 6!((& R-V#!& 6!9$-4#-$'2'& >'#.'7& B#?$"?2/& H-& ><5#-& >'#.-)'F'2& !#)-D& 2-3"'2-& !$'3& B#.!.%7& B#?$"?2/& O!$'3-4-'& '#V '5-5'D& ,=+?)?2& '32!"%2!& ,-& 3-2!2%2& 3-2!"%& '9!3-"'2-& '">!4-%& 7'$(& ')'F=2-& 7=: -& yoktur. K'$!& ,=+?)?##! & 3-2!& (!>?#& -4.-)'F'2)-2D& .! ,& ,-& 3-2!& B#)?F?& !#)-& ,=+?4& 6!((J%2& B#.!5%:& 8!5$'2'2& B#.?7& B#?$/& d!5$'5-D& '">!4-%& ,=+?)& -4.-(& '"-& 7'$(4'$/& 6-.&)-&7'$(-i sarihtir. Resulullah Sallâllah-ü Aleyh-i ve Selem Efendimiz “ Nefsini bilen rabbisini bilir “ >?5?$)?/&E-3"'2'&'32!&-)-2D&$!>>'"'2'&>'#'$&>?5?$.!)%/

152


X'2!-2!#-5 & ,=+?)?##! %2& 8!5$-& '">!4%D& 3-2!5!& .=4-2!(%9& ,-& .=2!3')'$/& 6?"?"'5#-D& "=>?4-u caiz B#.!5!2%2& '32!"%& )! '& +!'9& )-F'#)'$/& H=+?)?2& '"-& #V& 7-5)'$/& iV& 7-5& B#!2!& 7-5& '9!3-4& B#?2!.!9/& H-& 3V2'& ,-& gayri fâni denilemez. Ve mevcud ve madum dahi tabir B#?2!.!9/&a# !"%#D& 'A'2&%4#!(%&hiçtir. 6'A4-2& 8!5$%& (!>?#& -4.-9/& H-& 'A& B#!2D& 2-35'& ,-& '">!4& (!>?#& -4.-)'F'& 8'>'D& ,=+?)?2& )!& '">!4& ,-& 2-35'& (!>?#&-4.-9/&I2%2&'A'2&.!$'3-4?##! D&,=+?)?2&.! ,&,-& '32!"%2!& '9!3-"'D& 7'$('& )!,-4& -)-$/& I#-5 '""-#V4-ü H-"-##'.& a3-2)'.'9'2& '7!$-4'"'2/& G!>#-4& 4ekvin madum B#)?F?2&8'>'D&-#J!2&)! '&.!)?."?2/& a9-#& >?& !2J)%$/& G!)'.& >?& !2J)%$/& I##! J=& R-V#!& 6!9$-4#-$'& '"-& -9-#& ,-& ->-))'$/& & H-& (!)'.'2& '4'>!$%& ,-& -".!"%& B#.!("%9%2& -9-#'2& ,=+?)?D& ->-)& ,-& (!)'.'2& vücudu kendidir. Kendinden gayri yoktur. Böyle B#.!5%:& )!& 6!((J%2& ,=+?)?2)!2& 8!5$'& ,=+?)& B#.?7& B#"!D& O-,#VJ5%& O=J4-!#& 6!9$-4#-$'& >'#-& 7-$'(-i vahid olmamak icab eder. H=+?)D& 8!5$'& ,-& ! -$'& B#.!)%F%2)!2& >'#V& 7-$'(& ahadiyet-'& ,!+':4'$/& K'$!& 7-$'(D& ,=+?)-?& >'##V & B#.!5%:& 9!4%&'#-&,=+?)?&B#!2)%$/&H=+?)?&.! "?"#!&mevcud olan ise, Hakk’a muhtaç olmamakla Rabb-%& LV2'& B#.!(& iktiza eder. Bu ise muhaldir. H=+?)& ,=+?)?##! 4!2& 8!5$'& B#.!)%F%& 8'>'D& 7-$'('& ,-& 2!9%$%& ,-& (=3=& 5B(4?$/& & X'$& 7-5& I##! -ü Teâla 6!9$-4#-$'&'#-& 5! ?4& I##! J4!& B#)?F?2& ,-& B& 7-5& 6!((J%2& rububiyetine .? 4!A& B#)?F?& !#)-D& 7-5'& .-"(?$-u 6!((J!&7-$'(&-4.'7&B#?$"?2/&I##! -ü Teâla Hazretleri ile 7-5J'2& B#.!(#%F%2%& ,-& (%5!.-%& 2-3"'& '#-& 5! ?4& 6!((J#!& B#)?F?& ,-5! ?4& ,=+?)?2)!2& 3!2'-'& '3#V"%2)!2& 3V2'& ')'F=2=& +!'9& 8<$-2D& >!')=#& '"4')!)& B#?:D& .!$'3-4-i nefs kokus?2?&(B(#!.!.%74%$/&

153


K'$!& 6!((J%2& 8!5$'"'& .-,+?)& ,-& 6!((J#!& (!'.& B#.!(#%F%& 4-+,'9& -)-2D& ('.)-2& ('.-& 3!2'& B#?$b& S!2'#'F'& ('.'2&3!2'#'F'2)-&3-2!&-)-$/&X?&'"-&['$(-'&O! 9)%$/& E-3"-& .!$'3-4'& B#.!.!(#!& .=7$'(4'$/& 6!((J!& ,-& 2-3"-&!$'3&)-F'#)'$/&O!$'3-4-i nefs ,-&.!$'3-4?##! %2&5B#?& 2'+-)'$& )'5-& "?!#& B#?2?$"!N& 1('"'2'& >'#.-(D& >'$& >'#.-(& 5!2'& .!'5-4'& '#! '5-)-& >'$& 7-5& 5B(& '(-2& I##! J=& R-V#!& ,!$& B#)?F?2!& ,-& >?& !2)!& (-.V& (V2& ')'F=2=& 5!2'D& .-9! '$'2&'9 !$%&'#-&6!((J!&9'5!)-&,-&2B("!2&8-#.-9/& Ayn-ü zahir kendi olduF?2)!2D&.!'5-44-&B#!2&7-5& )! '& 5B(4?$/& G-.V& (!2& ')'F=2=& >'#.-(4'$/& E-3"'2'& gayrullah görürsün dersen, el cevap: Kâlennebiyyü Âleyhisselam; ( men ârefe nefsehu fekat ârefe rabbehu ) derken nefsten murad-%& V#'#-$', vücudun hakikatte emmare, levvame, mutmai2-& 4-".'5-& (%#%2!2& 2-3"& )-F'#)'$/& Z2#!$& !#)'$/& E-3"'& '#-& '7!$-4-i seniyyeleri, cem’ii masiva Allah olan nefstir. Nitekim Hadis-'& [-$'3J4-& >?5?$)?#!$N& ( Erini el .#*'-i kemâ hiye ) ilâ ahiri… 6!)'"4-*& \& a75!2%2& !('(!4'2'& 8<"4-$& >'#-5'.& ,-& !$'3& B#!5%.]& >?5$?#!2& 2-& 7-5)'$j& Z& 7-5& "-2& .'"'2& 5B("!& "-2'2& 8!5$'2& .')'$j& H-& 7-5'& .-"(?$D& (!)'.& ,-& baki midir? Yoksa hâdis ve fâni midir? Bu niyaz üzere Allah-ü Teâla Hazretleri habibine, .!"',!2%2& ,=+?)?& .! "?"#!$%& B#.!5!$!(D& (-2)'& nefsini masiva gösterdi. Habib-i Ek$-.& -75!5%& B#)?(#!$%& 8'>'& >'#V& (-53& ,-#V& +' -4& 9!4?##! & ')'F=2=& 8<$)=/& I2+!(& -75!D& 2-3"& ,-& -75!)!2& 8!5$'"'& =9-$'2-& ,!('&B#?$/&H-&-75!&B#?2?$/&d!5$?##! &)-F'#)'$/&

154


X?& "?$-44-& 2-3"'2& ,=+?)?& >'#'7'.'9-& .="!,'& B#)?(#!$%2)!2D& -75!& 2-& ')'F=2-& !$'3& B#!2& 2-3"'2-& arif olur. Nefsine arif olan rabbisine arif olur. Zira .!"',!?##! D& 9!22-44'F'2& .!"',!?##! & )-F'#)'$/& I2+!(D& "-2& >'#-.-9& '"-2& 8!5$'& B#)?F?2& 8<$=$"=2/& S!$(& -)-.-9"'2/& X?& "%$& "!2!& (-73& B#)?(4!D& "-2& 6!((J%2& 8!5$'& B#.!)%F%2%& >'#'$"'2/& H-& .!("?)?2& B#!2& 6!((J%2D "-2& B#)?F?2?& !2#!$"%2/& H-& 3-2!5!& .? 4!A& B#.!)%F%2%& fehmedersin. X-5!2&-44'F'.'9&=9-$-D&"-2&>'#V& %52&,-#V&!2&9!'#& ,-& 3V2'& B#.!9"%2/& 6!((J%2& +-.-'& "%3!4%& "-2'2& "%3!4%2& B#?:D& 9! '$& ,-& >!4%2%2& 6!((J%2& 9! '$& ,-& >!4%2%D& -,,-#'2& 6!((J%2& -,,-#'D& ! '$'2& 6!((J%2& ! '$'& ')'F=2=& 7-(& ,-& 7=: -"'9&8<$=$"=2/&H-&"-2'2&6!((&B#.!(#%F%2&B#!.!9/& 6!#(%2&,=+?)?&B#.!)%F%2)!2&6!((&B#!.!9/& H=+?)& 6!((J%2& B#)?F?2)!2& !#(& )! '& B#!.!9/& X-#('& !#(D&6!((J%2&4-+-##'5!4%&')'F=2=2&*&@&R,%%,!#.*M2+! hâlikün illa veche hu ) (Sure-i Kasas, ayet 8) Lâ mevcude illâhu ,-#!D&,=+?)!&#'& 8!5$' '& !2#!$"%2/& 0!2'& 8<$=$"=2& ('& .-,+?4& B#!2& 6!((J4%$/& d!5$'2'2& ,=+?)?& yoktur. Vücudu olmayan istihlake muhtaç olmaz. “Veche hu”&)!2&8!5$'&7-5&B#.!)%F%2)!2&“vechullah” bâkidir. Binaenaleyh -$& ('.& ('& 7-5J'2& 2-&B#)?F?2?& >'#':D& bade hu arif olursa, vücudunu mahvetmeyip, cehaletini mahveder. Vücud-u aherin vücudu bilâ tebdil vela 4!F5'$& !#'& =9-$-& >!(')'$/& 0!2'D& 3-2!-i zat tabirinden murad fena-i cehildir. Münkirin vücudu, arifin vücuduna ne terkib ne de dâhil olmay%:D&5!#2%9&+- #'2& ref-'&'9!#-"'5#-D&(=##=&7-5J'2&3V2'&B#)?F?2!&!$'3&B#.!(4%$/& X'2!-2!#-5 &3-2!5!&.? 4!A&B#)?F?2?&9!22-4.-& -F-$& 3-2!5!& .? 4!A& B#?$"!2D& B#& ,!('4& '+!>& B#?$"?2/& 6'+!>D& 8!5$?##! 4%$/& 6!((J%& 8!5$'5-4& 8!#->-& -4.-"'&

