Issuu on Google+

inspiratieboek > Atelier Rijnboog, een verzameling ideeĂŤn over de Nieuwstraat en omgeving

GA041 inspiratieboek.indd 1

02-11-2010 12:11:50


GA041 inspiratieboek.indd 2

02-11-2010 11:53:47


inspiratieboek Nieuwstraat en omgeving

november 2010

3

GA041 inspiratieboek.indd 3

02-11-2010 11:53:50


INHOUD

voorwoord

5

inleiding

7

inzendingen > de markt

8

> twitter

14

> inloopatelier

16

> www.rijnboog.nl/atelier

27

> post/mail

46

> stadspanel

48

colofon

50

4

GA041 inspiratieboek.indd 4

02-11-2010 11:53:59


VOORWOORD

Voor de Nieuwstraat en omgeving maken we een nieuw plan. Rijnboog moet uitgroeien tot een gebied waar Arnhemmers graag komen omdat het er gezellig is en er altijd wat te doen en beleven is. Daarom vind ik het belangrijk om inwoners en belanghebbenden intensief te betrekken bij het maken van dit plan. Onder de naam Atelier Rijnboog kreeg in oktober iedereen de gelegenheid ideeën aan te dragen om van de Nieuwstraat en omgeving die levendige plek te maken. Dat er veel ideeën zijn voor het gebied is gebleken uit de vele suggesties die we hebben gekregen via Rijnboog.nl, op de vrijdagmarkt, tijdens het twitterdebat en het inloopatelier. Ook het stadspanel bestaande uit 1600 inwoners heeft een grote bijdrage geleverd. Het resultaat is dit prachtige inspiratieboek waarin u alle ingebrachte ideeën nog eens kunt nalezen. De komende tijd maken we aan de hand van dit inspiratieboek een schetsontwerp voor de Nieuwstraat en omgeving dat we eind 2010 presenteren. Uiteraard is er gedurende deze periode weer volop de gelegenheid om met ons mee te denken onder meer op de site www.rijnboog.nl/atelier. Ik hoop dat u dit weer net zo enthousiast doet als de afgelopen weken. Ik wil iedereen hartelijk danken voor alle suggesties, aandachtspunten en prachtige beelden. Gerrie Elfrink Wethouder Rijnboog

5

GA041 inspiratieboek.indd 5

02-11-2010 11:53:59


INLEIDING

Atelier Rijnboog Op dit moment wordt een nieuw plan gemaakt voor het deel van het Rijnbooggebied rondom de Nieuwstraat. De gemeente wil de inwoners en belanghebbenden hier intensief bij betrekken. Niet alleen bij de uitkomst, maar ook bij de weg er naartoe. In oktober hebben we daarom gevraagd welke ideeën er in de stad leven voor de sfeer en identiteit van het gebied. Om zo veel mogelijk Arnhemmers in de gelegenheid te stellen ideeën aan te dragen, zijn er diverse activiteiten georganiseerd. Op de website www.rijnboog.nl/atelier kon iedereen zelf een idee plaatsen of reageren op ideeën. De website is goed bezocht. Er zijn 1098 unieke bezoekers die met elkaar de site bijna 2400 keer hebben bekeken. Er zijn 98 ideeën geplaatst. Zonder een profiel aan te maken konden bezoekers van de site op een duimpje klikken om aan te geven dat ze een idee goed vonden. Er zijn 458 duimpjes uitgedeeld. Reageren op de ideeën kon ook. Er zijn 81 reacties geplaatst. In totaal zijn er 139 ideeën opgenomen in dit boekje.

Als experiment heeft een twitterdebat plaatsgevonden. Zo’n tien enthousiaste twitteraars hebben een uur met de wethouder van gedachten gewisseld. Omdat niet iedereen het prettig vindt om via internet ideeën kenbaar te maken, is er een inloopatelier georganiseerd en heeft de wethouder de vrijdagmarkt bezocht. Het inloopatelier is bezocht door ongeveer 60 mensen. Op de markt hebben we circa 100 mensen gesproken. Tot slot is een digitale vragenlijst verspreid onder het stadspanel bestaande uit 1600 Arnhemmers. Ook zij werden gevraagd suggesties te leveren voor het gebied. 1096 respondenten stuurden een ingevulde vragenlijst terug.

6

GA041 inspiratieboek.indd 6

02-11-2010 11:54:01


Inspiratieboek

Het vervolg

Alle ontvangen ideeën, ook de ideeën die we kregen via de mail of per post, zijn gebundeld in dit inspiratieboek. We hebben ook enkele uitgewerkte ideeën ontvangen waarvan in dit inspiratieboek een samenvatting is opgenomen. We hebben de ideeën gegroepeerd per activiteit en niet op thema. De ideeën van de markt staan dus bij elkaar, de ideeën van het inloopatlier en de ideeën van de website. De ideeën laten zien wat Arnhemmers belangrijk vinden. Wij gaan hier nu mee aan het werk. Dit inspiratieboek wordt bij de nota van randvoorwaarden en het schetsontwerp gevoegd.

De volgende stap is het formuleren van denkrichtingen. Ook hierop kan iedereen reageren tijdens een inloopatelier en via de website. Daarna wordt een nota van randvoorwaarden en een schetsontwerp gemaakt. De nota van randvoorwaarden beschrijft op hoofdlijnen aan welke criteria het plan zal moeten voldoen. Het schetsontwerp is een creatieve vertaling van de randvoorwaarden, die vooral bedoeld is om richting te geven. Zodat er een basis ligt waarin ook ontwikkelingen op lange termijn passen. Wat precies waar komt, en hoe het er tot in detail uitziet, staat hier nog niet in. Het eerste concept van de nota van randvoorwaarden en het schetsontwerp worden eind 2010 opgeleverd en worden begin 2011 voor besluitvorming aan de gemeenteraad aangeboden. De tweede fase van de planvorming bestaat uit het stedenbouwkundig plan. Daarin zijn de randvoorwaarden in detail uitgewerkt (bijvoorbeeld de openbare ruimte). De verwachting is dat het stedenbouwkundig plan rond de zomer van 2011 klaar is. Daarna wordt een bestemmingsplan gemaakt.

7

GA041 inspiratieboek.indd 7

02-11-2010 11:54:03


ideeën van de markt > Op 8 oktober is de vrijdagmarkt op het Kerkplein bezocht. Hier hebben de bezoekers aan de hand van referentiebeelden ons verteld wat voor ideeën zij voor het gebied hebben. Ook van deze ideeën zijn er diversen op de site geplaatst.

8

GA041 inspiratieboek.indd 8

02-11-2010 11:54:07


Water dat beweegt is als kunst Architectonisch multifunctioneel, laat het uitkomen bij het filmhuis of een met glas overkoepeld gebouw. Water dat beweegt is als kunst, zoals op de foto’s. Maastricht is een goede referentie. 1 deelnemer vindt dit een goed idee

Gebied beter dooraderen

Eenheid terug in het centrum

Gebied is te veel ingericht op verkeer. Zorg dat er meer aantrekkelijke routes komen naar de Rijnkade. Wat gebeurt er met Stadsblokken? Er moet aan de overkant iets moois te zien zijn. Zorg voor mooie binnenruimtes, zie foto. Voor de kades: maak er een park zodat mensen er kunnen verblijven.

Betrek de Jansbeek, maak de binnenstad groener, haal de muur weg op het Kerkplein, werk de hoogteverschillen daar weg. Er is veel gesloopt na de oorlog, breng de eenheid weer terug. Als je hier kantoren maakt of winkels, trekken deze elders weg. Wat doe je daar tegen? Zorg dat het een gemengd gebied wordt, niet alleen dure woningen. De kade vanaf de markt achter het provinciehuis is mooi, biedt veel kansen die nu niet worden benut.

3 deelnemers vinden dit een goed idee

Bankjes in de zon

Stadse sfeer met veel variatie

Autovrije Rijnkade Sluit de Rijnkade af voor auto’s.

Zorg dat het gebied levendig wordt door horeca en winkels af te wisselen. Zorg voor steeds iets anders waardoor de Nieuwstraat een attractief pad naar de Rijnkade wordt. Water in het gebied is leuk en kan een speelaanleiding voor kinderen zijn. Is overkapping van de lage kade een idee?

Om een goede verbinding te maken met de Rijn moet er iets zijn in gebied waardoor mensen wel doorlopen naar de Rijn. Bijvoorbeeld een mooie straat waar winkels en terrasjes worden afgewisseld en waar je even op een bankje kunt zitten. Zorg dan wel dat de bebouwing niet te hoog wordt: een laag of vier. Anders ontstaat er te veel wind en schaduw. 2 deelnemers vinden dit een goed idee

1 deelnemer vindt dit een goed idee

9

GA041 inspiratieboek.indd 9

02-11-2010 11:54:07


Maak de binnenstad groener

Rust, ruimte en groen

De binnenstad is niet groen genoeg. Maak groene daken en verticaal groen.

Er moet ruimte zijn en het moet groen worden. De bebouwing moet niet te dicht worden. Maak speelplekken voor kinderen, ouderen willen er rustig kunnen wandelen en even zitten. Zorg voor snelheid in de ontwikkeling! Maak een mooie doorloop naar de Rijn, water kan daar een goede bijdrage aan leveren!

5 deelnemers vinden dit een goed idee

Betaalbaar voor diverse doelgroepen Bouw niet te veel dure appartementen. Het moet een gemengd gebied worden: ook betaalbare woningen. Denk aan de toegankelijkheid voor ouderen. Terrasjes en cultuur op de Rijnkade moeten behouden blijven.

Toegankelijk voor iedereen

Houd het kleinschalig

Het Kerkplein moet behouden blijven en worden opgeknapt. Maak speelplekken zoals bijvoorbeeld de Leuke Linde. Let op de toegankelijkheid van de straten voor rolstoelers en ouderen.

Pak de ontwikkeling geleidelijk op. Er zijn zo veel plannen. Let op de huren van de winkels: ze moeten betaalbaar zijn voor de kleinere winkels zodat er niet alleen maar winkels komen die we in elke stad zien. Bouw ook betaalbare woningen en zorg voor goede balkons: geen Franse, maar echte waar groen op kan en mensen een buiten hebben. Dat maakt de gevels ook aantrekkelijker.

De Hermitage als voorbeeld

Negen straatjes van Arnhem

Het gebied is heel geschikt voor cultuur in combinatie met horeca. De Hermitage is hiervan een mooi voorbeeld. Maar houd de ontwikkelingen wel kleinschalig, passend bij Arnhem. Er moeten woningen komen, deze mogen best wat luxer. Zorg dat het de entree van Arnhem wordt. Doe iets met water, zorg voor een groene relaxplaats.

In de stad missen we winkels en boetieks. Lunchrooms, terrasjes aan de Rijn. Er moet ruimte zijn voor cultuur, maar niet groot. Het is een mooie plek voor exposities, (mode), concerten (ook buiten). Gebied moet de trekker naar de stad worden. 3 deelnemers vinden dit een goed idee

Goede oversteekplaatsen over de Weerdjesstraat Maak voetgangersbruggen bij de Nieuwstraat en de Rodenburgstraat zodat de Weerdjesstraat veilig en gemakkelijk kan worden overgestoken.

1 deelnemer vindt dit een goed idee

10

GA041 inspiratieboek.indd 10

02-11-2010 11:54:12


Een gevarieerd aanzicht Zorg voor gevarieerde gevels. Maak het niet te hoog, weer het verkeer zo veel mogelijk uit het gebied. Parkeren moet onder de grond. Het Kerkplein moet leven. De route naar de Rijn: haal de Jansbeek er naar toe, maak het groen, maak er een fontein, zorg voor speelplekken. Er is ruimt voor horeca en cultuur.

Eerst bestaande plannen afmaken Breng de Jansbeek naar het gebied. Maak het niet te groot. Bouw eerst af wat er al gepland staat en ga dan pas weer verder. We maken te veel plannen tegelijkertijd.

Een cultureel hart Cultuur hoort in het gebied. Laagdrempelig, in de zomer lekker buiten. Denk aan muziek, cabaret, vrolijke dingen door jonge mensen. Het is een goed gebied voor terrassen en maak het groen.

Maasricht als inspiratie Breng het oude stratenpatroon terug Breng het oude stratenpatroon van voor de oorlog weer terug. Zorg voor het gevoel van de oude binnenstad. Nijmegen heeft dat heel mooi gedaan!

