Page 1

Stofbestrijding Mei 2016

EXPLOSIEVEILIGHEID Het Grote Atex-congres Mechanische vonken Stofafzuiging freesmachine Productie naaldvilt-filters Additieven voor nevels Dampafzuiging meng- en coatinglijnen Identificatie ontstekingsbronnen Maatwerk in ontstoffing Losse vezels en voedselveiligheid Elektrostatische aarding Energie-efficiĂŤnte ontstoffing Smeuldetectiesysteem

01_cover.indd 1

25-04-16 10:09


8E editie Het Grote ATEX Congres: Compliancy: impact 2016 en verder!

Dinsdag 31 mei 2016 - 1931 Congrescentrum Brabanthallen - Den Bosch

Op dinsdag 31 mei 2016 organiseert NCOI Techniek voor de 8e keer Het Grote ATEX Congres. Dé jaarlijkse bijeenkomst voor medewerkers van bedrijven die te maken hebben met explosiegevaar. Compliancy: impact 2016 en verder! We brengen u in één dag op de hoogte van de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van ATEX-wetgeving en IECEx. Als gevolg van wetswijzigingen gaat er de komende jaren het een en ander veranderen voor iedereen die met explosieveiligheid te maken heeft. Daardoor staat ‘compliancy’ volop in de belangstelling. Process Safety Explosieveiligheid heeft duidelijke raakvlakken met Process Safety. Omdat Process Safety steeds meer gaat leven, verzorgen wij tijdens Het Grote ATEX Congres voor het eerst een aparte ‘stream’ van plenaire sessies en workshops over dit onderwerp. U mag het ATEX Congres 2016 niet missen, want o.a. de volgende sprekers staan op het programma: • Mr. Ron Bell (Engineering Safety Consultants): The role of IEC 61511 in achieving Process Safety. • Nathan Kuper & René van Dort (Inspectie SZW): Het nieuwe inspectieprogramma. • Jos Abbing (Electromach Stahl): Compliancy en selectie van ATEX-apparatuur. • Ingeborg Koopmans (Officier van Justitie): Shell Moerdijk. Een incident? En verder komen aan bod: • De nieuwe ATEX-richtlijnen • Aanstaande wijzigingen in de IEC 60079-19 • Mechanische ATEX • De nieuwe CE-markering • Sneak preview ATEX-EX praktijkopleiding • Hoe beslissingen over veiligheid worden beïnvloed. • Toepassing van de keur aan risicoanalyse methodieken. • Het explosieveiligheidsdocument. • NEN-ISO 19600 Compliancy managementsystemen. • Compliancy verantwoordelijkheden van installateur.

Een initiatief van:

Kijk voor meer informatie en inschrijven op www.atexcongres.nl

Barterdeal advertententie ATEX Congres_A4 230x 300.indd 1

8-4-2016 9:51:13


Colofon Stofbestrijding is een uitgave van Eisma Industriemedia. Deze speciale uitgave Is een bijlage bij:

Uitgave Eisma Industriemedia Informaticaweg 3 1007 CP Doetinchem Postbus 361 7000 AJ Doetinchem Hoofdredactie Jos Verleg, hoofdredacteur Bulk E j.verleg@eisma.nl M 0031 (0) 6-43 87 51 10 Medewerkers Aan dit nummer is meegewerkt door: • Jan van den Berg • Tessa Nederhoff • Jan Oonk Sales Lida Meyers, accountmanager Bulk E l.meyers@eisma.nl T 0031 (0) 88-29 44 738 M 0031 (0) 6-42 75 95 22 Traffic ZeeDesign Witmarsum

Inhoud 4

Atex-congres

Dampafzuiging

Bij Vetex zijn coatinglijnen voorzien van afzuigsystemen die zijn verbonden met de bestaande luchtzuivering.

6

18

Mechanische vonk

Ontstekingsbronnen

Mechanisch bepaalde ontstekingsbronnen worden nog onvoldoende onderkend als risico-factor voor stofexplosies.

Ontstekingsbronnen zijn eenvoudiger te lokaliseren aan de hand van de kengetallen van de brandbare grondstoffen.

8

20

Bandtransport

Siloreiniging

Flexco presenteert systemen die vier bandtransport-problemen aanpakken: carry back, scheefloop, mors en bandslip.

JT Services is een nieuwe speler op de markt van siloreiniging en -reparatie.

10

Lysair levert maatwerk ontstoffingsinstallaties. Twee cases.

Stofafzuiging

Voor de afzuiging van een 14 meter lange freesmachine ontwikkelde Keller Lufttechnik een pasklare oplossing.

12

Flexibel

Euro Manchetten & Compensatoren (EMC) fabriceert naaldvilt-filters op basis van innovatieve laser- en lastechnieken.

14

Additieven

Instral heeft milieuvriendelijke additieven ontwikkeld ter bestrijding van stofontwikkeling met behulp van nevels.

22

24

Maatwerk

Inspecties

Nedfilter houdt met periodieke inspecties filterinstallaties in topconditie.

28

Ontstoffingsinstallaties

Formula Air levert een breed programma leidingwerk, filters en ventilatoren.

30

Stofmeting

Fonterra maakt gebruik van stofmeters van Optyl.

32

Nevelkanonnen

MB Dustcontrol heeft een serie nieuwe nevelkanonnen geïntroduceerd.

PrePress ZeeDesign Witmarsum Druk Scholma druk bv, Bedum

16

Het Grote Atex-congres op 31 mei 2016 in Den Bosch staat dit jaar in het teken van ‘compliancy’.

Bij de cover:

34

Technisch textiel

Ook bij een food-grade technisch textiel moet worden voorkomen dat de hieruit gefabriceerde filters nog vezels loslaten.

© Copyright 2016 Eisma Industriemedia

36

Elektrostatisch

Voor de afvoer van statische elektriciteit zijn aardingssystemen onmisbaar. Algemene Voorwaarden Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of overgenomen in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Uitgever en auteurs verklaren dat dit blad op zorgvuldige wijze en naar beste weten is samengesteld, evenwel kunnen uitgever en auteurs op geen enkele wijze instaan voor de juistheid en/of volledigheid van de informatie. Uitgever en auteurs aanvaarden dan ook geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard ook, die het gevolg is van handelingen en/of beslissingen die gebaseerd zijn op bedoelde informatie. Gebruikers van dit blad wordt met nadruk aangeraden deze informatie niet geïsoleerd te gebruiken, maar af te gaan op hun professionele kennis en ervaring en de te gebruiken informatie te controleren.

38

Ontstoffing

Xella heeft haar arbeidsomstandigheden verbeterd met behulp van een ontstoffingsinstallatie van Nederman.

40

Energiebesparing

Ontstoffingsinstallaties zijn vaak grote energie-slurpers. Typhoon ziet hier veel mogelijkheden voor besparingen. Een Keller stoffilterinstallatie op maat voor een Fooke 5-assige freesmachine

42

Smeuldetectie

Het WarnEx smeuldetectiesysteem van Fike voorkomt brand of explosies.

stofbest r i j din g mei 2 016

03_colofoninhoud.indd 3

2

3 11-05-16 11:55


Preview

Het Grote Atex-congres 2016: Compliancy Op dinsdag 31 mei 2016 organiseert NCOI Techniek in Den Bosch Het Grote Atex-congres 2016. Het is inmiddels de achtste editie van hét evenement voor medewerkers van bedrijven die te maken hebben met explosiegevaar.

H

et Grote Atex-congres op dinsdag 31 mei 2016 in 1931 Congrescentrum Brabanthallen in Den Bosch heeft het motto ‘Compliancy: impact 2016 en verder’. De term ‘compliancy’ (gelijkluidendheid) verwijst naar diverse zaken die binnenkort op het gebied van explosieveiligheid veranderen en waarmee bestaande praktijken weer in overeenstemming moeten worden gebracht. Het gaat dan met name om wetswijzigingen en nieuwe ontwikkelingen op het gebied van Atex en IECEx. Zo moeten vanaf 20 april 2016 alle explosieveilige producten die op de markt worden gebracht, voldoen aan de 2014/34/EU, beter bekend als de Atex 114. Hiermee komt de Atex 95 te vervallen. Daarnaast wordt op hetzelfde moment de voor velen bekende Atex 137 vervangen door de Atex 153. Hiermee zijn de nieuwe richtlijnen in lijn gebracht met de hoofdstuknummering van het Europese Verdrag van Lissabon. Aangezien explosieveiligheid veel raakvlakken heeft met Process Safety, introdu-

ceert NCOI Techniek voor het eerst een aparte ‘stream’ van plenaire sessies en workshops over dit onderwerp. Programma Op het programma van Het Grote Atexcongres staan de volgende sprekers: • Ron Bell (Engineering Safety Consultants): The role of IEC 61511 in achieving process safety • Nathan Kuper & René van Dort (Inspectie SZW): Het nieuwe inspectieprogramma • Jos Abbing (Electromach Stahl): Compliancy en selectie van Atex-apparatuur

NCOI Techniek IECEx-opleider NCOI Techniek in Hilversum is als eerste opleider in Europa aangemerkt als IECEx 05 Recognised Training Provider (RTP). Vrij vertaald komt dit er op neer dat NCOI Techniek is gekwalificeerd om kandidaten op te leiden voor het Certificate of Personnel Competence (CoPC) ofwel het ‘Persoonscertificaat’. Van de wereldwijd 4 RTP’s is NCOI de enige met een volledige IECEx-training. Dit betekent dat men de units Ex000 t/m Ex010 kan aanbieden, inclusief de mogelijkheid tot examinering. Inl.: http://iecex.com/rtp.htm

• Ingeborg Koopmans (Officier van Justitie): Shell Moerdijk, een incident? • Genserik Reniers (TU Delft): Hoe beslissingen over veiligheid worden beïnvloed • René Ubbink & Rolf van Dijk (Tata Steel): Toepassing van de keur aan risicoanalyse-methodieken • Dick Hortensius (NEN Milieu & Maatschappij): NEN-ISO 19600 Compliancy managementsystemen • Gerdian Jansen (HSE Consultant): Het explosieveiligheidsdocument • Gerard Barends & Marc Wichman (Uneto VNI): Compliancy verantwoordelijkheden van installateur Het Grote Atex-congres richt zich onder meer op E&I-engineers, facility managers, kwaliteitsmedewerkers, veiligheidskundigen en technische specialisten en adviseurs. Deelname aan het evenement kost € 315,- p.p. (excl. btw). Het collega- en/of UNETO VNI-tarief is € 265,- p.p. (excl. btw). Inl.: www.atexcongres.nl BULK Jos Verleg

45 04_atex.indd 4

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

21-04-16 15:59


BEDRIJVENGIDS Zoekt u een bedrijf in een specifieke branche? Zoek op www.demolenaar.nl/bedrijvengids snel en eenvoudig het bedrijf in de gewenste branche of regio. Staat uw bedrijf nog niet in de bedrijvengids? Bel dan naar 06 – 42 75 95 18 en vraag naar de mogelijkheden.

• • • • • • • • •

additieven advies analyse automatiseren diervoeding grondstoffen premixen procestechniek transport / op- en overslag • verpakken • wegen en doseren

Bedrijvengids de bedrijvengids van de Molenaar is een alfabetische lijst van bedrijven die actief zijn in de graanverwerkende en diervoederindustrie. deze lijst is ook te vinden op www.demolenaar.nl, waar u kunt zoeken op alfabet, categorie en regio. staat uw bedrijf nog niet in de bedrijvengids van de Molenaar? Bel dan naar 06 4275 9518 en vraag naar de mogelijkheden.

Actemium www.actemium.be www.actemium.nl

Andritz Feed& Biofuel Technologies Geldrop www.andritz.com/ft

Adifo N.V. Maldegem België www.adifo.com

Arodo bvba Arendonk www.arodo.com

ALFRA Dosing & Weighing Technology Bladel www.alfra.nl

Ausloos Verpakkingstechniek bvba Linden www.ausloos.be

Alltech Ridderkerk - Nederland Klerken - België www.alltech.com/benelux

AuteQ B.V. Ederveen www.auteq.nl

Almex extrusion techniques www.extruder.nl www.expander.nl

Van Aarsen International BV

Panheel www.aarsen.com

Naturally ahead www.biomin.net

Amandus Kahl Benelux B.V. Tiel www.akahl.de

www.biomin.net 30 38

31 39

dde e MMool el enna aa ar r nnr r. 1. 6 9 2 j2a na up ar ir li 22 00 11 65

DE KNOW-HOW IS OP VOORRAAD, DE LEVERING OP MAAT.

Malen | Opslag | Doseren | Transporteren Kastanjeweg 4 3421 KD Oudewater Tel 0348-563 454 Fax 0348-565 477 www.maayenmachinebouw.nl Maayen machinebouw BV ontwerpt en bouwt installaties voor de droge procesindustrie


Explosieveiligheid

Mechanische ontstekingen onvoldoende onderkend Ontstekingsbronnen voor een explosief stof/luchtmengsel kunnen een mechanische oorsprong hebben. Denk bijvoorbeeld aan warmlopende lagers of metaaldelen die op elkaar slaan en daarbij vonken vormen. In de praktijk blijkt dat deze mechanische oorzaken als risicofactor nog onvoldoende worden onderkend.

B

ij het categoriseren van soorten ontstekingsbronnen maakt de Atex-regelgeving onderscheid tussen elektrisch en mechanisch veroorzaakte ontstekingen. In de praktijk blijkt de eerste categorie goed bekend te zijn. Ook de maatregelen om elektrische ontsteking tegen te gaan, zijn bij bedrijven meestal goed in beeld. Helaas is dat met mechanische ontstekingsrisico’s minder het geval. Aan de regelgeving ligt het niet. In de richtlijnen Atex 95 en de opvolger Atex 114 (die 20 april 2016 van kracht is geworden) worden de eisen geformuleerd waaraan installaties en componenten moeten voldoen. Deze eisen gelden voor zowel elektrische als mechanische componenten in

Afb. 2 Het veilig afzuigen van stof verlaagt het risico op stofexplosies

06-07_ontsteking.indd 6

Afb. 1 Mechanische installaties kunnen aanlopen en in combinatie met stof gevaarlijk warm worden

machines. Europa loopt hiermee internationaal gezien voorop, want nergens anders bestaan normen voor mechanische apparatuur in explosiegevaarlijke omgevingen. Vonken Waarom is er dan relatief weinig aandacht voor mechanisch bepaalde ontste-

kingsbronnen? Dat heeft te maken met het feit dat die risico’s niet zo direct in het oog springen als de gevaren van elektrische installaties. Het is algemeen bekend dat elektromotoren, schakelingen en het aan- of loskoppelen van stekkers vonken kunnen veroorzaken die krachtig genoeg zijn om een explosief stof/lucht-mengsel te ontsteken. Minder bekend is dat dit ook het geval is bij vonkvorming van mechanische oorsprong. Zo kunnen vonken ontstaan als metalen delen tegen elkaar stoten. Dit kan vooral gebeuren als het gaat om roestige metalen of lichte metalen en hun legeringen. Ook het breken van een metalen onderdeel kan een vonk veroorzaken. Hete oppervlakken Een andere risicofactor van mechanische aard is de wrijving tussen oppervlakken. Hierbij kunnen, net als bij stotende metaaldelen, vonken ontstaan. Bovendien leidt wrijving tot hete oppervlakken. Als de wrijving slechts korte tijd aanhoudt of als de snelheid waarmee de delen langs

21-04-16 15:59


elkaar bewegen gering is, zal de temperatuur niet hoog oplopen. Anders is dat als de wrijving lang aanhoudt. Gevaarlijk hoge temperaturen ontstaan bijvoorbeeld bij aanlopende V-snaren of lagers. Dat een lager heet wordt, hoeft niet eens aan het lager zelf te liggen. Het kan ook zijn dat zich rond een lager zoveel stof ophoopt, dat de warmte ervan niet meer goed kan worden afgevoerd. Ook is het mogelijk dat stof in het lager indringt, waardoor het stroever gaat lopen en dus meer warmte ontwikkelt. De combinatie van stof en warmte kan leiden tot brand en een explosie. Statische elektriciteit Andere vormen van wrijving zijn inherent aan het productieproces. Een voorbeeld hiervan is het pneumatisch transport van poeders en granulaten door kunststof pijpleidingen. De wrijving van het product over de niet-geleidende kunststoffen kan leiden tot de opbouw van statische elektriciteit in zowel het product als het leidingsysteem. Hierbij treden vaak zeer hoge spanningen op. Vervolgens kan met een krachtige elektrische vonk de ontlading plaats vinden. Als dan bovendien sprake is van een stoffige omgeving, is een explosie een reëel gevaar. Categorieën Sommige mechanisch bepaalde ontstekingsbronnen liggen diep in machines verscholen. Het is van belang dat deze potentiële bronnen worden herkend en dat bovendien inzicht bestaat in het mechanisme dat tot een ontsteking kan leiden. Dit betekent dat voor een risico-inventarisatie experts nodig zijn. Deze kunnen een gedegen analyse maken en de machines categoriseren. Categorie 1 machines bieden een zeer hoog beschermingsniveau. Dit betekent dat het vereiste veiligheidsniveau blijft gehandhaafd, zelfs bij uitzonderlijke, abnormale storingen. Categorie 2 betekent dat het vereiste vei-

