Issuu on Google+

01_Cover:01 02-11-11 12:47 Pagina 1

45e

Congres: “Hout Grondstof versus brandstof�

jaargang

-

November

2 0 11

-

nummer

7

Internationaal Congres voor Batterijen Recycling Thema overslagkranen IMOG: Afval is grondstof en energie


Maak nu voordelig kennis met RMB

En meld u aan voor de gratis nieuwsbrief!


Ruimte voor nieuwe mogelijkheden Jansen Recycling Groep is volop in beweging

Nijmegenstraat 3-17, 3087 CD Rotterdam, Postbus 59022, 3008 PA Rotterdam, The Netherlands Telefoon: +31 (0)10 - 491 13 70, Fax: +31 (0)10 – 429 81 08, info@jansengroep.nl , www.jansengroep.nl

In de wereld van de afvalrecycling zien wij ruimte. Ruimte voor nieuwe ontwikkelingen. Daar werken we keihard aan. In 2012 versterkt de Jansen Recycling Groep haar dienstverlening met nieuwe mogelijkheden. We houden u op de hoogte...

recycling van ferro en non-ferro materialen


03_Inhoud:03 02-11-11 10:28 Pagina 3

Directie Egbert van Hes, algemeen directeur Bouke Hoving, financieel directeur Gerbert Tiecken, uitgeefdirecteur Uitgever: Henk Meinen

Recycling www.recyclingmagazine.nl

benelux

Recycling Magazine Benelux verschijnt acht keer per jaar en is een uitgave van Eisma Industrialmedia Informaticaweg 3 c 7007 CP Doetinchem

magazine

Salesmanager: Cobie te Nijenhuis Redactie: Henk Meinen, hoofdredacteur Postbus 361, 7000 AJ Doetinchem www.mrb-uitgevers.nl tel.: +31 (0)314 38 40 61 e-mail: h.meinen@mrb-uitgevers.nl fax: +31 (0)314 38 44 04 Jolanda Visser-Hein, redactie-assistente/redacteur Vormgeving: ZeeDesign, Witmarsum Redactiecommissie: Hans Koning (FNOI),Hans Brak (VHT), Manfred Beck, Nanne Fioole (Westwoude Holding) Goitzen Meindertsma

inhoud

18 Van Bruchem Lou van Bruchem senior, een ouderwetse koopman van de eerste categorie, met een boeiend leven achter zich in de recyclingbranche,overleed dit jaar op 84 jarige leeftijd Het familiebedrijf L.H. van Bruchem BV wordt voortgezet door Hans en zijn kinderen en waarschijnlijk in de toekomst ook zijn kleinkinderen. Hans kijkt in ieder geval met vertrouwen naar de toekomst.

Vaste medewerkers: Jan Oonk (metalen), mr. drs. W. van Eijk (Recht en Regel) Advertenties: verkoop@recyclingmagazine.nl Donald de Bruin mobiel: +31 (0)653 73 73 13 e-mail: d.debruin@mrb-uitgevers.nl Traffic: Tel. +31 (0) 517 53 16 72 / Fax +31 (0) 517 53 18 10 E-mail: recycling@zeedesign.nl Marketing: Imke Hammerman Tel. +31 (0) 88 294 4760 E-mail: i.hammerman@eisma.nl Abonnementen: Abonneeservice Eisma Businessmedia Postbus 2238 5600 CE Eindhoven Tel: +31 (0) 88 226 6648 E-mail: abonnement@eisma.nl Abonnementsprijs 2011: Voor de Benelux: € 134,00 (excl. 6% btw). Overig buitenland: op aanvraag. Losse nummers: € 15 (excl. 6% btw) Er geldt een opzegtermijn van een maand voor het einde van de lopende abonnementsperiode. Bij niet tijdige opzegging wordt het abonnement automatisch met een jaar verlengd. Uitsluitend schriftelijke opzeggingen worden geaccepteerd. Bankrelatie Voor Nederland: Friesland Bank Rek.nr. 29.80.05.298 Voor België: Postcheque Brussel 000-0007463-91 Druk: Scholma Druk BV, Bedum

47 Lezerspoint Op dit moment is de oudpapierwereld redelijk fors in beweging. Na maanden van continue sterke vraag en hoge prijzen, wordt iedereen in een relatief kort tijdsbestek weer met de neus op de feiten gedrukt; oudpapierprijzen kunnen dus ook serieus gecorrigeerd worden! Deze ontwikkeling kan verregaande gevolgen hebben. Zoals zo vaak kunnen dit zowel positieve- als negatieve ontwikkelingen zijn.

64 Gerlasco De derde vertegenwoordiging is een feit. Na zeefbakken van Allu, mengbakken van Warzee toont nu ook Crush Master breekbakken vertrouwen in het bedrijf Gerlasco. Een hoogtepunt na heel wat tegenslag. Een gesprek met Gerco Oudshoorn over terugvechten en zegevieren.

en verder 4 Korte berichten 9 Agenda

voorpagina

10 Batterijen 14 IMOG 22 Houtcongres 28 Air Products 32 Hyundai

©Eisma Industrialmedia BV Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand, of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Uitgever en auteurs verklaren dat deze uitgave op zorgvuldige wijze en naar beste weten is samengesteld, evenwel kunnen uitgever en auteurs op geen enkele wijze instaan voor de juistheid of volledigheid van de informatie. Uitgever en auteurs aanvaarden dan ook geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard dan ook, die het gevolg is van handelingen of beslissingen die zijn gebaseerd op bedoelde informatie. Gebruikers van deze uitgave wordt met nadruk aangeraden deze informatie niet geïsoleerd te gebruiken, maar af te gaan op hun professionele kennis en ervaring en de te gebruiken om informatie te controleren. ISSN:0921-9773

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

34 Recycling 2011 38 Bollegraaf 42 Hitachi 48 H&G 53 Preview – Zeeafval 55 Column Ad Lansink/FHG-nieuws 56 Recht & regel 58 Marktanalyse Schroot 59 Marktanalyse Non Ferro 60 Marktanalyse Oud Papier 61 Marktanalyse Textiel

Pon Equipment Nederland Rondebeltweg 41 1329 BP Almere Tel:+31 (0)88 73 77 500 E-mail:equipment.nl@pon-cat.com Web:www.pon-cat.com

3


04-05-06-07-09_KB:04-09 02-11-11 10:30 Pagina 4

korte berichten

Etty Hillesum Lyceum eerste school met emballageautomaat

Green Deal Recycling

Het Vlier, onderdeel van het Etty Hillesum Lyceum, beschikt als eerste school in Nederland over een emballageautomaat voor blikjes, plastic flessen en limonadepakjes. De automaat wordt sinds een maand gebruikt en er zijn inmiddels 1.000 verpakkingen ingeleverd. Zodra scholieren een drankverpakking inleveren, start een loterijprogramma waarmee ze kortingsbonnen van een euro voor de kantine kunnen winnen. “Het is een beetje de mentaliteit van de jeugd dat ze denken dat ze alles van zich af kunnen gooien. Wij willen ze stimuleren door een kleine vergoeding te geven met die automaat, zodat ze zich bewust worden dat ze het kunnen weggooien op een verantwoorde manier en dat het ook verwerkt wordt op een verantwoorde manier”, aldus conciërge Harry Dekker. Behalve het afvalprobleem binnen de school, draagt een emballageautomaat ook bij aan het verminderen van zwerfafval op de zogenaamde snoeproutes in Deventer. Dat zijn de routes die middelbare scholieren afleggen van school naar huis of het winkelcentrum. Op deze routes ligt veel zwerfafval door drankverpakkingen, doordat er geen statiegeld bestaat op kleine flesjes, blikjes en tetrapakjes. Door een kleine vergoeding te bieden voor deze statiegeldloze drankverpakkingen, worden scholieren gestimuleerd om deze niet op straat te laten rondslingeren.

Brbs Recycling was op 3 oktober j.l. een van de ondertekenaars van een Green Deal. In een afspraak tussen Minister Maxime Verhagen van het Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I), staatssecretaris Atsma van het ministerie van Infrastructuur en Milieu en Jan Schuttenbeld voorzitter van Brbs Recycling zijn innovatieve, duurzame en energiebesparende ideeën van individuele leden van Brbs Recycling opgenomen en afspraken met de sector als geheel. De minister en staatssecretaris zien het economische belang van de recyclingsector en de te behalen milieudoelstelling. Het kabinet sloot die dag Green Deals met meerdere partijen in de Nederlandse samenleving. Dat betekent dat het Ministerie ‘aansprekende’ initiatieven steunt, daadwerkelijk met kennis en kunde. Maar ook wil het partijen met elkaar in contact brengen (regiefunctie), willen de minister en staatssecretaris belemmeringen wegnemen, bestaande instrumenten aanpassen et cetera. Het gaat om energie maar ook om duurzaam ondernemen en inkopen, mobiliteit, afval en de lokale klimaatagenda. De focus ligt bij de Green Deal Recycling op duurzaamheid, energiebesparing en lokale energieopwekking. Met de innovatieve initiatieven van de recyclingsector komen juist ook de doelstelling van het ministerie van IenM uit de Afvalbrief van Atsma binnen handbereik. De cases die in de Green Deal door Brbs Recycling zijn ingebracht leiden tot substantieel extra energiebesparing en stimuleren decentrale energieopwekking. De Green Deal zorgt ook voor extra werkgelegenheid en bovendien kunnen de initiatieven als voorbeeld dienen voor meerdere projecten in Nederland. Het Ministerie van EL&I is daar fervent voorstander van en het is tevens een voorwaarde van deze Green Deal.

(Niet)-Magnetische metalen herwonnen De cijfers van afvalvalorisatie spreken voor zich: voor elke 2,5 ton verbruikte, vervangende brandstof wordt een ton fossiele brandstof bespaard. Volgens het Internationale Energieagentschap (IEA) wordt amper 0,5 t CO2 per ton staal uitgestoten door een elektrische staalfabriek die staal produceert op basis van 80 procent shredderijzer. Een flinke vooruitgang t.o.v. het traditionele hoogovenproces waarbij 1,5 ton CO2 wordt uitgestoten per ton op basis van ruw ijzer geproduceerd staal. Recyclingbedrijven spelen de hoofdrol in de valorisatie van speciaal huishoud- en industrieel afval. Opgehaalde afvalstoffen die uit de meest uiteenlopende materialen bestaan, ondergaan diverse processen zodat de te valoriseren componenten uit deze materiaalstromen worden gehaald. Magnetische en niet-magnetische metalen kunnen herwonnen worden m.b.v. metaaldetectors en scheiders. De Belgische firma Recyfuel heeft de implementatie van een dergelijk systeem aan het studiebureau Eppe toevertrouwd. Het recyclingbedrijf dat toeleverancier is van vervangende brandstoffen voor de cementovens van Holcim en shredderijzer aan de staalnijverheid bezorgt, heeft magnetische bovenbanden en metaaldetectors van het merk Lenoir Magnetic Systems in haar proces geïnstalleerd. Een bovenband met permanente magneten is geplaatst boven de transportband / trilgoot of in de vrije val van het product. De ferrietmagneten van de bovenband zijn bijzonder duurzaam. Ze bezitten een permanent magnetisch veld waardoor de magnetische performanties ervan levenslang gegarandeerd zijn. Het studiebureau Eppe heeft de exclusieve vertegenwoordiging voor de Benelux van de magnetische scheiders en detectors van het merk Lenoir Magnetic Systems (Delachaux Group) en van de trilapparatuur van het merk Sinex Industrie. Magnetische en triltechnologieën worden met elkaar gecombineerd voor een doeltreffende aanpak van de valorisatie van industrieel afval.

4

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


04-05-06-07-09_KB:04-09 02-11-11 10:30 Pagina 5

Knipmutsen Bij de meesten van u zal bij de naam Hulzer Willem geen lampje gaan branden. Deze Hulzer Willem – in het dagelijkse leven Willem Wilterdink – is echter in de Achterhoek, en dan vooral in Winterswijk, wereldberoemd. Schrijver, cabaretier, zanger, auteur, acteur, componist, columnist en uitmuntend kenner van het Wenters Plat. Maar deze bijzondere man – inmiddels ruim in de tachtig – is in mijn ogen ook een soort wijsgeer. Uit zijn columns in het dagblad de Gelderlander valt altijd wat te leren. Ook over knipmutsen……..Willem heeft namelijk de hele hectische toestand over wel of geen verbod van hoofddoekjes op zijn eigen manier beschouwd. Bezien vanuit een goede Achterhoekse gewoonte: ‘erst maor us kiek’n, dan köwwe altied nog zeen.’ En dan legt de denker Hulzer Willem op aansprekende wijze het verband uit tussen de destijds zo populaire knipmuts – wij zeggen hier knipmuske en dat vind ik mooier – en de hedendaagse allochtone hoofddoek. Zijn conclusie is helder: de knipmuske raakte uit de mode, omdat eerst dochters schoorvoetend en later kleindochters zonneklaar, niet meer met zo’n ouderwetse knipmuske van oma op hun hoofd wilden lopen. De knipmuts werd een relict, dat alleen nog bij boerendansers in zwang is en dan nog maar alleen tijdens optredens. Willem voorziet een zelfde ontwikkeling bij de nu zo ter discussie staande hoofddoek. Ook de hoofddoek zal aan mode onderhevig zijn en zal als vanzelf uit het straatbeeld verdwijnen. Nog even en ze worden met grote aantallen aangeboden in de kledinginzameling. Mooie crèmesoorten voor de export. Gewoon even geduld hebben dus, hoewel zo’n hoofddoek soms verrassend goed staat. Ik zou het parlement willen adviseren bij dit soort zaken eerst naar Winterswijk af te reizen om Hulzer Willem’s visie te vragen. Dan zal het echt veel verdraagzamer worden in ons landje.

snel lijm aan de takken gesmeerd. Met hun pootjes in de kleffe lijm vechten zij kansloos voor hun leven. En toen dacht ik plotseling: waarom geven we al die landen en volkeren miljarden euro’s ondersteuning? Ik bedoel zonder dat we daar elementaire regels voor goed fatsoen en beschaving aan verbinden. Waarom leveren wij onze solidariteit en loyaliteit zonder ’humanitaire’ randvoorwaarden? Met andere woorden: geen cent meer naar de Grieken als ze nog ooit met hun buksen onze vogels afknallen. Ook de Spanjaarden gewoon droogzetten als ze doorgaan met stierenvechten. En ook langs de Turkse zuidkusten – natuurlijk buiten het zicht van de talloze vakantiegangers – worden miljoenen trekvogels – voornamelijk uit Oost-Europa en Rusland – door ‘bravoure Turkse jagers’ uit de lucht geknald. Soms gewoon voor de lol, maar ook – naar ik hoorde – om als toevoeging gebruikt te worden in die heerlijke salade die u daar met de lunch nuttigde. Een beetje cru kun je zeggen, dat wij dus onze eigen roodborstjes en nachtegaaltjes aan die verre stranden zitten op te peuzelen. Voor een goed begrip: uw winterse roodborstje komt veilig uit het noorden en is dus een ander exemplaar dan die welke zomers aan uw raam tikt(e). In datzelfde Turkije schijnen als volksvermaak ook vastgebonden kalkoenen uit bomen te worden gevuurd. Als dat zo is, is het toch te gek voor woorden? Eigenlijk zou je bij hulp of bezoek aan landen en volkeren die gelijkheid van ras, kleur, geslacht en religie niet serieus nemen misschien sowieso terughoudend moeten zijn. Bijvoorbeeld als vrouwen daar als minderwaardig ten opzichte van de man worden benoemd en behandeld. Persoonlijk neig ik zelfs naar een plusje voor de vrouwen. Maar goed, niet overdrijven. Handen af van onze vogels en natuurlijk gelijkheid voor iedereen. Diepgewortelde vooroordelen, gewoontes en overtuigingen zullen echter moeilijk zijn te ‘recyclen,’ vrees ik. Of zijn we zelf niet echt geïnteresseerd in onze eigen normen en waarden? Is ons parool uitsluitend gedachteloos: ‘as ge maor leut heb.’ Misschien moeten wij ons dan zelf maar eens een hele grote spiegel voorhouden. Ik zal het Hulzer Willen eens vragen……

Mals sudderkneutje

Roodborstpaté

U denkt waarschijnlijk: dat staat toch nergens op de menukaart. Vergis u niet. Onze prachtige trekvogels worden namelijk met honderdduizenden afgeschoten boven onder meer: Spanje, zuidelijk Italië, Cyprus, Malta, Turkije en Griekenland. Nachtegalen, wielewalen, sterns, ooievaars, roodborstjes enzovoort worden met miljoenen uit de lucht geknald. Ja, ook dat leuke roodborstje bij u in de achtertuin, ondanks Europees verbod. Willen die zeer vermoeide beestjes even ergens uitrusten tijdens hun enorme trektocht, heeft een of andere gesjeesde Cyprioot

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

Naschrift: deze column of krabbels is op 19 oktober geschreven. Helaas is Hulzer Willem op 28 oktober overleden. Na ampele overweginningen heb ik besloten de column – voorzien van dit naschrift- te laten zoals hij was. Een bijzonder mens is niet meer, hij rustte in vrede…….

Henk Meinen

5


04-05-06-07-09_KB:04-09 02-11-11 10:30 Pagina 6

korte berichten

Mobiel scheidingsysteem

25e elektrische Terra Select T6-E in de Benelux

Goudsmit Magnetic Systems BV heeft onlangs in samenwerking met Post Engineering BV uit Harderwijk, een 1500 mm brede Eddy Current scheider op een mobiele Skid gebouwd. Deze mobiele scheidingsystemen zijn geschikt voor het lokaal opwerken van huisvuilverbrandingslakken, evenals voor hout- en puinrecycling en shredderresidu. Het betreft een Eddy Current Scheider met een excentrische magneetrotor die géén hinder ondervindt van eventuele resterende ijzerdelen. De machine is gebouwd op een basisframe en geschikt voor haaken/of kettingopname. Op deze manier kan de unit eenvoudig op- en afgebouwd worden op een locatie naar wens. Het Skid-frame is uitgerust met vier hydraulische poten waarmee de scheider op iedere gewenste hoogte kan worden geplaatst tot een maximale ruimte van twee meter onder het basisframe. Bovendien is de machine uitgerust met twee uitvoerbanden; één voor het product en één voor het metaal. Eddy Current scheiders separeren hoofdzakelijk non-ferro metalen zoals aluminium en gele metalen zoals bijvoorbeeld koper en messing. Voor het verwijderen van RVS en koperdraad zijn inductieve sensor scheiders meer geschikt; ook deze behoren tot het leveringsprogramma van de firma.

Verhoef uit Kockengen kocht onlangs zijn tweede Terra Select trommelzeef bij Van Bemmel machine import uit IJsselstein. Dit was tevens de 25e geleverde elektrische Terra Select T6-E trommelzeef door Van Bemmel in de Benelux. Deze T6-E trommelzeef wordt aangedreven door een 3 cilinder Perkins dieselmotor van 3.300 cc gekoppeld aan een generator van 48 KVA . Alle transportbanden worden elektrisch aangedreven alsmede de bunkeraandrijving en de trommelaandrijving. De dieselmotor draait 1.500 rpm en is volgens Van Bemmel de geluidarmste en zuinigste in zijn klasse. Het gemiddeld brandstofverbruik bedraagt circa 4,5 – 5 liter per uur. Daarnaast kan de machine ook direct aan het net worden gekoppeld. Dat betekent dat hij volledig elektrisch kan worden aangedreven (zonder dieselaggregaat). De zeef is voorzien van een klein hydrauliek aggregaat voor het bedienen van de cilinderfuncties van de transportbanden en de steunpoten. De bunkerlengte bedraagt 4.000.mm en heeft een inhoud van 6m3. Alle transportbanden van 1.000.mm breed zijn gegalvaniseerd en uit een geheel vervaardigd. De zeefoverloopband is zes meter lang om direct in een 40m3 container te kunnen beladen.

www.goudsmit-magnetics.nl/recycling.html

Biobrandstof uit de magnetron James Clark nam zijn gehoor tijdens het British Science Festival Wetenschappers mee in de toekomst en schetste een beeld waarbij afval in een soort magnetron wordt gestopt om er zo biobrandstof van te maken. In Brazilië wordt na het maken van sinaasappelsap ongeveer de helft van de sinaasappel bij het afval gekiept, zoals de schil en velletjes. Clark over zijn alternatief: “Je hakt de schil in stukjes”, legt hij uit. “Stelt deze bloot aan microgolven die je net zo afstelt als in een magnetron maar dan met veel meer kracht. De microgolven activeren de cellulose waardoor er heel veel chemische stofjes vrijkomen.” Die chemische stofjes kunnen worden gebruikt om andere chemicaliën te maken en staan uiteindelijk aan de basis van biobrandstof. In principe is de methode op alle soorten afval met cellulose erin te gebruiken. Het is zelfs mogelijk om verschillende soorten afval tegelijkertijd aan de microgolven bloot te stellen. Clark geeft aan dat tests met de techniek nog dit jaar zullen plaatsvinden en dat hij verwacht dat na een positieve uitslag in de toekomst grote machines ongeveer 6000 kilo voedselresten kunnen gaan verwerken. Nog even en wellicht dat we onze magnetron thuis ook voor zo’n proces kunnen benutten.

Kok Lexmond opent vestiging in Utrecht Kok Lexmond heeft enige weken geleden haar vijfde vestiging geopend aan de Kanaaldijk 15 in Utrecht. In samenwerking met de bedrijven Bonder en Van Nieuwpoort wordt niet alleen ingezet op de handel in zand en grind maar ook op de recycling van steenen betonpuin alsmede de productie van verschillende granulaten. Kok Lexmond heeft vestigingen in Lexmond, Gorinchem, Meppel en Amersfoort. In alle vestigingen wordt steen- en betonpuin recyclet tot granulaten. De uitbreiding in Utrecht heeft tot gevolg dat bestaande klanten minder ver hoeven te rijden om hun puinafval te storten. Naast de vijf vaste inrichtingen beschikt Kok Lexmond inmiddels over een groot aantal mobiele puinbreekinstallaties waarmee door heel Nederland en in delen van België en Duitsland op locatie wordt gebroken. www.koklexmond.nl

6

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


04-05-06-07-09_KB:04-09 02-11-11 10:30 Pagina 7

korte berichten

Pilot met ‘one stop afvalcollecting’ Begin september zijn Emté Supermarkten en Van Kaathoven Groep een pilot gestart met ‘one stop afvalcollecting’ bij Emté-supermarkten. Het nieuwe en unieke in deze pilot is dat er drie afvalstromen tegelijk, dus met één voertuig, worden opgehaald. Verpakte (tht-)producten, vlees en restafval worden op winkelniveau gescheiden en ingezameld. De nieuwe werkwijze heeft diverse voordelen. Door het ‘one stop collecting’ komt er nog maar één voertuig voor afvalstromen bij de winkel. Kees de Rooij, logistiek directeur Sligro Food Group: “Naast een kostenbesparing levert het ook een substantiële bijdrage op het gebied van duurzaamheid. Er vindt immers geen verbranding meer plaats van waardevolle grondstoffen, de verpakte tht-producten worden duurzaam verwerkt tot biogas en bemestingsproducten en het lager aantal vrachtautobewegingen draagt bij aan een reductie van CO2-uitstoot.” Rob van Kaathoven, commercieel directeur van de Van Kaathoven Groep: “De techniek is een eigen ontwikkeling van de Van Kaathoven Groep en voldoet aan de huidige en toekomstige VWA-eisen. In Emté vonden wij de partner om onze kennis en visie in de praktijk te gaan testen.” De afvalcontainers zijn voorzien van chips en de vrachtauto van heeft registratie- en weegapparatuur zodat er een continue monitoring op winkelniveau mogelijk is. Doordat tot 500 gram nauwkeurig wordt gewogen, is er een zorgvuldige vergelijking met andere filialen mogelijk en kan er door Emté centraal worden gestuurd op afvalreductie. De pilot is gestart met 12 winkels en zal dit najaar worden uitgebreid naar 25 Emté-supermarkten in Noord-Brabant. Het is de verwachting dat eind dit jaar de pilot wordt afgesloten en dat ‘one stop afvalcollecting’ kan worden uitgerold naar alle Emté-filialen in Nederland.

Macpresse: Balenpersen

Macpresse: Stalen ketting transporteurs

Shanks Hepin Wood (MBT) met 2 Nihot Windshifters Vorige maand heeft Shanks een nieuwe MBT (Mechanical Biological Treatment) installatie in bedrijf genomen. Deze installatie, bij Carlisle in Cumbria County in het Noorden van Engeland, verwerkt 75.000 ton per jaar aan huisafval. Doelstelling hierbij is het terugwinnen van glas, metalen en plastic. Daarnaast produceert men secundaire brandstoffen voor elektriciteitopwekking. Nihot leverde in totaal een Single Drum Separator SDS 1200 voor een zwaar-licht scheiding van de zeefstap 80-300 mm en een Single Drum Separator SDS 650 voor een zwaar-licht scheiding van de zeefstap 8-20 mm.

