Issuu on Google+

Ausgabe 13 Juni - September 2012

www.drachme.com

Δραχμή Περιοδικό για Έλληνες & Φιλέλληνες

Drachme Magazin für Griechen & Griechenlandliebende

Zum symbolischen Preis von 2€ (optional) - Συμβολική τιμή τεύχους: 2€ (προαιρετικά)

Θα τα καταφέρουμε! Wir schaffen es!

ΑΝ Ε Ρ Ω ιΔ os α τ l ίθ ε en ie τ t α s rS Δι o K fü


Αγαπημένες μου αναγνώστριες, αγαπημένοι μου αναγνώστες!

Μ

έσα στη γενικότερη βοή της παραπληροφόρησης, της χειραγώγησης, της ηττοπάθειας, ακούγονται δειλά κάποιες φωνές αφύπνισης και πρόσκλησης σε αγώνα. Έναν αγώνα δίκαιο, ένα σύγχρονο «πόλεμο» χωρίς όπλα, με στόχο την επανάκτηση της ζωής που μας ανήκει. Άλλωστε, στις δύσκολες στιγμές ανέκαθεν η Ελλάδα με έναν μαγικό τρόπο ένωνε τα παιδιά της, όπου κι αν βρίσκονταν, και με συγκίνηση έβλεπε πλάι στα «λαβωμένα» ελληνόπουλα να συστρατεύονται όλοι όσοι γνώριζαν το μεγαλείο του πολιτισμού της και υποκλίνονταν στο ένδοξο παρελθόν της.

Σ

την περίοδο που διανύουμε είναι επιτακτική όσο ποτέ η ανάγκη να δυναμώσουμε την ένταση αυτών των φωνών που βγάζουν κάποιες ευαίσθητες ψυχές του καλλιτεχνικού, του λογοτεχνικού, του ακαδημαϊκού αλλά και του πολιτικού χώρου καλώντας μας σε μια πνευματική επανάσταση, που δεν μπορεί να πάρει παράταση. Χρειάζεται άξιους μπροστάρηδες αυτή η επανάσταση, απτόητους, γιατί οι μάχες θα είναι δύσκολες και θα διαρκέσουν πολύ. Ας ξεκινήσουμε την αναζήτησή τους από το μικροχώρο μας και θα τους βρούμε. Εμείς ψάξαμε, βρήκαμε και σας παρουσιάζουμε κάποιους από αυτούς στο παρόν τεύχος. Αξίζει να διαβάσει κανείς τα αισιόδοξα μηνύματά τους.

Σ

ε διάφορα μέρη της γης, όπου χτυπά μια ελληνική καρδιά, έχει ανάψει από τότε που άρχισε η αντίστροφη μέτρηση, μια μικρή εστία. Μένει να βρεθεί ο τρόπος που ο κάθε μικρός αυτός πυρήνας θα οργανωθεί συστηματικά και εντατικά, ώστε να ανάψει η φωτιά της κινητοποίησης. Η ιστορία δε μας διδάσκει την παραίτηση και την οκνηρία. Ακόμα και όταν η λογική συνιστούσε υποχώρηση, το συναίσθημα έσπρωξε κάποιους πεισματάρηδες σε μάχες, που τελικά κερδήθηκαν.

«Μ

έσα στη θλίψη της απέραντης μετριότητας, που μας πνίγει από παντού, παρηγοριέμαι ότι κάπου, σε κάποιο καμαράκι, κάποιοι πεισματάρηδες αγωνίζονται να εξουδετερώσουν τη φθορά» έγραψε ο Ελύτης. Να είναι λίγοι αυτοί οι πεισματάρηδες ή πολλοί; Χωράνε σε δωμάτιο ή γήπεδο; Θα ακουστούν όλες οι κραυγές αγωνίας; Απλώνουμε τα χέρια μας και περιμένουμε να ενωθούν με τα δικά σας στον πιο κρίσιμο αγώνα που δε θέλουμε και δεν πρέπει να αφήσουμε να χαθεί... Μπορούμε! Καλή ανάγνωση, καλό καλοκαίρι και καλή αντάμωση τον Οκτώβριο!

Μάρα Χαρμαντά Ανταποκρίτρια της Δραχμής στην Αθήνα

Titelbild: "We Can Do It! is an American wartime propaganda poster produced by J. Howard Miller in 1943 for Westinghouse Electric as an inspirational image to boost worker morale." Quelle: Wikipedia.


Editorial Liebe Griechenlandfreunde!

I

nmitten dieser Kakophonie aus Fehlinformation, Vormundschaft und Defätismus erheben sich leise und vorsichtig einige Stimmen, die zum Aufwachen und zum Kampf aufrufen. Zu einem gerechten Kampf, einem „modernen“ waffenlosen Krieg, an dessen Ende die Rückeroberung unseres eigenen Lebens steht. Hellas hat in harten Zeiten schon seit jeher seine Kinder immer auf magische Weise geeint, ganz gleich wo sich befinden mögen, und beobachtete in tiefster Rührung den Schulterschluss seiner „verwundeten“ Kinder mit den Kennern der Größe seiner Kultur und seiner glorreichen Vergangenheit.

I

n diesen Zeiten ist es mehr denn je erforderlich, die Lautstärke dieser Stimmen aus Kunst-, Kultur-, Politik- und Akademikerkreisen zu betonen; diese empfindlichen Seelen fordern uns zu einer geistigen Revolution auf, die sich keinen Aufschub mehr vermag. Diese Revolution benötigt furchtlose Frontfrauen und –männer, denn die Kämpfe werden schwierig und von langer Dauer. Wenn wir uns auf die Suche nach ihnen in unserem Mikrokosmos machen, werden wir schnell fündig. Wir haben gesucht, gefunden, und stellen einige von ihnen in dieser Ausgabe vor. Es lohnt sich, ihre optimistischen Ansichten zu lesen.

W

o immer auf der Erde ein griechisches Herz schlägt, ist seit dem Einläuten des Countdowns ein kleines Feuer entfacht. Es bedarf nur einer Möglichkeit, jeden einzelnen dieser Funken systematisch und intensiv zu bündeln, damit das Feuer zu lodern beginnt. Die Geschichte lehrt nicht Resignation und Faulheit. Auch wenn die Vernunft zum Rückzug ermahnte, hat das Gefühl einige Unbeugsamen zu Kämpfen bewogen, die schlussendlich gewonnen wurden.

«I

n der Trostlosigkeit der Mittelmäßigkeit rings herum, die uns zu erdrücken droht, einziger Trost für mich sind irgendwelche Unbeugsamen, die in einem stillen Kämmerlein versuchen, dem Untergang Einhalt zu gebieten" schrieb Elytis. Wie viele dieser Unbeugsamen gibt es denn? Kann man sie an den Fingern der einen Hand zählen oder würden sie ein Fußballstadion füllen? Werden alle in Agonie ausgestoßenen Schreie Gehör finden? Wir strecken unsere Arme aus und warten, dass sie sich in einem der kritischsten Kämpfe mit euren verbünden werden. Diesen Kampf wollen und dürfen wir nicht verlieren... Wir schaffen es! Wir wünschen viel Spaß bei der Lektüre, einen erholsamen Sommer und auf Wiedersehen im Oktober! Ihre Johanna Panagiotou, geb. Mamali Herausgeberin & Chefredakteurin

IMPRESSUM

Drachme ist ein unabhängiges Magazin, das im Mai 2010 gegründet wurde. Es erscheint alle zwei Monate in einer Auflage von 3.000 Exemplaren. Die digitale Version (erhältlich in: www.drachme.com) wird von 10.000 Besuchern gelesen.Der Name des Magazins bezieht sich auf die langjährige Verbindung zwischen unserem Sitz Bayern und unserer Heimat Griechenland. Kurzer Hinweis: Die Drachme wurde als Nationalwährung im Jahr 1832 auf Initiative von König Otto in München geprägt. Η Δραχμή είναι ένα ανεξάρτητο περιοδικό που ιδρύθηκε το Μάη του 2010. Κυκλοφορεί κάθε δύο μήνες σε 3.000 αντίτυπα. Η ψηφιακή έκδοση διατίθεται στο www.drachme.com και διαβάζεται από 10.000 επισκέπτες. Το όνομα του περιοδικού αναφέρεται στον πολυετή δεσμό ανάμεσα στη Βαυαρία που είναι η έδρα μας και την πατρίδα μας την Ελλάδα. Υπενθυμίζουμε ότι η δραχμή ως εθνικό νόμισμα ανατυπώθηκε το 1832 με πρωτοβουλία του βασιλιά Όθωνα στο Μόναχο. Herausgegeben von JOPA Communications agency Johanna Panagiotou, geb. Mamali: Chefredakteurin & Marketing-Managerin Georgios Adamos: Stv. Chefredakteur Prof. Dr. Konstantinos Panagiotou: Publizistischer Berater Vassilios Mamalis: Technischer Berater Mara Harmanta: Drachme-Korrespondentin in Athen. E-Mail: maracharmanta@gmail.com Helena Wulgari-Popp: Übersetzerin. E-Mail: helena.w-popp@t-online.de JOPA Communications agency: Layout/ Anzeigengestaltung/ Illustration Mitwirkende dieser Ausgabe: Liz Meisenzahl & Theo Scherling (Griechisch für Anfänger), Vouli Zogou (Gedicht), Georgios Lekakis (Reise), Piter Varelas (Horoskop), Elena Aetopoulou, Marina Kommer (Lektorat deutsch), Glykeria Adamou, Georgios B. Michail (Lektorat griechisch)

j PA

communications agency

MAGAZIN DRACHME Bodenseestr. 218a 81243 München Tel: (089) 54 78 79 62 Mobil: 0163 795 24 19 Fax: (089) 54 78 79 69 Web: www.drachme.com Email: info@drachme.com ISSN: 2190-4383


Inhalt

5

6

9 10

12 14 15 18 23

Titelthema Χρήστος Γιανναράς «Δεν ανήκουμε στη Δύση» Panagiotis Kouroumplis Ein blinder Abgeordneter führt uns zur Wahrheit! Ένας ποιητής πηγαίνει κόντρα στο ρεύμα Πόντιοι και Κρητικοί Μονάχου χάρισαν απλόχερα 4.600 χαμόγελα Για την Ελλάδα της νίκης! Ο Αριστοφάνης γράφει τη δική του ιστορία Θανάσης Πολυκανδριώτης «Παθιασμένος για τα επόμενα και προβληματισμένος για τα τεκταινόμενα» Σοφία Γραμματά «Εμείς, εμείς είμαστε η ελπίδα της χώρας μας!» Aris Aristofanous Ein unvergesslicher Musikabend

24 Deutschland, Deine Griechen!

Spyros Marinos - „Griechenland braucht eine Verschnaufpause“

27 Griechenlandliebende

Heidi Jovanovic - „Wenn ich nicht in Griechenland bin ... “

30 Bildung

Μπήκε οριστικά η ταφόπλακα στα αμιγώς ελληνικά λύκεια Pixida: Qualifizierung pur

32 Griechisch Für Anfänger

Η Βαρβάρα κάνει διακοπές στην Ελλάδα Καλοκαιρινά μαργαριτάρια

34 Feuilleton

DRACHME empfiehlt... Griechenland – Blaue Wunder im Land der Götter und FRAUEN

36 Reise

38 Sport

ΠΑΞΟΙ - Τα νησιά του πάθους AEG Dachau: 1967-2012, 45 χρόνια κυματίζει η γαλανόλευκη

40 Horoskop

Καλοκαιρινές προβλέψεις

42-52

Διαφημίσεις Anzeigen


Titelthema

«Δεν ανήκουμε στη Δύση. Αυτό δε σημαίνει αντιπαλότητα. Σημαίνει διαφορά. Και η διαφορά είναι γονιμότητα». Χρήστος Γιανναράς Ομότιμος Καθηγητής Φιλοσοφίας του Παντείου Πανεπιστημίου

Στα πλαίσια της 8ης ελληνοβαυαρικής πολιτιστικής ημέρας βρέθηκε στην πόλη μας ο καθηγητής Χρήστος Γιανναράς δίνοντας μια σειρά από άκρως ενδιαφέρουσες διαλέξεις. Οργανωτικό ρόλο είχε η Ορθόδοξη Θεολογία του Μονάχου. Σημειωτέον: Πρόκειται για τη μοναδική Σχολή Θεολογίας που λειτουργεί σε κρατικό Πανεπιστήμιο στη Γερμανία και γενικότερα στη δυτική Ευρώπη! Ευχαριστώ από καρδιάς (μεταξύ άλλων) τους καθηγητές Δρ. Κωνσταντίνο Νικολακόπουλο και Δρ. Αθανάσιο Βλέτση που έδωσαν τη δυνατότητα στη συντακτική ομάδα του περιοδικού ΔΡΑΧΜΗ να ζητήσει τα φώτα του. Αξιότιμε κύριε καθηγητά, πώς θα επιτύχουμε τη συστηματική οργάνωση των μικρών και διασκορπισμένων πυρήνων που υπάρχουν, όπου είναι ζωντανό το ελληνικό στοιχείο, ώστε να ανάψει η φωτιά της κινητοποίησης και να κηρυχτεί μια πνευματική επανάσταση που θα αφυπνίσει συνειδήσεις και θα μας βοηθήσει να επιστρέψουμε στις ρίζες μας; Θέτετε ένα πάρα πολύ ωραίο θέμα. Όταν το ζητούμενο είναι να αφυπνιστούν συνειδήσεις προκειμένου να επιστρέψουμε στις ρίζες μας, τότε δεν μπορούμε να μιλάμε για επανάσταση, με την έννοια της δημιουργίας εντυπώσεων ή της επιβολής απόψεων και ιδεών. Εδώ απαιτούνται μέτρα ωριμότητας – ωρίμανσης. τι θα πει ωρίμανση; Να είναι για τον καθένας μας η ελληνικότητά μας, χαρά ζωής. Να είναι περιεχόμενο ζωής!

Πρέπει να έχουμε την υπομονή να δουλέψουμε όπως δουλεύει η γη, όταν πετάς το σπόρο μέσα και περιμένεις. Και αυτό θα γίνει μόνο αν κάποιοι άνθρωποι – εδώ ο ρόλος της μαγιάς είναι πάρα πολύ δυναμικός – πείσουν τους γύρω τους, χωρίς κανένα επιχείρημα, μόνο με την παρουσία τους, ότι στο να είναι Έλληνες βρίσκουν μια χαρά ζωής, που δε θα μπορούσαν να το βρουν ποτέ μέσα στις τελειότερες ανέσεις ή στα μεγαλύτερα κατορθώματα της επιστημονικής σκέψης του δυτικού μοντέλου.