Afb. 3 Inspectie om ontstekingsbronnen te elimineren

ligheidsniveau gehandhaafd blijft bij gewoonlijk te verwachten storingen. Categorie 3 houdt in dat het vereiste veiligheidsniveau gehandhaafd blijft zolang de machine normaal functioneert. Maatregelen Deze categorieën worden vastgesteld zonder de maatregelen mee te nemen die al zijn getroffen om risico’s te beperken. Zo kan er sprake zijn van regelkringen die voorkomen dat een ontstekingsbron zal optreden. Een voorbeeld zijn temperatuursensoren die toch al aanwezig zijn om een proces te bewaken. Categorie 1 machines dienen te worden ge-

kenmerkt door een beschermingsprincipe volgens NEN-EN 13463. Indien dat niet mogelijk is, dienen twee onafhankelijke beschermingswijzen te worden toegepast. Ook de Categorie 2 en Categorie 3 machines dienen te zijn beschermd overeenkomstig NEN-EN 13463. Nadat de verschillende maatregelen zijn toegepast, moet opnieuw worden beoordeeld of en wanneer zich een ontstekingsbron kan voordoen. Het mag duidelijk zijn; een goed uitgevoerde analyse zal zeker enige tijd in beslag zal nemen. BULK Jan van den Berg

Zonering draaisluis Binnen een draaisluis kan een omgeving bestaan waarin voortdurend een explosief stof/lucht-mengsel aanwezig is. Volgens de Atex-regelgeving is dan sprake van een Zone 20 inwendig. Dit betekent dat de draaisluis in Categorie 1 valt; er mogen in het apparaat geen ontstekingsbronnen aanwezig zijn die tijdens normaal bedrijf, bij normaal te verwachten storingen en bij uitzonderlijke, abnormale storingen tot een explosie kunnen leiden. Voor de draaisluis geldt dan bijvoorbeeld dat geen kunststof rotorbladen kunnen worden toegepast, gezien het risico van vonken als gevolg van elektrostatische oplading. Uitwendig zal de draaisluis geschikt moeten zijn voor Zone 22 of 21, afhankelijk van de situatie. De behuizing en andere uitwendige onderdelen van de sluis moeten dan voldoen aan Categorie 2 of 3. Gaat het om Categorie 2, dan mag er tijdens normaal gebruik en tijdens te verwachten storingen geen ontstekingsbron zijn. Bij Categorie 3 mag tijdens normaal gebruik geen ontstekingsbron aanwezig zijn.

S TO F B E st r i j di n g mei 2 016

06-07_ontsteking.indd 7

6

7 21-04-16 15:59


Bandtransport

Flexco oplossingen voor bandtransporteurs Flexco Europe GmbH presenteert diverse systemen om de vier belangrijkste oorzaken van problemen met bandtransporteurs op te lossen of te voorkomen; carry back, scheefloop, mors en bandslip.

D

e vier voornaamste probleemfactoren bij het bedrijven van bandtransporteurs zijn volgens Flexco Europe GmbH in Rosenfeld (Duitsland) de terugvoer van materiaal dat aan de transportband aankleeft (carry back), bandscheefloop, mors en bandslip. De onderneming, specialist in bandtransporteurs, heeft diverse systemen in huis om deze problemen aan te pakken of – beter nog – te voorkomen. Met deze oplossingen kunnen gebruikers de prestaties van hun bandtransporteurs aanmerkelijk verbeteren. Bandafschraper Een nieuw product van Flexco is de FMS secundaire bandafschraper voor middelzware toepassingen. Nadat een voorschraper het grove materiaal van het re-

Afb. 2 De FMS secundaire bandafschraper

Afb. 3 De PT Pro Belt Trainer

89 08_flexco.indd 8

Afb. 1 Flexco-afschraper voor een efficiënter bandtransport

tourpart van de transportband heeft afgehaald, zorgt de FMS ervoor dat ook de fijnere resten van het retourpart worden afgeschraapt. Met deze combinatie kan meer dan 90% van de carry back worden verwijderd. De hardmetalen messen van de FMS zijn geschikt voor toepassingen in de mijnbouw. De secundaire bandafschraper is geschikt voor bandsnelheden tot 5 m/s en bandbreedtes van 450 tot 1.800 mm. Een spansysteem zorgt voor een optimaal contact tussen de messen en de transportband. Centreerinrichting Voor een goed functionerende bandtransporteur is een correcte uitlijning van de transportband essentieel. Flexco presenteert op Bauma verschillende systemen om bandscheefloop te voorkomen of te corrigeren. Een voorbeeld daarvan is de PT Pro Belt Trainer. Bij het optreden van scheefloop draait de stuurrol zodanig bij dat de band weer het juiste spoor volgt. Deze centreerinrichting is geschikt voor bandbreedtes van 450 tot 2.400 mm en bandsnelheden tot 7 m/s. De PT Pro Belt Trainer kan ook worden toegepast bij reverseerbare bandtransporteurs.

Een noviteit op Bauma is de PT Pro EZ centreerinrichting voor lichte tot middelzware toepassingen. Dit systeem is geschikt voor transportbanden tot een breedte van 1.200 mm, ook als sprake is van versleten of beschadigde bandranden. De PT Pro EZ heeft een lichte, polyurethaan stuurrol en reageert zeer snel. Opstort-ondersteuning Om te voorkomen dat materiaal dat op de bandtransporteur wordt gestort wegspringt en/of de transportband beschadigt, kan men gebruik maken van de EZIBserie band-ondersteuningen. Hierbij absorberen kunststof staven onder de transportband de impact van het vallende materiaal. De staven zijn vervaardigd uit UHMW-PE (ultra-high-molecularweight polyethylene). De ondersteuning kan eenvoudig aan de vorm van de trogband worden aangepast. Tevens kan het opstortpunt met behulp van UHMW-PE strips worden afgedicht om mors tegen te gaan. De impact-bedden zijn verkrijgbaar in lengtes van 600 tot 1.200 mm. BULK

Jos Verleg

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

21-04-16 16:20


teren Mon den? ste e uitbe er bij onz me eurs advis

infor

Uw partner voor Industriële ontstoffing Filtermappen- en slangen Filtex® filterelementen

Ons totaalassortiment in filtertechniek! Ook voor stofemissiemetingen, filteradvies, montage en onderhoud. Eigen produktie

● ● ●

Zeefbespanningen

● ● ● ●

www.lampe.nl info@lampe.nl

t 0515 445544 f 0515 445545

to benefit you in filtration and separation

Ontstoffings installaties Ontwerp Nieuwbouw Emissiemetingen ATEX installaties Service / Onderhoud Optimalisaties

Zuidbaan 587 | 2841 MD Moordrecht 0182-379 222 | 06-51 043 809 | info@transtech.nl | www.transtech.nl

SP5_Transtech_102x140.indd 1

VDL Industrial Products

• Detecteren op relevante ontsteekbronnen • Geavanceerde detectietechnologie • Power impact blussysteem • VDL servicedienst voor service en onderhoud

Kracht door samenwerking

VDL Industrial Products bv • Hoevenweg 3 • 5652 AW Eindhoven Telefoon +31 (0)40 292 55 80 • Fax +31 (0)40 292 55 02 info@vdlindustrialproducts.com • www.vdlindustrialproducts.com

08-10-15 16:20


Ontstoffing

Stofafzuiging over 14 meter lange freesmachine Voor de afzuiging van een 14 meter lange, 5-assige Fooke freesmachine bij GKN Aerospace ontwikkelde Keller Lufttechnik een pasklare oplossing voor een gezonde werkomgeving. De gefilterde lucht wordt teruggevoerd in de productieruimte, waardoor een besparing op de verwarmingskosten is gerealiseerd.

G

KN Aerospace, waartoe sinds 2015 ook Fokker Technologies behoort, is een van ‘s werelds grootste onafhankelijke, directe toeleveranciers aan de wereldwijde luchtvaartindustrie. De Britse onderneming telt meer dan 17.000 medewerkers op ruim 60 locaties verspreid over 3 continenten. Met meer dan 100 jaar ervaring en met behulp van een geavanceerd machinepark produceert GKN Aerospace hoogwaardige lichtmetalen en composiet componenten. Het leveringsprogramma omvat onder andere motor-onderdelen, componenten voor landingsgestellen en ‘aerostructures’. Een van de specialiteiten is de productie van vleugelonderdelen zoals kleppen, ver-

Fooke 5-assige portaal freesmachine De CNC-gestuurde, 5-assige Endura 611Linear portaal freesmachine van Fooke GmbH wordt aangedreven door lineaire motoren. De machine kenmerkt zich door een nauwkeurige en betrouwbare werking en heeft een dynamisch karakter. De hoge snelheid waarmee alle assen functioneren vertaalt zich in een hoge productiviteit, zonder tekort te doen aan de kwaliteit die GKN Aerospace van haar producten eist.

10-11_kellergkn.indd 10

Afb. 1 De Fooke 5-assige freesmachine bij GKN Aerospace is voorzien van een geïntegreerd ontstoffingssysteem van Keller Lufttechnik

vaardigd uit koolstofvezel versterkte kunststoffen ofwel CFRP (Carbon Fiber Reïnforced Plastics). Hiertoe beschikt men over een snelle, CNC-gestuurde, 5-assige Endura 611Linear portaal freesmachine van het Duitse fabricaat Fooke. Betrouwbaar De freesmachine wordt ingezet voor de productie van componenten, waarbij moet worden voldaan aan hoge eisen met betrekking tot de nauwkeurigheid.

De machine dient daarbij ook uiterst betrouwbaar en maximaal beschikbaar te zijn. De Fooke Endura speelt namelijk een centrale rol in het productieproces. Aangezien men bovendien in drie ploegen werkt, kan GKN Aerospace zich een stilstand niet of nauwelijks veroorloven. De betrouwbaarheid van de machine speelde daarom in de aankoopbeslissing een belangrijke rol.

21-04-16 16:21


Over Keller Lufttechnik Benelux Keller Lufttechnik staat al bijna een eeuw voor zuivere lucht in de procesindustrie. De onderneming produceert systemen die vervuilende stoffen uit de lucht filteren. Hiermee wordt een bijdrage geleverd aan het welzijn op de werkvloer en de bescherming van het milieu. Als ontwikkelaar en fabrikant van hoogwaardige ontstoffingssystemen voor bijna alle industriële sectoren, biedt Keller een uitgebreid gamma van diensten aan, van ontwerp tot montage en onderhoud. De Keller-specialisten staan bekend om hun realiteitszin bij het zoeken naar innovatieve oplossingen voor specifieke vragen van klanten. Keller Lufttechnik Benelux is de exclusieve vertegenwoordiger van Keller Lufttechnik in de Benelux. Keller Lufttechnik Benelux is een familiebedrijf met meer dan 30 jaar ervaring.

Afb. 2 Een schematische voorstelling van de afzuiging bij de freesspil

ële besparing op de verwarmingskosten voor het gebouw, aangezien het veel energie zou kosten om van buitenaf aangevoerde lucht op te warmen. Keller Lufttechnik heeft deze besparing op basis van berekeningen aangetoond. Het ontstoffingssysteem voldoet uiteraard ook aan alle andere door GKN Aerospace gestelde eisen.

Afb. 3 Een simulatie van de luchtstromingen in de freesmachine

Stofafzuiging Een van de voorwaarden voor een probleemloze inzet van de freesmachine is een correct werkende stofafzuiging. Een uitdaging hierbij is dat de freesmachine een lengte heeft van maar liefst 14 meter. Het is van belang dat de afzuiging over deze gehele lengte continu is verzekerd. Om dit te realiseren is veel inzicht nodig in de werking van de freesmachine. Tijdens het draaien wordt de freesspil extra gekoeld door diagonaal aangevoerde perslucht. Deze perslucht blaast het stof opwaarts, waardoor het moeilijk kan worden gevangen. Een stroomsimulatie heeft geholpen om dit effect aan te tonen en hiervoor een adequate oplossing te voorzien.

Luchtstroom In de gehele freescabine wordt een luchtstroom van boven naar beneden in stand gehouden. De opvangsystemen die het freesafval afvoeren, bevinden zich op de bodem. De benodigde terugslagkleppen die als explosiebeveiliging in het leidingwerk fungeren, zijn aan de onderzijde geïnstalleerd. Dit concept zorgt voor een compacte opbouw. Energiekosten De afgezogen lucht – 32.000 kubieke meter lucht per uur – gaat langs twee filtertrappen. De ontstoffingsinstallatie werkt zodanig efficiënt dat de gezuiverde lucht kan worden teruggevoerd in de productieruimte. Dit leidt tot een substanti-

Bedrijfsfilosofie Fooke, de fabrikant van de freesmachine, en Keller Lufttechnik hebben een vergelijkbare bedrijfsfilosofie – beide zijn familieondernemingen met hoge productiviteitsnormen. Experts van beide bedrijven hebben de afzuiging van de freesmachine ontwikkeld volgens de vereisten van GKN Aerospace. Het systeem is sinds 2015 in werking en de klant toont zich bijzonder tevreden. BULK Jos Verleg

Afb. 4 De uit de freesmachine afgezogen lucht wordt in een ontstoffingsinstallatie van Keller Lufttechnik gezuiverd

S TO F B E st r i j d i ng m e i 2 016

10-11_kellergkn.indd 11

10

11 21-04-16 16:21


Bedrijfsreportage

Veelzijdig in flexibele oplossingen Euro Manchetten & Compensatoren (EMC) levert behalve alle mogelijke luchttechnische componenten ook een breed scala maatwerk-oplossingen voor flexibele verbindingen. Een nieuwe activiteit is de fabricage van naaldvilt-filters op basis van innovatieve laser- en lastechnieken. Ook hiervoor geldt dat EMC zich onderscheidt door vakmanschap in veelzijdig maatwerk.

Afb. 1 Een snelle laser-snijmachine snijdt de filterdoekdelen uit een rol basismateriaal

E

uro Manchetten & Compensatoren (EMC) in Kaatsheuvel is al meer dan 30 jaar actief op het gebied van flexibele verbindingen en luchttechniek. In deze drie decennia heeft de onderneming zich ontwikkeld van een klein productiebedrijf tot

Afb. 2 De nieuwe PFAFF 8320 hete lucht-lasmachine van Euro Manchetten & Compensatoren

12-13_euromanchetten.indd 12

een toonaangevende ontwerper en producent van een breed scala aan manchetten, compensatoren, luchtverdeelslangen, balgen, vormstukken, beschermhoezen en filters. Deze producten worden wereldwijd toegepast in zeer uiteenlopende sectoren. De klanten bevinden zich voornamelijk in de Benelux, maar EMC levert ook aan afnemers in Europa en ver daar buiten. Veelzijdigheid Het valt niet mee om een compleet overzicht te geven van het veelzijdige leveringsprogramma van EMC. De onderneming maakt bijvoorbeeld FDA- en ECCgecertificeerde siliconen manchetten om gevoelige weegapparatuur aan te sluiten op toe- en afvoerleidingen. Maar ook worden innovatieve, textiele luchtverdeelsystemen ontwikkeld voor onderzoek naar de kweek van insecten. Andere producten zijn bijvoorbeeld rubberen afdichtingen van machine-hendels of koudebestendige compensatoren voor de generatoren van windmolens. Een relatief nieuwe tak van sport voor EMC is de fabricage van filtermaterialen met behulp van een lasersnijder en hete lucht-lasmachines.

