Page 1

ΣΤΑΥΡΟΣ Σ. ΜΕΤΑΞΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

ΠΡΩΤΟ

ΤΕΤΡΑ∆ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΩΝ


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

2

By educational private company

2


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ

3

By educational private company

3


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

4

By educational private company

4


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο ΕΡΓΑΣΙΑ 1 Ερωτήσεις Σωστού - Λάθους

Να χαρακτηρίσετε καθεµία από τις επόµενες προτάσεις ως σωστή (Σ) ή λανθασµένη (Λ). 1.Αντικείµενο

της

Πολιτικής

Οικονοµίας

είναι

η

µελέτη

όλων

των

Οικονοµικών

προβληµάτων που δηµιουργούνται σε µια κοινωνία. 2.Όλα τα εµπορεύµατα είναι προϊόντα , όµως όλα τα προϊόντα δεν είναι εµπορεύµατα. 3.Ένα βιβλίο που αγοράζουµε από το βιβλιοπωλείο είναι οικονοµικό αγαθό ενώ ένα σχολικό βιβλίο που διανέµεται δωρεάν είναι ελεύθερο αγαθό. 4.Το κύριο οικονοµικό πρόβληµα δεν απασχολεί τις αναπτυγµένες οικονοµίες. 5.Το

αυτοκίνητο

ενός

ιδιώτη

είναι

κεφαλαιουχικό

αγαθό

ενώ

το

αυτοκίνητο

µιας

επιχείρησης είναι καταναλωτικό αγαθό. 6.Μια θεατρική παράσταση για έναν θεατή είναι άυλο , καταναλωτό και καταναλωτικό αγαθό. 7.Η

οικονοµία

του

Ροβινσώνα

Κρούσου

στενότητας

των

δεν

αντιµετωπίζει

πρόβληµα

διανοµής

των

έλλειψη

των

αγαθών. 8.Το

πρόβληµα

της

αγαθών

συνδέεται

άµεσα

µε

αυτό

είναι

την

παραγωγικών συντελεστών. 9.Ο

αριθµός

των

χρήσεων

ενός

αγαθού

καθορίζει

αν

κεφαλαιουχικό

ή

καταναλωτικό. 10.Το γραφείο είναι καταναλωτό

αγαθό.

11.Ένα χωράφι που δεν καλλιεργείται είναι εν δυνάµει συντελεστής παραγωγής . 12.Το χρήµα αποτελεί συντελεστή παραγωγής.

5

By educational private company

5


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

13.Με

τον

άνθρωποι

όρο να

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

επιχειρηµατικότητα διαβλέπουν

κέρδος

εννοούµε σε

Σταύρος

την

διάφορες

ικανότητα

οικονοµικές

που

Σ.

Μεταξάς

έχουν

ορισµένοι

δραστηριότητες

και

να

αναλαµβάνουν να συνδυάσουν τους άλλους τρεις συντελεστές παραγωγής για να γίνει η παραγωγή. 14.Το έδαφος πάνω στο οποίο χτίζεται ένα εργοστάσιο είναι παραγωγικός συντελεστής ενώ το έδαφος πάνω στο οποίο χτίζεται ένα σπίτι δεν είναι παραγωγικός συντελεστής. 15.Τα

στοιχεία

που

αποτελούν

τους

συντελεστές

παραγωγής

µετατρέπονται

σε

συντελεστές παραγωγής µόνο όταν χρησιµοποιούνται στην παραγωγική διαδικασία.

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

Σε καθεµία από τις επόµενες προτάσεις να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. 1.Κεφαλαιουχικά αγαθά ονοµάζουµε τα αγαθά που χρησιµεύουν : i.

µόνο για µια φορά :

ii.

για την έµµεση ικανοποίηση των αναγκών

iii.

πολλές φορές

iv.

για την άµεση ικανοποίηση των αναγκών.

2.Καταναλωτά είναι τα αγαθά που µας χρησιµεύουν : i.

Για µία µόνο φορά.

ii.

Για πολλές φορές.

iii.

Για άµεση ικανοποίηση των αναγκών µας

iv.

Για την παραγωγή άλλων αγαθών.

3.Το κύριο οικονοµικό πρόβληµα πηγάζει από : i.

την αυξηµένη ζήτηση των καταναλωτών εξ αιτίας της διαφήµισης.

ii.

την σχετική έλλειψη των παραγωγικών συντελεστών.

iii.

τη µεγάλη αύξηση του πληθυσµού.

iv.

όλα τα παραπάνω.

4.Η παροχή ιατρικών υπηρεσιών από έναν Ιατρό είναι :

6

By educational private company

6


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

i.

Ελεύθερο και άυλο αγαθό

ii.

Οικονοµικό και διαρκές αγαθό.

iii.

Οικονοµικό άυλο και καταναλωτό αγαθό.

iv.

Οικονοµικό άυλο και καταναλωτικό αγαθό.

Σταύρος

5.Η ηλεκτρική ενέργεια για τον ηλεκτροφωτισµό µιας κατοικίας i.

Κεφαλαιουχικό και άυλο αγαθό.

ii.

Καταναλωτικό και διαρκές αγαθό.

iii.

Καταναλωτικό και καταναλωτό αγαθό.

iv.

Άυλο και διαρκές αγαθό.

Σ.

Μεταξάς

είναι :

6.Η έννοια της αγοράς περιλαµβάνει: i.

Το κτίριο που βρίσκεται το χρηµατιστήριο µιας χώρας.

ii.

Ο εξοπλισµός του κτιρίου.

iii.

Οι αγοραπωλησίες µέσω διαδικτύου , τηλεφώνου κ.λπ.

iv.

Όλα τα παραπάνω.

7.Κεφαλαιουχικά αγαθά ονοµάζουµε τα αγαθά που χρησιµεύουν : i.

µόνο για µια φορά :

ii.

για την έµµεση ικανοποίηση των αναγκών

iii.

πολλές φορές

iv.

για την άµεση ικανοποίηση των αναγκών.

8.Μια οικονοµία

έχει 100 άτοµα εργατικό δυναµικό , από τα οποία τα 20

δεν

συµµετέχουν στην παραγωγική διαδικασία. Εν δυνάµει παραγωγικός συντελεστής είναι : i.

οι απασχολούµενοι της οικονοµίας.

ii.

η τεχνολογία παραγωγής που διαθέτει η οικονοµία.

iii.

τα 20 άτοµα που δεν συµµετέχουν στην παραγωγική διαδικασία

iv.

τίποτα από τα παραπάνω

7

By educational private company

7


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

9.Ποιο

από

τα

ΘΕΩΡΙΑΣ

παρακάτω

Γ Λυκείου

δεν

αποτελεί

Σταύρος

παραγωγικό

Σ.

Μεταξάς

συντελεστή για

την

µε

και

οικονοµική επιστήµη: i.

Οι υπηρεσίες του ιατρού

ii.

τα µηχανήµατα

iii.

το χρήµα

iv.

όλα τα παραπάνω

10.Το

σύνολο

των

γνώσεων

που

αποκτά

ο

άνθρωπος

την

γνώση

εµπειρία του ονοµάζεται i.

Εργασία

ii.

Ανθρώπινο κεφάλαιο

iii.

Επιχειρηµατικότητα

iv.

Τίποτα από τα παραπάνω.

8

By educational private company

8


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΕΡΓΑΣΙΑ 2 Ερωτήσεις Σωστού - Λάθους

Να χαρακτηρίσετε λανθασµένη (Λ).

καθεµία από τις επόµενες προτάσεις ως σωστή (Σ) ή

1.Όταν αυξάνει η ανεργία η Κ.Π.∆. µετατοπίζεται προς τα αριστερά.

Αιτιολόγηση

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………….

2. Κάθε συνδυασµός παραγωγής που είναι αριστερά της Κ.Π.∆. ονοµάζεται

εφικτός αλλά

µη επιθυµητός.

Αιτιολόγηση …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………….

3.Μια µείωση του βαθµού υποαπασχόλησης της οικονοµίας οδηγεί σε µετατόπιση της Κ.Π.∆. προς τα δεξιά.

Αιτιολόγηση

9

By educational private company

9


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………….

4.Ένας

καταστροφικός

σεισµός

θα

µετατοπίσει

την

Κ.Π.∆.

της

οικονοµίας

προς

τα

αριστερά.

Αιτιολόγηση

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………….

5.Αν υπάρξει µετανάστευση των ανέργων µιας οικονοµίας θα έχουµε µετατόπιση της Κ.Π.∆ προς τα δεξιά.

Αιτιολόγηση

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… ……………………………………

10

By educational private company

10


ΑΡΧΕΣ

6.Η

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

είσοδος

ΘΕΩΡΙΑΣ

οικονοµικών

Γ Λυκείου

µεταναστών

Σταύρος

συρρικνώνει

τις

παραγωγικές

Σ.

Μεταξάς

δυνατότητες

της

οικονοµίας.

Αιτιολόγηση

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… ……………………………………

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

Σε καθεµία από τις επόµενες προτάσεις να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. 1.Οι βασικές υποθέσεις που στηρίζεται i.

η

Κ.Π.∆. είναι ότι :

Η οικονοµία χρησιµοποιεί όλους τους παραγωγικούς συντελεστές πλήρως αλλά όχι

που έχει στη διάθεση της

αποδοτικά.

ii.

Η

τεχνολογία παραγωγής

µεταβάλλεται.

iii.

Η

οικονοµία

iv.

Οι συντελεστές παραγωγής είναι της ίδιας αποδοτικότητας.

v.

Η οικονοµία χρησιµοποιεί όλους τους παραγωγικούς συντελεστές

παράγει τουλάχιστον

της πλήρως και αποδοτικά , η

δύο προϊόντα.

που έχει στη διάθεση

τεχνολογία παραγωγής είναι δεδοµένη και παράγει µόνο δύο

προϊόντα. 2.Άριστοι συνδυασµοί είναι οι συνδυασµοί : i.

Που βρίσκονται εντός των παραγωγικών ορίων της Κ.Π.∆.

ii.

Που

βρίσκονται

πάνω

στην

Κ.Π.∆. και

δείχνουν

ότι

κάποιοι

παραγωγικοί

συντελεστές

υποαπασχολούνται. iii.

Που βρίσκονται εκτός των παραγωγικών ορίων της Κ.Π.∆.

iv.

Που βρίσκονται πάνω στην Κ.Π.∆. και εκφράζουν

τις µέγιστες ποσότητες που µπορεί να

παράγει η οικονοµία από τα δύο αγαθά , αν απασχολήσει αποδοτικά και πλήρως όλους τους συντελεστές παραγωγής v.

που διαθέτει.

Που βρίσκονται πάνω στην Κ.Π.∆. και εκφράζουν τις επιθυµίες των καταναλωτών.

11

By educational private company

11


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

3.Οι βασικές υποθέσεις που στηρίζεται i.