155


gerekir. Gayriyet ise, rüyet-e manidir. Zira ( Lâ yerâ A%%'5;! D%%'! A%%'5_&m)%$/&]!A%%'5$! '+4'6! J.!'+4'6!A%%'5! görür). Beyan-%& "->(!4& -44'F'& =9-$-D& 6!((J%2& '+!>%& ,! )!2'5-4'& ,-& 3-$)!2'5-4')'$/& d!5$'& B#.!)%F%2)!2D& !('(!4-& ,!"%r & Br !2& ”Enel c c 6c /+! Pc &5'+-i ma '-2*=,! #'+-i” der -(& +!'9)'r. Ama gayrilerine yani gayriyette kalanlara küfürdür. [<5#-& ('`! @'66M'! J'8$%! 9%'+$+! J:8%'7$! 9%'='-; 1##!& "%3!4%& ,-& 9!4%& 6!((J4!& )V '#& ,-& 6!((J)!2& !$'A& olmayarak. Keza; zat-%&9!4?##! &,-&"%3!4-%&"%3!4?##! &B#)?F?2?& ve kendi nefsinin vücudu zatisi kati5-2& B#.!)%F%2%& 8<$.-#')'$/&6!((J4!&3!2'&,-&6!((J4!&>!('&B#)?F?2&5! ?4& vücudu olup ta bade hu mahv-%& 3-2!& B#)?F?2& ,- .'& fasidesini, ref-i izale etmeden, Hakk’a vuslat bulamaz. K'$!& 2-3"'& 5B(4?$/& 1##V& 6!((J%2& 2-3"')'$/& H=+?)?& )! '& ancak kendi vücududur. Aleyhisselatü Vesellem Hadis-i Kutsi’de buyurdu “ B*! 6:%:=`! 5'87'! 9%):=! 1.+2! 89(=')$+! J.! 8'2%%26! ettim bana vermedin]& '7!$-4& >?5?$?#?$& ('& .!$'9'2& ,=+?)?&6!((J%2&,=+?)?&,-&"!'#'2&,=+?)?&,=+?)?##! 4%$/& X?& "?$-44-& "!'#'2& ,-& .!$'9'2& ,=+?)?& 6!((J%2& ,=+?)?D& 6!((J%2& \,=+?)?##! ]& B#.!5!& +!'9& 8<$)=F=& 8'>'D& "-2'2& ,=+?)?2&6!((J%2& ,=+?)?&,-& !$!9-ü cevherden her ne ,!$& '"-D& +-.'& .=(-,,-2!4%2&)!& ,=+?)?&“vücudullah” B#.!"%2!&+!'9)'$/ 6!((J)!2& 8!5$'& >'$& 7-5& B#.!)%F%2)!2D& 9-$$!44!2& >'$& 9-$$-2'2& "%$$%& 9! '$& B#)?(4!D& 8!5$'& B#.amak !"->'5#-&9! '$&,-&>!4%2&B#!2D&+-.'&.=(-,,-2!4%2&"%$$%& 9! '$& B#.?7& B#?$/& H-& ,!$'5-4& )-& 6!((J)!2& 8!5$'& görmez. Ve variyetin vücudu, isimleri ve .="-..!#!$%D& ,=+?4#!$%& 7=: -"'9& 6!((J%2& ,=+?)?)?$/& H-&9!4%)%$/&

156


6!((& R-!#!& >'$& 7-5& !#(& -4.-5-$-(D& >'#V& (-5f (-2)'& ,=+?)?2?& '9 !$& ,-& '3!"%2)!2D& -$& !2& >'$& 7-2J)-& 5!2'& >'$& 4-+-##')-& B#)?F?2?& 8<$=$"=2/& K'$!& 9!4D& (!55?.'5-4'5#-&-,,-#&,-&! '$)'$/&H-&9! '$&,-&>!4%2&B#!2& (-2)')'$/&d!5$'&)-F'#)'$/&6?$?3?&-,,-#'2&,=+?)?D& ?$?3?& ahirin vücudu ve hurufu zahir ve hurufu b!4%2%2& ,=+?4#!$%& 6!((& R-V#!J)%$/& G-2)'& -".!D& (-2)'& '".'& ,-& (-2)'&.="-..!"%)%$/& h5#-& B#?2+!D& 6!((J%2& ,=+?)?& ,!+':& B#)?F?& 8'>'D& .!"',!2%2& )! '& -)-.'& ,!+':4'$/& I2+!(D& .!"',!& )-5=& 9!22-44'F'2& I##! & )-F'#)'$/& K'$!& 6!((& R-V#!& 8!5$'& B#.!(#%F%2)!2&.=2-99- 4'$/&&d!5$')'$&)'5-&.! ,-44'F'2& (-2)')'$/& H=+?)?5#!& 8!5$'2'2& 8!5$'5-4'& B#.!("%9%2& .-,+?44?$/& H=+?)?2)!& 9! '$& ,-& >!4%2)%$/& X?& -,"!3& '#-& .?44!"%3&B#!2%2&-,"!3%&>'& !)&,-#!&2!.=4-2! ')'$/& Ancak, suretiyle meyyit olan ( Mutu kable ente mutu& C& "%$$%2!& !$'3& ,-& ,!"%#& B#!2%2& !33--'& -,"!3%& mezmume ve mahdumesi kendinden münkati ve cemi ! ,!#'2)-& 6!((& R-!#!& 6!9$-4#-$'& .!(!.%2)!& (!'.& olur. Yani, zat-%& .!(!.%2)!& 9!4?##! & ,-& "%3!4-%& .!(!.%2)!&"%3!4?##! &(!'.&B#?$/& Nitekim Hadis-i Kutsi’de Resulullah Aleyhisselatu ve Sellem Efendimizden rivayet olundu. Kalallahu Teala ( D-'! 7.6'((.1-u ileyh-i bil kurb-e ke Nevafilün kün’tü semahu ve basarahu ve yedehu…) ilâ ahir. X?2)!2&'7!$-4D&2-3"'2-&!$'3&B#!2&+-.'&.-,+?)!4-%& (-2)'& ,=+?)?& B#)?F?2?& 8<$=$/& H-& "%3!4%2)!& >'$& 8=2-& 4!F5'$&,-&"%3!4-%&3!('$-&.? 4!A&B#.!9/&K'$!&,=+?)D&"-2'2& 9!4%2!& .! "?"& ,=+?)& )-F'#)'$/& I2+!(& "-2& 9!4%2& marifetinden cahildin.

157


E-3"'2'& >'#)'F'2)-& -2!2'5-4'2& $-3& B#?$/& H-& 6!((J%2& 8!5$'"'& B#.!)%F%2!& !$'3& B#?$/& 0B("!& B& ,=+?)& 6!((J%2& vücudundan gayri Rabb olmak icap ederdi. Marifet-'& E-3"'2& 3!5)!"%D& ,=+?)?2!& .-,+?)& ,-& .!)?.&B#.!)%F%2& ,-&"-2&8-A-2)-&,!$&B#.!)%F%2& 8'>'& -#J!2& ,-& 8-#-+-(4-& )! '& ,!$& B#.!)%F%2%& >'#':D& 4! ('(& -4.-(& 8-$-(4'$/& 6!((J%2& $?>?>'5-4'2'& .?!44!#& (%#)%2& ,-& beyan-%&"!'#-&+-,!:D&$?>?>'5-4-i muattal olmaz. K'$!& 6!((& R-!#!& 6!9$-4#-$'& )!'.!& Y!>>J)%$/& O-$>?>&)-F'#)'$/&H-&)!'.!& !#'(J4%$/&O! #e(&)-F'#)'$/&a#& !2& (-.V& (V2)%$/& 0!2'& 2-3"'2-& !$'3& ,-& "-2& )-& "-2#'(& B#.!5!$!(&6!((&B#)?F?2?&V#'.&)-F'#"'2/&I##! -ü Teala ,!"%#&B#?:D&2-3"'2-&>'#V&(-"$-4&!$'3&B#)?F?2& %52)-D&"-2& 6!((& B#)?F?2?& .?(!))-.!& >'#.-9& '(-2D& >'#.'7& olursun. 1$3!2'5-4& "!2!& ,!"%#& B#)?(4!*& I##! -ü Teala 6!9$-4#-$'2'& 2-3"'2)-& )-F'#&I##! &'#-& >'#.'7& B#?$"?2/& X?& "?$-44-N&I$'3&,-&O!$?3&B#)?F?&8'>'&,!"%#D&.-,"?#D&Y!'&,-& Mer-i dahi birdir. Arif, Hakk’%2& "%3!4%D& O!$?3& 6!((J%2& 9!4%)%$/& L%3!4& ,-& .-,"?3& )! '& >'$)'$/& 6!((J)!2& 8!5$'& B#.!)%F%& ,-& 4V>'$!4& '#-& %4#!(& B#?2?$/& G-2)'& B#.!(#!D& nefsini bilen rabbisini bilir. Hadis-'& [-$'3J'2& >-5!2%& budur. H!"%#& ,-& 3!"%#& B#.!)%F%2%& 3- .& -)-2D& >?& .'"!#'& anlayan: Arif ,-&O!$?3&6!((&B#)?F?2?&,-&Y!'&,-&O-$-i ,!"%#&,-&3!"%#&,-&.?44!"%#&,-&.?23!"%#D&.-,#V5%&.=4-V#!& B#)?F?2?& ,-& 6!((J)!2& 8!5$'& 6!((J!D& ,!"%#& B#!2& B#.!)%F%2%& 3- .-)-2& 7'$(4-2D& 5!2'& 7-$'(& B#)?F?2?& nefyetmekten necat bulur. Bunu böyle fehmetmeyen, 7'$(4-2& (?$4?#.!2%2& (B(?"?2?& )! '& >?#!.!9/& 6-$& >!$& 7'$(4-)'$/