Δηλαδή, εσείς δεν αποδέχεστε την αναγκαιότητα ύπαρξης ενός ηγέτη; Επ’ ουδενί λόγο. Οι ηγέτες μας σε αυτήν την αναζήτηση είναι ο Σεφέρης ο Ελύτης, ο Παπαλουκάς, ο Πικιώτης, ο Χατζιδάκις. Είναι, υπάρχουν αυτοί οι ηγέτες, αλλά είναι ηγέτες σε άλλο επίπεδο, όχι στο επίπεδο της δημιουργίας οργανωΝα νιώθεις πραγματική χαρά, καθώς ανακαλύπτεις στη λα- τικού σχήματος. ϊκή μας παράδοση το κάλος, την ομορφιά και τη σοφία που ενσαρκώνει στη διαδοχή των αιώνων. Και όταν λέω λαϊκή Αν προσέξατε, η λέξη που χρησιμοποιώ είναι χαρά. Αυτό παράδοση, εννοώ το γλυκό νεράντζι, τη νησιώτικη αρχι- χρειαζόμαστε! Ξέρετε, η αλήθεια μπορεί να είναι και ψευτεκτονική, τη λαϊκή μουσική. Αυτά ή τα ανακαλύπτεις σαν δαίσθηση πεποιθήσεων, ενώ η χαρά δεν είναι ποτέ ψευδαίπροσωπικά ευρήματα που σου δίνουν χαρά ζωής ή αλλιώς σθηση. Ένας άνθρωπος που χαίρεται τη ζωή του φαίνεται, δεν μπορείς να τα κάνεις σύνθημα. Οτιδήποτε άλλο, έξω δεν κρύβεται. όπως ένα παιδάκι, ένας ερωτευμένος... από αυτό, είναι ψεύτικο. Πώς μπορεί να νιώσει κανείς χαρά, διαβάζοντας στη Άρα, αν θα μπορούσαμε να περιμένουμε κάτι, θα ήταν σί- Financial Times Γερμανίας κατεύθυνση για το τι θα πρέπει γουρα μια διεύρυνση αυτής της ωρίμανσης, κάτι που έγινε να ψηφίσουμε ως Έλληνες; με τη λεγόμενη γενιά του ΄30. Τότε άρχισαν να ανακαλύ- Εάν αντιμετωπίσεις το δημοσίευμα με οργή ή με αντιπαλόπτουν κάποιοι διανοούμενοι, κάποιοι καλλιτέχνες, κάποιοι τητα, παίζεις στο γήπεδό τους. Εάν από το άρθρο αυτό, συευαίσθητοι άνθρωποι, πολύτιμα στοιχεία που κρύβει η νειδητοποιήσεις την αυτοκριτική που πρέπει να κάνουμε και γλώσσα, το λαϊκό ήθος, η ελληνικότητα στην τέχνη, όχι η το μέγεθος της αρχοντιάς που μπορούμε ακόμα να σώσουμε, απομίμηση της ελληνικότητας. Στο επίκεντρο τέθηκε η στά- παρόλη την παρακμή, τότε είσαι στο σωστό δρόμο. ση του καλλιτέχνη που παρήγαγε κάποτε το άγαλμα, την εικόνα ή το μακεδονίτικο σπίτι. Και αυτό είναι εν τέλει που Ανήκομεν εις την Δύσην; μετράει. Αντίθετα, αν επιχειρήσουμε να έχουμε έναν συντο- Σε καμία περίπτωση. Αυτό δε σημαίνει αντιπαλότητα. Σηνισμό οργανωτικό κάποιας ποιότητας, κάποιας μαγιάς που μαίνει διαφορά. Και η διαφορά είναι γονιμότητα. ακόμα υπάρχει στην ελληνική κοινωνία, αν επιχειρήσουμε να βρούμε άξονα οργανωτικό, το καταστρέφουμε.

5


Panagiotis Kouroumplis

Ein blinder Abgeordneter führt uns zur Wahrheit!

matdorfes Matsouki, die für die Gegend ein wichtiger Verkehrsknoten war. Matsouki ist einer der unzähligen Orte, die das deutsche Militär im Rahmen von Vergeltungsmaßnahmen niederbrannte und vollständig zerstörte. Als ich mich im Alter von zwölf Jahren auf einer Blindenschule wiederfand, realisierte ich, dass 90% der Schüler durch ähnliche Explosionen zurückgelassenen Kriegsmaterials, ihr Augenlicht verloren hatten oder verstümmelt worden waren. Es handelte sich um “Geschenke”, die uns die Besatzungsmächte bei Ihrem Rückzug zurückließen, damit die Erinnerung an Sie nicht verloren geht. In ganz Griechenland kamen damals (50iger und 60iger Jahre) Explosionen von zurückgelassenem explosivem Kriegsmaterial leider sehr häufig vor.

Sehr geehrte Kolleginnen und Kollegen! Ich wende mich an jeden einzelnen von Ihnen persönlich als Grieche und als europäischer Bürger, der an die Vision eines Europa der Völker und der sozialen Gerechtigkeit glaubt. Am eigenen Leibe habe ich erfahren, wohin Hass und Krieg zwischen den Völkern Europas führt. Im Alter von zehn Jahren habe ich im Jahre 1961 mein Augenlicht verloren, als in der Nähe meines Elternhauses zurückgelassenes Kriegsmaterial (eine deutsche Handgranate) explodierte. Die Explosion hatte verheerende Folgen. Einer meiner Freunde verlor sein Leben, weitere fünf Kinder erlitten schwere Körperverletzungen und ich erblindete völlig.

Von deutscher Seite wurde niemals die Finanzierung einer Maßnahme zur Räumung und Entsorgung dieser in Griechenland verstreuten Kriegsmaterialien in Betracht gezogen, sodass über Jahrzehnte weiterhin der Tod gesät wurde. Mein Land war dazu nicht in der Lage. Ich möchte klarstellen, dass ich wegen meines persönlichen Leids keine negativen Gefühle gegenüber dem deutschen Volk hege, dessen Beharrlichkeit mich berührt, da ich ähnliche Elemente und Merkmale auch in meinem eigenen Lebenswillen erkenne. Liebe Freundinnen und Freunde, mein Land, obwohl durch das Leid der Besatzung zerstört, forderte 1953 nicht die umgehende Entschädigung für menschliche Verluste und für die Wiederherstellung der zerstörten Infrastruktur; auch nicht für die sofortige Rückgabe der gestohlenen und immer noch nicht zurückgegebenen Schätze und die Rückzahlung des Besatzungskredits, den das Dritte Reich von Griechenland erzwang, um seine Besatzungstruppen in Griechenland zu unterhalten und seine Operationen in Afrika zu finanzieren.

Griechenland stimmte zusammen mit weiteren 23 Ländern der Aussetzung dieser Forderungen zu, um dem deutschen Bei seinem Rückzug sprengte das deutsche Militär die Brü- Volk die Möglichkeit zur Heilung seiner Wunden zu geben. cke über dem Fluss Acheloos, ganz in der Nähe meines Hei- Griechenland hat jedoch nie auf seine Rechte verzichtet.

6


Titelthema

Der heutige Zorn des griechischen Volkes richtet sich nicht gegen das deutsche Volk und stellt auch kein speziell griechisches Problem dar. Panagiotis Kouroumplis

Folglich gibt es zwischen den beiden Ländern bis heute kei- Müssten unter Berücksichtigung dieser Tatsachen, aber nen Friedensvertrag, sondern lediglich einen Nicht-Kriegs- auch um einer kohärenten Entwicklung um Europas willen Zustand. nicht Deutschlands Überschüsse in den südlichen Ländern investiert werden? Könnten nicht Ausgleichsmaßnahmen Mit jenem Vertrag von 1953 erfolgte die größte Entschul- zur Unterstützung des wirtschaftlichen Aufschwungs z.B. in dung in der jüngsten Geschichte Ihres Landes, während der Griechenland ergriffen werden? Zahlungsaufschub, den das Londoner Schuldenabkommen Ihrem Land gewährte, entscheidend zur Konsolidierung von Liebe Freundinnen und Freunden, die europäische Vision Gesellschaft und Wirtschaft des befreiten Deutschland bei- baut auf ein partnerschaftliches Verhältnis unter den Mittrug. gliedsstaaten, auf dem Respekt von Werten wie Solidarität und Menschenwürde. Glauben Sie, dass es heute möglich Wenn Deutschland seine auf der Basis des internationalen ist, dass ein Grieche oder ein Bürger der südeuropäischen Rechts bestehenden Verpflichtungen gegenüber Griechen- Länder davon überzeugt ist, dass diese Prinzipien in Euland erfüllt hätte - und sei es nach der deutschen Wieder- ropa vorherrschen? Oder hätte ein Bürger der Weimarer vereinigung, nachdem doch dem 4+2-Vertrag der Stellen- Republik vom Vorherrschen solcher Prinzipien nach dem wert eines Friedensvertrages zugemessen wird -, hätte dies Vertrag von Versailles überzeugt sein können? dazu beigetragen, dass die wirtschaftliche Lage Griechenlands heute besser aussehen würde. Mein Land würde sich Sehr geehrte Kolleginnen und Kollegen, Sie müssen wissen, heute nicht in dieser fürchterlichen Krise befinden, die die dass mein Land nicht zufällig in diese Krise geraten ist. Ich Menschen umbringt, die Träume der jungen Menschen zer- führe einige Faktoren auf, die beispielhaft zu dieser folgenstört, den Euro-Skeptizismus erstarken und nationalistische reichen Entwicklung beigetragen haben. In meinem Haus Gespenster wiederaufleben lässt. wimmelt es - wie auch in Millionen anderer griechischer Haushalte - von deutschen Geräten. In den 80er Jahren Sehr geehrte Kolleginnen und Kollegen, der große Goethe gab es in Griechenland acht Industriebetriebe, die Elektrohatte einst gesagt, dass Griechenland für die Menschheit artikel exportierten. Heute existiert kein einziger mehr. Die das ist, was Herz und Verstand für den menschlichen Kör- griechische Pharma-Industrie deckte 80% des Griechischen per sind. Ich bin mir sicher, dass ihm - wenn er uns heute Pharma-Bedarfs ab. Heute deckt sie gerade einmal 15% ab, von oben beobachten könnte - die Worte und das Verhal- bei entsprechendem Abbau von Arbeitsplätzen. ten gewisser Repräsentanten des heutigen Deutschland sehr missfallen würden. Speziell dem deutschen Volk ist der Im Rahmen der viel gepriesenen “Europäischen Solidarität“ Fleiß der Griechen bekannt, da eine hohe Anzahl von Emi- und der “kohärenten Entwicklung“ in Europa, aber auch granten aus unserem Land in Deutschland seit Jahren hart als Folge des harten Euro, wurde die griechische Industarbeitet. rieproduktion durch die Industrien der mächtigen Länder Europas nicht etwa gefördert, sondern zu deren Vorteil abEs muss allgemein vergegenwärtigt werden, dass das Wei- sorbiert und eliminiert. tergeben von Krediten an die Länder Südeuropas zu einem Zinssatz von 5,5%, die Deutsche Banken zuvor bei der Euro- Gleichzeitig sind in den letzten Jahrzehnten keine nennenspäischen Zentralbank zu einem Zinssatz von 1% aufgenom- werten deutschen Investitionen in Griechenland getätigt menen haben, dazu geführt hat, dass die deutschen Banken worden. Wir stellen nicht in Frage, dass es einen großen sogar aus der derzeitigen Krise der südeuropäischen Länder Zufluss von Geldern in Form von Subventionen - speziell bis heute einen (milliardenschweren) Nutzen ziehen. für den landwirtschaftlichen Sektor - gab. Das Modell der

7


gemeinsamen Agrarpolitik führte jedoch schließlich die inländische Produktion in den Ruin. Als Beispiel führe ich den Fall der Tabakproduktion an, die - obwohl sie dieselben negativen Auswirkungen auf die Gesundheit hat - nicht dieselbe Behandlung erfuhr wie die Fette, die in Nordeuropa produziert und in Lebensmitteln verwendet werden.

päischen Ländern hervorrufen werden. Vielmehr richtet er sich gegen die Dampfwalze, die das internationale Finanzsystem mit dem Ziel in Gang gesetzt hat, seine Gewinne zu maximieren und jedes durch Kämpfe erreichte soziale Recht aufzuheben, das bis heute die soziale Kultur Europas, das soziale Gesicht Europas prägte.

Sehr geehrte Kolleginnen und Kollegen, wenn die Europäische Union unsere Landesgrenzen in der Praxis als ihre Außengrenzen anerkennen würde, wäre Griechenland nicht gezwungen, Rüstungsgüter mit einem Anteil von über 6% des BIP zu kaufen, mit der Folge, dass Griechenland auf diesem Sektor der zweitbeste Kunde Deutschlands ist. Zum Vergleich: In den Niederlanden beläuft sich der entsprechende Wert auf nur 1%.

Liebe Freundinnen und Freunde, die heutigen gesellschaftlichen und wirtschaftlichen Verhältnisse sind eine tödliche Bedrohung für die Europäische Vision. Jeder von uns ist aufgerufen, sich auf seine eigene Verantwortung zu besinnen und nüchtern die nachstehenden Fragen zu beantworten, die in aller erster Linie Sie betreffen: Schreiten wir auf ein deutsches Europa mit allen einhergehenden Gefahren zu, oder wollen wir ein europäisches Deutschland, das eine in gleichberechtigter Zusammenarbeit unter seinen Partnern Das Abkommen Dublin II hat unser Land in ein Lager ver- und eine kohärente Entwicklung der Europäischen Völker folgter illegaler Immigranten verwandelt. Griechenland unterstützt? Wollen wir ein Europa, das einen starken Pol stemmt die wirtschaftlichen und in der sich entwickelnden multigesellschaftlichen Kosten für das polaren Welt darstellt, oder wolvorgeblich humane Gesicht Eu- Der große Goethe hatte einst gesagt, len wir ein Europa, über dem ropas, was den Aufenthalt von der Alptraum von nationalistimehr als zwei Millionen verzwei- dass Griechenland für die Menschheit schen Gespenstern schwebt? felter Menschen in einem Land das ist, was Herz und Verstand für den Die Verantwortung eines jeden bedeutet, das inzwischen nicht mehr in der Lage ist, seine eigene von uns ist groß und historisch. menschlichen Körper sind. Bevölkerung zu unterhalten. Wer Wir sind aufgerufen, für die mavon dieser Absurdität profitiert, terielle, psychische und moraliist Westeuropa, das Griechensche Wiederherstellung der Beland als Schutzwall missbraucht, um weiterhin von Asyl ziehungen unserer Völker unter einander zu arbeiten und und humanen Sensibilitäten sprechen zu können. Europa endgültig die seit langen Jahren offen stehenden Fragen und tut so als existiere das Problem nicht, und nimmt nicht ein- unerledigten Aufgaben auf politischem und gesetzlichem mal eine entschlossene Haltung gegenüber der Türkei ein, Gebiet beizulegen und zu erledigen, wie den Besatzungsdamit das Durchschleusen dieser Menschen unterbunden kredit, die Reparationen, die Entschädigung von Massakerwird. Opfern und die Rückgabe der archäologischen Raubkunst. Sehr geehrte Kolleginnen und Kollegen, die Krise kann sich als Gefahr oder als Chance erweisen. Als Gefahr, weil sie totalitäre Reflexe provozieren und furchtbare nationalistische Egoismen hervorrufen kann. Als Chance, weil sie den Anlass geben kann, dass wir, wie Goethe argumentierte, unser gutes Ich wiederfinden und für ein Europa der Völker und der sozialen Gerechtigkeit arbeiten, für ein gemeinsames europäisches "Wir", das den Idealen von Gleichheit und Gerechtigkeit, der persönlichen und sozialen Rechte gerecht wird.