η

Σταύρος

Μεταξάς

Κ.Π.∆. είναι ότι :

Η οικονοµία χρησιµοποιεί όλους τους παραγωγικούς συντελεστές πλήρως αλλά όχι

Σ.

που έχει στη διάθεση της

αποδοτικά.

ii.

Η

τεχνολογία παραγωγής

µεταβάλλεται.

iii.

Η

οικονοµία

iv.

Οι συντελεστές παραγωγής είναι της ίδιας αποδοτικότητας.

v.

Η οικονοµία χρησιµοποιεί όλους τους παραγωγικούς συντελεστές

παράγει τουλάχιστον

της πλήρως και αποδοτικά , η

δύο προϊόντα.

που έχει στη διάθεση

τεχνολογία παραγωγής είναι δεδοµένη και παράγει µόνο δύο

προϊόντα. 4.Άριστοι συνδυασµοί είναι οι συνδυασµοί : i.

Που βρίσκονται εντός των παραγωγικών ορίων της Κ.Π.∆.

ii.

Που

βρίσκονται

πάνω

στην

Κ.Π.∆. και

δείχνουν

ότι

κάποιοι

παραγωγικοί

συντελεστές

υποαπασχολούνται. iii.

Που βρίσκονται εκτός των παραγωγικών ορίων της Κ.Π.∆.

iv.

Που βρίσκονται πάνω στην Κ.Π.∆. και εκφράζουν

τις µέγιστες ποσότητες που µπορεί να

παράγει η οικονοµία από τα δύο αγαθά , αν απασχολήσει αποδοτικά και πλήρως όλους τους συντελεστές παραγωγής v.

που διαθέτει.

Που βρίσκονται πάνω στην Κ.Π.∆. και εκφράζουν τις επιθυµίες των καταναλωτών.

12

By educational private company

12


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΕΡΓΑΣΙΑ 3 Ερωτήσεις Σωστού - Λάθους

Να χαρακτηρίσετε λανθασµένη (Λ).

καθεµία από τις επόµενες προτάσεις ως σωστή (Σ) ή

1.Η µετάβαση από έναν άριστο συνδυασµό σε έναν εφικτό δείχνει τη θυσία του ενός αγαθού για να παραχθούν µεγαλύτερες ποσότητες από το άλλο αγαθό. 2.Όταν το κόστος ευκαιρίας του αγαθού Χ σε όρους του Ψ

είναι 6 , αυτό δείχνει ότι

για να παραχθούν 6 µονάδες από το Χ θυσιάζεται 1 µονάδα από το αγαθό Ψ. 3.Χρηµατικό και πραγµατικό κόστος δεν σχετίζονται µεταξύ τους.

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

Σε καθεµία από τις επόµενες προτάσεις να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. 1.Η µείωση του ποσοστού ανεργίας : i. µετατοπίζει την Κ.Π.∆. προς τα αριστερά ii.

µετατοπίζει την Κ.Π.∆. προς τα δεξιά

iii.

µετατοπίζει το σηµείο παραγωγής προς την Κ.Π.∆.

iv.

τίποτα από τα παραπάνω

2.Ένας συνδυασµός παραγωγής που βρίσκεται δεξιά της Κ.Π.∆. είναι: i. εφικτός ii.

µέγιστος

iii.

ανέφικτος

iv.

όλα τα παραπάνω

3.Αν υπάρξει τεχνολογική βελτίωση τότε η Κ.Π.∆: i. θα µετατοπιστεί προς τα αριστερά. ii.

θα µετατοπιστεί προς τα δεξιά

iii.

θα παραµείνει αµετάβλητη

iv.

ανάλογα µε την περίπτωση µπορεί να συµβεί οτιδήποτε από τα παραπάνω.

4.Η Κ.Π.∆.

µιας οικονοµίας δείχνει :

13

By educational private company

13


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

i.

Τις ποσότητες των προϊόντων που θα ήθελε να παράγει η οικονοµία.

ii.

Τις ποσότητες των παραγωγικών συντελεστών που διαθέτει η οικονοµία.

iii.

Τη µέγιστη ποσότητα παραγωγής ενός αγαθού για κάθε δεδοµένη ποσότητα του άλλου αγαθού.

iv.

Τίποτα από τα παραπάνω

ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1.Με βάση

τον παρακάτω πίνακα να χαρακτηρίσετε τους συνδυασµούς Κ(Χ=10,Υ=75) ,

Λ(Χ=20 ,Υ=56) και Μ(Χ=30 ,Υ=4) Συνδυασµοί

Αγαθό Χ

Αγαθό Υ

Α

0

100

Β

10

80

Γ

20

50

30

0

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 2.Σε

µια

συζήτηση

διατυπώθηκε

η

εξής

άποψη.

<< Η

είσοδος

οικονοµικών

µεταναστών σε µια οικονοµία αυξάνει τα παραγωγικά της όρια αλλά και τις παραγόµενες ποσότητες των αγαθών που παράγονται.>> Να σχολιαστεί

η άποψη αυτή.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

14

By educational private company

14


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

3.Στο ίδιο διάγραµµα να σχεδιάσετε : την Κ.Π.∆. µιας οικονοµίας που παράγει τα αγαθά Χ και Υ όταν max ποσότητα του Χ=100 λόγω

τεχνολογικών

µεταβολών

οι

και Υ=200 και στη συνέχεια την Κ.Π.∆. όταν

ποσότητες

του

Χ

διπλασιαστούν

και

του

Υ

υποδιπλασιαστούν. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… ……………………………………

4.∆ίνεται ο παρακάτω πίνακας που αφορά µια οικονοµία η οποία παράγει τα αγαθά Χ και Υ. Συνδ.

Χ

Υ

Α

0

200

α) Να βρεθεί το κόστος ευκαιρίας του Χ σε όρους του Υ

Β

20

190

και

Γ

40

170

οικονοµίας.

60

130

β) Στο ίδιο διάγραµµα να κατασκευάσετε την νέα Κ.Π.∆.

Ε

80

80

της οικονοµίας µε βελτιωµένη τεχνολογία για το αγαθό

Ζ

100

0

αντίστροφα

και

να

κατασκευαστεί

η

Κ.Π.∆.

της

Υ που αυξάνει τις παραγόµενες ποσότητές του 50% και να βρείτε το νέο κόστος ευκαιρίας των δύο αγαθών. Τι

παρατηρείτε; ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………

15

By educational private company

15


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………… Συνδ.

Χ

Υ

Α

0

200

Β

20

190

Γ

40

170

60

130

Ε

80

80

Ζ

100

0

Κ.Ε.Χ

Κ.Ε.Υ

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

16

By educational private company

16


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

Συνδ.

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Χ

Κ.Ε.Χ

Σ.

Μεταξάς

Κ.Ε.Υ

Υ’=Υ+50%Υ

5.Μια

Α

0

Β

20

Γ

40

60

Ε

80

Ζ

100

οικονοµία

απασχολεί

4

εργάτες

και

παράγει

τα

αγαθά

Χ

και Ψ.

Οι

µέγιστες

παραγωγικές δυνατότητες των εργατών είναι : οι 4 εργάτες παράγουν

ή 90 µον. από το Χ ή 51 µον. από το Ψ

οι 3 εργάτες παράγουν

ή 86 µον. από το Χ ή 33 µον. από το Ψ.

οι 2 εργάτες παράγουν

ή 75 µον. από το Χ ή 19 µον. από το Ψ

ο

ή 54 µον. από το Χ ή

1 εργάτης παράγει

8 µον. από το Ψ

α) Να βρεθεί το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού σε όρους του άλλου αγαθού. β) Να σχεδιαστεί η καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων της οικονοµίας αυτής. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

17

By educational private company

17


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Συνδ

ΕΧ+ΕΥ=4

Χ

Υ

Κ.ΕΧ

Κ.Ε.Υ

Α

Β

Γ

Ε

……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ………………………………………

6.Μια

οικονοµία

παράγει

σε

συνθήκες

πλήρους

απασχόλησης

δύο

αγαθά

Χ

και

Υ

σύµφωνα µε τους συνδυασµούς που φαίνονται από τον παρακάτω πίνακα. Συνδυασµοί

Αγαθό Χ

Αγαθό Υ

α) Να

υπολογιστεί

το

Κ.Ε.Χ

και

Κ.Ε.Υ

και

να

σε

όλους

τους

σχολιαστεί

το

Α

0

80

Β

10

75

διαδοχικούς

Γ

20

65

αποτέλεσµα.

30

50

β) Να κατασκευάσετε την Κ.Π.∆ της οικονοµίας.

Ε

40

30

γ) Ποια είναι η µέγιστη ποσότητα που µπορεί να παραχθεί

Ζ

50

0

από το αγαθό Υ αν η οικονοµία παράγει 25 µονάδες από

συνδυασµούς

το αγαθό Χ;

18

By educational private company

18


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… Συνδ.

Χ

Υ

Α

0

80

Β

10

75

Γ

20

65

30

50

Ε

40

30

Ζ

50

0

Κ.ΕΧ

Κ.Ε.Υ

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… 19

By educational private company

19


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

7. Η Κ.Π.∆. µιας οικονοµίας δίνεται από τη σχέση

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

Υ=-Χ2+25

α) Να σχεδιαστεί η Κ.Π.∆ της οικονοµίας αυτής για τιµές του Χ

από 0 ως 5 και να

υπολογίσετε το κόστος ευκαιρίας του Χ και το κόστος ευκαιρίας του Υ. β) Να γράψετε τις συνθήκες που δίνουν όλους τους δυνατούς συνδυασµούς. γ) Να γράψετε όλους τους εφικτούς ακέραιους συνδυασµούς. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………..…

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

20

By educational private company

20


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.Μια

οικονοµία

σε

συνθήκες

πλήρους

απασχόλησης

και

µε

δεδοµένη

τεχνολογία

παράγει τα αγαθά Χ και Υ. Να εξετάσετε κάνοντας και τα αντίστοιχα διαγράµµατα , τι θα

συµβεί

στο

κόστος

ευκαιρίας

κάθε

αγαθού και

τι

θα

συµβεί

στην

Κ.Π.∆.

της

οικονοµίας αν λόγω τεχνολογικής εξέλιξης έχουµε καθένα από τα παρακάτω γεγονότα. α) ∆ιπλασιασµό των παραγοµένων ποσοτήτων και των δύο αγαθών. β) ∆ιπλασιασµό µόνο της παραγόµενης ποσότητας του αγαθού Χ γ) ∆ιπλασιασµό µόνο της παραγόµενης ποσότητας του αγαθού Υ. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

21

By educational private company

21


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… …………………………………

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… …………………………………

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… …………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .

22

By educational private company

22


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

9.Ο παρακάτω πίνακας

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

αναφέρεται σε µια οικονοµία η οποία παράγει δύο µόνο αγαθά Χ

και Υ. Συνδυασµοί

Προϊόν Χ

Α

200

Προϊόν Υ

Κ.Ε.Χ

Κ.Ε.Υ

5 Β

160

Γ

1/4

360 2,5

Ε

460

40

520 2

Ζ

0

α) Να συµπληρώσετε τον πίνακα και να σχεδιάσετε την Κ.Π.∆. β) Να σχεδιάσετε τις καµπύλες κόστους ευκαιρίας γ) Να χαρακτηρίσετε το συνδυασµό

των δύο αγαθών.