158


E-3"#-$'2-& ,-& Y!>>#!$%2!& !$'3& B#)?(#!$%2%D& ,=+?)& 4!!##e(!4%2)!& 2-+!4& >?#)?(#!$%2%& 9!22-)-2#-$'2D& ekserisi tarik-i irfana fena-i vücudundan gayri B#.!)%F%2%& "<5#-.-#-$'D& >-5!2& B#?2!2& (!,#-i I#-5 '""-#V.J%& 3- .-4.-)'(#-$'2)-2D& 7'$(-i mahvettiler 9!22%5#!D& ,=+?)?2!& 2-3"-'& !((%2)!& 3-2!& ,-& .! ,& '"4'#! #!$%2+!D&"!'$&8=2-&.!(!.!4%5#!&>-5!2&-4.'7#-$"-& )-D& >?& >-5!2& B#?2!2& '7!$-4#-$& 7'$(-'& .! 9)%$/& K'$!& 6!((J)!2&8!5$'&7-5&,!$&,-&.-,+?)&B#)?F?2&,=+?)')-2& 3-2!&B#)?F?2&+!'9&8<$-2D&6!((J%2&.!"',!"%2!&7-5&'">!4& -)-2'2& '"-D& .=7$'(& B#)?F?2!& 7=: -& 5B(4?$/& I##! -ü R-V#!& 6!9$-4#-$'& +=.#-#-$'2'& ,-& +=.#-.'9'& )BF$?& 5B#!& '$7V)&-5#-"'2/&`.'2s&0!&Y!>>-el âlemin… E-3"'2'2& '$3!2'5-4'D& .!$'3-4?##! & B#)?F?2?& >-5!2& edersin. Binaenaleyh nefs-& !$'3& B#.!5!2&6!((%2& 8!5$'& B#?2+!D&2-&,-+ &'#-&6!((!&!$'3&,-&,!"%#&B#?$j c-,!:N& E-3"-& !$'3& B#!2%2& ,=+?)?& ,=+?)?##! & B#)?F?2?D& 8!5$& B#.!)%F%2%& !"$'5-4"'9& ,=+?)?##! & B#)?F?2?D&,=+?)-u Hakk’ta duhul ve huruc etmeyerek ,=+?)?##! %2& 5!(%2#!& ,-& !2)!& B#.!5!$!( vücudullah B#)?F?2?& !2#!$/& L-2& )-& !2#!/& G-2)'& ,=+?)?&-,,-#)-2& -,,-#&`)-.J)-&B#)?F?&.'"=##=D&.!)?.&,-&,=+?)?##! -%& .-,+?4& 8<$)=F=2)-2& 3-2!& ,-& .! ,& -)-+-(& 7-5'& >?#!.!9/&K'$!&3-2!&B#?2!+!(&7-5D&(!>#-#&3-2!&,=+?)&'#-& .-,+?)&,-&.=">'4&B#.!"%&'(4'9!&-)-$/&H=+?)un mesbut B#!2D& >'#V&(?)$-4?##! &(-2)'& 2-3"'5#-&.=(-,,-2& B#.!"%& #V9%.&8-#'$/&X?&'"-&.? !#&,-&2V&.=.(=2)=$/& Bundan malûm olur ki, irfaniyet nefsini bilmektir. Nefsini bilen Allah-ü Teâla Hazretlerini bilir. Zira nefs-i (-2)')'$/& d!5$'& )-F'#)'$/& Y-"?#?##! Aleyhisselât-ü ve Sellem Efendimiz, vücud-?& 4!>'$& >?5?$.!"%2)!2& murad-%& V#'#-$'& ,=+?)?)?$/& X?& .!(!.!& ,!"%#& B#!2%2& 9! '$-2& ,-& >!4%2-2& ,=+?)?& (-2)'#'F'2)-2& B#.!5%:D&

159


vücudu vücudullah, 3''#?##! 4%$/&

kelâm-%& (-#V.?##! & ,-& 3''#'&

H=+?)?##! &'#-&.!$'3-4?##! %&dava etmesi, kendini, nefsinin marifetini davet eylemesidir. Zira nefsi bervech-'& >-5!2D& E-3"?##! 4%$/& H-& "%3!4-%& L%3!4?##! 4%$/& d!5$'& )-F'#)'$/& iV('2& "-2& '"-D& -5& +! '#D& )!,!5%& -2!2'5-44-&>?#?2?:D&3''#'&4-7! ?"4!2&8<$=$"=2/&O!$'3-4i nefse cehaletin olmak münasebetiyle ve ukde-yi -5 !44!&(!#)%F%2%&3!$(&-4.-5':D&2-3"'2'&6!((J)!2&8!5$%& 8<$)=F=2& 8'>'D& B& .'"=##=& 9!4%2& ,=+?)?2?& 8!5$?##! & görürsün. Mümin ise müminin ayinesidir. Yani, mümin kendi nefsi olmakla kendini nazar eder. An Allah B#)?F?2& 8<$=$/& H-& 2!9!$-%& >'#V& (-53'5-4& E!9!$?##! & ')'F=2=&>'#'$/& I2+!(D& =,'5-4'&"-2'2&!5$%&8!5$%&4!>'$&-44'F'2&!52%2& ,-&'#.'2&,-&3- .'2D&,- .&,-&$=5-4'2&)-F'#)'$/&&6=,'5-4-i, >'#V& 4-3$'(& !2%2& 2-3"'& ,-& '#.')'$/& X'2!-2!#-5 & B& .'"=##=& zat ( Ene Allah ) derse, kelâm eden kimdir?& 17'4b& K'$!& @a2-& I##! C& )'5-2& 6!((J4%$/& Z& )-F'#)'$/& H-& (-#V.& 6!((J%2D& .=4-(-##'.& )! '& 6!((J4%$/& I2+!(D& "-2& B& .'"=##=& 9!4%2& ,!"%#& B#)?F?& )-$-+-5-& - '#& B#!5)%2D& "<5#-)'F'2'& !2#!$)%2/& H-& "<5#-)'F'2'& "<5#-$& ,-& 8<$)=F=2=&8<$=$)=2/& Bu cümle üzerine Hakk Teâla Hazretlerinin ,=+?)?D& .!"',!2%2& .!)?.'5-4'5#-)'$/& E'4-('.& I5-4-i Kerime’de gelir: ( Küllü men aleyhâ fanin ) (Sure-i Rahman, ayet 26–MnC& B#)?F?& !#)-D& \H-+ -ü Zül Celâl-i vel ikram-%]& >!(')'$/& E'+-& >-5!2& B#?2!2& '7!$-4#-$)-2&I##! -=&R-V#!&.! #e(&,-&7=: -&,- vehm-ü (%5!"!& )=7.-5-+-(& +-2!>-%& ,!+'>=#& ,=+?)& !9$-4#-$'D& -9-#-2& ,-& ->-)-2& .!J)?.& B#.!)%F%& 8'>'& )!'.!& 6!#'(4'$/&O! #e(&)-F'#)'$/&

160


Sual: Cümle mekruhât-%& ,-& .! >?>V4-%& (!28%& (hangi) nazarla nazar edelim, der. Murdar, cife 8<$)=F=.=9)-& (!28%& 2!9!$#!& 2!9!$ edelim. Ve O’na Allah diyelim mi? diye sorulduk da: Cevab: Allah-?& R-V#!& >?& .'"=##=& -75!)!2D& 7-5& olmaktan münezzehtir. Mukaddestir. G-#V.%.%9D&+'3-5'& cife görmeyen ve basireti kör olmayan iledir. Zira 2-3"'2'& >'#.-5-2& (<$& ,-& 8<9& (!:!(#!$%& (!:!2%(4%$/& Kör#=F=&,-&(!:!2%(#%F%&9!'#&B#.!)!2&>?&.!2!#!$!&,!"%#& B#!.!9/& K'$!& >?& .!(!.)!& ,!"%#& B#!2D& 8!5$?##! & B#.!)%F%2%& >'#'$/& 6'4!>%.%9)!D& .!$'3-4& 'A'2& 2-3"-& !$'3& B#.!5!& !9'.& ,-& '..-4'& B#!2& ,!"%#-%& '##V##! & B#.!(D& 4!#-:& ,-& '74'5!(%& (!#>'2)-& >?#?2!2!)%$/& H-& ,?"#!4!& kasd-ü meyl-=&B#.!5!2!&)-F'#)'$/& L?!#N&6!((J%&->"V$&4-$(&-4.-9/&6!((&->"V$-%&4-$(& eder deyu ferman-%& '#V '& ,!$')& B#.?74?$/& L-2& '"-D& '#!3%2+!& "<5#-)'F'2'2& !('(!4'& 2-)'$j& ;-5?& "?!#& edersin? c-,!>N& 6V#>?('& )-)'F'.'9'2& (V33-"'& @& Lâ tüdrikü hül ebsârü ) man!"%)%$/& 0!2'D& 6!((J)!2& 8!5$'& ('."-& B#.!)%F%& .'"=##=D& ')$!(& -)-+-(& ('."-2'2& )! '& >!"!$%& yoktur. Zira vücud-?& 6!((J)!2& 8!5$%& >?#?2.!"%D& +!'9& ,-&.=.(=2&B#!5)%D&6!((J%&6!((J)!2&8!5$'&)-$(&-4.-"'& dahi caiz ve mümkün olurdu. Ancak Allah-ü Teâla Hazretlerinin ( Lâ tüdrikü hül ebsârü ) emr ve nehyi ->"!$%D& (-2)'& ,=+?)?& 6!((J%& )-$(& -)-+-(& (-2)'2)-2& 8!5$%&B#.!.!(#!D&9!4%&'#-&9!4%2!&.=)$'(-)'$/& a>"!$%2& 6!((J%& 8<$.-.-"'D& ->"!$& V)'"D& 6!((& '"-&(!)'.&B#?:D& V)'"&'"-&(!)'.'&8<$.-)'F'2)-2)'$/&H-& 2-3"'2'& >'#.-)'F'2)-2& >!)-#& 3- .& ,-& '"4')!)%)%$/& K'$!& 6!((J)!2& 8!5$%& B#.!)%F%2)!2D& 7-5& ,-& ->"!$& 4!>'$& B#?2!2& (-2)')'$/& 1)$!(D& ,=+?)?& '#-& B#.!5!$!(D& (-2)'&

161


vücudunu derk eder. Ve bila keyfiyet, kendi kendine .=)$'(&(-2)')'$/&d!5$%&5B(4?$/ Sual:&L-2&6!((J%&'">!4&,-&.!"',!5%&'32!&-)-rsin. 0!&>?&8<$)=F=.=9&-75!&2-j Cevab:& X?& .!(!#!4D& 6!((J%& 6!((J)!2& 8!5$%& 8<$.-5-2& '#-& B#?$/& 6!((J%& 6!((J)!2& 8!5$%& 8<$-2-& 2-& cevap ve ne de sualimiz yoktur. Zira o misüllü Âdem, görünmeyeni görür. Nefsini bilen, gayrullah görmez. E-3"'2'&>'#.-5-2&-75!5%&8<$=$/&6!((J%&8<$.-9/&E'4-('.& O?"!& I#-5 '""-#V.& (%""!"%2)!& 8-#'$/& @& Rabb-i eriniy enzur ileyk, kâle len terâni… Sure-i Araf, ayet 143) ila ahir. I$'3-&'7!$-4&(V3'/&a,,-#)-&B#!2&7-$ &,-&>-5!2%.%9& kesret ise de, görmeyen görmez ve fehm etmez. Gören görür ve 3- .& -)-2& 3- .-)-$/& H!"%#-%& '##!##! & B#!2!D& '7!$-4& ('3!5-4& -)-$/& d!5$%& ,!"%#& B#!2%2& ,!"#%2%D& talim ve tefhim ve takrir ve tabir ve akl ile olmaz. O=$7')-'& GV.'#& ,-& ,!"%#-%& ="4!)%& 6!9'(-=& L!)%(D& '9.-4'2-&,-& '..-4&,-& ')!5-4'2-&.? 4!A4%$/& O=$7')'2& 2?$-u hidayeti ile ve meslekine suluk -4.-(#-& '27!##! -=& R-!#!& .!("?4#!$%2!& 2!'#& ,-& .?$!4#!$%2!& ,!"%#& B#?$/& I##! -ü Teâla Hazretleri, +=.#-.'9)-2& $!9%& ,-& B72?4& B#)?F?& !(,!#& ,-& -3J!#& ,-& amal ve nur-?& ')!5-4'2-& .?,!33!(& -5#-"'2/& 6-$& 7-5-& kadir icabetiyle cudidir. Sallalahu Aleyhi ala Seyyidinâ Muhammedin ve ala alihi ve sahbihi ve eshabihi tayibine tahirine ecmain. Bi rahmetike ya Erhamerahimiyn.