Veel variatie Het moet een gemend gebied worden, zorg dus ook voor betaalbare woningen. Besteed zorg aan het parkeren voor bewoners en bezoekers.

Een goed voorbeeld is Centre Ceramique in Maastricht.

9 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): voor nieuwe mensen die dit oude patroon niet kennen is dit een volslagen onhelder idee, zo kan je nooit een helder debat voeren

Goede mix van woningen Maak er ook betaalbare woningen.

Maak een stadsbalkon

Terrassengebied aan de Rijn

Maak een boulevard aan de Rijn. De Rijnkade als stadsbalkon. Maak het Kerkplein groen. We hebben geen behoefte aan grote winkelketens maar aan kleine winkels, eenmanszaken met hun creatief potentieel. Zorg dat er cultuur komt, bijvoorbeeld een museum. Zorg voor kleinschaligheid als onderdeel van een heldere hoofdstructuur.

Laat de Jansbeek naar de Rijn stromen. Maak het een wandelgebied, maak het gebied langs de Rijn een terrassengebied, zie Emmerich. Zorg voor toegang tot StadsblokkenMeinerswijk, bijvoorbeeld door middel van een pontje. Besteed zorg aan de

1 deelnemer vindt dit een goed idee

11

GA041 inspiratieboek.indd 11

02-11-2010 11:54:13


Groen en bewegend water

Verlenging winkelgebied

De Jansbeek moet de rode draad zijn door het gebied. Bewegend water zorgt er voor dat het levendig wordt. Het gebied mag meer huurwoningen krijgen die betaalbaar zijn voor mensen in de bijstand.

Trek het winkelgebied door. Verleng de Bakkerstraat en Weverstraat. De gemeente had ooit een beleidsplan om een lijn te maken van het station naar Kronenburg. Maak een loopbrug naar Stadsblokken.

Breng de Rijn naar de stad Breng de Rijn naar de stad. Maak een boulevard aan het water die toegankelijker is dan in de huidige situatie. Zorg voor terrassen maar ook voor zitjes met uitzicht op die terrassen. Zorg voor parkeergelegenheid onder de grond. Maak het groen. Er is ook ruimte voor woningen.

Gezellige wandeling naar de Rijn Kleed de Rijnkade mooi aan. Zorg voor een mooie wandeling naar de kade. Maak het een soort boulevard met zitjes en groen.

Eenvoudige ideeën voor woningen en winkels Houd het simpel. Geen groteske ideeën, wonen, werken, winkelen, misschien één in het oog springend gebouw. De grootste prestatie is binnen het budget en de planning blijven.

12

GA041 inspiratieboek.indd 12

02-11-2010 11:54:16


Klassieke architectuur

Een trekker aan de Rijn

Gebruik wat klassieke architectuur, niet te modern, en niet massaal. Auto’s horen onder de grond.

Water doet het goed, de beek in het gebied brengen is dus een leuk idee. Zorg dat er iets is bij de Rijn zodat je doorloopt die kant op. Maak het gezellig, plaats er bankjes. Zorg dat er winkels komen en terrasjes, wissel dat af. Niet te hoog bouwen, want dan is er altijd zo’n koude wind. Daarnaast hoort bij bankjes de zon. Een laag of vier is prima.

4 deelnemers vinden dit een goed idee

Iets bijzonders

Vooroorlogse stijl

Het museum verplaatsen is niet nodig. De schouwburg wel. Maak naar de Rijn toe restaurantjes, terrasjes, winkeltjes. Maak iets bijzonders. Er moeten ook woningen zijn, dat zorgt voor sociale controle. Geen dure appartementen.

Breng de oude stijl van voor de oorlog terug. Maak meer terrasjes, kademuur verbeteren.

Combinatie cultuurcluster en open podium De foto is een mooi voorbeeld voor een cultuurcluster. Dat past ook bij een natuurlijke en wat meer traditionele omgeving. De Rijnkade moet uitnodigen, parkachtig. Kinderen moeten het er leuk vinden. 1 deelnemer vindt dit een goed idee

13

GA041 inspiratieboek.indd 13

02-11-2010 11:54:18


Ideeën via Twitter Op 14 oktober heeft als experiment een twitterdebat plaatsgevonden. Zo’n 10 enthousiaste twitteraars heb-

Niet weer opnieuw ontwikkelen. Bestaand plan prachtig! Tegenstanders hou je altijd en die roepen nou eenmaal harder!

ben een uur met de wethouder van gedachten gewisseld. Hieronder een weergave van de reacties die binnenkwamen op #Rijnboog, ook nog kort na het debat.

Verbinding noord-zuid middels brede (futuristische) rijntunnel met winkels, exposities, etc.? Ik zeg: doe iets met (onder)water ;-) Ik heb een bang vermoeden. Ik vind de Rijnboogdiscussie nu wel erg kort door de bocht gaan.

Geen gekunstel & natuurlijk stromen oké. ’t Moet wel ’n bepaalde aantrekkingskracht hebben, vraagt iets extra. Net als het postkantoor Klarendal voorbeeld dat het werkt! Maakt weer meer mogelijk in de binnenstad! Horeca blij! Sfeer van de ooit kapotgeschoten en gebombardeerde gebouwen gecombineerd met moderne architectuur. Brug tussen oud en nieuw. Water, de Jansbeek en Zuid ook iets? Het moet wel natuurlijk blijven stromen en geen gekunstel worden!

Wat is dit voor een hapsnap Twitter Democratie? Verzamel wat soundbites en je hebt draagvlak? Voer eens een echt debat!

Ja! en Filmhuis verplaatsen naar de Rijnboog! Korenmarkt groot plein van maken.

Doorgetrokken Musispark Stadsblokken wel goed verbinden! Londen heeft bijvoorbeeld een wandelbrug. Mooi in Arnhem denk ik...

Het probleem is die Weerdjesstraat, ondertunnelen, een looproute bouwen met een bios aan de Rijn, Eurocinema wil verhuizen.

Goed idee dit Twitterspreekuur. Zeker vaker doen! Is dat zo: tegen verbinding met Rijn? Die verbinding stuit toch niet op tegenstand? Wel de manier waarop. Rijk en veel, die cultuur! En de kunst en mode die Arnhem zo kenmerken maar waarvan je in het Rijbooggebied nu weinig ziet. Absolute must! Nieuwe Ronde Weide à la Sonsbeek. Is het mogelijk om aan de onderkant van de promenade een markt te maken met aan de zijkanten trappen zoals in Düsseldorf? Graag gedaan. Bal ligt nu bij de gemeente om te laten zien dat ze de Rijnboogideeën ook werkelijk serieus nemen. Het wijkcentrum sluiten komt die levendigheid ook niet ten goede. Zou fijn zijn als Rijnboog nu al als wijk gezien wordt. Komende jaren is er door sloop alleen maar minder leven in gebied. Overlast neemt dan zeker niet af.

14

GA041 inspiratieboek.indd 14

02-11-2010 11:54:19


Een mooie kade met horeca en recreatie (à la Waalkade Nijmegen maar dan veiliger), mooie gebouwen. Musispark doortrekken. Wordt er dus in de opbrengst van onroerend goed in Rijnboog rekening gehouden met waardedaling door junks? Het bouwen van een universiteit? Groene zone aanleggen die de stad inloopt met horeca en een ronde weide in de binnenstad. ...Jaren langer dan gepland in ontwikkeling... heeft Arnhem dan niets geleerd van Arnhem Centraal?

Was in het (p)referendum niet tegen een verbinding met de Rijn gestemd? (bij gebrek aan ‘tegen’)?

Simpele vraag: Wanneer kan ik op een terrasje/bankje zitten, waar ooit de Rijnbooghaven was geprogrammeerd?

Ja gezellig, een lekker groen stadspark met de Jansbeek tot aan de Rijn.

Misschien is het splitsen van ideeënfontein over meer stroompjes wel een tactiek.

Mooi als er verbinding met water komt > doe ’t op Arnhemse schaal & passend bij bekenstructuur. Water zorgt voor leven. Maar een open verbindiging met de Rijn is complex en duur. Mogelijk voorbeeld het Museumplein in 020.

Het strandjesgebied is wat veel steden proberen na te bootsen met hopen zand op de kade. Arnhem heeft het al. Ontsluiten.

Ik ga er vanuit dat het Kerkplein in Rijnboog voor een groot deel weer wordt dichtgebouwd. Het plein heeft geen functie meer. Een van de Rijnboogdoelen is om Rijnboog met het centrum te verbinden. Je kunt al beginnen door de muur op het Kerkplein te slopen.

Wanneer verdwijnen de junks en daklozen uit het Rijnbooggebied? De overlast neemt nog altijd toe. Er zijn twee bruggen! Laten we eerst de verbinding Koningstraat-Rijnkade verbeteren. Dat er een loop komt naar de Rijn! Eens?

Kan het meepraten over Rijnboog niet gewoon op één site? Het wordt nu wel erg versnipperd.

Is het niet vreemd over de Rijnboog te spreken terwijl het station, meer dan 15 jaar in ontwikkeling, niet af is? Wat gebeurt er in de tussentijd met de Arnhemse bibliotheek als de Rijnboog gebouwd wordt? 15

GA041 inspiratieboek.indd 15

02-11-2010 11:54:20


ideeën van inloopatelier > Op 7 oktober vond in het Stadsatelier een inloopbijeenkomst plaats. Tussen 15.00 uur en 21.00 uur kon iedereen binnenlopen om met de stedenbouwkundigen van gedachten te wisselen over de Nieuwstraat e.o. Aan de hand van referentiebeelden hebben de bezoekers ons laten weten wat zij goede en minder goede voorbeelden voor het gebied vonden. De gekozen foto’s staan bij de ideeën. Diverse ideeën zijn na het atelier op de site geplaatst waar vervolgens weer reacties op zijn gekomen.

16

GA041 inspiratieboek.indd 16

02-11-2010 11:54:20


Schoonheid zit in het weglaten De Jansbeek als waterpartij bij de haven. De Jansbeek zorgt voor voldoende water en speelattributen langs een smal stroompje o.a. door de Bakkerstraat bijvoorbeeld. Het Kerkplein moet groener worden, bijvoorbeeld door middel van klimplanten langs draden. Maak onder de blauwe golven een skatebaan. Sfeer: iets nieuws, modern. Open, riviergevoel. Maak een waterbassin i.p.v. een haven zodat kinderen in schoon water kunnen spelen.

Maak getrapte bebouwing, niet te hoog. Maak de straten breed. Zorg voor voldoende buitenruimte in de stad om te wonen. Goede balkons, terrassen, dakgroen. Maak een brug over de Weerdjesstraat. De stad gaat omhoog. Op die brug krijg je dan al het gevoel van de rivier. Je hebt er ook prachtig uitzicht over het rivierenlandschap. In de Weerdjesstraat moet je ook kunnen lopen en fietsen. Wacht met plan kenniscluster. Eerst denken dan doen.

17

GA041 inspiratieboek.indd 17

02-11-2010 11:54:20


Een allee met groen en winkels De komst van een kunstencluster is interessant. Daar kan heel divers publiek elkaar ontmoeten. De route naar de Rijn kan aantrekkelijker door mooi groen in combinatie met winkels, voorbeeld: Unter den Linden, Berlijn. De kade: restaurants, maar ook een ‘gratis’ verblijfsplek. Niet te hoog bouwen, of in elk geval minder zichtbaar. Het strandje bij Stadsblokken voelt nu beetje onprettig terwijl het een prachtige plek is. Restaurantjes aan de kade, maar ook gratis verblijfsplekken aan het water, aan de kade of aan de overkant. Kijk hoe Lyon de rivier in de stad een plek heeft gegeven. Het is daar een personage. De hondenuitlaatplek in de Rodenburgstraat is vervelend. Bestrating, warm, samenhang, geen grote winkelketens.