PA P I E R

I-Sort: Optische Scheiding

www.nihot.nl

Gemeente Alkmaar kiest voor Modulo Béton Milieustraten Woensdag 12 oktober j.l. tekenden gemeente Alkmaar en Modulo Béton Milieustraten een basisovereenkomst voor een nauwe samenwerking. Die behelst het Turnkey bouwen van een compleet nieuwe milieustraat of afvalbrengplaats op de huidige locatie in Alkmaar. Er is inmiddels gestart met het verwijderen van alle aanwezige obstakels op de huidige milieustraat. De nieuwe milieustraat wordt voorzien van een verhoogd bordes (met twee niveauverschillen), een nieuw KCA-depot en een nieuw personeelsverblijf. Door deze keuze, zowel voor Modulo Béton Milieustraten als hun gepatenteerde concept, kan de gemeente Alkmaar haar inwoners in een relatief korte tijd een compleet nieuwe milieustraat aanbieden.

MultiNET: Complete installaties

Balenpersen en intelligente sorteerinstallaties voor oud papier, afval en WEE.

www.modulo-beton.n

Dorpenbaan 17, 5121 DE Rijen Tel. +31 (0)161 227 226 www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

WWW.MULTINET.NL


Van Kaathoven beton B.V. Nolimpark 1816 | Overpelt Belgie

slijtdelen, keihard de beste Heko® ®

®

®

®

Toepassingen •Breekinstallaties •Zeven •Stortgoten •Transportinstallaties • Messen voor graafbakken • Tand- en kettingwielen •Kieperbakbekledingen •Slijtbestendige pijpen • Schroeftransporteurs • Persen • Roerwerkschoepen •Bunkerbekledingen

Heko ketting • Slijtvaste geharde rond staalketting in Mn-Cr-Ni gelegeerd staal. • Slijtvaste geharde kettingbeugels. • Eindloos kettingsysteem met HEKO TS-TSN kettingbeugels. • Kettingwielen in vertande en onvertande uitvoering. • Geha onderhoudsvrije lagers.

Verkoop stapelblokken in diverse maten voor verschillende doeleinden. LENGTE 160 cm 160 cm 160 cm

BREED 80 cm 80 cm 40 cm

HOOGTE 40 cm 80 cm 80 cm

Natuurlijk ook de bij behorende halve en blokken met vlakke bovenzijde. (grote hoeveelheden uit voorraad leverbaar)

Grote Tocht 27, Westerspoor-Zuid Postbus 2150, 1500 GD Zaandam Tel.: (+31) 075-65 39 800. Fax: (+31) 075-67 02 456 E-mail: info@geha-zaandam.nl Website: www.geha-zaandam.nl

Mag. Recl. 10/A

GEHA B.V. Kettingen- en mechanisch transport

Van KAATHOVEN de zuinigste Belg voor heel Nederland. Bel nu afdeling verkoop Heidi van Grootel Tel. Nederland 0032/11 662412 | Tel. Belgie 011 662412

PARTNER P ARTNER T IN TECHNIEK T

Filteroverdruks Filteroverdruksystemen systemen Monitoringsyst temen Monitoringsystemen Cabineafdichti ingen Cabineafdichtingen Airconditioning g Advies Montage Onderhoud Service RST RS T beschikt over ove er een monteurs met volledig volledig ingerichte servicewagens service ewagens welke u snel en vakkundig v op locatie kunnen n helpen en adviseren. RST-Tiel BV RST-Tiel BV Morsestraat M orsestraat 7 4004JP Tiel 4004J PT i el Tel. T el. 0344-614683 0344-614683 Fax. 0344-630001 F ax. 0344-63000 1 E-mail: E -mail: rst@rst-tiel.nl rst@rst-tiel.nl www.rst-tiel.nl ww ww.rst-tiel.nl

Filteroverdruksystemen Filt teroverdr uksyst u em men Ai rcond ditioning Airconditioning


04-05-06-07-09_KB:04-09 02-11-11 10:32 Pagina 9

korte berichten

23 NOVEMBER 2011

Bewust leiding geven aan anderstaligen Recent is gebleken dat bij 20% van het aantal arbeidsongevallen anderstalige medewerkers zijn betrokken. Vaak wordt de oorzaak van arbeidsongevallen met anderstaligen gezocht in taalproblemen en wordt er nauwelijks tot geen link tussen cultuurverschillen en veiligheid gelegd. Organisatie: Evo www.evo.nl/site/workshop-leidinggeven-anderstaligen 29 NOVEMBER – 2 DECEMBER

Pollutec 2011 Parijs www.pollutec.com 18-20 JANARI 2012

IERC 2012 Electronics Recycling Salzburg, Oostenrijk Driedaags recyclingcongres www.icm.ch/11th-international-electronics-recycling-congress-ierc-2012 21 MAART 2012

IARC 2012 Automobile Recycling Bodedapest, Hongarije Driedaags autorecyclingcongres www.icm.ch/iarc-2012 15- 19 APRIL 2012

ISRI Convention Las Vega (USA) www.isri.org 7-11 MEI 2012

Ifat Entsorga www.ifat.de

Hoewel wij de gegevens voor deze agenda uit door ons betrouwbaar geachte bronnen putten, kunnen wij voor een onjuiste vermelding geen verantwoording aanvaarden.

Twee afvalbedrijven in top5 van het meest transparante jaarverslag 2010 Eind september ontving Van Gansewinkel de Scenter jaarverslagprijs. De prijs is bestemd voor de Nederlandse onderneming met de meest transparante verslaggeving over het beleid in het jaarverslag. Het jaarverslag van Van Gansewinkel is dit jaar beoordeeld als het meest transparante jaarverslag. De farmaceutische groothandel Mediq verwierf een tweede plaats en Afas software en Sita bezetten de gedeelde derde plaats. Het Scenter jaarverslagonderzoek beoordeelde dit jaar voor de 17e keer de transparantie van beleid van ruim 100 ondernemingen in Nederland. Scenter vindt het opvallend dat in de top van dit jaar twee afvalverwerkingsbedrijven genoteerd staan. Beide ondernemingen schenken veel aandacht aan de presentatie van de verslaglegging. Zo hebben beide organisaties een interactief online jaarverslag geïntroduceerd.

FULL SUPPORT IN RECYCLING

Software maakt stofbestrijdingsysteem gebruiksvriendelijker Duim techniek heeft onlangs bij VAR in Wilp-Achterhoek het complete Duimstofbestrijdingsysteem geïnstalleerd. In de sorteer- en overslaghal ontstaat veel stof bij het behandelen van afval. Dankzij de stofbestrijding van Duim techniek heeft dit geen negatieve gevolgen voor het personeel en de directe omgeving. Op strategische punten in de hallen en installatie zijn de nozzles van de nevelinstallatie gemonteerd, waardoor het stof direct bij de bron wordt aangepakt. Nieuw is vooral de controller die het systeem aanstuurt. Dankzij deze nieuwe controller is de gebruikersinterface een stuk gebruiksvriendelijker en gemakkelijker te bedienen. Zo is de installatie nu voorzien van een 3,8” grafisch bedieningsdisplay waarmee bovendien belangrijke gegevens en storingsmeldingen worden teruggekoppeld naar de gebruiker. www.duimtechniek.nl

FÖRDERTECHNIK

VAN DER SPEK VIANEN B.V. Postbus 61 - De Limiet 14 4130 EB Vianen T 0347 - 36 26 66 F 0347 - 37 28 74 E info@vanderspek.nl

www.vanderspek.nl www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


10-11_Baterijen:RMB-basis 02-11-11 10:33 Pagina 10

INTERNATIONAAL CONGRES VOOR BATTERIJEN RECYCLING IN VENETIË

De batterij in beweging Inzamelaars en verwerkers van batterijen zijn immer bezig zich aan te passen aan strengere wetgeving, hogere eisen en nieuwe soorten chemische samenstellingen. Dat laatste werd een belangrijk onderwerp van discussie tijdens het Internationaal Congres voor Batterijen Recycling. In het historische Venetië, deelden experts op dit gebied inzichten over de toekomst van deze kleine, maar vernieuwende recyclingketen.

GERT-JAN VAN DER HAVE

E

uropese wetgeving vereist van haar lidstaten een inzamelingspercentage van 25% in 2012 voor draagbare batterijen – hetgeen dient te stijgen tot 45% in 2016 –. Beide uitdagingen zijn wellicht haalbaar voor landen met degelijke inzamelingschema’s, maar vooral Oost-Europese landen hebben nog een lange weg te gaan. Volgens Europese wetgevers wordt 2012 een spannend jaar, omdat voor het eerst lidstaten dienen te rapporteren over hun inzamelingsresultaten. De verwerkingsketen van productie, inzameling en recycling van batterijen, ervoer een relatief rustig 2011, zonder grote uitschieters naar boven en beneden. De leden en niet-leden van de Europese Batterijen Recycling Associatie (EBRA) samen, verwerkten een geschat aantal van 37.664 ton aan diverse soorten batterijen, met uitzondering van loodhoudende. Het betekent een kleine 500 ton meer dan in 2009; de grootste stijger waren batterijen afkomstig uit de e-mobiliteitsector, zoals (brom-) fietsen en andere vervoersmiddelen aangedreven door batterijen. Dit toont aan dat de verwerking van nieuwe generaties energieopslag op gang begint te komen. De verkoopcijfers van nieuwe batterijen laten ook een ander beeld zien, ten opzichte van de inzameling. Op het gebied van herlaadbare batterijen, worden Nickel Cadmium batterijen steeds minder verkocht en blijft Nickel Metal Hydride (NiMH) stabiel in de verkoopcijfers. Lithium (-ion) samenstellingen worden echter steeds meer gebruikt, zowel in elektrische apparaten voor alledag als hoogtechnologische toepassingen.

Recyclingpercentage Het jongste plan op de Europese agenda betreft het vaststellen van de recyclingef-

10

Ruska Kelevska

Jean Pol Wiaux

ficiëntie voor de diverse verwerkingsprocessen voor batterijen. Eind september dit jaar zou iedere eindverwerker vereist zijn gegevens over de uitkomsten van haar recyclingproces te verstrekken. Er ontbreekt echter een Europa-brede methode, om de huidige eis van 50%-75% gerecyclede materialen te berekenen (voor 2011). Echter, de belofte is neergezet door het EU Directoraat Milieu, om hier eind 2011 mee te komen, tot opluchting van de eindverwerkers. Volgens Ruska Kelevska, ambtenaar belast met de batterijenwetgeving binnen de EU, zal de methode verbranding/energiewinning uitsluiten. ‘Het blijft evenwel mogelijk batterijen te exporteren naar landen buiten de EU,’ hield ze het ICBR publiek voor. ‘Echter, we zullen ook voor export, efficiencyeisen gaan hanteren,’ voegde ze toe.

Uiteindelijk zal dit leiden tot een gelijk speelveld voor de hele keten, in relatie tot de vereisten die niet expliciet gedefinieerd zijn onder de Europese Batterijen-richtlijn en andere wetgeving,’ zei Alain Vaissart, Secretaris van EBRA. Andere onderwerpen zijn Health&Safety issues; de EBRA heeft een internetplatform gelanceerd waar recyclers ervaringen kunnen uitwisselen. Tot nu toe, heeft de EBRA al 31 incidenten met batterijen geregistreerd, meestal branden en explosies. ‘De nieuwe generaties batterijen zijn zeer reactief, als er op een verkeerde manier mee omgegaan wordt,’ aldus Jean-Pol Wiaux, Secretaris van Recharge, de wereldassociatie van herlaadbare batterijen.

Kennisuitwisseling Hoewel het een nichemarkt is, leeft de batterijenrecycling-industrie als nooit tevoren. Dat blijkt ook uit het aantal nieuwe samenwerkingsverbanden dat gestart is. Verschillende associaties hebben het BCRC platform gestart, dat een vereenvoudigd en identiek rapportageformaat zal opstellen. Hierdoor worden de registraties van importeur, inzamelaar, en verwerker gecombineerd in één systeem. De levensloop van de batterij gevolgd worden door de hele keten: van inzameling tot de toepassing als nieuwe grondstof.

Stimuleren belangrijk Verschillende sectorbrede organisaties werken aan een identificatiesysteem voor batterijen. Met behulp van kleurcodering, is het eenvoudiger voor onder andere sorteerders, onderscheid te maken op basis van chemische samenstelling. Het systeem wordt toegepast in Japan en werkt daar naar behoren, aldus Recharge. Behalve ambitieuze doelstellingen zijn er ook zorgen. De inzameling van batterijen uit apparaten die op de markt gezet zijn met batterij ingebouwd, laat te wensen over. Slechts 40% van de draagbare, herlaadbare batterijen wordt ingezameld (Europa-breed), terwijl het overgrote deel in zolders en kelders blijft opgeslagen. Ook de scheiding van batterijen uit elek-

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


10-11_Baterijen:RMB-basis 02-11-11 10:33 Pagina 11

batterijen

Inzamelingsystemen bundelen krachten Stibat uit Nederland, Bebat uit België en GRS uit Duitsland ontwikkelen een Europees platform voor registratie, rapportage en gerelateerde diensten. Iedere producent of importeur van batterijen op de Europese markt, dient het aantal producten dat is afgezet in ieder land afzonderlijk te registreren, bij een Collection Reporting Organisation (CRO). De drie inzamelaars (die ook CRO zijn) hebben het initiatief opgenomen het systeem te vereenvoudigen, door één Europa-wijd declaratiesysteem op te zetten. Volgens Jan Bartels, Directeur van Stibat, zal dit de administratieve lasten verlichten, batterijenspecificaties harmoniseren, dubbeltelling vermijden, en één gezamenlijke interpretatie van Europese wetgeving bevorderen. Het Europese Declaratie Platform (EDP) zal ook functioneren als een ideaal marktoverzicht, omdat iedereen haar producten dient te registreren. Volgens Jan Bartels kan het EDP uiteindelijk leiden tot simpelere auditing procedures voor deelnemende inzamelingsschema’s. De drie inzamelaars roepen andere Europese collega’s op mee te doen in de organisatie. Om deze ontwikkeling te stimuleren en toegevoegde diensten te leveren, hebben de drie de Eucobat organisatie opgericht – de associatie van Europese compliance organisaties –. Eucobat kan de nationale inzamelaars gezamenlijk representeren op EU niveau en bij andere industriespelers. Daarnaast is het instaat informatie te delen van wetenschappelijk, economisch en financieel belang voor nationale organisaties. Het is ook in staat diensten te leveren aan zusterorganisaties in ontwikkeling, bijvoorbeeld door procedures te stroomlijnen voor deelnemende bedrijven.

trische apparaten laat te wensen over; de registratie van batterijen wordt niet strikt gehanteerd, terwijl illegale en legale export van elektronica een ander groot lek is in de inzameling van draagbare batterijen.

‘Recyclers moeten wellicht van het idee af dat er geld te verdienen valt aan de grondstoffen uit nieuwe generaties batterijen,’ aldus Patrick de Metz, Manager Milieu bij de Franse fabrikant van industriële batterijen SAFT.

Hij doelde hierbij vooral op de batterijen uit Hybride of volledig elektrisch aangedreven voertuigen. Deze bestaan vooral uit plastic, metaal, lithium en zeldzamere metalen zoals nickel en cobalt. Terwijl het aandeel zeldzame metalen steeds minder wordt in nieuwe automotive batterijen, is de prijs van lithium te laag om de kosten van recyclen te dekken – laat staan er aan te verdienen –. Recycling ‘alleen voor de lithium’ kost op dit moment vijf keer meer, dan het winnen van lithium uit de aardkorst. Echter, met het toenemende gebruik van lithium

Patick de Metz

Iain Jawad

Waardevermindering

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

in toepassingen voor energie-opslag, zal het wel kosteneffectiever worden over de komende jaren. Iain Jawad van onderzoeksinstituut Frost& Sullivan gelooft in dat laatste: ‘Recycling van lithium-ion batterijen zal een van de belangrijkste bronnen van lithium worden in de toekomst,’ zei hij in zijn keynote speech. ‘Samenwerkingen tussen producenten en recyclers zullen steeds efficiëntere processen voortbrengen om waardevolle grondstoffen te herwinnen.’

EV toename Onderzoek van Frost&Sullivan zegt dat in 2020 ongeveer 7% van de voertuigen verkocht op de wereldmarkt elektrisch aangedreven zal zijn. De nieuwe markt van elektrisch aangedreven voertuigen vraagt andere oplossingen en andere wetgeving. Want wat is een batterij, en wat is een auto – als meer dan een kwart van het gewicht bestaat uit energieopslag? Op dit moment valt de EV batterij onder de ‘industriële batterijen’ in de wetgeving; hierin is geen inzamelingstarget opgenomen, maar wel de plicht voor inzamelaars deze te accepteren. De Europese Unie onderzoekt momenteel hoe Europese en nationale wetgevingen aangepast kunnen worden. De Europese commissie zelve verwacht dat in 2020, 3.3 miljoen elektrische voertuigen op de weg zijn. Echter, volgens batterijenexperts, zullen die vooral rijden in stedelijke omgevingen. De ‘huidige’ generatie volledig elektrisch aangedreven voertuigen is beperkt in haar totale kilometrage, alleen steden beschikken over oplaadpunten, en hun restwaarde is zeer laag vergeleken met de nieuwprijs.

Producenten ‘Autobouwers zijn alleen geïnteresseerd deze voertuigen te ontwikkelen, omdat ze deze kunnen aftrekken van de belasting die ze betalen over de CO2, van conventionele voertuigen die ze op de markt brengen,’ aldus een congresbezoeker. ‘Aan de andere kant lobbyen ze gewoon verder voor hun 12 cilinder motoren.’ Omdat in een groot aantal landen, producenten verantwoordelijk zijn voor recycling van hun voertuigen, zijn er veel initiatieven die de mogelijkheden voor recycling en hergebruik onderzoeken. Toyota sloot in Oktober een contract af met batterijenrecycler SNAM (Frankrijk), die de NiMH batterijen uit de Europese hybride Toyota’s zal gaan verwerken. Renault en Tesla hebben afgesproken hun batterijen in Europa te laten verwerken bij Umicore in Hoboken, België. ■

11


BETONNEN WEEGBRUGGEN mobiel/inbouw/opbouw

RECYCLING MACHINES & MAINTENANCE

Havervelden 8 5281 PT Boxtel The Netherlands Tel: +31 (0)411 67 77 88 Fax: +31 (0)847 46 31 64 info@bwt-weegtechniek.nl www.bwt-weegtechniek.nl

KAB-X kabelpelmachine Gebaseerd op 25 jaar Bronneberg ervaring

Deze installatie kan nog veel matrassen gebruiken voor 100% grondstofherwinning.

Vraag vrijblijvend offerte aan. Ø 2 mm - 90 mm 50 meter per minuut

RetourMatras, Bruggemeestersstraat 10, 2415 AA Nieuwerbrug 0321-800000, info@retourmatras.nl, www.retourmatras.nl

www.BRONNEBERG.nl

7B7dkZcWVcY BV\cZZihnhiZbZc IdiVVadeadhh^c\Zcde]Zi\ZW^ZY kVchX]Z^Y^c\hiZX]cdad\^Z# Gj^b*%_VVgZgkVg^c\ ™Dei^bVVahX]Z^Y^c\hgZcYZbZci ™<ZhX]^`ikddgoZZg\gdiZXVeVX^iZ^iZc

8ZcigZd[bV\cZi^X`cdlaZY\Z###

7V``ZgBV\cZi^XhWk HX^ZcXZeVg`:^cY]dkZc**%'!*+.':AHdc"CZYZgaVcY!IZa# (&%)%"'+,-+,-! ;Vm (&%)%"'+,--..!:"bV^a/>c[d@WV``ZgbV\cZi^Xh#Xdb!lll#WV``ZgbV\cZi^Xh#Xdb


Wij produceren

slijtdelen

Wij zijn r! uw partne

CRACO Nederland GSM 06-51529552 info@craco.nl info@c inf o@crac raco.n o.nll

„ Alleen bij CRACO: Premium-slijtvast um-slijtvast staal CRACOX OX®400 tot CRACOX X®650 „ Meten en advies bij u ter plaatsee mpetente contact„ Een competente persoon on bij u in de buurt ngrijke „ Omvangrijke ktiemogelijkheden produktiemogelijkheden „ Materia aalanalyse en Materiaalanalyse hardhe eidsonderzoek hardheidsonderzoek

CRACO Belgïe GSM 0498515363 s.vanmarcke@telenet.be s.vanm s.v anmarc arcke@ ke@tel telene enet. t..be .be

CRACO GmbH Naubergstraße 6 D-57629 Atzelgift Tel. +49 2662-9552-515 Fax +49 2662-9552-9515 info@craco.de www.craco.de


14-15-16_Imog:14-15-16 02-11-11 10:13 Pagina 14

Johan Bonnier naast de slogan van IMOG

VLAANDEREN DOET BEWUST AAN BRONSCHEIDING

Brede dienstverlening bij IMOG Een lange reis naar IMOG in Harelbeke in België. Vanuit Doetinchem drie uur heen en drie uur terug. Maar het was zeker de moeite waard. Want bij IMOG keken we de ogen uit. Een zeer gevarieerd bedrijf, met een eigen verbrandingsoven, papier inzameling en recycling, een uitgebreide milieustraat, een waterzuiveringsinstallatie en een eigen compostering. Het bedrijf is verdeeld over twee locaties, in Moen en Harelbeke. Wij spraken met algemeen directeur Johan Bonnier. Hij vertelde ons en liet zien dat de inzameling in België toch enigszins anders gaat dan bij ons in Nederland. Johan: ‘ In België ligt het accent nog meer op scheiding aan de bron’ JOLANDA VISSER-HEIN

I

MOG bestaat ruim 40 jaar. Het bedrijf werd in 1969 opgericht onder de naam Intercommunale Maatschappij voor Openbare Gezondheid. Afvalinzameling en verwerking was destijds een hygiënische uitdaging, vandaar de naam Openbare Gezondheid. Tegenwoordig vallen deze activiteiten onder de milieusector. De wet en regelgeving voor de afvalinzameling in Zuid West Vlaanderen gaat terug naar de tijd van Napoleon. Hij schreef verplichtingen uit betreffende de

14

inzameling van afval voor Vlaanderen. Het huidige beleid dat door de gemeenten in Vlaanderen wordt gevoerd komt nog steeds voort uit het gedachtengoed van Napoleon. De afkorting IMOG staat tegenwoordig voor Intergemeentelijke Maatschappij voor Openbare Gezondheid.

Samenwerking met gemeenten IMOG werkt samen met omliggende gemeenten. Het bedrijf verzorgt de geïntegreerde afvalverwerking van ruim 229.000

inwoners uit 11 gemeentes in Zuid West Vlaanderen: Anzegem, Avelgem, Deerlijk, Harelbeke, Kortrijk, Kruishoutem, Kuurne, Spiere-Helkijn, Waregem, Wielsbeke en Zwevegem. IMOG heeft als doelstelling afval te reduceren en zoveel mogelijk afvalstromen te recyclen of tot energie om te zetten. Het bedrijf krijgt voor 45 procent zijn aanbod van bedrijven, de overige 55 procent komt van de burgers. In Zuid West Vlaanderen is het aantal kilo’s restafval per persoon per jaar 144 kilogram. In Nederland ligt dit veel

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


14-15-16_Imog:14-15-16 02-11-11 10:13 Pagina 15

mens & bedrijf

Betrokken IMOG-team

hoger namelijk op 250 kilogram. Johan: “Dit komt doordat wij hier in Vlaanderen nog meer sorteren aan de bron.” Je ziet het verschil ook al in de milieustraat. In Vlaanderen kunnen veel meer producten apart worden aangeboden dan bij ons in Nederland. Naast de gebruikelijke glas, metaal, plastic en hout containers, staan er containers voor matrassen, tapijten, bloempotjes en zelfs kurken. En er wordt heel secuur ingezameld in Zuid West Vlaanderen. De burger wordt

door IMOG sterk betrokken bij de inzameling. Zo verspreidt het bedrijf vier keer per jaar een afvalkrant, waarin het afvalprobleem en recycling onder de aandacht wordt gebracht bij de mensen. Ook riep het bedrijf de zogeheten “Netheidsbarometer” in het leven. Johan legt uit wat dit inhoudt: “Tijdens de afvalinzameling in de gemeenten wordt geregistreerd waar bijvoorbeeld tegels of bloembakken kapot zijn. Dit wordt doorgegeven aan de gemeente waarna het kapotte item wordt

vervangen. Zo houd je straten en buurten netjes en leefbaar. Als dit goed uitpakt wordt dit idee door heel Vlaanderen uitgewerkt”. Recycling staat bij IMOG op de eerste plaats. “Zo maximaal mogelijk afvalstromen recyclen, kan dit echt niet dan verbranden met energie opwekking,” aldus Johan. Wekelijks wordt de restafvalzak aan huis opgehaald. De burger betaalt in de regio €1,30 voor de restafvalzak. Daarnaast wordt er om de veertien dagen gratis voor de burger papier en karton opgehaald en tegen een betaling van € 0,125 per blauwe PMD-zak wordt het verpakkingsafval (zijnde plastic flessen en flacons, metaalverpakkingen en drankkartons) ook om de veertien dagen opgehaald. Aangeboden papier uit huishoudens en bedrijven wordt ingezameld, gesorteerd en in balen geperst. Metalen gaan rechtsreeks naar de schroothandel. In totaal werken 200 mensen bij IMOG, rijden er 30 vrachtwagens en zijn er 17 containerparken.