Filterslangen Aan filtermedia (zoals slangen, mappen en enveloppen) in ontstoffingsinstallaties worden steeds meer eisen gesteld, zeker in de voedingsmiddelenindustrie. Dat in deze sector de filters zijn vervaardigd uit het juiste, voedselveilige materiaal – overeenkomstig de norm FDA-EC 1935-2004 – spreekt vanzelf en is op zichzelf uiteraard uitstekend, maar niet meer voldoende. Men wil namelijk ook een garantie dat van het filtermateriaal geen draadje of vezel meer loskomt. Om aan

Acht productgroepen Euro Manchetten & Compensatoren heeft haar leveringsprogramma ingedeeld in acht productgroepen: • Flexibele verbindingen • Filters • Balgen • Metaalcompensatoren • Rubbercompensatoren • Weefselcompensatoren • Luchtverdeelslangen • Aanvullende producten & accessoires

22-04-16 12:31


deze eis tegemoet te komen, heeft EMC haar fabricagelijnen opnieuw onder de loep genomen. In het gangbare proces worden de gesneden filterdoekdelen zorgvuldig aan elkaar gestikt en zodanig gedraaid dat de naden zich niet bevinden aan de schone lucht-zijde van de filterslangen. Vezels die uit de naden van deze slangen zouden kunnen losraken, geven dan in elk geval geen aanleiding meer tot contaminatie van voedingsmiddelen. Deze productietechniek volstaat in het algemeen prima, maar er zijn ook technieken waarmee wordt voorkomen dat vezels überhaupt van het filtermateriaal loskomen. Zo kan men de doekdelen in plaats van stikken ook lassen met behulp van bijvoorbeeld ultrasoon- of High Frequency (HF)-technieken, afhankelijk van de aard van de te lassen materialen. Lasersnijden Een relatief nieuwe productietechnologie is het lasersnijden en vervolgens hete lucht-lassen van filtermaterialen. Dit is met name voor polyester naaldvilt en polypropyleen naaldvilt een interessante optie. EMC heeft hiermee uitgebreide testen uitgevoerd. Bij het lasersnijden van deze materialen versmelten eventuele losse vezels in de snijnaad, zodat die later niet een product kunnen terecht komen. Vervolgens worden de doekdelen met behulp van hete lucht gelast, waardoor een gladde, vlakke en hygiënische verbinding ontstaat. De uitstekende resultaten van deze testen waren voor EMC genoeg om te investeren in een nieuwe hete luchtlasmachine; de Pfaff 8320.

Afb. 3 Een overzicht van de snij-afdeling bij Euro Manchetten & Compensatoren

Lengtenaden Diverse filter-producenten hebben fabricagelijnen waarbij de lengtenaden van filterslangen niet meer worden gestikt maar gelast. De voordelen van deze technologie zijn een constantere en een betere verbinding tussen de doekdelen, waardoor op de naad minder lekkage optreedt. Lassen gaat bovendien sneller dan stikken. Dit betekent dat de kostprijs van filterslangen kan dalen, zeker als grote series worden geproduceerd. Nadelen van deze technologie zijn de beperkte toepasbaarheid ervan voor een aantal materialen alsmede de lagere treksterkte van de verbindingsnaden. Dit betekent dat deze technologie, ondanks de aantrekkelijkheid ervan, niet universeel kan worden toegepast. Lasmachine EMC heeft sinds kort ook een hete luchtlasmachine, maar beschouwt deze technologie slechts als een welkome aanvul-

ling op de traditionele productietechnieken. Aangezien de onderneming is gespecialiseerd in maatwerk en kleine series, wordt de lasmachine niet ingezet voor ‘massaproductie’. Wel bewijst de lasmachine zijn grote waarde bij de vervaardiging van filterslangen voor bepaalde toepassingen. Daarnaast kunnen met de machine bij enkel stuks-productie ook rondnaden (dwarsnaden) worden gelast alsmede lengtenaden van conische filters. Op deze manier benut EMC uitsluitend de voordelen van deze nieuwe technologie, waardoor het toch al ruime leveringsprogramma kan worden uitgebreid met wederom topkwaliteit producten. BULK Jos Verleg

Materialen en productietechnieken De specialiteit van Euro Manchetten & Compensatoren (EMC) is het leveren van veelzijdig maatwerk. Dit betekent dat in nauwe samenwerking met klanten steeds weer voor allerlei toepassingen wordt gezocht naar de meest optimale oplossingen. Bij de fabricage van de producten kan EMC zich bedienen van een uitgebreid en zeer modern machinepark. Men kan hiermee textiele materialen verwerken, maar ook rubber, kunststoffen en metalen. Aangezien de productie in eigen huis plaatsvindt, zijn aanpassingen flexibel en kunnen korte levertijden worden gerealiseerd. De afgelopen decennia heeft EMC veel expertise opgebouwd op het gebied van zowel materialen als productietechnieken. Debet hieraan is de constante drang naar innovatie, om klanten nu en in de toekomst te kunnen blijven voorzien van onderscheidende producten.

Afb. 4 Het lassen van een kunststof strook

S TO F B E st r i j d i n g me i 2 016

12-13_euromanchetten.indd 13

13

12

22-04-16 12:31


Stofbestrijding

Additieven tegen ­stofontwikkeling Wat begonnen is met een hulpvraag aan Instral BV om de luchtkwaliteit in steden te verbeteren, heeft geresulteerd in de ontwikkeling van innovatieve, milieuvriendelijke additieven ter bestrijding van stofontwikkeling in een breed scala van industriële sectoren.

D

e aanleiding voor Instral BV in Lelystad, specialist in chemische oplossingen, voor de productie van haar C-Force additieven was de vraag om stofproblemen in stedelijke gebieden te bestrijden. Hiertoe werd een water-gebaseerd product ontwikkeld dat bodem en wegen langer nat houdt en bij verdamping een stofbindende coating achterlaat. Dit voorkomt dat stofdeeltjes opnieuw vrij kunnen komen. Instral heeft voor de ontwikkeling van de milieuvriendelijke additieven de Flevopenning Innovatie 2015 in de wacht gesleept. Mens, milieu en proces De C-Force additieven worden inmiddels inzet door overslagbedrijven in de stortgoed verwerkende industrie, de mijnbouw, de recyclingsector en de asbestsanering, maar ook bij de aanleg van bijvoorbeeld wegen en vliegvelden. Afhankelijk van de toepassing zijn verschillende kwaliteiten additieven beschikbaar. Een gemeenschappelijk kenmerk is echter dat steeds wordt zorg gedragen voor mens, milieu en proces. De additieven zijn bestand tegen weersinvloeden en bieden mede daarom een langdurige bescherming. Bescherming De C-Force additieven zijn sterk stofbindend en vormen een semipermeabele laag. Afhankelijk van de toepassing kan ervoor worden gekozen om het te behandelen oppervlak of materiaal vochtig te houden of juist vochtwerend te maken.

1415 14_instral.indd 14

Het programma omvat ook een food grade additief. Al deze middelen zijn gemakkelijk op en aan te brengen met behulp van alle bestaande spuit-, sproei- en nevelsystemen. Droog houden Veel bulkmaterialen worden buiten opgeslagen en staan bloot aan allerlei weersinvloeden. Hierdoor is niet alleen sprake van stofontwikkeling, maar kan ook veel vocht in het materiaal trekken. Dit vocht is nadelig voor de handling van het materiaal en vaak ongewenst bij de verwerking ervan in het productieproces. Het droog houden van deze stortgoederen met behulp van plastic folie blijkt in de praktijk zeer bewerkelijk en kostbaar. De behandeling van bulkmaterialen met bijvoorbeeld lignosulfonaten, papierpulp- of latex-producten houdt wel stofvorming tegen, maar beschermt niet tegen het indringen van regen. Deze middelen voorzien het oppervlak wel van een korst, maar die vormt geen barrière voor water. De C-Force additieven daarentegen hebben deze barrière-eigenschappen wél.

Voordelen De C-Force additieven houden bulkmaterialen droog, wat een reeks aan voordelen oplevert. Zo zijn droge stortgoederen lichter en daardoor goedkoper te verwerken en te transporteren. Een droger materiaal is minder gevoelig voor broei, waardoor het risico van de spontane ontbranding (denk aan steenkool, hout en organisch afval) afneemt. Ook treedt bij bulkmaterialen zoals bauxiet en ijzererts minder snel een ‘liquifactie’ op. Dit is het bij hogere vochtgehaltes enigszins vloeibaar worden van de massa, waardoor de stabiliteit van bijvoorbeeld een vrachtschip in gevaar komt. Weer een ander voordeel van het droog kunnen houden van bulkmaterialen is dat deze niet klonteren, waardoor ze gemakkelijk hanteerbaar blijven. Desgewenst kan Instral voor specifieke toepassingen maatwerk-oplossingen bieden voor de bestrijding van stofontwikkeling én het drooghouden van bulkgoederen. BULK Jos Verleg

C-Force additieven in de strijd tegen stofontwikkeling

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

22-04-16 12:31


Geplisseerde filterelementen voor lucht- en stoffiltratie • • • •

Innovatieve produkten Kwalitatief hoogwaardige elementen Professioneel technisch advies Certificering voor levensmiddelen volgens EU/FDA norm

R + B Filter GmbH Verkoop Benelux Tel: +31 (0)575 565707 Mail: r.verkaart@rb-filter.de Web: www.rb-filter.com

ATEX

STOFBESTRIJDING - VERNEVELING - LUCHTBEVOCHTIGING - KLIMAATBEHEERSING

SPRAYCANNON GUNT FIJNSTOF GEEN KANS!

Explosie beveiliging Explosie drukontlasting:

VERKOOP

VERHUUR

Breekplaten Explosie afleider Vlammendover

S

Y RA SP

CANNON 90 /1

0

0

CANNON 45/ 60 AY PR

WWW.SPRAYCANNON.COM

EL FS

S 90

S

FS 5S UP P C4 ORTING S

S

EL

S 35 PORTING SC

S

FS UP

UP

PORTING SC

G - OVERSLAG - B CLIN OD EM ECY SA - R NE RI N

G

P OO SL

EL

S

HRD / Blussysteem

S 15 PORTING SC

S

Overige: Bezoek

FS UP

S

S

EL

S

CO2- en waterblussing Vonkendetectie

Snelsluitschuif Terugslagklep (B-flap) Snelsluitventiel

Advies 137 / 95 ons op het Zonering ATEXCONGRES EVD’s Etc.

N YC A N O N 2 5 /3

Optische- en druk detectoren HRD systeem Blus containers

Brandblussysteem

Compartimentering:

RA

5 /7

Elevex systeem

SP

5

YCANNON RA 15 SP

Explosie onderdrukking:

RIJDIN EST G

MSPS is the official partner of

DB

www.msps.nl | +31(0)77 8795134 | info@msps.nl

AN BR

Maes Safety Products & Services

MB DUSTCONTROL BV - SALES@MB-DUSTCONTROL.COM - 0031(0)71-5610096


Luchtzuivering

Dampafzuiging Keller bij Vetex Keller Lufttechnik Benelux uit Waregem (B) heeft bij Vetex in Ingelmunster (B) diverse emissiepunten succesvol aangepast. Twee coatinglijnen en de mengkeuken werden voorzien van afzuigsystemen en correct verbonden met de bestaande luchtzuiveringsinstallatie. Hiermee is een gezondere werkomgeving gecreëerd en kan Vetex bovendien een betere solventenbalans opmaken.

V

etex, producent van medische textiel, waterdichte tapes en printbare labels, is gespecialiseerd in het coaten en lamineren van textiel en papier. De onderneming beschikt over één laminatielijn en twee coatinglijnen. Bij deze twee laatste lijnen gaat het om een ‘direct’ en een ‘transfert’ coatinglijn. De laminatielijn is solventenvrij en wordt gebruikt voor de productie van medisch textiel. Op de ‘direct’ coatinglijn wordt polyurethaan in een ‘closure box’ direct op een weefsel aangebracht en vervolgens gedroogd. Op de ‘transfert’ coatinglijn wordt polyurethaan in drie lagen op een drager (papier) aangebracht en daarna op een weefsel overgedragen. De ‘transfert’-lijn telt dan ook drie closure boxen en evenzovele

Afb. 2 Een van de coatinglijnen bij Vetex

1617 16_kellervetex.indd 16

droogstations. Deze lijn levert een beter maar ook duurder eindproduct. Op beide coatinglijnen komen polyurethaan-dampen vrij die worden afgezogen en verbrand in een RTO naverbrander. Toch bleef Vetex hinder ondervinden van de dampen die bij het productieproces vrijkwamen. Afzuigkappen Om de arbeidsomstandigheden op de werkvloer te verbeteren, ontwierp Keller Lufttechnik Benelux afzuigkappen op maat, waarbij de dampen direct aan de bron aangezogen en onderaan de closure boxen worden afgezogen. Hierbij zijn de closure boxen op de juiste onderdruk gebracht. Van de vier closure boxen wordt nu in totaal 25.000 m3/u afgezogen en van de droogstations 38.000 m3/u. De capaciteit van de naverbrander bedraagt echter slechts 40.000 m3/u. Keller Lufttechnik Benelux loste dit knelpunt op door de afgezogen lucht uit de closure boxen voor het grootste deel met behulp van een zeolietenwiel te zuiveren. Mengkeuken Keller Lufttechnik Benelux heeft in een tweede project bij Vetex ook de mengkeuken voor de coatings voorzien van een efficiënt afzuigsysteem. Hierbij zijn twee afzuigcabines voorzien. De grootste hiervan is 12 meter breed en 3 meter hoog. Het doel van deze afzuigcabines is om de diffuse emissie om te zetten naar een geleide emissie.

Afb. 1 Een closure box waarin polyurethaan op een drager wordt aangebracht

Positief onthaal Geert Vercruysse, engineering manager bij Vetex, is over de geboden oplossingen zeer tevreden. “Een half jaar geleden ontvingen we een voorlopige milieuvergunning en de opdracht om de solventenbalans beter in kaart te brengen. Dankzij Keller is de luchtkwaliteit op de werkvloer aanzienlijk verbeterd. Waar vroeger sprake was van 15 à 20 ppm, is dat nu nog slechts 0,8 ppm. De samenwerking met Keller verliep vlot, vanaf de studie tot en met de inbedrijfstelling van de installaties. Nadien hebben we ook nog de luchtmetingen ontvangen, zodat we nu een veel beter inzicht hebben in de solventenbalans. Het project is ook positief onthaald door de milieu-inspectie.” BULK Jos Verleg

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

22-04-16 13:02


Specialist in manchetten & compensatoren Ontdek de voordelen van Euro Manchetten als leverancier en producent: • Technische kennis • Snelle levertijden • Kwaliteit (internationale normering) • Innovatieve oplossingen • Maatwerk

Flexibele manchetten Rubbercompensatoren

• •

Airsocks Balgen

Filtertechniek

Metaalcompensatoren

Weefselcompensatoren •

Aanvullende producten

www.euromanchetten.nl

Bel ons: 0416 - 28 62 40

Nederman L-series

The perfect fit Flexibele. Efficiënt. Toekomstbestendig. De Nederman L-serie stofafscheider helpt u efficiëntie en productiviteit in uw productie faciliteit te verbeteren. Het modulaire ontwerp staat borg voor ongekende flexibiliteit. Bescherm mensen, producten en processen en verminder gelijktijdig de druk op het milieu. Voor nu en in de toekomst. Neem vandaag nog contact op met Nederman. nederman.com

België Nederman n.v. Bergensesteenweg 181, 1600 Sint-Pieters-Leeuw sales@nederman.be

Nederland Nederman b.v. Wiekenweg 33, 3815 KL Amersfoort sales@nederman.nl


Explosieveiligheid

Identificatie mechanische ontstekingsbronnen Mechanische ontstekingsbronnen in een procesinstallatie kunnen eenvoudiger worden gedetecteerd door te kijken naar de kengetallen van de grondstoffen en producten die in het proces omgaan. Vervolgens kan worden vastgesteld wat de potentie is van ontstekingsbronnen zoals vonken en hete deeltjes, rekening houdend met hun energie.