Overdekte markt tussen Kerkplein en Rijnkade Een overdekte markt tussen de Rijnkade en het Kerkplein kan een trekpleister worden. Daarnaast hebben we in het gebied een supermarkt nodig, met glasbak etc, een postagentschap maar ook eerstelijnszorg mag niet worden vergeten: fysiotherapie, huisarts, een seniorencontactpunt. Zorg dat de barrières worden opgeheven. Maak opvallende voetgangersoversteekplaatsen op de Weerdjesstraat en Rodenburgstraat. Weerdjesstraat onder de grond tussen Iriszorg en Humphrey’s. 1 deelnemer vindt dit een goed idee

3 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (4):

- Ja, dan pas je het toch op een kleinere schaal toe, het hoeft geen exacte kopie te worden. - Tuurlijk niet. Maar het probleem is dat de schaal van Berlijn groter is dan die van Arnhem. Daar wordt geen rekening mee gehouden. - Nee Arnhem is geen Berlijn, maar dat wil toch niet zeggen dat je niet op ideeën mag komen door iets dat in een wereldstad is gemaakt? - Waarom vergelijken mensen van Rijnboog Arnhem altijd met een wereldstad? Arnhem is een provincieplaats met 145.000 inwoners. GEEN Berlijn.

Haal de overkant de stad in, loop er eens uit De vormen en kleuren van de natuur bij de Nieuwstraat de stad in halen. Gebruik van primaire en secundaire en tertiaire kleuren. De vormen krom en niet symmetrisch maar wel in natuurlijke balans. De Nieuwstraat vormt vanaf de kade een trechtervormige (amfitheater) toeloop naar de stad, de bouwhoogtes verschillen. Elementen als de Jansbeek en parkeergarage kunnen naadloos worden ingepast. De kleurrijke grillige architecteur vormt de schakel tussen onze klassieke binnenstad en het rivierengebied. Het kan een bezienswaardigheid worden.

18

GA041 inspiratieboek.indd 18

02-11-2010 11:54:30


Jansbeek weer bovengronds

Aantrekkelijk voor een gemengd publiek

Maak de oude Jansbeek weer ten dele bovengronds. Bijvoorbeeld over Gele Rijdersplein, Beekstraat en Bovenbeekstraat, langs stadhuis met gebruikmaking van de prachtige fonteinen. Ook langs Eusebiuskerk, naar de fontein en zo via de Nieuwstraat naar de Rijn, via een waterval of watertrappen. Er hoeft dan alleen een brug over de Weerdjesstraat te komen en een mobiele waterkering bij de Rijnkade.

Steden: Oslo is een mooi voorbeeld. Breng het groen in de stad. Zorg voor speelplekken, zorg dat je een gemengd publiek trekt. Daarvoor is het kunstencluster interessant. Dat trekt heel divers publiek. Zorg dat de route naar de Rijn beter zichtbaar en vindbaar is. Zorg dat de terrassen zichtbaar zijn. Maak het niet te strak en kil. Patio-achtig, doolhofachtig. Terrassenwoningbouw in Eindhoven is mooi (Bedaux de Brouwer). Maak een open podium zoals in Groningen het Noorderplantsoen. Zorg voor een parkachtige plek waar je lekker kunt zitten en relaxen.

Transparante gevels Deze foto is een mooi voorbeeld van hoe gebouwen transparante gevels kunnen krijgen. Verder: breng de Weerdjesstraat onder de grond. Zorg voor cultuur aan de Rijn.

Denk vanuit de gebruiker Denk bij het maken van de plannen vanuit de gebruiker. Maak geen shared space. Laat een pontje varen over de Rijn. Mandelabrug: deze hoeft niet zo hoog, de scheepvaart neemt af. Rijn is ook voor pleziervaart, de Waal voor scheepvaart. Maak een gelijkvloerse brug die ook geschikt is voor fietsers vanuit Zuid. Haal de krul. Maak een tunnel voor de Weerdjesstraat. 19

GA041 inspiratieboek.indd 19

02-11-2010 11:54:34


Gevarieerde architectuur

Zorg voor een trekker naar de Rijn

De foto laat een gevarieerd straatbeeld zien. Schuytgraaf is hiervan ook een mooi voorbeeld. Maak daarnaast een plein waarop de Jansbeek komt. Keulen bij de Dom, ook een mooi voorbeeld. Zorg voor kunst, bloembakken. Fonteinen zorgen voor een mooie aankleding. De schouwburg moet snel vernieuwen. Breng de Weerdjesstraat onder de grond. Fonteinen: graag! Gebruik geen donkere baksteen.

Zorg voor een leuke plek om naar toe te gaan die ook voor kinderen leuk is. Bijvoorbeeld een waterspeelplek. Cultuur hoort ook in het gebied. Maar denk aan de omvang. Bijvoorbeeld de schouwburg, een open podium. Zorg voor de toegankelijkheid van de lage kade: maak trappen en plaats bankjes op de lage kade. Zorg voor mooie zichtlijnen naar de overkant. 1 deelnemer vindt dit een goed idee

3 deelnemers vinden dit een goed idee

20

GA041 inspiratieboek.indd 20

02-11-2010 11:54:40


Kleve is een goed voorbeeld Haal de Jansbeek naar boven, laat hem door de Nieuwstraat stromen. In Kleve stroomt water op een mooie manier door de stad, is een goed voorbeeld. Maak het niet te grootschalig. Plan voor het kenniscluster is mooi. Maak een gedeeltelijk overkapte wandelboulevard. Het moet een sfeervol verblijfsgebied worden met terrasjes. Niet te koel en strak. 2 deelnemers vinden dit een goed idee.

Voorkom ongewilde effecten Maak iets tegen de gezapigheid Maak iets heel nieuws, de publiekstrekker van de stad. Het hoeft niet voorzichtig. Zelfs het aanpassen van de stratenstructuur is nodig. We hebben genoeg pleinen. Het Kerkplein mag dus verdwijnen. De auto’s moeten van de Markt daar hoort de warenmarkt weer thuis. Maak moderne, nieuwe gebouwen. Knap krotten op, de afwisseling tussen oud en nieuw is mooi. Leg het accent op cultuur. Er is ruimte voor een mooi chic warenhuis als KADEWE. Arnhem moet een soort Berlijn worden. 5 deelnemers vinden dit een goed idee Reactie (1): Arnhem hoort Arnhem te blijven en niet pogen een wereldstad te worden

Grote gebouwen, grote volumes (zoals kenniscluster) zijn een probleem met: windhinder, bezonning en geluid. Gladde gevels zijn ook problematisch. De fout zit in de wortel: het masterplan. Het is te massaal, te volumineus. Daardoor vergroten de milieuproblemen. Gebruik vergelijkbare inwoneraantallen als menselijke maat. Kunstencluster: museum: zichtbaar. Filmhuis moet een plek krijgen in het gebied voor de levendigheid ’s avonds. Lux in Nijmegen is een goed voorbeeld. Maak er een galerie voor Arnhemse kunststudenten. Maak de plint op maaiveld open, uitnodigend. Niet te veel horeca, maximaal 5000 m2 winkelvloer. 21

GA041 inspiratieboek.indd 21

02-11-2010 11:54:50


De Rijnboog; een verhandeling over het zoveelste plan Het is jammer dat een mooi plan met een geheel eigen nieuwe identiteit voor het zowel verwoeste als afgebroken zuidelijk deel van de binnenstad om politieke redenen om zeep is geholpen. Voor het nieuwe plan heeft de gemeente blijkbaar nog geen eigen visie en laat ze de burgerij freewheelen. Waarom moet iedereen zonodig meepraten? Dat kan alleen maar weke pap opleveren. Het zou goed zijn de gehele Rijnboogplan integraal opnieuw tegen het licht te houden en de vraag te stellen of de as oude stad en Rijn een juiste is. De voorgestelde ingreep werd immers altijd als geforceerd en tegennatuurlijk gezien. Misschien kunnen de historische routes haaks op de Rijn weer nieuw leven in worden geblazen, evenals de Weerdjesstraat. Het verkeer wordt inmmers als een van de grootste problemen gezien alhoewel het fout is te denken dat dit binnen de oude stad is op te lossen. Krijgt Arnhem zijn tweede politiek gekleurde afgeraffelde Wederopbouw miskleun? Han Doornebosch

Een mooi Frans plein Een mooi Frans plein met water, horeca en terrasjes. Een mooi voorbeeld is Geitenkamp, maar dan zonder de auto’s. Het mag modern, een waterpartij hoort er ook. Kerkplein is te groot, haal de muur weg. Maak een soort overdekte markt zoals je die in Barcelona ziet. De winkels moeten goede trekkers zijn. Er is een supermarkt nodig en een geldautomaat.

22

GA041 inspiratieboek.indd 22

02-11-2010 11:54:54


Van Rijnkade naar Rijnpromenade

Overdekt winkelcentrum tussen Rijn en Trans

Bezoekers van station en busstation leiden via Willemplein. Jansstraat, hoek Rijnstraat. In de panden ramen zetten plus artiekelen. Weverstraat opknappen, Nieuwstraat als Janssingels zie Sonsbeek. Rijnkade wateroverloop afvoerbuis naar pompstation. Kadeterrassen op hoogte brengen, zo hoog als de muur voor hoog water. Verbreding van de terrassen door aansluiting aan de helft van de lage kade. Andere helft van de lage kade voor overdekt parkeren. Maak de ASM haven aantrekkelijk voor bezoekers, voor watersport. Maak er een restaurant, maak een watertaxi. Dit in combinatie met Meinerswijk en Praats. Rijnkade ophogen voor een promenade is niet zo duur. Weerdjesstraat is voor doorstroming bezoekers moeilijk. Oplossingen: - rondweg van brug tot brug - tunnel - onderlangs

Vanaf de Rijnkade tot de Trans, een overdekt winkelcentrum met horeca, mooie architectuur, gedeeltelijk open. Om te voorkomen dat de Rijnkade in de winter zoals nu, leeg is, moet de Nieuwstraat een boulevard naar de Rijnkade worden. Daar hoort geen verkeer, het moet groen en er horen bankjes. Tussen deze boulevard en de lage kade past een waterbassin, de lage kade wordt dan een strand. Jansbeek zorgt voor vulling voor het bassin. In de winter schaatsen. Kunstencluster mag doorgaan, mooi plan. Zorgt voor twaalf maanden beleving. Weerdjesstraat: vanaf Roermondsplein naar Coberco ondertunnelen.

23

GA041 inspiratieboek.indd 23

02-11-2010 11:54:56


Leuk voor jong en oud

Brede laan met kunst en horeca

Een jachthaven is er aan de overzijde. Rijn moet uitnodigen, maak het groen, parkachtig. Er passen cafés. Roeiregattaclub. Een combinatie van een cultuurcluster met open podium past er goed. Kinderen moeten het er leuk vinden. Futuristisch en natuurlijk, tegelijkertijd traditioneel. Open en expressief.

Maak van de Nieuwstraat een soort Ramblas, met kunst en horeca. Het moet een brede straat zijn met veel licht voor de woningen. Maak er fonteinen, chic, echt stedelijk. Een nieuwe trend: Weense cafés. Sloop de wederopbouwarchitectuur. Laat de Jansbeek een vervanging zijn voor de haven. Het cultuurcluster hoort in het plangebied. Knap de Rodenburgstraat op.

Sfeervol voor jong en oud Laat de Jansbeek door het centrum stromen. Terrasgewijs met watervalletjes en laat hem uitkomen in de Rijn. Maak het er voor iedereen sfeervol, ook kinderen en ouderen moeten het er prettig en leuk vinden. Niet te veel horeca. Wel water en weidsheid. Je moet de Rijn en de overkant kunnen zien. 6 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): - teveel ideeën van inloopatelier, maar deze is oké, want in feite is dit slopen en zicht creëeren. Maar weghalen zonder iets terugbouwen te duur?

Rijn zichtbaar vanaf Kerkplein Zorg voor zichtlijnen vanaf het Kerkplein tot aan de Rijn. Maak een pleintje bij de Weerdjesstraat met kunstwerk. Luxe winkels met waterwonen aan de Rijn op de kade of in het water. Maak exclusieve winkels, statige panden. Kunstwerk met water, spelen, dynamiek. Vergelijk Blob In Eindhoven: bijzonder, modern, nieuw, opvallend. Brug over de Rijn naar park aan de overkant. 24

GA041 inspiratieboek.indd 24

02-11-2010 11:54:58


Jansbeek met een parkje

Tunnel voor voetgangers naar Rijnkade

Laat de Jansbeek uitkomen bij de Rijn. Maak daar een mooi parkje omheen met een leuke oude fontein.