Erinnern Sie sich an Ihren Protest an die Adresse Russlands nach 1990, als es Ihnen um die Rückgabe der aus Ihrem Lande geraubten Kulturschätze ging! Abschließend, werte Kolleginnen und Kollegen, möchte ich anmerken, dass die Unbeugsamkeit ein Charakteristikum des Willens und nicht der Meinung sein sollte. Mit freundlichen kollegialen Grüßen

Der heutige Zorn des griechischen Volkes richtet sich nicht Panagiotis Kouroumplis gegen das deutsche Volk und stellt auch kein speziell grie- Abgeordneter des Wahlkreises Athen B´ - SYRIZA chisches Problem dar. Es ist zu erwarten, dass ähnliche Rechtsanwalt – Doktor der Sozialwissenschaften Umstände morgen ähnliche Resultate auch in anderen euro-

8


Titelthema

Ένας ποιητής πηγαίνει κόντρα στο ρεύμα Ο Δημήτρης Ε. Παπαδόπουλος μπήκε στην παρέα των πεισματάρηδων με ένα ποίημα, αφιερωμένο στους 1.800 συμπατριώτες μας που τα τελευταία δυο χρόνια έδωσαν τέλος στη ζωή τους αδυνατώντας να σηκώσουν τα βάρη που συσσωρεύτηκαν λόγω της οικονομικής κρίσης. Γράφτηκε με αφορμή την αυτοκτονία του συμπατριώτη μας Δημήτρη Χριστούλα στο Σύνταγμα και είναι η απάντησή του στη συνολική αδράνεια και την αδιαφορία των ομοτέχνων του. Εύχεται να είναι το τελευταίο θύμα στη γραμμή αυτής της αλυσίδας.* Εις μνήμην...

Κοντραπούντο

Kontrapunkt

του Δημήτρη Ελευθερίου Παπαδόπουλου

von Dimitris Eleftheriou Papadopoulos

Κόντρα στο κύμα να πηγαίνει και στον άνεμο με τόλμη και με θάρρος αψηφώντας του κεραυνού το βέλος και το θάνατο για το δικό του το τομάρι αδιαφορώντας.

Sich gegen Welle und Wind zu stemmen Mit Kühnheit und mit Mut Des Donners Pfeil und den Tod ignorierend Seine eigene Haut riskierend.

Έτσι του πρέπει να είναι ο ποιητής! Να παρατάνε κάπου-κάπου τα μελάνια του τα δυο του χέρια και να πιάνουν το τουφέκι. Να τουφεκάει σημαδεύοντας το άπειρο και μπρος στα πόδια του ως πέφτουν να τις βλέπει, τις καινούργιες ελπίδες και τις καινούργιες προσδοκίες νιογέννητες και ζωντανές…

So ziemt es sich für einen Dichter! Dass ab und zu seine beiden Hände von der Tinte ablassen Und zur Waffe greifen. Dass er zielend schießt auf die Unendlichkeit Und wenn sie vor seine Füße fallen Soll er sie sehen, die neuen Hoffnungen und die neuen Erwartungen neugeboren und lebendig...

*Δημήτρη, δυστυχώς, η ευχή σου δεν πραγματοποιήθηκε. Οι αυτοκτονίες συνεχίζουν να αυξάνονται. Μετά τις πανελλήνιες εξετάσεις αυτοκτόνησε μια 18χρονη μαθήτρια στη Νέα Ερυθραία, στην Ελλάδα που μέχρι πρότινος είχε ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά αυτοκτονιών παγκοσμίως. Σύντομο βιογραφικό: Ο Δημήτρης Ελευθερίου Παπαδόπουλος γεννήθηκε στη Γερμανία από γονείς μετανάστες. Ο επαναπατρισμός έγινε μετά κόπων και βασάνων στα τέλη της δεκαετίας του '70. Παρακολούθησε μαθήματα υποκριτικής στο εργαστήρι θεατρικής τέχνης «Παράγκα» και ασχολήθηκε για χρόνια με το θέατρο. Αφιερώθηκε επίσης στη μουσική και το τραγούδι κερδίζοντας βραβεία και διακρίσεις σε σημαντικούς μουσικούς διαγωνισμούς. Έχει γράψει νουβέλες και χρονογραφήματα, αλλά η μεγάλη του αγάπη εξακολουθεί να είναι η ποίηση. «Ο πρώτος και ο τελευταίος μου σταθμός, από όπου φεύγω, για να ξαναγυρίσω» όπως λέει χαρακτηριστικά κι ο ίδιος. Αυτή είναι η πρώτη του ποιητική συλλογή.

Den Dichter inspirierte der griechische Rentner, der sich wegen der Schuldenkrise auf dem zentralen SyntagmaPlatz in Athen erschoss. Bei der Leiche des 77-jährigen wurde ein handschriftlicher Abschiedsbrief gefunden, in dem der Mann erklärte, dass die Regierung es ihm unmöglich mache, von seiner Rente zu leben, nachdem er 35 Jahre für sie eingezahlt habe. „Ich sehe keine an¬dere Lösung als ein würdiges Ende, bevor ich den Müll nach Lebensmitteln zu durchsuchen beginne", schrieb er. Der Dichter Dimitris Eleftheriou Papadopoulos, der in Deutschland auswuchs, widmet dieses Gedicht den 1724 griechischen Bürgern, die wegen der Krise die letzten zwei Jahre Suizid begangen haben. In einem Land, in dem das Phänomen "Selbstmord" bis dato unbekannt war... Mit sei¬nen Versen wehrt sich der Dichter gleichzeitig gegen das Schweigen der Künstler über solche Phänomene. Übertragung des Gedichtes aus dem Griechischen von Vouli Zogou

9


Πόντιοι και Κρητικοί Μονάχου

Χάρισαν απλόχερα 4.600 χαμόγελα στα κατατρεγμένα παιδιά της πατρίδας μας «Όλοι ξέρουμε, συζητάμε για κάτι παιδιά στους δρόμους που τους λείπει το χαμόγελο. Τους λείπει το χαμόγελο γιατί δεν έχουν λεφτά δεν έχουν παιχνίδια και δεν έχουν φαί και μερικά δεν έχουν καν γονείς. Σκεφτείτε λοιπόν και αφήστε τα λόγια! Ας ενωθούμε και ας δώσουμε ό,τι μπορούμε στα φτωχά Αλβανάκια, άσπρα και μαύρα• όλα παιδιά είναι και αξίζουν ένα χαμόγελο. Αυτός ο Σύλλογος θα λέγεται Το Χαμόγελο του Παιδιού. Ελάτε λοιπόν να βοηθήσουμε, αν ενωθούμε όλοι θα τα καταφέρουμε.» Από το ημερολόγιο του 10χρονου Ανδρέα, 9 Νοεμβρίου 1995 Αθήνα, Δεκέμβριος 1995. Σχεδόν όλη η Ελλάδα βλέπει στις οθόνες της τηλεόρασης να προβάλλεται η εξής σκηνή: Ένα 10χρονο παιδί που δίνει τη δική του άνιση μάχη με τη ζωή, λόγω σοβαρού προβλήματος υγείας, βρίσκεται καλεσμένος στο στούντιο μιας εκπομπής. Είναι τόσο μικρός! Τι θα μας πει; Θα μιλήσει για τους φρικτούς του πόνους; Για τις προσπάθειές του να κρατηθεί στη ζωή; Για το τέλος που πλησιάζει; Όχι. Ο Ανδρέας είναι εκεί για να παρουσιάσει το ημερολόγιό του και να ζητήσει απεγνωσμένα την ίδρυση ενός συλλόγου που θα βοηθάει τα παιδιά. Με μια χαρακτηριστική κίνηση ζωγραφίζει ένα χαμόγελο στο δικό του πρόσωπο, ζητώντας όλα τα παιδιά του κόσμου να αποκτήσουν το δικαίωμα να χαμογελούν ευτυχισμένα. Αυτός ο σύλλογος θα λέγεται «Το Χαμόγελο του Παιδιού» και αυτές οι σκέψεις θα γίνουν ο σκοπός της ύπαρξής του...

μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα. «Στηρίζεται στο συναίσθημα, αλλά δε μένει σ' αυτό και στα λόγια. Έχει κάνει πράξη την αντιμετώπιση των καθημερινών προβλημάτων των παιδιών. Κύριο μέλημά του είναι να προασπίσει τα δικαιώματα των παιδιών όχι μόνο στη θεωρία αλλά στην πράξη, καθημερινά, 24 ώρες την ημέρα, 365 ημέρες το χρόνο. Να εξασφαλίσει τα απαραίτητα για τη σωματική, ψυχική και πνευματική ισορροπία τους». (http://www.hamogelo.gr).

Κι έτσι έγινε. Ο Ανδρέας Γιαννόπουλος έχασε τη μάχη για τη ζωή. Όμως, όλοι όσοι έμειναν πίσω με επικεφαλής τον πατέρα του, Κωνσταντίνο Γιαννόπουλο, έθεσαν στόχο ζωής να κάνουν το όνειρο του Ανδρέα πραγματικότητα. «ΤΟ ΧΑΜΟΓΕΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ», είναι σήμερα ένας από τους μεγαλύτερους και σοβαρότερους εθελοντικούς οργανισμούς,

Μόναχο, 21 Απριλίου 2012. Στην κατάμεστη αίθουσα Löwenbräukeller ζούμε ένα σπάνιο φαντασμαγορικό μουσικοχορευτικό υπερθέαμα. Παιδιά με την παραδοσιακή ποντιακή φορεσιά ακούνε τις προσταγές του κεμεντζέ και χορεύουν σε ξέφρενους ρυθμούς, όπως οι πρόγονοί τους πριν πολλά χρόνια στα παράλια της Μικράς Ασίας. Ξαφνικά στα-

Οι ιστορικοί και δραστήριοι σύλλογοι Ποντίων και Κρητών Μονάχου, φανερά συγκινημένοι από την παραπάνω ιστορία θέλησαν να στηρίξουν έμπρακτα αυτήν την προσπάθεια και συνδιοργάνωσαν μια φιλανθρωπική βραδιά, όπου συγκεντρώθηκε το ποσό των 4.600 ευρώ που θα τεθεί εξ ολοκλήρου στη διάθεση του συλλόγου.

© Χρήστος Μαραζίδης (www.ellines.de)

10


Titelthema

ματάνε. Σιωπή. Κι αμέσως αρχίζει να παίζει ξανά. Μα δεν είναι η "δική" τους λύρα. Είναι η λύρα που καλεί αυτή τη φορά τα Κρητικόπουλα να μπούνε στο χορό και να ενωθούν με τα παιδιά του Πόντου, χορεύοντας τους λεβέντικους χορούς της μεγαλονήσου. Και δεν είναι μόνο η λύρα που συνδέει τους Κρητικούς με του Ποντίους. Οι δεσμοί τους είναι «ιστορικοί και πολιτιστικοί, είναι δυνατοί, άρρηκτοι, μα πάνω από όλα αληθινοί. Σαν απαρχή των μεταξύ τους σχέσεων σημειώνεται η ναυτική εκστρατεία του Νικηφόρου Φωκά, που το 961 έχοντας ως ορμητήριο την Κωνσταντινούπολη ξεκίνησε για την ανάκτηση της Κρήτης από τους Σαρακηνούς. Στην εκστρατεία αυτή και στην εν συνεχεία απελευθέρωση της Κρήτης συμμετείχαν ενεργά οι Πόντιοι. Στην περίοδο των Βαλκανικών Πολέμων (1912-1913) ανταπέδωσαν την ευγνωμοσύνη οι Κρητικοί πολεμώντας γενναία στη Μακεδονία» μας ενημέρωσε η Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου του Μονάχου Ευανθία Τσίγκανα. Στην ιστορική αυτή σχέση αναφέρεται και η εξής μαντινάδα: Θα το φωνάξω να ακουστεί μέχρι τον Ψηλορείτη ότι εμείς οι Πόντιοι λατρεύουμε την Κρήτη! Κι οι Κριτικοί Κωστίκα μου σε μάχες και σε αγώνες εδώσανε το αίμα τους δίπλα εις τσι Μακεδόνες. Αυτά συνέβησαν εκείνη τη βραδιά, η οποία θα μας μείνει αξέχαστη. Η πρόεδρος του ποντιακού συλλόγου Ελένη Θεοδωρίδου και ο πρόεδρος των Κρητών Μανώλης Κουγιουμουτζής ευχαρίστησαν όλους τους παρευρισκομένους, μην μπορώντας να κρύψουν τη συγκίνηση αλλά και την ευχαρίστησή τους. Τη διασκέδαση του κοινού ανέλαβαν οι: Γιώργος και Λάζος Ιωαννίδης, Στέλιος Μακρόπουλος, Αθανάσιος Μαρίνης και Μιχάλης Μαλιωτάκης. Η παρουσίαση και ο συντονισμός της βραδιάς ανατέθηκε στο περιοδικό ΔΡΑΧΜΗ. Ευχαριστώ θερμά όλους, και ειδικά, τον Στέλιο Μανταλενάκη για την τεράστια αυτήν τιμή.