J

aarlijks ontstaat veel materiële schade en persoonlijk letsel als gevolg van industriële branden en (stof)explosies. Daarbij komen ook nog de verliezen die optreden door productie-onderbrekingen, alsmede de niet te becijferen imago-schade. Er is dus veel aan gelegen om het ontstaan van een brand of explosie te voorkomen. Daarom besteden bedrijven de nodige aandacht aan het ontwerp van een veilig productieproces en aan ‘good housekeeping’. Bij de beschouwing van het productieproces is het vaak lastig om een goede inschatting te maken van de potentie van mogelijke ontstekingsbronnen om explosieve atmosferen en stoflagen te ontsteken. Het kan daarom nuttig zijn om gebruik te maken van een goed onderbouwd systeem om mechanische ontstekingsbronnen te identificeren. Mechanische ontstekingsbronnen Diverse onderzoeken hebben laten zien dat bij een substantieel deel van alle branden en explosies in de stortgoed ver-

werkende industrie sprake was van mechanische ontstekingsbronnen. Deze kunnen in een grote variëteit voorkomen, zo blijkt uit de EN 1127-1 norm. Het gaat dan bijvoorbeeld om oppervlakten die botsen (impact) en daarbij een vonk veroorzaken. De temperatuur van oppervlakten die voor een langere tijd over elkaar heen wrijven (frictie) kunnen gevaarlijk hoog oplopen. Roterende delen kunnen bij aanlopen niet alleen hete oppervlakten krijgen, maar – vaak bij hogere snelheden – ook een vonkenregen veroorzaken. Dergelijke fenomenen zijn goed in staat om een explosieve atmosfeer of stoflaag te ontsteken. Een stoflaag die ontsteekt kan op zijn beurt als ontstekingsbron fungeren voor een stofwolk, en zo een desastreuze stofexplosie veroorzaken. Brandbare stoffen De diversiteit in procesinstallaties is zeer groot, wat het welhaast ondoenlijk maakt om in een fabriek alle potentiële mechanische ontstekingsbronnen te identifice-

Afb. 1 Een hete bout kan aanleiding geven tot een (smeul)brand of explosie

18-19_vdl.indd 18

ren. Het is dan handiger om uit te gaan van het meestal beperkte aantal brandbare grondstoffen en producten die in een proces omgaan, en deze nader te karakteriseren. Dit gebeurt door van deze stoffen diverse kengetallen vast stellen. Deze kengetallen vormen vervolgens een leidraad om te bepalen of potentiële ontstekingsbronnen in een proces effectief kunnen worden. Uiteraard mogen bij deze benadering niet te snel conclusies worden getrokken. Kengetallen De variëteit aan stoffen die in databanken kan worden gevonden, is eindeloos. Zo komt ‘suiker’ voor in allerlei vormen, waarbij voor elke vorm zeer uiteenlopende kengetallen behoren. Bovendien kunnen ontstekingsbronnen zich in de praktijk anders gedragen dan in een laboratorium-omgeving. Bedenk verder dat variabele procescondities zoals vochtgehalte, deeltjesgrootte, turbulentie en temperatuur de ontstekingsgevoeligheid van een stof sterk beïnvloeden. Voor de bepaling van kengetallen zijn derhalve condities vastgelegd zoals in EN50281-2-1 (ontstekingstemperatuur stoflaag en stofwolk) en EN13821 (ontstekingsenergie). Zo wordt bijvoorbeeld de smeultemperatuur voor een stoflaag veelal aangegeven voor een laagje van 5 mm. Wanneer een ontstekingsbron echter ingesloten raakt in een stoflaag (bijvoorbeeld in een silo) dan spreken we niet meer over 5 mm en zal de ontstekingstemperatuur lager zijn. Deeltjestemperatuur Niet elke vonk of elk heet deeltje heeft genoeg potentie om een bepaalde explosieve atmosfeer of stoflaag te ontsteken. Dat hangt af van de energie-inhoud van de vonk of het deeltje (zijn temperatuur, grootte, vorm, snelheid, etc.). Ook de hoeveelheid vonken of deeltjes die op een brandbaar materiaal inwerkt speelt een rol. Het is niet mogelijk om op het oog te beoordelen of een deeltje heet genoeg is om een ontsteking te veroorzaken. Pas

22-04-16 13:03


Product

vanaf een temperatuur van ongeveer 600°C gaat een deeltje zichtbaar licht uitstralen. Men kan dan een donkerrode kleur waarnemen. Bij een witgloeiend deeltje zijn alle kleuren uit het lichtspectrum aanwezig. Maar brandbare stoffen ontsteken mogelijk al bij veel lagere temperaturen dan 600°C. Zo kan een deeltje met een temperatuur van 470°C een brand en/of stofexplosie veroorzaken. Deeltjesenergie Toch is met de deeltjestemperatuur ook niet alles gezegd. Een slagvonk kan een zeer hoge temperatuur hebben; wel 1000°C. Maar een dergelijke vonk is vaak kort levend en bevat meestal weinig warmte-energie. Het is dan als met de vonk van een vuurwerk-sterretje dat op de hand pijnloos uitdooft. Soms echter kan een vonk langer bestaan (bijvoorbeeld een titanium slagvonk), waardoor wél een ontstekingsrisico ontstaat. Gloeiende, grotere deeltjes (zoals houtspanen) vormen eveneens een gevaar omdat ze kunnen nagloeien, een groter oppervlak hebben en zich kunnen verplaatsen naar een installatie (bijvoorbeeld een stoffilter) waar ze wél een ontsteking kunnen veroorzaken. In het geval van slijpvonken is sprake van een vonkenregen, waarbij in een brandbaar materiaal in principe genoeg energie voor een ontsteking kan worden ingebracht. Bovendien worden de slijpvlakken heet waardoor ook een ontsteking kan ontstaan. Infrarood detectiesystemen Wanneer het aannemelijk is dat hete deeltjes zich in een proces laten transporteren, is het zinvol om deze op strategische plaatsen te kunnen detecteren en elimineren. Dit kan met infrarood detectiesystemen. Hoe hoger de temperatuur van een deeltje, hoe korter de golflengte van het infraroodlicht. Het is zo mogelijk om doelgericht te detecteren en onnodige alarmen (of zelfs een productiestop) te voorkomen. Infrarood detectiesystemen gebruiken verschillende technieken om vonken en/of ontstekingsbronnen te detecteren. Zo worden silicium fotodiodes ingezet voor metingen in het zogenaamde ‘nabij infrarood’-gebied van het spectrum. Deze sensoren hebben een detectiegebied in het korte golf-bereik (0,8 tot 1,1 micron), waardoor ze deeltjes met hogere temperaturen detecteren (vanaf circa 600°C). De silicium fotodiodes zijn gevoelig voor daglicht en dienen

Ontstekingstemperatuur [°C] stofwolk

Ontstekingstemperatuur [°C] 5 mm stoflaag

Cacao

510

240

Cellulose

480

270

Koffiehullen

600

360

Suiker/Sucrose

>420

490

Tabak

500

270

Kaneel

480

280

Diervoederstof

460

280

Hazelnootstof

470

280

Mager melkpoeder

490

200

Tabel 1 De ontstekingstemperaturen van diverse producten

derhalve in een absoluut donkere omgeving te worden toegepast om vals alarm, bijvoorbeeld bij het openen van een inspectieluik, te voorkomen. Daarnaast bestaan loodsulfide sensoren voor een langere infrarood-golflengte, zodat deeltjes met lagere temperaturen (vanaf 100°C) kunnen worden gedetecteerd. Men dient hierbij wel rekening te houden met het feit dat er tussen diverse typen sensoren grote verschillen bestaan in gevoeligheid en response-snelheid. Positionering Voor een zinvolle toepassing van een infrarood detectiesysteem is het essentieel om de goede sensor te kiezen en deze op de juiste plaats in het productieproces te monteren. Neem bijvoorbeeld een di-

recte, hete lucht-droger. Vonken uit de brander, met een geringe potentie, vormen weinig risico voor de relatief vochtige massa. Wanneer echter de toevoer van nieuw product stokt en/of het product in de droger blijft, wordt de situatie gevaarlijk. In dit geval kan het zinnig zijn om ter plaatse van de uitlaat van de droger het product op temperatuur te monitoren. Vergelijkbare overwegingen zijn te maken voor andere procesinstallaties zoals (hamer)molens, schudzeven en elevatoren. Steeds moet hierbij ook rekening worden gehouden met de zichthoek van de detectoren en de geometrie van het te bewaken procesgedeelte. BULK VDL Industrial Products BV, Edwin Reijnen

Afb. 2 De gevoeligheid van silicium en loodsulfide sensoren in het infrarood-spectrum

S TO F B E st r i j d i n g mei 2 016

18-19_vdl.indd 19

18

19 22-04-16 13:03


Op- en overslag

JT Services voor siloreiniging JT Services is een nieuwe speler op de markt van ­siloreiniging en -reparatie. Toch zullen veel mensen in de diervoederindustrie de namen van de oprichters - Jan Tackenkamp en PJ Hoskens - kennen. Ze hopen hun plek op de markt te veroveren door ­gebruik te maken van de gunfactor.

S

iloreiniging en -reparatie is al jarenlang het specialisme van Jan Tackenkamp en PJ Hoskens. Begin dit jaar sloegen beide heren de handen ineen en startten ze JT Services. Ze richten zich met name op de mengvoederindustrie, net als K&T. Bij dat bedrijf was Tackenkamp tot 2013 directeur. “Mijn compagnon en ik zijn toen uit elkaar gegaan. Door een concurrentiebeding kon ik twee jaar lang geen personeel aannemen, terwijl je voor dit soort werk wel minimaal met z’n tweeën moet zijn. In de tussentijd werkte ik in een mengvoederfabriek en direct nadat het beding was afgelopen, heb ik PJ benaderd. Ik kende hem goed, de markt kent hem én hij heeft al lange tijd ervaring op het gebied van siloreparatie. Per 1 januari 2016 zijn we samen JT Services gestart”, zo beschrijft Tackenkamp de loop der zaken. Klantenbestand Aangezien Tackenkamp en Hoskens al lange tijd in de mengvoederindustrie actief zijn, zijn ze daar niet onbekend. “We hebben in die sector een goede naam opgebouwd, zodat veel potentiële klanten ons goed gezind zijn”, aldus Hoskens. JT Services hoopt daarom op de gunfactor, mede door de kwaliteit van de service die ze bieden. “We komen altijd als er een probleem is, ook ’s nachts. We beloven niks, maar komen wel”, vult Tackenkamp aan. “Maar uiteindelijk draait het erom dat de klanten zien dat je een goede kwaliteit werk levert.”

PJ Hoskens (links) en Jan Tackenkamp

2021 20_jt.indd 20

Werkzaamheden De meest voorkomende werkzaamheden bestaan uit het reinigen van silo’s, het losmaken van voer en het repareren van silo’s. “We worden voornamelijk gebeld door bedrijven waarbij de grondstoffen of het gereed product niet uit de silo’s loopt. Of we worden gevraagd de fabriek te reinigen voordat een audit plaatsvindt”, geeft Tackenkamp als voorbeel-

den. “Vooral tijdens de schoonmaakwerkzaamheden zien wij veel van de fabriek. Zaken die niet in orde zijn, melden we bij de opdrachtgever. Vaak gaat het om problemen die zijn ontstaan door menselijke fouten of onopgemerkte slijtage van apparatuur.” Specialistisch Als gevolg van verdergaande automatisering staan er steeds minder mensen in de fabriek. “Het weinige personeel dat er nog is, staat niet te springen om schoon te maken. Daarbij komt dat het specialistisch werk is; vaak op grote hoogte en met speciaal gereedschap. Bovendien is het zwaar”, weet Tackenkamp uit ervaring. Hij neemt voornamelijk het reinigingswerk op zich, terwijl Hoskens zich focust op de technische werkzaamheden. VCA-gecertificeerd Het werk kunnen Hoskens en Tackenkamp niet met z’n tweeën af. Ze maken gebruik van een vaste groep zzp’ers. Deze werknemers zijn VCA-gecertificeerd; JT Services hoopt dat binnenkort ook te zijn. De procedure daarvoor is in gang gezet. Het liefst werkt het bedrijf met eigen personeel, maar daarvoor is het nu nog te vroeg. Uiteindelijk is dit wel het streven. “Ik denk dat we binnen anderhalf jaar uitkomen op tien man eigen personeel.” Klantenkring JT Services mikt niet alleen op klanten in de diervoedersector. Ook foodbedrijven behoren tot hun klantenkring. “De werkzaamheden komen grotendeels overeen. De eisen in de foodsector zijn op veel punten nog wel scherper, maar in de feed worden de regels ook steeds strenger”, aldus Tackenkamp. BULK Tessa Nederhoff

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

22-04-16 13:09


ATEX congres

AARDING VRACHTWAGENS

31/05/16 ‘s Hertogenbosch Onderdrukking Explosie onderdrukking: FLASH Explosie ontlasting Breekplaat of explosieontlasting met vlamdoving Compartimentering Snelsluitschuif, terugslagklep, snelsluitventiel, chemische barrière: FLASH

Procesbrandbeveiliging Vonkdetectie met CO2of waterblussing

StuvEx International - T: +31 654746801 / +32 34582552 - info@stuvex.nl - www.stuvex.com

airsystems bv


Projecten

Maatwerk als garantie voor performante ontstoffing Ontstoffingsspecialist Lysair heeft uitgebreide erva­ ring in het ontwerpen en bouwen van ontstoffings­ installaties voor industriële processen. Dit stelt de onderneming in staat om maatwerk-oplossingen te leveren die garant staan voor kwaliteit. Twee cases tonen deze competentie van Lysair onmis­ kenbaar aan.

B

edrijven stellen hoge eisen aan nieuw te installeren ontstoffingssystemen. De aandacht richt zich daarbij vooral op emissies, energie-efficiëntie, geluidsproductie, levensduur van consumables en onderhoudsgemak. Daarbij komen nog veel andere eisen die voor elk project weer verschillend zijn, afhankelijk van de toepassing en de te verwerken grondstoffen of producten. Zo dient men bij het ontwerp, de constructie en het bedrijf van ontstoffingssystemen rekening te houden met bijvoorbeeld de slijtage van apparatuur, eventuele brugvorming van materialen, contaminatierisico’s en explosiegevaar. Afstemming In de meeste gevallen is in de bedrijven uitgebreide kennis en ervaring aanwezig met betrekking tot de te verwerken materialen. Vaak kan men al op voorhand wijzen op diverse risico’s bij de verwerking van grondstoffen en producten. Deze expertise is voor de leverancier van een ontstoffingssysteem van cruciaal belang voor het ontwerp en de bouw van een adequate oplossing. Uiteraard is het dan wel geboden dat de leverancier de nodige flexibiliteit heeft om een ontstoffingssysteem aan alle randvoorwaarden aan te passen. Lysair beschikt daartoe over een zeer brede kennis en kunde, gaande van constructie-technische expertise, over ex-

22-23_lysair.indd 22

Afb. 1 Mobiele storttrechter met een ring van mappenfilters rondom de stortopening

plosieveiligheid, tot stromingsleer en bijvoorbeeld ventilatortechnologie. Maatwerk Lysair onderscheidt zich door haar vermogen om oplossingsgerichte voorstellen te formuleren. De basis hiervoor is het gegeven dat alle benodigde componenten en installaties in eigen huis worden ontworpen en gefabriceerd. Zodra een klant akkoord gaat met het ontstoffingssysteem dat voor zijn specifieke toepassing is ontworpen, worden alle filters, ventilatoren,

leidingwerk, appendages, etc. op maat gemaakt. Het zijn ook de experts van Lysair die het ontstoffingssysteem on-site installeren en in bedrijf stellen. Met deze bewuste aanpak verzekert Lysair zich van een grondige kennis van een breed scala van toepassingen in de ontstoffings- en filtratietechnologie. Meerwaarde De meerwaarde van deze oplossingsgerichte aanpak blijkt vooral bij klanten die opereren in volcontinu bedrijf. Het is juist

22-04-16 13:09


Afb. 2 Ontstoffingsinstallatie op twee storttrechters voor meststoffen

dan essentieel dat een ontstoffingssysteem betrouwbaar en efficiënt functioneert en tevens maximaal beschikbaar is. Off-the-shelf concepten stuiten hier al te vaak op hun limieten. Een maatwerk ontstoffingssysteem biedt daarentegen een maximale garantie voor een performante ontstoffing. Bovendien neemt Lysair ook de elektrische besturing, inclusief de kastenbouw, voor haar rekening. Dit complete pakket – mechanisch en elektrotechnisch – stelt de onderneming in staat om sleutel-op-de-deur projecten te realiseren die garant staan voor kwaliteit. Mobiele storttrechter Een voorbeeld van zo’n project is de realisatie van een compleet ontstoffingssysteem voor de storttrechter van een overslagbedrijf. De storttrechter, die wordt ingezet voor het lossen van agribulk vanuit schepen, is voorzien van weegbunkers en een doorvoer naar een onderliggende bandtransporteur. Het ontstoffingssys­ teem is in nauwe samenwerking met de klant op maat ontworpen. Een centrale ventilator verzorgt de afzuiging. Deze ventilator is geïntegreerd in de structuur van de mobiele storttrechter. De filtratie wordt verzekerd door een ring van mappenfilters rondom de stortopening. Voor de ontstoffing van de onderliggende componenten is voorzien in een apart sys­teem dat eveneens in de structuur van de storttrechter is geïntegreerd. Het gerecupereerde stof wordt opnieuw ingebracht in het proces. Het ontstoffingssysteem is zodanig in de beperkte beschikbare ruimte ingebouwd dat dit niet ten koste is gegaan van de mobiliteit van de installatie.