Meer dan alleen huishoudelijk afval ophalen

Ook kunststofstromen

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

Verbranden met energieopwekking

IMOG denkt verder dan alleen de inzameling van afval. Dat hebben we gezien op de werf in Harelbeke. IMOG kan ook je partner zijn bij een feest of bedrijfsevenement. Het bedrijf verhuurt namelijk ook bekers van polycarbonaat. De bekers zijn

15


14-15-16_Imog:14-15-16 02-11-11 10:13 Pagina 16

mens & bedrijf

stevig, de drank behoudt zijn smaak en er is aan het eind van het feest geen overgebleven berg met plastic bekertjes. Er kan zelfs een afvaleiland door IMOG worden geplaatst, zodat alle fracties, zoals glas, plastic en karton direct kunnen worden gescheiden. In de winter zorgt IMOG voor sneeuwruimen en strooien. “Want, zegt Johan, we zoeken geen winterwerkjes, maar we pakken alle winteractiviteiten aan, de machines lopen toch, dus kunnen we die ook inzetten voor deze activiteiten.”

De werf in Moen Na een rondleiding op de werf in Harelbeke gaan we naar het verder gelegen Moen. In Moen staat nog veel te gebeuren volgens Johan. “Het masterplan is uitgewerkt en de milieuvergunning voor de komende twintig jaar is rond. Momenteel is men druk bezig met de herinrichting van het terrein. Extra voordeel van de werf in Moen is de binnenvaart. De werf, in België site genoemd, ligt aan het water, zodat materialen over het water kunnen worden vervoerd.” “Een nieuwe activiteit is de lagunering. Dit houdt in, het waterdicht maken van een terrein door middel van verschillende lagen. Sediment of onderwaterbodem wordt er gebaggerd uit rivieren, daarna wordt de onderwaterbodem per boot naar de lagunering afgevoerd. Het water wordt via het drainage systeem naar de waterzuivering op de site afgevoerd. De blubber die vrijkomt na de drainage wordt ontdaan van water wat naar de waterzuivering gaat en de aarde wordt weer gebruikt voor onder andere het ophogen

16

Beelden van de locatie in Moen

van terreinen. In Moen is al een groot gedeelte van het terrein bedekt met zonnepanelen, dit wordt nog uitgebreid met 1 hectare. Het bedrijf staat dus garant voor de eigen energie. In Moen vindt ook de groencompostering plaats en de opslag van biomassa. Dit wordt gebruikt in diverse centrales in Vlaanderen om groene stroom op te wekken.

Johan Bonnier Hij deed de opleiding Ingenieur elektrotechniek en startte bij een bedrijf dat elektrische weefgetouwen maakte. Twintig jaar geleden kwam Johan bij IMOG als adjunct directeur. Toen deed het bedrijf alleen nog afval en verbranding. Johan

hield zich volop bezig met milieutechniek. Het bedrijf maakte in de twintig jaar een hele ontwikkeling door. Naast de inzameling en recycling vindt Johan communicatie naar de bedrijven en naar de burgers heel belangrijk. “Laten weten wat er gebeurt, via de afvalkrant of via lichtborden langs de weg. Zo wordt zichtbaar gemaakt waar je mee bezig bent,” aldus Johan. Tijdens de lange weg naar huis was IMOG nog regelmatig onderwerp van gesprek. Bijzonder om te zien dat twee buurlanden op onderdelen toch verschillend omgaan met afval en recycling. Het lijkt er op – en die mening horen we wel meer –, dat België inmiddels op punten voorstaat. Van elkaar leren is natuurlijk altijd een goede zaak. ■

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


DE_KRACHT_VAN_DE_KRINGLOOP_basis adds RMB 2009 27-10-11 10:19 Pagina 1

Nog 300 exemplaren beschikbaar Ad Lansink en Hannet de Vries in ’t Veld publiceerden eind 2010

DE KRACHT VAN DE KRINGLOOP Geschiedenis en toekomst van de Ladder van Lansink De auteurs hadden niet verwacht, dat in nog geen 10 maanden 3200 exemplaren van hun boek zouden worden verkocht. Toch is dat het geval. Daarmee is duidelijk, dat de weg van afval naar grondstof voor steeds meer mensen en bedrijven een begaanbare, zelfs noodzakelijke weg is.

Milieucentrum Utrecht schrijft op haar website: ‘De wereld van het afval is veel interessanter dan je misschien denkt. En veel belangrijker! We raken in rap tempo door onze grondstoffen heen, een doemsceario dat we vooral met recycling en hergebruik van onze afvalstoffen te lijf zullen moeten gaan. Voor diegenen die zich willen oriënteren op of verdiepen in de afvalproblematiek, is ‘De Kracht van de Kringloop’ een absolute aanrader’. En even verder: ‘De auteurs bieden een interessante doorkijk naar het afvalbeleid en –beheer in de komende jaren, waarbij de (lage) weg van afval naar grondstof centraal staat. De Ladder van Lansink, Cradle to Cradle, de CO2-voetafdruk, ecodesign, integraal ketenbeheer, innovatie, transities, composteren en vergisten: het komt in dit boek allemaal aan bod. Door de prettige vormgeving met veel kleurenillustraties en verhelderende tabellen en grafieken, is het boek – ondanks de soms complexe thematiek – ook nog eens goed leesbaar. Iets waar de interviews met Laurentien van Oranje, Michael Braungart, Pieter Winsemius en transitiehoogleraar Ernst Worrell ook een steentje aan bijdragen.’ ‘De Kracht van de Kringloop’, telt 280 pagina’s en bevat een verklarende woordenlijster, een register, een lijst van afkortingen en een bronnenoverzicht.

HET BOEK KAN WORDEN BESTELD BIJ: - de auteurs; via adlansink@chello.nl of hdevries@var.nl - BnM-Uitgevers, postbus 115, 6650 AC Druten gm@bnm-uitgevers.nl De prijs bedraagt €29,95 (inclusief verzendkosten) Informatie over korting bij bestelling van een grotere oplage (meer dan 10 exemplaren) bij BnM-Uitgevers. Gelet op de beperkte voorraad is tijdige reservering van 1 of meer exemplaren aan te bevelen.


18-19_vanBruchem:18-19 02-11-11 10:50 Pagina 18

LANGE HISTORIE VAN EEN PAPIERRECYCLINGBEDRIJF

‘LH. Van Bruchem, een mooie naam, er mankeert geen letter aan!’ Zo stelde Lou van Bruchem senior zich vaak voor. Een ouderwetse koopman van de eerste categorie. Dit jaar overleed hij, 84 jaar met een boeiend leven achter zich in de recyclingbranche. WIM GRIFT

L

aurens Hendrikus, zoals Van Bruchem voluit heette, had samen met zijn veel te vroeg overleden vrouw Nellie een handel in van alles. Locatie: de Nonnenstraat en het Kerkplein bij De Bommelse toren (Sint Maartenkerk) in Zaltbommel. De winkel aan de voorkant was bestemd voor de verkoop, de achterkant van het pand werd gebruikt voor de inkoop. Handel in potten, pannen, vellen van konijnen en mollen, vaak ook ruilhandel van alle mogelijke denkbare goederen. Lompen, metaal, schroot, oud ijzer en oud papier. Lou sr. ging regelmatig naar de cafés in Amsterdam om daar handelaren te ontmoeten. Vaak al vroeg in de ochtend en soms als er sprake was van

ruilhandel kwamen die handelaren dan weer bij hem thuis. Daar ontving Lou’s vrouw Nellie hen altijd gastvrij met koffie of soep waarbij gelijktijdig de zaken werden afgerond.

Volgende generatie Sinds 1961 is het bedrijf gevestigd aan de Koxkampseweg te Zaltbommel in het mooie Land van Maas en Waal (ook een titel van een lied van Boudewijn de Groot). De zonen Lou en Hans van Bruchem namen de zaak in 1986 van hun vader over en maakten van het bedrijf een modern, goed geoutilleerde recyclingonderneming. De uitstraling reikt tot ver over de regiogrenzen. Lou treedt meteen op als commerciële man, Hans is de prak-

tijkman en chauffeur. Het kleurrijke wagenpark in de bedrijfskleuren groen en geel groeit jaarlijks. Samen nemen ze dagelijks alle beslissingen en voeren in alle denkbare weersomstandigheden de opdrachten voor hun klanten uit. Ze stonden altijd paraat, zelfs op zaterdag, zondag of Kerstavond als de klant erom vroeg. De vrachtwagens van Van Bruchem stonden in alle vroegte bij de papierfabrieken van De Hoop, Roermond, Mont Saint Gibert, Oudegem of bij de tissuepapierfabrieken van het (toenmalige) Page in Cuijk. Alles in eigen hand, korte lijnen, weinig praten of telefoneren, ja is ja en daarmee is het klaar!

Een overwogen besluit Maar helaas het afgelopen jaar besloten Lou en Hans hun jarenlange samenwerking te beëindigen. ”De koek is simpel weg op.” Met behulp van deskundigen rondden ze de zaak op een respectvolle manier af. Lou gaat zich op een ander terrein bezighouden en Hans neemt samen met zijn vrouw Mien en hun dochters Jane en Monique het bedrijf over. Hun zoon Marco rijdt met zijn eigen transportonderneming in de bedrijfkleuren van Van Bruchem het transport naar de fabrieken en havens. Hans besluit toch nog op zijn leeftijd (55 jaar) alles in de zaak te steken. Zijn hart en ook dat van de rest van de familie ligt nou eenmaal bij het papier. Er wordt nog steeds zes dagen van de week hard gewerkt. Zaterdags is het een enorme drukte en vele particulieren weten voor dat ze naar de gemeentewerf rijden een paar Euro’s bij Van Bruchem weg te halen. Het bedrijf heeft deze (streek) functie al jaren en bezoekers zijn dan ook vaak bekende gezichten uit de Bommelerwaard. ”Vaste klanten worden steeds schaarser maar gelukkig groeit de particuliere schaalinkoop nog steeds”, aldus Hans.

De totale familie Van Bruchem inclusief de hele crew met op de achtgrond de paradepaarden

18

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


18-19_vanBruchem:18-19 02-11-11 10:50 Pagina 19

papier

De hele familie Zijn dochters zitten op kantoor en weten intussen al even goed de weg in de (recycling)handel. Ze hebben het met paplepel naar binnen gekregen en zijn gewoon niet meer weg te denken bij het bedrijf. Functioneel en punctueel wordt er gewerkt net als in een goedlopend huishouden. Hans heeft samen met Mien ook al kleinkinderen. Dochter Jane hoopt ook een dezer weken van een gezond kind te bevallen. Een groot sponsorbord in de bedrijfskleuren prijkt bij het voetbalveld van W&C te Waardenburg langs de A2: ‘Uw afval is ons probleem’. Hans: ‘Drie van die kleine mannen van mij voetballen daar en dan moet je toch wat doen!’

Chauffeur Jan, die in 2012 40 jaar als chauffeur bij van Bruchem actief is

Kraakwagens Vier van de wagens van het bedrijf rijden dagelijks door de regio. Chauffeur Jan is volgend jaar veertig jaar bij het bedrijf en heeft al wat tonnen papier in die jaren opgehaald. Hans heeft al een plan in gedachten om dit voor de buitenwereld niet ongemerkt voorbij te laten gaan. Van Bruchem BV rijdt in opdracht van de Avri uit Geldermalsen ’s avonds voor de verenigingen en scholen inzamelroutes. Dat papier is niet voor zijn eigen bedrijf maar Hans timmert ook graag ook op deze wijze aan de weg.

Hobby’s Hans heeft vele hobby’s, waarbij zijn kinderen en kleinkinderen de belangrijkste liefhebberij zijn. Hij gaat graag met ze kamperen met de caravan op een Brabantse camping in een weekend of tijdens een schoolvakantie. Heerlijk gezellig bij elkaar en intussen regelen de dochters het bedrijf. Een andere hobby is het zwaar transport, liefst een vette V8 uit Zweden, natuurlijk in de bedrijfskleuren. Hij gebruikt die niet om een vracht weg te brengen, want dat doet tegenwoordig zijn zoon, nee, Hans rijdt het liefst met de kleine mannen een rondje om een ijsje te kopen. En dan glundert Hans even hard als een kind dat zelf een ijsje krijgt.

Havens Met een eigen containertrailer bracht Hans jarenlang zeecontainers met karton of bont naar de havens. Geen leuke ervaring af en toe. Soms stond je onder een containerkraan en hezen ze de con-

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

Hans heeft samen met Ma zijn eigen transportbedrijf en het woord “ma” kom je niet iedere dag in de naamsvoering van een bedrijf op een vrachtwagen tegen.

tainer even een stukje van de trailer zodat je dacht te kunnen vertrekken, ging de kraanmachinist eerst een kopje koffie drinken en stond jij nog drie kwartier te wachten. Hans: “Als er maar iets niet in orde was, van documenten, tijdstip van aanlevering of de haven was er maar een opmerking: ‘BB’. Dat betekende Baas Bellen, maar wist dat havenpersoneel veel dat ik zelf de baas was. Ik hoefde natuurlijk niemand te bellen, maar regelde het afleveren van de zeecontainer zelf wel.”

Tevreden mens Het spreekt voor zich dat Hans en zijn familie geen spijt hebben van de ingeslagen weg. Met veel plezier, een enorme werklust, een Bollegraaf 100 pers en een mobiele shredder met eigen kraan (waar hij overigens best meer werk voor wil hebben) kijkt Hans met vertrouwen naar de toekomst. Samen met zijn kinderen en waarschijnlijk in de toekomst ook zijn kleinkinderen wordt het familiebedrijf L.H. van Bruchem BV voortgezet. ■

Jong geleerd, oud gedaan.

19


HOW CAN WE MOVE YOUR WORLD? HydraTech & Spiro horizontale laad- en lossystemen Voor meer informatie: HydraTech Material Handling & Services BV

Toploader opslag- en doseersystemen Patent nr. 0882390 Ruimte en energie zuinig Simpel en betrouwbaar

Spiro stationaire opslag- en transportvloeren Robuust en betrouwbaar Maximale prestatie minimum energieverbruik Elke gewenste afmeting en opstelling

DE VERWERKER UIT HET WESTLAND

Compagniestraat 14 NL-7826 TB Emmen Tel. +31-(0)591-670073 Fax.+31-(0)591-622183 Mail: sales@hydratech.nl Web: www.hydratech.nl

Lasbedrijf Alphen BV

Ferro, Non-Ferro, en Vlakglas recycling. W de Voeght BV Stationsweg 2 2675 AM Honselersdijk T: 0031 174 626119 F: 0031 174 640295

Specialist in nieuwbouw en reparatie van containers

www.wimdevoeght.nl

kuipersweg 17, 3449 JA Woerden T. 0348 - 420399 F. 0348 - 480193 M. 06 22221600 (Jaap van Luinen) of 06 43223467 (Ton van der Laan) E. info@lasbedrijfalphen.nl W. www.lasbedrijfalphen.nl


*HEUXLNWHFRQWDLQHUV1LHXZERXZ5HSDUDWLH Stralen en spuiten containers

WWW. WWW.

CONTAINERS CONTAINERS .NL .NL

Hoogewaard 225K 2396 AS Koudekerk a.d. Rijn Tel:. 071-3416292 Industrieweg 6 2404 BZ 06 Alphen aan den E-mail Rijn joop@hccontainers.nl Tel: 017-2415338 Fax: 071-3416130 Mob: 21504016 Fax: 017-2415769 Mob: 06 21504016 E-mail joop@hccontainers.nl

The reliable brand!

FinanciĂŤle voordelen door maatwerk! UNTHA shredding technology biedt betrouwbare en aan uw wensen aangepaste verkleiningssystemen voor allerlei toepassingen. Door het gebruik van UNTHA systemen kan afval omgezet worden in waardevolle grondstoffen, hierdoor wordt niet alleen het milieu veel minder belast maar ook uw afval- en opslagkosten worden aanzienlijk verlaagd! Stap ook over naar UNTHA, meer dan 8.000 tevreden klanten gingen u voor!

Nido Recyclingtechniek B.V. authorised Partner of UNTHA shredding technology Fuutweg 6, 7442 CL Nijverdal, NIEDERLANDE Tel.: +31 (548) 37 49 00, Fax:+31 (548) 37 49 09, Info@nrt.nl www.nrt.nl


22-25_Houtcongres:22-25 02-11-11 10:53 Pagina 22

CONGRES: “HOUT GRONDSTOF VERSUS BRANDSTOF”

Hergebruik stimuleren HENK MEINEN FOTO’S: MARCEL VAN DEN BROEK.

Als boerenjongetje in de Achterhoek sleepte ik samen met mijn even oude buurjongen in de jaren vijftig massa’s hout naar het jaarlijkse paasvuur. Hoe meer, hoe beter. Hakhout, snoeihout, maar ook oude planken, kastjes en alles wat maar weg mocht en kon branden. En dan paasavond…de fik d’r in. Genieten van vlammen die hoog boven de stille velden uittoornden, licht tegen de donkere hemel. Want donker was het daar, waar ik ben geboren. Voor ons jongetjes een machtig schouwspel. Van hergebruik hadden wij nog nooit gehoord. De tijden zijn veranderd……

Z

orgen om daling hergebruik

Stichting Kringloop Hout organiseerde op 15 september het congres: “Hout: Grondstof versus Brandstof.” Een zeer goed bezette zaal in het NBC in Nieuwegein, maakte als snel duidelijk dat het hier kennelijk om een ‘hot item’ gaat, om even een wat toepasselijke woordspeling te gebruiken. De Stichting maakt zich terecht zorgen over de dalende scores ten aanzien van hergebruik van hout. Ook wordt in onder meer het overheidsbeleid niet altijd onderkend dat hout een eeuwig hernieuwbare grondstof is. De grondstof hout krijgt volgens de Stichting en vele anderen niet de aandacht die het verdient. Vaak wordt hout vooral gezien als een energiedrager en als vervanger van fossiele brandstoffen. Zonde, want met hout is zoveel meer te doen, ook als dat een tweede of derde leven van gebruikt hout in een andere vorm betekent. Een uitstekend initiatief van de Stichting Kringloop Hout, met boeiende sprekers. De complete power point presentaties van de sprekers zijn te vinden op:

22

http://www.kringloophout.nl/seminarpresentaties. Ook vanwege de ruimte moeten wij hier met een beknopte samenvatting volstaan. Bij sprekers en gasten bleek veel support voor de edele grondstof hout. ‘Houden van hout’ was dan ook wel een toepasselijke congrestitel geweest.

Kees Faber: Voorzitter Stichting Kringloop Hout ‘Cijfers laten daling hergebruik zien’

Hoewel de doelstellingen voor materiaalhergebruik van houten verpakkingen nog vlot worden gehaald, is er toch een kentering zichtbaar. Tussen de jaren 2007 en 2010 is een duidelijke verschuiving van materiaalhergebruik naar energetische toepassing te zien. Daarbij wel de aantekening dat in 2007 van een behoorlijk percentage de bestemming nog onbekend was. In 2010 is die blinde vlek verdwenen. Zetten we de cijfers even op een rijtje, dan is de verschuiving van hergebruik naar energetische inzet in één oogopslag duidelijk: Cijfers die er niet om liegen en die inderdaad aanleiding geven voor een stevige lobby voor meer hergebruik. Zeker als daarbij wordt meegenomen het percentage materiaalhergebruik, dat van 2009 op 2010 daalde van 38% naar 32%. In 2005 en 2006 bevond zich dat percentage overigens zelfs nog op 39%. Volgens Faber staat

Energetische toepassing Materiaalhergebruik

2007 123.083 ton 162.951 ton

2010 206.568 ton 134.659 ton

verschil + 67% – 18%

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


22-25_Houtcongres:22-25 02-11-11 10:53 Pagina 23

hout

circa 25% van het her te gebruiken hout onder druk door de gesubsidieerde energie-inzet. Het is die – in de ogen van velen verkeerd toegepaste – subsidie die het gebruikte hout richting de ovens pusht.

Loek Hermans: Voorzitter Platform Hout in Nederland ‘Niet in een schuttersputje gaan zitten’

Aalt Dijkhuizen:

‘Één dag zon genoeg voor een jaar energie’ Irene Jonkers pleitte voor een kwalitatieve verbeterslag voor hergebruik en vergroten van de levenscycli. Zij gaat daarbij uit van het rendement van de hele boom, dat wil zeggen: -hout zo hoogwaardig mogelijk toepassen -hele boom benutten

Hermans vergeleek in zijn inleiding het imago van het kappen van hout met de situatie van de Waddenzee eind vorige eeuw. Hermans: ‘Aan de Waddenzee mocht niets worden veranderd. ‘Handen af van de Waddenzee’ was het strijdbare parool. Maar er was destijds heel veel niet goed met de Waddenzee en bovendien kon er 12 miljard m3 meter aardgas worden gewonnen. In 2002 hebben we de zaak helmaal opnieuw aangepakt. Nu gaat het veel beter met de Waddenzee en kunnen we toch gas winnen. Iets vergelijkbaars zie je nu met het kappen van bomen. ‘Hout is fout,’wordt er al snel geroepen. Dat geeft hout zeer ten onrechte een ‘bomen kappen’ imago. Daar moeten we af. Hout is een prima grondstof, die meerdere levens meekan. We moeten samenwerken en ‘out-of-the-box’ denken, net als met de Waddenzee. Niet in het schuttersputje gaan zitten, maar naar buiten met een positieve benadering van hout, inclusief recycling en hergebruik.’

‘Wij zitten nu in een transitieperiode naar volledige benutting, volop in de ontwikkeling naar een duurzame praktijk,’ aldus Irene Jonkers. Volgens haar altijd een grillige periode met chaotische processen. De sector voelt volgens haar de druk om te veranderen nog onvoldoende en dat leidt tot te lage investeringen om nieuwe stappen te kunnen maken. Jonkers: ‘We moeten van het voorheen storten van afval, via houtafval voor plaat en energie – de huidige situatie – naar volledige benutting rendement van hout.’ Zij pleit voor veel meer samenwerking tussen de sectoren, maar ook het betrekken van ‘unusual suspects’ in het proces. ‘Het maken van een duurzaam businessplan is een ontwikkelingstocht’ zo hield zij haar gehoor voor.

Aalt Dijkhuizen: Voorzitter Raad van Bestuur Wageningen UR ‘Energie genoeg’

Irene Jonkers: Nyenrode Business Universiteit ‘Transitie naar een duurzaam gebruik van hout’

Kees Plug: directeur Duurzaam Produceren, Ministerie van Infrastructuur & Milieu ‘Meer waarde uit afval kan’

Plug begon te zeggen, dat Nederland al goed bezig is om meer waarde uit afval te halen. ‘Tachtig procent wordt al recycled, uit 16% wordt energie teruggewonnen en slechts 4% wordt gestort.’ Die 16% ‘ovenhout’ komt volgens spreker vooral van agrarische stromen en takken en dergelijke. Veel minder van productiehout. Maar de milieudruk moet nog verder terug met haalbaar en betaalbaar beleid. Plug ziet daarbij mogelijkheden om minder materiaal te gebruiken, meer te recyclen en nog minder te storten. Belemmeringen in de wetgeving zullen waar mogeWim van Lieshout:

Wat er op één dag aan zonne-energie op aarde komt, is genoeg voor het wereldwijde gebruik van een heel jaar! ‘Kortom – aldus Dijkhuizen – energie genoeg. Maar hoe ‘vangen’ we het?’ Volgens deze spreker kan biomassa in principe in eenderde van de wereldwijde energiebe-

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

hoefte voorzien. Maar hij vraagt zich af of dat wel verstandig is. Dijkhuizen: ‘Inzet van hout voor energie is de laagste toepassing. Gebruik van hout voor producten en voor hergebruik, levert 4 tot 8 maal zoveel op dan de energie-inzet.’ Volgens hem is hout als grondstof voor bioraffinage weinig geschikt. Er zit relatief weinig in en/of het is er vooralsnog moeilijk uit te krijgen. ‘Als je het er voor moet verbouwen, kun je beter een ander gewas kiezen, omdat daarin meer hoogwaardige basiscomponenten voor energie zitten.’ Dijkhuizen wees verder terecht op de drijfveer van geld. ‘De portemonnee is drijfveer nummer 1. Economische kracht is daarom noodzaak.’