Κ(Χ=180,Υ=80 ).

δ) Το εργατικό δυναµικό της οικονοµίας αυξάνεται µε αποτέλεσµα η παραγωγή του Χ να αυξηθεί 20% και του Υ 10%. Να δείξετε διαγραµµατικά τι θα συµβεί στην Κ.Π.∆. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………...

23

By educational private company

23


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

β)……………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 10.Μια οικονοµία απασχολεί όλους τους παραγωγικούς συντελεστές που διαθέτει και παράγει σύµφωνα µε τον παρακάτω πίνακα.

Συνδυασµοί

Κεφαλαιουχικά Αγαθά

Καταναλωτικά αγαθά

Α

0

100

Β

20

95

Γ

40

85

60

70

Ε

80

40

Ζ

100

0

α) Αν η οικονοµία αρχικά παράγει στο συνδυασµό Ε και µετακινηθεί στο συνδυασµό Γ, τι συνέπειες θα υπάρξουν για την οικονοµία βραχυχρόνια και µακροχρόνια; β) Να

υπολογίσετε

το

κόστος

ευκαιρίας

των

καταναλωτικών

αγαθών

όταν

αυτά

αυξηθούν από 45 σε 85 γ) Αν

η τιµή κάθε µονάδας κεφαλαιουχικού

αγαθού ανάµεσα στους συνδυασµούς

και Ε είναι 25 € , να βρεθεί το χρηµατικό κόστος κάθε µονάδας του Υ , µεταξύ των συνδυασµών αυτών. δ) Ποιο είναι το χρηµατικό κόστος των καταναλωτικών αγαθών για να µετακινηθούµε από το συνδυασµό

∆ στο συνδυασµό Ε ;

24

By educational private company

24


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………… 11.Μια οικονοµία παράγει τα αγαθά Χ και Υ απασχολώντας 4 εργάτες σύµφωνα µε τον παρακάτω πίνακα. Εργάτες

Μονάδες

Μονάδες

Αγαθ. Χ

Αγαθ. Υ

α) Να κατασκευαστεί η Κ.Π.∆ της οικονοµίας.

1

10

105

β) Ποια είναι η µέγιστη ποσότητα του Υ αν παράγονται

2

20

180

24 µονάδες του Χ;

3

30

225

γ) Πόσες µονάδες του Υ πρέπει να θυσιαστούν για να

4

40

240

παραχθούν οι 4 πρώτες µονάδες του Χ;

ΛΥΣΗ

25

By educational private company

25


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………… 12.Μια οικονοµία παράγει τρόφιµα και υφάσµατα σύµφωνα µε του τους συνδυασµούς που δίνονται από τον πίνακα:

ΣΥΝ∆ΥΑΣΜΟΙ

ΤΡΟΦΙΜΑ

ΥΦΑΣΜΑΤΑ

Α

200

0

Β

160

80

Γ

120

140

80

180

Ε

40

200

Ζ

0

210

α) Να βρεθεί το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού σε όρους του άλλου αγαθού. β) Λόγω τεχνολογικών µεταβολών

η παραγωγή του Χ κατά

αυξάνεται κατά 20% ενώ

του Υ µειώνεται κατά 20%. Να βρεθεί το νέο κόστος ευκαιρίας για κάθε αγαθό. Τι παρατηρείται; γ) Να κατασκευαστούν οι δύο καµπύλες παραγωγικών δυνατοτήτων στο ίδιο διάγραµµα. ΛΥΣΗ

26

By educational private company

26


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………… Συνδ.

Χ

Υ

Κ.ΕΧ

Κ.ΕΥ

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… …………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

27

By educational private company

27


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

28

By educational private company

28


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

4

Ερωτήσεις Σωστού - Λάθους

Να χαρακτηρίσετε καθεµία από τις επόµενες προτάσεις ως σωστή (Σ) ή λανθασµένη (Λ). 1.Το κόστος ευκαιρίας ενός αγαθού σε όρους του άλλου αγαθού είναι πάντα σταθερό 2.Όταν µετακινούµαστε από έναν συνδυασµό προς έναν άλλο, για την αύξηση του ενός αγαθού

κατά µία µονάδα

έχουµε συνεχώς την ίδια µείωση από το άλλο αγαθό αν το

κόστος ευκαιρίας παραµένει σταθερό. 3.Όταν η Κ.Π.∆. είναι κυρτή τότε το κόστος ευκαιρίας είναι αυξανόµενο για το ένα αγαθό και µειούµενο για το άλλο αγαθό. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

Σε καθεµία από τις επόµενες προτάσεις να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. 1.Αν υπάρξει τεχνολογική βελτίωση τότε η Κ.Π.∆: i.

θα µετατοπιστεί προς τα αριστερά.

ii.

θα µετατοπιστεί προς τα δεξιά

iii.

θα παραµείνει αµετάβλητη

iv.

ανάλογα µε την περίπτωση µπορεί να συµβεί οτιδήποτε από τα παραπάνω.

2.Η µείωση του ποσοστού ανεργίας : i.

µετατοπίζει την Κ.Π.∆. προς τα αριστερά

ii.

µετατοπίζει την Κ.Π.∆. προς τα δεξιά

iii.

µετατοπίζει το σηµείο παραγωγής προς την Κ.Π.∆.

iv.

τίποτα από τα παραπάνω

3.Αν το κόστος ευκαιρίας ενός αγαθού Χ σε όρους του Ψ είναι σταθερό και ίσο µε την µονάδα , αυτό σηµαίνει ότι η Κ.Π.∆: i.

στρέφει τα κοίλα προς την αρχή των αξόνων

29

By educational private company

29


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

ii.

είναι ευθεία.

iii.

στρέφει τα κοίλα προς τα πάνω.

iv.

σχηµατίζει µε τους άξονες ορθογώνιο ισοσκελές τρίγωνο.

Σ.

Μεταξάς

ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1.Με βάση τον παρακάτω πίνακα να απαντήσετε στα ακόλουθα ερωτήµατα : Συνδυασµοί

Χ

Υ

Α

0

105

Β

20

100

Γ

40

90

60

70

Ε

80

40

Ζ

100

0

α) Τι µορφή θα έχει η Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής. Β) Η αποδοτικότητα των συντελεστών παραγωγής είναι ίδια και στα δύο αγαθά; γ) Τι πρέπει να κάνει η οικονοµία αυτή αν θέλει να παράγει στον συνδυασµό Κ(Χ=80 , Υ=50 ) δ) Πόσες

µονάδες

χάνει

από

το

κάθε

αγαθό

αν

εξαιτίας

της

υποαπασχόλησης

η

οικονοµία παράγει στον συνδυασµό Μ(Χ=40 , Υ=40) ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

30

By educational private company

30


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

2.Ο παρακάτω πίνακας δίνει δύο άριστους συνδυασµούς της Κ.Π.∆. µιας οικονοµίας η οποία χρησιµοποιεί πλήρως και αποδοτικά τους εργάτες που διαθέτει. ( Η εργασία είναι ο µοναδικός συντελεστής ) Συνδυασµοί

Ποσότητα (Χ)

Ποσότητα (Υ)

Κ

50

100

Λ

20

160

Κάθε εργάτης µπορεί να παράγει 10 µον. από το Χ ή 20 από το Υ. α) Τι είναι το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού. Αύξον , φθίνον ή σταθερό. β) Πόσοι εργάτες απασχολούνται για το κάθε αγαθό στους συνδυασµούς Κ και Λ. γ) Ποια είναι η εξίσωση της Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής δ) Ποια θα είναι η νέα εξίσωση αν το 20% του εργατικού δυναµικού της οικονοµίας µεταναστεύσει ε) Στο ίδιο διάγραµµα να παρουσιάσετε τις Κ.Π.∆. της οικονοµίας.

…………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 3.Τα

παρακάτω

διαγράµµατα

παρουσιάζουν

τις

Κ.Π.∆.

δύο

οικονοµιών.

Με

βάση

τα

διαγράµµατα να απαντήσετε στα ακόλουθα ερωτήµατα.

31

By educational private company

31


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

Υ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

Υ Οικονοµία Β

Οικονοµία Α

Α

Υ1

ΘΕΩΡΙΑΣ

Α

Κ Λ

Υ1 Χ1

α) Σε ποια

Β΄

Β

Μ Χ

Χ Χ1

οικονοµία

Β

έχουµε

Χ2

Β

συρρίκνωση

και

σε

ποια

διεύρυνση

των

παραγωγικών

δυνατοτήτων; β) Σε ποια οικονοµία η αποδοτικότητα των συντελεστών παραγωγής είναι ίδια και σε ποια διαφέρει; γ) Ποια

οικονοµία

είχε

ανεργία

και

ποια

εξαντλούσε

πλήρως

τις

παραγωγικές

της

δυνατότητες πριν τη µεταβολή των παραγωγικών δυνατοτήτων; δ) Τι δηλώνει η µεταβολή στην Κ.Π.∆. κάθε οικονοµίας; ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

32

By educational private company

32


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

4.Μια οικονοµία απασχολεί πλήρως και αποδοτικά όλους τους παραγωγικούς συντελεστές της , και µε δεδοµένη τεχνολογία παράγει δύο αγαθά , τρόφιµα (Χ) και υφάσµατα (Υ). Απασχολεί 5 εργάτες. Κάθε εργάτης µπορεί να παράγει είτε 3 µονάδες τροφίµων είτε 5 µονάδες υφασµάτων. Ζητείται α)

Να κατασκευαστεί

η

καµπύλη

παραγωγικών

οικονοµίας και να βρεθεί το κόστος ευκαιρίας του

δυνατοτήτων

της

συγκεκριµένης

κάθε αγαθού σε όρους του άλλου

αγαθού. β) Να βρεθεί η συνάρτηση που δίνει την Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… Συνδ.

ΕΧ+ΕΥ=5

Χ

Υ

Κ.ΕΧ

Κ.ΕΥ

Α

Β

Γ

Ε

Ζ

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

33

By educational private company

33


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………..

5.∆ίνονται τα παρακάτω δεδοµένα για µια οικονοµία που παράγει τα αγαθά Χ και Ψ. και οι συναρτήσεις παραγωγής τους είναι γραµµικής µορφής. Οι 5

εργάτες

µπορούν να παράγουν

Οι 8 εργάτες

µπορούν να παράγουν

Οι 3 εργάτες

µπορούν να

Οι 4 εργάτες

µπορούν να παράγουν

παράγουν

25 µονάδες από το αγαθό Χ 40 µονάδες από το αγαθό Χ 12 µονάδες από το αγαθό Ψ 16 µονάδες από το αγαθό Ψ

Η οικονοµία αυτή απασχολεί πλήρως και αποδοτικά 20 εργάτες. Ζητείται : α) Να σχεδιασθεί η Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής. β) Να βρεθεί το κόστος ευκαιρίας του αγαθού Χ σε όρους του Υ για αύξηση της παραγωγής

από 50 σε 70 µονάδες.