Bovendien is het ontstoffingssysteem volledig Atex-conform uitgevoerd. Zeef- en opzaklijn De competentie om een ontstoffingssysteem van aanzuig- tot afvoerpunt op maat te maken – steeds rekening houdend met de stofeigenschappen en proceseisen – maakt Lysair tot een gerespecteerde partner voor industriële bedrijven die moeilijke producten verhandelen. Onder die categorie producten vallen ook meststoffen. Deze corrosieve producten hebben een sterke neiging tot klonteren en kunnen in buisleidingen en tussen filterelementen blokkades veroorzaken. Lysair kan dergelijke problemen het hoofd bieden dankzij specifieke ontwerpkeuzes die reeds in de aanbiedingsfase aan de klant ter bespreking worden voorgelegd. Voor een zo’n klant heeft Lysair een nieuwe sizing- en bagging-lijn uitgerust met een compleet ontstoffingssysteem. Het systeem bestrijdt de stofvorming bij

Afb. 3 Mouwenfilter met ventilator voor de ontstoffing van de banden en zeven die meststoffen verwerken

storttrechters, bandoverstorten, zeefinstallaties en opzakmachines. Speciale aandacht is gegeven aan het ontwerp van de afzuigkappen en de flexibiliteit om het leidingnet in te regelen. De robuust uitgevoerde, cilindrische filterinstallaties, uitgerust met filterslangen, zijn inwendig afgevlakt om het aankoeken van materiaal tegen te gaan. Verder is de installatie voorzien van isolatie en tracing om condensvorming in het filtervat te vermijden. Blokkades worden verder voorkomen dankzij een speciaal uitdraaimechanisme in de filterbodem en de toegepaste draaisluizen onder de filters. De materialen waaruit de filterinstallatie is geconstrueerd, zijn zodanig gekozen dat een lange levensduur is verzekerd. De volledige elektrische installatie, met koppeling naar de bovenliggende besturingssystemen, is ontworpen, gebouwd en gemonteerd door Lysair. BULK Lieven Vanheessen, Lysair

Pneumatisch transport Lysair richt zich niet enkel op ontstoffingssystemen en hiervan afgeleide technologieën, maar is ook specialist op het gebied van pneumatische zuig- en blaastransporten. Lysair levert zowel lage druk (dilute phase), midden druk als hoge druk (dense phase) pneumatische transportsystemen. Dankzij de jarenlange ervaring kunnen voor specifieke toepassingen adequate oplossingen worden geboden, bijvoorbeeld voor het transport van abrasieve of breukgevoelige producten. Kenmerkend is steeds de robuuste uitvoering van de transportsystemen. Hiermee worden zowel grote debieten gerealiseerd als lange afstanden overbrugd. Klanten zijn daarbij verzekerd van betrouwbare transportsystemen met een lange levensduur en een minimale onderhoudsbehoefte.

S TO F B E st r i j d i n g me i 2 016

22-23_lysair.indd 23

22

23 22-04-16 13:09


Procestechnologie

Inregeling filterinstallatie bepalend voor prestatie Een filterinstallatie is essentieel voor een stofvrije en veilige werkomgeving. Normaliter draait zo’n installatie zonder dat er veel naar wordt omgekeken. Toch is het goed om periodiek kritisch naar de werking ervan te kijken. Nedfilter helpt bij juiste inregeling van uw filterinstallatie.

E

en filterinstallatie krijgt veelal pas aandacht als die slecht presteert. Meestal is een kortere standtijd van de filters het eerste signaal dat er iets mis is. Of er verschijnt op een of meerdere plekken in het proces stof, doordat de afzuiging te wensen over laat. Of metingen laten zien dat de emissiewaarden te hoog zijn. Als een filterinstallatie ondermaats functioneert – maar ook bij periodieke inspecties – is

Afb. 1 Het plaatsen van korven in een filterinstallatie

het zaak om altijd verder te kijken dan alleen naar het filter. Pulsfrequentie De oorzaak van een slecht presterende filterinstallatie zit vaak in de details. Zo luistert het heel nauw met welke druk en

Dust Suppression Hopper en BFM Fitting Nedfilter BV in Lelystad is onderdeel van de Vlint Groep. Een ander Vlint-bedrijf is Insolids BV. Beide bedrijven bieden oplossingen ter bestrijding van stofvorming in de procesindustrie. Een innovatief product van Insolids is de Dust Suppression Hopper (DSH), een stofarm alternatief voor beladingsbalgen. De DSH is bij uitstek geschikt voor de stofarme overslag in vrachtwagens van stuivende producten en grondstoffen zoals kunstmest, diervoeders en granen. Bovendien is de DSH niet of nauwelijks gevoelig voor abrasieve materialen. De DSH blijft op een vaste hoogte boven de vrachtwagen hangen, wat het werk voor de chauffeur aanmerkelijk eenvoudiger maakt. De gepatenteerde Dust Suppression Hopper is een soort trechter met een kegel in het midden. De kegel zorgt ervoor dat de lucht zodanig mengt met het te verladen product, dat het product de hopper in een rechte, stofloze straal verlaat, zelfs bij een valhoogte van vele meters. Insolids is in Europa de enige aanbieder van dit in Nieuw Zeeland ontwikkelde systeem. Voorts is Insolids de exclusieve leverancier van de BFM-fitting; een flexibele overgang tussen statische en beweeglijke delen van poederprocesinstallaties. In tegenstelling tot traditionele manchetten blijft in de BFM-fitting geen poeder achter, waardoor deze bij uitstek geschikt is voor hygiënische toepassingen in de voedingsmiddelenindustrie. Bovendien is de BFMfitting eenvoudiger te reinigen. De fitting kan dankzij de slimme pasvorm eenvoudig vast en los worden geklikt aan de binnenkant van de buizen en vormt dan een gegarandeerd stofdichte verbinding. De fitting is gemaakt van een stevige kunststof die bestand is tegen abrasieve materialen en hoge temperaturen.

24-25_nedfilter.indd 24

pulsfrequentie de filters met perslucht worden gereinigd. Voor een optimale filterwerking moet er namelijk een dun stoflaagje op het doek zitten; de stofkoek. Een te hoge pulsfrequentie zorgt voor een te dunne stofkoek. Dit leidt niet alleen tot een suboptimaal filterresultaat, maar ook tot een kortere levensduur (standtijd) van het filterdoek. Een te lage pulsfrequentie zorgt juist voor een te dikke stofkoek. Het gevolg hiervan is een onvoldoende afzuiging. Voorts kan de lagere luchtsnelheid in het systeem aanleiding geven tot het aankoeken van stof in de leidingen, waardoor verstoppingen kunnen optreden. Kleine aanpassingen van de pulsfrequentie kunnen zo leiden tot verrassende verbeteringen; niet alleen lagere emissies, maar ook een dalend persluchtverbruik en een forse verlenging van de standtijd van de filters. Een besparing van 10% tot 15% op jaarbasis is zeker niet onmogelijk. Proceswijzigingen Het komt regelmatig voor dat een bestaande filterinstallatie niet meer voldoet, omdat in de loop van de tijd wijzigingen in het proces zijn opgetreden. Er zijn bijvoorbeeld nieuwe apparaten aangekoppeld of de capaciteit van bestaande procesinstallaties is vergroot. Bij een gelijk-

22-04-16 13:15


blijvende filtercapaciteit gaat dan de luchtsnelheid in de leidingen omlaag, waardoor het stof gaat uitzakken in de leidingen, de emissiewaarden stijgen en de filter-standtijden afnemen. Als bijvoorbeeld een hamermolen met een zwaardere motor wordt uitgerust om de capaciteit te vergroten, dient ook de filterinstallatie van die hamermolen te worden aangepast. Anders ontstaan er problemen met de emissiewaarden en de standtijden van de filters. Productwijzigingen Bij plotselinge veranderingen in de emissiewaarden en standtijden van filters is het aan te bevelen om de aard van de verwerkte producten te onderzoeken. Dat is uiteraard wenselijk als sprake is van nieuwe producten, maar ook bij de verwerking van vertrouwde grondstoffen kunnen soms problemen ontstaan. Zo bleek ergens opeens zoutstof door een filter te slaan. De filterleverancier die hierop werd aangesproken, trof echter geen blaam. Na onderzoek werd duidelijk dat was overgestapt naar een andere zoutleverancier. Het nieuwe zout bevatte een fors grotere hoeveelheid fijnstof, waardoor een aanpassing van het filtermedium nodig was.

Afb. 2 Een slijtvaste Dust Suppression Hopper voor het beladen van schepen met zand

Explosieveiligheid Om een explosieveilige filterinstallatie in optimale conditie te houden is het van belang om de kritische onderdelen ervan regelmatig te inspecteren, zoals de kwaliteit van de aarding en de toepassing van de juiste filtermedia. Het is goed om te weten dat er filtermedia zijn die zowel foodgrade als Atex-gecertificeerd zijn. Een voorbeeld van een foute oplossing is de toepassing van een antistatisch filterdoek in een gemoffelde filterkast. Het antistatische filterdoek kan in principe elektrostatische lading veilig afvoeren. Maar

niet als de filterkast gemoffeld, dus niet geleidend is. Behalve preventieve maatregelen zijn soms ook repressieve maatregelen nodig. In een filterinstallatie kunnen immers draaiende delen opwarmen. Ook kan een meegezogen boutje een vonk veroorzaken. Als deze risicoâ&#x20AC;&#x2122;s reĂŤel zijn, dient de filterinstallatie te worden voorzien van explosieluiken en/of vonkdetectiesystemen en blusinstallaties. Stofvrije werkomgeving Voorts is een stofvrije werkomgeving een belangrijke voorwaarde voor een branden explosieveilig bedrijf. Hierbij helpt een adequate stofafzuiging. Helaas zijn er nog steeds werkplekken waar de voetstappen in het stof zichtbaar zijn. Of waar het stof met een luchtdrukpistool wordt weggeblazen. Een veilig productieproces begint altijd bij good housekeeping. Periodiek onderhoud Goed periodiek onderhoud en een correcte, deskundige afstelling van een filterinstallatie verdient zich snel terug. Het rendement van de installatie neemt toe, terwijl het energie- en persluchtverbruik afneemt. De juiste pulsfrequentie en het elimineren van leklucht levert forse besparingen op. Perslucht is immers kostbaar; circa 10 cent per m3. Ten slotte kunnen dankzij goed onderhoud lage emissie-waarden worden gerealiseerd. Zelfs een emissie van <1 % is zonder extreme investeringen bereikbaar. BULK

Afb. 3 De BFM-fitting zorgt voor een stofdichte verbinding

Jos Verleg

S TO F B E st r i j din g mei 2 016

24-25_nedfilter.indd 25

24

25 22-04-16 13:15


SOLIDS EUROPEAN SERIES

ANTWERPEN

19 & 20 | 10 | 2016 Antwerp Expo

Trade show for granules, powder & bulk solids technologies

BENT U ER OOK BIJ? Vakbeurs Solids Benelux

@SolidsBenelux #SolidsAntwerpen

www.solids-antwerp.com

Gelijktijdig met Recycling


Na een loopbaan van verschillende jaren in de analysetechniek de stap gezet naar het niche van de stofmetingen. Als exclusieve verdeler van PCME in de ganse BeNeLux proberen wij een vaste en solide waarde te zijn in het stofsegment. Niet enkel verkoop maar ook indienstname, onderhoud en kalibratie kunt U bij ons vinden. Dit alles in samenwerking met respectabele partners die elk uitblinken in hun vakdomein. Optyl, een bedrijf waarin je de baas ook tegenkomt in the field.

W OP U IS

Optyl bvba Postbus 32 2660 Antwerpen Tel. +32 (0) 3 825 24 09 Fax. +32 (0) 3 825 38 77 Email. info@optyl.be Web. www.optyl.be

LOSSING

M. B

.T.

STO

OPT YL

Solids 2013 A 10 13

OPTYL,

STOF TOT NADENKEN

F.

Van Low Budget Stofmeting tot Broken Bag Detection, van officiële mg/Nm³ tot QAL1 metingen Optyl is het aanspreekpunt voor al uw vragen omtrent stof. Buiten het leveren van geavanceerde stofmeters en stofmetingen helpt Optyl ook bij de engineering, uitwerking, opstart, kalibratie en onderhoud van uw stofmeting. Onze samenwerking met zowel een vooraanstaand milieulabo als een technisch ondersteunende firma zorgt voor een globale dekking van al uw mogelijke problemen m.b.t. stof en stofmeting. De wereld van stofmeting is klein. Optyl is uw keuze voor gespecialiseerde oplossingen m.b.t. stofmeting. Optyl is dan ook de exclusieve verdeler van PCME. Bij ons vindt u tevens meer info over de 4 types stofmeting: trendstofmeting, officiële stofmeting, Qal1 stofmeting en kalibratie/service stofmeting. Tevens kunt u bij Optyl terecht voor draagbare en imissie stofmetingen.

Oplossingen

Afzuiging Drogerinstallatie 90.000m3/h

voor ProcesTechnologie

Poeth bv levert Installaties voor: bulkhandling ontstoffing/filters mengvoederindustrie brouwerijen hout pelletering recycling

Poeth bv

Phone +31 (0)77 - 373 19 41

NL-5930 AC Tegelen

Fax

+31 (0)77 - 373 71 37

poeth@poeth.nl www.poeth.nl

VCA* gecertificeerd


Ontstoffing

Formula Air, we support your performance! Formula Air levert leidingwerk, filters en ventilatoren voor afzuigings-, ontstoffings- en bulkhandling-installaties voor diverse industriële toepassingen. Daartoe ontwerpt, produceert en levert Formula Air hoogwaardige componenten en systemen. Zo nodig worden bij gespecialiseerde bedrijven onderdelen ingekocht, zodat de klant altijd volledig kan worden bediend. Afb. 1 Formula Air houdt alle ventilatoronderdelen op voorraad om zoveel mogelijk types binnen 24 uur te kunnen leveren

F

ormula Air is de afgelopen jaren ontstaan vanuit het samenvoegen van diverse kleinere bedrijven uit verschillende landen binnen Europa. “Je hebt dan te maken met verschillende talen, culturen en productgamma’s. Maar uiteindelijk zijn we er goed in geslaagd om hier een samenhangend geheel van te maken”, zegt Steven Zweegers van Formula Air. “Inmiddels zijn de krachten gebundeld om zo te kunnen profiteren van de synergie van deze bedrijven, de grotere in-

Afb. 2 De Atex terugslagklep voor de compartimentering van procesinstallaties

28-29_formulaair.indd 28

koopvolumes en de kennisdeling. Het geheel is meer dan de som der delen.” Wat begon als een installatiebedrijf voor luchtkanalen in Beek en Donk is uitgegroeid tot een internationale organisatie met verkoopkantoren in Nederland, België, Frankrijk (4 vestigingen), Litouwen, Rusland, Zweden, Denemarken, Engeland en Vietnam. Daarbij heeft Formula Air productielocaties in Nederland, Litouwen en Vietnam. In totaal telt de onderneming circa 120 werknemers. In België is een centraal logistiek centrum waar minstens 7.000 artikelen op voorraad liggen. Dit betekent dat bestellingen binnen 24 uur kunnen worden geleverd. Complete oplossingen “Wij concentreren ons op productie, logistiek, inkoop en engineering om onze klanten – voornamelijk installateurs – complete oplossingen te kunnen aanbieden”, aldus Steven Zweegers. “Onze technische afdeling beschikt over de mogelijkheid om met behulp van 3D-visualisaties in Solidworks de perfecte oplossing te presenteren. Zo kunnen onze klant en de eindklant zien hoe een installatie er komt uit te zien, waarbij niets aan

het toeval wordt overgelaten. Vaak treden we op als partner van een system integrator. Onderdelen die we niet kunnen inkopen of die niet snel genoeg geleverd kunnen worden, maken we zelf. Dat kan meestal binnen een paar dagen. Ook als er passtukken nodig zijn waarvan pas tijdens de opbouw van de installatie de afmetingen duidelijk worden, kunnen wij die in twee tot drie dagen leveren.” Atex terugslagklep Niet alle klanten vragen om de levering van complete projecten. Veel afnemers bestellen slechts enkele onderdelen uit het uitgebreide leveringsprogramma. “Er zijn bijvoorbeeld veel klanten die filters construeren en de persluchttanks bij ons kopen”, vervolgt Steven Zweegers. “Om ons programma volledig, aantrekkelijk en up-to-date te houden hebben we voortdurend een focus op research & development. Een aandachtspunt daarbij was een Atex terugslagklep die wij bij een Italiaans bedrijf inkochten. De kwaliteit daarvan voldeed niet aan onze verwachtingen, zodat we zelf aan het ontwikkelen zijn geslagen. We hebben de terugslagklep flink verbeterd en laten certificeren. Bedrijven kunnen hiermee voldoen aan de

22-04-16 13:15


steeds strengere regelgeving op dit terrein. Deze terugslagklep wordt eveneens op voorraad gehouden om klanten snel te kunnen bedienen.” Compartimentering De nieuwe, Atex-gecertificeerde terugslagklep voor toepassing in Atex-zone 21 compartimenteert delen van procesinstallaties. Deze techniek voorkomt dat een explosie in een bepaald deel van een installatie zich voortplant door een hele proceslijn. Zonder een dergelijke compartimentering kan een complete fabriek tot de grond toe worden verwoest, waarbij vaak doden en gewonden vallen. De terugslagklep is in eerste instantie ontwikkeld voor de compartimentering van filterinstallaties, en om de veiligheid van mensen op de werkvloer te garanderen. “De klep is echter ook uitstekend geschikt voor de compartimentering van bijvoorbeeld mengers, fluid bed granulatoren, maalmolens en cyclonen”, legt Steven

Afb. 3 Atex ventilatoren en draaisluizen

Zweegers uit. “Het is een doeltreffend apparaat dat eenvoudig is te installeren. De klep heeft geen elektrische aansluitingen en veroorzaakt slechts een zeer laag drukverlies.”