162


@BCDEBVIL!@AZZ!LDL-D@[AS Bismillahirrahmanirrahim Elhamdülillahi Rabbilalemin vesselatü vesselamü ala seyyidel evveline vel ahirin. Muhammedin ve alihi ve sahbihi ecmain. a5& (!$)-7b& X'#8'#& ('& ,!"%#%& '##V##! & '('& "-5'$& '#-)'$/& Birincisi 8.*(2! 2%%'%%'57$(/& 1('2+'"'& 8.*(2! 12%%P57$(; Seyri '#!##! & =A& .!(!.& '#-)'$/& O!(!.%& -,,-#*& tevhidi ef’al, a.+'*$! .aM'%, tecelli ef’al ve cennetül ef’al derler. O!(!.%& "!2'*& 7.J52)2! 8$a'7F! a.+'*$! 8$a'7F! 7.4.%%2! 8$a'7 ve 4.++.7,%! 8$a'7& )-$#-$/& H-& .!(!.%& "!#'"*& tevhidi -'7F!a.+'*$!-'7F!7.4.%%2!-'7 ve cennetül zat derler. I..!& .!(!.%& 4-, ')'& -3J!#& "!#'('& B#!2D& 2-3"'2)-& ,-& !3!(%2)!& 9! '$-2& -3J!#'& 2'">-4'& 9! '$-"'2)-2& 2!9!$%& (!4-)=:& 2'">-4'& !('('5-"'& B#!2& 69/& O!7?(J!& 2'">-4'& .=7! -)-&-)':D&2'">-4'&9! '$-"'2)-2&3-2!&B#.!(4%$/& Hatta ( La faile illallahu )&"%$$%&9! '$&B#!/&E'4-('.& (Vallahü halakaküm ve mâ ta’melûn) ayeti kerimesi bu2!&2!4%(4%$/&I..!&.!(!.%&4-, ')'&"%3!4D&"!#'(&,-&"!'$& B#!2&2-3"'2)-&,-&!3!(4!&9! '$&B#!2&5-)'&"%3!4%*&1. Hayat d;!D%2=!e;!R:)(.7!f;!D(').!g;!R.%P=!h;!G.=2!i;!N'8'( "%3!4?##! 4!& 3-2!& -)':D& (-2)'"'2)-2& 2'">-4'& "-#>& etmektir. Hatta ( La mevsufe illallahu ) "%$$%&9! '$&B#?2+!/& I..!& .!(!.%& 9!4& -,,-#& .!(!.%)%$& ('D& "!#'(& B#!2& afakta ve enfüste zahir olan vücudu, vücudu vahidi !('(l"'2)-&3-2!&-4.-(4'$/&0!2'&>=4=2&,=+?)?&-75!)!2&

163


"-#>& -)':D& 69/& O!7?(!& 2'">-4'& .=7! -)-& -4.-(4'$/& Hatta ( La mevcude illahu)& "%$$%& ,-& ( R,%%,! #.*M2+! halikün illâ veche hu C&"%$$%&9! '$&B#!/& Bu üç makama ehl-'& .!(!.!4%& ?$?+& 4-".'5-& ederler ki, kavs-%&'.(V2)!2&69/&K!4J!&?$?+4?$/& E'4-('.& .=$7')-i hakikinin telkini ile zevk olunan uruç, vusuldür. 1>!)-4-i suveriye ve Nevafil ehli vücub i#-& !F%#& B#?2!+!(& #B(.!& )-F'#)'$/& I2%2& 'A'2& 69/& S! $-i Kâinat Aleyhi Efdalü Teyyibat Efendimiz Hazretleri Beyt-i [-$'3-& ,!$.!)!2& -,,-#V& .'(!)#!$)!& ' $!.%& ,!+':& (%#.%74%$& ('D& 3-2!5%& -3J!#D& 3-2!5%& "%3!4D& 3-2!5%& 9!4%2& "%$#!$%)%$/& Zira Beyt-'&[-$'3&K!4-%&I !)'5-5-&'7!$-44'$/&G-"$-4-i -".!& ,-& "%3!44!2& 3-2!& B#.!(4%$/& O=7! -)-& ,-& .?!5-2-& .=.(=2& B#.!9/& h$4="=2=2& "'5! & B#.!"%*&&&&& ( Ahrektin sübhate veche ma entehi basarahu ) "%$$%)%$/&( Kema layahfa ala ehli zevk ) ve amma seyri billâh ki ehlullah, seyri mahbubi derler. G-9!#'(& =A& .!(!.)%$N& 1. Makamül cem 2. @'-(.7,%! 4.=! e;! ?'6'=$! 4.==,%! 4.=)2(. Amma .!(!.%& +-.D& ,=+?)?& 6!((J%& 9! '$& ,-& -75!5%& >!4%2& .=7! -)-& -4.-(4'$/& 6!44!& -75!)!2& "?!#& B#)?(4!& vücudu Hakk’dan gayri bilmemektir. Ve kendinde ve -75!)!&,=+?)?&6!((J% görmektir. Nitekim Fahr-i Âlem Efendimiz Hazretleri: ( D++'%%'5.! *.6:%:! 12%28'+2! '1)2! 8.=2! '%%'5,! %2=.+! hamideh& C& >?5?$.?7#!$)%$/& E'4-('.& X-54-'& [-$'3'& 4!,!3& edenlerin, “Allahümme si sübhaneke si “ '4!:#!$%& 9!4%&! !)'5-4'2'2&>-54-'&7-$'34-&9? ?$?&"%$$%)%$/&

164


I2%2& 'A'2& >!9%& - #?##! & X-54-'& [-$'3'& >'$& ('."-& +-.!)& 8<$"-& !+& -4.-.'74'$& )-$#-$/& X-54-'& [-$'3-& ,!$.!)!2&-,,-#& !5!4%&,-&-75!5%&9-,(&-44'$-2D&.=$7')-& ermek vacip derler. Burada fehm olundu ki, cemi zevk etmeyen .!F$?$#!$& >-54-& ,!$.!(& .=+-$$-4& "?$-4& '#-& .!("!)%& 7-$'5-5-& ,!"%#& B#.!)%#!$/& I..!& 6!9$-4=#& +-.& "%3!4%& kendine isbat etmektir. Buna kurbu Nevafil derler. E'4-('.&.!(!.%&+-.-&(?$>?&3-$!'9&)-)'(#-$'&8'>'/& Fahr-i Âlem Sallalahu Teala Aleyhisselam Hazretleri buyurdu: ( Layezalil abdi yetekarrebü illeyye bin Nevafil hatta ahbehu Feiza ahbebtühü küntü semaüllezi yesmeu bihi ve basarahullezi *:18$(:1252! J.! *.).5:%%.72! *.172#:125' ). Nitekim Hacer-=#& a",-)& 4!$!3%2)!2& 4!,!3& >-54'2& .->)-'& 9!4%& ! !)'5-2'2&"%3!4%&"->'!&'#-&9? ?$&,-&>?4?2!&'7!$ettir. K'$!&4!,!3&"->!'&9!4%&! !)'5-5'&>-5'44-2&9! '$&B#?$& ,-& )! '& 9!44!& >!4%2& B#?$/& O->)-'& .'!)& "%$$%& V"%#& B#?$/& 6!(-9!& !$'3& )! '& 9!4%& ! !)'5-"'2'& !9!$!4%& (-"$-4'2& .?4#!(& B#.!"%& '#-& 7? ?)& -)-$& ,-& >-#('& >-54'2& "%$$%& ,-& !52%& B#.!"%2!& >'9& 9-,(& $?5-4& -)-$/ (Allahümmerzukna ) . Bundan fehm olundu ki hazretül cemi zevk etmeyenler tavaf etmediler. Her ne kadar tavaf etmek '#-&5B$?#"!#!$&'"-&)-D&6!9$-4'&O%"$'J2'2&)-)'F'&8'>'N E!;&7'2!":,%'/!.'("1'2!0&!'B!/(,'#(,1)'(*(0' F02!0-%'-:&("'8"&!+!'"!B%&'8"!0'()A!0'(&(* X?5?$)?F?& "%$$%& 9! '$& B#)?& !..!& 4!,!34!& $?.#-/& K'$!& "%3!4& '('& (%"%.)%$/& X'$& (%".%& 9! '$)'$/& E-3!4' '#& 8!5>& )-$#-$/& G?)$-4D& (-#!.D& "-.'D& >!"!$& 8'>'/& H-& >'$& (%".%&

165


8!5$'&9! '$')'$*& !5!4D&'#'.D& '$!)-4&8'>'& =A& "%3!4%&9! '$-5'& '9 !$)%$/& Z2?2&'A'2&4!,!3%&"->!)!&=A&$?.#-&.-7$?&B#)?/&H-& !..!&+-..=#&+-.)-&'"-*&!$'3&(-"$-4'&"%3!4&8'>'&(-"$-4'& -3J!#'& )-& (-2)'"'2)-& [? ?)& -4.-#')'$/& & X?& .!(!.!& .!(!.%& (!>!(!,"-52& )! '& )-$#-$/& @& Sümmedena fetedella fekâne kaba kavseyn ev edna ). L=..-)-2!& .!(!.%& +-.-& '7!$-44'$/ Fetedella, .!(!.%& !9$-4=#&+-.-&'7!$-44'$/&S-(!2-&(!>!&(!,"-52& .!(!.%& +-..=#& +-.-& '7!$-44'$/& H-& -,& -)2!& (!,#'& .!(!.%& ! !)'5-5'& 9!4'5-5-& '7!$-44'$& ('D& O!(!.-%& Muhammediyedir. Bilissila Hz. Muhammed Aleyhisselatü vesselâm’a mahsustur. Ve varisi Muhammediyeye mahsustur. ( Allahümmecalne minel varisin ) _-"& ,!(3%& 3'#& I$!3!4& !9$-4'& +-.-& '7!$-44'$& ('D& O? !..-)'2'2&+-.'& !9!$!4%&8'5':&,!(%3&B#.!"%)%$/&H-& (-2)'& 9!4%2%& +-.D& !9-$!4%& !."-& '#-& .=7! -)-& etmektir. Ey ahiri fethullah aleyke meskur olan makamlar zev(& B#?2!.!9/& 1##!& .=$7')'& !('('& '#-& 9-,(& olunur. O=$7')-'& 6!('('& (%5#-ü kal ile de olmaz. Ve sükût '#-&)-&B#.!9/&1>!)-4'&"?,-$'5-&'#-&)-&B#.!9/&6!,!$?(=#& !)-4&'#-&)-&B#.!9/&I2+!(&.=$7')'& !('('&'".'&!9!.&B#!2& I##! &'".'&.-)#?#=&,-&.="-..!"%)%$/& I2%2& 'A'2& [-5 -ül Ekber (K.S.) hazretleri S=4? !4J%2)!& >?5?$)?#!$& ('*& “ Enallah diyen ikidir “. X'$'&-2!##! &4-$('>'2)-&I##! &'".')'$/&H-&>'$'&)! '&12"!2-%& GV.'#)'$&('D&I##! &'".'&)-#V#-4&-44'F'&.-)#e#-&)!#)%$/&K'$!& >?&>'$&"%$)%$/&O=7!3- !&.=(V#-.-5-&.? 4!A4%$/ Kelâm ile mümkün olmaz.