Ο πόνος του ανθρώπου Προτού να συμπονέσω τον άνθρωπο, ένιωσα μέσα μου την ντροπή. Ντρέπουμουν να βλέπω τον πόνο του ανθρώπου, κι εγώ να μάχουμαι να μετουσιώνω όλη ετούτη τη φρίκη σ’ εφήμερο μάταιο θέαμα. Έλεγα: «Δεν είναι αλήθεια, μην παρασυρθείς κι εσύ σαν τους απλοϊκούς ανθρώπους και πιστέψεις· πείνα και χορτασμός, χαρά και πόνος, ζωή και θάνατος, όλα φαντάσματα!» Το’ λεγα και το ξανάλεγα, μα όσο κοίταζα τα παιδιά που πεινούσαν κι έκλαιγαν και τις γυναίκες με τα βουλιαγμένα μάγουλα και τα μάτια τα γεμάτα μίσος και πόνο, η καρδιά μου σιγά σιγά έλιωνε. Παρακολουθούσα με συγκίνηση την απροσδόκητη μέσα μου αλλαγή. Στην αρχή χτύπησε στην καρδιά μου η ντροπή, ύστερα η συμπόνια· άρχιζα να νιώθω τον πόνο των άλλων σαν εδικό μου πόνο· κι ύστερα ήρθε η αγανάχτηση· κι ύστερα, η δίψα δικαιοσύνης. Κι απάνω απ’ όλα η ευθύνη· εγώ φταίω, έλεγα, για όλη την πείνα του κόσμου, για όλη την αδικία· εγώ έχω την ευθύνη. Τι να κάμω; Κατά πού να πάρω; Βαθιά μου ήξερα τι έπρεπε να κάμω, μα δεν τολμούσα να το φανερώσω· ενάντια στη φύση μου φαίνουνταν ο δρόμος αυτός, και δεν ήμουν σίγουρος αν μπορεί ο άνθρωπος να ξεπεράσει, με την αγάπη, με τον αγώνα, το φυσικό του. Έχει, άραγε, διαλογίζουμουν, έχει ο άνθρωπος τόση δημιουργική δύναμη; Κι αν έχει, καμιά πια δεν του μένει δικαιολογία αν δε σπάζει, στις κρίσιμες στιγμές, τα σύνορά του. Τις δύσκολες αυτές ημέρες που μοχτούσα, ενάντια στη φύση μου, να ξεπεράσω το μισητό εγώ και να πασκίσω ν’αλαφρώσω τον πόνο του ανθρώπου, πέρασε από το νου μου μια τρισεύγενη μορφή θυσίας κι αγάπης, λες κι ήθελε να μου δείξει το δρόμο· και θυμήθηκα ένα λόγο που είπε μια μέρα: «Πρέπει πάντα ν’ ακούμε την κραυγή του ανθρώπου να μας φωνάζει: Βοήθεια!» Νίκος Καζαντζάκης, Αναφορά στον Γκρέκο

11


Για την Ελλάδα της νίκης! Καλωσορίζουμε στην παρέα μας τον Μενέλαο Π. Γεωργιάδη. Ο συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής στέλνει το δικό του μήνυμα από τη Λευκωσία και μας καλεί όλους, ειδικά εμάς τους ομογενείς, να αγωνιστούμε για την Ελλάδα που, αν και δοκιμάζεται, οδεύει προς τη νίκη και μας αφιερώνει το καινούριο του τραγούδι. Πριν βυθιστούμε στη μαγεία του, ας ακούσουμε τι έχει μέσα στην ψυχή του.

Καταθέτω το τραγούδι μου με τίτλο «Για την Ελλάδα της νίκης» και καλώ, καταρχάς, όλες τις Ελληνίδες κι όλους τους Έλληνες, ανεξάρτητους και μη, αλλά κι όλους τους ξένους δημιουργούς που αισθάνονται Έλληνες, όπου κι αν βρίσκονται, να δημιουργήσουμε, όχι για μια οποιαδήποτε Ελλάδα, αλλά «Για την Ελλάδα της νίκης». Ήρθε η ώρα που ο καθένας μας, όχι μόνο οφείλει, αλλά και δικαιούται να κάνει τη δική του πνευματική επανάσταση, στο δικό του μικροχώρο, έτσι ώστε να συνεισφέρουμε όλοι μαζί ενωμένοι και πιο δυνατοί από ποτέ στο έργο της Ανάστασης της Ελλάδα μας. Δεν τρέφω αυταπάτες. Ο δρόμος θα είναι μακρύς και δύσκολος. Πιστεύω, όμως, ότι η όποια ανάκαμψη, οικονομική και μη, θα εξαρτηθεί απ’ το επίπεδο και την ποιότητα της πνευματικής ανάκαμψης που μπορούμε να επιτύχουμε ως έθνος. Το έχουμε ξανακάνει και μάλιστα μέσα υπό δυσκολότερες συνθήκες. Πιστεύω ιδιαίτερα στ��ν ενεργό ρόλο που οφείλει να διαδραματίσει ο κάθε δημιουργός, στα πλαίσια της κοινής μας προσπάθειας, ώστε να συνδιαμορφώσουμε για τα παιδιά μας έναν κόσμο πιο ανθρώπινο. Αν η Ελλάδα μπορέσει να βρει το χαμένο της εαυτό, τότε, ίσως, αλλάξει πρόσωπο κι ο υπόλοιπος

12

πλανήτης που οδηγείται με μαθηματική ακρίβεια στην καταστροφή, καθώς όλα πλέον έχουν εγκλωβιστεί μες το ποτάμι των οικονομικών συμφερόντων. Είμαι βέβαιος ότι στην πορεία μας για την επίτευξη αυτού του μεγάλου στόχου, θα βρούμε πολλούς συμμάχους, αρκεί να το τολμήσουμε, αρκεί να το επιδιώξουμε. Ο κόσμος έχει ανάγκη και πάλι τα φώτα, τις αρχές, τις αξίες και τα ιδανικά του ελληνικού πολιτισμού. Αυτόν τον πολιτισμό πρέπει ν’ αναβιώσουμε, αυτόν τον πολιτισμό πρέπει ν’ αναδείξουμε και σ’ αυτόν τον πολιτισμό προτείνω να επενδύσουμε για να πάμε μπροστά. Ως δημιουργοί είμαστε, εκ των πραγμάτων, καταδικασμένοι να νιώσουμε τα ερεθίσματα και τις δονήσεις που προκαλεί η τρέχουσα κατάσταση, να ενώσουμε τις δυνάμεις μας και να συνθέσουμε, να τραγουδήσουμε, να δημιουργήσουμε κείμενα και να ζωγραφίσουμε «Για την Ελλάδα της νίκης». Αυτή η «καταδίκη», όμως, θα είναι ό,τι πιο γλυκό μάς έχει συμβεί. Είναι πολύ όμορφο να δημιουργείς, όχι για μια οποιαδήποτε Ελλάδα, αλλά «Για την Ελλάδα της νίκης». Ως Έλληνας Κύπριος που μεγάλωσε στην ξενιτιά, είμαι πεπεισμένος ότι οι

Απόδημοι Έλληνες, οι οποίοι αισθάνονται διπλά περήφανοι για την πατρίδα τους, έχουν αυτή τη στιγμή το καθαρότερο μυαλό κι επομένως, πρέπει και μπορούν να διαδραματίσουν το ρόλο του δωδέκατου παίχτη για να δώσουν ψυχολογική ώθηση στους αδελφούς μας που αγωνίζονται σ’ ένα γήπεδο πραγματική κόλαση και να τους βοηθήσουν να φτάσουν, το συντομότερο δυνατό, σε μια επική νίκη «Για την Ελλάδα της νίκης», σε μια νίκη για την οποία θα έχουμε κοπιάσει όλοι και, συνεπώς, θ’ ανήκει σ’ όλους μας. Για να υπάρξει ελπίδα, πρέπει όλοι να συμμετέχουμε στον αγώνα. Δε δικαιούται κανείς ν' αδιαφορεί και κανείς δεν περισσεύει. Όσοι δεν έχουν ευθύνη για όσα έγιναν κι έφεραν τη Μητέρα Πατρίδα ως εδώ, θα έχουν ασήκωτες ευθύνες για όσα δεν έπραξαν, όταν είχαν αυτήν την ευκαιρία και δεν την άρπαξαν. Κι αυτές τις ευθύνες θα μας τις καταλογίσουν τα ίδια μας τα παιδιά, κανείς άλλος. Μέσα απ’ το χάος, διακρίνω μια μεγάλη ευκαιρία για δημιουργία και πνευματική ανάκαμψη, αρκεί να κρατήσουμε το κεφάλι ψηλά και θα το κρατήσουμε ψηλά, όπως άλλωστε, μας δίδαξαν οι περήφανοι πρόγονοί μας. Επέλεξα να συνδέσω, οπτικά, το τραγούδι μου, με τη «Φτερωτή Νίκη της


Titelthema

Η Κύπρος μας καλεί σε κοινό αγώνα.

Σαμοθράκης» για δύο λόγους: για έναν προσωπικό κι ένα συμβολικό. Ο προσωπικός λόγος, έχει να κάνει με την ιδιαίτερη αδυναμία που τρέφω για την όμορφη Σαμοθράκη, το νησί όπου γεννήθηκε και μεγάλωσε η γιαγιά μου. Ο συμβολικός λόγος, έχει να κάνει με την ακλόνητη πίστη μου για το ότι η «Νίκη», με ή χωρίς κεφάλι, θα δραπετεύσει απ’ τη φυλακή στην οποία βρίσκεται, θα πετάξει και θα επιστρέψει στην πατρίδα της. Και τότε, η Ελλάδα μας, θα βρει το χαμένο της εαυτό. Μπορεί αυτή η πολυπόθητη στιγμή ν’ αργήσει, μπορεί να χρειαστούν αγώνες και θυσίες, είμαι, όμως, βέβαιος ότι θα νικήσουμε και θα νικήσουμε μόνο μέσα απ’ τη δημιουργία, τη δημιουργία που στοχεύει στη νίκη και μόνο στη νίκη.

Ήρθε η ώρα που ο καθένας μας, όχι μόνο οφείλει, αλλά και δικαιούται να κάνει τη δική του πνευματική επανάσταση, στο δικό του μικροχώρο. Μενέλαος Π. Γεωργιάδης

Εδώ μπορείτε να ακούσετε το τραγούδι του Μενέλαου: www.menelaosmusic.com Καλή ακρόαση!

Ελληνίδες κι Έλληνες, στην Ελλάδα και στην Κύπρο, Ελληνίδες κι Έλληνες της περήφανης Ομογένειας, σ’ όποια γωνιά του πλανήτη κι αν βρίσκεστε, αγαπητοί Φιλέλληνες, ξεκινώντας αυτήν την πρωτοβουλία, απ’ τη σκλαβωμένη πατρίδα μου την Κύπρο, εύχομαι το τραγούδι μου με τίτλο «Για την Ελλάδα της νίκης», να ποτίσει μ’ ελπίδα κι έμπνευση όλους εσάς που θα το αγαπήσετε, όπως το αγάπησα κι εγώ. Σας καλώ, από σήμερα, να ενώσουμε τις δυνάμεις μας, να δημιουργήσουμε και ν’ αγωνιστούμε, όχι για μια οποιαδήποτε Ελλάδα, αλλά «Για την Ελλάδα της νίκης». Θα τα καταφέρουμε και θα τα καταφέρουμε όλοι μαζί, ενωμένοι και πιο δυνατοί από ποτέ.

13


Ο Αριστοφάνης γράφει τη δική του ιστορία Σαν τον Μάρτη που δε λείπει από τη Σαρακοστή, έτσι δε θα μπορούσε να λείπει και ο Παναγιώτης Μιχαηλίδης, η ψυχή του συλλόγου "Αριστοφάνης", από ένα αφιέρωμα της Δραχμής στους "πεισματάρηδες" αυτού του τόπου.

κυρίας Πριοβόλου, να σχολιάσουν και τα κακώς κείμενα, όπως το θέμα των σχολικών χώρων, το βαρύ πρόγραμμα των μαθητών και την αδικαιολόγητη απουσία των γονέων στις εκδηλώσεις.

Συνεχίζοντας την προσφορά πολιτισμού, ο δραστήριος φορέας, σε συνεργασία με τη σχολική επιτροπή του 2ου Δημοτικού Σχολείου «Πυθαγόρας», διοργάνωσε τρεις υπέροχες εκδηλώσεις και μας υπενθύμισε για μία ακόμη φορά, πως ο πολιτισμός πρέπει να είναι η αρχή και το τέλος κάθε υγιούς προσπάθειας.

Ο δικός μας Γιώργος Λεκάκης, παρότι τον κέρδισε η πατρίδα, δε σταματά να προσφέρει στην πνευματική ζωή της πόλης όπου γεννήθηκε. Κατά τη διάρκεια παραμονής του στη βαυαρική πρωτεύουσα (07-14.05) επισκέφτηκε τα ελληνόπουλα των Λυκείων Μονάχου και Νυρεμβέργης και τους μίλησε για το έργο του. Οι μαθητές έμειναν για μία ακόμη φορά άναυδοι με όσα τους είπε. Επίσης, παρουσιάστηκαν τα έργα συμμετοχής των μαθητών για τον 1ο Διαγωνισμό Στίχων. Ο Γιώργος Λεκάκης, ως υπεύθυνος του διαγωνισμού, κήρυξε την έναρξη ενός νέου θεσμού αφιερωμένου στον στίχο και την ποίηση. Μάλιστα, τους καλύτερους στίχους θα τους κάνει δίσκο ο σπουδαίος μουσικοσυνθέτης, σολίστ του μπουζουκιού και καθηγητής μουσικής Θανάσης Πολυκανδριώτης. Τέλος, ως λάτρης της πατρίδας του, ο Λεκάκης πάντα προσπαθεί να αναδείξει τις λιγότερο γνωστές πτυχές της. Σε μια ζεστή εκδήλωση, παρουσίασε την τελευταία μέρα το βιβλίο του "Παξοί, τα νησιά του πάθους" (εκδ. "Ερωδιός") στην αίθουσα Interim του Μονάχου, ταξιδεύοντάς μας στα καταγάλανα νερά του Ιονίου. Λάβετε κι εσείς μέρος σε αυτήν την περιήγηση που προσφέρει η ταξιδιωτική μας στήλη (σελ. 32).

Αρχικά πραγματοποιήθηκε η 11η Εβδομάδα Παιδικής Λογοτεχνίας (22-30.04), η οποία μπορεί να χαρακτηριστεί πλέον ως θεσμός. Καλεσμένες από την Ελλάδα ήταν οι καταξιωμένες συγγραφείς παιδικών και εφηβικών βιβλίων Αναστασία Ευσταθίου, Ελένη Πριοβόλου και Μαρία Ρουσάκη. Οι συγγραφείς «αφουγκραστήκανε τα χτυποκάρδια και τις αγωνίες του μαθητόκοσμου», όπως αναφέρει χαρακτηριστικά η κυρία Ευσταθίου. Εκτός από την ανάγνωση αποσπασμάτων, τα παιδιά ζωντάνεψαν τα κείμενα και τους ήρωές τους μέσα από το θεατρικό παιχνίδι. Με τους μαθητές των μεγαλύτερων τάξεων του δημοτικού

© aristofanis.com

και της δευτεροβάθμιας, οι συγγραφείς προχώρησαν σε συζητήσεις για την Ελλάδα του πολιτισμού, της τέχνης και του πνεύματος, χωρίς να παραλείψουν την αναφορά στη σύγχρονη πραγματικότητα και τον τρόπο με τον οποίο αυτή συνδέεται με την ιστορία της χώρας και την ίδρυση του ελληνικού κράτους. Φυσικά, από τη συζήτηση δεν έλειψε και ο ελληνισμός της διασποράς και η σχέση του με τη μητέρα πατρίδα. Οι τρεις κυρίες εκφράστηκαν με τα καλύτερα λόγια για την εκδήλωση και εξήραν τον αγώνα και το έργο του Παναγιώτη Μιχαηλίδη. Δεν παρέλειψαν ακόμα, μέσω της

14

Αξίζει να σημειωθεί, ότι τις παραπάνω εκδηλώσεις δεν παρέλειψε να τιμήσει με την παρουσία του ο συντονιστής εκπαίδευσης Βαυαρίας, Χαρίλαος Μακρής, που έχει αποδείξει, από την πρώτη μέρα που ανέλαβε τα καθήκοντά του, ότι η ευαισθησία του εκπαιδευτικού είναι πολύ πιο πάνω από κάθε υπηρεσιακό καθήκον.