Formula Air levert overigens ook hoogwaardige Atex-gecertificeerde draaisluizen en ventilatoren. BULK Jos Verleg

Formula Air en partners Systemen en componenten van Formula Air zijn niet alleen te vinden in de voedingsmiddelenindustrie, zoals bij Douwe Egberts of Nutricia, maar ook in andere industriële sectoren. “Zo hebben we met een partner in Litouwen voor een recyclingbedrijf twee filterinstallaties gebouwd”, vertelt Steven Zweegers van Formula Air. “Om geluidsoverlast van deze installaties te beperken zijn de ventilatoren ingebouwd in geluidsdichte kasten en is de uitblaas voorzien van een coulissendemper. Op de teruggaande leiding is een Atex terugslagklep gemonteerd, om te voorkomen dat een onverhoopte explosie zich naar het bedrijf voortplant. Ook hebben we een balustrade voorzien om bij het onderhoud van de installatie veilig te kunnen werken.” Bij een ander project, dat in Frankrijk is gerealiseerd, heeft Formula Air nauw samengewerkt met een partner die moest voldoen aan een streng eisenpakket, mede in verband met de explosieveiligheid van de installatie. Bovendien was sprake van een minimale inbouwruimte en diende ook geluidsoverlast tot een minimum te worden beperkt. “We zijn er in geslaagd om een zeer compact, Atex-gecertificeerd filter te leveren”, aldus Steven Zweegers. “De installatie is voorzien van een explosiebeveiliging en een Atex terugslagklep. De eindklant is met het uiteindelijke resultaat zeer tevreden.”

Afb. 4 Een project voor een recyclingbedrijf

Afb. 5a en 5b De installatie voor een Franse opdrachtgever

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

28-29_formulaair.indd 29

29

28

22-04-16 13:15


Analyse

Stofmeting beperkt Atex-investeringen Zuivelfabrikant Fonterra in Heerenveen maakt gebruik van stofmeters van Optyl om explosierisico’s tot een minimum te reduceren. Tevens kan Fonterra dankzij deze stofmeters besparen op Atex-investeringen.

O

m explosierisico’s zoveel mogelijk uit te sluiten, wordt in de nieuwe melkpoederfabriek van Fonterra in Heerenveen gebruik gemaakt van stofmeters van Optyl. Deze meetsystemen controleren 24 uur per dag en 7 dagen per week of in de lucht gevaarlijke hoeveelheden brandbaar stof aanwezig zijn. Hiertoe staan in de fabriek in totaal vier stofmeetkasten op kritische punten in het productieproces opgesteld. In deze kasten wordt continu lucht uit de omgeving aangezogen en on-line geanalyseerd. De hoeveelheid aanwezige stofdeeltjes wordt gemeten in mg/Nm3, conform normen zoals EN14181. Het meetsysteem heeft een resolutie van 1 microgram per kubieke meter. Bij een overschrijding van bepaalde grenswaarden ofwel Lower Explosion Limits (LEL’s) worden alarmen geactiveerd en kunnen machines of processen al dan niet automatisch worden stilgelegd. Deze voorziening is dermate betrouwbaar dat bepaalde Atex-gerelateerde investeringen achterwege kunnen blijven, wat een aanzienlijke kostenbesparing oplevert.

Meetkast De stofmeting bij Fonterra vindt plaats in een Rittal meetkast. Deze kast is leverbaar in roestvaststalen uitvoering. Afhankelijk van de toepassing kan worden gekozen voor diverse meetbereiken; 0-2.5, 0-25 of 0-250 mg/Nm3. Het systeem logt intern tot 86.000 datapunten en kan gebruik maken van vier verschillende kalibratielijnen. Voorts is een visualisatie-systeem mogelijk en kunnen alle gangbare communicatieprotocollen worden ingezet. De meetkast kan worden uitgevoerd voor een Atex-zone 22 omgeving. De meetkast is daarmee volledig toegerust om een industriële omgeving 24/7 te monitoren. Voor mobiele en/of tijdelijke toepassingen van het stofmeetsysteem is ook een meetkoffer beschikbaar, eveneens met een scala aan opties. Breed programma Optyl houdt zich bezig met stofmeting in brede zin, van de levering van eenvoudige zeefbreuk-detectoren tot precieze QAL-meetopstellingen, van low budgetoplossingen tot geavanceerde systemen, van vast opgestelde stofmeters tot draagbare toestellen. Bovendien verzorgt Optyl ook de engineering, de realisatie, de opstart, de kalibratie en het onderhoud van stofmeetsystemen. Het leveringsprogramma is in grote lijnen te verdelen in vier categorieën: indicatieve stofmeting

Afb. 1 Een stofmeter ingebouwd in een roestvaststalen kast, voorzien van visualisatie, alarmering en diverse communicatie-protocollen

3031 30_optyl.indd 30

(trendmeting), officiële stofmeting (mg/ Nm3), QAL-stofmeting (volgens EN-14181) en kalibratie (service). PCME Optyl is in de Benelux de exclusieve verdeler van PCME Ltd, een Britse producent van stofmeters. PCME heeft in eigen huis vier principes ontwikkeld voor de meting van stofconcentraties in lucht. Deze vier principes worden onder de volgende namen in de markt gebracht; ElectroDynamic, Opacity, DynamicOpacity en Pro­ scatter. Het ElectroDynamic-principe is gebaseerd op tribo-elektronica, waarbij stofdeeltjes langs een sonde wrijven en daarbij lading uitwisselen. Het Opacityprincipe maakt gebruik van een lichtbron en een sensor, waartussen de met stof beladen lucht stroomt. DynamicOpacity is gebaseerd op de Opacity-meting, maar maakt gebruik van een lichtbron met een breder spectrum. Proscatter is een op laser gebaseerd meetprincipe. BULK Jos Verleg

Afb. 2 Een stofmeter voor mobiele en/of tijdelijke toepassingen, ondergebracht in een koffer

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

22-04-16 13:16


Planning of calamiteit Planning Planning of of calamiteit calamiteit Ervaar de mogelijkheden van onze filter- servicedienst

Ervaar Ervaar de mogelijkheden de mogelijkheden van van onzeonze filterfilterservicedienst servicedienst

Nedfilter beschikt over een zeer ervaren team van service medewerkers. Nedfilter Nedfilter beschikt beschikt over over eeneen zeer zeer ervaren ervaren team team vanvan service service medewerkers. medewerkers. Door gestructureerd, veilig en met de juiste producten en materialen te werken beperken wij risico’s tot een minimum. Het leveren van filters en bijbehorende is voor ons aan de resulteert eenteoptimaal functionerend filtersysteem en beperking van leveren onverwachte stilstand. Doordiensten Door gestructureerd, gestructureerd, veiligmaatwerk en veilig metende met juiste deklant. producten juiste Dit producten en materialen eninmaterialen werken te werken beperken beperken wij risico’s wij risico’s tot een totminimum. een minimum. Het Het leveren van filters van en filters bijbehorende en bijbehorende diensten diensten is voorisons voormaatwerk ons maatwerk aan deaan klant. de Dit klant. resulteert Dit resulteert in eeninoptimaal een optimaal functionerend functionerend filtersysteem filtersysteem en beperking en beperking van onverwachte van onverwachte stilstand. stilstand. Minervaweg 99 8239 DL Minervaweg Minervaweg 99Lelystad 99 8239 DL Lelystad 8239 DL Lelystad

t +31 (0)88 88 77 111 info@nedfilter.nl www.nedfilter.nl t +31t (0)88 +31 (0)88 88 77 88 11177 111 info@nedfilter.nl info@nedfilter.nl www.nedfilter.nl www.nedfilter.nl

TOTAALOPLOSSINGEN OP MAAT VOOR UW STOFPROBLEEM

Werktafel - Luchtdouchecabine - Ontstoffingsinstallatie

Keller Lufttechnik Benelux Oude Kassei 16 B-8791 Waregem

info@keller.be T.+32 56 67 10 10

www.keller.be www.kellernederland.nl

A A

company

A company company


Stofbestrijding

Noviteiten in nevelkanonnen MB Dustcontrol BV, specialist in stofbestrijding, ontwikkelt voortdurend haar leveringsprogramma. Dit heeft geleid tot de introductie van een aantal nieuwe nevelkanonnen voor de bestrijding van stofontwikkeling.

M

B Dustcontrol BV in Voorschoten richt zich op de bestrijding en beheersing van stofontwikkeling in diverse industriële sectoren. Hierbij probeert de jonge onderneming in samenspraak met de klant tot de meest optimale oplossing te komen. Ook als dit betekent dat een installatie op maat moet worden gebouwd. Zo is voor de firma Dirix Elsloo uit Elsloo een SprayCannon nevelkanon uitgevoerd met een stroomgroep en generator en een verstelbare lichtmast, alles gemonteerd op een stalen onderframe voorzien van hijsogen en palletvork-openingen. Self supporting Daarnaast houdt MB Dustcontrol zich voortdurend bezig met de vernieuwing van haar leveringsprogramma. Aanleiding daarvoor is de toenemende vraag naar zelfvoorzienende nevelkanonnen. Men wil machines die zijn uitgevoerd met

Afb. 2 Een SprayCannon nevelkanon met een verstelbare lichtmast

32 33 32_mbdustcontrol.indd 32

Afb. 1 SprayCannon 15SS ‘self supporting’

een watertank en stroomgroep, al dan niet voorzien van aanhanger. Dit heeft geresulteerd in het ontwikkelen van een complete serie ‘self supporting’-uitvoeringen die inmiddels met succes in de markt zijn geïntroduceerd. De totale reeks nieuwe machines: • SprayCannon 10/15 • SprayCannon 15 self supporting • SprayCannon 35 self supporting met hydraulisch verstelbare mast • SprayCannon 25/35 wand- of plafondmontage • SprayCannon 45 self supporting SprayCannon 15 Met de introductie van deze machines claimt MB Dustcontrol BV over de grootste serie nevelkanonnen ter wereld te beschikken, waarmee elke stofontwikkeling kan worden bestreden. Zo is SprayCannon 15 behalve voor stofbestrijding ook geschikt voor wegbewatering en bodemsanering. Deze installatie op een RDWgekeurde aanhanger heeft een 1.150 liter watertank en een 4 kVA generator. Standaard is de machine voorzien van een manuele horizontale en verticale hoekverstelling alsmede een droogloopbeveiliging. Optioneel is deze installatie uit te voeren met wegbewatering. Middels een

simpele bediening kan worden geschakeld tussen wegbewatering en aansturing nevelkanon. De SprayCannon 15SS kan 4 uur autonoom werken en vernevelt over een afstand tot 15 meter (windstil gemeten). Internationaal Om aan de groeiende internationale vraag te kunnen blijven beantwoorden is MB Dustcontrol BV op zoek naar distributeurs die de stofbestrijdingsinstallaties kunnen verkopen, verhuren en onderhouden. Inmiddels zijn in diverse Europese landen en daarbuiten agenten aangesteld: • Groot Brittannië; GARIC ltd • Zwitserland/Duitsland; IMTECO GmbH • Duitsland; BERBEE GmbH • Frankrijk; RDS France • België; HYDOR bvba • Midden-Oosten: Nehmeh Vakbeurzen MB Dustcontrol nam onlangs deel aan Intermat (FR) en bauma (D). Voor 2016 staan nog de volgende vakbeurzen op de agenda: IFAT (mei, München), TKD (juni, Barneveld), Hillhead (juni, UK), Recycling (oktober, Gorinchem). BULK Jos Verleg

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

22-04-16 13:16


VERLENG STANDTIJD EN VERHOOG RENDEMENT VOORRAADHOUDEND EN SNELLE LEVERING

KENNISLEVERANCIER VAN BEDRIJFSZEKERE COMPONENTEN VOOR DE BULK- EN PROCESINDUSTRIE

 Componenten voor elevatoren  ATEX bewakingssystemen  Slijtvaste polyurethaan bekleding  Transportbanden en componenten  Componenten voor zeefinstallaties  Montage, engineering en advies

Solid partners for powder and bulk handling components The Netherlands | T +3115 369 54 44 | info@mullerbeltex.com | www.mullerbeltex.com

“Excellence in dust suppression solutions”

C-Force® stofbestrijdingsproducten • • • • • • • • •

Stofreductie Langdurig effect Watervasthoudend of waterafstotend Behoudt werking ook na regenval Milieuvriendelijk Beschermt tegen liquefactie Eenvoudig te gebruiken Draagt bij aan een gezondere leef- en werkomgeving Geschikt voor zowel soft commodities als voor hard commodities

INSTRAL B.V. | Platinastraat 33 | 8211 AR Lelystad |+31 320 415 591 | contact@instral.com | www.instral.com


Wet- en regelgeving

Voedselveiligheid en gezond verstand Uit materialen die in procesinstallaties worden toegepast, kunnen ongewenste stoffen naar voedingsmiddelen migreren. De ‘plastic regulation’ EU 10/2011 dient ertoe deze migratie te beperken. Maar om de voedselveiligheid in de Europese Unie op een nog hoger plan te brengen, is ook gezond verstand nodig.

Afb. 1 Inkijkje in een filterkast met filterslangen

D

e Europese regelgeving voor materialen die in contact komen met voedingsmiddelen was initieel gericht op verpakkingen. Van daaruit is de regelgeving uitgebreid naar alle situaties waarbij sprake kan zijn van contact tussen materialen en voedingsmiddelen. De Europese norm EU 1935/2004 is een zogeheten ‘framework regulation’ die de gehele productieketen beschouwt; vanaf de grondstoffen tot en met het verpakte artikel in de schappen van de supermarkt. Daarbij besteedt de norm de nodige

34-35_lampe.indd 34

aandacht aan de machines en installaties voor de verwerking van die grondstoffen en producten, zoals mengers, transportsystemen, stoffilters en verpakkingsmachines. De eisen die aan deze apparatuur worden gesteld, hebben weer de nodige gevolgen voor de wijze waarop machine-bouwers hun installaties fabriceren. En last but not least: ook alle mensen die in deze productieketen een rol spelen, hebben een verantwoordelijkheid om zorg te dragen voor de hygiëne van productieprocessen.