Maak vanuit de Nieuwstraat een voetgangerstunnel naar de Rijnkade. De foto geeft een beeld. Zorg voor kunst op de muren. Zo kun je gebouwen met schilderingen weer mooi maken. In de Weerdjesstraat moeten geen grote bedrijven komen, het moet een stadsplantsoen zijn met bankjes.

Een combinatie van oud en nieuw Zorg voor de kademuur Behoud de kademuur in de huidige vorm, deze wordt nooit meer zo gebouwd. Let op de oudere panden aan de Rijnkade, ze moeten bewaard blijven.

Plaats bankjes in de winkelstraten, hanteer oude bouwstijl, een waterval aan de Rijnkade? Een fontein met veel trappen er om heen om lekker op te zitten. Plaats meer groen en bomen in de stad. Een combinatie van oud en nieuwbouw is mooi!

Een evenwichtige Nieuwstraat Nieuwstraat: behoud de westijde, de oostzijde moet hiermee in evenwicht zijn. 25

GA041 inspiratieboek.indd 25

02-11-2010 11:54:59


Besloten wereld

Arnhems en uniek

Op de foto een mooi beeld van een besloten wereld. Verder: verleng de Bakkerstraat naar de Rodenburgstraat, de randen van het Kerkplein zijn slecht, er zijn geen echte randen nu. Maak van het kunstencluster een soort straat. Naast elkaar i.p.v. door elkaar in een gebouw. Mooie besloten wereld. Iets met water in de openbare ruimte.

Ik zou voor Arnhem iets met de Jansbeek willen doen. Dit is echt Arnhems en uniek. Een combinatie van oud, nieuw en natuur. Probeer park Sonsbeek op een andere manier bij de stad te betrekken.

3 deelnemers vinden dit een goed idee

Ruimte voor cultuur, niet te grootschalig Er moet een gezamenlijk concept komen in de Nieuwstraat maar liever geen kunstencluster, wat kleinschaliger. Bijvoorbeeld een kunsthal of het historisch museum. Barrières als de Weerdjesstraat moeten worden opgelost, maak hem gedeeltelijk onder de grond. Knap de Rodenburgstraat op. Laat het gebied organisch groeien. Activeer de lage kade, het is een kans voor horeca. Zie hoe Utrecht met de lage kades aan de grachten omgaat. De foto’s laten een mooi contrast zien tussen groen en stenig. 2 deelnemers vinden dit een goed idee

Een brug naar Malburgen West Kerkplein is te kaal. Maak een brug naar Malburgen West tegen de opsplitsing tussen Noord en Zuid. Mandelabrug is onaantrekkelijk, onveilig, sfeerloos. Maak een verbinding met de natuur. Maak een moderne eigentijdse brug. Zorg voor een roltrap en een overkapping. Zorg voor leven ’s avonds, ook in verband met de veiligheid. Door bijvoorbeeld kiosken en horeca. Zorg voor een combinatie van wonen en winkels. Het moet geen Kalverstraat worden. Maak trappen vanaf de lage kade naar boven. Laat in de winter het water in de stad komen. De Jansbeek kan hierover naar beneden stromen. Bouw Noord en Zuid aan elkaar, maak programma in Stadsblokken.

26

GA041 inspiratieboek.indd 26

02-11-2010 11:55:04


ideeĂŤn van www.rijnboog.nl/atelier > De hele maand oktober konden er via www.rijnboog.nl/atelier ideeĂŤn en reacties worden geplaatst.

27

GA041 inspiratieboek.indd 27

02-11-2010 11:55:06


Vier de stad!

Visitekaartje Rijnkade

Plein voor kunstenaars

Arnhem, grijp de kans om ambitieus te vernieuwen! Verrijk het oude centrum met een bruisend hart. Creëer een gebied waarin verblijven, (be)leven, ontmoeten, winkelen, recreëren een genot is door de samenkomst van oud en nieuw, open ruimte en opvallende architectuur, water (Jansbeek!, Rijn) & groen. Niet bedacht vanuit nostalgie van het verleden, maar ontwikkeld als een sprong naar een prachtige toekomst. Vanzelfsprekend met een culturele kern, als bron van traditie èn vooruitgang: schouwburg, museum en filmtheater als cultureel middelpunt van een spectaculair en bruisend stadshart.

Steek meer energie in de Rijnkade en de exploitatie van horecagelegenheden in dit gebied. Maak van de Rijnkade een visitekaartje voor de stad Arnhem.

Ik zie een prachtig plein voor me waar onze studenten aan de hogeschool voor de kunsten (of andere talentvolle mensen en afgestudeerden) hun talenten kunnen laten zien, zoals in de Parijse wijk Montmartre, en daarbij ook nog iets kunnen verdienen. Hopelijk kunnen we ze hierdoor ook verleiden te blijven in Arnhem. En het zal een trekpleister worden voor heel Nederland.

4 deelnemers vinden dit een goed idee

13 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): - Helemaal mee eens. Rijnkade is een prima waterfront. Ga eens kijken in Emmerik naar de Rijnboulevard.

25 deelnemers vinden dit een goed idee

Loungen aan de Rijn De Rijnkade is een ideale plek om lekker even te zitten en te spelen. Die kansen kunnen beter worden benut! 23 deelnemers vinden dit een goed idee

28

GA041 inspiratieboek.indd 28

02-11-2010 11:55:07


Laten zoals het is Mijn idee is laten zo als het is. Het is prima zo. Geen investering doen. Het is verouderd, is dat erg? Besteed geld anders zoals aan station, sport, aandachtswijken, drugsbeleid, zorg, boeven vangen. Dat soort dingen. 1 deelnemer vindt dit een goed idee Reacties (3): - GEHEEL oneens! Als je in zo’n gebied investeert om het beter te maken en meer mensen gaan daar naartoe, kan dat ook nog wat opleveren. - GEHEEL eens - Met die instelling, lekker niks doen. Bestaat Arnhem over pakweg 100 jaar niet meer.

Horeca meer ruimte geven Geef horeca meer ruimte met openingstijden van terrassen (gelijktrekken met horeca in de centrumring, 04:00 uur) 3 deelnemers vinden dit een goed idee

Nieuwstraat voetgangersgebied Simpel idee om binnenstad en Rijn met elkaar te verbinden: maak de Nieuwstraat voetgangersgebied. De overgang tussen Kerkplein en Nieuwstraat moet zichtbaarder worden: het wordt vanzelfsprekend, aantrekkelijk en veilig om van het plein naar de Nieuwstraat te lopen. Nu ogen Kerkplein en Broerenstraat als ‘einde van de stad’ en is het niet aantrekkelijk om naar de Rijn te lopen, terwijl daar wel leuke horeca zit. Dus de Nieuwstraat opknappen! Bijvoorbeeld door mooie bestrating, struiken, overspringende fonteintjes in de lengte van de straat, ledlampjes en bankjes. 13 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): - Inderdaad. Maak van de Nieuwstraat een mooie wandelboulevard. De gemeente heeft nu ook een plan voor het opknappen van de Rijnkade. Prima.

Etalage cultureel Arnhem Etalages (zoals de Wallen) met presentaties cultureel Arnhem (wassen beeld miss Rio aan de Rijn/Mode-academie/ Kunstacademie, Living statues winnaars als echt beeld). Podium voor straatmuziek/kunst met bankjes. Verbinding met lage Rijnkade voor bezoek stad aan schepen en vice versa. 1 deelnemer vindt dit een goed idee

Stadsstrand Stadsstranden zijn kunstmatig aangelegde stranden in een stad. In grote steden zoals Berlijn, Parijs, Rotterdam zijn stadsstranden een belangrijke plek om te ontspannen. Er worden evenementen georganiseerd als zandsculpturen en live muziek. Een stadsstrand zou Arnhem een nieuwe recreatiemogelijkheid geven en een impuls zijn voor de horeca. 9 deelnemers vinden dit een goed idee

29

GA041 inspiratieboek.indd 29

02-11-2010 11:55:07


Gedempte Haven (1) De Solà Morales had het goed gezien: de verbinding tussen oude binnenstad en Rijnkade ligt natuurlijkerwijs in dit gebied. Maar hij vergat te vertellen dat dit tevens een uitgelezen plek is om (naast Velperplein en Willemsplein) de derde grote entree van de binnenstad in te richten! Daarmee wordt ook een evenwichtiger verdeling van de bezoekers over de binnenstad bereikt.

Gedempte Haven (2) Voorwaarde is wel dat hier aan een ruime voetgangersboulevard een paar grote publiekstrekkers komen en dat bezoekers te voet en met het openbaar vervoer, per fiets en per auto voldoende worden gefaciliteerd. Het kunstencluster is een noodzakelijke maar op zich onvoldoende publiekstrekker. Centraal tussen Kerkplein en de boulevard is behoefte aan een zware economische trekker zoals een warenhuis van 20-25.000 m2, bijvoorbeeld een nieuwe Bijenkorf. En aan de andere kant van dit plein is behoefte aan een groot restaurant met vergaderruimten en een flink aantal hotelkamers. 5 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (2):

- Nee, ik vind dit helemaal geen goed idee. Foutje van de website? - Moet dit ook weer een commercieel Manhattanaan-de-Rijn worden? Geen enkele fantasie. Moet juist rustig en groen.

Gedempte Haven (3) Die derde entree vraagt om verkeerskundige ingrepen. De cityring kan op de Trans 3,5 tot 4 meter verdiept worden (met op- en afritten van 70-80 meter lengte) ter hoogte van niveau -2 van een grote parkeergarage voor auto’s, en voor een paar los- en laadperrons voor kunstencluster en bedrijven. Op niveau -1 zijn ruime fietsenstallingen nodig en hier kan tevens de garage Langstraat worden ontsloten. Via niveau -3 tenslotte kunnen de garagedelen aan beide zijden van de cityring met elkaar verbonden worden, zodat alle in en uitritten op -2 in de verdiepte cityring uitkomen. 4 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (2): - Vind ‘kunstencluster’ onzin: Musis Sacrum, musea en schouwburg zitten al in prachtige gebouwen op mooie locaties. Onnodige voortvarendheid. - Waarom zo groots allemaal? Is het echt nodig dat straten worden verdiept? Onnodige voortvarendheid.

Gedempte Haven (4) De Gedempte Haven is een voetgangersboulevard van zo’n 200 bij 35-40 m2 op het niveau Kleine Oord en Rijnkade, bij Trans anderhalve meter boven de huidige cityring. Hier kunnen de vele bezoekers van binnenstad en markt, maar vooral van warenhuis, kunstencluster en restaurant, onderweg van en naar de Rijnkade veilig verkeren. Het ligt perfect horizontaal zodat de Jansbeek vanaf de Broerenstraat door het hele gebied kan worden geleid. De inrichting is op een aantrekkelijk verblijf gericht. Op dit maaiveld is ruimte voor een trolley-/ busstation.

Gedempte haven (5): kunstencluster De site praat over een krachtenbundeling van het MMKA, Focus Filmtheater, de schouwburg en het Kunstbedrijf. Dat klopt wel, maar het klinkt weinig animerend en gaat ook voorbij aan al die heftige conserverende emoties: ‘laat ze op de plek waar je nu zitten’. Puur inhoudelijkcultureel gaat het echter om een kolossale uitdaging: zoek en toon samenhang tussen de uitbeeldende kunsten en breng die ook ruimtelijk bij elkaar; museum, kunsthal en theaters als podia

30

GA041 inspiratieboek.indd 30

02-11-2010 11:55:08


voor traditie en vernieuwing. En de huidige locaties schieten nu zelf allemaal tekort. 1 deelnemers vinden dit een goed idee

Rijnkade als promenade

Maak een realistisch plan

D端sseldorf als mooi voorbeeld voor toegankelijke Rijnkade. Kleinschalig voorbeeld is Emmerich.