Η αυλαία των εκδηλώσεων έπεσε με το 1ο Φεστιβάλ Ελλήνων Νέων Μουσικών Γερμανίας που ήρθε να αναδείξει νέα ταλέντα. Υπεύθυνος και αρωγός της εκδήλωσης ήταν ο Θανάσης Πολυκανδριώτης. H αίθουσα Black Box στο Gasteig (15.05 και 18.05) πλημμύρισε από τις νότες των παιδιών που διατηρούν ζωντανή τη φλόγα της ελληνική μουσικής παράδοσης. Το φεστιβάλ έκλεισε στις 20 Μαΐου στο χώρο του Interim με μια βραδιά αφιερωμένη στο έργο και την προσφορά του Θανάση Πολυκανδριώτη στο ελληνικό πεντάγραμμο. Εμείς με τη σειρά μας τους αφιερώνουμε τις επόμενες σελίδες...


Titelthema

«Παθιασμένος για τα επόμενα και προβληματισμένος για τα τεκταινόμενα» Συνέντευξη στην Μάρα Χαρμαντά, email: maracharmanta@gmail.com

Σε πείσμα των καιρών, πηγαίνοντας κόντρα στο γενικότερο κλίμα της γκρίνιας και της μιζέριας, ο μουσικοσυνθέτης Θανάσης Πολυκανδριώτης ταξίδεψε στο Μόναχο με αφορμή το «Φεστιβάλ Νέων Μουσικών Γερμανίας» για να δώσει το μήνυμα ότι ο Πολιτισμός έχει τη λύση για τις κοινωνίες που έχουν βρεθεί σε αδιέξοδο.

Η

μουσική αυτή συνάντηση διοργανώνεται για πρώτη φορά με πρωτοβουλία του δραστήριου συλλόγου «Αριστοφάνης» και της σχολικής επιτροπής του 2ου Δημοτικού Σχολείου «Πυθαγόρας» με την ελπίδα η προσπάθεια αυτή να μετεξελιχθεί σε θεσμό, με τη συμμετοχή Ελλήνων από όλη τη Γερμανία.

τη λύση του πιο δισεπίλυτου προβλήματος και κρύβουν μέσα τους τη δύναμη που χρειάζεται για να κινηθεί «το γρανάζι» της ανάπτυξης. «Η αισιοδοξία για μένα πηγάζει από αυτούς τους «φρέσκους» άνθρωπους, τα «αγνά» μυαλά που πρέπει να διαπαιδαγωγηθούν άριστα, ώστε να πάρουν τη σκυτάλη στα χέρια τους».

Το ξεχωριστό αυτό μελωδικό ταξίδι με στόχο την ανάδειξη νέων που ασχολούνται με τη μουσική, τη σύνθεση και το στίχο ξεκίνησε με βασικό επιβάτη έναν σπουδαίο Έλληνα συνθέτη. «Θέλουμε να δούμε στο μέλλον και άλλα παιδιά με ανησυχίες να ανοίγουν την ψυχούλα τους και να παραμερίζουν τον φόβο τους για να μπορέσουν να δώσουν τον καλύτερό τους εαυτό. Και έχουν να δώσουν! Ο νέος και η νέα σήμερα, ιδιαίτερα μακριά από την πατρίδα, θέλουν ευκαιρίες και πρέπει να τις έχουν. Στο Μόναχο είδα ότι υπάρχει ο πυρήνας που είναι ικανός να φέρει την ανατροπή κάτω από συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Χρειάζεται σκληρή δουλειά και συνέπεια από τους μπροστάρηδες. Εγώ θα είμαι μαζί τους».

Μια «σκυτάλη» που ο συνθέτης των 1.000 και πλέον τραγουδιών θα ήθελε πολύ να παραδώσει σε όσους γνώρισε στη Βαυαρική πρωτεύουσα. Η «δίψα» τους να υπηρετήσουν σωστά τον χώρο της μουσικής και η αγάπη τους για την Ελλάδα τον συγκίνησαν. «Θέλω να τους διδάξω τα βιώματά μου απλόχερα. Το διαφορετικό που βλέπω εκτός συνόρων είναι η αγάπη μιας άλλης Ελλάδας πιο συναισθηματικής και πιο διψασμένης πολιτισμικά. Οι Έλληνες ομογενείς μπορούν να βοηθήσουν την Ελλάδα και πάντα το έκαναν αυτό, γιατί ο Έλληνας αγαπά την πατρίδα, όσο κι αν αυτή δεν του φέρεται καλά».

Ο Θανάσης Πολυκανδριώτης ανέκαθεν πίστευε ότι οι νέοι κρατούν στα χέρια τους το μέλλον όλου του κόσμου, ξέρουν

Η έννοια «πατρίδα», βέβαια, για τους σπουδαίους καλλιτέχνες περικλείει όλο τον κόσμο και όχι μόνο τη χώρα καταγωγής τους. «Το βιώνω από νέος αυτό, γιατί παντού όπου ταξίδεψα έγραψα και κάποιο τραγούδι. Θα μπορούσα

15


να ζήσω σε κάποια άλλη χώρα, όπως το Βανκούβερ του Καναδά αλλά και όπου άλλου η μουσική είναι σεβαστή». Τα πρώτα βήματα στα μουσικά μονοπάτια Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1948 με πατέρα τον γνωστό λαϊκό δάσκαλο Θεόδωρο Πολυκανδριώτη. Η ενασχόλησή του με τη μουσική ήταν, δηλαδή, μονόδρομος. «Ήμουν μέσα σε μια μουσική οικογένεια και με κάθε τρόπο έπρεπε να παίξω ένα μουσικό όργανο για να μην νιώθω ξένος. Ο Θόδωρος ήταν ο πιο αξιοπρεπής λαϊκός μουσικός οργανοπαίκτης, συνθέτης και συγκροτηματάρχης που ανέδειξε η Ελλάδα». Σε ηλικία 8 χρόνων πήρε τα πρώτα του μαθήματα κιθάρας και από το 1961 συμμετείχε ως κιθαρίστας σε νεανικά συγκροτήματα της εποχής («JUNIOR», «TRIO ESPERANTO»). «Για οκτώ χρόνια ήμουν ήσυχος και χαρούμενος με τους φίλους μου στο σχολείο, κάναμε καντάδες, πάρτι κ.λπ. Σήμερα είμαι πάλι χαρούμενος και ανήσυχος, αλλά και πιο ευαισθητοποιημένος, γιατί είδα την ημιμάθεια των νέων στη μουσική μέσα από το όργανό μου που είναι πλέον το μπουζούκι». Το 1964 άρχισε να ασχολείται με το μπουζούκι και αμέσως αναγνωρίστηκε ως ένας από τους καλύτερους «μπουζουκίστες». Πολύ σύντομα κατάφερε να συμμετέχει στο 90% της ελληνικής δισκογραφίας και είδε το όνομά του δίπλα στα μεγάλα ονόματα της εποχής, (ενδεικτικά αναφέρουμε τους: Απόστολο Καλδάρα, Μάνο Λοΐζο, Μάνο Χατζιδάκι, Μίκη Θεοδωράκη, Μίμη Πλέσσα, Άκη Πάνου). Ένα χρόνο αργότερα, το 1965, διαπιστώνει ότι το ταλέντο του στη σύνθεση μπορεί να τύχει καθολικής αποδοχής. Τα τραγούδια του «απογειώνονται» από τις φωνές του Γιάννη Πάριου, του Τόλη Βοσκόπουλου, του Στράτου Διονυσίου, της Μαρινέλλας, του Στέλιου Καζαντζίδη. Πηγή έμπνευσης ανέκαθεν ήταν , κυρίως, ο έρωτας. Σε μια εποχή, όμως, πολιτικής αστάθειας όπως είναι η σημερινή γράφονται και ανάλογα τραγούδια. «Και βέβαια με εμπνέει ό,τι

16

προβληματίζει τους άλλους αλλά και μένα τον ίδιο. Τώρα που βιώνουμε την «κρίση» θα γραφτούν νέα τραγούδια για τη σημερινή μετανάστευση, τη σημερινή φτώχεια, τη σημερινή διέξοδο στην ψυχαγωγία». Ένα από τα τραγούδια που συνέθεσε σε στίχους του Ηλία Λυμπερόπουλου είναι το «Η ευτυχία δε μετριέται με παλάτια». Αλήθεια, πόσο ευτυχισμένο τον κάνει η ενασχόληση με το τραγούδι; «Είναι ό,τι καλύτερο έχω στη ζωή και δε βάζω τίποτα άλλο πιο ψηλά. Όταν ξέρεις ότι αυτό που κάνεις βγαίνει μέσα από την καρδιά σου, το μόνο που μπορείς να νιώσεις είναι τυχερός, πλήρης, ευτυχισμένος». Η συμβολή του στη μουσική τέχνη Το 1999 το κοινό θα ανακαλύψει και μια άλλη πτυχή του ταλέντου του, αυτό της συγγραφής. Η αγάπη του για τη μουσική τον οδήγησε να γράψει συνολικά δύο βιβλία. Με το πρώτο παρουσιάζει ουσιαστικά μια μέθοδο εκμάθησης μπουζουκιού και το δεύτερο απευθύνεται σε όσους επιθυμούν να γνωρίσουν τη λαϊκή και παραδοσιακή μας μουσική. «Για μένα ο καλύτερος τρόπος έκφρασης είναι μόνο μέσω της μουσικής. Όταν, όμως, ένιωσα ότι οι νέοι και οι νέες έχουν ανάγκη από μια αξιόπιστη μάθηση τότε ανακάλυψα έναν άλλο Θανάση, αυτόν του βιβλίου». Θέλοντας να έρθει λίγο πιο κοντά στο «πρώτο λιθαράκι» της οικοδόμησης της λαϊκής ακαδημίας μουσικής, το 2003 ίδρυσε τον Καλλιτεχνικό Μουσικό Σύλλογο "ΟΙ ΕΠΟΜΕΝΟΙ" και το συγκρότημα "Μουσικό σύνολο 40 μπουζουκιών". «"Οι Επόμενοι" παλεύουν μέσα σε αντίξοες οικονομικές συνθήκες, αλλά δεν το βάζουν κάτω. Αγκαλιά με το μπουζούκι δίνουν τις δικες τους απαντήσεις». Η επαφή του με τη νέα γενιά έγινε πιο συχνή. όταν το 2005 έγινε Λέκτορας στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. «Ο ρόλος του καθηγητή με γεμίζει ευθύνες, γιατί αυτά που


Titelthema

πρέπει να μεταλαμπαδεύσω στους νέους δεν πρέπει να έχουν ίχνος από ψέμα». Η διεθνής διάκριση και ο ρόλος της οικογένειας Στη μακρόχρονη πορεία του η προσφορά του και η σπουδαιότητα των έργων του έχουν αναγνωριστεί παγκοσμίως. Το 2008 βραβεύτηκε με το Ετήσιο Διεθνές Βραβείο Εθνικής Μουσικής «Maestro International», το οποίο απονέμεται κάθε χρόνο σε σολίστες από τα Βαλκάνια. Η τελετή βράβευσης έγινε στο Εθνικό Θέατρο Βελιγραδίου υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού της Δημοκρατίας της Σερβίας και του Δημοτικού Συμβουλίου του Βελιγραδίου. «Το βραβείο δίνει περισσότερη αξία σε αυτόν που το παραδίδει και όχι σε αυτόν που το λαμβάνει. Η πράξη είναι αυτή που μετρά. Οι Σέρβοι υπερέχουν σε σχέση με εμάς που δεν κάνουμε τίποτα». Η αναγνώριση, η διάκριση, η επιτυχία έρχονται μετά από επίπονη προσπάθεια. Εξάλλου, είναι γνωστό ότι η Τέχνη θέλει θυσίες. «Η μεγαλύτερη θυσία που έκανα για την Τέχνη είναι το ότι στερήθηκα το μεγάλωμα των παιδιών μου, αφού ήμουν αναγκασμένος να δουλεύω ασταμάτητα. Ευτυχώς, η Μάγδα κράτησε με επιτυχία και τους δύο ρόλους. Η Μάγδα ήταν πάντα πίσω από τις κάμερες και αυτό έμαθαν και οι κόρες μου, η Μαρία και Βιβή. Πόσο σημαντική είναι για μένα η οικογένειά μου; Θα το πω με τον στίχο του τραγουδιού: «χωρίς αυτήν ποτέ μου δε θα μπορούσα να ζήσω». Και όταν έχω την ανάγκη να απομονωθώ, μένω για λίγο μόνος. Και ένα είναι σίγουρο: όταν είμαι μόνος, αγαπάω περισσότερο τον Θανάση».

Ως τη δυσκολότερη στιγμή στην καριέρα του θεωρεί το 1981 όταν αντιμετώπισε ένα σοβαρό πρόβλημα στο δεξί του χέρι λόγω υπερκόπωσης. Χρειάστηκε να περάσουν τέσσερις μήνες απραξίας για να μπορέσει να επανέλθει στις δραστηριότητές του. Θυμάται πόσο δύσκολοι ήταν εκείνοι οι μήνες: «νόμισα ότι ήρθε το τέλος». Μεγαλώνοντας συνειδητοποίησε ότι τέτοιες δυσκολίες του έδιναν μεγαλύτερο κίνητρο να συνεχίσει. Πώς περιγράφει τον εαυτό του; «Παθιασμένο για τα επόμενα και προβληματισμένο για τα τεκταινόμενα. Είμαι επηρεασμένος κι εγώ όπως όλοι. Αν είναι να πεθάνουμε για αυτό που αγαπάμε, τότε καλά κάνουμε και επιμένουμε ελληνικά. Ο καιρός θα δείξει αν η κρίση είναι μόνο οικονομική. Εγώ νομίζω ότι η κρίση είναι κρίση αξιών. Έχει ήδη αρχίσει το «ξεσκαρτάρισμα». Τα μελλοντικά σχέδια «Κάνω σχέδια για το μέλλον, πολλά και ποικίλα. Κάποια από αυτά είναι: ένας δίσκος με στίχους του αείμνηστου Μιχάλη Κακογιάννη, καινούρια τραγούδια για νέους, συναυλίες με τους «Επόμενους», μια τηλεοπτική εκπομπή. Στην πρώτη γραμμή πάντα, βέβαια, βρίσκεται το όνειρο της Λαϊκής Ακαδημίας». Και τα όνειρα δεν τελειώνουν ποτέ. Είναι σαν την Τέχνη. «Το τέλος και η αρχή είναι η αγάπη για αυτό που κλήθηκες να υπηρετήσεις. Η Τέχνη έχει μόνο αρχή και καλή πορεία, αλλά όχι τέλος».