‘Gemeenten zijn gericht op klimaat, niet op grondstoffen’

23


22-25_Houtcongres:22-25 02-11-11 10:53 Pagina 24

Ad Lansink:

‘Begrip nuttige toepassing leidt tot verwarring’

particuliere houtstook als energiebron voor koken in veel Afrikaanse en Aziatische landen is. De inzet van dat ‘kookhout’ kun je natuurlijk onmogelijk duurzaam noemen. Olie, gas en kolen nemen nu nog ruim 80% van het wereldwijde energieverbruik voor hun rekening.

Wim van Lieshout: Algemeen directeur HVC ‘Gemeenten zijn gericht op klimaat, niet op grondstoffen’

lijk worden weggenomen en er zal stevig worden ingezet op handhaving. Kernpunt van de in oktober te verschijnen duurzaamheidagenda is vergroening van de economie. Spreker wil verder ‘grondstoffen’ prominent op de mondiale politieke agenda. Hij presenteerde verder veel informatie uit het Landelijk Afvalbeheerplan 2009–2021. De minimumstandaard daarin genoemd voor A-hout en B-hout is nuttige toepassing. In het huidige mondiale energieverbruik wordt voor 13% voorzien door biomassa. Plug wees er nadrukkelijk op, dat die 13% inclusief de

24

Duurzame energie stelt nog weinig voor, stelde van Lieshout. Hij is van mening, dat er qua zonne-energie in ons land bar weinig gebeurt – zeker ten opzichte van Duitsland – en ook de inzet van wind voor energie stelt weinig voor. ‘Alleen biomassa werkt. Daarbij is de drang van menig wethouder om gemakkelijke biostromen te verstoken erg groot. Goed voor de CO2 agenda. Met moeilijke stromen gebeurt nu amper wat, want het moet wel goed aaibaar zijn. De nood is hier vanwege ons aardgas nog niet hoog genoeg.’ Wim van Lieshout prikte een ballon door aangaande vermeende interesse van gemeenten in grondstoffenbeleid. Volgens hem zijn gemeenten puur gericht op klimaat en helemaal niet op grondstoffen. ‘Er moet van overheidswege ook een serieus grondstoffenakkoord met de gemeenten worden overeengekomen. Pas als die druk er is, zullen gemeenten zich met grondstoffenbeleid gaan bemoeien. Nu gebeurt dat niet. Een grondstoffenakkoord brengt de balans terug met het klimaatakkoord’ aldus van

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


22-25_Houtcongres:22-25 02-11-11 10:53 Pagina 25

hout

Lieshout. Qua energiebron voorziet spreker de komende jaren een toename van warmtepompen en geothermie. Maar ook de zon zal een groter deel voor haar rekening nemen. Wat betreft herbruikbaar hout is van Lieshout ook duidelijk: ‘eerst optimaal hergebruiken en pas uiteindelijk aanwenden voor energie.’

Ad Lansink: CDA-politicus en grondlegger ‘Ladder van Lansink’ ‘Biomassa alleen uit korte kringlopen’

Geregeld bezoek ik als redacteur recycling- en aanverwante congressen. En dan lijkt het wel eens of de aanwezigheid – zeker als spreker – van ‘goeroe’ Ad Lansink het geheel een soort kwaliteitsstempel verleent, een soort proeve van bekwaamheid garandeert. Zelden zal een politicus met één onderwerp – in dit geval de onvermijdelijke Ladder nu ook wel Cascade van Lansink genoemd – zo langdurig en zo verpletterend succes hebben gehad. Het is inmiddels de werkelijke Evergreen van de wereld van afval-, her-

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

gebruik en recycling. Nog altijd op eenzame hoogte en mijns inziens zo geschikt voor het Guiness Book of Records. Hoe dan ook, Ad was er en liet weer van zich horen. ‘Ik vind dat het huidige parlement wel erg weinig uitdaging aandurft op ons terrein. Dat kan en moet veel beter. De lat moet veel hoger.’ aldus Lansink. En nog eentje om over na te denken: Nuttige toepassing vormt een bron van discussie en verwarring. Het leidt er bovendien toe dat betrokkenen denken: ‘ik kan wel met wat minder toe, het blijft immers toch nog nuttige toepassing. Dat blokkeert een optimaal gebruik van de Ladder. Overigens vind ik de Ladder eigenlijk gewoon een vehikel van gezond verstand.’ Ad toonde zich een voorstander van het zogenaamde feed-in tarief en verklaarde zich nog immer voorstander van schone kernenergie. Hij waarschuwde verder voor stigmatisering van secundaire grondstoffen. Als voorbeeld noemde hij de beëindigde know-waste luierrecycling. ‘Hartstikke schone vezels, maar niet te slijten vanwege zaken als vertrouwen, gevoel en imago. Zonde.’ Hout noemde de meester niet eens zo’n goede energiedrager. Veel minder dan bijvoorbeeld kolen of autobanden. ‘Het is dus niet goed langdurig inzetbaar hout te gebruiken voor bio-

massa. Alleen hout – bijvoorbeeld snoeihout en dergelijke – uit korte kringlopen komt in aanmerking.’ Tenslotte pleitte Lansink voor veel meer innovatie. ‘De Belgen en de Duitsers zijn ons inmiddels voorbij gelopen. Wij moeten meer en beter innoveren.’ Commen sense goes a long way, voegde hij nog toe en zo is het. De uitstekende dagvoorzitter Charles Groenhuijsen leidde de forumdiscussie met de zaal. Meerdere malen werd gebruik gemaakt van de microfoon voor het stellen van vragen, het poneren van een standpunt of het delen van een ervaring. Één opmerking bleef bij mij behoorlijk hangen; Hout is niet fout, hout is goud! Bij het verlaten van de zaal kreeg iedere bezoeker een handige, kleine koeltas aangeboden met de tekst: 2good2burn.com en Burn only what can not be recycled. En zo is het! ■

Hout is goud!

25


Containers op afstand monitoren Efficiency, kostenreductie en verhoging serviceniveau

Door containers op afstand te monitoren en uit te rusten met signalering kunt u uw transporten beter plannen. Hierdoor verbetert u de beladingsgraad, gaan uw kosten omlaag en verhoogt u het serviceniveau naar uw klanten. Met een geringe investering zorgt u voor een optimalisatie van uw logistieke processen. Meer weten? Bel 0314-366600 voor een afspraak en kijk op www.i-real.nl.

RECYCLING MACHINES & MAINTENANCE

POSTBUS 593, 7000 AN DOETINCHEM. T: +31 (0)314 366600 E: INFO@I-REAL.NL I: WWW.I-REAL.NL

Bronneberg SP 350 Snelpers

Accubakken kantelaar voor het behoud van uw plastic accubakken prijs â&#x201A;Ź 850,patent pending

www.BRONNEBERG.nl


Hoeben Metalen B.V. Kampen

Jan Verhaegh b.v. ijzer en metaalhandel

I:@DDE

9^kZghZaVVYkadZgZc bZil^hhZaWV``Zc# Kddgo^ZckVc ]VV`$`VWZa$`Zii^c\ hnhiZZb#

Hanekampweg 29 - Winterswijk-Meddo Tel.: 0543-521244 Fax: 0543-536131 Mobiel: 06-20614117 info@janverhaegh.nl

7:A/

%+'.*(((&%

► CONTAINERS ◄ Nieuw én gebruikt Verkoop en inkoop van: - afzetcontainers voor alle systemen, in alle uitvoeringen (ook lichtgewicht) reparatie en revisie van containers - verkoop van onderdelen - zeecontainers - kantoorunits en woonunits - in- en verkoop van rollend materieel.

Dhad`VYZ& IZa#/%(-),,'.(* lll#]dZWZc"bZiVaZc#ca -'+(8=@VbeZc ;Vm/%(-),,&*%+ ^c[d5]dZWZc"bZiVaZc#ca

All-In Containers B.V. - Lelyweg 4 - 7602 EA Almelo tel 0546-673674 - fax 673675 - info@allincontainers.nl

► www.allincontainers.nl ◄


28-29_Air products:28-29 02-11-11 10:54 Pagina 28

HOOGWAARDIGE TOEPASSINGEN VOOR CRYOGEEN VERMALEN RECYCLEDE KUNSTSTOFFEN

Klant stelt eisen aan fijnheid en verdeling deeltjesgrootte Volgens Neil Hansford, cryogenic application specialist bij Air Products, is de prijs voor het poeder, dat uit de cryogene molen komt, in de Verenigde Staten zo’n 600 tot 700 euro per ton; bijna het dubbele van niet-cryogeen gemalen rubber. “In de Verenigde Staten wordt al veel rubber cryogeen gemalen”, zegt hij.

THEO SNIJDERS

R

ubbergranulaat afkomstig van rubberbanden wordt vermalen tot fijn poeder van bijvoorbeeld 180 micrometer en gebruikt voor de productie van nieuwe banden of als vulstof voor wegbedekking voor een betere wrijving en drainage. Het materiaal wordt eveneens gebruikt voor de productie van kunststof onderdelen voor de automobielindustrie en voor kunstgrasvelden. Heel effectief is ook het cryogeen vermalen van vloerbedekking en tapijt met een kunststof rug, waarna de vezels vrij eenvoudig verwijderd kunnen worden. Dankzij de kleine deeltjes, die ontstaan bij cryogeen vermalen kunnen de gerecyclede

kunststoffen voor hoogwaardigere toepassingen gebruikt worden. Voorbeelden zijn de productie van polymeren voor de verpakking van voedingsmiddelen en de productie van thermoplastische coatings, die gebruikt worden ter bescherming van metaal in huishoudelijke apparatuur zoals vaatwassers en koelkasten, buitenmeubilair en in de scheepsbouw.”

productieruns De proefinstallatie in Bobingen is vooral bedoeld om de voordelen van cryogeen malen op productieschaal te demonstreren. De installatie kan worden gebruikt voor het malen van hoeveelheden vanaf 1 kilo, maar ook hoeveelheden van enkele

tonnen zijn geen probleem. Het is de bedoeling dat Air Products samen met de klant in de proeffabriek een aantal productieruns uitvoert, om tot een ideale samenstelling van het product te komen. Dat verschilt niet alleen voor elk materiaal, maar ook voor de toepassing van het gemalen materiaal. Elke klant stelt zijn eigen eisen aan de fijnheid van het product en de verdeling van de deeltjesgrootte. Elke klant krijgt na afloop een uitgebreid rapport met ontwerp- en processpecificaties voor de eigen installatie. Om klanten de juiste oplossing te kunnen bieden, is het volgens Hansford belangrijk te weten om welk materiaal het gaat, wat de samenstelling en de structuur is, welke deeltjesgrootte het product moet hebben, wat de gewenste output is, de gewenste capaciteit en hoe productieomstandigheden zijn. Voor analytisch deeltjesonderzoek werkt Air Products trouwens intensief samen met de materiaaltechnologie-afdeling van het Fraunhofer Instituut. Neil Hansford: “Dit onafhankelijke instituut kan uitgebreide analyses van de deeltjesgrootteverdeling maken. Ook de vorm en het oppervlak van de deeltjes kunnen met de modernste SCM- microscopen worden onderzocht en de materialen kunnen chemisch worden geanalyseerd, zowel voor als na het cryogeen malen.”

Efficiënte technologie

Voorbeeld van gerecycled plastic: op de voorgrond cryogeen gemalen plastic en daarachter ‘traditioneel’ granulaat.

28

De molen, waarin het materiaal met een temperatuur van -80 graden gemalen wordt.

Het hart van de installatie in Bobingen is een PolarFit™ molen met een doorsnede van 40 centimeter. De molen draait met een snelheid van 6.000 toeren per minuut en is zodanig ontworpen dat het bevroren materiaal door de botsing met de maalkop, door wrijving tussen de maalkop en de behuizing en door botsing met andere

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


28-29_Air products:28-29 02-11-11 10:55 Pagina 29

Plastic ervaring met cryogene technologie op basis van stikstof inbracht. Onder de naam PolarFit™ is een complete serie cryogene maalinstallaties ontwikkeld. Ze zijn leverbaar met een diameter van 10 centimeter, die vooral gebruikt worden in laboratoria, tot molens met een doorsnede van 1,6 meter, die in Amerika veel gebruikt worden voor het malen van autobanden.

Autobanden Neil Hansford van Air Products verwacht dat de toepassing van cryogeen malen een grote vlucht zal nemen, vooral voor

recycling van rubber en kunststoffen. Enerzijds als gevolg van de groeiende stroom kunststof afval, anderzijds wegens de schaarste aan grondstoffen. “Er zijn al fabrikanten van kunststof die het eigen snijafval cryogeen vermalen voor hergebruik in hun productieprocessen. Hij verwacht ook veel van het hergebruik van rubber van autobanden voor de productie van nieuwe banden. Anders dan in Amerika is dat in Europa nog niet toegestaan, maar de verwachting is dat dat in de toekomst wel mogelijk is. Dat zal cryogeen malen in Europa een flinke boost geven,” besluit Hansford. ■

De complete installatie. Links boven wordt het materiaal ingevoerd, dat in de schroefconveyer wordt bevroren en naar de molen wordt getransporteerd. Via de buis linksonder verlaat het poeder de molen.

deeltjes sterk verkleind wordt. De grondstof wordt aangevoerd via een schroefconveyer, waarin vloeibare stikstof met een temperatuur van - 196 graden gespoten wordt. De schroefconveyer is een paar meter lang om het materiaal goed en gelijkmatig tot de gewenste temperatuur te bevriezen en de overtollige stikstof weer af te voeren. “Door de verstelbare maalkop kan een deeltjesgrootte worden bereikt tussen de 45 en 240 micron en in sommige gevallen zelfs tot 10 micron,” verduidelijkt Neil Hansford. “De voornaamste verbeteringen ten opzichte van vergelijkbare installaties zijn de rotor, die ultrafijne deeltjes kan malen en de hoge efficiency. Dankzij een betere isolatie en een kleinere motor wordt er veel minder warmte gegenereerd waardoor er minder stikstof nodig is. Door toepassing van luchtclassificatie kunnen kleine en lichte deeltjes direct na het malen verwijderd worden. Te grote deeltjes kunnen met behulp van een zeef uit het gemalen materiaal gehaald worden en opnieuw in het proces gebracht worden. Daardoor is het proces bijzonder efficiënt en is er nauwelijks uitval.” De proefinstallatie voor het cryogeen vermalen in Bobingen is ontstaan uit de samenwerking tussen Microtec en Air Products. Microtec ontwikkelt en produceert al vele jaren maalinstallaties voor diverse takken van industrie, terwijl Air Products als leverancier van industriële gassen zijn

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

De rotor is instelbaar zodat verschillende deeltjesgroottes mogelijk zijn.

Recycling wordt speerpunt voor Air Products Air Products is een van de toonaangevende fabrikanten van industriële gassen. In het verlengde daarvan heeft het bedrijf een groot aantal activiteiten in de milieusector ontwikkeld. Air Products levert bijvoorbeeld complete installaties voor het reinigen van (industrieel) afvalwater met behulp van pure zuurstof. In Californië werd onlangs een waterstof tankstation geopend, dat waterstof wint uit afvalwater van een gemeentelijke waterzuiveringsinstallatie. De waterstof wordt gemaakt van methaangas dat gevormd wordt in de tanks, waarin het afvalwater is opgeslagen. Datzelfde proces kan gebruikt worden voor (bio)afval uit landbouw en veeteelt of van voedingsmiddelenbedrijven zoals brouwerijen. In Engeland bouwt Air Products de komende jaren een aantal waste-to-energy installaties, waar afval met behulp van vergassing wordt omgezet in energierijk gas waarmee bijvoorbeeld waterstof en biobrandstoffen geproduceerd kunnen worden.

29


ZEEF HUREN?

Goedkoop eenZEEF mobieleHUREN? zeef huren? Goedkoop een mobiele zeef huren? Nu prijzen vanaf  350,00

ONBALANSâ&#x20AC;Ś?

Nu prijzen vanaf  350,00

Trillende ventilatoren, koppelingen, hamermolens, krukassen, walsen of snaarschijven?

Vortex brengt Uw draaiende machineonderdelen deskundig in balans. 24-uurs-service!

laatse Ook ter p

BEL 035 - 588 55 99 www.vortexsoest.nl Meer weten? Bel RenĂŠ Wagelaar: Tel. +31 (0)6 15 15 23 23 WMT â&#x20AC;˘ Wiekermaatweg 14 â&#x20AC;˘ Rossum (Ov.) Tel. +31 (0)541 - 67 08 77 â&#x20AC;˘ Fax: +31 (0)541 53 99 07 www.wmt-wagelaar.nl

Recuperma BVBA / BelgiĂŤ +32(0)11-55 20 10 recuperma@skynet.be www.recuperma.be

Industrieweg 21 - 3762 EG Soest

Recuperma LTD / Engeland +44(0)2380-26 33 40 recuperma@btconnect.com www.recuperma.co.uk

Recuperma GmbH / Duitsland +49(0)2305-54 88 60 info@recuperma.de www.recuperma.de

GEKNIPT, GESTRIPT EN GEPERST VOLGENS UW BUDGET! RS.330.L 330 mm meslengte

RS.440.M / RS.660.M 440 / 660 mm meslengte

RS.550.H / RS.660.H 550 / 660 mm meslengte

RC 1000 1 - 50 mm diameter kabel

RC 1500 1 - 75 mm diameter kabel

RC 2000 1,5 - 100 mm diameter kabel

RC 3000 1 - 115 mm diameter kabel

A Product of Hard Work

De 550-80 Wastemaster. Een verreiker met wielladercapaciteiten. $!!"/!!*0%/#!-!%  !(!-*!/2!-'%* !!*!(03++-)!!-%*"++*//!!- !(#%4!(#%0)%&1!-$!% .(*  ,#(!!'         ! !-(* )"+- * 2!%./-/   - !*0-#      


Uw accuâ&#x20AC;&#x2122;s, batterijen, non-ferro metalen en andere residuen in vertrouwde handen

Van Peperzeel helpt u graag uw restproducten op waarde te schatten. Bel vandaag nog voor uw eigen accu palletbox met 0320 â&#x20AC;&#x201C; 401 400. James Wattlaan 6 8218 MB Lelystad T F

+31 (0)320 - 401 400 +31 (0)320 - 401 409

E I

info@peperzeel.nl www.peperzeel.nl

Van Peperzeel Uw winst, onze expertise


32-33_Hyundai:32-33 02-11-11 10:56 Pagina 32

SLOPEN OP HOOGTE VOLGENS JAPANSE METHODE

Sloop IBG-flat Groningen vergt aangepaste sloopmachine De sloop van de eerste toren van het IBG complex aan de Kempkensberg in Groningen is eind augustus gestart. Omdat deze toren op slechts zeven meter van de in juli geopende nieuwbouw voor de Dienst Uitvoering Onderwijs en de Belastingdienst staat wordt gewerkt volgens een in Nederland ongebruikelijke methode. Met een sloopmachine op de hoogste verdieping wordt het gebouw naar beneden weggeknabbeld.

WIL WIJNANDS

D

e uitvoering van het werk is in handen van Boverhoff BV uit Heerde. Als eerste is de gele toren aangepakt, waarna nog dit jaar ook de blauwe toren geheel zal zijn verdwenen. De torens zijn circa 60 meter hoog, het nieuwe gebouw is 92 meter hoog. Het complex bestond oorspronkelijk uit vier torens. De rode en de groene toren behoren niet tot de opdracht, maar inmiddels is besloten ook deze neer te halen. Vanwege veroudering was renovatie niet meer haalbaar. Ongetwijfeld zal

Boverhoff ook inschrijven op de sloop van deze flats.

Japanse sloopmethode De methode is eenvoudig voor hoge gebouwen. Allereerst wordt het gehele gebouw gestript van alle aanwezige ‘losse’ delen. Alles wat er uit kan wordt weggehaald tot alleen het geraamte van het gebouw nog overeind staat. Vervolgens wordt er een sloopmachine op het gebouw geplaatst die rondom het beton van de etage eronder weghakt. Belangrijk is wel, dat er een plek is waar de machine

zich veilig kan bewegen.In de Kempkensbergse torens wordt hiervoor de centrale liftschacht gebruikt. Constructieberekeningen zijn uitgevoerd om zeker te zijn dat de liftschacht het gewicht van de machine aankan. Bovenop de liftschacht zijn twee draglineschotten gelegd waarop de machine kan bewegen. Met de sloopmachine worden de vloeren en kleinere delen gehakt, geknipt en vergruisd en via een stortkoker naar beneden afgevoerd. De grotere delen, zoals de liggers worden eerst in een hijskraan gehangen en vervolgens worden de balken doorgeknipt tot ze met de kraan naar beneden getakeld kunnen worden. Is de etage leeg, dan moet de liftkoker eraan geloven. Daartoe wordt eerst één dragline schot verwijderd en het vrijgekomen deel van de liftkoker weggehakt. Vervolgens wordt de sloopmachine naar beneden getakeld, het overgebleven draglineschot verplaatst naar het vrijgekomen – lagere – deel van de liftschacht, waarna de sloopmachine weer naar boven wordt getakeld en om het laatste deel van de boven de etage uitstekende liftkoker weg te halen. Als laatste wordt het tweede draglineschot geplaatst en kan de hele procedure opnieuw beginnen voor de volgende etage. Het weghalen van een etage duurt op deze manier een week.