166


X?2)!2& .!#?.& B#)?&('*& 6!$-.'& 7-$'3& ,=+?)&,-& '.(V2%& cami ve beyne hümada berzah insan-%&(V.'#)'$/&12"!2%& GV.'#& >?#?:& 8<2#=2-& 8'$-2#-$D& 6!$-.-'& [-$'3J-& 8'$.'74'$/& X?#.!5%:& 8'$.-5-2#-$D& X-54'2& !$'+'2)-& metruddurlar. ( Fedhuli bi ibadi vedhuli cenneti ) >?2!&7! '44'$/& Bunu bildinse Arafat ve Arafat’ta vakfe ve harem'& 7-$'3'2& 2-& B#!+!F%2%& >'#)'2/& H-& -F-$& 9!#'(-& -.$'& ,=+?)?2)!& .=7! -)-& -4.-)'2"-D& & .=+-$$-4& O-((-& )-#'##-$'2'2& I$!3!4& 7?)?$D& 4!,!3& 7?)?$D& X-54& 7?)?$& demeleriyle maksad-%&I("!5!&)-#'#&B#.!9/& X?&3!('$&:=$&4!("'$&I$!3!4J4!&7-5 '.'9&,-&!9'9'.'9& Seyyid Muhammed Nur Eftel Min Feyzi Hazretleri !5.-"'2)-2& 4?#e& -)':D& B#)?F?.& .-,9''5-& 4-7$'3& -)':D& >!9%&' ,!2&)! '&>'9'.#-&')'/& X?5?$)?#!$& ('*& \X-7& !#4%& !5& -,,-#& g"4?$?.+!’da iken Sultan-=#& I7%F%2& h.-$& 1>2-i Faris Hazretleri’nin Kaside-'& R-'55-"'J2)-D& 3'#!2& >-54'2& .%"$!"%2%& .=4!#V!& ederken, kendimden gidip kendimi Arafat’ta buldum. S!('$-& '7!$-4& -)':& >?5?$)?#!$& ('D& 7?$!"%2%& 8<$=5B$& .?"?2& ('& '('& c->-#& !$!"%& “tariki Müzdelifedir” diye '7!$-4&>?5?$)?#!$/&E!!.&8<$=$=.&)-)'./]&X?5?$)?#!$/&& H-& )! '& )-,!.%2)!& 7<5#-& >?5?$)?#!$N& \Z#& makamda bir cemaati kesire gidip, sefer edenler 8<$)=./& Z& +-.!!4'2& B$4!"%2)!& >'$& 9!4& $')!& '#-& .-"4?$& gördüm. Kalbime zuhur etti ki Fahr-i Âlem (S.A.V.)’dir. Z#&!2)!&(-2)'#-$'&.=>!$-(&>!7%2)!2&$')!5%&A-(':D&>'9-& 2!9!$& -)':D& .! '5-4#-$'2)-& 69/& 1>$! '.& I#-5 '""-#!.D& Hz. Davud ve Hz. Hud Aleyhisselam ve sairleri dahi var idi.

167


Bize Fahr-i Âlem Efendimiz emir buyurdular ki; mX'9'&8<$)=F=2=&+-.!!4-&'37!&-4.e.’ Bu kelam-%&7-$'3'2& '(.-4'2'2& 2-& B#!+!F%& .!#?.& B#)?/& & Z#& .!(!.)!& 69/& Davud Aleyhisselam bizi gördükte tebessüm buyurdular. Vech-'& 4->-""=.=2& 2-& B#!+!F%& (!#>'.-& malûm oldu. Bundan malum oldu ki; bu seneyi .=>!$-(-&)-& !++=#&-(>-$&B#!+!(4%$/&\ Bu fakir& :=$& 4!("'$& 7-5 '.'9& ,-& !9'9'.'9'2& >?5?$)?F?& 2?4(?& 7-$'3'2'& 4->-$$=(-2& 4! $'$& -5#-)'./& 1 ,!2& :=$& "-3!& B#!2#!$!& -)'5-& B#"?2& ,-& !++%.%9& >?& 2?4(?&7-$'3&B#"?2/& Velhamdülillahi evvelen ve ahiren. Vesselati ,-""-#!.%& !#!& "-55')'2!& O? !..-)'2& #-5#-2& ,-& neharen. Ve ala alihi ve eshabihi ve ehli beytihi ecmain.

168


VA0DTD!?BLK?DEEB Bismillahirrahmanirrahim Elhamdülillahillezi kale fi kitabihi ( Kul ca el 5'66:! J.-.5.6.%! 1'7$%! C& H-""-#!4%& !#!& O? !..-)'2& ellezi embetel hakkullezi lem yekûn beynehuma haile vesahbihillezi kable kabulel fakirel aile ecmain emma bade. Malûm olsun ki; Melamiyye denilen taife-i saadet; ehl-i tahkik ve tetkik olup, ala mahüve indallah +-.J'& -75!5%& 4!$'3'& '#V l5-& '#-& >'#':D& (!2& ,-.!& 5-(?2=& 2' !2& ,-& !5!2%2& .?(4-9!4%2%& bilip, istidat ve kavabilin hidayetiyle hüküm ve tasarruf eden tevaifi alun olupdur. G'*& "%$#!$%2%& !2+!(& 6!((& >'#':D& ( Evliya-i Tahtikubabi )& "%$$%2+!& 8!5$'& B#!2& 9!.'& 3!"')-#-$'2'2& .'$!4%2)!& ,=+?'& ' "!2#!$%2%& -#,!2%& '4'(!4& 3!"')-#-$'& '#-& ruyet ederler. G'.'2-&9%2)%(!& .'$!4&.-7$->'2)-&9%2)%(!& "?$-4& ,-&('.'2-&(-2)'& !#&(=3=$&.-7$->'2)-&(V3'$&8<$=2=:&,-& !(-9!& !,!.%2& ! ,!#'& 2-3"'5-& $-2(#-$'& '#-& .=#-,,-2& 9? ?$&-44'(#-$'2)-2D& -$(-"'2&4-#,'2!4%&'#-&9? ?$&-)-$#-$/ O-#!.'55-& 4-".'5-& (%#%2.!#!$%*& !('(!4& '#-& 9%##'& fark etmeyip, elvan-%& 9=+!+!4%& .!'& "!3'5-& -#,!2'& 9-+!+!4%& =(=.& (!>'#'2)-2& B#?:D& !>=& 9=#!#& !('(!4'2)-2&-#,!2%&9=+!+!4%&4-#->>="!4&4!(#')!4%2%&3!$(& -4.-5':D& )!#&(!#%:D& -#,!2%& 2-3"'5-"'& '#-& .-9>?$& 8=$? !& zahirine hükmedip, mudil olupdur. [?& .-9>?$& 4!'3-5'& !#?2D& 4! 4%& )!#V#-4& ,-& 4! 4%& ')#!#& '+!>%& '#-& .-"4?$& B#)?(#!$%2)!2D& "?$-4-i Kur’an üzere; ( Yudillü bihi kesiren ve yehdi bihi kesira )

169


3- ,!"%2+!& ,!"%#%& !9$-4'& 9!4& B#?:& !(#!$%2)!& "%3!4%& .-)' !&.!(!.%2)!&"%,!)'#&,-+ -&3'))!$-52&)-2'#)'/ Bu ta'3-& '"-D& ,-+ '& 9!4#!$%& 9? ?$& -4"-D& V#-.& anlara secde edip ve mabut edinirler idi. Lâkin (D++'%%'5.!3'*:(C&3- ,!"%2+!&.-9>?$&4!'3-'&O-#!.'55-& (!>'#'5-4& 6=$$-.& ?9#-4& B#)?(#!$%2)!2D& 8!5$-4& -)':& ! ,!#'& !,!.& '#-& ,-& !)!4%& -(,!2& '#-& "-4$-)':& hakikatlerinin idraki2'& .! !#& ,-& .=.4-2'& (%#%:D& 6!((& celle ve ala Hazretlerini bilmeden, mezbur taifeyi alunu bilmek gayet güçtür. Zira Hakk celle ve ala Hazretleri, tenzihat ve sulüp ile bilinip, taifeyi alun ise maisafi gibi her elvan mahcubat ile belki her elvan ekvan ile zuhur -44'(#-$'2)-2D& 4!(#')!4& -#,!2%& .? #'4'55-& >%$!(%:& - #'& -#,!2& ,-& - #'& "?$-4& !(4!$#!$%2%& >'#-.-5':D& -2,!5%& +-3!& ,-&-2,!5%&.=9! -.-&-)':D& -$&2-&(!)!$&! '$&-2+!.)!& dahi kahr-%&'#! '5-5-&)?A!$& B#?$#!$&'"-&)-D& S! $-i Âlem Sallalahu Aleyhi ve Selem bu taifedendir ve bu taifededir. I2%2&'A'2& -("-$'& ! ,!#'& '# !.& ,-& '7!$-4& '#-& B#)?/& X'2!-2!#-5 & .-9>?$& 4!'3-5'& !#?2& .-7 -)'& 9!4#!$%2)!& 2-3"=#& -.$-& .?44!#'& B#)?(#!$%2)!2D& (-2)'#-$'2-& >'$& ('."-& 4!$!3%2)!2&9-.& '#(!& B#?2"!D& B7#!2%:&.=.>!"'4& olurlar. Zira bu taifeyi alun met ve zem’i bilip; ( Vein tüssibhüm haseneten feminallah ve intüssibhüm seyyietin femi nefsike& C& 3- ,!"%2+!& .!)-2'& !"-2-& olup, zemi nüsufu nakisaya ilka ve nisbet ettiler. 6-$& 2-& (!)!$& !52%& !('(!4-& !('(!4& '4'>!$'5#-*&&&& ( Kul küllü min indillah ) denildi ise de, zahir ile .!9 !$&>-52'2)-&3!$(&B#)?F?2)!2D&-75!5%&.-,!9'5'2-& vas edip hareket ettiler.