Vereniging Stadsschoon wijst de weg naar een realistisch plan. Zie www.stadsschoon.nl, de brief over Nieuwstraatgebied en de visie Hart van Arnhem. De Nieuwstraat moet passen in de visie voor het stadscentrum. Cultuurgebouwen staan nu op prima plekken; zo nodig uitbreiden. Geen kantoren en winkels toevoegen. Wandelboulevard in de Nieuwstraat. Vereniging Stadsschoon

5 deelnemers vinden dit een goed idee

PS bij Gedempte Haven Een eventueel vertrek van de Bijenkorf vanaf de huidige locatie zou een zegen zijn voor het stegengebied! De blinde muren langs de Zwanenstraat en de Wielakkerstraat en de malle gevangenistralies langs Het Eiland kunnen worden geopend ten behoeve van in dit gebied passende, kleinere, gespecialiseerde bedrijven. Op de bovenverdiepingen kunnen mooie, ruime appartementen worden ingericht vergelijkbaar met die in het Musiskwartier. De grote kelders kunnen worden gebruikt als garage, voor boxen en voor opslag van de bewoners en bedrijven in dit bouwblok.

1 deelnemers vinden dit een goed idee

3 deelnemers vinden dit een goed idee

31

GA041 inspiratieboek.indd 31

02-11-2010 11:55:08


Ramblas van Arnhem Verbind de historische stad met de Rijn door een Ramblas. Meer groen in stad en met het opwarmen van de aardbol en mooie promenade met terrasjes om te spelen, wandelen en recreëren. Zeker in de tijd een relatief goedkope oplossing die de groene ambitie van Arnhem benadrukt. 9 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): - wat denk je van de Jansbeek er doorheen met waterlabyrinthen e.d.? Of een ijsbaan in de winter?

Sanitair paleis Maak de stad gastvrij. Zie voor het idee over sanitaire paleizen in Arnhem http:// architopics.wordpress.com

Informele inrichting in plaats van autostraten De inrichting rondom de Nieuwstaat is heel formeel, de nadruk ligt heel erg op de auto (rijbaan, parkeerplaatsen). Wanneer de auto uit beeld is, is er al een aanleiding die voor veel sfeer en een aantrekkelijk karakter zorgt (denk aan de weekmarkt op straat of de gezellige havendag). Wanneer je ergens wilt uitgaan, winkelen, kunst en cultuur, of duurzaamheid wilt beleven (categorieën) denk je niet aan auto’s, dan wil je midden op straat kunnen kletsen en rondkijken. De auto kan daar geen onderdeel van zijn, een informele aantrekkelijke ruimte waar dingen spontaan ontstaan is wat ik wil. 2 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1):

Haven in verlengde Rijn De Rijn is erg breed, je zou kunnen overwegen om langs een deel van de Rijnkade via een eenvoudig systeem van floating docks een haven te maken waarin de boten met hun achterdek bijvoorbeeld allemaal langs elkaar aan de Rijnkade liggen zoals in St. Tropez. Dit kan gewoon aan de bestaande Rijn, er hoeft geen sluis of zo te worden gemaakt. Hoog of laag water hebben geen invloed op de haven. Zo krijg je met een relatief goedkope oplossing een heel ander gezicht aan de Rijn zelf. Dit trekt mensen aan (boten kijken) en zal een positief effect hebben op de omgeving. Reacties (1): - De boten komen dan loodrecht op de stroming te liggen. Is zeer oncomfortabel en onpraktisch om zo aan de wal te liggen.

- Misschien kan de rijbaan beter onder de grond.

2 deelnemers vinden dit een goed idee

32

GA041 inspiratieboek.indd 32

02-11-2010 11:55:09


De Markt

Fiber & Kenniseconomie

Cultuur aan de Rijnkade

Maak van de Markt een aantrekkelijk plein, met ondergronds parkeren. Het plein gebruiken voor de weekmarkt (uitbreiding) en andere activiteiten (openluchtconcert, terras). In ieder geval zou de auto een ondergeschikte rol moeten krijgen in het zuidelijk deel van de binnenstad.

Het dak op de foto is van fiber. Voor Arnhem biedt deze nieuwe architectuur veel marktkansen voor nieuwe kenniseconomie op het gebied van fiber, vormgeving en engineering. Onderzoek de mogelijkheden (voor het cultuurcluster). Er is reeds veel kennis in de stad aanwezig. Zie voor meer informatie: http://erikkoopman.nl/concepten/ecofiber-fiberarchitectuur. Erik Koopman

Geen auto’s meer op de Rijnkade. Fiets/ voetgangersgebied, waar horeca de boventoon voert. Liefst directe verbinding naar de Rijn d.m.v. trap om op de zitten, zonnen, hangen of lezen etc. Een kunstencluster met horeca aan of boven het water lijkt me geweldig!

5 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): - Mee eens. De uitstraling van de markt is nul. Dit gebied tussen Eusebiuskerk en provinciehuis en Rijn

6 deelnemers vinden dit een goed idee

4 deelnemers vinden dit een goed idee

behoeft verbetering.

Groen, toegankelijk en autovrij Houd het autoverkeer op de drukke ringweg van het gebied waar voetgangers en fietsers verblijven, dat is goed voor de luchtkwaliteit, de veiligheid, het leefklimaat ĂŠn de doorstroming op de ring. 8 deelnemers vinden dit een goed idee

33

GA041 inspiratieboek.indd 33

02-11-2010 11:55:09


Wat een cultuurcluster moet doen

Weerdjesstraat onder de grond

Bijzondere horeca, winkel; overnachten in kunstwerk; openluchttheater op dak; theater met tentoonstellingen/tentoonstellingen met theater; events in de foyer; kinderopvang en familieworkshops; kunst en sport combineren; bruisend plein; gratis toegankelijke begane grond; café, winkel, foyer in één; waterkant en buitenplein bij gebouw betrekken; tuinen en parken als rustpunten; routes langs/over/door gebouw; reuzenagenda’s; oplichtend gebouw; gevel als podium/wisselend kunstwerk; teasers; ateliers; uitzicht doorzicht/open (keuken; backstage; repetities).

De Weerdjesstraat is een grote fysieke barrière tussen de stad en Rijnkade. Wil je deze gebieden met elkaar verbinden zodat het elkaars uitloopgebied wordt, wat commercieel aantrekkelijk is, dan moet de Weerdjesstraat de grond in.

10 deelnemers vinden dit een goed idee

40 deelnemers vinden dit een goed idee

Hoog en droog Er gaat niets boven het Groningse plan om de binnenstad via een kabelbaan te verbinden met de buitenwijken. Vertaald naar Arnhem: van Rijnboog naar het Transferium. Scheelt een hoop autoverkeer op de brug(gen). 4 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (2):

Reacties (8):

- Het idee van een kabelbaan over de Rijn werd in de

- Wellicht wordt, mits goed neergezet, de onder-

jaren ’80 in 085 gelanceerd. Werd niks. Ze probeer-

tunnelde Weerdjesstraat ook als kwaliteitsdrager

den het daarna in 024, en nu dus in 050.

door VROM geaccepteerd.

- Denk dat de bewoners van Malburgen Oost daar

- Zeker in combinatie met de geplande onder-

minder blij mee zijn: een kabelbaan over hun huis...

grondse parkeergarage goed te realiseren. - Helemaal mee eens. Meer informatie vind je hier: http://stuurmanaanwal.blogspot.com/2010/09/tunnel-onder-de-weerdjesstraat.html - Goed idee. Tevens moet de Weerdjes dan ook weer open voor verkeer in beide richtingen om zo de OostWest verbinding te herstellen. - Bouw een ondergrondse parkeergarage onder Rijnboog met in- en uitgang vanaf de ‘Weerdjestunnel’. - Oplossing tunnel voorkomt de bestaande barrière tussen centrum en Rijn. Kosten minder dan het oorspronkelijke havenplan! - De Weerdjesstraat zou onder een verbouwde Rijnkade kunnen worden gevoerd. Zie voorbeeld van de schitterende boulevard in Düsseldorf.

34

GA041 inspiratieboek.indd 34

02-11-2010 11:55:10


Tear down the wall

Verdiepte ligging

Klimaatvriendelijke hal

Om president Reagan te parafraseren: ‘Mister Elfrink: Tear down this wall!’ Eén van de doelen van Rijnboog is om de zuidelijke binnenstad te verbinden met het centrum van Arnhem. De Weerdjesstraat, die een fysieke barrière vormt tussen Rijnkade en de binnenstad, wordt daarom aangepakt. Er is nog een barrière, die vreemd genoeg geen aandacht krijgt: de muur op het Kerkplein. Deze muur vormt ook een fysieke barrière die de zuidelijke binnenstad afsluit. Het is een hindernis die opgelost kan worden. De muur kan nu al eenvoudig weggehaald worden. Ik zie geen reden daarmee te wachten.

De verdiepte ligging maakt een duurzame, veilige binnenstad mogelijk in combinatie met een goede bereikbaarheid van de Rijnkade met het Kerkplein.

Als we de bouw van woningen en grote gebouwen opvallend maken en tevens een aantrekkelijk, zeer opvallend en technisch een bijzonder gebouw, als centraal punt laten fungeren in samenhang met een brede stadsbeek (de St. Jansbeek) dan kunnen wij aan onze unieke positie een extra dimensie geven. We denken hierbij aan hetgeen we al eerder als idee naar voren hebben gebracht: een grote, zeer bijzondere hal waar de St. Jansbeek doorheen stroomt die dagelijks gebruikt zal worden! Zie www.jansbeekbovenwater.nl/p/ over-de-rijnboog-nieuwstraat-eo.html

15 deelnemers vinden dit een goed idee

1 deelnemer vindt dit een goed idee Reacties (1): - Een verdiepte Weerdjesstraat lijkt een goede (en goedkope) oplossing, maar het lost de lucht-, geluids- en verkeersproblemen helaas niet op.

14 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): Zie ook www.jansbeekbovenwater.nl.

35

GA041 inspiratieboek.indd 35

02-11-2010 11:55:11


Drijvend zwembad/ Badeschiff Een drijvend zwembad met mooi uitzicht op de Rijn. Zonnen, zwemmen, sauna, dj’s. Wie het Weense/Berlijnse Badeschiff kent, wordt meteen enthousiast. Met een zwembad en bijbehorende ligsteigers drijvend in de Rijn wordt het contact met de stad en de Rijn hersteld. Maak de oever weer levendig. Badeschiff kan een multifunctionele ontmoetingsplek worden. Een Badeschiff maakt Arnhem aantrekkelijker en hipper. www.arena-berlin.de of www.badeschiff.at 6 deelnemers vinden dit een goed idee

Ruimte door deconcentratie Geen kunstencluster op één plek (één gebouw), maar het juist verspreiden over het gebied waar je wilt dat mensen zich bewegen. Uitdaging: aantrekkelijke verbinding met Onderlangs (MMKA). Ook horeca niet concentreren, maar gedeconcentreerd met daartussen aangename, brede, groene wandelstraten. Niet bang zijn voor concurrentie van gratis bankjes met horeca. Als de sfeer aantrekkelijk is, komen mensen ook naar horeca. Houd het laag en ruim: weidse luchten. Zichtassen naar de groene overkant van de rivier. 12 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (2) - En wat doen we met alle gebouwen die weer leegkomen (schouwburg, museum etc)? - Ruimte voelen dat zou mooi zijn. Pleinen die ver-

Grote Rijnkadeparkeergarge en aantrekkelijke verbinding tussen Rijnkade en stad Veel mensen komen met de auto naar de stad. Als ze onder de Rijnkade parkeren hoef je ze niet meer vanuit de stad naar de Rijn te trekken. De afstand tussen de stad en de Rijn is groot, het ligt niet voor de hand om deze te overbruggen. Als je een boog maakt tussen de stad en Rijnkade (Weverstraat-NieuwstraatRijnkade-Markt-Koningsstraat) met verschillende aantrekkelijke functies die levendigheid met zich meebrengen is die aanleiding er wel. De binnenstad moet tot de Rijnkade reiken zodat het niet twee eilanden zijn maar een geheel met verschillende onderdelen die elkaar versterken. 6 deelnemers vinden dit een goed idee

bonden zijn door lange zicht en looplijnen. Vanuit de

Reacties (4)

stad voelen waar de Rijn is.

- Ondergrondse parkeergarage (i.p.v. Langstraat) prima, maar niet onder de Rijnkade. Gewoon onder de huidige parkeerplaats aan de Weerdjes. - Bij hoogwater lijkt me een ondergrondse parkeergarage geen goed idee. - Grote parkeergarage is heel goed. Zeker gezien de vele kantoren die ook in het centrum worden bijgebouwd. - Lijkt me een goed plan.