Aangepaste Hyundai

De Hyundai sloopmachine aan het werk op het hoogste punt van de gele IBG flat in Groningen (Foto’s Van der Spek)

32

Om ze snel mogelijk te kunnen werken wilde Boverhoff een zo groot mogelijke machine met veel volume van de hydrauliekpompen om de breekhamer zo goed mogelijk aan de praat te kunnen houden. Voor het werk op de sloopplaats is een

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


32-33_Hyundai:32-33 02-11-11 10:56 Pagina 33

sloop

Door een snelwisselsysteem kan de bovenwagen snel worden gedemonteerd en met de kraan naar boven getakeld

hijskraan aanwezig met een beperkende factor van 10 ton bij een strijk van 12 meter, nodig om de sloopmachine in het midden van de etage te kunnen plaatsen. Hierop is de sloopmachine aangepast. Het is een R210LC-9 geworden met een standaardgewicht van bijna 22 ton. In overleg met Van der Spek, de leverancier van de Hyundai, is gekozen voor een aangepaste machine die in drie delen van maximaal 10 ton naar boven kan worden getakeld. Het contragewicht is eenvoudig weg nemen, en de boven- en onderwagen zijn met behulp van een snelwisselsysteem binnen een uur van elkaar los te koppelen. De onderwagen wordt eerst naar boven getakeld, dan de bovenwagen en als laatste het contragewicht. Naar beneden gaat in omgekeerde volgorde. Het zwaarste deel is de bovenwagen met mast, die net boven de 10 ton kwam. Gelukkig was er nog een beetje speling in het maximum gewicht dat hijskraan mag hebben, maar de bovenwagen dient wel met een lege brandstoftank te worden getakeld. De aanpassing van de machine is uitgevoerd door Rusch uit Zwaag. De machine heeft een CE-markering en kan na dit sloopwerk op andere werken worden ingezet. Op de sloopmachine kunnen alle gebruikelijke sloopwerktuigen, zoals een sorteergrijper, vergruizer, schaar en sloophamer worden aangesloten. Met een reikwijdte van 12,5 meter op de maximale graafhoogte kan de machinist met de sloophamer of schaar net bij de hoeken van het gebouw komen. De oorspronkelijke gedachte was om op de geschetste manier tot iets minder dan de helft van

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

De bovenbouw onderweg naar zijn hoogstandje

het gebouw af te breken. Daarna zou met een echte demolition kraan, waarover Boverhoff ook beschikt, de rest van het gebouw worden aangepakt. De wijze van werken lijkt echter zo goed en snel te gaan, dat de demolition kraan het waarschijnlijk niet sneller kan uitvoeren. Bovendien kan de demolition kraan op die manier op een ander werk worden inge-

zet. De gedachte is nu om op de Japanse methode tot de derde verdieping te gaan en dan vanaf de grond de rest af te breken met dezelfde machine. Een groot deel van het uit de sloop vrijkomende puin zal worden gebruikt voor de parkeergarage die op de vrijkomende plek moet worden gebouwd. â&#x2013; 

Elkaar aanvullende merken De Hyundai R210 is geleverd door Van der Spek in Vianen. Veel machines van Hyundai zijn geschikt voor de sloop, maar ook voor recyclingdoeleinden zoals het vullen van puinbrekers en zeefinstallaties. Afhankelijk van de toepassing wordt de machine aangepast, bijvoorbeeld met een omkeerbare ventilator, volgeschuimde banden of grovere banden die tegen puin en betonijzer kunnen. In veel gevallen worden overdruksystemen in de cabine toegepast, zeker als zo een machine in de asbestrecycling wordt gebruikt. Een ander voorbeeld is de recycling van boorvloeistof, waarbij de machine wordt voorzien van een koolfilter om vluchtige gassen uit de cabine te weren. Een ander merk van Van der Spek voor de recyclingsector is Terex-Fuchs. Volgens Peter Voolstra, manager recycling en overslag van het bedrijf, vullen beide merken elkaar heel mooi aan. De Terex-Fuchs machines zijn specifiek gebouwd voor overslag, hebben een langere giek en zijn qua koeling en afstempeling heel anders gebouwd. Je kunt er mee knippen en sorteren en ze zijn puur voor recycling en overslag in havens geschikt. De graafmachines van Hyundai zijn veel multifunctioneler inzetbaar, kunnen worden omgebouwd tot sloopmachine en weer worden teruggebouwd naar een graafmachine. Typisch een machine waar je alles mee kunt. www.vanderspek.nl

33


34-35-36_Recycling:34-35-36 02-11-11 11:07 Pagina 34

VAKBEURS IN EVENMENTENHAL GORINCHEM

Recycling 2011 vestigt records Op deze pagina’s een beperkte fotocollage van de vakbeurs Recycling 2011. Beperkt, want er was veel meer te zien in de Evenementenhal te Gorinchem van 20 tot en met 22 september. Deze tweede editie was wederom een daverend succes. Met meer standhouders – nu 230 in 2010 waren dat er 130 – en meer bezoekers: nu circa 7.000 en in 2010 circa 6.000, dus 1.000 bezoekers meer. Bovendien waren de meeste standhouders zeer tevreden over de kwaliteit van het bezoek. Deze specifieke recycling-vakbeurs heeft zich nu wel definitief op de kaart gezet. In 2012 vindt de beurs plaats van 18 tot en met 20 september. Plaats van handeling is dan weer de Evenementenhal in Gorinchem, waar een perfecte service wordt gegeven! HENK MEINEN

34

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


34-35-36_Recycling:34-35-36 02-11-11 11:07 Pagina 35

beurs

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

35


34-35-36_Recycling:34-35-36 02-11-11 11:07 Pagina 36

beurs

36

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


»The

Completely Integrated Software Solution« RECY Business Management System RECY Logistics RECY Online (e-business) RECY Marketing (CRM) RECY Archive RECY Purchase Order Processing RECY Production RECY Accounting RECY Cost Control

»RECY Overseas Module »RECY Waste Management Module »RECY Fleet Direct System (GPS based) »RECY Container Management with Transponder (RFID) »RECY e-Trading Module »RECY Preventive Maintenance Module

RECY SYSTEMS AG Weihenstephaner Strasse 1 D-85716 Unterschleissheim Fon +49 (0)89-32 71 54-0 Fax +49 (0)89-32 71 54-44 info@recy-systems.com www.recy-systems.com


38-39_Bollengraaf:38-39 02-11-11 11:09 Pagina 38

BOLLEGRAAF LOGISTIC SYSTEMS MAAKT PORTAAL- EN BOVENLOOPKRANEN

Recessie biedt kansen op nieuwe markten Bij Bollegraaf Logistics Systems in Rotterdam maken ze portaal- en bovenloopkranen, trechters en silo's. Het uit één stuk fabriceren van plaatstaal biedt voordelen op het gebied van onderhoud en stevigheid. In gesprek met eigenaar Heiman Bollegraaf komen we er ook achter waarom ons die naam zo vertrouwd in de oren klinkt. CHRISTIEN NUBOER

N

u de bouwbranche er niet meer zo florissant voorstaat, richt Bollegraaf Logistic Systems zich vooral op andere markten voor zijn portaal- en hallenkranen. Heiman Bollegraaf legt uit wat de sterke kant is van het bedrijf. “Rotterdam levert maatwerk om het logistieke proces van klanten zo efficiënt mogelijk te laten verlopen. Afnemers kunnen bij Bollegraaf Logistic Systems terecht voor advies, fabricage, installatie en onderhoud.” Vooral omdat de kranen klantspecifiek worden gefabriceerd, bestaat er nog een markt voor in Nederland. Bollegraaf: “Van grote platen staal dat in de scheepvaart wordt gebruikt, worden handmatig kra-

nen gelast van 1000 kg tot 80 ton. De overspanning gaat standaard van vijf á zes meter tot 60 meter, maar als de klant het wil, kan bijna alles. Doordat we minder profielen gebruiken, zijn ze weliswaar zwaarder maar wel steviger en minder onderhoudgevoelig. Ze zijn zo stevig dat de ervaring leert dat eerder de takel stuk gaat dan een kraan zelf.”

Veranderde markt Tot een aantal jaren terug werden de kranen vooral geleverd aan bouwbedrijven. Bollegraaf: “Toen die branche inzakte, zochten we nieuwe mogelijkheden. Inmiddels ontdekte ook de schrootmarkt het voordeel van de portaalkraan. Door

Heiman Bollegraaf (rechts) houdt trots zijn certificaat omhoog.

38

middel van twee rails aan weerszijden van het terrein, bestrijkt de portaalkraan vrijwel het gehele terrein. Waar de mobiele kraan meer ruimte inneemt met rijpaden over het gehele terrein die hij nodig heeft, bewijst de portaalkraan ook nog eens zijn voordeel bij het laden en lossen van trein of schip, wanneer er spooraansluiting of een kanaal aan het terrein grenst.” Nog een voordeel noemt Bollegraaf de snelheid van de kraan. “In het schroot draait het meer om grote hoeveelheden te heffen en te verplaatsen in plaats van het heffen van grote gewichten. Wij maken niet zulke grote kranen dat ze in zeehavens kunnen worden gebruikt. Maar bij het kleinere werk zoals containertransport waar veel van vrachtwagen op trein of schip wordt overgeladen, staat de portaalkraan als containerkraan zijn mannetje. Daarnaast leveren we meer en meer hallenkranen aan huisvuilverwerkers. Met een poliepgrijper aan de takel grijpt de kraan een berg huisvuil en gooit het op de transportband richting vuurhaard in een huisvuil verbrandingsinstallatie.” Bij dat laatste is het nieuwste dat dat ook met een ombemande kraan gebeurt. “Door sensoren aan de takel te maken, voelt deze waar het huisvuil ligt en transporteert telkens een hijsvracht naar een

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


38-39_Bollengraaf:38-39 02-11-11 11:09 Pagina 39

kranen

hij is druk met allerlei interviews naast dat hij ook gewoon de verantwoordelijkheid draagt voor een groep bedrijven. Naast het Rotterdamse bedrijf behoren ook Bollegraaf Recycling Machinery in Appingedam, leverancier aan vooral de oud papierindustrie van allerlei verwerkingsmachines, en Lubo Systems in Emmen, Screening & Recycling tot zijn bedrijven. Zo beschouwd levert de totale groep allerlei compleet geautomatiseerde sorteersystemen voor huisvuil, bouw- en sloopafval en oud papier. Om een voorbeeld uit het oud papier te noemen: de Bollegraaf Paper Spike. Vandaar dat de naam Bollegraaf al zo bekend in de oren klonk.

In kranen

vooraf bepaalde plaats. Dat bewijst dat zelfs zo’n conventionele kraan best gemoderniseerd kan worden.”

Beroemd We spreken Heiman Bollegraaf overigens even tussen de bedrijven door. Allereerst zijn de festiviteiten van het 50 jarige Bollegraaf Recycling Solutions net achter de rug. Maar de CEO van dat bedrijf kreeg ook nog geen week voor ons gesprek de Groninger ondernemersprijs 2011 uitgereikt. Kortom

Begin 60-er jaren gingen twee broers Bollegraaf die in oud ijzer handelden met onenigheid uit elkaar. Elk begon zijn eigen bedrijf. Een van de twee was de vader van Heiman en die noemde zijn bedrijf Bollegraaf Recycling Machinery. Zijn broer was verder gegaan in de kranen en zandsilo’s. Later nam zijn zoon Sallie dat bedrijf over van zijn vader. In 2005 wilde Sallie op 67 jarige leeftijd eigenlijk van zijn bedrijf in silo’s en kranen af en toen er een potentiële koper zonder geld kwam, sprong Heiman die sinds 1998 het bedrijf van zijn vader in Appingedam leidde, in het gat. Heiman Bollegraaf: “Ik ben een ondernemer zeg ik altijd maar en geen manager. Ik wilde Rotterdam dan ook niet laten zoals het is, maar ik wil er meer van maken. Machinefabriek en constructie-

bedrijf Bollegraaf BV zoals het eerst heette, leverde voornamelijk aan Nederland, Duitsland en België. Ik zag potentie in de recyclingmarkt en het bedrijf levert inmiddels wereldwijd en wordt geleid door een salesdirecteur en een productiedirecteur. Het personeelsbestand is meer dan verdubbeld, er werken inmiddels zo’n 25 mensen.”

Eigen R+D Bollegraaf wil graag continu vooruit lopen. Vandaar dat de R&D-afdeling altijd mee denkt met de klant om alles klantspecifiek af te leveren. Dat betekent ook dat de kranen nog steeds in Nederland worden gemaakt. Overigens noemt Heiman Bollegraaf: “Naast sorteersystemen wil de recyclingmarkt ook steeds meer kranen voor onderhoud van hun installaties.“ Bollegraaf ziet voor de toekomst ook nog wel mogelijkheden buiten de recyclingmarkt. “Ik denk dat er nog wel meer te doen is met containerkranen van de wal op het schip. We zitten zelf ook aan het water en maken voor transportbewegingen veel gebruik er van. Ook voor bewegingen van het water naar de kade en visa versa bij het overladen van trein naar schip en andersom, kunnen bedrijven onze containerkranen inzetten.” Bollegraaf verwacht ook nog groei op markten in Oost-Europa. “We krijgen steeds meer aanvragen uit Rusland. Maar ook India wil laten zien hoe goed ze bezig zijn met recycling en plaatst ook orders.” ■

Alles wordt uit scheepsplaatstaal gemaakt. Stevig en weinig onderhoud

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

39


  

  

   



      

De bak is in te zetten voor oa: (passend aan kraan & shovel)    

    - Uitzeven van oa: puin uit zand/grond.         - Beluchten en/of verkleinen van oa: klei, veen, compost, gft        

    - Mengen van zowel droge als natte materialen. ! 

"      Als u geĂŻnteresseerd bent, demonstreren we graag bij u, met u machine, en in uw materiaal. #$    

  " %

Heiweg 3 t 2969 LC Oud-Alblas t Tel. 0184 - 69 49 47 t Fax 0184 - 69 35 41 E-mail: info@atuytel.nl t Web: www.atuytel.nl

Verhuur van recycling machines Warrior 800 schudzeef Crambo 5000 schredder Doppstadt 3060 schredder Biopower

Doppstadt 414 Doppstadt 620 Warrior 1400 Terra select W7

trommelzeef trommelzeef schudzeef windshifter

Ook te huur zonder bediening! Verschillende fracties mogelijk.

Vematec powered by VTN Vematec importeert exclusief voor Nederland de sloopgereedschappen van het gerenommeerde merk VTN. Deze complete en hoogwaardige lijn producten - voor machines vanaf 1,5 ton tot ver over de 100 ton - bestaat uit o.a. (combi-/staal-) scharen, crushers en plaatbrekerbakken voor elke fase van het sloopproces. Uw partner: www.vematec.nl

Maarheeze (NL): +31 495 596 666

Zeewolde (NL): +31 36 522 99 55

Ninove (B): +32 54 33 81 11

Thuis op elk terrein


AUTO RECYCLING

WITGOED RECYCLING

KABEL RECYCLING

Hydraulisch knippen t krachtig t snel t ergonomisch t veilig

Holmatro | Industrial equipment www.holmatro.com


42-43_Hitachi:42-43 02-11-11 11:10 Pagina 42

MULTI-FUNCTIONELE MACHINES VOOR HET SLOPEN VAN ZOWEL LAAG- ALS HOOGBOUW

High Reach sloopmachines voor het grovere werk Voor het slopen van gebouwen worden aangepaste graafmachines gebruikt. Steeds vaker komt het voor, dat gebouwen met een hoogte van meer dan 20 meter moeten worden gesloopt. Voor dat doel is de High Reach Sloopmachine ontwikkeld, een aangepaste graafmachine met een slooparm die tot grote hoogte kan reiken. WIL WIJNANDS

D

e machine met het hoogste bereik is enkele jaren geleden gemaakt door het Nederlandse bedrijf Rusch, die een machine aanpaste voor een bereik tot 90 meter. Zo hoog komen de standaard high reach sloopkranen meestal niet. Hitachi produceert een serie die gaat tot een bereik van 40 meter met als grootste machine de ZX870LCH-3 met een bedrijfsgewicht bijna 110 ton. Veel van deze machines gaan er nog niet over

de toonbank, want er zijn meerdere leveranciers die een dergelijke kraan leveren. Als de sloopverwachtingen van veel gebouwen uitkomen, dan zal dat echter veranderen.

Hitachi machines De serie High Reach Demolition machines van Hitachi bestaat uit een ZX250LC-3 met een maximum bereik van 16 meter, een ZX350LC-3 en een ZX350LCN-3 met bereiken van 21 en 23 meter waarbij de N staat

In Nederland zullen we niet vaak tegenkomen, dat met twee high reach sloopmachines een gebouw wordt afgebroken. Hier klaren een ZX350 en een ZX470 het werk.

42

voor Narrow, een minder breed onderstel. Dan is er de ZX470LCH-3 met een bereik van 25 en 27 meter, terwijl de ZX870LCH een hoogte van 40 meter kan bereiken. Volgens de High Reach richtlijn van EDA (European Demolition Association) is de ZX250LC feitelijk geen high reach sloopmachine omdat pas vanaf 20 meter werkhoogte over een dergelijke machine kan worden gesproken. Hij is echter identiek opgebouwd als de grotere broers uit de serie. Het onderstel en de bovenwagen van de machine zijn gelijk aan de graafmachines uit dezelfde klasse. In plaats van een standaard boom is een broekstuk (met snelwissel) met giekgeleiding gemonteerd op een versterkt frame, waarop de andere beschikbare fronten kunnen worden gemonteerd. Hitachi heeft een multi-boom systeem, wat betekent dat er drie verschillende slooparmen beschikbaar zijn die de gebruiker de mogelijkheid bieden dat front te monteren dat specifiek geschikt is voor zijn werkzaamheden. Afhankelijk van de maximum werkhoogte kan hij kiezen voor een high reach sloopfront, een tweedelig sloopfront of een monoboom met arm, waarmee de machine weer een graafmachine wordt. Een high reach sloopfront bestaat standaard uit een boom, een tussenstuk en een arm zodat het hele sloopfront kan worden opgevouwen. Voor de drie grootste machines zijn tussenstukken voor de boom beschikbaar, waardoor ze geschikt zijn voor verschillende maximale werkhoogtes. Het tweedelige sloopfront, dat ook weer voor alleen de drie grootste machines beschikbaar is, bestaat uit een tweedelige boom (die op het broekstuk van de machine wordt gemonteerd) en

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


42-43_Hitachi:42-43 02-11-11 11:10 Pagina 43

machines vicedoeleinden. Voor zes uitrustingsstukken kunnen vooraf de oliedruk en de hoeveelheid olie worden ingesteld, zodat met één druk op de knop alle parameters voor het betreffende uitrustingsstuk kunnen worden geselecteerd.

Multi-functioneel

De ZX870LCH is met een bedrijfsgewicht van 110 ton en een maximum werkhoogte van 40 meter de grootste sloopmachine van Hitachi.

een arm. Het monofront bestaat uit twee delen (boom en arm). Het monofront en tweedelige sloopfront beperken de maximum werkhoogte maar mogen wel een zwaarder gereedschap hebben. Voor de drie (of meer) -delige slooparm in de langste uitvoering geldt een maximum gereedschapgewicht van 2400 of 2500 kg, voor het tweedelige sloopfront en het monofront varieert dat (afhankelijk van de grootte van de machine) van 2600 kg voor de ZX250 tot 6600 kg voor de ZX870.

Hulpmiddelen Elke sloopmachine wordt tegenwoordig geleverd met allerlei uitrustingsstukken om de veiligheid, het milieu en het comfort van de machinist te verhogen. Zo is standaard een watersproeier in de top van de slooparm gemonteerd om stof op grotere hoogte zoveel mogelijk tegen te gaan. Het water bindt het stof en dat valt naar beneden in plaats van zich over de hele site te verspreiden. Voor lagere sloopwerken worden vaak aparte waterkanonnen ingezet, zoals die ook wel worden gebruikt in de wintersportgebieden. Om te voorkomen dat de sloopmachine omvalt is deze altijd voorzien van een

hoekmeter, die een geluidssignaal afgeeft naar de machinist als deze buiten het maximum bereik komt en de beweging stopt als de grenswaarde bereikt is. Te allen tijde moet voorkomen worden, dat de machine omvalt. Gewicht aan de arm en hoogte moeten in balans blijven. De machine blijft evenwel doordraaien, zodat de slooparm in ieder geval kan worden teruggehaald. De kantelcabine kan een hoek van 30 graden omhoog maken, zodat de machinist een goed zicht heeft op het werk. Alle ramen zijn voorzien van bescherming om te voorkomende dat vallende delen de cabine kunnen binnendringen. Het raamwerk is zo geconstrueerd dat de machinist altijd goed zicht heeft in de kijkrichting. Standaard is tevens een camera gemonteerd aan de achterzijde, zodat de machinist in zijn cabine ook met behulp van een monitor achteruit kan kijken. De monitor/computer wordt ook gebruikt voor allerlei instellingen. Zo worden gedurende 365 dagen alle bedrijfsgegevens bijgehouden, van gereden afstanden tot de olietemperatuur van motor en hydrauliek. Alle gegevens worden dagelijks naar de server van Hitachi gestuurd voor ser-

EDA High Reach Richtlijn Door de European Demolition Association is een rechtlijn voor High Reach slopen uitgebracht. De betreffende richtlijn is vertaald in het Nederlands en is verkrijgbaar via de website van VERAS, www.sloopaannemers.nl.

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

De constructie van deze machines is feitelijk een Nederlandse benadering van sloopwerken: een machine moet veel taken kunnen verrichten. Volgens Nico Crama van HCME is dat anders dan in Japan. ”In Japan heb je één machine voor één taak. In Nederland werken we bij voorkeur met een machine die meerdere taken aan kan. Vandaar dat hier voor slopen wel de basismachine moet worden gekozen, maar de rest van de machine kan net zo goed als graafmachine dienen. Door er een kleinere graafuitrusting aan te hangen kan er een groter gereedschap worden gekozen zoals een hamer om de grotere stukken beton te verkleinen. Daarmee heb je een multi-functionele machine die overal inzetbaar is. Alles is natuurlijk afhankelijk van wat de gebruiker ermee wil doen. Standaard hebben we nu sloopfronten met tussenstukken tussen broekstuk en boom om op een bepaalde hoogte te komen. Maar weet de gebruiker zeker, dat hij altijd op een bepaalde hoogte werkt of wil werken, dan kunnen we die boom ook groter maken, zodat het sloopfront in één keer kan worden opgevouwen. Bovendien heb je dan minder punten waar speling zou kunnen optreden.” Het prettige voor HCME is dat de productie in Nederland plaatsvindt. Onderdelen komen wel uit Japan, maar veel komt er uit Europa, terwijl de gehele opbouw in Amsterdam en Oosterhout wordt gedaan.

Binnenkort De huidige machines werken nog met de Tier III motoren, maar vanaf volgend jaar worden machines geleverd met Stage 3B ofwel Tier IV motoren. Alle typeaanduidingen krijgen dan een -5 in plaats van -3. Het uitrollen begint vanaf de 25 tons machines en loopt dan in het jaar en in 2013 door tot de grotere en kleinere modellen(dus uiteindelijk vanaf 7 ton). Tijdens de overgang kan de gebruiker zelf beslissen of hij een -3 met de ‘oude’ motor wenst of de nieuwe die aan de hoogste milieueisen voldoet. De verwachting is, dat vooral de grotere ondernemers voor de laatste optie zullen kiezen. ■ Informatie: www.hcme.nl

43


7B:YYn8jggZci cdc"[ZggdhX]Z^YZgh IdiVVadeadhh^c\Zcde]Zi\ZW^ZY kVchX]Z^Y^c\hiZX]cdad\^Z# Gj^b*%_VVgZgkVg^c\ ™Dei^bVVahX]Z^Y^c\hgZcYZbZci ™<ZhX]^`ikddgoZZg\gdiZXVeVX^iZ^iZc

8ZcigZd[bV\cZi^X`cdlaZY\Z###

RECYCLING MACHINES & MAINTENANCE

7V``ZgBV\cZi^XhWk HX^ZcXZeVg`:^cY]dkZc**%'!*+.':AHdc"CZYZgaVcY!IZa# (&%)%"'+,-+,-! ;Vm (&%)%"'+,--..!:"bV^a/>c[d@WV``ZgbV\cZi^Xh#Xdb!lll#WV``ZgbV\cZi^Xh#Xdb

PowerBird Bronneberg alligator schaar

Meslengte: 500 mm De stilste en de veiligste

www.BRONNEBERG.nl

L.R. Beijnenlaan 8, 6971 LE Brummen Tel: (0575) 561208, Fax: (0575) 561250 E-mail: info@weegbruggen.nl

WEEGBRUGGEN & WEEGPLATEAU’S

www.weegbruggen.nl


Metaalhandel Autodemontage kraan-/containerservice • Landelijk erkende inzamelaar van afvalstoffen (VROM) VIHB nr.: ZH504205VIHB • Provinciaal vergund metaalhandelaar en autodemontagebedrijf • Voor al uw metaal- of auto-gerelateerde afvalstoffen, particulier of bedrijfmatig, bieden wij een passende verwerking • ook materialen als kabel, draad en accu’s worden op milieu verantwoordewijze verwerkt

Uitenhagestraat 3 2571 VV DenHaag • Postbus 71794 2507 BJ Denhaag Tel.: 070 36 03 306 Fax. 070 34 61 636 • www.wilkohaag.nl • info@wilkohaag.nl

A Product of Hard Work

Meer mogelijkheden voor de meester in afvalverwerking De evolutie in de afvalverwerkende industrie staat nooit stil en JCB ook niet. JCB beschikt over 25 JCB Wastemaster machines; elke machine ontworpen naar de eisen van de klant. Van papier tot hout, metaal tot rubber, …Onze robuuste machines en uitrustingsstukken voldoen aan uw vereiste toepassing. JC Bamford N.V.