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

34

By educational private company

34


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………..…

6.Mια βιοτεχνία παράγει τα αγαθά Χ και Ψ απασχολώντας 5 εργάτες που εργάζονται ο καθένας 8 ώρες την ηµέρα. Για την κατασκευή του Χ απαιτούνται 4 ώρες εργασίας και για την παραγωγή του Ψ απαιτούνται 5

ώρες εργασίας.

α) Να βρεθεί η συνάρτηση που δίνει την Κ.Π.∆. της οικονοµίας. β) Να υπολογισθεί το κόστος ευκαιρίας των δύο αγαθών. γ) Έστω ότι λόγω τεχνολογικών µεταβολών ο χρόνος κατασκευής του Χ µειώνεται στο µισό ενώ του Ψ κατά 20% Να κατασκευαστεί η νέα Κ.Π.∆. στο ίδιο διάγραµµα , να βρεθεί το νέο κόστος ευκαιρίας για το κάθε αγαθό και να σχολιασθεί το αποτέλεσµα. ΛΥΣΗ

……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

35

By educational private company

35


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 7.Από τον παρακάτω πίνακα να κατασκευαστούν οι καµπύλες παραγωγικών δυνατοτήτων της οικονοµίας για τα ζεύγη των αγαθών Χ, Ψ, και Χ,Φ και για τους συνδυασµούς των ποσοτήτων στα

σηµεία

Α,Β,Γ,∆,Ε,Ζ.

Σχολιάστε

το

αποτέλεσµα.

Επίσης

να

βρεθεί

το

κόστος ευκαιρίας του Φ σε όρους του Χ.

Συνδ.

Χ

Ψ

Φ

Α

50

0

Β

40

10

14

Γ

30

20

26

20

30

37

Ε

10

40

44

Ζ

0

50

50

0

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

36

By educational private company

36


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Συνδυασµοί

Ποσότητα Χ

Ποσότητα Υ

Α

50

0

Β

40

10

Γ

30

20

20

30

Ε

10

40

Ζ

0

50

Σταύρος

Κ.Ε.Χ

Σ.

Μεταξάς

Κ.Ε.Υ

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………..…

37

By educational private company

37


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Συνδυασµοί

Ποσότητα Χ

Ποσότητα Υ

Α

50

0

Β

40

10

Γ

30

20

20

30

Ε

10

40

Ζ

0

50

8.Στο

παραπάνω

πρόβληµα

υποθέστε

ότι

Σταύρος Κ.Ε.Χ

η

τεχνολογία

Σ.

Μεταξάς

µε

τρόπο

Κ.Ε.Υ

βελτιώνεται

που

διπλασιάζει την παραγωγή του αγαθού Φ. Κατασκευάστε τη νέα καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων µεταξύ Χ και Φ. Συνδυασµοί

Χ

Φ

Φ’

Α

50

0

0

Β

40

14

Γ

30

26

20

37

Ε

10

44

Ζ

0

50

Κ.Ε.Φ

Κ.Ε.Χ

Κ.Ε.Φ’

Κ.Ε.Χ

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… 38

By educational private company

38


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

9.Αν το εναλλακτικό κόστος µεταξύ Χ και Ψ είναι σταθερό, προσδιορίστε την καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 10.Μια οικονοµία παράγει δύο αγαθά Χ και Ψ και απασχολεί όλους τους παραγωγικούς συντελεστές µε δεδοµένη τεχνολογία, όπως στον πίνακα: Συνδ.

Χ

Ψ

Α

0

500

Με τη βοήθεια του κόστους ευκαιρίας να εξεταστεί αν

Β

100

300

συνδυασµοί είναι εφικτοί:

Γ

150

150

180

0

Κ (Χ = 160 Λ (Χ = 140 Μ(Χ=

90

οι παρακάτω

και Υ = 110 ) και Υ = 180 ) και Υ = 310 )

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

39

By educational private company

39


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

Συνδ.

11.Ο συνδυασµός

ΘΕΩΡΙΑΣ

Χ

Γ Λυκείου

Υ

Σταύρος

Κ.ΕΧ

Σ.

Μεταξάς

Κ.ΕΥ

Κ( χ=20 , ψ=10 ) είναι ένας άριστος συνδυασµός µιας οικονοµίας που

λειτουργεί σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης και παράγει τα προϊόντα Χ και Ψ µε δεδοµένη τεχνολογία. Το κόστος ευκαιρίας του Χ σε όρους του Ψ είναι σταθερό και ίσο µε 2. α) Να βρεθεί η εξίσωση που δίνει την Κ.Π.∆. της οικονοµίας. β) Να παρασταθεί διαγραµµατικά η Κ.Π.∆. της οικονοµίας. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………….

40

By educational private company

40


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

12. Mια οικονοµία συνδυασµός

ΘΕΩΡΙΑΣ

παράγει τα

Κ( χ=20 , ψ=20).

Γ Λυκείου

αγαθά Οι

Σταύρος

Χ και Ψ.

µεταβολές

Ένας

στις

άριστος

παραγόµενες

Σ.

Μεταξάς

συνδυασµός ποσότητες

είναι των

ο

δύο

αγαθών είναι συνεχώς σταθερές και ίσες µεταξύ τους. Να υπολογίσετε τις µέγιστες ποσότητες που µπορούν να παραχθούν από το κάθε αγαθό. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..….

41

By educational private company

41


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΕΡΓΑΣΙΑ 5 Ερωτήσεις Σωστού – Λάθους

Να χαρακτηρίσετε λανθασµένη (Λ).

καθεµία από τις επόµενες προτάσεις ως σωστή (Σ) ή

1. Στις σύγχρονες οικονοµίες εκατοµµύρια άτοµα παίρνουν ταυτόχρονα, αλλά χωριστά τις δικές τους αποφάσεις και το αποτέλεσµα αυτών των αποφάσεων προκύπτει µέσω απλών µηχανισµών. □ Σωστό

□ Λάθος

2. Εξέλιξη των αναγκών σηµαίνει δηµιουργία νέων αναγκών. □ Σωστό

□ Λάθος

3. Ο κορεσµός είναι µια από τις ιδιότητες των αναγκών. □ Σωστό

□ Λάθος

4. Κύριο χαρακτηριστικό των οικονοµικών αγαθών είναι ότι βρίσκονται σε περιορισµένες ποσότητες σε σχέση µε τις ανάγκες που ικανοποιούν. □ Σωστό

□ Λάθος

5. Την Πολιτική Οικονοµία δεν την απασχολεί το πώς γίνεται η διανοµή των πόρων στα µέλη της κοινωνίας. □ Σωστό

□ Λάθος

6. Τα καταναλωτά και τα καταναλωτικά αγαθά είναι ταυτόσηµες έννοιες. □ Σωστό

□ Λάθος

7. Το βιβλίο στο σπίτι µας είναι διαρκές αγαθό ενώ το βιβλίο στη βιβλιοθήκη του σχολείου όχι. □ Σωστό

□ Λάθος

8. Το αυτοκίνητο µιας εταιρείας είναι κεφαλαιουχικό αγαθό. □ Σωστό

□ Λάθος

9. Η έννοια της αγοράς περιορίζεται σε ένα γεωγραφικό χώρο. □ Σωστό

□ Λάθος

10.Η έννοια της αγοράς περιλαµβάνει και τα µέσα µε τα οποία µπορεί να πραγµατοποιηθεί µια αγοραπωλησία. □ Σωστό 11.Ένα

στρέµµα

γης

όσο

παραµένει

ακαλλιέργητο

είναι

□ Λάθος εν

δυνάµει

παραγωγικός

συντελεστής □ Σωστό

□ Λάθος

42

By educational private company

42


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

12.Το σύνολο των γνώσεων και ικανοτήτων που αποκτά ο άνθρωπος µε τη µόρφωση και την εµπειρία ονοµάζονται ανθρώπινο κεφάλαιο. □ Σωστό

□ Λάθος

13.Ο συνδυασµός που αντιστοιχεί σε ένα σηµείο πάνω από την Κ.Π.∆ είναι εφικτός. □ Σωστό

□ Λάθος

14.Μια από τις υποθέσεις, πάνω στην οποία στηρίζεται η Κ.Π.∆. είναι ότι η οικονοµία παράγει πολυάριθµα αγαθά. □ Σωστό

□ Λάθος

15.Το πραγµατικό κόστος λέγεται και κόστος ευκαιρίας ή ακόµη και εναλλακτικό κόστος και όταν είναι εκφρασµένο σε χρηµατικές µονάδες είναι το χρηµατικό κόστος. □ Σωστό

□ Λάθος

16.Η κυκλοφορία των προϊόντων µέσα στο οικονοµικό κύκλωµα συνοδεύεται από µια αντίθετη σε κατεύθυνση κυκλοφορία χρήµατος. □ Σωστό

□ Λάθος

17.Οι ροές που εµφανίζονται στο οικονοµικό κύκλωµα έχουν πάντα το ίδιο µέγεθος. □ Σωστό

□ Λάθος

18.Το κύριο οικονοµικό πρόβληµα είναι µόνιµο και απασχολεί µόνο τι υποανάπτυκτες χώρες. □ Σωστό

□ Λάθος

19.Η αβεβαιότητα που υπάρχει στην οικονοµική ζωή έχει οδηγήσει τα άτοµα στην ανάπτυξη µεθόδων για την ολική ή µερική εξασφάλισή τους. □ Σωστό

□ Λάθος

20.Η οικονοµική ευηµερία δεν απαιτεί θυσίες σε φυσικούς πόρους και σε εργασία. □ Σωστό

□ Λάθος

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

Σε καθεµία από τις επόµενες προτάσεις να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. 1. Την έλλειψη των αγαθών οι άνθρωποι προσπαθούν να ξεπεράσουν: I. Με την οργανωµένη δραστηριότητα. II. Με την ανάπτυξη της τεχνολογίας. III. Με την εξερεύνηση των πόρων. IV. Όλα τα παραπάνω. 2. Κεφαλαιουχικά αγαθά είναι: I. Όλα τα διαρκή αγαθά. II. Όλα τα καταναλωτά αγαθά.