Verantwoorde materialen Het is niet te vermijden dat we dagelijks in aanraking komen met legio ziektekiemen en schadelijke stoffen. Tegen vele daarvan zijn we opgewassen, mits we voldoende gezond zijn en/of de vereiste voorzorgsmaatregelen in acht nemen. Maar ook al lopen we als dragers zelf geen risico’s, het kan gebeuren dat wij ziektekiemen direct of indirect aan kwetsbare groepen overdragen. Zo kunnen we ongewild voedingsmiddelen besmetten, waardoor ouderen, baby’s of ondervoeden die deze producten gebruiken, wél ziek worden. Het is dan niet ondenkbaar dat heftige allergische reacties of zelfs levensbedreigende situaties optreden. Kortom: regelgeving op het gebied van hygiënische productieprocessen met verantwoorde materialen is zeker zinnig. Het is aan de directies van alle bedrijven in de voedingsketen om hierin hun aandeel te nemen en bij te dragen aan een maximale voedselveiligheid. Zij dienen zich daarbij niet alleen op de eigen onderneming te richten, maar ook op de rol van hun bedrijf en producten in de hele keten. Migratie Vanuit de framework regulation 1935/2004 is de ‘plastic regulation’ EU 10/2011 ontstaan, die zich richt op de rol van kunststoffen. EU 10/2011 gaat specifiek in op circa 900 verbindingen van de in totaal meer dan 6.000 mogelijke monomeren, toevoegingen, kleurmiddelen, bindmiddelen en andere stoffen die worden toegepast in verpakkingen, containers, keuken-uitrustingen en procesinstallaties voor voedingsmiddelen. De norm let er met name op of vanuit deze verbindingen stoffen naar voedingsmiddelen kunnen migreren. Om hierbij te komen tot acceptabele situaties wordt gebruik gemaakt van ‘risico-management’. Dit is een gereedschap om het gezondheidsrisico van een bepaalde stof te bepalen. De omvang van het risico wordt bepaald door de kans van een migratie, en het

22-04-16 13:16


mogelijke effect van zo’n migratie op de consument. Positieve lijst De plastic regulation EU 10/2011 laat een zogenaamde positieve lijst zien van monomeren en additieven. In deze lijst ontbreken onder meer de kleurstoffen, oplosmiddelen en polymerisatie-hulpmiddelen. Hiervoor geldt EU 1935/2004. Daarnaast bestaan ‘negatieve lijsten’ van gevaarlijke stoffen die vallen onder de REACH Verordening (EG) 1907/2006. Als een materiaal op de positieve lijst voorkomt, is het van belang om vast te stellen of het voor een bepaalde toepassing mag worden ingezet. Hiertoe zijn metingen nodig die door testinstituten kunnen worden uitgevoerd. Het gaat dan om de bepaling van de Overall Migration Limit (OML), de Specific Migration Limit (SML) in combinatie met Maximum Permitted Quantity (QMA). De QMA wordt weer uit EU 10/2011 afgeleid. Voor het testen van het materiaal kan worden gekozen uit zes simulanten, afhankelijk van de voedsel-

Afb. 2 Filterzakken op basis van een foodgrade naaldvilt

toepassing. Een positief testrapport betekent dat het materiaal mag worden toegepast, maar zegt nog niets over het hiermee samengestelde product! In de loop van dit jaar wordt een EU ‘guidance’ verwacht die meer duidelijkheid zal geven in situaties waar EU 10/2011 niet in voorziet. Declaration of Compliance In het algemeen dienen alle materialen en producten die worden vervaardigd ten behoeve van de voedingsmiddelenindustrie te worden vergezeld van een ‘Declaration of Compliance’ (DOC). Veel bedrijven zijn nog niet zover dat ze een goed onderbouwde verklaring kunnen overleggen. Daarvoor is vaak nog allerlei onderzoek nodig. Een groot knelpunt daarbij is de ketenaansprakelijkheid. Afnemers mogen verwachten dat de leveranciers

hun zaken goed op orde hebben, maar die laatste zijn weer afhankelijk van hún toeleveranciers. Gezond verstand Om de voedselveiligheid op een zo hoog mogelijk niveau te brengen, is op de eerste plaats gezond verstand nodig. Vanuit dit uitgangspunt wordt ook invulling gegeven aan de praktijk van een hygiënisch productieproces, ofwel ‘Good Manufacturing Practice (GMP). Ook dient een bedrijf een doordacht beleid te hebben op het gebied van traceerbaarheid. Van belang is verder dat het eigen kwaliteitsmanagementsysteem is gecertificeerd (ISO 9001:2015). BULK Quintus J. Lampe, Lampe Technical Textiles

Lampe Technical Textiles Lampe Technical Textiles heeft zich, met ruim 140 jaar ervaring in textiel, gespecialiseerd in filterzakken, flexibele verbindingen, zeven, trommelfilterdoeken, filter- en viltbanden en beladingsbalgen en luchtverdeelsystemen voor met name de voedingsmiddelenindustrie en farmacie. Eind volgend jaar zullen de onderneming en haar producten volledig zijn gecertificeerd. Het productieproces voldoet zelfs aan nog hogere eisen. Een textiel-materiaal kan immers volgens de regelgeving wel ‘foodgrade’ zijn, maar het hieruit gefabriceerde filter zou in de toepassing bij de klant nog vezels kunnen loslaten. Dat risico bestaat overigens niet alleen bij een onvolkomen productieproces maar ook als het filter bijvoorbeeld te laat wordt vervangen. Om die reden bepaalt Lampe Technical Textiles in nauw overleg met haar afnemers de meest optimale oplossing om de migratie van textielvezels te minimaliseren en daardoor aan de voedselveiligheid een maximale bijdrage te leveren. Afb. 3 Stofophopingen aan de ‘vuile’ zijde van het filter

S TO F B E st r i j di n g mei 2 016

34-35_lampe.indd 35

34

35 22-04-16 13:16


Explosieveiligheid

Veiligheid met elektrostatische aarding ATHEX Industrial Suppliers biedt een uniek aanbod van producten en diensten, gericht op zowel industriële als explosiegevaarlijke omgevingen. Het uitgebreide pakket Atexproducten omvat onder meer aardingssystemen voor de afvoer van statische elektriciteit, tankappendages en elektrische verwarmingstechnieken.

S

inds haar oprichting maakt ATHEX bvba in Zandhoven (België) deel uit van het wereldwijde Channel Partners-netwerk van Newson Gale, specialist in elektrostatische aardingen. Newson Gale, gevestigd in Nottingham (UK), bedient via ATHEX de gehele Benelux-markt met topkwaliteit producten voor de afvoer van statische elektriciteit. Deze producten voldoen aan de jongste en strengste richtlijnen op dit gebied. De aardingssystemen worden toegepast in een scala van industriële sectoren waar licht ontvlambare en brandbare stoffen of explosieve atmosferen voorkomen.

Elektrostatische aarding In essentie is ‘elektrostatische aarding’ het aanbrengen van een elektrisch geleidende verbinding met een zeer lage weerstandswaarde tussen een object en de algemene massa van de aarde. Het object is dan gevrijwaard van elektrostatische oplading. De verbinding met de aarde wordt gerealiseerd met speciaal hiervoor vervaardigde pinnen, of ingegraven gebouwstructuren. Deze elementen worden verbonden met aardpunten op de werkvloer, die dan gelden als ‘geverifieerde aarde’. Wet- en regelgeving schrijven voor om deze aardpunten voor ge-

Afb. 1 Het Newson Gale aardingscontrolesysteem aardt en controleert metalen onderdelen naar 10 Ohm

36-37_athex.indd 36

bruik, en op regelmatige basis, te testen op hun goede verbinding naar de aarde. Er zijn aardingssystemen die zelf controleren of objecten inderdaad met de massa van de aarde zijn verbonden, en niet slechts met een koperen aardingsstrip. Procesinstallaties Gezien de aard van poeders dient men bedacht te zijn op het risico van elektrostatische oplading, met name in procesinstallaties. Vaak zijn deze installaties, zoals maalmolens, mengers en transportsystemen, op elkaar aangesloten. In elk van deze installaties kan elektrostatische oplading plaatsvinden. Om het hele proces te aarden, worden in de praktijk de individuele installaties met koperen verbindingsstrips doorgelust en aan een aardpunt verbonden. Deze werkwijze brengt de nodige risico’s met zich mee. Het doorlussen vindt namelijk plaats op specifieke onderdelen of oppervlakken van installaties. Dit kan ertoe leiden dat een controlesysteem een goede aardverbinding constateert, terwijl zich in de proces­ lijn nog steeds geïsoleerde componenten bevinden. Met alle risico’s van dien. In de praktijk blijkt voorts dat regelmatige demontage van apparatuur voor reiniging of onderhoud soms ten koste gaat van de kwaliteit van de aardingsverbindingen. Daarnaast kunnen aardingsverbindingen letterlijk verbreken als gevolg van vibraties en corrosie van apparatuur. Voor een veilig proces is het daarom noodzakelijk om ervoor te zorgen dat geen enkel onderdeel van de installaties in feite geïsoleerd staat opgesteld. Aardingssysteem De meest effectieve en veilige manier om de opbouw van statische elektriciteit in procesinstallaties te voorkomen, is de toepassing van een aardingssysteem dat de verbinding met de aarde controleert en bij gebreken een alarm afgeeft. De meeste van deze systemen zijn ook in

22-04-16 13:17


Elektrostatische ontsteking Bij het transport en de opslag van poeders kunnen als gevolg van tribo-elektrische fenomenen elektrostatische ladingen ontstaan. Deze ladingen worden opgebouwd in de poeders zelf, maar ook in de transport- en opslagsystemen die met de poeders in contact staan. De elektrostatische energie is al snel groot genoeg om een vonk te veroorzaken die een explosief stof/lucht-mengsel kan ontsteken. Dat is zeker het geval als zich in het mengsel organische oplosmiddelen bevinden. De MIE (minimale ontstekingsenergie) van deze dampen is namelijk erg laag. Een ontbranding van deze dampen kan dan aanleiding geven tot een stofdeflagratie. Indien echter de procesapparatuur voldoende is geaard, bestaat geen risico dat zich hierin elektrostatische lading opbouwt.

staat om bij onvoldoende aarding een proces stil te leggen, om verdere opbouw van elektrostatische lading te voorkomen. Conventionele systemen controleren slechts één verbinding. Dit betekent meestal dat meerdere systemen benodigd zijn, waardoor de investering hoog kan oplopen. Earth-Rite Multipoint-systeem Het Earth-Rite Multipoint-systeem van Newson Gale is onlangs vernieuwd, waardoor men nu kan beschikken over een innovatief 8-in-1 aardingssysteem. Met dit Earth-Rite Multipoint II-systeem kan men tot 8 individuele, geïsoleerde onderdelen gelijktijdig bewaken. Elk kanaal doet een aparte weerstandscontrole van het gehele aardingscircuit van 10 Ohm of lager, overeenkomstig de richtlijnen CLC/TR 60079-32-1 en NFPA77. Het vernieuwde aardingssysteem met een continue zelfcontrole is compacter geworden en eenvoudiger te bekabelen. Tot de standaarduitrusting behoren nu ook vrijgave-contacten per kanaal en twee instelbare gezamenlijke contacten.

Bond-Rite Remote EP Op locaties waar geen terugkoppeling naar het proces nodig is, en een visuele indicatie volstaat, biedt het Bond-Rite Remote EP-systeem een interessante oplossing. Hierbij worden meerdere aardingssystemen, met een duidelijk te onderscheiden meetcircuit, gekoppeld aan één voeding. Deze mogelijkheid is specifiek ontwikkeld voor situaties waar veel aardingsklemmen nodig zijn voor losse onderdelen (zoals vaten). Earth-Rite FIBC Ook bigbags type C moeten worden geaard, waarbij veelal een aardingscontrole is vereist. Het is hierbij belangrijk om niet enkel de goede verbinding met de aarde te verifiëren, maar ook een kwaliteitscontrole van de bigbag zelf uit te voeren. De Earth-Rite FIBC systemen controleren de weerstand van de gehele bigbag en verzekeren dat de elektrisch geleidende onderdelen van de zak in staat zijn om elektrostatische ladingen te geleiden naar de aarde. Volgens de IEC 60079-32, IEC 61340-4-4

Afb. 2 Het Earth-Rite Multipoint II-systeem controleert de aarding van verschillende onderdelen van een afzakinstallatie voor poeders

en NFPA77 moet tijdens het vullen en ledigen de gehele bigbag, inclusief de aardverbinding, worden doorgemeten naar de aanbevolen maximum weerstand van 107 Ohm. Een duidelijke LED indicatie meldt de status van de verbinding aan de gebruiker. Processen kunnen automatisch worden onderbroken door de geïntegreerde vrijgavecontacten. Voor gebruikers die nog steeds de CLC/TR 50404 volgen, die in mei 2015 in de IEC 60079-32 is opgegaan, is er ook een mogelijkheid om een Earth-Rite FIBC te leveren met een bovengrens van 108 Ohm. BULK

ATHEX bvba Vierselbaan 40 unit 10 2240 Zandhoven, België

Afb. 3 Het Earth-Rite Multipoint II-systeem voor verschillende onderdelen van een wervelbeddroger

Afb. 4 Earth-Rite FIBC voor de aardingscontrole en kwaliteitsmeting van bigbags type C

T +32 (0)3 653 21 82 F +32 (0)3 653 21 61 E info@athex.eu I www.athex.eu

S TO F B E st r i j d ing m ei 2 016

36-37_athex.indd 37

36

37 22-04-16 13:17


Bedrijfsreportage

Nederman stofafzuiging bij Xella Kalkzandsteenfabriek Rijsbergen Xella Kalkzandsteenfabriek Rijsbergen gebruikt sinds februari 2016 een stofafzuiginstal-

schikt over een eigen installatiedienst en ook de service in eigen beheer uitvoert.

latie die is geleverd door Nederman Nederland BV in Amersfoort. De arbeidsomstandigheden bij Xella zijn hierdoor verbeterd, de slijtage aan installaties is verminderd en er wordt materiaal teruggewonnen.

D

at bij de productie van kalkzandsteen veel stof vrijkomt, laat zich makkelijk indenken. De vraag is hoe dit stof efficiënt kan worden opgevangen en verwijderd. Bij Xella Kalkzandsteenfabriek Rijsbergen in Huizen is deze vraag beantwoord met de aanschaf van een afzuiginstallatie van Nederman. Wie door de fabriek loopt, ziet nog wel stof liggen. Maar het is veel en veel minder dan vroeger. Voordat de Nederman afzuiginstallatie in bedrijf werd genomen, lagen overal bergen stof. En waren mensen permanent bezig om het stof op te scheppen, bij elkaar te vegen, met kruiwagens af te voeren en op transportbanden te storten. Dat was

Afb. 1 De cycloon scheidt stof af en stort het terug op de transportband

38-39_nedermann.indd 38

zwaar en lastig werk, hoewel het stof niet gevaarlijk is voor de gezondheid. Het bevat namelijk vrijwel geen (kankerverwekkend) kwarts. Mengen en persen Het stof komt vrij tijdens verschillende fasen in het productieproces, zoals bij het mengen van kalk en zand, het persen van de blokken kalkzandsteen, bij de twee elevatoren en bij veel bandtransporteurs. Vroeger lagen bij al deze installaties hopen stof. Xella wilde daar een eind aan maken. De zoektocht naar een goede leverancier en dito installatie werd gestart. De keus viel op Nederman, dat over goede referenties beschikt als het gaat om stofafzuiging bij de productie van steenachtige bouwmaterialen. Doorslaggevend voor Xella was onder meer dat Nederman op zeer korte termijn, namelijk in slechts twee dagen, een compleet uitgewerkt voorstel kon tonen. Voorts dat alle onderdelen in eigen fabrieken worden gefabriceerd en dat Nederman be-

Vacuümpomp “De kern van de stofafzuiginstallatie is een Nederman Flexpak 800 vacuümpomp”, legt Johan Keetbaas uit. Hij is accountmanager bij Nederman. “Deze pomp kan een vacuüm van -35 kiloPascal genereren. Het vermogen wordt met behulp van een frequentieregelaar automatisch aangepast aan de gevraagde afzuigcapaciteit. Deze bedraagt maximaal 1.000 m3/uur. Zo kunnen vijf afzuigpunten tegelijk worden bediend met ieder een debiet van 150 tot 200 m3/uur. Het vermogen van de installatie bedraagt 18,5 kW.” Afzuigpunten Door de hele fabriek zijn afzuigpunten aangebracht. Hierop kunnen slangen van maximaal 20 meter lengte worden aangesloten. Het opzuigen gebeurt met een vloerzuigset voor het reinigen van de vloeren of met een bulkzuiger voor het opzuigen van grote hoeveelheden stof. Via een buizenstelsel wordt het stof naar een cycloon gevoerd. Cycloon “De rechte stukken van het buizenstelsel zijn uitgevoerd als dikwandige gegalvaniseerde pijpen. De bochten zijn gemaakt

Kalkzandsteenproductie in Huizen De productie van kalkzandsteen in Huizen gaat terug tot 1926. De fabriek werd gevestigd naast een zandwinning. Het hoofdbestanddeel van kalkzandsteen is zand (92%). Daarnaast is ongebluste kalk (7%) en water (1%) nodig. De fabriek gebruikt wekelijks gemiddeld 1.500 kuub zand. Dat is tegenwoordig afkomstig uit het nabijgelegen Gooimeer. Xella produceert in Huizen handzame blokken kalkzandsteen met de merknaam Silka. Wekelijks gaat het om zo’n 2.000 ton. Het bedrijf heeft in Nederland ook kalkzandsteenfabrieken in Echt, Hillegom en Liessel. Daar is de productie van grote elementen ondergebracht, die vaak op maat worden gemaakt voor een bepaald bouwproject. Xella is een multinational die ook diverse soorten bouwproducten maakt van cellenbeton onder de merknamen Hebel, Ytong en Ytong Multipor.