170


H-& .-9>?$& 2B(4!5%& 7? ?)!& ,!$.!5%:D& -2=9& !,!2!4%&2-3"'5-& '#-& (!#!2& - #'& 4!$'(D& (-2)'#-$'2-& >'$& 7-5& ile zem olunsa haz edip ve meth olunsa munkab%9& B#?:&,-&>-#('& !5%$&,-&7-$$'&3!$(&-4.-)'(#-$'2)-2D&.-4 '& 9-..'&.="!,'&!))-)':D&(-2)'#-$'2-&7?&.-7 -)'&(-.!#& >'#':D& ,!9%& !('(!4-& ,!9& -44'F'& -75!5%& .-,!9'5'2-& ,!"%#& -4.-5':D& - #'& 9?#=.& B#?:& "%$$%& O-.)? & ,-& "%$$%& .-9.=.)-2& +! '#& B#)?(#!$%2)!2D& !5,!2l& .-7rep B#.?7#!$)%$/& R!'3-5'& !#?2& '"-D& ! (V.%& 7-$'!4& =9-$-& 9? ?$& -)':D& .!(!.%& .-4' 4-& 4-4('('& .-4' & '#-& ,-& .!(!.%& 9-.)-& 4-4('('& 9-.& '#-& (=##'& .'2& ?.!2%2& =(.=2=& '4!& -)':&- #'& '(.-4& B#.?7#!$)%$/& Z2?2& 'A'2&>?&4!'3-5'&!#?2& (!##-$'& !##-$'2-& .?4!>%(& B#)?F?2)!2D& .!(!#!4#!$%2)!2& .! +?>'5-&>'$&-"$!$&! %9&-)-.-)'/& Taifeyi hayvaniyyun ise, tenakuzat ile hareket edip, belki zaruret diniyesinden bahsetsen, “itikat-%& +! '#&(-9>'#'& '.!$]&&3- ,!"%2+!D&5!&>'$& B+!5!&4!(#')'2'& ,-5!&>'$&7% !&4!(#')'2'&,-5!&>'$&('4!>!&4aklidini veya bir '(V5-5'& "!#'3-5-& 4!(#')'2'& "-2!4& "-$)-)':D&.!)-2'& "%$$%& G?$J!2J)!2& .-9 ->'2'& ! 9-)-.-)'F'2)-2D& \,!('& E!3' '4!55'2]& 3- ,!"%2+!& .-9 -:& (!#%:D& -3(V$-u ,-"!,-"#-&<.$=2=&8-A'$':D&9?#.-4'&7-(=(&'#-&(!#%:D&+! '& -, !.)!&>-$>!4&B#.?74?$/&E-?9'>'#lâh. Mezbur taifeyi alun ise; ( R,%%,! #.*M2+! *.(42,! ilâ aslihi&C&3- ,!"%2+!&)'2&,-&'$3!2%2%&.!)-2'&!"#%2)!2& !#%:D&.!)-2'&+-.'#&.-9! ':&B#?:D&+-.'& .=#(& ,-&2! #-& bulunsa cümleye imam olup, belki mescidi safiyi ! '$)-&>?#?2!2&(-2)'&'.!.%2!&'.!.&B#?:D&><5#-&"%3!4%& 8!$':& '#-& .?44!"%3& -$#-$& 9!.!2%& .-9>?$)!& >?#?2!2& (="-#-#-$&3!$(&,-&4-29'5-&2'+-&(!)'$&B#!>'#'$#-$j&O-F-$('& 4-,3'('&'#! '&.="!!)-&-)':&>?2#!$%2&"=#?(?&"B >-4#-$'&'#-& ihtida olunalar.

171


d-#-#'.& #!(!5%4& .-"-#-"'2-/& I9'9'.& G!#!##! ?& *& (Subhanehu amma yesufun) ve kale Resulullah ; ( tahalliku bi ahlâkillâh ) buyururlar. Vakta ki Hakk celle ve âlâ Hazretleri ebtanül bevatin olup, gaybil 8?5?:4!& +-.'& "%3!4& ,-& 2'">-44-2& ,-& (!5%4& ,-& (?5?44!2& meth ve zemden, ilim ve cehilden, âdem ve vücuttan %4#!(& 4!(5'44-2& (=3=$& ,-& '.!2)!2& 4-, ')& ,-& 4-7$'(4-2& #!& ve illadan münezzeh olup, kendine muzaf olan erler 2-$-)-&(!#)%j& ( R:%4'.%! @'66:! J.-.5.6.%! 1'7$%' ) 3- ,!"%2+!& >'$& .'"!#N& I2(!& '".'& ,!$& +'".'& 5B(4?$/& Binaenaleyh “ Men reani fakat real Hakk]&3- ,!"%2+!& asille$'2'2& ,!"3%& '#-& (-2)'#-$'2-& #!(!5%4& )-.-(& "! ' & B#?$/& 1"'.& ,!$& +'"'.& 5B(& )-.-)-2& .?$!)*& '"'.& (-2)'#-$-& >'44!$'('#& !"'#& (!5%44%$/& H-& '"'.)'$/& H-& ,!"%34%$& )-.-(&)-F'#)'$/&R->-))=#&!$7&"=..-&2!(7&3- ,!"%2+!& .-,"?3& (!2)-& ('& ,!"%3& ,-& '"'.& B#"?2/& 6V7V& "=..-& V7V. Ma sümme illallah. X?& 4! ('(4-2& 4! !##'(?& >'& ! #!('##! & "%$$%& 3- .& B#?2)?/& O!(!.%& ! !)'5-4#-& ('& .!(!.%& -,& -)2!)%$/& Zevk olunmaz ise fehm olmak muhaldir. i!(!5%4& )-.-2'2& .!2!"%& >?)?$/& 0B("!& #!(!5%4& 6!((& +-##-& ,-& V#V& !9$-4#-$'2'2& B& 3-$)'& 4-+-##'5!4% kat B#?:&!9!5-.&,-&2->!4&'#-&,-&! ,!#'& !$-(V4&'#-&.?44!"%3& B#.!5%:& #!(!5%4& ,-#!& .-,"?3& 4-+-##'& ,-& 7??2& )-.-(& )-F'#)'$/& O!#?.& B#"?2& ('D& ,="!4'& '#! '5-& "%$$%2%2& .?(4'5!4%2)!2)%$& ('D& 4! 4%& '#'.)-& >?#?2!2& .!#?.!4& tecelliyat ebedül ebed münkati olmaz. Ve bir anda iki 4-+-##'& B#.!9& ,-& '('& !2)!& >'$& 4-+-##'& B#.!9/& X?& "%$& vüsattir. Velhamdülillahirrabbilalemin, bi avnillahil melikül azizül vehhab.

172


0DGALB-D![B@ND Bismillahirrahmanirrahim Bi külli Âlem-'&!#!&)! '&-"3-#J)-&('.&,!$)%$/ I2J%&4-":' &-)':&+=.#-D&)! '&"-+)-&(%#?:4?$/ 1A'2)-&E?" !-5'&'2"!2&('&9!4%2!&B#?:)?$&.'$!4 G%#?:4?$&+=.#-5-&"-$)!$&!2!&B#.?7&)-#'#&>'99!4 Salât ile selam olsun ana hemde ki cümlesi Ana kurban olupdur bilesin sen de. d-#&-5&+!2!&'7'4&>'$&"<9&2-)'$&'2"!2D&2-)'$& !5,!2 Birind-2D&>'$'2'&3!$(&-4D&B#!"%2&4!&('&"-2&1ELIE X?5?$)?&6!((&(-#V.%2)!&\6!#!(2!&I "-2-ü takvim” “Sümme redednahu dedi ki sana eyledi tefhim Z&\('.&2-3"'2'&>'#.'74'$D&>?#?:4?$&\I "-2-ü takvim” O kim, nefsini bilmedi, odur o, redd olan akvam Nicedir nefsini bil.-(D&)'5-.&"!2!&'7'4&+!2! G'&.=$7'))-&B#?$.?7&B#D&A!#%7&,!$&"-2&)! '&!2! X'#'$&.'"'2&2-)'$&.=$7')D&B&.!9 !$-%&(=##)=$/ I2%2#!&>'44'& -:&'7#-$D&B&.!9 !$-%&%4#!(&B#.?74?$/& L!(%2&"!2.!&('&$-"'.#-D&)! '&-".!&'#-&B#?$ 1('"'2)-2&.?(!))-"4'$D& -.!2&'$3!2&'#-&4!.J)%$ G!#!2#!$&'7>?&$-"'.&'A$-D&ZJ)?$&I" !>-%&(%5#-ü kal Z&-".!J5%&B#!2&7-5#-$D& -.-2&>'$&6%$(!J)%$&>'$'&7!#/

173


Z&>'$&.=$7')'&6!('(!4&('.&('&'#.'2&!#)%&I .-)J)-2/ Z&O!9 !$%&6!('(!4J)%$D&ZJ)?$&I7(-%&,-$-2&+!2J)!2 X?5?$.?7&O=$7')'&6!((&('D&'('5-&.=74-.'#&'nsan Biridir cisim hem dahi, biri Ruh-u olan burhan 1('"'2& =(.=2=&+!.'&8-#':&V#-.-i meydana I2%2&A=2&8-#)'&G?$J!2&)!D&!2%2& !#(%2!&\0-)-55-] W=2&'7'44'2&>?2?&+!2!D&'7'4&2-3"'2'&>'#.-(&2-j Diyem sana biraz sözler, bilesin sen nesin hem ne L!(%2&6!((J)!2&%$!(&"!2.!D&6!((J%& !$'A&)! '&"!2.! Ki “Venahnü akrebü”&"%$$%D&>'#&'.)'&"-2)-)'$&5!2.! Hicab-%&9!4%2!&9!4%2&)-F'#&8!5$'&'7'4&+!2! L%3!4J%& -.&"%3!4J%2!D&)! '&-3J!#&)-#'#&!2! I2%2&A=2&)-)'&(V.'##-$*&.!(!.!4-%&H-#V5-4&('. Z#?:&!#4%&.!(!.&>'#&"-2D&2'+-&>'#)'$)'&O=$7')&('. Dahi ol üç makam bil sen; Makamat-%&S-2!&)-$#-$ Makamat-%&?$?A&>'$&2!.&!2J!&,-$.'74'$&GV.'#J#-$ Birine tevhid-i ef’al, biri tevhid-2!8$a'7&B#.?7 Biri tevhid-'&9!44%$& -.D&>'#-2&2-3"'2&><5#-&>'#.'7 Makam-%&4-, ')'&-3J!#D&'7'4&+!2!&2-5-&)-$#-r O ef’al ki sana nisbet, olurdu nisbeti fiiller Z&3!'#J'&6!('(l5-&-)-$"'2&2'">-4'2&.-7 ?) Ki ta “La faile illâ hu” ola sana maksut Bu makamda olan fani, cemi-l ef’ali harekâtta Hemen gördü dahi bir yer, mütecelli vücudatta Y?>?>'5-4&9? ?$&-4.'7D&8<$=2)=&"%$$%2!&!2%2 Harekâtta, sekenatta, görür mahbub-?& -.&5!$%2 H!$%:&+-22-4-'&-3J!#-D&4-#-99=9&!#)%&!"!$)!2 Cemi’i ef’ali ana verdi, nice ezvak-%&#-9!9'9)-2