43

By educational private company

43


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

III. Μόνο τα αγαθά που χρησιµοποιούνται στην παραγωγική διαδικασία από την οποία παράγονται άλλα αγαθά. IV. Μόνο τα αγαθά που χρησιµοποιούνται για την άµεση ικανοποίηση των αναγκών του ανθρώπου. 3. Οι βασικοί λόγοι που συντελούν στον πολλαπλασιασµό και την εξέλιξη των αναγκών είναι: I. Η τεχνολογία και η διαφήµιση. II. Η µίµηση και η συνήθεια. III. Όλα τα παραπάνω. IV. Τίποτα από τα παραπάνω. 4. Ποιο από τα παρακάτω είναι καταναλωτό αγαθό; I. Το ηλεκτρικό ρεύµα. II. Το βιβλίο. III. Το τραπέζι. IV. Το αυτοκίνητο. 5. Το παγωτό είναι: I. Υλικό αγαθό. II. Καταναλωτό αγαθό. III. Καταναλωτικό αγαθό. IV. Όλα τα παραπάνω. 6. Μια Κ.Π.∆. κοίλη προς την αρχή των αξόνων σηµαίνει: I. Οικονοµία που λειτουργεί σε συνθήκες αυξανόµενου κόστους. II. Οικονοµία που λειτουργεί σε συνθήκες φθίνοντος κόστους. III. Οικονοµία που λειτουργεί σε συνθήκες σταθερού κόστους. IV. Όλα τα παραπάνω. V.

44

By educational private company

44


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1.Ο παρακάτω πίνακας δίνει τις ποσότητες που µπορούν να παράγουν δύο εργάτες από τα αγαθά Χ και Υ. Εργάτες

Προιόν Χ

Προιό Υ

Α

50

60

Β

70

40

α) Να

υπολογίσετε

το

κόστος

ευκαιρίας

κάθε

αγαθού

σε

όρους

του

άλλου αγαθού,

υποθέτοντας ότι : Ι) Οι δύο εργάτες εργάζονται ξεχωριστά. ΙΙ) Οι δύο εργάτες εργάζονται µαζί. β) Με δεδοµένο ότι οι δύο εργαζόµενοι εργάζονται µαζί , είναι οι µοναδικοί µιας υποθετικής οικονοµίας

και η τιµή του Χ είναι

κόστος του Υ για να αυξηθεί η παραγωγή του

εργάτες

5 € , ποιο θα είναι το χρηµατικό

από 80 σε 90 µονάδες ;

ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

45

By educational private company

45


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

2.Μια οικονοµία παράγει τα αγαθά Χ και Υ χρησιµοποιώντας µόνο εργασία. Ο

1 εργάτης

παράγει ή 40 µονάδες από το Χ ή

20 από το Υ

Οι 2 εργάτες

παράγουν ή 65 µονάδες από το Χ ή 35 από το Υ

Οι 3 εργάτες

παράγουν ή 80 µονάδες από το Χ ή 45 από το Υ

Οι 4 εργάτες

παράγουν ή 90 µονάδες από το Χ ή 50 από το Υ

Οι 5 εργάτες

παράγουν ή 100 µονάδες από το Χ ή 52 από το Υ

α) Να εξετάσετε αν ο συνδυασµός Χ =70 , Υ = 40 είναι εφικτός. β) Λόγω τεχνολογικής εξέλιξης διπλασιάζονται οι παραγόµενες ποσότητες και από τα δύο αγαθά. Τι θα συµβεί στο κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού; ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

46

By educational private company

46


ΑΡΧΕΣ

Συνδ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΕΧ+ΕΥ=5

ΘΕΩΡΙΑΣ

Χ

Γ Λυκείου

Υ

Σταύρος

Κ.ΕΧ

Σ.

Μεταξάς

Κ.ΕΥ

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… Συνδ.

ΕΧ+ΕΥ=5

Χ

Υ

Κ.ΕΧ

Κ.ΕΥ

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

47

By educational private company

47


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

3.Μια

οικονοµία παράγει τα αγαθά Χ και Υ χρησιµοποιώντας όλους τους συντελεστές

παραγωγής που έχει στη διάθεσή της σύµφωνα µε τον παρακάτω πίνακα. ΣΥΝ∆ΥΑΣΜΟΙ

ΑΓΑΘΟ

Χ

ΑΓΑΘΟ Υ

Α

0

280

Β

10

260

Γ

20

220

30

160

Ε

40

90

Ζ

50

0

α) Να υπολογιστεί το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού

σε όρους του άλλου αγαθού και

να σχεδιαστεί η Κ.Π.∆. β) Να βρείτε τη µέγιστη ποσότητα που αντιστοιχεί σε Χ = 28 γ) Να εξετάσετε αν ο συνδυασµός Κ( Χ = 35 , Υ = 135 ) είναι εφικτός. δ) Να εξηγήσετε τι θα συµβεί στην Κ.Π.∆ της οικονοµίας αν : ι) Υπάρξει τεχνολογική εξέλιξη στην παραγωγή και των δύο αγαθών ιι) Υπάρξει τεχνολογική εξέλιξη µόνο στην παραγωγή του αγαθού Χ ιιι) Υπάρξει τεχνολογική εξέλιξη στο αγαθό Χ και τεχνολογική οπισθοδρόµηση στο αγαθό Υ. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………..……………………………………………………………………………………………………………………………………………….

48

By educational private company

48


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… Συνδ.

Χ

Υ

Α

0

280

Β

10

260

Γ

20

220

30

160

Ε

40

90

Ζ

50

0

Κ.ΕΧ

Κ.ΕΥ

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………… ………………………………………………………………… ………………………………………………………………… ………………………………………………………………… ………………………………………………………………… ………………………………………………………………… ………………………………………………………………… ………………………………………………………………..

49

By educational private company

49


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

4. Έστω µια οικονοµία παράγει µόνο δύο αγαθά , Χ και Υ , χρησιµοποιώντας όλους τους παραγωγικούς συντελεστές µε την υπάρχουσα τεχνολογία. Οι µέγιστοι συνδυασµοί είναι οι εξής: ΣΥΝ∆ΥΑΣΜΟΙ

ΑΓΑΘΟ

Χ

ΑΓΑΘΟ

Α

0

40

Β

80

30

Γ

150

20

210

10

Ε

260

0

Υ

α) Να κατασκευάσετε την καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων και να υπολογίσετε το κόστος

ευκαιρίας

του

Χ

σε

όρους

του

Υ

και

του

Υ

σε

όρους

του

Χ. Είναι

οι

συνδυασµοί Κ ( Χ = 80 , Υ = 25 ) και Π ( Χ = 150, Υ = 25 ) εφικτοί και γιατί; β) Εάν η ποσότητα του Χ είναι 94, να υπολογίσετε µε την βοήθεια του κόστους ευκαιρίας τη µέγιστη ποσότητα του Υ. Είναι ο συνδυασµός Μ (Χ=101, Υ = 27 ) εφικτός και γιατί; γ)

Υποθέστε ότι µια τεχνολογική εξέλιξη κάνει εφικτή την αύξηση της κατά 20%. Να

κατασκευάσετε τη νέα καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων. ( Κριτήρια αξιολόγησης Κ.Ε.Ε 1999) Συνδυασµοί

Χ

Υ

Α

0

40

Β

80

30

Γ

150

20

210

10

Ε

260

0

Κ.ΕΧ

Κ.ΕΥ

Λυση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

50

By educational private company

50


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

…………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… ……………………………………

Συνδυασµοί

Χ

Α

0

Β

80

Γ

150

210

Ε

260

Υ’=1,2Υ

Κ.ΕΧ

Κ.ΕΥ

5. Μια οικονοµία παράγει τρόφιµα και µηχανήµατα. Να εξηγήσετε πως είναι δυνατό να µπορέσει να παράγει σε σηµείο εκτός των παραγωγικών της ορίων χωρίς να αλλάξουν άµεσα οι υποθέσεις µας. Λυση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

51

By educational private company

51


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………….

6. Σε

µια

οικονοµία

που

παράγει

άρτο

και

θεάµατα

τα

όρια

των

παραγωγικών

δυνατοτήτων σε δεδοµένη χρονική στιγµή έχουν ως εξής: ΣΥΝ∆.

ΘΕΑΜ.

ΑΡΤΟΣ

Α

0

155

Β

9

140

Γ

13

120

17

100

Ε

20

80

Ζ

25

40

Η

30

0

Ζητείται: α) Να κατασκευαστεί η Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής. β) Τι εκφράζουν τα σηµεία που βρίσκονται πάνω στην Κ.Π.∆. γ) Αν παράγει θεαµατα=15 και άρτο=100 ποια είναι η οικονοµική σηµασία αυτού του παραγωγικού συνδυασµού. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………..……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

52

By educational private company

52


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………….

7. ∆ίνεται

ο

παρακάτω

πίνακας

παραγωγικών

δυνατοτήτων

µιας

οικονοµίας,

η

οποία

παράγει τα αγαθά Χ και Υ Συνδ.

Χ

Α

0

Υ

Κ.ΕΧ

Κ.Ε.Υ

2 Β

950 2

Γ

200

300

800

5 Ε

400

0

α) Να συµπληρωθεί ο πίνακας. β) Πόσο θα µειωθεί η ποσότητα του αγαθού Υ αν η παραγωγή του Χ αυξηθεί από 250 σε 350 µονάδες. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

53

By educational private company

53


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

8. Μια υποθετική οικονοµία λειτουργεί σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης και παράγει τα προϊόντα Χ και Ψ. Το σύνολο των εργατοωρών που διαθέτει είναι 3.600 Για κάθε δωδεκάδα µονάδων από το Χ απαιτούνται 48 ώρες εργασίας ενώ για την παραγωγή 4 µονάδων του Ψ απαιτούνται 8 ώρες εργασίας. α) Να παρασταθεί διαγραµµατικά η Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής. β) Να προσδιορισθεί η Κ.Π.∆. γ) Να υπολογισθεί το κόστος ευκαιρίας των δύο αγαθών. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

54

By educational private company

54


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

9. ∆ίνονται οι συναρτήσεις παραγωγής δύο αγαθών Ζ και Ω που παράγονται από µια οικονοµία,

Ζ=4Lz

και

W=6Lw αντίστοιχα.

χρησιµοποιούνται στην παραγωγή των αγαθών

Η

οικονοµία

Z και W

διαθέτει

12

εργάτες

που

δυνατότητες

της

αντίστοιχα.

α) Να προσδιορισθεί η συνάρτηση που δίνει την Κ.Π.∆. β) Να υπολογισθεί το κόστος ευκαιρίας των δύο αγαθών. γ) Λόγω

τεχνολογικής

εξέλιξης

διπλασιάζονται

οι

παραγωγικές

οικονοµίας. Να βρεθεί η συνάρτηση που δίνει την νέα Κ.Π.∆. δ) Να κατασκευαστούν σε κοινό διάγραµµα οι δύο καµπύλες παραγωγικών δυνατοτήτων. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

55

By educational private company

55


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

10. Έστω δύο υποθετικές οικονοµίες εργάζονται 8 ώρες

ηµερησίως επί

Σταύρος

Α και Β. Η οικονοµία Α διαθέτει 300 ηµέρες το χρόνο. Η

Σ.