Zandweistraat 16, 4181 CG Waardenburg

JCB Belgium N.V. Nijverheidslaan 1501, 3660 Opglabbeek

Tel : 0031 (0) 418 654 654 Email : info@jcb.nl Tel: 0032 (0) 89 695 050 Email: info@jcb.be

www.jcb.com


door recycling producent van grondstoffen, bouwstoffen en brandstoffen

Met zes vestigingen in Nederland altijd in uw nabijheid. Hoofdkantoor: â&#x20AC;&#x2122;s-Gravendeel, Havenweg 1, telefoon 078-6739200 Vestigingen in Amersfoort, Amsterdam, Eindhoven, Hengelo en Zwartsluis HKS Metals als eerste metaalrecycler ook MVO gecertificeerd. www.hks.nl


47_Lezerspoint:47 02-11-11 11:13 Pagina 47

Iedereen wordt in een relatief kort tijdsbestek weer met de neus op de feiten gedrukt door Mark Mijnster

Een aantal weken geleden werd ik gevraagd een bijdrage te leveren aan dit blad. Ik heb lopen dubben over welk onderwerp ik het wilde hebben. Nu heb ik over veel zaken een mening maar daar zit natuurlijk niet iedereen op te wachten. Gelukkig werd mijn twijfel achterhaald door de actualiteit en realiteit. Op dit moment is de (oud) papierwereld redelijk fors in beweging. Na maanden van continue sterke vraag en hoge prijzen, wordt iedereen in een relatief kort tijdsbestek weer met de neus op de feiten gedrukt; oudpapierprijzen kunnen dus ook serieus gecorrigeerd worden! Op zich kan en kon het helemaal geen kwaad dat alles weer een beetje in het 'normale' komt. Maar toch, deze ontwikkeling kan verregaande gevolgen hebben. Zoals zo vaak kunnen dit zowel positieve- als negatieve ontwikkelingen zijn. Kritisch van aard wil ik graag eens met een positieve insteek beginnen. Een positieve ontwikkeling mijns inziens is dat door verminderde vraag en lagere prijzen het aspect van kwaliteit weer de nodige aandacht gaat krijgen. De afgelopen maanden cq jaren hebben we, ondanks de aanscherping van de pre-shipment inspecties voor China, Indonesie en India, kennis kunnen maken met uiterst creatieve en interessante samenstellingen van oudpapier. Alhoewel de papierindustrie en de brancheorganisatie veel zorg en tijd hebben besteed aan het vaststellen en vastleggen van de specificaties van de grondstof, hebben we kunnen ervaren dat de interpretatie – lokaal en regionaal – van deze specificaties nogal eens verschilt. In de kunstwereld bestaat er zoiets als 'vrije expressie.' In de oudpapierwereld hebben we, helaas, ook van dit soort exponenten. Ik doel dan met name op het 'upgraden' van kwaliteiten oudpapier met allerlei vreemdsoortige en 'schijnbare' papierproducten. Bijvoorbeeld het 'papier' wat we normaal in huis op de muur lijmen. Het zou goed zijn als hieraan nu eens definitief een halt aan wordt toegeroepen. Dit niet alleen omdat het concurrentievervalsend is maar het legt ook een smet op de integriteit van de branche in zijn algemeenheid. Overigens heeft de brancheorganisatie hier ook een 'zelfreinigende verantwoordelijkheid'. Het verschijnsel van 'upgraden' zal dus afnemen en hopelijk verdwijnen. Vraag is alleen hoe lang? Immers, een situatie met sterk neergaande prijzen hebben we al vaker meegemaakt om daarna weer even hard te kunnen stijgen. Dit brengt mij op het volgende fenomeen, het psychologische aspect. Niet om belerend te doen of een

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

academisch betoog te houden maar ik zou toch graag dit aspect eens willen aantippen. Niet oneerbiedig bedoeld maar de papierindustrie – maar zeker ook de oudpapierindustrie – kan een bepaald lemming gedrag niet ontzegd worden. Waar ik op doel is het feit dat opeens vrijwel alle fabrieken niet of niets meer kopen. Het maakt niet uit wat men nu produceert, of dit nu krantenpapier is of verpakkingen, tissue of schrijfpapier; integraal worden we geconfronteerd met 'productiestops' en voorraad verlagingen. Frappant is dat toch. De economie is er niet wezenlijk slechter op geworden (overigens ook niet beter); de hoeveelheden ingezameld oudpapier zijn er zeker ook niet hoger op geworden en toch trapt iedereen 'en masse' fors op de rem. Vanuit bedrijfseconomisch perspectief misschien begrijpelijk. Maar dit soort acties kunnen ook een tegenovergesteld effect tot gevolg hebben. In 2009, dit n.a.v. de eerste crisis, heeft een hoogleraar in Eindhoven, de heer Jan Fransoo, eens onderzoek gedaan naar de effecten van algehele aankoop- & voorraadreducties. Het voert te ver om hier in detail op in te gaan maar de conclusie was dat indien een bedrijf (of een industrie) bij haar leveranciers zeg maar 10% voorraad vermindering doorvoert, de effecten hiervan sterk worden onderschat en vele malen groter blijken uit te pakken dan het beoogde doel. Dit is gewoon een mathematische berekening maar aanvankelijk wel ingegeven door het 'lemming gedrag.' Gevolg: er komen al snel tekorten en men moet gaan bijbestellen met hogere prijzen dan voorzien. Zie hier een negatief resultaat uit ad-hoc beslissingen geboren. Tot slot wil ik gemeenten, bedrijven en drukkerijen de komende tijd veel sterkte wensen. Dit, omdat zij de afgelopen jaren keer op keer hogere prijzen bedongen hebben en ook hebben gekregen. Maar .....zoals de kaarten nu liggen zal er een stevige prijscorrectie gaan plaatsvinden. Uiteraard zal dit zijn weerslag hebben op de aankoopprijzen van het oudpapier alsmede op de inschrijvingen bij aanbestedingen. Het is inmiddels genoegzaam bekend dat veel gemeenten, bedrijven en drukkerijen de opbrengsten van het oudpapier nodig hebben om de begroting of resultatenrekening 'rond' te krijgen. De komende periode zal dit dus wat moeilijker gaan en zal er ongetwijfeld een 'gat' in de begroting komen. Bij gemeenten zal de afvalstoffenheffing wel verhoogd gaan worden (of deze ooit wel eens verlaagd is geweest door de absurd hoge oudpapierprijzen!). Maar bij b.v. drukkerijen zal dit wat anders liggen. Zij hadden het al moeilijk en met significant lagere prijzen voor de papierafvallen wordt het er voor hen zeker ook niet makkelijker op.

lezerspoint

TWIJFEL ACHTERHAALD DOOR DE ACTUALITEIT EN REALITEIT

Deze lezerspoint staat open voor iedereen in de recyclingbranche. Natuurlijk zijn er wel enkele spelregels maar die zijn zeker niet knellend en belerend. Overigens is de inhoud strikt persoonlijk en hoeft niet de visie van de redactie weer te geven. Interesse om een lezerspoint te schrijven? Geef u op via e-mail: h.meinen@mrb-uitgevers.nl

Kortom roerige tijden. ■

47


48-49-50_H&G:48-50 02-11-11 11:14 Pagina 48

EENVOUDIG EN SNEL CONTAINERS VULLEN TOT CIRCA 8 TON

Schroefpers zorgt voor minder transport en betere CO2 voetafdruk H&G Entsorgungssysteme GmbH in het Duitse Burbach, bij Siegen, is producent van schroefpersen en ondergrondse afvalsystemen. Het bedrijf is onderdeel van een groep van drie bedrijven die vooral zijn gericht op de verwerking van staal. Door toeval – zoals wel vaker gebeurt – is men feitelijk producent van schroefpersen voor restmateriaal geworden.

WIL WIJNANDS

H

&G komt voort uit de productie van bakken en containers voor de regio rond Burbach. Circa twintig jaar geleden werd voor een grote Europese winkelketen een systeem ontwikkeld om het karton van haar filialen in containers te kunnen persen. De schroefpers bestond toen al, maar H&G heeft de techniek verbeterd om aan alle eisen te kunnen voldoen.

Waarom de schroefpers Recycling is in. En daarmee neemt het transport van restmateriaal toe. Honderden containers vol karton, papier, verpakkingen, PET-flessen, hout, restafval en andere stromen gaan over de weg naar de verwerker. Zaak dus om zoveel mogelijk materiaal in één container te persen om de transportbewegingen te verminderen. De meest gebruikte afvalverdichter is de aloude hydraulische containerpers die

bijvoorbeeld tot circa 3,5 ton karton in een container kan persen. De relatieve nieuwkomer is de schroefpers, die een aantal voordelen heeft die hem uitermate geschikt maakt voor bedrijven die veel van het eerder genoemde materiaal moeten verwerken. Door het principe verloopt de verdichting continu in plaats van wisselend. De hydraulische pers duwt het materiaal in de container, maar zodra deze vol begint te raken zal bij de teruggaande beweging van de persstempel het materiaal telkens terugveren. Het materiaal ‘leeft’ nog. Dat leidt tot een lagere snelheid en daarmee een langere perstijd, maar ook tot een lagere verdichting dan gewenst. De schroef van de schroefpers roteert continu en houdt bij stilstand het materiaal gewoon in de container. Het materiaal kan niet terugveren en daardoor kan er tot 100% meer materiaal in de container worden geperst.

Stephan Porth (rechts) en Koen Snieders vormen de tandem voor de Nederlandse markt.

48

H&G techniek Een schroefpers is een relatief eenvoudig product. Hij bestaat uit een stortbak waarin een tapse schroef is gemonteerd, die wordt aandreven met een elektromotor. Via een gat in de wand wordt het te verpersen materiaal in de container gedrukt. Eenvoudiger kan bijna niet. Bovendien is het een compacte machine die door de eenvoud weinig onderhoud behoeft en zelden een storing zal vertonen. Zo eenvoudig als hier weergegeven is het echter niet. Veel proeven zijn gedaan om uit te vinden hoe het materiaal zich in de schroef laat wegpersen en veel ervaring moest worden opgedaan – testen aanpassen en opnieuw testen – voordat een goed werkende machine is verkregen. Oorspronkelijk werd de schroef aangedreven door middel van een ketting, maar H&G gebruikt al vanaf het begin een onderhoudsvrije directe aandrijving met behulp van een tandkrans. Daarnaast zijn veelal hulpmiddelen nodig om te zorgen dat het materiaal ook daadwerkelijk door de schroef wordt meegenomen. Een vlak stuk karton kan anders rustig bovenop de schroef blijven hobbelen zonder in de container te verdwijnen. De constructie moet zijn aangepast om de zware krachten op te kunnen vangen. Hij wordt met haken vastgekoppeld aan de container. Dikke, massief stalen balken zijn nodig om de 50 ton perskracht die uiteindelijk ontstaat te kunnen weerstaan. De tandkrans zit op een door H&G zelf ontworpen lager en de schroef zit met maar liefst veertig bouten aan de tandkrans bevestigd. Voor de aandrijving is gekozen voor een 11 kW motor in standaard

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


48-49-50_H&G:48-50 02-11-11 11:15 Pagina 49

machines

Een standaard uitvoering van container met pers en toevoer in het gebouw

uitvoering, of een 15 kW motor voor de industriële uitvoering, die tevens een dikkere tandkrans heeft. De machine wordt bestuurd met een kleine PLC, die bedoeld is om het systeem eenvoudig te controleren en te bedienen. Als de doorvoer stokt kan de schroef automatisch even tegengesteld draaien om het materiaal te lossen. Verder houdt de besturing de opgenomen stroom in de gaten. Als de stroom een geprogrammeerd aantal malen boven een ingestelde waarde komt, binnen een bepaalde tijd, dan weet de besturing dat

de container bijvoorbeeld 80% vol is en kan een signaal of sms-bericht verstuurd worden om de container te wisselen.

Aanpassingen Voor de verwerking van folie, restafval, piepschuim en geprikte PET-flessen is geen doorvoerinrichting noodzakelijk. Dat materiaal wordt altijd wel meegnomen. Voor andere materialen zijn er wel hulpsystemen nodig om te zorgen dat het materiaal ook daadwerkelijk in de schroef komt. Voor papier en klein karton is een

Renes BV - Oudpapier handelaar Renes is vooral bekend als verwerker van oudpapier, karton en kunststof. Renes zet containers uit op huurbasis of zorgt voor een perscontainer als er veel materiaal afgehaald moet worden. In totaal beschikt Renes momenteel over 170 persinstallaties, waarvan 30 schroefpersinstallaties. Volgens Erik Renes is een schroefpersinstallatie de ideale machine voor het verdichten van papier en karton. In een 20 m3 container gaat gemiddeld circa 3,5 ton. Laden met behulp van een schroefpers verdubbelt dat gewicht tot 6 à 8 ton per container. Dat vermindert de transportkosten met de helft; er zijn niet alleen minder transportbewegingen nodig, maar hij heeft ook minder voertuigen en minder chauffeurs nodig. Gunstig voor hem en de klant en een lagere CO2 uitstoot. Eén van de schroefpersinstallaties van Renes staat bij een klant waar de machine kartonnen groente- en fruitdozen verwerkt, die vanaf een hoogte van 8 meter in de trechter worden gedeponeerd. Per jaar komt hier circa 135 ton materiaal vrij. De keuze door de gebruiker werd enerzijds bepaald door de hogere verdichtingsgraad en het lagere aantal containerbewegingen – van circa 45 containers per jaar naar minder dan 20 – anderzijds door het lagere geluidsniveau van de schroefpers. Vanwege de klantspecifieke oplossing en de stationaire opstelling kon Renes een langjarig contract met de gebruiker overeenkomen. www.renes.nl

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

Vooraanzicht van de schroefpers, een compact apparaat met hoge perskrachten (Foto’s: H&G)

Aandrijving van de schroefpers gebeurt direct met een elektromotor en tandkransoverbrenging. Elke pers is voorzien van automatische centrale smering

wervelsysteem beschikbaar dat ervoor zorgt dat het materiaal geen brug boven de schroef kan vormen en door de schroef wordt meegenomen. Voor groot en plat karton zijn twee systemen beschikbaar: één voor handmatige inworp en één voor automatische belading. Voor hele PET-flessen (vol of leeg) kan een deformator worden geleverd. Voor hout en pallets is een houtbreker beschikbaar. De schroef van een pers voor hout is speciaal aangepast. Omdat de systemen stationair worden opgesteld (een mobiele versie is ook verkrijgbaar) zal de gebruiker vaak kiezen voor een opstelling en toevoersysteem waarvan hij het meeste profijt heeft bij de afvoer van de restmaterialen naar de pers. Zijn personeel moet zo min mogelijk worden belast met werkzaamheden die feitelijk niets van doen hebben met de eigenlijke taak. De pers werkt volledig automatisch en het karton, dozen of wat dan ook kan per band worden aangevoerd of met de hand worden ingeworpen. Geen knoppen bedienen, geen materiaal aanduwen, gewoon werken. Vandaar dat H&G, voor-

49


48-49-50_H&G:48-50 02-11-11 11:15 Pagina 50

machines

H&G levert meerdere toevoersystemen, zoals hier een eenvoudig systeem om standaard karton in de schroef te draaien

Een systeem om grote stukken karton in de schroef te duwen

Een deformator voor PET-flessen

dat een opdracht wordt aangenomen, altijd het hele project doorneemt om zeker te zijn dat de machine werkt zoals de klant dat wenst.

anders denken. Een bijkomend voordeel van zelf aanschaffen , is dat men een andere onderhandelingspositie heeft met de verwerker. Vijf jaar geleden werd daar nauwelijks aan gedacht maar vooral de laatste jaren komt daar verandering in.

Bovendien kan de systeemoplossing nog completer worden toegesneden op de behoeften en wensen van de klant. ■

Dubbele schroef Voor specifieke toepassingen is de schroefpers ook leverbaar met dubbele schroef. De verdichting is weliswaar iets minder effectief dan van de enkele schroef, maar er kan meer materiaal per tijdseenheid worden verstouwd. Daarnaast is het mogelijk om, indien gewenst, twee soorten materiaal in één container te persen. Door een scheiding aan te brengen tussen de twee schroeven en de container te voorzien van een scheidingswand kan aan de ene zijde karton worden geperst en aan de andere kant bijvoorbeeld PET-flessen. Dan is er maar één container nodig voor twee materiaalstromen.

CO2 voetafdruk Volgens Koen Snieders, verantwoordelijk voor verkoop en service in Nederland en België, worden machines vaak aangeschaft door verwerkers en vervolgens verhuurd aan de eindgebruiker. Daarvoor moeten dan wel langdurige contracten worden afgesloten, waarbij de verhuurder verzekerd is van het verkrijgen van het restmateriaal. Steeds vaker ziet hij dat grotere onderneming zelf een systeem aanschaffen. Een bedrijf heeft te maken met de CO2 voetafdruk, en door aanschaf van een schroefpers kan het bedrijf die voetafdruk verminderen. Het aantal transporten vermindert namelijk drastisch en het bedrijf werkt zo dus mee om het milieu neutraler te belasten. Volgens Stephan Porth , Salesmanager van H&G verantwoordelijk voor de verkoop in Duitsland en Oostenrijk, gaan de grotere bedrijven ook in andere opzichten

50

Informatie: www.hg-systems.com.

Distributiecentrum C1000 Breda Het aantal supermarkten van C1000 is de laatste paar jaar gegroeid tot 120 winkels. Naast het afleveren van goederen aan deze winkels nemen de vrachtwagens de emballage in de vorm van papier en karton van de winkels mee terug naar het distributiecentrum, soms in de vorm van balen. Door de groei van het aantal winkels nam de hoeveelheid terugkomende emballage toe. Per jaar levert dat momenteel een hoeveelheid karton en papier op van ongeveer 4000 ton. De hydraulische persen die men had konden deze hoeveelheid niet meer aan. Bovendien had men elke dag wel problemen met deze persen, waardoor het laden van de perscontainers vertraging opliep en de emballage tijdelijk moest worden opgeslagen. Lastig, omdat dat materiaal in de weg ligt en later moest worden verwerkt. Volgens Roger Westerhout, hoofd technische dienst van het C1000 DC, zijn met de aanschaf van twee dubbele schroefpersen in de zwaarste uitvoering alle problemen opgelost. “Het zijn in feite simpele machines waar weinig aan kapot kan gaan. Alle karton, ook de balen, worden langs de kortste weg naar de stortgoot getransporteerd. De medewerker hoeft slechts het materiaal op de band te gooien. In de pers wordt het materiaal verwrongen, ook de balen, en in de containers geperst als dood materiaal. Het geheel werkt automatisch. Mocht er een blokkering in de doorvoer optreden, dan draait de schroef automatisch even terug en begint opnieuw. In plaats van 3 ton kan er nu tussen de 7,5 en 8 ton in de container van 30 m3. Per week zijn we van 28 transporten naar 11 transporten gegaan. Niet alleen op transportkosten wordt bespaard, maar ook de planning van onze routes wordt beter aangehouden omdat er geen problemen ontstaan bij het lossen van de emballage en het karton.”

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


MFL

Rubble Master

Mobiel breken

Mobiel breken

Mobiele roterende breker voor het breken van o.a. natuursteen, (beton) puin, asfalt en grind.

Compacte mobiele brekers voor het breken van o.a. asfalt, restbeton, puin en betonstenen.

Jager Ophof sterk op het gebied van breken, zeven, wassen, shredderen, transporteren, windziften, mobiele- en vaste betoncentrales, immobiliseren, slijtdelen en sensortechniek. Contact: +31 (0) 341- 42 45 33 www.jager-ophof.nl info@jager-ophof.nl

Bercon Recycling, een betrouwbare partner in het midden van Nederland Wethouder van Bremenweg 20 4153 XH Beesd | Tel 0345-681812 | Fax 0345-683368 Email:  informatie@berconbv.nl | Internet: www.berconbv.nl

Betonwaren Legioblock ®

Flexibel bouwsysteem met legio® mogelijkheden

Opslagbox

Industriehal

Brandwerende opslag

Jansen Betonwaren B.V. Kanaaldijk Zuid 24 - 5691 NL Son - Tel.: +31 (0)499 46 28 97 - Fax: +31 (0)499 32 03 33 - sales@legioblock.com - www.legioblock.com


Niton Alloy Analyzers

 ? ? ? ?

#)5,33+()453(8'7-9-7)7>%00)562)067)%2%0<6)7-.( %&35%735-81/:%0-7)-7%2%0<6)6-26)'32()6 3&8867)2&)7538:&%%5>673*)264%7:%7)5(-',7 5)'-)=)',)1-6',)%2%0<6)9%264335737 3/+0!-=32()5)643)0-2+3*9%'881

#335-2*351%7-) #335-2*351%7-)3*))295-.&0-.9)2()()132675%7-) $"2%0<7-'%0# )2%8:)+ 

 ")0 

  1%-06%0)6;7%'20 :::7,)513'312-732

Detectie Radioactiviteit in schroot en af val Stratec Ser vices! Stratec Services levert poortdetectoren, kraandetectoren en handmeters. Onze fabrikanten (ThermoFisher Scientific en FLIR Radiation) zijn marktleiders op het gebied van stralingsdetectie. Wij hebben jarenlange ervaring met stralingsdetectieapparatuur en kunnen deze niet alleen leveren, maar ook op uw locatie installeren. Daarnaast verzorgen wij het onderhoud en de service op deze apparatuur. Onze apparatuur voldoet aan de Regeling detectie radioactief schroot van het Ministerie VROM en kenmerken zich door een lange levensduur en hoge betrouwbaarheid. Voor meer informatie kunt u contact met ons opnemen op 030 6369592.

:LMYHUNRSHQRRNJHEUXLNWH1LWRQÂśV

Geachte collegaâ&#x20AC;&#x2122;s, wij zijn op zoek naar: Bruikbaar RVS & speciale metalen Ook verkopen wij stalen vloerplaten

Stratec Services bv

Fruiteniersstraat 25 3334 KA Zwijndrecht tel 078 6100 328 email info@stolkhandelsbedrijf.nl

Stratec Services

Postbus 232, 3990 GA Houten Dorpsstraat 136, 3991 BZ Houten 5t' info@stratecservices.nl www.stratecservices.nl


53_Preview:53 02-11-11 11:17 Pagina 53

voorbeschouwing

Onderwerpen in het eerstvolgende nummer van RMB: HENK MEINEN

Groen en puin

Glasrecycling

Traditiegetrouw in het laatste nummer van het jaar aandacht voor recyclingonderwerpen in de sfeer van groen en puin. Dat aandachtsgebied is wel vrij breed en de onderwerpen kunnen daardoor nogal vrij divers zijn. Onder voorbehoud komen onder meer aan de orde asbestrecycling tot bruikbaar en onschuldig poeder, Grondbank online, een soort marktplaats voor parijen bagger, grond en recyclinggranulaat en een reportage over VM-Press, energizing your Waste.

GRL Glasrecycling in het Belgische Lummel claimt als eerste in zijn sector de eigen CO2 uitstoot via een nieuw procédé volledig uit te bannen. Dat procédé is gebaseerd op een nieuwe techniek in de voorbehandeling van de glasscherven, het zogenaamde “droogwassen.” De scherven worden met hete lucht gereinigd op een wervelbeddroger, waarna met geavanceerde camera’s de laatste scherven van ondermaatse kwaliteit worden verwijderd. De warmtekrachtkoppe-

ling draait volledig op palmolie, een primeur volgens GRL.

BIR Eind oktober is de najaars-BIR gehouden in München. Natuurlijk valt er weer het nodige aan nieuws en ontwikkelingen te verwachten. RMB doet er verslag van, waarbij good old Fred Nijkerk de metalen voor zijn deskundige rekening neemt.

Scherpenzeel en de Boer In de altijd veel gelezen en gewaardeerde rubriek bedrijven staan dit keer Scherpenzeel Oudpapier in Utrecht en de Boer Autodemontage in Stadskanaal op het programma. Scherpenzeel stond al voor dit nummer gepland, maar wilde zelf graag naar nummer 8 in december. Twee totaal verschillende bedrijven, maar met als overeenkomst, dat beide actief zijn in de recyclingbranche.

En veel meer… Zoals: reisverslag van de RMB-reis naar Zuid-Amerika, een reportage over de nieuwe CAT-overslagkraan met toebehoren bij Visser in Dordrecht, blik als oneindig te recyclen materiaal en Goitzen Meindertsma ( bekend van de tractorendemontage) die – toepasselijk in een decembernummer – vertelt over zijn passie: koken. Maar er is nog veel meer, laat u verrassen! ■ Groen in de kijker.

Schepen mogen geen afval meer dumpen op zee HENK MEINEN

Zeeschepen mogen niet langer afval op zee overboord zetten. Dat is afgelopen zomer besloten tijdens de scheepvaartvergadering van de Verenigde Naties, de Internationale Maritieme Organisatie (IMO) in Londen. Stichting De Noordzee vindt dat met het verdrag een mijlpaal is bereikt op weg naar een schonere zee. Voorheen was alleen het lozen van plastic verboden. Andere afvalstoffen zoals glas, metaal en papier mochten gewoon

1 - november februari 2011 www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 2011

overboord. Het totaalverbod – op enkele kleine uitzonderingen na – treedt per 1 januari 2013 daadwerkelijk in werking.

Naleving en handhaving Er zitten nog uitzonderingen in de nieuwe regelgeving en ook mogen aan boord van schepen verbrandingsinstallaties blijven staan. Hierdoor is er nog steeds geen goed beeld van de werkelijke hoeveelheid afval tijdens de reis van een

schip. Ook blijft het lastig om schepen op volle zee te controleren. Er hangt dus nog het nodige af van de discipline van kapitein en bemanning om het goed te willen doen. Het beleid van IMO is wel mondiaal geldig voor alle schepen op zee. De 169 deelnemende landen moeten de afspraken in hun eigen wetgeving opnemen. Het vorige afvalverdrag dateerde al uit 1987.. ■

00 53


      

   

     

THS EQUIPMENT TRADING B.V.