174


Birisi tevhid-'&-3J!#D&>'$'&3-2!5%&-3J!#&'.'7 Tecelli-'&-3J!#& -.&)-$#-$D&!2!&2!.&'7'4&+!2! Bu takr'$'&.=$7'))'$D&(?#!F%2&4?4& -.-2&!2! Makam-%&4-, ')-'&"%3!4D&8-#&-5&BF?#&2-&"%$)%$&>'# Bu bir telkin-'&I .-)J)'$D&!2%2#!&6!((!&B#.?7&'# 17'4&+!2!&"%3!4&5-)'&B#?:)?$& -.&"-2&)-&>'# Biri hayat, ilim, iradet, kudret bil X'$'&"-.'&,-&>!"!$&)! 'D&(-#V.%5#!&5-)idir hem tA&>!4%2&B#?:)?$&>'#*&6!5!4D&'#'.D&'$!)-4& -. ;! '&9! '$&B#!2&('.#-$D&'7'4&+!2!&)'5-.&"!2! Biri kudret, biri semi, biri basar, kelâm cana Bu dördüne mezahir var, biri eldir biri dildir X'$'&(?#!(&>'$'&8<9)=$D&>?2#!$#!&9! '$&B#.?74?$ Dedi “Mefatih-ül gayb” nam, ana ehl-i dilan cana Hemen Hakk bab-%&3-59'2-D&O-3!4' &-5#-"'2&"!2!/ 17'4&BF?#&)'5-.&>'$&"<9D&>?&.!(!.%2&2-)'$&9-,(' G'&9'($B#!2&"%3!4#!$%&>'#D&2'+-&"-2)-&B#?$&7!$(-% G'&B#&"->J!&!'4&"%3!4%2D&B#!2&2'">-4'2'&,-$&"-2 O mevsuf-u hakikîye, an’!&7! '4&B#!"%2&"-2 Z&>'$&2'">-4&"%3!4%&('.D&-)-$)'2&(-2)'2-&2'">-4 S-2!&-4D&6!((J!&,-$&+=.#-D&!$!)!&(!#.!"%2&2'">-4 Ki ta “La mevsufe illâ hu”&8<$=$"=2&"!2!&.-7 ?) 6-.-2&"-2&.=+-##V5%&-,"!3D&.-9(e$&B#& Behey Mahmud Tamam, mahv-=&3-2!&-4&"-2D&2-&,!$&"%3!4%2%&+=.#G!#%$"%2&>'$&(?$?&.'$!4D&8<$=2=$&,-+ -i bilcümle Bu makama dahi üç nam, hakikat ehl-'&,-$.'7#-$ Biri Tevhid-'&"%3!4D&>'$'&3-2!5%&"%3!4&('&)-.'7#-$ Tecelli-'&"%3!4& -.&)-&!2!&2!.&,-$.'7#-$ W!#%7&+!2!&"-2!&R-,3'(D& -.-2&6!((&"!2!&(%#"%2#!$

175


Gel ey&+!2!&=A=2+="=D&O!(!.!4%2&)! '&>'# Dediler Tevhid-2!-'77$(D&'7'4&+!2!&2-&"%$$"%2&"-2 Ki ol nisbet kim, vücudu kim, edersin kendine nisbet I2J%&.! ,-4&3-2!&(%#&"-2D&6!((J!&"-2&-5#-&8-#&2'">-4 I$!)!2&A%(&8<$=2.-& 'A&('&(!#.!5!&-"-$ O zat-%&6!((&ZJ)?$&.-,+?4D&B#!.!9&.-,+?4&B#&X-7-$ Buna fena-5%&9!4&)-$#-$D&R-+-##'&K!4&)! '&>'$&2!. ;-.'7#-$&I$'3!2&+!2!D&>'$&)-&R-, ')-i zat nam Bu üç makama derler hem, Makamat-%&gYgW&>'#&"-2 Ki Arifan makamatta, giderler miraca ey can H=+?)?2&8-$&3-2!&-44'2"-D&6!((%2&"-2&,=+?)unda H=+?)?2&.! ,-)':&3!2'D&-"-$&(!#.!)%& 'A&"-2)S-2!&3'99!4&>?2!&)-$#-$D&A!#%7&"?> ?&)! '&[!.J)! Ki “La mevcude illâ Allah”&!2%2&"%$$%&)! '&"-2)X'#-"'2&\G=##=&.-2&!#-5 -&3!2&\"%$$%&.-7 ?)?2&B#"?2&>'# G'&\1##V&,-+ -& ?]&"%$$%D&9? ?$&-4"'2&"!2!&B&'#/ Bilesin “Mutu kable ente mutu”&"%$$%2& -$&)-. E'+-&4?44?&B&"%$$&"=.#-D& -.&I3!(l&)! '&`)-. O?(!))-"&B#!"%2&7'$(4-2D&)! '&-, !.-%& !5!#-44-2 1A-"'2&9!4-%&.?4#!(4!2D&[!$!>%-%&E?7J'&K!44!2 G!#!"%2& 'A&)! 'D& 'A& 'AD&)?$!"%2& 'A&)! 'D& 'A& 'A Görürsün hiç dahi “hiç hiç” bilirsin hiç dahi hiç hiç X?&>'$&"%$)%$&'7'4&+!2!D&"!(%2&7-(&-4.-&8-#&"-2&)Bu bir Nur-'&- !))%$&('.*&4-+-##'&-5#-"'2D&-5#-"'2&"-2&)H=+?)?2&R?$J?&O?"!J5%&,-7D&8-#'$&O! >?>-ü Hem mücellâ d<$=$"=2&O?"!J5%&,!7D&6!((%2&2'+-&"%$#!$%&B#?$&:-5)! Hüdaya dem be dem nurun, dahi cüray-%&+!2%2 X' !((%&6!9$-4'&I .-)D&>' !((%&2B(4!5%&,! )-4

176


X' !((%&"%$$%&- #-'&>-54&('&!2%2#!&>?#)?#!$&#-99-4 Bu üç makamda hatmoldu kelimat-%&3-2!&"-2&>'# d-#&-5&"!#'(&>'$!9&"<9#-$&'7'4&>-2)-2&!2!&4?4&)'# E-)'$&"%$$%&>-(!&nedir ihya nedir ibka E-)'$&.! 7-$D&2-)'$& !7$-=&(%5!.&2-)'$D&2-)'$&-+#! Makamat-%&>-(!)!2&>'#&)-)'#-$&!2!& -.&\+-.]&2!. Makamat-%&+-.&2-)'$&+!2!D&!#!2&9-,('2&!#%$& -.&4!. X?&>'#& -.&"%$3?&,! )-44'$& -#V(&B#.?7&2-&('.&(-"$-4 Göremez ehli cem olan, nedir âlem nedir kesret Bu bir sekr-i Muhammed’dir, alan bu hamradan lezzet g$?:4?$&2!$!5%&-2!2'5-44-2&.-2-.&B#&9!4 X?&.!(!.)!& -#!(&B#)?&$="?.!4& -.&"%3!4%&-".!& Hemen bir zat dürür ancak, ne kim var cümle kimya Velâkin dedi kâmiller, bunun zevkin alan dediler Bu bir haldir ubur etmek olur efdal böyle derler Hüdaya hamd-=&7=(=$&B#"?2D&B&.=$7')'2&-#'2&4?44?( Z&(!:%)!&)! '&)?$)?(D&B& !9$-4-&)! '&,!$)%( Z&9!4!&)! '& -.&(?#?9D&"',!"%2&>'#.-5'9&!"#! Z&9!44!2&8!5$'&5B(&)V2VD& =,-#&.=$7')&)=$=$&(!4J! Makam-%&+-.&)=$ür biri ki la sahile lehü asla I2%&4!$'34-&+=.#-&B#.?7&B#)?&!+'9-&(!4J! I2%2&9-,('&)! '&(-73'D&4-+-##'-i nuru Ahmed’dir W!#%7&+!2!&9? ?$&-4"'2D&B&2?$)!2&O?"4!3!&"%$)%$ Makam-%&+-.J-&!$'3#-$&)-)'#-$&"-5$'&.! >?>' X'$&!)%&"-5$'&>'##V 4%$D&>?&"-5'$)-&8<$)=&mahbubu Makam-$!@'-(.72!4.=2&'7'4D&+!2!&)'5-.&"!2! Bu bir makam-%&I .-)J)'$D&8'5-$&"!#'(&#'>!"%&-".! ;-)'#-$&(?$>?&E-,!3'#D&!2%2&2!.%2%&>'#/

177


E'4-('.&(?$>?&3-$!'9&)-.'7#-$&+-.-&-5&+!2! X?&.!(!.)!&9-,(&!#!2#!$%&8'5'2)'#-$&"%3!4-%&-".! Makamat-%&3-2!)!&,-$)'F'2&!#)%&>- -5&7! J! X?&.!(!.)!&.-9! '$'&"%3!4&,!##! '&B#?:&"!#'(& a2-#& !55&,-&a2-#&6!((J)%$&)'5-$-(&6!55&B#?$&"!#'( G'&5!2'&+=.#-&-".!5%D&"%3!4%& -.&8'5'2.'74'$ X-(!>'##! &)-2'#.'74'$D&>?&.!(!.-%&I .-)&'.'74'$ Buna fark-%&"!2'&)-$#-$D&,-#!5-4&.->)--i bilesin Bu makamda veli oldu ol arif-i zevil ihsan X?&.!(!.!&,!$!2&"!#'(D&7-$'!4#!&.=9-55-2)'$ L!(%2&+!2!&7-$'!4"%9&5=$=.-&$! !&2B("!2)%$ [-$'!4&"%$$%&G?$J!2J)%$D&7-$'!4&!52-%&I .-)J)'$ Dahi hulk-i Muhammed’dir, delil ayn-'&'#-& -.&6!((J)%$ Varanlar Hazre4-&,!$)%D&.=9-55-2&B#&>-& -5&5!$! Libas-%&7-$J'&'#>!"&-4D& !('(!4&2?$?&'#-&)B#&"-2 d<$=2"=2&9! '$-2&I .-)D&6!((&B#"?2&>!4%2%2&>'#-"'2 Olursun varisi Ahmed, mücella Hakk ile hazret Nebinin “men reani” kavlinin, musaddak dahi mirad 17'4&-5&2?$-?&!52J%."!2D&>?5?$.?7&L-55')-ül Kevneyn G-#!.%2)!&+-,! '$&"!A!$.%7&4?4&(?#!F%2&"-2& X-2'.&!>)%.&9!'#&B#.!9&,-&>-#('&"!>'4&B#.?74?$ E-,!3'#)-&4-(!$$=>&-44'D& -.&>!2!&>'#'2.'74'$ G'& !44!&>-2&!2%2&"-.'J'&)! '& -.&>!"!$%&>'#&('.& Z#?$?.&-4.-&8-#&7=: -&)! '&+=.#-&!9!"%& -m O-!#'&(!,#'&I .-)J)'$&A!#%7&BF#?.&>?&+=$!5%& E?7&-)':&9-,('2&!#?:"?2&('.D&'A-$"'2&"-2&>?& !.$!5% I2%2&'A'2& !+--'&I#'&@G/H/C&>?5?$.?74?$&(-#V.%2)! G'&-#&+-.'&>'#!&3!$(%2&B#?:&9%2)%(!D&>'#&"-2&)-