Μεταξάς

50 εργάτες που

οικονοµία Β διαθέτει

εργάτες που εργάζονται 8 ώρες

ηµερησίως

εξίσου κατάλληλοι και στις δύο

αυτές οικονοµίες. Όµως στην οικονοµία Α

παράγονται οικονοµία α)

επί 300 ηµέρες το χρόνο. Οι εργάτες είναι σε κάθε

240.000 µονάδες από το Χ ή 360.000 µονάδες από το Υ , ενώ Β παράγονται

288.000

40

στην

µονάδες από το Χ ή 384.000 µονάδες από το Υ .

Πόσες µονάδες παράγονται σε κάθε εργατοώρα από κάθε αγαθό

στην οικονοµία Α

και στην οικονοµία Β ; Να αιτιολογήσετε τα αποτελέσµατα. Β) Να προσδιορίσετε την εξίσωση της Κ.Π.∆. κάθε οικονοµίας Κ.Π.∆.

(σε ξεχωριστά διαγράµµατα ) και να

, να

κατασκευάσετε την

αιτιολογήσετε τη µορφή τους.

γ) Να προσδιορίσετε τις συναρτήσεις παραγωγής των δύο αγαθών στις οικονοµίες αυτές. ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

56

By educational private company

56


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

11. Στο παρακάτω διάγραµµα δίνεται η Κ.Π.∆ µιας οικονοµίας που παράγει σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης τα αγαθά Χ και Υ, µε δεδοµένη τεχνολογίας

α) Να βρεθεί η αλγεβρική µορφή της Κ.Π.∆. β) Να υπολογιστεί το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού σε όρους του άλλου αγαθού. γ) Να υπολογιστεί η µέγιστη ποσότητα του Χ για Υ=28 και η µέγιστη ποσότητα του Υ για Χ=16 δ) Να σχολιαστεί η κλίση της Κ.Π.∆ ΛΥΣΗ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

57

By educational private company

57


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

12. ∆ίνεται η συνάρτηση 3Χ+5Υ=3.000. Αυτή είναι η αλγεβρική µορφή της Κ.Π.∆. µιας οικονοµίας που παράγει τα αγαθά Χ και Υ, µε πλήρη απασχόληση των συντελεστών παραγωγής και µε δεδοµένη τεχνολογία. Να χαρακτηριστούν οι παρακάτω συνδυασµοί. α) Χ=500, Υ=300

β) Χ=200, Υ=400

γ) Χ=350, Υ=400

Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 13. Η αλγεβρική µορφή =6.000

Εξαιτίας

της Κ.Π.∆ µιας οικονοµίας δίνεται από την συνάρτηση

υποαπασχόλησης

των

παραγωγικών

συντελεστών

της

η

3Χ+5Υ

οικονοµία

παράγει στον συνδυασµό Κ(Χ=400, Υ=600). Να βρεθεί πόσες µονάδες χάνει από κάθε αγαθό εξαιτίας αυτού του γεγονότος. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

58

By educational private company

58


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

14. Να δείξετε ότι αν το κόστος ευκαιρίας δύο αγαθών παραµένει σταθερό σε όλο το µήκος της Κ.Π.∆ τότε αυτή είναι ευθεία γραµµή. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 15. Να δείξετε ότι αν απόλυτη

τιµή),

η

το κόστος ευκαιρίας είναι σταθερό και ίσο µε τη µονάδα (σε

Κ.Π.∆

είναι

ευθεία

που δηµιουργεί

µε

τους

άξονες

ορθογώνιο

ισοσκελές τρίγωνο. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

59

By educational private company

59


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

16. Ένας άριστος συνδυασµός µιας υποθετικής οικονοµίας που παράγει τα αγαθά Χ και Υ

είναι

Χ είναι

ο συνδυασµός Κ ( Χ=50 , Υ=150 ). Το κόστος ευκαιρίας του Υ σε όρους του σταθερό και ίσο µε 1/4. Να βρεθεί πόση πρέπει να είναι η ποσοστιαία µείωση

της ποσότητας του αγαθού Υ αν η ποσότητα του Χ αυξηθεί κατά 20%. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 17. Η

Κ.Π.∆. µιας οικονοµίας που παράγει τα αγαθά Χ και Υ

δίνεται από την εξίσωση

2Χ + 5Υ = 4000. Λόγω εισόδου οικονοµικών µεταναστών η εξίσωση τώρα γίνεται 3Χ + 6Υ = 6000. α) Να σχεδιαστούν οι δύο καµπύλες στο ίδιο διάγραµµα. β) Σε ποια από τις δύο καµπύλες ο συνδυασµός Χ =600 , Υ =600 είναι εφικτός; γ) Αν η παραγωγή του Χ είναι 500 µονάδες να βρεθεί η ποσοστιαία αύξηση της ποσότητας του Υ εξαιτίας της εισόδου των µεταναστών. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

60

By educational private company

60


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………….

18. Μια υποθετική οικονοµία παράγει τα αγαθά Χ και Υ χρησιµοποιώντας 100 εργάτες. Κάθε εργάτης µπορεί να παράγει ή 5 µονάδες από το Χ ή 15 από το Υ. α) Να

αποδείξετε

ότι ο

συνδυασµός

Μ ( Χ= 200 ,

Υ =600 )

είναι

εφικτός

αλλά

µη

επιθυµητός. β) Να βρεθεί η ποσοστιαία αύξηση της ποσότητας του Χ ώστε ο συνδυασµός Μ να γίνει άριστος , χωρίς να αυξηθεί η ποσότητα του Υ. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 19. Σε µια υποθετική οικονοµία που παράγει τα αγαθά Χ και Υ η Κ.Π.∆ δίνεται από την εξίσωση

Υ = -2Χ +100. Κάθε εργάτης από αυτούς που διαθέτει η οικονοµία αυτή

µπορεί να παράγει ή 2 µονάδες από το Χ.

Να προσδιορίσετε τη νέα εξίσωση της

Κ.Π.∆ αν ο αριθµός των εργατών διπλασιαστεί. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

61

By educational private company

61


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 20. Μια

οικονοµία

απασχολεί

πλήρως

και

αποδοτικά

όλους

τους

παραγωγικούς

συντελεστές που διαθέτει για την παραγωγή των αγαθών Χ και Υ. Η µέγιστη δυνατή ποσότητα που µέγιστη µονάδες.

µπορεί να

παραχθεί αποκλειστικά

δυνατή ποσότητα που Το

κόστος

µπορεί να

ευκαιρίας

του

Χ

από το

παραχθεί είναι

Χ είναι

αποκλειστικά

σταθερό

5 από

σε όλους

µονάδες , ενώ το τους

Υ

είναι

η 20

δυνατούς

συνδυασµούς. α) Να προσδιορίσετε την εξίσωση της Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής. β) Να εξεταστεί αν οι παρακάτω συνδυασµοί είναι εφικτοί: Κ( Χ= 4 ,Υ = 5) ,

Λ( Χ = 2 , Υ = 12)

Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 21. Μια οικονοµία απασχολεί 100 εργάτες. Καθένας µπορεί να παράγει είτε 30 κιλά από το Χ είτε 30 από το Υ. α) Να υπολογίσετε το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού σε όρους του άλλου και να σχολιάσετε το αποτέλεσµα. β) Να δείξετε γραφικά την Κ.Π.∆. της οικονοµίας αυτής. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

62

By educational private company

62


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ………………………………………

22. Η καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων µιας οικονοµίας δίνεται από τον τύπο Υ =100 -2Χ α) Να εξετάσετε αν ο συνδυασµός

Χ = 30 , Υ = 45 είναι εφικτός.

β) Πόσες µονάδες του αγαθού Υ πρέπει να θυσιαστούν

για να παραχθούν οι 20

πρώτες µονάδες του αγαθού Χ; γ)

Πόσες

µονάδες

του

αγαθού

Χ

πρέπει

να

θυσιαστούν

για

να

παραχθούν

οι

15

πρώτες µονάδες του αγαθού Υ; Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 23. Η Κ.Π.∆. µιας οικονοµίας δίνεται από τη συνάρτηση Υ = - 5Χ+100. Ο συνδυασµός Κ (Χ=10 , Υ=20 ) είναι ανέφικτος. Υποθέστε ότι η τεχνολογία βελτιώνεται µε αποτέλεσµα ο Κ να γίνει άριστος. Να προσδιορίσετε τις συναρτήσεις που θα προκύψουν αν :

63

By educational private company

63


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

α) Υπάρξει τεχνολογική εξέλιξη που αυξάνει εξίσου τις παραγόµενες ποσότητες και των δύο αγαθών. β) Υπάρξει τεχνολογική εξέλιξη που αυξάνει τις παραγόµενες ποσότητες µόνο του Χ. γ) Υπάρξει τεχνολογική εξέλιξη που αυξάνει τις παραγόµενες ποσότητες µόνο του Υ Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 24. Μια οικονοµία παράγει δύο αγαθά Χ και Ψ και απασχολεί όλους τους παραγωγικούς συντελεστές µε δεδοµένη τεχνολογία, όπως στον πίνακα: Συνδ.

Ποσότητα Χ

Ποσότητα Υ

Α

0

;

Β

10

Γ

α) Κάνοντας

κατάλληλους

0,5

2

0,25

;

;

;

50

30 τους

Κ.Ε.Χ

90

;

Κ.Ε.Υ

0 υπολογισµούς

να

συµπληρώστε

τα

πέντε

κενά

του

πίνακα όπου υπάρχουν ερωτηµατικά. β) Όταν αυξάνεται η παραγωγή του Υ το κόστος ευκαιρίας του Υ είναι αυξανόµενο ή φθίνον. Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας µε βάση τους παραγωγικούς συντελεστές της οικονοµίας. γ) Όταν παράγονται 74 µονάδες από το αγαθό Υ, ποια είναι η µέγιστη ποσότητα που µπορεί να παραχθεί από το αγαθό Χ;

64

By educational private company

64


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 25. Ένας άριστος συνδυασµός της Κ.Π.∆. µιας υποθετικής οικονοµίας είναι ο συνδυασµός Κ(Χ=100,Υ=50).