Radonstraat 22

6718 WS Ede

(0031) 0318-437912

5  0   9,,!,:;$

$$    ! "  #$ "! "! $%& ' 

$ ()   ()  * $      +'   + '         

 * $,)  * $'         ' $    ()    +'   -  '  $   $.    #  ( %  /0  12 ''2  $ +$ 

'  $'  $ 2  $   

      (34  (35  (3((3,(3$' 6 ' '6 ' '/)1-   ' /7 $  8 1 $     $  $  ' $*$* $$ #' % -

Atlas 1905 MI BJ. 2005 Omschrijving: 1000x 20 vol Rubber Banden Hydraulische Cabine verhoging

        !   "#  

Industrie Mono 6,20 meter Industriesteel 4,80 meter Airco

          

Centrale smering

        

Generator Urenstand 8900 uur

     RECYCLING MACHINES & MAINTENANCE

E-mail: info@ths-equipment.com

Gebruikte machines

www.ths-equipment.com

The best choice

Bronneberg SV 550 Guillotine schaar voor koelschrot Lefort 300 Mobiele schaar met 5 meter bak Bronneberg autopletter diesel aangedreven Becker autopletter diesel aangedreven Bronneberg Super II dekselpers, pakketmaat 400 x 400 mm, vulbak 1600 x 1000 mm Bronneberg MPZ Continuepers, 30 x 30 cm Becker dekselpers GS-2, pakketmaat 40 x 40 cm, vulbak 2300 x 1300 mm Becker dekselpers GS-1, pakketmaat 30 x 30 cm, vulbak 1600 x 1000 mm Leimbach HVP snelpers, pakketmaat 30 x 30 cm, vulbak 2500 x 1250 mm Lindemann Sawes snelpers, pakketmaat 30 x 30 cm, vulbak 2100 x 1000 mm Bronneberg PowerBird alligatorschaar 500 mm messen Bronneberg HS 900 alligatorschaar, 900 mm messen Lollini, blikkenpers, volledig automatisch Pallmann hamermolen, 90 kW Cable granulator GK 1000 Papierpersen van Paal Pacomat en BIG VAK 40 automatisch met transportband ZENO 180 voorbreker, 1800 x 2600 mm, 75 kW aandrijving BOA papierschredder, 75 kW Bronneberg, Achterdijk 33, Rotorscharen, verscheidene uitvoeringen 5705 CB Helmond Trommelzeef, afmetingen 5000 x 1700 mm Speciaal aangeboden: Kabel-granuleerinstallaties van 1000 kg/u tot 2000 kg/u input

tel: fax: @: www:

0492-591900 0492-543045 info@bronneberg.nl bronneberg.nl


55_FGH (ad lansink):55 02-11-11 12:39 Pagina 55

Over kunnen en zullen Met gepaste trots melden milieuorganisaties en bedrijfsleven dat zij met de overheid een ‘Groene Groei Deal’ hebben gesloten. Duurzaamheid en ondernemen kunnen elkaar versterken, aldus de Stichting Natuur & Milieu, Provinciale Natuur en Milieufederaties, MVO Nederland, VNO-NCW, MKB-Nederland en LTO. De bewindslieden Verhagen en Atsma hebben inderdaad met een breed gezelschap afspraken gemaakt om duurzame ideeën kansen te bieden. De ondertekenaars willen laten zien dat groen en groei hand in hand gaan. Ongenoemd blijft dat die groei selectief moet zijn wil de circulaire economie echt kans van slagen maken. In ruil voor de inzet van bedrijfsleven en milieuorganisaties zeggen de ‘groene’ bewindslieden toe de barrières inzake wetgeving, vergunningen en financiering te zullen slechten. De voorbeelden zijn even aantrekkelijk als ambitieus, hoewel succes niet op voorhand verzekerd lijkt. Verduurzaming van de betonsector lijkt sneller realiseerbaar dan vliegen op biobrandstof uit frituurvet. Omvorming van tapijtafval tot secundaire brandstof gaat minder ver dan ‘Cradle to Cradle,’ waarvoor Desso zich al geruime tijd sterk maakt. Omzetting van mest in biogas is een bekende techniek, maar de uitrol van de ‘biobased economy’ nog niet. Wie de lange lijst van ‘Green Deals’ overziet, moet erkennen dat een belangrijk deel van het bedrijfsleven oprechte pogingen onderneemt om tot aansprekende resultaten te komen. Op papier zien de toezeggingen van de overheid er goed uit. Duurzaam en innovatiegericht inkopen maakt de thuismarkt sterker en vergroot de exportkansen van de Nederlandse industrie. Aanpassing, lees vereenvoudiging, van de regelgeving op het gebied van afvalstoffen, emissies en meststoffen stimuleert het hergebruik van reststoffen en maakt hopelijk de weg vrij voor de al genoemde ‘biobased economy.’ De beoogde verruiming van de toegang tot de kapitaalmarkt moet het areaal

voor duurzame energie vergroten. De vraag is wel op welke termijn de aangegeven instrumenten, een revolverend innovatiefonds en fiscale stimuleringsregelingen, beschikbaar komen. Voorlopig wil het kabinet slechts bekijken of de Energie- en Milieu-Investeringsaftrek en de Vamil kunnen worden verbeterd. De belofte om onnodige administratieve lasten en andere belemmeringen waar mogelijk aan te pakken, is niet nieuw. Bovendien toont de toevoeging ‘waar mogelijk’ al aan dat van harde toezeggingen geen sprake is. Wie de ‘Green Deals’ nader beziet, ontdekt al snel dat de tot nu toe gemaakte afspraken zo niet boterzacht dan toch vrijblijvend zijn. Neem de ‘Green Deal’ tussen de Branchevereniging Breken en Sorteren en de Rijksoverheid. Die afspraak betreft drie initiatieven: een maatschappelijke kosten en baten analyse (Mkba) van recycling en hergebruik, vergassing van biogeen afval en de bouw van een vergistingsinstallatie. Het zijn concrete projecten waarbij de tegenprestaties van de overheid bleek afsteken. In de betreffende ‘Green Deal’ worden steeds ‘kan-bepalingen’ gebruikt. ‘Het ministerie van EL&I kan de relevante partijen bij elkaar brengen’ om aarzelingen bij lokale bestuurders weg te nemen. Mediation: een nieuwe overheidstaak? Bij het knelpunt van garantstelling, uiterst relevant voor duurzame energieprojecten, wordt een soortgelijke tegenprestatie verwoord: het kunnen bijeenbrengen van stakeholders. Zal-bepalingen treft de nieuws- en beleidsgierige lezer niet aan. De afstand tussen kunnen en zullen is kennelijk (nog) te groot.

Dr. Ad Lansink

Maandelijks onze digitale nieuwsbrief ontvangen? Mail uw e-mailadres naar info@mrb-uitgevers.nl

Wij zorgen dan voor gratis toezending

www.recyclingmagazine.nl / nr.7 - november 2011

55


56-57_Regel en recht:56-57 02-11-11 12:40 Pagina 56

DE PRAKTIJK WIJST UIT DAT AFVALSTOFFENRECHT NOG ALTIJD IN BEWEGING IS

Afvalstof of meststof? ‘Is het nu (nog) een afvalstof of niet?’ is een veel aan mij gestelde vraag. In een recent artikel in dit blad heb ik aandacht besteed aan de nieuwe Kaderrichtlijn Afvalstoffen (KRA) die begin dit jaar is geïmplanteerd in de Wet milieubeheer. In dat artikel heb ik de ‘einde- afvalstoffenfase’ besproken en het onderscheid tussen een ‘afvalstof’ en een ‘bijproduct’ toegelicht. Ik heb daarin voorzichtig geconcludeerd dat het afvalstoffenrecht op deze punten een belangrijke ontwikkeling, en wellicht zelfs een versoepeling, heeft ondergaan. De conclusie waarmee ik afsloot was dat het aan de rechter is om knopen door te hakken. In deze bijdrage staat een recente milieustrafzaak centraal die de hiervoor genoemde ingrediënten bevat.

MR. DRS. W.J.W. VAN EIJK

D

e uitkomst van de in dit artikel besproken zaak kan een bijdrage leveren aan het antwoord op de vraag wanneer nu sprake is van een bijproduct. Ook komt het onderscheid tussen een ‘afvalstof’ en een ‘meststof’ aan de orde. Inzet van de zaak: uiensap. Een transportbedrijf wordt door het Openbaar Ministerie (OM) verdacht van het inzamelen van, het handelen in en het vervoeren en afleveren van afvalstoffen. Het gaat om partijen uiensap. Het uiensap komt vrij bij de industriële productie van uienextract, een smaakstof die gebruikt wordt in de voedingsmiddelenindustrie. Het transportbedrijf heeft het uiensap opgehaald bij de producent van het uienextract en de stof afgeleverd bij agrariërs. Die laatste gebruiken het uiensap als meststof op hun land. Volgens de Officier van Justitie voldeed het uiensap niet aan de van toepassing zijnde mestregels en moest het uiensap als afval worden beschouwd.

deel’ heeft genoten. In de visie van de Officier van Justitie had de transporteur het uiensap naar een erkende afvalverwerker moeten brengen en had hij het niet als meststof mogen afleveren.

De wijze van ontdoen Wat een afvalstof is, blijkt uit artikel 1.1 van de Wet milieubeheer. Een afvalstof is iedere stof of ieder voorwerp waarvan de houder zich ontdoet, voornemens is zich te ontdoen of zich moet ontdoen. Uit vaste jurisprudentie van het Hof van Justitie van de EG (HvJEG) blijkt dat bij de invulling van het begrip ‘afvalstof' de wijze van het ‘zich ontdoen’ van de stof doorslaggevend is. Bij het uitleggen van deze term en daarmee van het begrip ‘afvalstof' moet met inachtneming van alle omstandigheden rekening worden gehouden met de doelstelling van de richtlijn en moet ervoor worden gewaakt dat aan de doeltreffendheid van de richtlijn (onder meer het beschermen van het milieu en de volksgezondheid) geen afbreuk wordt gedaan.

Wederrechtelijk verkregen voordeel De Wet milieubeheer verbiedt het inzamelen, het vervoeren, het afleveren en het op het land brengen (of storten) van afvalstoffen (artikel 10.1, 10.2 en 10.37 Wm). Overtreding van deze bepalingen levert een economisch delict op waartegen strafrechtelijk kan worden opgetreden. De Officier van Justitie daagt de transporteur van het uiensap voor de strafrechter. Hij vordert ter zitting een forse geldboete. Die Officier van Justitie is van oordeel dat het transportbedrijf zogenaamd ‘wederrechtelijk verkregen voor-

56

Jurisprudentie Op grond van jurisprudentie van het HvJEG dient een onderscheid te worden gemaakt tussen ‘afvalstoffen’ en ‘bijproducten’. Volgens het Hof is sprake van een bijproduct als aan de voorwaarde is voldaan dat het hergebruik van de betreffende stof niet slechts mogelijk maar zeker is, zonder voorafgaande bewerking en als voortzetting van het productieproces. Voldoet een stof niet aan dat criterium, dan zal het als een productresidu, zijnde een afvalstof, worden aangemerkt.

In een aantal andere uitspraken past het Hof deze maatstaf eveneens toe om te beoordelen of sprake is van een bijproduct en gaat daarbij in op diverse feiten en omstandigheden die in dat verband al dan niet van belang zijn. Die omstandigheden kunnen zijn de geschiktheid van de stof voor het beoogde gebruik, het bestaan van een handelsovereenkomst en het voldoen aan door de koper gestelde specificaties. Zo heeft het Hof in een zaak geoordeeld dat (onvermijdelijk vrijkomende) dierlijke mest op grond van de voorwaarde van zeker hergebruik als bijproduct kan worden aangemerkt. Uit de jurisprudentie van het Hof lijkt afgeleid te moeten worden dat de stof beoogd geproduceerd moet zijn, wil het als bijproduct, niet zijnde een afvalstof, worden aangemerkt. In een zaak over petroleumcokes oordeelde het HvJEG als volgt. De vraag die voorlag was of petroleumcokes, geproduceerd bij de raffinage van ruwe olie, afvalstoffen waren of niet. Het Hof was van oordeel dat petroleumcokes niet als een productieresidu konden worden aangemerkt aangezien de productie van cokes het resultaat is van een technische keuze die specifiek gericht is op het gebruik ervan als brandstof. Het Hof was eveneens van oordeel dat ook al waren petroleumcokes een automatisch resultaat van het raffinageproces, zij ook een als zodanig beoogd product en geen productieresidu waren. |

KRA, richtlijn 2008/98/EG De jurisprudentie van het Hof is inmiddels verankerd in de nieuwe KRA, richtlijn 2008/98/EG. Deze richtlijn is in de Neder-

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


56-57_Regel en recht:56-57 02-11-11 12:40 Pagina 57

recht & regel

landse wetgeving opgenomen door wijziging van de Wet milieubeheer per 5 maart 2011. Artikel 1.1, zesde lid, Wm verwijst voor de definitie van het begrip ‘bijproduct’ naar artikel 5 van de KRA. Onder een bijproduct verstaat artikel 5 KRA: ‘Een stof die of een voorwerp dat het resultaat is van een productieproces dat niet in de eerste plaats bedoeld is voor de productie van die stof of dat voorwerp, kan alleen als een bijproduct en niet als een afvalstof in de zin van artikel 3, punt 1), worden aangemerkt, indien wordt voldaan aan de volgende voorwaarden: a) het is zeker dat de stof of het voorwerp zal worden gebruikt; b) de stof of het voorwerp kan onmiddellijk worden gebruikt zonder verdere andere behandeling dan die welke bij de normale productie gangbaar is; c) de stof of het voorwerp wordt geproduceerd als een integraal onderdeel van een productieproces; en d) verder gebruik is rechtmatig, m.a.w. de stof of het voorwerp voldoet aan alle voorschriften inzake producten, milieu en gezondheidsbescherming voor het specifieke gebruik en zal niet leiden tot over het geheel genomen ongunstige effecten op het milieu of de menselijke gezondheid.’ Bij nadere bestudering van deze definitie en de criteria lijkt het zo te zijn dat de eis van het ‘beoogd produceren’ is losgelaten. Of dat zo is, zal de rechter moeten uitmaken.

Bijproduct Terug naar het uiensap. Ter zitting van de strafrechter werd het standpunt ingenomen dat het uiensap een bijproduct is. Het uiensap is immers een stof die ontstaat bij het vervaardigen van uienextract (smaakstof) waarop het productieproces van de producent is gericht. Het gebruik van het uiensap is verzekerd: het wordt toegepast als meststof (criterium a). Het uiensap ondergaat geen andere behandeling (criterium b). De stof wordt geproduceerd als een integraal onderdeel van het productieproces (criterium c). Voorts is verder gebruik rechtmatig (criterium d).

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

De rechtmatigheid bleek uit een onderzoeksrapport van een milieukundig bureau dat had vastgesteld dat het uiensap bemestende waarde had en mits juist toegepast geen nadelige gevolgen had voor het milieu.

Uitzonderingen Een ander standpunt dat in deze zaak werd ingenomen, was dat het uiensap een meststof was. In sommige gevallen kunnen reststoffen en afvalstoffen namelijk als meststof worden gebruikt. De Wet milieubeheer bepaalt dat de regels omtrent afvalstoffen niet van toepassing zijn, indien een stof een meststof betreft (artikel 22.1 Wm). In dat geval blijft het afvalstoffenhoofdstuk uit de Wm (hoofdstuk 10) buiten toepassing. Of een stof een meststof is, moet bezien worden vanuit de meststoffenregelgeving. Het voert in dit kader te ver om uitgebreid bij de systematiek van de Meststoffenwet stil te staan. In de zaak van het uiensap deed zich een bijzondere omstandigheid voor. Ten tijde van het inzamelen en afleveren van het uiensap, was de stof niet expliciet als meststof opgenomen in de meststoffenregelgeving. Dat is ten tijde van de zitting van de rechtbank wel het geval. Door een wetswijziging is uiensap (uienperssap) per 1 oktober 2011 toegevoegd aan Bijlage Aa van de Uitvoeringsregeling Meststoffenwet. In strafzaken kan in een dergelijk geval een beroep worden gedaan op het toepassen van de voor de verdachte meest gunstige strafbepaling (artikel 1, tweede lid, WvSr). Die situatie doet zich

voor wanneer ten tijde van het plegen van de feiten de gedraging nog strafbaar is (geen meststof), terwijl op het moment dat de strafrechter zich over de zaak buigt het geen strafbaar feit meer betreft (wel een meststof). In een dergelijk geval moet er wel sprake zijn van een gewijzigd inzicht van de wetgever betreffende de strafwaardigheid. In dit geval was door een onafhankelijk adviseur geconcludeerd dat uiensap voldeed aan de meststoffenregels, waarna het groene licht werd gegeven voor het opnemen van het uienperssap in de genoemde regeling.

Wachten op een uitspraak En nu het oordeel van de rechter hoor ik u denken. Ten tijde van het afronden van dit artikel heeft de rechtbank nog geen uitspraak gedaan. In een volgend nummer van dit blad zal ik daarop terugkomen. Dit artikel leert in ieder geval dat het afvalstoffenrecht nog altijd in beweging is. Hoe het begrip bijproduct uitgelegd moet worden, is een voor de praktijk belangrijke vraag die op tal van stoffen kan worden losgelaten. En het onderscheid ‘afvalstof’ of ‘meststof’ is een verbijzondering van de eeuwige discussie ‘afvalstof’ of ‘grondstof’. Wordt vervolgd dus. ■

mr. drs. W.J.W. (Wilbert) van Eijk is als advocaat werkzaam bij Advocatenkantoor Van Mierlo te Rosmalen op de sectie Bestuursrecht. Hij is specialist op het gebied van het ruimtelijk bestuursrecht, het milieurecht en het economisch- en milieustrafrecht. E-mail: eijk@advmierlo.nl. Tel.: 073-5219055.

57


58-59_Metalen:58-59 02-11-11 12:41 Pagina 58

MARKTANALYSE SCHROOT

Schrootprijs wankelt Het kon niet uitblijven. Naarmate steeds duidelijker werd dat de reële economie werd aangetast door de schuldencrisis moesten ook de schrootprijzen een stapje terug doen. Al viel een daling met $30 per ton, oftewel zo’n 7 procent, nog alleszins mee. Maar het is de vraag of het daarbij blijft, want de politici lijken nog geen antwoord te kunnen vinden op de problemen. Al lijkt het krappe aanbod de schrootprijs voorlopig te behoeden voor een vrije val.

AFSLUITDATUM: 21 OKTOBER 2011

O

p 21 oktober lag de exportprijs van shredderschroot in Rotterdam op $405-410, van 80/20 HMS I/II op $400-405 en van 60/40 HMS I/II op $390-395, alles per ton fob. Ten opzichte van de vorige editie van RMB, met als afsluitdatum 16 september, is dat als gezegd een daling met zo’n $30 per ton. De oorzaak is duidelijk: staalproducenten hebben door de nieuwe economische inzinking te kampen met een tegenvallende afzet en met dalende prijsniveaus, zodat de vraag naar schroot ook achterblijft. In augustus daalden de Turkse schrootimporten bijvoorbeeld met 6 procent ten opzichte van de voorgaande maand en hoewel er van september nog geen officiële cijfers bekend zijn lijkt er sindsdien weinig verandering gekomen in dit beeld. Dat neemt overigens niet weg dat de Turkse schrootimporten nog altijd fors boven het niveau van vorig jaar liggen. Vandaar het gevoel van krapte dat al lange tijd voelbaar is op de schrootmarkt. Ook de vraag naar schroot vanuit China lag tot voor kort zo’n 10 procent boven het niveau van vorig jaar, maar ook daar begint de crisis zijn sporen te trekken. In september daalde de staalproductie daar zelfs ten opzichte van de voorgaande maand en dat is een scenario dat lange tijd ondenkbaar was. De prijzen van schrootalternatieven als pig iron, HBI en DRI stond gaandeweg september en oktober eveneens onder druk. De prijs van ijzererts liet gedurende de hele periode van medio september tot medio oktober een constant dalende lijn zien, waarbij de prijsdaling uiteindelijk opliep tot meer dan 12 procent.

58

Het belooft voorlopig allemaal weinig goeds. De enige remedie is natuurlijk dat politici erin slagen om een enigszins acceptabel happy end te breien aan de slepende Griekse tragedie en andere drama’s. Zodat de markten weer geloof krijgen in een goede afloop en ook de vraag naar staal weer uit het dal kan kruipen. Gezien de huidige traagheid kan dat even duren.

Laatste prijsdaling Ook de prijs van ijzer en staal moest nog weer een stapje terug doen als gevolg van een afnemende vraag. Sinds de crisis kort na de zomer toesloeg is het prijsniveau inmiddels gedaald met een forse 20 tot 25 procent. De ruimte voor verdere prijsdalingen lijkt echter beperkt, omdat de winstmarges van de staalproducenten al akelig dicht de nullijn naderen. Zo liet het Oekraïnse Metinvest haar klanten medio oktober weten dat ze het prijsniveau van warmgewalste plaat met ingang van november met $10 à $20 per ton ging verlagen onder invloed van de verslechterende marktcondities. Het bedrijf liet daarbij echter meteen weten dat dit de laatste prijsdaling zou zijn. Een verdere verslechtering van de markt zou het bedrijf beantwoorden met een verlaging van het productieniveau, de prijs zou niet verder worden gecorrigeerd. De opstelling van Metinvest is niet zo vreemd. De kostprijs van staal wordt inmiddels voor 80 procent bepaald door de kosten van grondstoffen (van schroot tot elektriciteit) en die bepalen dus hoeveel rek erin zit. Analisten gaan er eveneens van uit dat er verder moet worden gesneden in de productiecapaciteit om het

prijsniveau op een acceptabel peil te houden. Met name vanuit de automobielindustrie wordt er rekening mee gehouden dat de vraag naar staal fors zal dalen. Positieve signalen zijn er weinig, of het moet zijn dat in Amerika de bezettingsgraad van de staalindustrie medio oktober weer een lichte stijging liet zien, na een aantal weken op rij gedaald te zijn tot onder de 73 procent. Enigszins hoopgevend is misschien ook dat de Chinese staalproductie in oktober niet verder daalde en op dagbasis nagenoeg constant bleef, na de dalende lijn in september. Maar het is al met al nog te weinig om echt van in de stemming te komen.

RVS daalt mee Ook de RVS-markt ontkwam niet aan pijnlijke prijsdalingen. Eveneens een direct gevolg van een tanende vraag, al speelt de scherpe daling van de nikkelprijs met om en nabij de 15 procent hier een extra rol. Desondanks lijkt de mondiale RVS-productie nog altijd af te stevenen op een nieuw jaarrecord en dat is dan met name te danken aan China. Waar elders de handrem inmiddels is aangehaald zit de Chinese productie nog steeds behoorlijk in de lift. Zoals was te verwachten is de prijs van RVS-schroot door de gekelderde nikkelprijs eveneens fors gedaald, temeer daar het aanbod nog altijd aan de ruime kant is. ■

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


58-59_Metalen:58-59 02-11-11 12:41 Pagina 59

metalen

MARKTANALYSE NON-FERRO

Non-ferro prijzen hard onderuit Ook op de non-ferro markten heeft de crisis met enige vertraging dan toch toegeslagen. Sinds de vorige editie van RMB, met als afsluitdatum 16 september, zijn de prijzen over de hele linie met zo’n 14 (nikkel) tot 23 procent (lood) gedaald. Alleen aluminium en tin wisten de schade beperkt te houden tot –10 procent of iets minder. Door de onzekerheden in de markt staat de vraag over de hele linie onder druk en het blijft afwachten of daar op korte termijn verandering in komt.

AFSLUITDATUM: 21 OKTOBER 2011

Aluminium Op 21 oktober lag de driemaandsprijs van aluminium op $2137 per ton. Dat was als gezegd een daling met 10 procent in vergelijking met medio september en ten opzichte van de andere non-ferro metalen wist aluminium de schade daarmee nog redelijk binnen de perken te houden. De LME-voorraden daalden in dezelfde periode minimaal tot 4,56 miljoen ton, nog altijd zeer royaal. Aluminiumlegering deed het met een prijsdaling van 8 procent, tot een driemaandsprijs van $2110 per ton, een fractie beter. Ook al stegen hier de voorraden nog weer iets met 3 procent tot 137.000 ton. De prijs van primair aluminium en aluminiumlegering hebben elkaar inmiddels verrassend dicht genaderd. Tot voor kort lag de vraag naar aluminium nog ruim 4 procent hoger in vergelijking met vorig jaar, maar het is twijfelachtig of dat groeicijfer ook in de laatste maanden van het jaar stand zal houden. Analisten vrezen dat met name vanuit de automobielindustrie de vraag onder druk zal komen te staan.

Koper Met een daling van 20 procent tot een driemaandsprijs van $7085 per ton op 21 oktober kreeg koper het zwaar voor zijn kiezen. Ondanks het feit dat de LMEvoorraden hier daalden met 4 procent tot 448.000 ton. Dat wijst er in ieder geval op dat ondanks de verslechterende marktcondities vraag en aanbod van koper iets beter in evenwicht zijn gekomen. Het grote probleem is echter dat de Chinese koperbehoefte het hele jaar al beneden het niveau van 2010 is blijven steken en in augustus nog weer een nieuwe daling liet

www.recyclingmagazine.nl / nr.7 - november 2011

zien. Inmiddels lijkt de situatie weer licht te verbeteren, terwijl de Chinezen ook hun eigen productieniveau hebben aangepast, maar echt florissant is de situatie nog allerminst. Voor handelaren in koperscrap is het een gunstige ontwikkeling dat het aandeel van scrap in de koperproductie tot nu toe dit jaar een stijgende lijn te zien heeft gegeven.

Zink De driemaandsprijs van zink lag op 21 oktober op $1811 per ton, ook hier betekende dat een forse daling met 18 procent in vergelijking met medio september. Wat dat betreft deelde zink volledig in de malaise bij de overige non-ferro metalen. Want het is zonder meer een gunstige ontwikkeling dat de LME-voorraden ook de afgelopen periode een daling lieten zien met 6 procent tot 790.000 ton. De markt lijkt wat dat betreft eindelijk een antwoord te hebben gevonden op de in vergelijking met vorig jaar sterk teruggelopen importen vanuit China. Grofweg genomen liggen deze de helft lager en het is duidelijk dat een dergelijke forse daling de markt niet onberoerd heeft gelaten. Daar stond wel als pluspunt tegenover dat de vraag naar zink in West-Europa de afgelopen maanden een onverwachte opleving lieten zien, al is het de vraag wat daarvan overblijft nu ook Europa zucht onder een nieuwe crisis.