36

GA041 inspiratieboek.indd 36

02-11-2010 11:55:14


Geen nieuwe kantoorruimte

Toeristen, doorloop en licht

Een typische Arnhemse straat

Rijnboog wil dat er in het plangebied 8.000 m2 kantoorruimte gebouwd wordt. Dat is volstrekt onzinnig. In totaal stond er op 1 janauri 2010 130.900 meter kantoorruimte leeg in Arnhem. Leegstaande kantoren zijn slecht voor de stedenbouwkundige kwaliteit van de stad en zijn een begin van verloedering. Het is juist het verhogen van de stedenbouwkundige kwaliteit en het tegengaan van verloedering die leidend zijn bij Rijnboog. De bouw van nieuwe kantoorruimte past daar niet bij.

Door vanaf de Rijnkade een brede inloop te maken richting centrum van de stad en de Korenmarkt lopen de toeristen (oorlogsmusea en monumenten, riviercruises) direct de stad in. Door de Weerdjesstraat op dezelfde manier te laten verlopen maar grote brede tunnels hier onderdoor te laten lopen kunnen kosten worden bespaard (in tegenstelling tot het plan om de Weerdjesstraat onder de grond te laten lopen). Daarnaast gebruik maken van licht betonwerk met kleuraccenten. Zo wordt een lichte stad gecreĂŤerd die vriendelijk oogt. Uiteraard veel groen: waar Arnhem bekend om staat.

Voor mij zou de Nieuwstraat een typische Arnhemse straat moeten worden. Er is in de grote steden al veel te veel van hetzelfde. Lijkt me een mooie uitdaging voor ontwerpers. Ik zou graag in dit gebied een verwijzing zien (bijvoorbeeld door kunst) naar de slag om Arnhem. Deze dramatische gebeurtenis is ook de aanleiding om dit gebied nu eens op de schop te nemen. De stadsbeek die hier zijn historische loop heeft gehad, kan deze plek als een typisch Arnhemse omgeving prima versterken.

13 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (1): - Idd. extreme leegstand met vadsige spammende advertentieborden voor verhuur aan de ene kant: anderzijds bizarre woningtekorten.

4 deelnemers vinden dit een goed idee

9 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (3): - Looproute horeca: Korenmarkt, blikken bios, Oude Oeverstraat, keniscluster, Kleine Oord, Langstraat,

Reacties (5):

Nieuwstraat, Rijnkade.

- Ik voel meer voor bruggen dan voor tunnels.

- Maak hiervan een wandelpromenade met horeca-

Looplijnen en verbindingen zichtbaar maken.

bestemmingen en biedt zo een alternatief voor de

- Zeker goed plan om brug, oorlogsmonument,

Korenmarkt.

cruiseschepen en loop richting de binnenstad te

- Wat is er mis met de Nieuwstraat in zijn huidige

verbinden.

vorm? Trek hetzelfde straatbeeld door naar de

- Wellicht moet je eerder aan ranke bruggen denken

Langstraat tot aan het Kleine Oord.

dan aan bedompte tunnels. - Is het niet beter om een looproute bovenover te maken, dus over een brug of i.d. Persoonlijk loop ik niet graag in tunnels. - Goed idee! Een verlaagd plein uitkomend op de Rijnkade en brede onderdoorgangen met ruimte voor bijv. een terminal en winkels?

37

GA041 inspiratieboek.indd 37

02-11-2010 11:55:20


Trappen naar de Rijn

Plein aan de Rijn

Vanaf de bovenkade naar de onderkade, met trappen van verschillende grootte om op te zitten en te loungen en te lopen.

Een langgerekt plein langs de Rijn, betrekt de rivier bij de stad. Aan de overkant een theepaviljoen in een schitterende tuin bereikbaar per fluisterpont of gewoon over de brug

19 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (4): - In Düsseldorf heb je iets vergelijkbaars, zie: http:// bit.ly/cepDuG. Daar is de combinatie met een maandelijkse markt langs de Rijn. Idee? - En dan een verbinding met gondels in de lucht of op het water naar strandjes aan de overkant. - Laat de Jansbeek hier als cascade uitstromen (zo

Aan de randen van het plein geen moderne blokkenhoogbouw maar speelse, fleurige woningen ontworpen door kunstenaars, denk Gaudi

of met een fluisterpont naar de overkant en via Meinerswijk naar het theepaviljoen. Onder het plein een parkeerterrein maar alleen als dit nodig mocht zijn Betrek de Rijn bij de stad met voor elk wat wils en betaalbaar zat.

wordt de ‘kade’ een ‘kaskade’). - Zo wordt de Rijn visueel en fysiek verbonden met de Rijnkade. Op drie of vier plekken kan deze via ‘balkons’ tot boven de waterlijn worden gebracht.

Op de begane grond horeca en leuke winkels met Arnhemse mode, kunst en snuisterijen. Bezoekers bekijken al dat moois en drinken of eten er wat. Midden op het plein met veel groen een groot paviljoen voor ieder die iets wil vertonen: muziek, dans, cabaret, mode of gewoon om er je liefje te zoenen. Vanaf het plein een wandelboulevard tot aan Oosterbeek of zover als het kan. Terug met buslijn 1

1 deelnemer vindt dit een goed idee

Architectuur binnenstad voor de vernieuwing moet een architectonisch stijl bepaald worden. Eén die aansluit bij de kleinschaligheid van de omgeving. Betonnen modernistische hoogbouw past niet in de Arnhemse binnenstad. Ook degelijk materiaal gebruik zoals baksteen dient van tevoren bepaald te worden. 4 deelnemers vinden dit een goed idee

38

GA041 inspiratieboek.indd 38

02-11-2010 11:55:22


Woningnood oplossen Woningen bouwen of renoveren heeft absolute voorkeur gezien de wachtlijsten van huurwoningen, namelijk acht jaar 8 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (4): - Er wonen nu ook al veel mensen in het centrum. Over het algemeen verloopt de combi levendig centrum-wonen zonder (geluids-)problemen. - Natuurlijk een perfecte combi. Mits bewoners niet het recht krijgen om te klagen over geluidsoverlast. Hartje Arnhem moet bruisen. - Het één sluit het ander niet uit. Wonen boven winkels (galeries, wijkcentrum, etcetera) zorgt voor levendigheid overdag EN ’s avonds.

Ondernemers met creativiteit ruimte geven Een netwerk creeëren van innovatieve ondernemers die werken naar maatstaven van de nieuwe tijd. Duurzaamheid, creativiteit, samenwerking, MVO, social media, een link leggen met het talent van afstuderend ArtEZtalent, en deze gerenoveerde woonwerkruimte bieden. Versnelde behandeling voor vergunningen op basis van inschrijvingen. Eventueel korting op benodigde vergunningen. Maak dit gebied toegankelijk voor ambitieuze starters met meetbaar talent.

Waterloper In de wijk Roombeek in Enschede is een mooi voorbeeld te zien van een speelse waterloop zoals die ook in de Nieuwstraat toegepast zou kunnen worden. 4 deelnemers vinden dit een goed idee

1 deelnemer vindt dit een goed idee

- Slecht idee. De binnenstad heeft ondernemers nodig en recreatie. Woningen houden de ontwikkeling van het centrum tegen.

Uitstraling binnenstad

Joods Arnhem

Zorg voor een binnenstaduitstraling, van de bestaande binnenstad tot aan de Rijn. Geen ongeïnspireerde hoogbouw en grote pleinen maar kleine steegjes, met winkels, af en toe een terrasje en betaalbare werkruimten voor kleine bedrijfjes.

Nergens in de binnenstad van Arnhem is een duidelijk monument voor de vermoorde Arnhemse joden, 65 jaar na de oorlog zou dit een startpunt moeten zijn voor een binnenstad die er bij ligt als een bomkrater. Plaats, het Jonas Daniël Meijerplein, bij de kippenmarkt.

3 deelnemers vinden dit een goed idee

1 deelnemer vindt dit een goed idee

39

GA041 inspiratieboek.indd 39

02-11-2010 11:55:22


Kunstproject Rijnzicht Een leeg beeldscherm op de Rijnkade én in de Nieuwstraat (tussen de Weerdjesstraat en de Rijnkade). Zes beeldschermen (o.a. in de brede onderdoorgang onder de Weerdjesstraat) waarop live videobeelden te zien zijn van zes verschillende locaties langs de Rijn, vanaf de oorsprong op de Sint Gotthard (CH) tot de monding bij Hoek van Holland. Dit project komt ook op de zes ander locaties langs de Rijn te staan. Stelt u zich voor: bijvoorbeeld naast de watervallen van Schaffhausen of op de Rijnoever bij Koblenz is de Rijnkade van Arnhem met uitzicht op de John Frostbrug voortdurend in beeld! 5 deelnemers vinden dit een goed idee

De Jansbeek en kunstproject Rijnzicht

Kunstproject Rijnzicht (toelichting)

De Jansbeek stroomt door de Nieuwstraat en het video- of kunstproject Rijnzicht. Een foto zegt weinig. Voor een uitgebreid beeldverslag met toelichting verwijs ik u naar website: www.binnenstad-arnhem.nl/rijnboog... en vergeet u niet daarna weer terug te keren naar deze website.

i.v.m. handhaving, erg kostbaar.

Het hufterproof maken van de monitoren is niet zo’n probleem. Een grotere uitdaging is de onderhandeling met de plaatsen waar de zes installaties komen te staan. Hier ligt een taak voor de Arnhemse politiek. Daarmee kan het Arnhems bestuur aantonen dat ze internationaal in staat is bruggen te bouwen. Als het kunstproject Rijnzicht gerealiseerd gaat worden, zal het bol staan van symbolische waarden zoals: bruggenbouwen, communicatie (uitwisseling van beelden), historie (zicht op de Arnhemse John Frostbrug), enzovoort. en daarmee Arnhem internationaal prominent op

- Webcams gekoppeld aan inet wel haalbaar en

Reacties (1):

waardevol, icl. ‘zichtframe (zonder scherm)’ bij de

Kben serieus nieuwsgierig hoe je het hufterproof wil

kade (promotie website).

maken. Tralies? Hard glas? Sterk genoeg tegen ste-

- Kraakhelder sprankelende identiteit. De beek

nen (er hoeft maar één te zijn die...)?

15 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (6): - Hufterproof maken is niet zo’n probleem. Een uitdaging zijn de onderhandelingen met de plaatsen waar de zes installaties komen te staan. - Prachtig idee, helaas niet vandalisme- /diefstalproof (zeker bij de schermen onder viaduct). Verder

(reden ondergronds) is niet smerig meer. Einde: Rijnboog, ook voor hele stad. Minder kunst. - Van alle nieuwe ideeën hier op de site, vind ik dit echt een briljante ingeving. Meteen doen, en dan ook in Basel, Düsseldorf, Bonn et cetera - Jansbeek en kunstproject met de diverse waterpartijen is goed in beeld gebracht en verdient zeker een kans.

40

GA041 inspiratieboek.indd 40

02-11-2010 11:55:24


Rijnverbreding

Stadsblokken toevoegen

Daar mijn inziens het Rijnboogplan vooral gaat over hoe de stad Arnhem meer bij de Rijn te betrekken, zou ik vooral de Rijn rondom de twee bruggen daar waar kan willen verbreden. Aan de zuidoever zou dit kunnen op de plek van het hoger gelegen deel van Stadsblokken en aan de noordzijde op de hoogte van de Mandelabrug. Deze nieuwe plekken biedt tal van mogelijkheden voor verdere invulling die daarmee een betere relatie tussen het noordelijk deel van Arnhem met het zuidelijk deel tot stand kan brengen.

Nu de plannen voor Rijnboog opnieuw tegen het licht gehouden worden is ook het moment aangebroken om Stadsblokken bij het project te betrekken. Stadsblokken als dé verbinding tussen Arnhem Noord en Zuid. Bereikbaar vanuit het centrum via een (winkel)promenade met allure richting Rijn, horeca aan de Rijnkade en via een loop-/fietsbrug over de Rijn. Cultuur, horeca en wonen bereiken op de Stadsblokken rondom de daar reeds aanwezige gewenste haven, die opgewaardeerd zou kunnen worden. Er zou tevens een goede verbinding vanuit Arnhem Zuid gerealiseerd moeten worden. 23 deelnemers vinden dit een goed idee Reacties (7):

Start simpel Maak de stad nu niet gek (en arm) met een nieuwe variant van een groots opgezet project, maar beperk je tot een aantal ingrepen in de infrastructuur die de basis leggen voor de verdere, organische ontwikkeling van de zuidelijke binnenstad en gebruik hiervoor de subsidies van rijk en provincie. 2 deelnemers vinden dit een goed idee!