Το

κόστος

ευκαιρίας

του

αγαθού

Υ

σε

όρους

του

Χ

είναι

0,25 (

σταθερό). α) Αν η παραγωγή του Χ αυξηθεί 10% να υπολογίσετε την

ποσοστιαία µεταβολή του

αγαθού Υ. β) Αν η τεχνολογία παραγωγής και των δύο αγαθών µεταβληθεί ώστε να παράγονται τώρα διπλάσιες ποσότητες, να προσδιορίσετε την νέα Κ.Π.∆. Λύση ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

65

By educational private company

65


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

66

By educational private company

66


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Ασκήσεις 1.Έστω

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

Επανάληψης

ότι σε µια οικονοµία παράγονται µόνο δύο αγαθά. Οι παραγωγικές δυνατότητες της

οικονοµίας φαίνονται στον παρακάτω πίνακα. α) Να υπολογίσετε το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού σε όρους του άλλου αγαθού. β) Να κατασκευαστεί η ΚΠ∆. γ) Να χαρακτηριστεί ο συνδυασµός Κ(Χ= 25, Υ=21) αν είναι εφικτόςί ή ανέφικτος και να δειχτεί γραφικά. Συνδυασµοί

Αγαθό Χ

Αγαθό Ψ

Α

60

0

Β

40

18

Γ

20

28

0

35

παραγωγής

2.Έστω

ότι στα δεδοµένα της προηγούµενης άσκησης, βελτιώνεται η τεχνολογία µε τρόπο που

να αυξάνει η παραγωγή του αγαθού Χ κατά 20% και η παραγωγή του αγαθού Ψ κατά 50%. α) Να κατασκευαστεί η παλιά και η νέα ΚΠ∆ στο ίδιο διάγραµµα. β) Μεταβάλλεται η παραµένει σταθερό το κόστος ευκαιρίας και γιατί;

3.Να

σχεδιάσετε τρεις καµπύλες παραγωγικών δυνατοτήτων που να συνεπάγονται αντίστοιχα

αύξον, φθίνον και σταθερό κόστος ευκαιρίας και να εξηγήσετε µε σαφήνεια τη συµπεριφορά του κόστους ευκαιρίας και στις τρεις αυτές µορφές της καµπύλης των παραγωγικών δυνατοτήτων.

4.Ο

παρακάτω

πίνακας

περιγράφει

τους

µέγιστους

παραγωγικούς

συνδυασµούς

µιας

οικονοµίας: Συνδυασµός

Χ (Kg Σιτάρι)

Υ(Kg Λάδι)

Α

0

500

Β

100

300

Γ

200

150

300

50

Ε

400

0

παραγωγής

α. Πόσα kg λάδι θυσιάζονται για να παραχθούν τα πρώτα 50 kg σιτάρι;

67

By educational private company

67


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

β. Πόσα kg σιτάρι παράγονται όταν η οικονοµία παράγει 80 kg λάδι; γ. Πόσα

kg λάδι θυσιάζονται για να παραχθούν τα τελευταία 10 kg σιτάρι;

5.Σε µια υποθετική τον

παρακάτω

οικονοµία η ΚΠ∆ είναι ευθεία γραµµή. Με βάση αυτό να συµπληρώσετε

πίνακα

που

αναφέρετε

στις

παραγωγικές

της

δυνατότητες

και

να

υπολογίσετε το Κ.Ε. κάθε αγαθού σε όρους του άλλου αγαθού. Συνδυασµοί

Αγαθό Χ

Αγαθό Ψ

παραγωγής Α

0

Β

20

160

Γ

120

60

Ε

80

80

Ζ

6.Σε

0

µια οικονοµία υπάρχουν 10 εργάτες που παράγουν

τα

αγαθά Χ

και Υ. Η τεχνολογία

αυτής της οικονοµίας είναι δεδοµένη. Οι εργάτες έχουν την ίδια αποδοτικότητα µεταξύ τους. Οι

4 εργάτες µπορούν να παράγουν 48 µονάδες από το αγαθό Χ , ενώ οι

8 εργάτες

µπορούν να παράγουν 96 µονάδες από το αγαθό Υ. Ζητούνται: α) Να προσδιοριστεί

η

εξίσωση

της Κ.Π.∆. και να γίνει

η

γραφική

της

παράσταση. Τι

παρατηρείτε; β) Αν οι εργάτες γίνουν 12 , ποια είναι η νέα εξίσωση της συγκεκριµένης οικονοµίας; ( Οι 2 επιλέον εργάτες έχουν την ίδια αποδοτικότητα µε τους πρώτους 10 και η προσθήκη τους δεν επηρεάζει την αποδοτικότητα αυτών ). Να γίνει η γραφική της παράσταση στο ίδιο διάγραµµα.

7.Μια

οικονοµία απασχολεί 15 εργαζόµενους για να παράγει τα αγαθά Χ και Υ . Η εργασία

είναι ο µοναδικός µεταβλητός συντελεστής παραγωγής και η παραγωγή γίνεται σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης. Ο κάθε εργαζόµενος όταν απασχοληθεί στην παραγωγή του Χ παράγει 40 µονάδες από αυτό ενώ αν απασχοληθεί στην παραγωγή του αγαθού Υ

παράγει 50 µονάδες

από αυτό. α. Να βρεθεί η αλγεβρική µορφή και να κατασκευάσετε την καµπύλη

παραγωγικών

δυνατοτήτων της παραπάνω οικονοµίας. β. Να υπολογιστεί το εναλλακτικό κόστος του αγαθού Χ και το εναλλακτικό κόστος του αγαθού Υ. γ. Ποια είναι η µέγιστη ποσότητα που µπορεί να παραχθεί από το αγαθό Χ

και ποια είναι η

68

By educational private company

68


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

µέγιστη ποσότητα που µπορεί να παραχθεί από το αγαθό Υ.

8.Μια

οικονοµία παράγει 2 αγαθά Χ και Ψ. Η Κ.Π.∆. δίνεται από τη σχέση 4Χ+3Ψ=2400. Αν

τελικά η οικονοµία παράγει Χ=300 και Ψ=200, να βρεθεί πόσες µονάδες αγαθού Χ και πόσες µονάδες αγαθού Ψ «χάνει» από την υποαπασχόληση των παραγωγικών συντελεστών.

9.Μια

επιχείρηση παράγει δύο αγαθά Χ και Y σύµφωνα µε τις παρακάτω συναρτήσεις

παραγωγής: Qx=20Lx

και Qy=30Ly (LX και

α)Αν

εργατικό

το

δυναµικό

εξίσωση της Κ.Π.∆. και να

της

LY

ο

αριθµός

οικονοµίας

είναι

εργαζοµένων 40

σε

κάθε

αγαθό.)

άτοµα , να προσδιορίσετε

την

την σχεδιάσετε.

β)Ποιο είναι το κόστος ευκαιρίας του αγαθού Χ σε όρους του αγαθού Ψ;

10.Υποθέσαµε ότι µια οικονοµία παράγει δύο προϊόντα Q1 και Q2. Για την παραγωγή των Q1 και Q2 χρησιµοποιείται µόνο εργασία. Τα δύο προϊόντα παράγονται µε τον ίδιο τρόπο, έχουν δηλαδή την ίδια συνάρτηση παραγωγής: Q1 = 4Ε1 και Q2= 4Ε2, όπου Ε1 και Ε2 είναι ο εργαζοµένων

αριθµός

που απασχολούνται αντίστοιχα στην παραγωγή των Q1 και Q2. Ο συνολικός

αριθµός εργαζοµένων είναι Ε= Ε1 + Ε2 = 40. α. Να βρείτε την εξίσωση

της ΚΠ∆.

β. Να σχεδιάσετε την ΚΠ∆ και να υπολογίσετε το Κ.Ε. των 2 αγαθών. γ. Τι θα συµβεί στην ΚΠ∆, αν ο αριθµός εργαζοµένων αυξηθεί σε 60; δ. Έστω ότι η συνάρτηση παραγωγής του Q1 µεταβάλλεται και γίνεται Q1 = 5Ε1 ενώ του Q2 παραµένει σταθερή. Σε τι διαφέρει η νέα ΚΠ∆ και το νέο ΚΕ των Q1 και Q2 σε σχέση µε την περίπτωση β;

11.Ένα

από τους µέγιστους εφικτούς συνδυασµούς της οικονοµίας είναι η παραγωγή 880

µονάδων του Χ και 1740 µονάδων του Ψ. Αν για την παραγωγή 2 µονάδων Χ θυσιάζονται 18 µονάδες Ψ ζητείται: α. η συνάρτηση της ΚΠ∆ που είναι γραµµικής µορφής. β. κατά πόσο ο συνδυασµός των 900 µονάδων Χ και 2000 µονάδων Ψ είναι εφικτός, τόσο διαγραµµατικά όσο και υπολογιστικά.

12.∆ίνονται

οι συναρτήσεις παραγωγής Κ=5LΚ και Λ= 10LΛ δύο αγαθών Κ και Λ που

παράγονται από µια οικονοµία που χρησιµοποιεί µόνο τον παραγωγικό συντελεστή εργασία. Αν το σύνολο των εργατών που διαθέτει η οικονοµία είναι 10 και LΚ

,

LΛ είναι οι ποσότητες των

εργατών που απασχολούνται στην παραγωγή των αγαθών Κ και Λ αντίστοιχα.

69

By educational private company

69


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

α.Να βρεθεί η αλγεβρική µορφή της συνάρτησης της Κ.Π.∆. της οικονοµίας. β. Να υπολογίσετε το εναλλακτικό κόστος των αγαθών Κ και Λ. γ. Αν βελτιωθεί η τεχνολογία παραγωγής του αγαθού Λ αυξάνονται οι παραγωγικές δυνατότητες κατά 50%. Να βρεθεί η αλγεβρική µορφή της νέας συνάρτησης της Κ.Π.∆. της οικονοµίας. δ. Να κατασκευάσετε σε κοινό διάγραµµα τις δύο καµπύλες παραγωγικών δυνατοτήτων.

13.

Μια οικονοµία παράγει δύο αγαθά Χ και Ψ, χρησιµοποιώντας όλους τους παραγωγικούς

συντελεστές µε την υπάρχουσα τεχνολογία. ∆ύο από τους

µέγιστους συνδυασµούς πα-

ραγωγικών δυνατοτήτων δίνονται στο πίνακα. Γνωρίζοντας ότι το κόστος ευκαιρίας του αγαθού Ψ σε όρους του Χ είναι 2 , να υπολογιστούν: Συνδυασµοί παραγωγής

Αγαθό Χ

Α

30

Β

54

Αγαθό Ψ

14

α. Ο µέγιστος αριθµός µονάδας του αγαθού Ψ, όταν παράγονται 30 (τριάντα) µονάδες από το αγαθό Χ. β. Ο µέγιστος αριθµός µονάδων του αγαθού Ψ, όταν παράγονται 32 (τριάντα δύο) µονάδες από το αγαθό Χ.