17


«Εμείς, εμείς είμαστε η ελπίδα της χώρας μας!» Η Σοφία Γραμματά ήρθε στο Μόναχο για να εκπροσωπήσει επάξια τη χώρα μας, αλλά και για να μας μεταφέρει την αισιοδοξία ότι πρέπει να συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε για την Ελλάδα, γιατί εμείς είμαστε το μέλλον της. Για την επίτευξη του στόχου της εργάζεται νυχθημερόν και αποτελεσματικά, ενώ καταφέρνει να είναι πανταχού παρούσα – ψυχή τε και σώματι. Κυρία Γενική Πρόξενε, τα σέβη μου! Συνέντευξη: Ιωάννα Παναγιώτου, Κείμενο: Γιώργος Αδάμος

Σας βλέπω σχεδόν σε όλες τις εκδηλώσεις της ομογένειας. Και αυτό είναι κάτι που, πραγματικά, αξίζει θαυμασμού γιατί δεν είναι το αυτονόητο. Μου δίνετε την αίσθηση ότι το κάνετε όχι επειδή σας επιβάλλεται, αλλά επειδή θέλετε να είστε κοντά στους ομογενείς. Κάνω λάθος; Σίγουρα παίζει ρόλο το γεγονός ότι είμαι νεοαφιχθείσα. Πέραν του ότι είναι μεγάλη μου χαρά να βρίσκομαι κοντά στους συμπατριώτες μου, το θεωρώ "όπλο" για να κάνω καλά τη δουλειά μου. Μόνο όταν γνωρίζεις σε βάθος πρόσωπα και καταστάσεις, αποκτάς μια προσωπική εικόνα, για οποία μπορείς να είσαι βέβαιος ότι είναι ορθή. Φυσικά, δεν είναι δυνατό τα τέσσερα χρόνια, που ελπίζω ότι θα μείνω στο Μόναχο, να εξακολουθήσω να παρίσταμαι παντού. Κατά πόσο σας επηρέασε το γεγονός ότι αναλάβατε τα καθήκοντά σας σε αυτήν την εξαιρετικά δύσκολη στιγμή που περνάει η χώρα μας; Οι αρχαίοι έλεγαν «δεῖ δὴ χρημάτων» και αυτό ισχύει για πολλές πτυχές της δραστηριότητάς μας. Υπάρχει ένα ζήτημα συρρίκνωσης του προσωπικού, όπως και κάποια ζητήματα ως προς τη χρηματοδότηση εκδηλώσεων. Κάποια θέματα δεν είναι τόσο ευνόητα όσο ήταν στο παρελθόν. Ωστόσο, όπως έχω πει από την πρώτη μέρα της ανάληψης των καθηκόντων μου, ως Γενικό Προξενείο, είμαστε διατεθειμένοι να συνδράμουμε οικονομικά σε εκδηλώσεις που θα συνδιοργανώσουμε με

18

τους συλλόγους. Άλλωστε, αυτός είναι και ο στόχος μας. Μιλήσατε για μείωση κονδυλίων αλλά και προσωπικού. Είναι δυνατόν να τα δει κανείς αυτά απομονώνοντας κάθε συναισθηματισμό; Σίγουρα δεν παύουμε να λειτουργούμε ως άνθρωποι. Ωστόσο, είναι μεγάλο βάρος, μεγάλη ευθύνη αλλά και μεγάλη τιμή η ανάληψη κάποιων καθηκόντων. Όταν συνειδητοποιήσεις πολύ καλά το βάρος της ευθύνης και της τιμής, τότε νιώθεις υποχρέωσή σου να σκέπτεσαι περισσότερο ως υπηρεσιακός παράγοντας παρά ως άνθρωπος. Βεβαίως, ο καθένας αντιδρά στην εκτέλεση των καθηκόντων του ανάλογα με την προσωπικότητά του, την ιδιοσυγκρασία του και την εμπειρία του. Εγώ όμως δεν έχω την πολυτέλεια να δρω ως ιδιώτης. Ακόμα και φλέγοντα ζητήματα της ομογένειας, όπως η εκπαίδευση, τα βλέπω εκ των πραγμάτων ως εκπρόσωπος του ελληνικού κράτους στη Βαυαρία. Αυτό είναι κάτι που μαθαίνει κανείς στο διάβα του χρόνου – είναι η εμπειρία; Και η εμπειρία βοηθά και η ηλικία...

(γέλια). Η ηλικία βοηθά στο να αντιμετωπίζεις πιο στωικά τις καταστάσεις χωρίς την παρόρμηση της νιότης.

Έχει τύχει υπηρεσιακά να πρέπει να πράξετε ή να πείτε κάτι που είναι αντίθετο με την προσωπική σας κρίση; Αυτό συμβαίνει στη σταδιοδρομία όλων των δημοσίων υπαλλήλων, ανε-


Titelthema

Οι Έλληνες, ως ναυτικός λαός, δεν είμαστε συντηρητικοί άνθρωποι. Έχουμε αποδείξει την ικανότητά μας να προσαρμοζόμαστε στις ανάγκες και στις περιστάσεις.

ξαρτήτως βαθμού. Όλοι μας, κάποια στιγμή, θα κληθούμε να εκτελέσουμε κάποια δραστηριότητα, που δε θα είναι σύμφωνη με τις δικές μας αντι-

λήψεις για τα πράγματα. Αυτό δε σημαίνει ότι έχουμε πάντα δίκιο. Η δική μας άποψη δεν είναι αναγκαστικά ορθότερη από την αντίληψη των υπηρεσιών που μας έχουν δώσει τις συγκε-

κριμένες εντολές. Είμαστε εδώ για να είναι δικηγόρος Αθηνών και έχουμε αποτελέσουμε τη συνέχεια της διοικη- επιλέξει να μοιράζουμε το χρόνο μας τικής δομής· δεν είμαστε εδώ για να – κυρίως με δική του ταξιδιωτική συνλειτουργήσουμε ως άτομα. Υπ’ αυτήν δρομή – μεταξύ Αθήνας και Μονάχου. την έννοια, αν θέλεις να είσαι συνεπής με τη δική σου Είναι η απόσταση, τα δύο παιδιά που κοσμοθεωρία και θεωρείς βρίσκονται στην εφηβεία, η εκπροότι η συγκεκριμένη δράση σώπηση μιας χώρας που δεν περνάει είναι τελείως αντίθετη με την καλύτερη περίοδό της – δε νομίτις αντιλήψεις σου, έχεις πά- ζω ότι έχετε και το πιο εύκολο πρόντοτε την οδό διαφυγής που γραμμα. λέγεται παραίτηση. Λέω, πολλές φορές, όταν με ρωτούν για τα προσόντα που απαιτούνται για Αυτή η παραίτηση θα ήταν, μία εργασία, ότι το βασικότερο είναι ίσως, και το ευκολότερο – να αγαπάς τη δουλειά που κάνεις και η πιο εύκολη λύση. να είσαι εργατικός. Αυτά τα δύο τα Όχι. Δεν είναι καθόλου εύ- έχω. κολη. Πώς την αγαπήσατε αυτήν τη δουΜιλήστε μου για την οικο- λειά; γένειά σας. Φαντάζομαι ότι Γνωρίζοντάς την. Δεν είχα πρόθεση να είναι δύσκολο να συνδυά- γίνω διπλωματικός. σετε τη δουλειά που κάνετε με την οικογενειακή ζωή. Οι σπουδές σας από ό,τι έχω διαβάσει Επειδή, όπως σας είπα, είναι νομικές… έχουμε το καθήκον να εκ- Ναι, κι έπειτα μπήκα στο Υπουργείο προσωπούμε τη χώρα μας Εξωτερικών ως διοικητική υπάλληλος. ανεξαρτήτως της δικής μας Το 1992 αποφάσισα να δώσω εξετάιδιοσυγκρασίας και των σεις για τον διπλωματικό κλάδο. Στη προσωπικών μας επιλογών, δουλειά μου όμως χρειάζονται και θα ήθελα να μείνω μόνο νομικές γνώσεις, είναι ένα πολύ καλό σε κάποια βασικά στοιχεία. προσόν. Άλλωστε, θα με δείτε και σε στιγμές της προσωπικής Αυτό ήταν εύκολο; Γνωρίζω ότι ο παμου ζωής. Είμαι, λοιπόν, παντρεμένη τέρας σας ήταν γιατρός και όχι διπλωμε δύο παιδιά. Η κόρη μου είναι 14 ματικός ακόλουθος. ετών και ο γιος μου 12 – ζουν μαζί Πολλοί λίγοι συνάδελφοι είναι παιμου εδώ στη Βαυαρία. Ο σύζυγός μου διά διπλωματών. Δεν υπάρχει πλέον δεν μπόρεσε να με ακολουθήσει, γιατί η αντίληψη ότι το παιδί πρέπει να

19


«H κρίση που βιώνουμε μπορεί να λειτουργήσει και ως μοχλός για τη σφυρηλάτηση πιο στενών σχέσεων μεταξύ των Ελλήνων της διασποράς καθώς και για τη δημιουργία αλληλεγγύης.» Σοφία Γραμματά

ακολουθήσει την εργασία του πατέρα. Είναι πολύ μικρές οι δυνατότητες που έχουμε, οι γονείς, να επηρεάσουμε τα παιδιά μας όσον αφορά στον επαγγελματικό τους προσανατολισμό. Εσείς είστε μεγαλωμένη στην Αθήνα. Η καταγωγή σας είναι αθηναϊκή: Ο πατέρας μου κατάγεται από την Κωνστάντζα, αλλά είναι γεννημένος και μεγαλωμένος στην Κόρινθο με μητέρα Ναυπλιώτισσα. Η μητέρα μου, που έχει πεθάνει, ήταν Μανιάτισσα από τον Πύργο Δυρού. Γυρίζω σε αυτό που είπατε: πρέπει να αγαπάς τη δουλειά σου και να είσαι εργατικός... Το "εργατικός", δεν εξαρτάται μόνο από τη φύση του ανθρώπου αλλά και από το περιβάλλον που θα μεγαλώσει; Όντως. Εγώ έχω την εικόνα του πατέρα μου που δε γνώριζε σαββατοκύριακα. Ήταν από το πρωί μέχρι το βράδυ επτά ημέρες την εβδομάδα γιατρός. Αυτό είναι κάτι που νομίζω πως έχει επηρεάσει όχι μόνο εμένα, αλλά και τα δύο αδέρφια μου. Οι οποίοι είναι στην ιατρική; Όχι, κανείς από τους δύο. Ο ένας είναι μηχανικός και ο άλλος εκπαιδευτικός.

20

Η μητέρα σας εργαζόταν; Δεν εργάστηκε αφότου έκανε και το τρίτο παιδί. Άρα, έχετε εξοικειωθεί εξ απαλών ονύχων με το να υπάρχει μια δουλειά στην οποία αφοσιωνόμαστε πλήρως. Φαντάζομαι πως στη δουλειά σας δεν υπάρχει Κυριακή και αργία... Νομίζω ότι αν έχεις διάθεση προσφοράς, μπορείς να τα χωρέσεις όλα στο πρόγραμμά σου. Ακόμα και αν αυτό θα είναι επιβαρυντικό; Για να εκπροσωπεί κανείς επάξια μια ολόκληρη χώρα, πρέπει να βρίσκει χρόνο και για διάβασμα, να είναι βαθιά ενημερωμένος· δεν είναι δυνατόν να αναλίσκεται μόνο σε δραστηριότητες της καθημερινότητας. Από εκεί και πέρα απαιτείται οργάνωση, μεθοδικότητα και αφοσίωση. Ήσαστε καλή μαθήτρια; Δεν μπορώ να πω ότι ήμουν αυτό που λέμε "μαθήτρια των αριστείων". Είχα μια πάρα πολύ μεγάλη αγάπη για την αρχαία ελληνική γλώσσα και μια σταθερά καλή πορεία. Η αρχαία ελληνική γλώσσα, που αναφέρατε, αποτελεί βάση για την καλή

γνώση και της νέας ελληνικής. Καθημερινά παρατηρούμε η γλώσσα μας να κατακρεουργείται πανταχόθεν. Πώς στέκεστε απέναντι σε αυτό το θέμα; Νομίζω ότι η δική μου γενιά είχε μια άλλη επαφή και με την καθαρεύουσα. Επίσης, διδαχθήκαμε αρκετά και τα αρχαία ελληνικά. Κοιτάξτε, μην προβαίνουμε σε απλουστεύσεις. Τα νέα παιδιά έχουν πολύ μεγαλύτερες υποχρεώσεις από ό,τι είχαμε εμείς στη δική μου γενιά. Είμαι 47 ετών και παρατηρώ ότι οι σημερινοί τριαντάρηδες έχουν ένα εύρος γνώσεων σε σχέση με τις θετικές επιστήμες και τη μεγάλη επανάσταση που λέγεται "ηλεκτρονικοί υπολογιστές", πεδία που η δική μου η γενιά μόλις τα είχε γνωρίσει. Όταν υποχρεούσαι να μάθεις πολλά πράγματα, δεν είναι δυνατόν να τα κατέχεις όλα στο ανάλογο βάθος. Είναι μια γενικότερη συζήτηση κατά πόσο το εύρος και η εμβάθυνση της επαφής με τα πράγματα μπορούν να συνυπάρξουν. Ωστόσο, δε βλέπετε ότι μέρος της νέας γενιάς στερείται ουσιαστικής παιδείας; Πολύ μεγάλο ρόλο παίζει η επαφή με τη λογοτεχνία· αυτό που λέγαμε στα χρόνια μου "εξωσχολικό διάβασμα". Τα παιδιά που διαβάζουν βιβλία, εκτός των απαραιτήτων για τη σχολική τους