25-04-16 09:16


Afb. 2 Naast de vacuümpomp (rechts) staat een filtereenheid

Afb. 3 Blokken kalkzandsteen worden geperst en vervolgens gehard in een autoclaaf

van slijtvaste, flexibele slangen”, legt Keetbaas uit. “De trilling van de slangen voorkomt dat stof in de bochten blijft liggen en zich hierin ophoopt.” In de cycloon worden stofdeeltjes met een grootte van meer dan 6 micron afgescheiden. Deze deeltjes vallen in de cycloon naar beneden. Ze belanden op een klep. Als er een bepaald gewicht op de klep ligt, gaat deze open en valt het stof op een transportband. Het materiaal wordt vervolgens naar een silo gevoerd, waar het wordt opgeslagen voor hergebruik in het productieproces.

Filterunit Stof dat niet in de cycloon wordt afgescheiden, belandt in een Nederman Flexpak 800 slangenfilter. Deze filterunit, waarin de vacuümpomp is geïntegreerd, behoeft volgens Keetbaas weinig stof af te vangen. “Het volstaat om de stofbak eens in de twee maanden te legen.” De lucht die na het filteren wordt uitgeblazen, is vrijwel geheel stofvrij en kan zo de fabriek weer in. Helemaal stofvrij wordt een kalkzandsteenfabriek natuurlijk nooit. Maar de werknemers van Xella zijn tevreden met de nieuwe toestand.

Rendement Xella heeft vooral in de ontstoffingsinstallatie geïnvesteerd om de arbeidsomstandigheden te verbeteren. In die opzet is men geslaagd. In financiëel opzicht is het rendement lastiger aan te tonen, hoewel er wel degelijk ook geldelijke voordelen zijn behaald. Niet alleen wordt materiaal teruggewonnen, maar ook de slijtage van installaties neemt af. Het zeer abrasieve stof leidde namelijk tot overmatige slijtage van draaiende delen. De verwachting is dan ook dat de onderhoudskosten zullen dalen. BULK Jan van den Berg

Nederman Nederman is een Zweedse fabrikant van filterinstallaties voor de afscheiding van stoffen en dampen, vooral in de zware industrie. In Nederland is Nederman sterk op het gebied van filterinstallaties voor energiecentrales, de voedingsmiddelenindustrie, de chemie en de metaal. Maar men levert ook installaties aan overslagbedrijven en de betonsector. Zo zijn projecten gerealiseerd bij Kijlstra Beton in Drachten en bij Vebo Beton & Staal in Bunschoten. Afb. 4 Per week wordt gemiddeld 1.500 kubieke meter zand verwerkt

S TO F B E str i j d i n g m e i 2 016

38-39_nedermann.indd 39

38

39 25-04-16 09:16


Installatietechniek

Veel energie te besparen bij ontstoffen Ontstoffingsinstallaties behoren tot de grootste energieverbruikers binnen een bedrijf. Kris Devidt van Typhoon in Beveren-Leie (B) spreekt zelfs van ‘ware energievreters’. Alle reden dus om aandacht te besteden aan de efficiëntie van ontstoffingsprocessen. “Om op dat punt de beste resultaten te bereiken moet dan wel naar het totale concept worden gekeken”, is zijn aanbeveling.

K

ris Devidt, mede-directeur en -eigenaar van luchtbehandelingsspecialist Typhoon, vindt dat bij het optimaliseren van ontstoffingsinstallaties de aandacht zich nog vaak te eenzijdig richt op bepaalde details: “Men kijkt wel naar de efficiëntie van de motoren en ventilatoren, maar daar stopt het meestal mee. Er zijn echter veel meer aspecten die een rol spelen bij het energieverbruik.” Hij pleit er dan ook voor om de ontstoffingsinstallatie als een totaalconcept te benaderen, direct vanaf de ontwerpfase. Dan kan men van meet af aan rekening houden met de invloed van alle componenten, inclusief filters en leidingwerk. De winst die dan kan worden behaald, is volgens hem vele malen groter dan wanneer de focus zich beperkt tot motoren en ventilatoren.

Een van de eerste beslissingen waar een ontwerper mee te maken krijgt, is de keuze voor een onderdruk- of overdruksysteem. Als de situatie het toelaat, heeft Devidt nadrukkelijk een voorkeur voor onderdruk: “In dat geval kun je gebruik maken van een radiale ventilator met gesloten turbine. Die biedt een hoger rendement dan een variant met open turbine.” Dimensionering De juiste dimensionering van een filterinstallatie is van cruciaal belang. Als het filter te klein is, wordt bij een gegeven debiet de drukval te groot en zal bovendien het reinigingssysteem vaker moeten inschakelen. Dat betekent een hoger elektrisch verbruik (wegens de hogere drukval) en een hoger persluchtverbruik (wegens de frequentere reiniging).

Afb. 1 Een ontstoffingsinstallatie bij Aveve waarvoor een belangrijke energiebesparing is gerealiseerd

40-41_typhoon.indd 40

De afstand tussen de individuele filters moet voldoende groot zijn zodat de luchtstroom ongestoord zijn weg vindt en geen onnodige drukverliezen in het systeem optreden. Volgens Devidt is het ook belangrijk dat er sprake is van een neerwaartse beweging van de vervuilde lucht: “De stofdeeltjes op het filter vallen dan sneller omlaag en worden niet weer meegenomen door een opwaartse stroom.” Filters Een ander belangrijk punt is de juiste keuze van het type ontstoffingsfilter. “We zien in de praktijk dat veel filters verkeerd worden gebruikt”, stelt Devidt vast. “Soms is uit een catalogus een filter gekozen dat niet goed aansluit op de specifieke toepassing, maar het komt ook voor dat de toepassing in de loop van de tijd is gewijzigd.” Typhoon maakt het meest gebruik van mouwenfilters omdat deze qua hoeveelheid en de aard van het af te vangen stof het minst kritisch zijn. Maar in specifieke situaties loont het zeker om te kijken of mappenfilters of patronenfilters voordelen kunnen bieden. Leidingwerk Bij grotere materiaalstromen is een voorafscheiding via (bijvoorbeeld) een cycloon onvermijdelijk, maar anders heeft het de voorkeur om de materiaalstromen rechtstreeks naar het filtersysteem te leiden. Het filtersysteem moet in ieder geval zo dicht mogelijk bij de procesinstallatie worden geplaatst, zodat de efficiëntie- en energieverliezen in het leidingwerk zo klein mogelijk zijn. Ook hier geldt dat een juiste dimensionering van belang is. “Grote bochtradii zijn gunstig omdat die minder weerstand bieden tegen de luchtstroming”, legt Devidt uit. “T-stukken zijn om die reden uit den boze. Leidingdelen kunnen het beste worden aangekoppeld onder een hoek van maximaal 30º. De binnenwand van leidingen dient zo glad

25-04-16 12:00


mogelijk te zijn. Omdat felsnaden problemen geven, moeten die zoveel mogelijk worden vermeden.” Radiale ventilatoren Typhoon ontwikkelt en produceert zelf een grote reeks ventilatoren met debieten van 500 tot 300.000 m3/uur en drukken van 500 tot 20.000 Pa. Als het gaat om ventilatoren, is volgens product engineer Bert Galle de beste keus een radiale uitvoering met een gesloten turbine: “In dat geval kan met onderdruk worden gewerkt en dat is het meest energie-efficiënt. De grootste winst wordt bereikt wanneer de turbines worden uitgevoerd met achterwaarts gebogen schoepen.” Wat de aandrijving van de ventilatoren betreft, is een directe aandrijving de meest efficiënte oplossing. Deze komen echter volgens Galle alleen in aanmerking wanneer de krachten niet te groot zijn: “Bij grotere formaten schoepenwielen en hogere toerentallen hebben de meer robuuste koppelaandrijvingen onze voorkeur. Dat geldt ook wanneer het aantal bedrijfsuren hoog is. De betrouwbaarheid van het proces weegt dan zwaar en dat vraagt om een robuuste aandrijving.” Riemenaandrijvingen worden vanwege hun verliezen over de riemen (meer dan 5 procent) veel minder toegepast. Esmads-project Typhoon was als vakspecialist een van de deelnemers aan het Esmads-project aan de campus van Universiteit Gent in Kortrijk, waarbij Esmads staat voor ‘Efficiëntieverhoging van snelheidsgeregelde motoraangedreven systemen’. Een praktijkcase bij Aveve (producent van diervoeders en andere agrarische producten) leerde dat door de vervanging van de oude ventilator het verbruikte vermogen kon worden teruggebracht van 9 naar 6 kWh. Tijdens deze case werd tevens de asynchrone IE3-motor vervangen door een synchrone RM IE4-motor, wat een bescheiden winst in het energieverbruik bleek op te leveren van circa één procent. Het onderstreept de boodschap dat de grootste winst wordt bereikt wanneer naar het totaalconcept van een ontstoffingsinstallatie wordt gekeken. “Bij een verkeerd concept en onjuiste dimensio-

Afb. 2 Een door Typhoon geplaatste ventilator met koppeling

nering kan het energieverbruik zo stijgen met 20 procent of meer. Dat is niet meer te compenseren door de beste motoren en ventilatoren te kiezen”, besluit Devidt.

“Voor het beste resultaat is een totaalaanpak nodig.” BULK Jan Oonk

Inspecties verbeteren efficiëntie filterinstallaties Bij steeds meer klanten voert Typhoon periodieke inspecties uit in het kader van het onderhoud en de optimalisering van filterinstallaties. Uit deze inspecties vloeien vaak verbetervoorstellen voort met betrekking tot de afregeling van reinigingssystemen en luchtsnelheden. Deze leiden tot maatregelen die niet alleen een hogere bedrijfszekerheid bieden, maar ook de energie-efficiëntie van de installatie verbeteren.

S TO F B E st r i j di n g m ei 2 016

40-41_typhoon.indd 41

40

41 25-04-16 12:00


Explosieveiligheid

WarnEx smeuldetectiesysteem voorkomt brand en explosie Het WarnEx smeuldetectiesysteem van Fike Europe is een beveiligingssysteem dat het smeulen van een product of grondstof in een droger of silo tijdig kan detecteren en vervolgens onderdrukken. Hiermee kan een brand of explosie worden voorkomen.

S

meulend materiaal is een beruchte oorzaak van brand en stofexplosies, met name bij installaties voor de verwerking en opslag van brandbare stortgoederen. Het is daarom vanzelfsprekend dat voor deze processen maatregelen worden getroffen om calamiteiten te voorkomen. Het nemen van alleen preventieve maatregelen is echter onder geen enkele omstandigheid voldoende. In alle gevallen zijn bij de verwerking van brandbare stortgoederen ook maatregelen nodig die een escalatie van een beginnende brand voorkomen of de gevolgen van een brand of explosie zoveel mogelijk beperken. Drogers en silo’s In drogers en silo’s is smeulend materiaal de meest voorkomende ontstekingsbron. Maar ook in maalmolens vormt smeulend materiaal een risico. Zo komen in maal-

molens van kolencentrales steeds vaker branden en explosies voor. Dit heeft te maken met het feit dat in deze centrales, behalve kolen, in toenemende mate ook biomassa (zoals houtpellets) wordt bijgestookt. Dit hout kan als gevolg van de wrijvingswarmte die bij het malen ontstaat, gaan smeulen. Vroeg stadium Om branden en explosies te voorkomen is het van essentieel belang om de aanwezigheid van smeulend materiaal in een procesinstallatie in een zo vroeg mogelijk stadium te detecteren. Hiertoe heeft Fike Europe het beveiligingssysteem WarnEx ontwikkeld. Kenmerkend voor dit systeem is dat het bij een beginnende smeulbrand snel de aanwezigheid van koolmonoxide (CO) vaststelt. Dit is een gas dat zich vormt bij de langzame, vlamloze verbranding van producten en grondstoffen.

Bij de bron De bemonsteringspunten en detectoren van WarnEx worden op de meest kritische punten in een procesinstallatie geplaatst, dichtbij de mogelijke bronnen van een smeulbrand. De detectie bij de bron voorkomt de toepassing van lange aanzuigleidingen. De responstijden zijn daarom kort en bovendien bestaat er zo geen risico van verstoppingen of lekkages van de aanzuigleidingen. Bovendien treedt geen condensatie op als gevolg van wisselingen in luchtvochtigheid en omgevingstemperatuur. Systeemarchitectuur Dankzij de gecentraliseerde systeemarchitectuur van WarnEx kan gebruik worden gemaakt van meerdere sensoren. De sensoren werken op basis van een elektrochemisch detectiesysteem. De installatie- en onderhoudskosten van het Atexgecertificeerde WarnEx-systeem zijn relatief laag. In de Fike Academy bij Fike Europe in Herentals (België) is voor demonstratie-doeleinden een volledig werkend Warnex-systeem opgesteld. BULK Jos Verleg

Over Fike Europe Fike Europe, met de zetel in Herentals (België), realiseert met 160 personen een omzet van 35 miljoen euro per jaar. Vorig jaar heeft Fike in haar nieuw gebouwde hoofdkantoor de Fike Academy opgericht. De Fike Academy is een kenniscentrum voor industriële stofexplosie- en overdrukbeveiliging. Naast het Europese hoofdkantoor in Herentals (tevens een productielocatie) heeft Fike Europe zes commerciële filialen; in het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland, Spanje, Italië en Turkije. Fike Europe is de Europese tak van het Amerikaanse familiebedrijf Fike dat is gevestigd in Kansas City, Missouri (USA). Het WarnEx beveiligingssysteem detecteert het smeulen van een product

4243 42_fike.indd 42

S TO F B E st r i j d i n g m e i 2 016

22-04-16 13:17


INDUSTRIテ記E ONTSTOFFING & PNEUMATISCH TRANSPORT Engineering Ventilatoren Filters Afscheiders Pneumatisch transport Machinebouw Montage Automatisatie Turn-key projecten

LYSAIR = KWALITEIT SERVICE, KOSTENBESPAREND, ENERGIEZUINIG & CONFORM MEEST RECENTE WETGEVING

Vlasstraat 13 | B-8710 Sint-Baafs-Vijve T +32 56 60 58 84 | F +32 56 60 53 98 www.lysair.com | info@lysair.com


LDL Bulkhandling B.V. is gespecialiseerd in het ontwerpen, bouwen en onderhouden van installaties voor intern transport en opslag van droge stoffen. Siloâ&#x20AC;&#x2122;s, bunkers en trechters Transportschroeven Elevatoren Blaas- en zuigtransport Kettingtransporteurs Transportbanden Weeg- en doseersystemen Ontstoffing Componenten

ldl bulk handling b.V. Bonnetstraat 26 6718 XN Ede T +31 (0)318-576622 F +31 (0)318-576628

Engineering Fabricage Montage Onderhoud en Reparatie Service machinefabriek | silo- en transportsystemen | montage en service

ldl-bulkhandling.nl

Stofbestrijding 3 2016 lr pdf  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you