Lood De zwaarste klappen kreeg de loodmarkt te verduren, met een daling van de driemaandsprijs met 23 procent tot $1868 per ton op 21 oktober. Wat daarnaast extra zorgen baart is de explosieve toename

van de LME-voorraden met 18 procent tot 388.000 ton. De Chinese loodimporten, die dit jaar al fors lager lagen in vergelijking met vorig jaar, zijn de afgelopen weken nog verder teruggelopen. Dat lijkt onder meer te maken te hebben met een groeiend milieubewustzijn van de Chinezen en met aangescherpte regels van de overheid op dat punt. De Chinese loodproductie wordt eveneens naar beneden bijgesteld, maar dat gebeurt nog in een te traag tempo.

Nikkel Kort na de afsluitdatum van de vorige RMB-editie kelderde de nikkelprijs plotseling met bijna 25 procent, al heeft de markt zich sindsdien wel weer enigszins hersteld. Op 21 oktober lag de driemaandsprijs met $18.730 per ton nog ‘slechts’ 14 procent beneden het niveau van medio september. Het prijsherstel wordt daarbij ondersteund door geleidelijk dalende LME-voorraden. Al is mogelijk het omgekeerde ook waar, dat de vraag een extra prikkel heeft gekregen dankzij het gedaalde prijsniveau. In ieder geval bedroegen de LME-voorraden op 21 oktober 87.000 ton, een daling met 11 procent.

Tin De driemaandsprijs van tin lag op 21 oktober op $21.900 per ton en dat is 7 procent lager dan medio september kon worden genoteerd. In vergelijking met de meeste andere non-ferro metalen ligt de tinmarkt er dan ook solide bij, wat wordt weerspiegeld in een forse daling van de LME-voorraden met 17 procent tot 17.500 ton. ■

59


60-61_Markt:60-61 02-11-11 12:41 Pagina 60

MARKTBERICHTEN OUD PAPIER

Vraag naar oud papier zakt volledig weg De prijzen voor alle soorten oud papier zijn wereldwijd in een vrije val terechtgekomen waarvan de bodem nog niet is bereikt. Dit als gevolg van een opdrogende vraag; de orderportefeuilles van papierproducenten zijn minder gevuld en hun voorraadposities sterk.

AFSLUITDATUM: 21 OKTOBER 2011

Europese ontwikkelingen In de vorige editie werd voorzichtig de vraag gesteld of er een eind was gekomen aan de ‘gouden tijden’ in de papierrecyclingindustrie. Nu wordt duidelijk dat deze vraag met een volmondig ja kan worden beantwoord. De prijzen zijn in een vrije val geraakt en er wordt vrijwel niet meer gehandeld. De markt zit op slot. De oorzaak van deze omslag zit hem in het feit dat er buitengewoon weinig vraag is naar oud papier en karton. De papierindustrie heeft in het voorjaar en in het begin van de zomer flinke voorraden oud papier opgebouwd. Ze teren nu al geruime tijd op deze voorraden en zien geen noodzaak om grootschalig in te kopen. Dit geldt ook voor de betere soorten oud papier. Op alle fronten is de prijs in een vrije val geraakt. Deze malaise beperkt zich niet tot Europa, want ook kopers uit het Verre Oosten zijn weinig actief. Een andere factor van belang is dat er gewoonweg te weinig vraag is naar gereed product. Er is duidelijk sprake van een capaciteitsoverschot. In Duitsland zijn bijvoorbeeld een aantal fabrieken stilgelegd. Uiteraard wordt er nog wel wat door de papierconcerns ingekocht. Het beste materiaal wordt eruit gehaald voor een schappelijke prijs en naar de mindere kwaliteiten wordt helemaal niet omgekeken. De prijzen van middenen ondersoorten staan dan ook het meest onder druk. In dat segment worden door geheel Europa forse prijsdalingen per ton gemeld. Uit Groot-Brittannië wordt gemeld dat er veel sprake is van afkeur. Laagwaardig oud papier uit comingled inzameling heeft nauwelijks nog afzetmogelijkheden.

60

Vanwege de lage prijzen en een lage val staat de dekkingsgraad van veel oud-papierondernemingen onder druk. Er wordt getracht het werkkapitaal zo laag mogelijk te houden door zo min mogelijk voorraden aan te houden. Veel werkkapitaal is met de huidige lage afzetcijfers alleen maar niet-liquide dood kapitaal dat nergens anders in de onderneming kan worden ingezet. Beslissingen om oud papier in te kopen worden daarom nu meer op de korte-termijnverwachtingen gebaseerd. In hoeverre de ineenstorting van het prijsniveau langer gaat duren, is nu nog moeilijk te voorspellen. De inkrimping van de wereldeconomie als gevolg van de crises leidt bij velen tot de verwachting dat deze situatie nog wel eens wat langer zou kunnen aanhouden.

gebruikmakend van het huidige, speculatieve karakter van de markt. Nu het jaar op zijn eind loopt, speelt het vraagstuk van de importlicenties naar China weer op. De markt is wederom ongewis of het veiligstellen van deze licenties gaat lukken voor 2012. In Indonesië staan, net als in Europa, de prijzen van gereed product onder druk en wordt kwaliteit steeds belangrijker. Inferieure kwaliteiten liggen overal onder vuur. Na karton worden ook de ontinktingsoorten veel minder gevraagd. De Indiase markt is bar slecht, er wordt nauwelijks gevraagd. De Vietnamese markt trekt wel weer aan en er wordt daar meer geproduceerd. Het gaat dan alleen om relatief lage volumes.

Inzameling Nederland

De vooruitzichten zijn somber: het is afwachten op welk niveau de prijzen zich zullen stabiliseren. Dit is in grote mate afhankelijk van de vraagontwikkeling en de vooruitzichten op dat vlak zijn niet rooskleurig, zeker gezien de economische voorspellingen. Midden- en ondersoorten gaan het sowieso zwaar krijgen. Aziatische inkopers kunnen de markt nog steeds een positieve impuls geven als zij weer gaan inkopen. ■

Vooruitzichten De situatie in Nederland sluit aan op die van de rest van Europa: weinig vraag met een inzakkende prijs als gevolg. Omdat de gescheiden inzamelingstructuur in Nederland zorgt voor een hoogwaardige val is de verwachting wel dat oud-papierondernemingen zullen kunnen blijven handelen, zij het op een veel lager prijs- en volumeniveau.

Internationale ontwikkelingen Aziatische kopers blijven afwachten en speculeren op een verdere prijsafkalving in Europa. Het officiële prijsniveau in China ligt veel hoger dan de werkelijke exportprijzen waarop kan worden verhandeld. Voor de officiële prijzen wordt niets verhandeld. Inkopers proberen de prijsniveaus nog verder naar beneden te drukken

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


60-61_Markt:60-61 02-11-11 12:41 Pagina 61

papier/textiel

MARKTBERICHTEN TEXTIEL

Een markt om wakker van te liggen… …met name voor sorteerders, die hun marges zien verdampen. De afzet is daarbij het probleem niet maar de prijs van origineel rijst de pan uit. Daarnaast zorgt onduidelijkheid over de interpretatie van wet- en regelgeving voor onnodige spanning.

AFSLUITDATUM: 21 OKTOBER 2011

Inzameling Ten tijde van het schrijven van deze editie van Marktberichten Textiel is het herfstvakantie. De inzameling is met het aanbreken van deze vakantie goed op gang gekomen. Het is gebruikelijk dat er in deze periode van het jaar veel wordt ingezameld vanwege de seizoenswisseling. Inzamelaars zijn momenteel tevreden over het ingezamelde volume. Dit vormt een welkome verandering voor sommige inzamelaars die twee lastige maanden achter de rug hebben. De consumenten zijn dit jaar wel wat later dan gewoonlijk met uitzoeken. Dit is mogelijk te verklaren door het feit dat de zomer van dit jaar nog een warm staartje kreeg. Men hield daarom de zomerkleding nog heel even in de kast. Nu het weer is omgeslagen en de herfst definitief is aangebroken, wordt de inzamelingszak eindelijk naar de container gebracht. Het totaal te verwachten, ingezamelde volume zal deze periode wat lager uitkomen dan voorgaande jaren vanwege de crisis. Daarnaast ligt ook de kwaliteit lager, zoals ook in eerdere edities van marktberichten toegelicht. De prijzen van het ingezamelde origineel zijn onverminderd hoog vanwege de voortdurende, stevige concurrentie om de bronnen. Ook vanuit het buitenland is de vraag naar Nederlands origineel hoog, wat de prijzen verder opdrijft.

Gedragen kleding Gezien de hoge prijzen blijven Nederlandse sorteerders het lastig vinden om voldoende aanvoer te verzekeren. De aanvoervolumes stabiliseren zich wel

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

enigszins maar het probleem van de lage kwaliteit blijft een bron van zorg. Sorteerders aan de band moeten extra scherp letten en fijnmaziger sorteren om het maximale uit het origineel te halen. De vraag naar tweedehands kleding is nog steeds enorm, de verkoopmarkt is sterk. Met name Afrika vraagt veel. Volgens sommige sorteerders ontstaat er gelukkig meer ruimte om de hogere inkoopprijzen door te rekenen aan de klanten. Er is volgens hen voldoende ruimte om prijsstijgingen door te voeren: er zijn veel hogere marges te vragen voor de bulk. Soms worden zelfs prijsstijgingen van 50 procent geaccepteerd door afnemers. Dit beeld wordt echter niet door alle sorteerders herkend. In sommige Afrikaanse landen kampen afnemers namelijk met een valutacrisis. In bijvoorbeeld Kenia vormt dit een erg groot probleem. De financiële crisis wordt daar een valutacrisis. Afnemers in deze landen hebben steeds meer moeite om de geldende marktprijzen te betalen met hun eigen valuta. Voor deze handelaren zijn prijsstijgingen niet aan de orde. Ze zullen eerder overstappen naar Chinese waar dan dat zij meer voor tweedehands textiel zullen betalen. In Oost-Europa speelt dit probleem veel minder, hoewel Polen ook last heeft van een zwakkere munt. Daarnaast is nog geen verbetering waar te nemen in de erbarmelijke positie van de Wit-Russische roebel. Sorteerders merken vooralsnog weinig van de financiële en economische crisis in Europa. Zij geven aan dat ze wel effect verwachten als Europese landen failliet gaan. Dit heeft namelijk gevolgen voor de

economie als geheel, inclusief de textielrecyclingbranche. Eén gebied waar al wel gevolgen merkbaar zijn, is de uitzendbranche. Er is genoeg aanbod van personeel vanwege een groeiende werkeloosheid. Dit heeft een zuiverend effect op de uitzendbranche: alleen professionele uitzendbureaus overleven in dit klimaat.

Poetslappen en recycling Het langzame herstel van de poetslappen/recyclingmarkt zet door. De prijsniveaus zitten echter nog niet op het niveau van twee jaar geleden. Gespecialiseerde bedrijven geven wel aan dat hun afnemers tegenstribbelen om hogere prijzen te betalen. Is er een grens bereikt?

Alle inzamelcontainers op één website Omdat er nog heel veel bruikbaar textiel in het restafval verdwijnt, is consumentenvoorlichting een belangrijk aandachtspunt voor de branche. Verscheidene inzamelaars hebben daarom positief gereageerd op een initiatief van het Kennisplatform Duurzaam Grondstoffenbeheer om de inzamelpunten van textiel (en andere recyclestromen zoals plastic, glas, etc.) op één website weer te geven. De site is nog in ontwikkeling, maar het doel is om de site open te stellen voor alle textielinzamelaars. De overheid is ook bij dit initiatief betrokken middels een Green Deal. ■

61


62-63_Internetadressen:62-63 02-11-11 13:32 Pagina 62

Uw vakblad ook on-line!

Elke dag het laatste nieuws over de Recycling Markt!

www.recyclingmagazine.nl Het complete overzicht van de Recyclingsector in Nederland en BelgiĂŤ Neem een topvermelding op RecyclingMagazine.nl en krijg een jaar lang (acht keer) GRATIS een vignet in dit vakblad! Bel Donald de Bruin (+31 6 53 73 73 13) voor informatie over alle advertentiemogelijkheden in dit blad, op de website RecyclingMagazine.nl en in de maandelijkse digitale nieuwsbrief.


62-63_Internetadressen:62-63 02-11-11 13:32 Pagina 63

Info

Contact

Nieuwsbrief

Statistieken

Disclaimer

Zoekwoord

Home

|

Nieuws

|

Agenda

|

Leveranciers

|

Recyclers

|

Vakblad |

Neem een pakket en krijg een vignet ARVI v.o.f. Technische Handelsonderneming en Consulting www.stanley-labounty-benelux.com

ANDRIN Magnetic Systems www.andrin-magnets.com

KW Supply bv www.kwsupply.com

Multinet International bv. www.multinet.nl

Nihot Recycling Technology B.V. www.nihot.nl

MaTech BV www.matech.nl

TBK Equipment - TBK Group www.tbkgroup.com

MBH Bronneberg&Jegerings bv www.bronneberg.nl

Metaalhandel A.C. Jansen B.V. www.macj.nl

Jansen Recycling BV www.ajansenbv.com

BIA bv www.bia-bv.nl

Rigter Handelsonderneming Kinshofer Nederland www.kinshofer.nl

Precia-Molen, Breda www.preciamolen.nl

Bollegraaf Recycling Solutions www.bollegraaf.nl

Verhoeven Grondverzetmachines BV www.verhoevenbv.com

Goudsmit Magnetic Systems BV www.goudsmit-magnetics.nl/ recycling.html

XTAC Analytical B.V. www.xtac.nl

IJzer- en Metaalhandel G. van Schip en Zn. B.V. www.schroothandel.info

Bakker Magnetics BV www.bakkermagnetics.nl

RST Tiel www.rst-tiel.nl

Renes Oud Papier BV www.renes.nl

BSF Expeditie B.V. www.bsf.nl

Geveke Technical Solutions www.geveke-technicalsolutions.nl

Con Systems V.O.F. www.consystems.nl

HKS Scrap Metals B.V. www.hks.nl

OVU Recycling B.V. www.ovurecycling.nl

Wynmalen & Hausmann BV www.wynmalenhausmann.nl

Bedrijven log-in

Zoeken


64-65_Gerlasco:64-65 02-11-11 12:42 Pagina 64

GERLASCO LEVERT KWALITEIT EN GAAT DAARBIJ NIET OVER EEN NACHT IJS

‘Als we mogen testen, wordt het een Allu’ Op de middelste beursdag van Recycling 2011 werd de champagne opengetrokken op de stand van Gerlasco. De derde vertegenwoordiging was een feit. Na zeefbakken van Allu, mengbakken van Warzee toont nu ook Crush Master breekbakken vertrouwen in het bedrijf. Een hoogtepunt na heel wat tegenslag. Een gesprek met Gerco Oudshoorn over terugvechten en zegevieren. CHRISTIEN NUBOER

Klaar om naar de klant te rijden met een nieuwe lading

A

ls boerenzoon kwam Gerco natuurlijk niet geheel toevallig in de landbouwmechanisatie terecht. Hij zat in Mijdrecht midden tussen de veehouders. Sleutelen en repareren van aanbouwdelen was eigenlijk zijn hobby. Toen zijn toenmalige werkgever in 1991 niets zag in aanschaf van machines daarvoor, trok Gerco zelf de stoute schoenen aan. En niet geheel zonder succes. “Uiteindelijk werkte ik met twaalf man. We hadden een eigen werkplaats, snijderij en eigen lassers in dienst.” Toen sloeg het noodlot toe. Bij het installeren van een kraan kwam een niet gezekerde gereedschapskist zes meter naar beneden met de punt precies op Gerco’s

64

hoofd. “Niet alleen was ik dagen van de wereld, maar bleef daarna ook lange tijd geheugenproblemen houden. Uiteindelijk moest ik mijn bedrijf verkopen.”

even mijn directe chef. De situatie was onbespreekbaar en ik vertrok.” Inmiddels woont Gerco in het Gelderse fruitteeltgebied Hellouw.

Opnieuw beginnen

Al snel diende zich een nieuwe werkgever aan. Bij Dekker in Werkendam, een bedrijf in landbouwmechanisatie, kon Gerco zich weer richten op grondverzetreparatie. “Toen daar echter geen investeringsmogelijkheden waren en veel van mijn oude klanten vroegen of ik voor hen een reparatieklusje wilde doen, kostte me dat uiteindelijk wel erg veel vrije tijd. Uiteindelijk heb ik Gerlasco, Gerco met het woord las ertussen, opgestart. Ik denk dat onze kracht is dat we helder communiceren.

Gerco kreeg diverse aanbiedingen van bedrijven om bij hen in dienst te komen. “In 2003 kwam er een erg aantrekkelijk aanbod van Beco grondverzet en kiepers om als meewerkend voorman bij hen te gaan opereren op de afdeling grondverzet. Ik aarzelde en vroeg mij af of ik het al aan kon. Ik bedong dat ik het een week mocht proberen. Uiteindelijk werd dat een jaar. Ik was zo gedreven dat ik met hetzelfde aantal mensen de productie met 20 procent opschroefde. Ik vergat daarbij alleen

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011


64-65_Gerlasco:64-65 02-11-11 12:42 Pagina 65

bedrijf

Gerco voor de voorraad op zijn terrein, bakken en stukken staal

‘Het is te repareren of niet en daar hangt dat prijskaartje aan’.”

Uitbreiding In 2005 werd het constructiereparatiewerk Gerco wel wat zwaar. “Ik zocht er een product bij om te verkopen. Stad en land heb ik afgezocht. Ik wilde alleen een echt goed en kwalitatief product. Daarbij kwam ik bij de Allu-bak. In eerste instantie was er nog een stille dealer in Nederland, maar al snel konden wij de markt bewerken. Wel gek, zo van het ene moment op het andere van techniek ook in sales. Ik verkocht op mijn achtste al konijnen dus het handelen zat er al wel vroeg in.” Dat wij beslaat naast Gerco, zijn vrouw en nog een kracht die hij inhuurt als er reparatieklussen liggen. Vanaf 2009 introduceerde Allu een nieuwe fijne zeeffractie, de 15 en 25 mm. “Toen konden we nog meer betekenen voor vuilnisbelten, kolenoverslag en bouw- en slooppuin.”

De verhuurbakken staan na de vakantie keurig nagekeken te wachten op een volgende klus

De klant mag een bak altijd uitproberen. Gerco: “Dat werkt gewoon het beste. We begonnen met drie bakken in de demo/verhuurvloot maar dat zijn er nu al twaalf.” Overigens bestellen klanten na het uitproberen van een bak toch vaak een spiksplinternieuwe omdat dat makkelijker te financieren is.

Sterrenzeef De Allu-bak werkt met twee, drie of vier rotors die allemaal dezelfde kant op draaien. Er kan mee worden gezeefd, verkleind, gemengd of belucht. Zeven gebeurt voornamelijk op sloopwerken en beluchten doen ze bijvoorbeeld in de compostbranche. Gerco: “Het dezelfde kant op draaien, geeft het effect als bij een sterrenzeef en beschadigt het materiaal niet. Ze zijn zelfs getest met dummy’s en die bleven allemaal heel en ontploften niet.” Hierbij spelen vooral de gepatenteerde vorm van de sterrotors en de vormgeving van de bak een belangrijke rol. Zo wordt er

Een Allu-verkleinbak in een krijtafgraving waarbij de bak probleemloos 100 m3 per uur voor de papierindustrie verkleint

www.recyclingmagazine.nl / nr. 7 - november 2011

nu bijvoorbeeld een bak gebruikt op het oude vliegveld Valkenburg. “Hier is veel puin terecht gekomen van het gebombardeerde Rotterdam. Dat moet natuurlijk met zorg worden behandeld.” Er komt steeds minder constructiewerk omdat bedrijven veel zelf doen. Maar als al niet duidelijk was dat Gerco een vechter en een gedreven man is, dan bewijst zijn zoektocht naar nog meer verkoopproducten dat wel. “Sinds vier jaar voeren we ook de Warzee mengbak. Die is zo robuust dat we er nog nooit één terugkregen omdat hij niet beviel of was beschadigd.” De Warzee bakken zijn vervaardigd van hoogwaardig staal en verkrijgbaar in zeven bouwgrootte en qua inhoud variërend van 120 tot 2000 liter. Voor alle bakken maakt Gerlasco zelf snelwisselsystemen op basis van onder andere het Verachtert Connect-O-Maat, Volvo, of systeem 2000.

Plaatje compleet Met de ondertekening van het jongste contract heeft Gerlasco zoals Gerco dat noemt het plaatje compleet. “De Crush Master breekbakken, van 430, 700 en 850 liter, lenen zich meer voor hard puin. We hebben de exclusieve vertegenwoordiging voor Nederland en België. En waar ik heel voorzichtig eerst een demobak bestelde, heb ik er meteen al een extra verkocht.” Nou ja, Gerco heeft nog wel een wens. “Nu hebben we bakken voor machines groter dan tien ton, ik zie nog wel wat in minibakjes voor kranen vanaf twee ton, voor hoveniers en dergelijke.” In een vaste opstelling is ook een elektrische aandrijving mogelijk. Voorlopig kan Gerlasco dus wel vooruit met een breed aanbod. ■

65


GEVRAAGD! Kopernikkel schroot, massief of als spanen. Gegarandeerd directe betaling.

Bel naar David Dodds: +44 7764 898677 Of mail naar: david.dodds@sackers.co.uk

www.derooijmilieutechniek.nl

M E T A A L R E C Y C L I N G B . V. S C H R O O T E N N O N F E R R O M E TA L E N C O N TA I N E R V E R V O E R

Beitel 74 | 6422 PB Heerlen | Tel 045-5422025 | E-mail info@gebrswinkels.com


Groei

biedt nieuwe kansen Jansen Recycling Groep is volop in beweging

Nijmegenstraat 3-17, 3087 CD Rotterdam, Postbus 59022, 3008 PA Rotterdam, The Netherlands Telefoon: +31 (0)10 - 491 13 70, Fax: +31 (0)10 â&#x20AC;&#x201C; 429 81 08, info@jansengroep.nl , www.jansengroep.nl

In de wereld van de afvalrecycling zien wij kansen, om te groeien en tot bloei te komen. Daar werken we keihard aan. In 2012 zet de Jansen Recycling Groep een aantal belangrijke stappen naar verdere groei. We houden u op de hoogte...

recycling van ferro en non-ferro materialen


CATTERPILLAR 950 H Bouwjaar 2011, Bak merk Verachter, Airco, uren 0

LINDE H50D Bouwjaar 2011, Partikelfilter. Hefhoogte 4600 mm 3-delig

LINDE H35D Bouwjaar 2011, Partikelfilter Container uitvoering, Hefhoogte 4600 mm 3-delig

LINDE E 35 HL (elektrisch) Bouwjaar 2011, Hefhoogte 4400 mm 2-delig

LINDE H35D Bouwjaar 2008, Urenstand 1415 Container uitvoering, hefhoogte 4600 mm 3-delig

LINDE H50D Bouwjaar 2011, Hefhoogte 4400 mm 2-delig

TOYOTA 52-8FDJF35 Bouwjaar 2011, Hefhoogte 4300mm 3-delig

TOYOTA 7FBMF50 (Elektrisch) Bouwjaar 2011, Hefhoogte 4300 mm 3-delig container uitvoering

TOYOTA 42-7FD40 Nieuw Hefhoogte 6000 mm 3-delig

HYSTER H16.00 XM-6 Bouwjaar 2011, Hefhoogte 3750 mm 2-delig Demo

Diverse nieuwe/gebruikte roterende vorkenklemmen merk CASCADE uit voorraad leverbaar

Atlas 1804 Bouwjaar 2005 Urenstand 11.174

Mercedes-Benz Actross 2555 Bouwjaar 2009 Kilometerstand: 60.679

TEREX TL 80 Bouwjaar 2011, Bak, Palletvorken, Snelloper, Uren 0

AUSA M 50 - 4x4 terreinwagen nieuw, automaat, hoge en lage giering, 70 Km/h

UIT VOORRAAD LEVERBAAR MEER DAN 400 MACHINES ZOWEL NIEUW ALS GEBRUIKT Dieselweg 1 • 4104 BS Culemborg • Tel. 0345 - 511188 • Fax 0345 - 521484 Mobiel 06 - 53208422 • www.helmond-heftrucks.nl • info@helmond-heftrucks.nl

www.helmond-heftrucks.nl

www.helmond-heftrucks.nl

WWW.HELMOND-HEFTRUCKS.nl


RMB7 2011