Titelthema

δραστηριότητα, έχουν ένα επίπεδο νότητες και στον ελλαδικό και στον λεξιλογίου που καθόλου δεν υπολεί- γερμανικό χώρο. πεται του δικού μας. Είναι στο χέρι τους. Και αυτό είναι κάτι που το έχω Τι σημαίνει για σας "αναβάθμιση" πει και στους γονείς σε σχέση με τα στην Παιδεία; ελληνικά σχολεία. Όταν μου λένε ότι Αν με ρωτήσει κανείς ποιος είναι μορτο τάδε σχολείο είναι κατώτερο των φωμένος άνθρωπος, θα πω ότι είναι προσδοκιών, τονίζω ότι παίζει πολύ αυτός που έχει βαθιά γνώση γραφής, μεγάλο ρόλο η προσπάθεια που θα ανάγνωσης, αριθμητικής και ιστορίας καταβάλει το ίδιο το παιδί, χωρίς κα- – με την ευρύτερη έννοια η τελευταία, θόλου να υποτιμώ το ρόλο του εκπαι- αφού σε αυτήν βάζω και τη γεωγραδευτικού. Επικρατεί μάλιστα η άποψη φία και την πολιτιστική πνευματικόότι θα πρέπει να συρρικνωθεί δραστι- τητα. Νομίζω πως το ζητούμενο είναι κά ο ρόλος των γονιών σε σχέση με το να φτιάξουμε σχολεία, όπου τα παιδιά διάβασμα των παιδιών τους. Για μένα, θα μαθαίνουν σωστά και σε βάθος την τον πιο σημαντικό ρόλο στην εκπαι- ελληνική, τη γερμανική και τουλάχιδευτική διαδικασία τον έχει αναλάβει στον άλλη μια ξένη γλώσσα και όπου το ίδιο το παιδί. Αν είσαι εργατικός και θα αποκτούν τα προσόντα, έτσι ώστε αγαπάς αυτό που κάνεις, μπορείς να με την εργασία που θα τους δίνει τη κάνεις αριστουργήματα, ακόμα και με χαρά της δημιουργίας να γίνουν και τα ελάχιστα μέσα. οικονομικά ανεξάρτητα. Βεβαίως, προϋπόθεση της επαγγελματικής επάρκειΌμως και το ίδιο το σχολείο οφείλει ας είναι η αναγνώριση των πτυχίων. Η να αναλάβει το ρόλο του. Συγκεκρι- αναγνώριση είναι, λοιπόν, ο πρώτος μένα, για τα εδώ ελληνικά σχολεία, στόχος της δημιουργίας του δίγλωσεπιτρέψτε μου να σας πω, υπάρχει μια σου σχολείου. Το σχολείο αυτό θα αναδιάχυτη απογοήτευση. Κάθε φορά συ- γνωρίζεται πλήρως και από την ελληνιναντώ γονείς που παίρνουν τα παιδιά κή και από τη βαυαρική πλευρά. τους από το ελληνικό και τα πηγαίνουν στο γερμανικό σχολείο, δεδομέ- Σίγουρα είμαστε υπέρ της διγλωσσίνων όλων των προβλημάτων, τα οποία ας. Αυτό που, ίσως, προκάλεσε κάποια σας είναι σίγουρα γνωστά. σύγχυση, είναι ότι παράλληλα με την Η αλήθεια είναι ότι οι Έλληνες γο- παρουσίαση του δίγλωσσου σχολείου νείς είμαστε υπερπροστατευτικοί με έγινε και λόγος για τη διακοπή του τα παιδιά μας. Οτιδήποτε τα αφορά, λυκείου. Τι γίνεται όμως με τα παιδιά μας αγγίζει πάρα πολύ. Αυτό είναι που θέλουν τα τελειώσουν τα αμιγή πολύ ωραίο, αλλά ταυτόχρονα πρέπει λύκεια; να προσέξουμε μήπως έχουμε και μια Κάθε δυνατότητα αξιοποιείται ανάλοτάση πανικού, η οποία μας δημιουργεί γα με τη διάθεση. Eν προκειμένω με τη τη διάθεση να δράσουμε προληπτικά διάθεση του μαθητή. Έχουν βγει και για καταστάσεις, μεγιστοποιώντας πι- από αυτά τα λύκεια εξαιρετικοί μαθηθανούς κινδύνους. τές, φοιτητές, επαγγελματίες. Όμως η Έχω ακούσει από την πρώτη μέρα που λέξη «αμιγές» δείχνει τη διάθεση μιας ήρθα μία καταστροφολογία σε σχέση κοινότητας να παραμείνει κλειστή σε με τα ελληνικά σχολεία. Τα πράγματα σχέση με το περιβάλλον στο οποίο έχει θέλουμε να γίνουν καλύτερα, δε θέ- αποφασίσει να ζει. Προσωπικά, νομίζω λουμε να τα καταστρέψουμε. Ο στόχος ότι αυτό δεν ανταποκρίνεται ούτε στις αυτού του δίγλωσσου σχολείου δεν επιθυμίες της ελληνικής κοινότητας είναι η απαξίωση και η εξαφάνιση της του Μονάχου, που έχει αποδείξει ότι ελληνικής εκπαίδευσης στη Βαυαρία. μπορεί να είναι απόλυτα προσαρμοΑντίθετα, ο στόχος μας είναι, όπως σμένη στις συνθήκες τής εδώ κοινωέχουμε τονίσει και με τον συντονιστή νίας και συγχρόνως να αποτελεί ένα εκπαίδευσης, τον κύριο Μακρή, να λίαν δημιουργικό μέρος της, ούτε στις πάμε σε ένα καλύτερο σχολείο από τα απαιτήσεις της ευρωπαϊκής οικονομίήδη υφιστάμενα, ένα σχολείο που θα ας. Είναι τέτοιες οι απαιτήσεις για τα επιτρέψει στα παιδιά να λειτουργή- προσόντα που πρέπει να έχουν τα παισουν με τις ίδιες δυνατότητες και ικα- διά μας για την επαγγελματική τους

αποκατάσταση, που νομίζω ότι τα αδικούμε λειτουργώντας σε αποστειρωμένα κουτάκια που ονομάζονται «αμιγή». Κατάλαβα την τοποθέτησή σας. Είναι λίγο δύσκολο βέβαια – κάθε αλλαγή είναι και λίγο επώδυνη. Συμφωνώ. Όλες οι αλλαγές είναι επώδυνες… Είμαστε υπέρ των αλλαγών, όταν γίνονται για κάτι καλύτερο από αυτό που υπάρχει. Πώς σκιαγραφείται ακριβώς το μέλλον του λυκείου; Θα εξακολουθεί να υφίσταται η δυνατότητα απόκτησης του απολυτηρίου. Πρόκειται για το περίφημο Abiapo (Abitur, Apolytirio). Αυτό ισχύει για όσους μπορούν και θέλουν να τελειώσουν ένα δωδεκατάξιο σχολικό σύστημα. Δεν μπορούμε όμως να στερήσουμε, από τα παιδιά που δεν επιθυμούν να αφιερώσουν δώδεκα χρόνια για τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, μια αξιοπρεπή και σύμφωνη με τις επιθυμίες τους επαγγελματική αποκατάσταση. Μέχρι πρότινος δεν ήταν οπωσδήποτε στην «ατζέντα» των Ελλήνων γονιών η περίπτωση εκμάθησης μιας τέχνης, ενός επαγγέλματος (Beruf). Ήταν κάπως υποβαθμισμένο. Τώρα αρχίζουν να το αγκαλιάζουν σιγά σιγά… Οι Έλληνες, ως ναυτικός λαός, δεν είμαστε συντηρητικοί άνθρωποι. Έχουμε αποδείξει την ικανότητά μας να προσαρμοζόμαστε στις ανάγκες και στις περιστάσεις. Η σημερινή κοινωνία δε χρειάζεται πτυχία στα ράφια, χρειάζεται ανθρώπους με επαρκείς γνώσεις, ώστε να ασκούν επαγγέλματα που θα τους προσφέρουν όχι μόνο τα προς το ζην, αλλά και την ικανοποίηση της δημιουργίας. Τα παιδιά μας πρέπει να αποκτήσουν προσόντα που θα τα κάνουν ευτυχισμένα στο εργασιακό τους περιβάλλον. Αν εδώ συγκαταλέγεται κι ένα πανεπιστημιακό δίπλωμα, τότε είναι ευχής έργο να έχουν πρόσβαση σε αυτό, όσοι είναι αποφασισμένοι και διατεθειμένοι να καταβάλουν την αντίστοιχη προσπάθεια. Η χώρα μας αντιμετωπίζει μια οικονομική κρίση, η οποία έχει θέσει, δυστυχώς, σε αμφισβήτηση και τη δυνατότητα αξιοποίησης των πανεπιστημιακών διπλωμά-

21


των. Αυτό ισχύει και σε πολλές άλλες χώρες με υψηλά ποσοστά ανεργίας, κυρίως στους νέους. Δε θέλουμε να δούμε τα παιδιά μας πτυχιούχους μεν, ανέργους δε! Όταν αποφοίτησα το 1999 από το ελληνικό λύκειο, υπήρχε η «μόδα» να πάμε στην Ελλάδα, να σπουδάσουμε, να δουλέψουμε και να μείνουμε εκεί. Αυτή η τάση βλέπω να μην υφίσταται πλέον. Πολλοί τελειόφοιτοι εκφράζουν την επιθυμία να μείνουν εδώ, δεδομένου ότι προς το παρόν οι συνθήκες στην Ελλάδα δεν είναι οι καταλληλότερες. Αυτά τα δεδομένα αλλάζουν και ελπίζουμε ότι σε αυτόν τον δρόμο πηγαίνουμε, στο να περάσει η οικονομική κρίση που ταλανίζει την Ελλάδα. Πιστεύετε ότι πρόκειται για μια δύσκολη οικονομική περίοδο που κάποια στιγμή θα περάσει; Βλέπετε με αισιοδοξία το μέλλον; Δε νομίζω ότι υπάρχει κανείς που λέει ότι η Ελλάδα καταδικάστηκε σε οικονομική κρίση ες αεί. Έτσι δεν είναι; Διαθέτουμε μια καταπληκτική γεωγραφική θέση κι έναν λαό με τεράστιες δυνατότητες. Υπάρχει ένα πάρα πολύ καλό επίπεδο εργατικού δυναμικού που θέλει και μπορεί. Αρκεί να του δοθούν οι κατάλληλες ευκαιρίες. Μου αρέσει ο τρόπος που αντιμετωπίζετε την κατάσταση. Κοιτάξτε, η Ελλάδα έχει περάσει πολύ δύσκολες στιγμές και έχει επιβιώσει. Η δική μου γενιά ήταν η καλομαθημένη. Παρόλο που και εμείς ακόμα περάσαμε μια δικτατορία. Εσείς ξεκινήσατε να σπουδάζετε μετά τη δικτατορία: Ναι, εγώ είμαι γεννημένη το 1964 και μπήκα στη νομική σχολή το 1983. Τι εννοείτε όταν λέτε "καλομαθημένη γενιά";

22

Ότι είχαμε κάποια πράγματα ως δεδομένα. Η δική σας γενιά, ακόμα περισσότερο. Δεν υπάρχει τίποτα δεδομένο. Όταν πήγα στην Αρμενία το 1995 η χώρα είχε βγει πρόσφατα από μια τεράστια φυσική καταστροφή που διήρκεσε μόνο κάποια λεπτά της ώρας. Μιλώ για τον σεισμό που έγινε το Δεκέμβριο του 1988 και που «γονάτισε» την Αρμενία. Όταν βλέπεις, ότι μέσα σε δευτερόλεπτα μπορεί να αλλάξει η τύχη ενός λαού για δεκαετίες, δεν μπορείς να πεις ότι η Ελλάδα ζει τη χειρότερη στιγμή της μεταπολεμικής της ιστορίας. Είναι σαφές ότι περνάμε δύσκολα. Ωστόσο, θεωρώ ότι έχει βιώσει πολύ χειρότερες καταστάσεις μια χώρα, η οποία βγήκε με τόσα τραύματα από το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και μπήκε αμέσως μετά στον εμφύλιο (που αποτέλεσε ουσιαστικά τη συνέχεια μιας ιστορίας που είχε αρχίσει ήδη από το 1936), κατά τη διάρκεια του οποίου, άνοιξαν ακόμα περισσότερο οι πληγές... Τι είναι αυτό που σας δίνει ελπίδα; Εμείς, εμείς είμαστε η ελπίδα της χώρας μας! Ο λαός σίγουρα δε ζει σε συνθήκες πολέμου, αλλά χάνει το κουράγιο του με όλα αυτά που συμβαίνουν, με τους φόρους που καλείται να πληρώσει, με την ανεργία και την αβεβαιότητα. Όλες οι σχέσεις αγάπης απαιτούν θυσίες. Αν η σχέση μας με την πατρίδα είναι σχέση αγάπης, τότε είμαστε έτοιμοι να καταβάλουμε θυσίες. Η πατρίδα μάς αγαπάει; Δεν υπάρχει αμφιβολία γι’ αυτό. Εσείς έχετε αμφιβολία; Υπάρχει πατρίδα που να είναι πιο όμορφη από τη δική μας; Είναι δυνατόν να λέμε εμείς οι Έλληνες ότι δε μας αγαπάει η πατρίδα μας; Τι είχαμε εμείς; Μουσώνες; Είχαμε αυτά που βλέπουμε να αντιμετωπίζουν άλλες χώρες στον κόσμο; Αντίξοες καιρικές συνθήκες, φοβερές φυσικές

καταστροφές; Εμείς έχουμε το πιο γλυκό περιβάλλον. Την πιο όμορφη εικόνα! Ποιος είναι ο στόχος που έχετε θέσει; Ο στόχος μου είναι να εκπροσωπήσω επάξια τη χώρα στη Βαυαρία και να ενισχύσω τις διμερείς σχέσεις. Επίσης, διά των σχέσεων με τους ομολόγους μου θα ήθελα να συμβάλω στη σύσφιξη των σχέσεων της Ελλάδας με άλλες χώρες. Τέλος, θέλω να είμαι αποτελεσματική στη δουλειά μου, μια καλή δημόσια υπάλληλος. Να γίνεται σωστά η διεκπεραίωση των προξενικών εργασιών και να είμαι σε θέση να έχω μια καθαρή εικόνα των βουλήσεων και των τάσεων των εδώ πολιτών και να τις διαμηνύω στην κεντρική υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών αλλά και στους Βαυαρούς συνομιλητές. Σε ποιον τομέα θεωρείτε ότι χρήζει βελτίωσης η ελληνική κοινότητα και οι μεταξύ μας σχέσεις; Πρόσφατα μιλούσα με ένα συνάδελφο, ο οποίος εξέφρασε το θαυμασμό του για το πόσο ενωμένοι είναι οι Έλληνες στη Βαυαρία. Εμείς που ζούμε τα πράγματα εκ των έσω, βλέπουμε ότι δεν υπάρχει η ενότητα που θα θέλαμε. Αλλά και εδώ τα πράγματα δεν είναι τόσο ζοφερά, όσο κάποιοι ισχυρίζονται. Πιστεύω ότι υπάρχει αρκετή ενότητα ήδη. Μάλιστα, η κρίση που βιώνουμε μπορεί να λειτουργήσει και ως μοχλός για τη σφυρηλάτηση πιο στενών σχέσεων μεταξύ των Ελλήνων της διασποράς καθώς και για τη δημιουργία αλληλεγγύης. Αυτό θα μπορούσε να αποδείξει, για άλλη μια φορά, ότι ακόμα και στα χειρότερα πράγματα υπάρχει ένας καλός πυρήνας και ότι μπορεί μέσα από τις χειρότερες καταστάσεις να γεννηθούν ελπίδες. Σας ευχαριστώ για την τιμή που μου κάνατε παραχωρώντας αυτήν την απολαυστική συνέντευξη! Εγώ σας ευχαριστώ.