- Als je vanaf de stadsblokken waterrecreatie in Meinerswijk wil ontwikkelen en de horeca op de Rijnkade wil stimuleren is het een must. - Tot slot: een loop/fietsbrug vormt een intieme verbinding tussen beide stadsdelen. De rivier over

en die verbinden met Rijnboog met een voetveer. - Drie fietsverbindingen in een lengte van 400 m Rijn is niet zinnig. Maar een voetveer tussen Rijnkade en Stadsblokken voegt wel wat toe. - Als toevoeging wil ik voorstellen: leg sfeerverlichting in de begroeide oeverbegroeiing aan .

Verbinding Rijnkade-centrum Weer een voorbeeld uit een andere stad: dit keer niet een grote wereldstad maar Århus in Denemarken. Iets groter (ruim 200.000 inwoners) maar meer provinciestad dan eerder genoemde steden. Toch een voorkeur voor water als verbinding met horeca, cultuur en detailhandel in combinatie met wonen. Geen voor schepen toegankelijke haven, maar een kanaal met kade. Ook een openbaar deel om vrij te kunnen zitten. Zie voorbeeld. Eventueel water breed genoeg voor podium/vlot. 1 deelnemer vindt dit een goed idee

wordt dan minder een psychische barriere. - Beide bruggen worden ‘s avonds door velen gemeden omdat zij als sociaal-onveilig worden evaren en zijn ook niet echt voetgangervriendelijk. - Sorry, maar op 300m van de Nieuwstraat is al een fiets- en autobrug. Is slechts voor Malburgen-West en ‘n verdwaalde toerist. Zonde ! - Goed idee! In Stadsblokken een mooie jachthaven

41

GA041 inspiratieboek.indd 41

02-11-2010 11:55:26


Begin nu!

Moskee aan de Rijn

Made in Arnhem Boulevard

Gebruik de stad als laboratorium. Een van de doelstellingen van Rijnboog is het versterken van de relatie tussen stad en rivier. DTO stelt voor om door middel van tijdelijke kleinschalige ingrepen op strategische plekken de verblijfskwaliteit van de publieke ruimte nu al te verbeteren, daarmee een voorschot te nemen op de toekomst en de kiem te leggen voor de nieuwe identiteit van het gebied. Maar maak ook middelen vrij om het gebied alvast te programmeren.

Is dit niet mooi voor Rijnboog? Er wonen toch bijna 30 procent allochtonen. Super concept!

Hier tonen we elementen, aspecten van de Arnhemse highlights op een moderne, maar gezellige manier. Zowel groen als blauw (Jansbeek, Rijn), modekwartier, living statues, Rio a/d Rijn, Arnhemse meisjes, kunstopleidingen, HAN etc. De beelden wisselen naar gelang de activiteiten van het jaar. Scholen, bedrijven, instellingen kunnen actief participeren en zich daarmee profileren, kwalitatief hoogwaardig. De Made in Arnhem Boulevard IS Arnhem! Zuidoever ontwikkelt mee. Laat maar een bootje varen. Liever: geweldige voetgangersbrug, gesponsord door allen die Arnhem-centrum helpen opbloeien.

3 deelnemers vinden dit een goed idee

1 deelnemer vindt dit een goed idee

10 deelnemers vinden dit een goed idee

Weerdjesboulevard Arnhems bestuur, toon moed! De verbinding tussen binnenstad en Rijnkade wordt alleen wat als de Weerdjesstraat (en verlengde) wordt omgebouwd tot boulevard, autovrij wel te verstaan. Een boulevard met veel groen, vriendelijk aangekleed, duurzaam, winkels, kunst en cultuur geen probleem.

Reacties (2): - Toevoeging: verkoop van lokale producten: naast productdesign en mode ook een markt met producten van lokale boeren/tuinders. - De brug als heuse Rijnboog in het project. Ik pleitte al eens eerder voor een boog http://bit.ly/9agCyr).

1 deelnemer vindt dit een goed idee Reacties (1): - Autovrij door ondertunneling wel te verstaan. De Weerdjesstraat is een te blangrijke verkeersader om voor verkeer af te sluiten.

42

GA041 inspiratieboek.indd 42

02-11-2010 11:55:27


Turfgracht en Weerdjeslaan

Rijnboog, hoe verder?

De binnenstad heeft smalle gebogen straten en besloten pleinen als huiskamers van de stad. Probeer die te evenaren. Profiteer van de kerktoren in de straatbeelden. Hang het plan niet op aan een riskant project. Cultuurpaleis moet inpasbaar zijn, niet onontbeerlijk. Planelementen: tweezijdige bebouwing van de Turfstraat - Turfgracht: stadsbeek met een nuttige functie, opvang en afvoer van hemelwater - nieuwe zuidwand Kerkplein met pandgewijze opbouw - nieuw plein met fonteinvijver - completeer de groene centrumring met een groene Weerdjeslaan: Weerdjesstraat stadsboulevard.

Waar Rijnboog Arnhem-Noord naar de Rijn wilde brengen, stellen wij voor om Arnhem-Noord en Zuid te verbinden met elkaar en met de Rijn. Die verbinding moet centraal staan in het ontwerpproces. Noord en Zuid treffen elkaar aan de oevers van de Rijn dus daar moeten motieven kunnen zijn. Een stadspark, een evenemententerrein, een jachthaven en wonen zijn andere items voor de ontwerpopgave voor Stadsblokken. Een loopbrug die meebeweegt met de waterstanden verbindt de stadsdelen. De Nieuwstraat is de plek waar het historische centrum en de Rijn elkaar het dichtst naderen en daardoor de juiste plek voor de verbindingsas naar de Rijn-Stadsblokken-Zuid en er hoogte van de Wilgenlaan verder Malburgen in. Vanaf de Markt/Kleine Oord is de markante nieuwe loopbrug al duidelijk te zien. De afstand is dus niet het probleem, nee het gebrek aan leven in het gebied maakt de afstand in de beleving groot. De as Noord-Zuid krijgt haar attractie doordat Arnhemmers hieraan voorzieningen vinden die aansluiten bij hun behoefte. Wat voor de een een voorziening is, moet voor de ander een attractie zijn.

1 deelnemer vindt dit een goed idee

Een ontwerp van Frank Donders (FDP), Peter Koelewijn (K3 architecten) en Marije Weijers (K3 architecten): Turfgracht en Weerdjeslaan 2.

43

GA041 inspiratieboek.indd 43

02-11-2010 11:55:28


Arnhem Stroomstad, Transboulevard

Bouw aan de stad (niet: in de stad) 1

Bouw aan de stad (niet: in de stad) 3

Beschouw de huidige Trans/Weerdjesstraat niet als barrière maar als autonome laag in het bodemprofiel van de stad. De Weerdjesstraat geTransformeerd naar nieuwe levensader voor de stad. Met allure van de Parijse Boulevard. Het plan is uitermate Arnhem-eigen, in lijn met de huidige ‘singelarchitectuur’. Met intelligente verkeersregulering aan de poorten van de stad kan op dynamische wijze gezorgd worden voor maximale verkeerstoelating op de ring, waardoor de centrumring altijd STROOMT. Pros ten Hove, Hans van Loon

-koester de plattegrond van de stadsuitbreiding uit de 2de helft van de 19de eeuw; - stel een Masterplan op dat de openbare straatruimten weer definieert door consequente begrenzing door bouwblokken en eenduidige inrichting van de straatprofielen; -overweeg de Nieuwstraat, de Vossen- en Rodenburgstraat om te vormen tot prachtige brede lanen, dit in contrast tot de stegen die vanuit het centrum er op uit komen; -de ‘Nieuwlaan’ zou evt. ook verbreed kunnen worden tot een stadsparkachtige ruimte.

- geloof in een toekomst waarin private kavels (her-) ontwikkeld gaan worden doordat het stadsbestuur deed wat het moest doen: ontwikkelen van een openbaar raamwerk met een duidelijke kijk op de stadstructuur als een eenheid.

Bouw aan de stad (niet: in de stad) 2

Missende schakel

1 deelnemer vindt dit een goed idee!

1 deelnemer vindt dit een goed idee!

- de boodschap is: maak binnenranden in de stad waar het goed toeven is en waaromheen men (private investoren, bewoners) graag gezien wil worden; - de ‘Nieuwstadpark’ zou als buitenpodium van het kunstencluster kunnen dienen; programmeer de ruimte zo dicht mogelijk; - ontwikkel langs de Rijnkade een verbindend en spectaculair ogend element; een nieuwe promenade met tal van opties om te wandelen en te verpozen.

Het Kunstencluster is de schakel om de stad met de rivier te verbinden. Het Kunstencluster hoeft niet aan de Rijnkade komen te liggen. Een grootschalig gebouw op deze plaats kan zelfs afbreuk doen aan de bestaande kwaliteit van de kade. Stop de energie in het gebied tussen het Kerkplein en de Weerdjesstraat want daar zit de pijn. De ontwikkeling van deze locatie is de missende schakel om de stad met de rivier te verbinden. 1 deelnemer vindt dit een goed idee!

44

GA041 inspiratieboek.indd 44

02-11-2010 11:55:30


Structuren

Eerherstel Schipsbrug

Landschap: Sonsbeek is een lob van de stad en verbindt de Veluwe aan Arnhem. Zie de Rijn als een lob, die de stad met de zee verbindt. Stad: Maak van Stadsblokken een stadspark die zuid en noord met elkaar versmelt. Gebruik de morfologie vd stad: Lange gebogen lijnen en kleine pleinen. Zet de gebogen lijn van de Bakkerstr. door tot aan de Rijnkade. Verklein het Kerkplein tot Arnhemse proporties. Laat de auto een onderdeel zijn van het levendige beeld van de Weerdjesstr. Stop trekkers in de plint: horeca, McDonald’s, supermarkt. ARNHEM=GROEN! Maak het toegankelijk en voeg de rivier er aan toe.

Tussen 1610 en 1935 lag over de Rijn een schipsbrug. Kwam er een boot langs, dan werden er een paar pontons tussenuit gevaren. Geen probleem. Bij de bouw van de Rijnbrug is deze brug verdwenen. Mede daardoor kwam Arnhem met haar rug naar de rivier te liggen. Ik pleit ervoor de schipsbrug weer in ere te herstellen. Als gelijkvloerse verbinding voor voetgangers en ďŹ etsers tussen zuid en noord en als verbinding naar de nieuwe historische haven in Stadspark Stadsblokken. 3 deelnemers vinden dit een goed idee!

Platform RAS (Removable Art Space) Platform RAS is een netwerk van en voor kunstenaars en academiestudenten die hun werk exposeren op locaties die beschikbaar worden door gemeente of andere partijen. Eerder al was Platform RAS al actief in Rotterdam Noord waar ze met de gemeente het culturele belang onderhield. Platform Ras is dus een Netwerk van mensen die samen dingen mogelijk moeten maken. Dit concept zouden we graag in Arnhem loslaten om te zien hoe het zich ontplooid. 1 deelnemers vinden dit een goed idee! Reacties (1) voor meer info http://platformras.nl/

Cascade Nieuwstraat

Het is prima zo

Vanaf Kerkplein wordt de nieuwstraat een breed uitwaaierende en afdalende route onder Weerdjesstraat door met water (Jansbeek) en mooie planten naar nivo van de lage de Rijnkade, waar de rivier wordt verbreed met een haven dus toch een haven.

Laten zo als het is, het is prima zo. Geen investering doen. Het is verouderd, is dat erg? Besteed geld anders zoals station, sport, aandachtswijken, drugsbeleid, zorg, boven vangen. Dat soort dingen.