178


;! '&3!$(%2&>'#!&+-.'2D&2'4-('.&7'$(&B#?$&+!2! Dahi tevhid odur bil sen, kim cemi fark ile yara Kalanlar nuru cemde, ol süluku Ahmed ile bil G!#%$#!$&:-$,!2-&,-7&2?$)!&B#?$&.!F#?:&'.'7&>'#8'# Müheyyimun ona derler, nedir sacit, nedir mescut X'#.-9#-$&B&.!F#?:#!$&2-)'$&(!"%4D&2-)'$&)! '&.!("?4 Bu makamda zahir 6!((J)%$&)! '&!>')&B2!& -.&V#-4 “Merid-4=&#-.&4-?)2']&(!,#'2'&)?5)?2&>'$&'7!$-4 Dahi ol seyyid-=#&G-,2-52&2-&>?5?$)?&'7'44'2&.'j Ki D++'%%'5.!*.6:%,!12!%28'+$!A1)2!5:/ remzi Yani zat-%&.-+.-?#&-".!&#'"!2%&!>)&'#-&)-$.'7 “Semi Allahu limen hamideh” Namaz)!&>'#D&6=)!&)-$.'7 Makam-$!4.=.&$-.9&B#.?7D&2->'2'2& -.&(-#V.%2)!& I#%$"%2&)-$"'&I .-)J)-2&>?#?$"?2&"%$$%&.%78!44! X?&"%$$%&+-.'& -.&)-&>'#D&+-.'J'&!.-#)-& -.&$-.9'2 I2%2&'A'2&S!4' !&8-#)'D&'55!(-&2!>=)=&)-$"'2 O bir Kaf ki, hitabe vaaz olupdur, anla he.&"%$$%2 Z#&'>!)-&('.&"-2)-2&9! '$&B#.?7D&9!44%$&>'#)'2 Z#&('.&+-.J'&7? ?)&-4.-9D&2'+-&'55!(-&2!>=)=&)-$.'7 Z&('.&9!4%&B#.!5!&9! '$D&B2!&2!>=)=&"! ' & -.&)-F'#.'7 ;! '& -.&"=> !2%2&!2#!&2'+-&9!4!& '4!:&8-#.'7 Z#&('.&9!4%&7? ?)&-4.-9D&2'+-&"=> !2-(-&)-$.'7 I2%2&'A'2&3! $-'&V#-.&>'#&>?5?$.?74?$& !)'"'2)-& Z#&('.&2!.!9&(%#%:&I##! J!D&)-F'#"-&!2)!&(%>#-)E!.!9&(%#.!)%&B#&('."-D& -.-2&>'$&#?>-i bir suret d-4'$)'&'"'.&2!.!9#!D&(!>?#&B#.!"%2&><5#-&"?$-4 Münezzehtir mukaddestir, cemi-i suret-'&-75!)!2 O zat-%&.?4#!(%&!()-"D&5'2-&.!>?)-u suretten

179


I2%2& A=2& G%>#-J5-& )<2.-(D& !2%2& A=2& Xa0RJ-& -.& ,!$.!(/&;?!J)!&-##-$'2&!#!5!&(!#)%$.!(&(%5!.&)?$.!( Makam-%&c-.J'&-"$!$%2D&B(?&-5&!$'3-i dana Arasan bir ibadet sen, bulunmaz gayri cem asla L!(%2&O=$7')-i Kamilsiz, bu ce.'&,!"%#&B#.!("%9 6->!&B#)?&'>!)-4#-$&('&KI61;&><5#-)'$&)'2"'9 “ Fi yesmeu ve bi yebsar”& !)'"'2)-&>?5?$.?74?$/ aF-$&.=$7'))-2&-#&4?44?2&2-)'$&>'#'2.'74'$/ Makam-%&Hazret-i Cem’e&>?& !)'"#-&'7!$-44'$ X?&.!(!.!&,!$!2&"!#'(D&)! '&"%$$%2!&,!"%#)%$ Bu makamda&9! '$&-".!D&)! '&"%3!4&>'$!)-$&>'# 6!((&B#)?&>!4%2&-5&+!2!D&(?#!F%2&4?4&)! '& -.&>'# Buna “Ayn--#&0!(%52]&)-$#-$&('D&"!#'(&O!9 !$-%&-".! a)':&(-2)'&,=+?)?2)!D&"%3!4& -.&(-"$-4-i esma Bu makamda görür salik cemi-'&-".!5!&.!9 !$&'.'7 Dahi cemi-'&-75!5!D&"%3!4%5#!&"V$'&B#.?7 6?)!J5!& ?##-5'& !9$-4#-D&-5#-&>'9#-$'&4-7$'3 I$!)!2&!#&>'9'&>'9)-2D&(!#!#%.&H-+ '2-&4!$'3 ;! '&>'$&"<9&'7'4&+!2!D&2=9?#&-4.'7&.=(-$$-.&(%# Makam-ü “Cemmül ceme]&4-2-99=#&-4.'7& Hazret-i Cibril X?&.!(!.)!&8'5':&"!#'(&2-('.&,!$)%$&(!.?&ef’al a2-&3!'#&)-)'&6!((!D&!2%2#!&B#.?7&-3J!# 6'#!3-4-&(!)-.&>!"4%D&B#?:)?$&\E!'>-i Hakk” ol Z(?2)?&"%$$%2!&I##! &('&O!9 !$-%& =)!)%$&>'# Cem’i Hazret-i hem giydi, Cem’i ekvan-%& -.&>?#)? Zuhur etti kamu yerde, göründü dahi oldu Giydirdi nefsini buldu, dahi hem Hakk ile doldu E-)'$&`)-.j&;! '&>?#)?D&>?&9-,('& -.&!#)%&4!44%

180


X?)?$&`)-.&)-F'#& !5,!2D&'7'4&+!2!&2-)'$&'2"!2 Buna derler “Ahsen-ü takvim” ki Kur’an’da zevil ihsan Hitam etti meratib-i olupdur, Hazret-i Mecla Ki Mescud-u Melaiktir, buyurdu “Fescüdu” Mevla E->'55=#&O? 4-$-.&+!2!D&'7'44'2&"-2&(-#V.%2)! Huda halk etti Âdem’i, kendi suretinde bil sen de O katetti kavs-'D&>'$'&6!((J)%$&>'$'D&'.(V2 17'44'2&\O!$-+-#&X! $-52J']&>?)?$&B#&-(.-#-i insan Bunu bulmak,bunu bilmek,bunu görmek, buna varmak Budur&.!("?)D&>?&`#-.)-D&>?&"%$#!&!2!&,!$.!( Z#!2&,!"%#&>?2?2#!)%$D&B2#!$%&I$'3&>?2?2#!)%$ X?2?&'2(V$&-)-$&.=2('$D&)! '&7-54!2&>?2?2#!)%$ E'+-&,!"3%2&V)-.&!2%2&('&"%$$%&6!((&B#?:&.?4#!( O="-..!D&+=.#-5'&-".!D&!2%2#!&>?#)?#!$&6!(( X?)?$&O=$7')-i Âlem kim, “Kul Kefa” buna derler 6=,-#&6!((D&6=,-#&O-,#!D&-$-2#-$&>?2#!$%&>'$#-$ Libas-%&>-7-$'5-4#-D&)! '& -.&+=.#-&(?#)?&@I>)C I2%2&A=2&O=2('$!2&'2(V$D&-)=:4=$& -.&)!2'&'9$!$ Nüfus’u ehl-i dünyaya, görünmez dilber-i deyyar X?2?2&,!"3%5#!& !4.-44'(D&8-A-2&4!($'$-i rana5% Bu bir cemal-'&5!$)%$&('D&,!$&!2!&!#&Z&.!2!5% Huda ya hamd-=&7=($&B#"?2D&!2%2&.-4 '2)-5'9&)!'. I2%&4-">' '&4!()'"#-&>?#?2)?(& -.&,-#-,&2!'5. Z&9!4%2& !(-'&:!5%2)!&>?#?2)?(&>'$&8?>!$-%&2!# Ümit etsen baiyd olmaz, oluruz cümlemiz pür hal Duruptur cümlemiz bab-ü cevad-%&:=$&2'5!9%2)! Edüptür cud-i kereminden, o yar hem bizi bende Salât ile selam olsun, O Fahr’ül Enbiyaya kim

181


Dahi Al-ü Ehl-'&X-54'2-D&!2%2#!&B#)?#!$&>'#&4!. Risaleyi okuyan ihvan-%&:=$&"%)(-ü pür mana Olur, mazhar dem-a-dem her nefeste dilber-i rana Makamat-%&'#! '5#-&8-9-$D&O-5)!2-%&`#-.)a#'&(!$)!D&8<9=&5!$)!D&8<$=2=$& -.&7-('#& -.&>-2)Velâkin “Makam-%&L%)(]&4!D&.!(!.&4?4.?7&'7'4&+!2! Sümme dena, fetedella, fekane kaba kavseyn-i -,&-)2!/&X?&!5-4-&.-9! '$)'$D&!2%2#!& -.&)-&9! '$)'$ D! '&'$7!4#!&.!9 !$)%$D&.? !((!(& -.&)! '&>'$)'$ Bu fakir-i aciz-'&>-2)-&Sa;I1&(-.4-$&`#-.)-2 Rica eder kamu yerden dualar ister ihvandan Bakalar ayn-%&$! .-44-& !4!"%2&!33-)-&I##! O’dur rahman dahi rahiym zünubun mahveder Allah ;-)'.&2!.%&Y'"!#-2'2&!2!&Ha6X1J5-&B#"?2&('. Cem’i fethi fütuhata sebep olsun ve gelsin hem Hem de ahir-i geldi, dahi hem de hitam buldu Sebak olsun Melamiler, Risalede tamam geldi.

Allahümmerzuknel yakin Vela havle vela kuvvete illâ billahil aliyyul aziym

-------------

182


alevi dusunce gurubu