14.Μια

εθνική οικονοµία παράγοντας στα όριά της, στο µεν συνδυασµό Γ έχει 50 Χ και 70 Ψ,

στο δε συνδυασµό Β έχει 30 µονάδες του αγαθού Χ και 90 µονάδες του αγαθού Ψ. α. αν η τιµή του Χ και Ψ είναι αντίστοιχα 400 και 800 χρηµατικές µονάδες, ποιο συνδυασµό εκ των δύο και για ποιο λόγο θα πρέπει να επιλέξει η εθνική οικονοµία; β. αν επιλέξει η εθνική οικονοµία να αυξήσει την παραγωγή του Χ στις 65 µονάδες και στη συνέχεια στις 70 µονάδες, παρατηρούµε ότι το ΚΕΧ διαµορφώνεται αντίστοιχα σε 2 και στη συνέχεια σε 4. Πόσες µονάδες του αγαθού θυσιάστηκαν για την πρώτη και τη δεύτερη επιλογή;

70

By educational private company

70


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 1Ο Κριτήριο Αξιολόγησης ΟΜΑ∆Α

Α

Στις παρακάτω προτάσεις από Α.1.1 µέχρι και Α.1.3 να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα του την ένδειξη σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή ή λάθος αν η πρόταση είναι λανθασµένη. Α.1.1 Το κτίριο µιας επιχείρησης είναι κεφαλαιουχικό αγαθό. Α.1.2 Αυξανόµενο

κόστος

ευκαιρίας

σηµαίνει

ότι

οι

παραγωγικοί

συντελεστές

είναι εξίσου κατάλληλοι για την παραγωγή των αγαθών. Α.1.3

Ο

καταµερισµός

των

έργων

οδηγεί

σε

εφευρέσεις

που

έχουν

σαν

αποτέλεσµα την αύξηση της παραγωγής. Στις προτάσεις

Α.2.1 και Α.2.2 να γράψετε τον αριθµό της πρότασης

και δίπλα

το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. Α.2.1 Οι συνδυασµοί που βρίσκονται πάνω στην Κ.Π.∆. ονοµάζονται: α) Επιθυµητοί αλλά µη εφικτοί β) Εφικτοί αλλά µη επιθυµητοί γ) Άριστοι δ) τίποτα από τα παραπάνω Α.2.2 Όταν το κόστος ευκαιρίας παραµένει σταθερό τότε η Κ.Π.∆: α)

στρέφει τα κοίλα προς την αρχή των αξόνων

β)

είναι ευθεία µε θετική κλίση

γ)

είναι ευθεία µε αρνητική κλίση

δ) είναι καµπύλη που στρέφει τα κοίλα προς τα πάνω ΟΜΑ∆Α Β Β.1 Τι

ονοµάζουµε παραγωγική

διαδικασία

και

ποιοι

είναι

οι

παραγωγικοί

συντελεστές; Β.2 Ποια είναι τα πλεονεκτήµατα του καταµερισµού των έργων; ΟΜΑ∆Α

Γ

Μια οικονοµία παράγει δύο αγαθά το Α και το Β σύµφωνα µε τον πίνακα

71

By educational private company

71


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

Συνδυασµοί

ΘΕΩΡΙΑΣ

Αγαθό Χ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

Αγαθό Υ

Α

0

200

Β

10

180

Γ

25

135

40

75

Ε

50

25

Ζ

52

10

Η

53

0

Ζητείται να βρεθεί: α) Το κόστος ευκαιρίας κάθε αγαθού σε όρους του άλλου αγαθού. β) Να χαρακτηριστούν οι συνδυασµοί Κ(Χ=45, Υ=68) και Λ(Χ=18, Υ=155) γ) Ποιες ποσότητες από το αγαθό Υ πρέπει να θυσιαστούν ώστε η παραγωγή του Χ να αυξηθεί από 35 σε 49 µονάδες; ΟΜΑ∆Α

Έστω µία οικονοµία παράγει τα αγαθά Χ και Ψ. το κόστος ευκαιρίας του Χ σε όρους του Ψ είναι σταθερό και ίσο µε 3. Ένας άριστος συνδυασµός είναι ο συνδυασµός

Β(Χ=20, Ψ=30).

α)Να βρεθεί η εξίσωση που δίνει την Καµπύλη Παραγωγικών ∆υνατοτήτων. β) Να γίνει η γραφική παράσταση της Κ.Π.∆. γ) Αν

η

οικονοµία

αυτή

απασχολεί

5

εργάτες,

να

υπολογίσετε

και

να

αιτιολογήσετε την ποσότητα που παράγει ο κάθε εργάτης.

72

By educational private company

72


ΑΡΧΕΣ

2o

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

Κριτήριο Αξιολόγησης

ΟΜΑ∆Α Α Α) Σε καθεµία από τις παρακάτω ερωτήσεις να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. α) Όταν ένα σηµείο βρίσκεται κάτω από την καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων: i.

Η παραγωγή ελαχιστοποιείται.

ii.

Το κόστος ευκαιρίας είναι θετικό.

iii.

Η παραγωγή µεγιστοποιείται.

iv.

Οι συντελεστές παραγωγής χρησιµοποιούνται στην ιδανική αναλογία τους.

v.

Η παραγωγή µπορεί να αυξηθεί µε τους υπάρχοντες οικονοµικούς πόρους

β) Όταν λέµε ότι το κόστος ευκαιρίας είναι συνήθως αυξανόµενο εννοούµε ότι: i.

Για να παραχθούν ίσες πρόσθετες ποσότητες ενός αγαθού, θα πρέπει να θυσιαστούν αυξανόµενες ποσότητες κάποιου άλλου αγαθού.

ii.

Το εναλλακτικό κόστος ενός προϊόντος αυξάνεται όταν µία επιχείρηση µειώνει την ποσότητα παραγωγής του αγαθού αυτού.

iii.

Οι

συντελεστές

παραγωγής

πρέπει

να

χρησιµοποιούνται

σε

κάποιες

συγκεκριµένες αναλογίες για την παραγωγή των διάφορων αγαθών. iv.

Η παραγωγικότητά των συντελεστών παραγωγής µειώνεται, καθώς αυξάνεται η ποσότητα ενός από τα παραγόµενα αγαθά.

v.

Η οικονοµία δε βρίσκεται πάνω στην καµπύλη των παραγωγικών δυνατοτήτων.

γ) Ποιο από τα παρακάτω δεν οδηγεί σε µετατόπιση της καµπύλης παραγωγικών δυνατοτήτων προς τα αριστερά; i.

Η οπισθοδρόµηση της τεχνολογίας.

ii.

Η µείωση της συνολικής ζήτησης προϊόντων

iii.

Η µείωση του εργατικού δυναµικού.

iv.

Η καταστροφή κτιρίων, γεφυρών και άλλων εγκαταστάσεων λόγω ισχυρών σεισµών.

δ) Τα στοιχεία του ακόλουθου πίνακα αναφέρονται σε µια υποθετική οικονοµία που παράγει µόνο δυο αγαθά X και Ψ.

73

By educational private company

73


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Συνδυασµοί

Α

Β

Γ

Αγαθό Χ

60

40

20

0

Αγαθό Ψ

0

20

50

100

Σ.

Μεταξάς

Οι µονάδες του αγαθού Χ που πρέπει να θυσιαστούν για να αυξηθεί η παραγωγή του Ψ από 0 σε 90 µονάδες είναι: i.

45 µονάδες.

ii.

42 µονάδες.

iii.

44 µονάδες.

iv.

56 µονάδες.

ε) Ποιο από τα παρακάτω δεν µπορεί να ισχύει σχετικά µε τη διαδικασία παραγωγής ενός προϊόντος: i.

Η Οικονοµική Επιστήµη εξετάζει το ποια τεχνολογία θα επιλεγεί στη διαδικασία παραγωγής του προϊόντος.

ii.

Μπορεί να παραχθεί µε βάση κυρίως την ανθρώπινη εργασία και δευτερευόντως τη χρησιµοποίηση µηχανηµάτων.

iii.

Είναι δυνατό να παράγεται, µε δύο διαφορετικές µεθόδους παραγωγής.

iv.

Μπορεί να παραχθεί µε βάση κυρίως τη χρησιµοποίηση µηχανηµάτων και δευτερευόντως την ανθρώπινη εργασία.

v.

∆εν είναι δυνατό να παράγεται µε περισσότερες από µία µεθόδους παραγωγής.

Β) Να χαρακτηρίσετε καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις ως Σωστή (Σ) ή Λανθασµένη (Λ). i.

Το σηµαντικότερο ίσως πρόβληµα που απασχολεί κάθε κοινωνία είναι το πρόβληµα της αύξησης της διανοµής των αγαθών.

ii.Ο πλούτος των σύγχρονων κοινωνιών

οφείλεται κυρίως στον καταµερισµό των

έργων. iii.Με τη χρησιµοποίηση του χρήµατος η ανταλλαγή χωρίζεται σε δύο πράξεις της αγοράς και της πώλησης.

74

By educational private company

74


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

iv.Το κύριο χαρακτηριστικό των οικονοµικών αγαθών είναι ότι βρίσκονται σε απεριόριστες ποσότητες. v.Η

οικονοµική

ζωή

των

ανθρώπων

παρουσιάζει

συστηµατικότητα

και

είναι

οργανωµένη µε αρκετά περίπλοκο τρόπο. ΟΜΑ∆Α Β α) Να αναλύσετε το οικονοµικό κύκλωµα. Απαιτείται το σχετικό διάγραµµα. β)

Να

αναπτύξετε

τους

λόγους

που

συντελούν

στην

εξέλιξη

και

τον

πολλαπλασιασµό των οικονοµικών αναγκών. ΟΜΑ∆Α Γ ∆ίνεται ο πίνακας για µια υποθετική οικονοµία που παράγει δύο αγαθά Χ και Υ µε δεδοµένη τεχνολογία και πλήρη απασχόληση των παραγωγικών συντελεστών. Συνδυασµοί

Χ

Υ

Α

0

2.000

Β

400

1.500

Γ

600

500

700

0

Ζητείται: α) Να προσδιορίσετε τη µορφή της Κ.Π.∆. χωρίς να τη

σχεδιάσετε.

β) Να εξετάσετε αν οι συνδυασµοί ( Ψ=100 και Χ=680) και ( Ψ=1.000 και Χ=520) είναι εφικτοί.

γ) Ποια είναι η µέγιστη ποσότητα του αγαθού Χ όταν παράγονται 1.800 µονάδες από το αγαθό Ψ.

75

By educational private company

75


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

ΟΜΑ∆Α ∆ α) Μια οικονοµία παράγει δύο αγαθά Χ και Ψ, µε δεδοµένη τεχνολογία και απασχολεί 6 εργαζόµενους που απασχολούνται πλήρως και αποδοτικά στην παραγωγή και των δύο αγαθών και έχουν την ίδια εξειδίκευση. Η σχέση που συνδέει την παραγωγή των δύο αγαθών είναι 5Ψ+10Χ = 1.200. Ζητείται : α) Να φέρετε την Κ.Π.∆. β) Να χαρακτηρίσετε το συνδυασµό Μ (Χ=25 και Ψ=195). γ) Πόσες µονάδες του αγαθού Ψ πρέπει να θυσιαστούν για να παραχθούν οι πρώτες 25 µονάδες από το αγαθό Χ. δ) Αν οι εργαζόµενοι αυξηθούν κατά 2 οι οποίοι έχουν την ίδια εξειδίκευση µε τους προηγούµενους (µε σταθερή την τεχνολογία παραγωγής) να προσδιορίσετε τη νέα εξίσωση της Κ.Π.∆. της οικονοµίας και να τη σχεδιάσετε στο ίδιο διάγραµµα. Τι παρατηρείτε για την κλίση της;

76

By educational private company

76


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

77

By educational private company

77


ΑΡΧΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΘΕΩΡΙΑΣ

Γ Λυκείου

Σταύρος

Σ.

Μεταξάς

78

By educational private company

78

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ  

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΩΝ 1