45

GA041 inspiratieboek.indd 45

02-11-2010 11:55:42


Ideeën via mail en post Historie Waarom zijn Brugge, Antwerpen, Mechelen en Amsterdam zo geliefde steden? Omdat men er iets terugvindt uit de historie. De meeste auto’s tegenwoordig lijken op elkaar, de meeste woonkamers van jongeren (Ikea) lijken op elkaar. Arnhem is bekend om z’n battle. Laat het terugkomen in stijl, dat wat mooi was. Kijk naar het torentje aan het eind van de markt dat nu verdrongen staat tussen twee modern ogende nietszeggende gebouwen. Er zijn nog steeds vaklieden die kunnen timmeren of metselen zoals het vroeger was. Er zijn genoeg ondernemers om deze gebouwen dan weer op een moderne manier in te vullen, maar zorg ervoor dat Arnhem bij die andere leuke steden kan aanhaken. Het grote voordeel van Arnhem is dat alles te belopen is, als men maar op een juiste wijze de auto kwijt kan.

Weerdjestunnel Verrassend positief signaal, na twaalf jaar mijn ‘Weerdjesstraat de grond in’ terug te zien. Zomer/najaar 1997 werd dat A4 reeds geplaatst in de Binnenstadskrant [BBA].De zes reacties op een [(Atelier)Bijdrage-]idee vormen samen genoeg motivatie voor Arnhems College van B&W, om zich te realiseren dat iets als stadsvernieuwing tevens inhoudt: langetermijn anticiperen op een situatie die – als effect van het meer, meer en meer aan gemotoriseerd verkeer – onvermijdelijk leidt tot een chaotische fuik waaruit geen (zoveelste reconstrutie-) omkeer mogelijk wordt. De leefbaarheid is dan een definitief lachertje. Inspanning om zo’n ‘Weerdjestunnel’ te realiseren levert mijns inziens – ook al is het postuum – meer waardering op van Arnhems burgerij dan het jaarlijks kwantitatief verhogen van iets als Arnhem Evenementenstad met het oog op het economisch voordeel dáárvan.

Waterlopen Tips voor plan Rijnboog: kijk naar allerlei waterlopen door het centrum van de stad Freiburg - D, foto’s o.a. via Google: ‘Altstadt Freiburg’. Functioneert prima en ziet er heel leuk uit.

Waarom wordt groen niet meer zichtbaar in de stad? Door mijn activiteiten voor NL-Xperience loop ik veel met toeristen rond in Arnhem. Wat ik mis is, dat er ondanks het feit dat Arnhem de groenste stad van Nederland (en Europa) is, er weinig groen in het centrum van de stad valt te bespeuren. - Op het Kerkplein voor de Eusebiuskerk! Laat dan het esthetische hier maar belangrijker zijn dan het praktische: er valt vast wel een oplossing te bedenken om de marktkramen een plek te geven. - Bij de plannen voor de Rijnboog. Ik vind alle gepresenteerde plannen ‘koud’ ogen: modern, hoogbouw, strak… lokt dat voldoende om passage richting de Rijn te bewerkstelligen? Waarom geen afwisseling van parkjes, passages, waarbij de bezoeker vanaf het Kerkplein al benieuwd wordt om de Rijn te gaan bekijken? Eenmaal daar, een mooi aanbod aan groen, horeca en een promenade. Met speelpleintjes en gezinsvriendelijke activiteiten, een aanvulling op het populaire park Sonsbeekpark.

46

GA041 inspiratieboek.indd 46

02-11-2010 11:55:42


Aansluiten bij historische Arnhemse architectuur Het centrum van Zaandam was tot voor kort een dooie boel. Architect Soeters heeft daar op de hem eigen wijze een heel spannend centrum van gemaakt. Water terug de stad in. Wonen, werken, winkelen en recreëren op 2 verschillende niveau’s. Gebruik gemaakt van authentieke gevelvormen uit de Zaanstreek. Centrum is hierdoor van duf en saai een toeristische attractie geworden. Functionele gebouwen achter historische gevels als het ware. Deze geveltjes moet je nooit in Arnhem plaatsen, maar wellicht zou een aansluiting bij de historische Arnhemse architectuur zeer goed kunnen passen. Het Amsterdamse Java-eiland is van oud pakhuis gebied getransformeerd in een zeer dynamisch “up-town” gebied. Het aardige van Soeters is dat zijn ideeen eigenlijk niet meer kosten, vaak juist nog meer opleveren omdat de vraag toeneemt. Maar ook daar weer, zeer functionele en betaalbare gebouwen achter mooie gevels met een “menselijke schaal”.

Stadsschoon

St. Jansgracht

De stedenbouwkundige invulling van het Nieuwstraatgebied kan gelet op de ambities in het Plan van aanpak Rijnboog/Nieuwstraat en de gevolgen daarvan voor andere gebieden, slechts goed plaatsvinden in het kader van een visie voor het gehele centrumgebied. Onder het centrumgebied verstaan we de historische binnenstad binnen de singels, het stationsgebied, Coehoornkwartier, de zuidelijke binnenstad en het Cobercogebied. In het bijzonder willen we vermelden dat een gebouwencomplex van 20.000m2 Kunstencluster in het gebied niet op stedenbouwkundig verantwoorde wijze kan worden ingepast. In samenhang van herinrichting van de Rijnkade kan een wandelboulevard (Rambla) met Jansbeek, beeldende kunst, fonteinen, watervallen en groen worden aangelegd. Vereniging Stadsschoon

De functieconcentratie langs een as naar de Rijnkade brengt de stad en de Rijn weer met elkaar in contact. Water trekt bezoek en daarmee functies en het voordeel dat het uitnodigt tot een (bijna) gedwongen loop; je kan niet zo makkelijk oversteken of teruggaan zoals op straat/park. Dus zet water in vanwege de vormgevende kracht. De Langestraat (nu uit het stadsbeeld nagenoeg verdwenen) is niet anders dan de positie van de St. Jansbeek in het gebied dat vroeger de Weerdjes heette. In de Nieuwstraat een ondiepe, stromende gracht (0,5 tot 1 meter) die van de Rijnkade in de Rijn stroomt, een bijzondere onderbreking van de hoge en lage kade. De gracht is minimaal 8 meter breed en kan bijvoorbeeld ingezet worden voor drijvend terras/restaurant/ muziekvlot/speelobject en bij manifestaties. Een kaart uit 1873 laat het ondergrondse verloop van de beek door de benedenstad zien in de vorm van stippellijnen en een dwarsprofiel van de St. Jansgracht ter hoogte van de Nieuwstraat. Wim Lavooij 47

GA041 inspiratieboek.indd 47

02-11-2010 11:55:44


Stadspanel Eind oktober is een digitale vragenlijst verzonden aan het Arnhemse stadspanel. Het stadspanel is in het leven geroepen door de raadswerkgroep Havenkwartier voor het maken van het schetsontwerp voor het toenmalige Havenkwartier. Dit panel is uitgegroeid tot circa 1600 Arnhemmers die zich hebben aangemeld omdat zij graag een paar keer per jaar een vragenlijst willen invullen over werkzaamheden en beleid van de gemeente Arnhem. Het stadspanel is echter geen representatieve steekproef voor Arnhem in de zin dat wijken, bevolkingsgroepen en dergelijke op een representatieve wijze zijn vertegenwoordigd in het stadspanel. Van de resultaten van de vragenlijst wordt een rapportage gemaakt. Hieronder is een samenvatting gegeven van de resultaten. Het stadspanel heeft de volgende vragenlijst gekregen: 1.a De Nieuwstraat en omgeving is het gebied van Rijnboog tussen het Kerkplein en de Rijn en de Nieuwstraat en de Rodenburgstraat. Wat vindt u nu van dit gebied als u het een rapportcijfer mag geven? 1.b Kunt u kort toelichten waarom dit gebied volgens u dit cijfer verdient? 2. In de Nieuwstraat en omgeving is ruimte voor nieuwe functies als winkels, horeca en cultuur. Kunt u aangeven wat u graag in het Rijnbooggebied ziet? U kunt drie dingen aangeven. De belangrijkste krijgt een 1. • woningen • horeca • winkels • kantoren • cultuur

4. Met de verandering van het gebied Nieuwstraat en omgeving willen we bereiken dat de Arnhemse binnenstad meer wordt verbonden met de Rijn. Hieronder kunt u kort aangeven hoe dit zou kunnen worden bereikt. 5. Een belangrijke doelstelling van Rijnboog is het verbeteren van de kwaliteit en aantrekkelijkheid van de openbare ruimte. Hieronder kunt u uw ideeën omschrijven.

De resultaten Het stadspanel geeft het gebied een 4,98. Twee leden geven het gebied een 10, zij vinden het gebied mooi en willen er niets aan veranderen. Het merendeel van het stadspanel is echter van mening dat er wat moet gebeuren. Een paar reacties: • De architectuur is matig, er loopt een grote weg doorheen, overal staan auto’s. Dit en nog veel meer zorgt voor een sfeerloos gebied. • Ik voel me er niet op mijn gemak, het is een beetje een dood stukje stad. • Het gebied mist karakter, een duidelijke bestemming, eenheid in uitstraling. Het heeft echter wel veel potentie. • De Nieuwstraat is wel gezellig, in de zijstraten kom je liever niet ’s avonds. • Geen onderdeel van het centrum, alleen om te parkeren. • Verouderde nieuwbouw, geen sfeer. • Weinig aantrekkelijk, ’t is een beetje een achterafbuurtje. • Rommelig en ongezellig • Het gebied ziet er niet Arnhem-waardig uit.

48

GA041 inspiratieboek.indd 48

02-11-2010 11:55:54


Het Stadspanel is gevraagd aan te geven welke functies zij belangrijk vinden in het gebied. De eerste voorkeur gaven ze een 1, de derde een 3.

Woningen horeca winkels kantoren cultuur

1e voorkeur 28% 30% 18% 1% 24%

2e voorkeur 15 32 28 2 23

3e voorkeur 22 22 27 5 24

Het stadspanel heeft veel ideeën voor het maken van een verbinding tussen de binnenstad en Rijn zijn heel veel suggesties gedaan. Hieronder een beknopte weergave van suggesties die veel gedaan zijn. • Maak meer open zichtlijnen vanaf de Rijn de stad in. Maak uitzicht op de rivier. • Creëer een logische route vanuit het centrum naar het gebied. Als er voldoende horeca en winkels zijn, ontstaat de verbinding vanzelf. Een wandelboulevard naar de Rijn toe. • Gezellige looproute, trek de bestrating uit de binnenstad door. Maak het een wandelroute, zorg dat je een blokje om kunt lopen. • Laat de Sint Jansbeek weer zichtbaar worden in het gebied. Iets met water is in ieder geval leuk. • Zorg dat het een voetgangersgebied wordt, maak het autoluw. • Zet er gebouwen neer met een mooie buitenkant. Mooie sfeervolle huizen die er niet allemaal hetzelfde uitzien.

• Zorg voor een goede mix van cultuur: bioscoop, musea, activiteiten. • Zorg voor afwisseling: woningen, winkels en horeca. Op deze manier wordt het ook een gebied waar altijd levendigheid is. • Maak het niet te duur, sloop niet zo maar wat en zorg dat het budget niet wordt overschreden. • Waarom is het nodig om een verbinding maken? De stad is de stad, de Rijn is de Rijn. • Het verkeer is een belangrijke barrière in het gebied. • Er is in dit gebied geen behoefte aan kantoorruimte. Tot slot konden de respondenten suggesties geven voor de inrichting van de openbare ruimte. Ook hiervoor zijn heel veel verschillende ideeën gegeven. Veel genoemd worden: • Meer groen, bijvoorbeeld in grote plantenbakken zodat het geen versteende omgeving wordt. Of een parkje aan de Rijnkade • Plaats bankjes, maak speelplekken voor kinderen. Zorg voor recreatiemogelijkheden. • Gezellige pleintjes, maak deze niet te groot. • Verbeter het straatmeubilair: verlichting, prullenbakken. • Maak de bebouwing niet te hoog. Mensen komen graag op plekken waar ze nog een straaltje zon mee kunnen pakken. • Besteed aandacht aan het materiaalgebruik. De bestrating moet bijvoorbeeld niet een sluitstuk zijn.

49

GA041 inspiratieboek.indd 49

02-11-2010 11:55:54


COLOFON november 2010 • Š uitgave gemeente Arnhem Met dank aan alle inzenders samenstelling gemeente Arnhem ontwerp en opmaak Einder Communicatie drukwerk Drukmotief

50

GA041 inspiratieboek.indd 50

02-11-2010 11:55:54


inspiratieboek