Titelthema

Ein unvergesslicher Musikabend mit Aris Aristofanous & Friends Wir sahen, hörten, fühlten unendliche Musik Auf der Suche nach unbeugsamen Landsleuten in München führen alle künstlerischen Wege zu einer bestimmten Person: den griechischen Zyprioten Komponist, Musiker und Sänger Aris Aristofanous. Dass wir mehrere Gründe haben, stolz auf ihn zu sein, bewies er erneut am Tag der Musik. Fotoreportage: Johanna Panagiotou

E

s ist Freitag, der 15. Juni. Alles Nummer sicher zu gehen, macht er rechts dreht, um alle Gäste zu begrüspricht dafür, dass es ein gemüt- zum zwanzigsten Mal einen Sound- ßen, die Konsole zu überprüfen und licher Abend im Restaurant Poi- check. die Musiker nochmal auf den 4/4-Takt litia in Unterföhring wird. Die Gäste hinzuweisen. sind schon vor 18 Uhr da - fast drei Punkt 20:30 geht es los. Am Anfang Stunden vor Beginn eines besonderen beeindruckt uns Alexandros Rantos Und die Musikreise hat soeben angeKonzertes, das im Rahmen der Ver- mit seinem Bouzouki-Soloauftritt. Er fangen. Wir lauschen auf poetische, anstaltungen "Tag der Musik 2012 - ist alleine auf der Bühne. Gleich da- stille Momente die sich allmählich in Sehen Hören Fühlen" stattfindet. Das nach kommt Lefteris Armyras mit sei- spannungsgeladenen, temporeichen vom Deutschen Musikrat initiierte ner bezaubernden Geige und schließt Darbietungen verwandeln... Und der Projekt möchte nämlich hierbei "die sich seinem lieben Kollegen an. Das Hohepunkt: Aris´ Stimme und die gesamtgesellschaftliche Bedeutung der war ein herrlicher Start und gleichzei- der klassischen Sängerin Irmi Abriel akustischen Sinneswahrnehmung in tig eine Einleitung. Denn im Anschluss treffen sich in einem bezaubernden den Fokus der Öffentlichkeit rücken". kommen wir zum Hauptthema: Der Klangspektrum. Gemeinsam begeisfast 60jährige Maestro des Abends tern sie das Publikum mit einem vielUnter "akustischen Sinneswahrneh- Aris Aristofanous tritt endlich mit sei- fältigen Repertoire, Aris´ Kompositimungen" versteht Aris eine Menge. Er ner Gitarre und tausenden Noten und onen und Texten, die unter die Haut ist seit Stunden da. Werden die Gäste Melodien im Kopf auf. Wie gewohnt gehen. zufrieden sein? Passt alles mit den Plät- trägt er eines seiner Hawaii-Hemden; zen? Sind die Musiker gut vorbereitet? sein Zopf bewegt sich hin und her, da Doch was wäre so ein Abend ohne die Wird die Akustik versagen? Um auf er sich ständig nach links und nach üblichen Überraschungen? Dazu gehörte der unerwartete musikalische Auftritt von Honorarkonsul der Republik Zypern Christian Horn, seiner Lebensgefährtin Christiane Schlotz und die des kurdischen Saz-Musikers Zihan Yamen. Dort wo sich also der Osten, der Westen und der Süden trifft, macht Aris´ Aristofanous Musik. Was für eine Kulturzivilisation... Zugabe, lieber Freund Aris!

v.l.n.r.: Irmi Abriel, Alexandros Rantos, Aris Aristofanous, Erzpriester Apostolos Malamoussis, Vorstandsvorsitzende des Ausländerbeirats Nükhet Kivran, Zyperns Honorarkonsul Christian Horn, Lefteris Armyras.

23


„Griechenland braucht eine Verschnaufpause“ Er ist ein „Junge“ von Piräus und liebt seine Heimat. Dafür setzt er sich in Deutschland ein, wo er schon seit mehr als 50 Jahren lebt: Spyros Marinos, pensionierter Internist und Vorsitzender des Integrationsrates der Stadt Münster. Bei der Gewerkschaftskundgebung am 1. Mai hielt er eine engagierte Rede für Europa und bat um Solidarität mit Griechenland. Anschließend sprach er mit der Drachme über Perspektiven und Entwicklungen. Interview, Text & Fotos: Heike Sieg-Hövelmann

Herr Marinos, sind Sie stolz, Grieche zu sein? Ja, das bin ich – allerdings im allumfassenden Sinn des Griechischen. Das heißt: des Humanismus, der Philosophie und des Ökumenischen. Ich besitze nur die griechische Staatsbürgerschaft. Stolz macht mich die reiche Kultur und Geschichte sowie das wunderschöne Land, die Liebenswürdigkeit, Gastfreundschaft und Weltoffenheit der Griechen. Und die Politik? Dafür muss man sich nicht nur schämen, sondern auch zornig sein. Ich habe mit Kritik an Politikern, die das Land ins Chaos auch für zukünftige Generationen gestürzt haben, nie gespart. Denen „verdanken“ wir die Vetternwirtschaft und Korruption heute, die bis ins Volk hineinreicht. Mich erschüttert es, dass sich diese Menschen, ohne sich zu schämen, wieder zur Wahl stellen. Wie groß ist der Imageschaden? Riesig! In der ganzen Diskussion um die Wirtschafts- und Finanzkrise wurden die Griechen allgemein als korrupt, faul und verlogen tituliert. Doch scheint sich das Bild etwas zu ändern. Viele erkennen langsam, dass dies ein

24

falscher und gefährlicher Weg ist. Hoffentlich hält das an. Welche Gefahr sehen Sie? Dass Ressentiments, Rassismus, Extremismus und Entsolidarisierung aufkommen, weil ein Volk gegen das andere aufgewiegelt wird – und die Solidarität auch an der Basis schwindet. Zurzeit diktiert Deutschland alles. Es ist wie ein reicher Vater, der viele arme Kinder hat. Es bestimmt, wo es langgeht. Denn die Deutschen leben gut. Noch! Geht es jedoch den Ländern ringsherum schlecht, wird auch Deutschland leiden. Schließlich tätigt es den größten Teil seiner Exporte in Europa. Bleibt Deutschland allein stark, ist die Zukunft Europas unkalkulierbar. Den Informationsstand der breiten deutschen Bevölkerung dazu empfinde ich als mangelhaft. Sie fordern Solidarität mit Griechenland. Warum? Nicht nur mit Griechenland, sondern auch mit Spanien, Portugal und jeder europäischen Nation, wenn sie in Not ist. Wir haben uns aus gutem Grund zusammengetan. Und ein wichtiges Resultat ist, dass wir seit mehr als 70 Jahren keinen Krieg hatten. Frieden ist das höchste Gut! Auch darum muss

Europa geschlossen bleiben mit einer gemeinsamen Politik. Nach diesen Entwicklungen ist es aber notwendig, heute noch einmal gründlich über Europa in allen seinen Facetten nachzudenken. Denn aktuell zeigen sich starke antieuropäische Strömungen. Wie kann es besser laufen? Durch Sparen allein gewiss nicht! Das weiß jede Hausfrau. Deshalb kann ich nicht verstehen, warum diese strengsten Sparmaßnahmen einseitig auferlegt wurden. An Griechenland wird ein hartes Exempel mit engen Bandagen statuiert, um die Löhne zu drücken, damit spätere Investoren maximal profitieren. Das ist weltweit erkannt worden. Und Deutschland sollte es besser wissen, zumal es nach dem Zweiten Weltkrieg durch den Marschallplan und die großzügige Kürzung der Schulden wieder aufblühte. Die Europäische Zentralbank und die Weltbank müssen endlich einsehen: Wir brauchen Investitionen zum Wachstum, um vor allem die gefährliche Jugendarbeitslosigkeit zu stoppen. Und rein praktisch? Die Rahmenbedingungen des EU-Memorandums müssen verträglicher gestaltet werden. Griechenland braucht


Deutschland, Deine Griechen!

eine Verschnaufpause. Die Verwaltung muss modernisiert, schlanker und effektiver werden. Ressourcen wie Gas, Öl, Sonnen- und Windenergie müssen gewinnbringend genutzt werden. Und der Staat tut gut daran, mehr mit seinen alten Pfründen wie Kultur, Geschichte und Tourismus zu wuchern. Wir brauchen ein gerechtes Steuersystem mit Besteuerung der Reichen sowie Anreize, um das Kapital im Land zu halten und für Investoren attraktiv zu machen. Dann könnten wir eventuell wieder von der größten Flotte der Welt profitieren; vielleicht auch dadurch das Land sogar autark werden. Für die unverhältnismäßig hohe Zahl an Flüchtlingen in das kleine Griechenland mit all ihren Folgen muss eine humane und realistische – letztendlich eine europäische Lösung – gefunden werden. Wer ist schuld an der Misere? Es ist sehr traurig, dass niemand für all die Missstände Verantwortung übernimmt und fast keiner der Regierenden zur Rechenschaft gezogen wird. Trotz der vielen politischen Fehler Griechenlands sind meines Erachtens die Hauptverursacher die internationalen Finanzmärkte mit

Spyros Marinos Aufgewachsen: In Piräus, wo er am 29.6.1939 geboren wurde. Voller Neugier: Mit 19 Jahren ist er nach Deutschland ausgewandert, um dort durch selbstverdientes Geld Medizin zu studieren. Sein Vater war auf Kreta gefallen. Vor seinem Studium arbeitete er als Gastarbeiter der ersten Stunde u.a. im Bergbau und am Fließband. Aus Liebe: Obwohl er ursprünglich in sein Heimatland zurückkehren wollte, änderte Marinos seine Pläne. Kurz nach seiner Ankunft lernte er seine deutsche Frau, Hildegard, kennen und blieb. Das Ehepaar hat drei Söhne und zwei Enkelkinder. Karriere: Facharzt für Innere Medizin und Oberarzt in verschiedenen Krankenhäusern und Kliniken. Ehrenamt: Seit 1984 Vorsitzender des Ausländerbeirates der Stadt Münster, seit 2009 Integrationsrat genannt. Die von Marinos initiierte Interessenvertretung der Ausländer war eines der ersten freigewählten Gremien dieser Art in Deutschland. Das Besondere: Der Ausländerbeirat wurde nicht von der Kommune bestellt, sondern von den ausländischen Einwohnern selbst durch einen Antrag beim Stadtrat gefordert. Zudem ist er Vertreter der Griechisch-Orthodoxen Kirche in der Arbeitsgemeinschaft Christlicher Kirchen, Gemeinden und Gemeinschaften (ACK Münster). Hobbys: Das Sammeln von Dokumentationen über Kultur und Politik. Vorliebe: Spielen mit Enkelkindern und viel Zeit verbringen in der Großfamilie. Gutes Essen und griechischer Wein.

25


Die Rahmenbedingungen des EU-Memorandums müssen verträglicher gestaltet werden. Die Verwaltung muss modernisiert, schlanker und effektiver werden. Ressourcen wie Gas, Öl, Sonnen- und Windenergie müssen gewinnbringend genutzt werden. Spyros Marinos

den Rating-Agenturen. Das trifft ebenso auf andere Staaten zu, sogar so starke wie Frankreich. Spekulanten und Casinospieler gewinnen die Oberhand. Nicht umsonst werden die Stimmen nach Deregulierung der Märkte und Stärkung der Parlamente lauter. Hat der Einzelne auch Fehler gemacht? Ja, indem er das System zum eigenen Vorteil genutzt hat. So hat auch in Griechenland der zügellose Kapitalismus solche Bedingungen geschaffen, dass zum Beispiel jeder Darlehen bekommen konnte. Die Griechen hatten einen der höchsten Lebensstandards in Europa – meist nur auf Pump. Die Menschen wurden in diese Leihmentalität gelockt und gewöhnten sich daran. Heute stehen sie vor den Ruinen, können die Raten für ihre Häuser nicht aufbringen und verkaufen sie für einen Apfel und ein Ei zurück an die Banken. Wen trifft die Krise besonders? Bis auf die Hyperreichen und Steuerhinterzieher sind alle anderen von den Kürzungen hart betroffen. Ganz besonders die Lohnempfänger, Kleinbetriebe und Rentner. Der Geringverdiener gerät durch den drastischen Sparkurs unters Existenzminium. Armut, schlimmer noch Kinderarmut, breitet sich aus. Hunderttausende wollen auswandern. In der Folge hat es 1720 Selbstmorde in Griechenland gegeben. Psychische Erkrankungen, Drogenabhängigkeiten und Antidepressiva nehmen zu. Eine griechische Tragödie! Davon

26

berichtet hier aber keiner. Wie ergeht es Ihren Verwandten und Freunden in Griechenland? So wie beschrieben. Sie bestätigen mit ihren Erfahrungen die Situation. Glauben Sie an die Zukunft Griechenlands? Ja – Griechenland ist erwacht, aber es muss noch ein kräftiger Ruck durch das ganze Land gehen. Mit neuen fähigen Leuten an der Spitze und Umdenken des Einzelnen. Damit nicht weiterhin alles nur über Connections läuft. Diese Umstellung ist jedoch keinesfalls einfach. Das griechische Volk muss sich wieder seiner Werte erinnern. Ich glaube, dass es das bereits tut, indem es schon früh gegen die Missstände protestiert hat, und dies übergeschwappt ist. Dadurch sind heute fast europaweit solche Bewegungen gegen die Übermacht der Finanzmärkte im Gange. Was wünschen Sie sich für Griechenland? Ich wünsche mir, dass die Griechen über ihren eigenen Schatten springen, Mut und Vernunft zeigen und sagen: Wir fangen von vorne an, wir schaffen es, wir wollen zusammenhalten und endlich zusammenarbeiten. Genau darin liegt die Chance: Aus unseren Fehlern lernen und ohne Alleingänge sich ganz neu aufstellen. Keine leichte Aufgabe bei der bekannten, historisch begründeten griechischen Mentalität!


Griechenlandliebende

"Wenn ich einige Monate lang nicht in Griechenland bin, spüre ich ein Gefühl, das Heimweh gleicht" In dieser Rubrik stellen wir Ihnen jedes Mal einen Deutschen vor, der in enger Beziehung zu unserem Herkunftsland steht, die griechische Kultur liebt und lebt. Diesmal begegnen wir der Buchautorin Heidi Jovanovic. Mit ihrem neuen Buch "FETTNÄPFCHENFÜHRER GRIECHENLAND – Blaue Wunder im Land der Götter" macht sie sich auf den Weg, den echten Griechen zu entdecken. Schön, dass es jemand unternimmt, der tiefe Kenntnisse in allen Themen rund um Hellas hat und dessen unendliche Liebe ausreichen würde, Deutsche und Griechen (wieder) zusammenzubringen. Interview/Text: Johanna Panagiotou Was fasziniert Sie an Griechenland? Die Menschen! Ihre Würde und Wärme, ihre Heiterkeit und Herzlichkeit, ihre Lebensart und Kultur. Ihr frischer, natürlicher Stolz auf ihr Land, ihre Insel, ihre Familie. Faszinierend ist auch ihre Musik, bei der nicht wie in anderen Ländern englische Popmusik dominiert, sondern griechische, oft poetische Texte, ja sogar Vertonungen großer Dichter, wie die des Literaturnobelpreisträgers Giórgos Seféris und Odysséas Elýtis. Dazu gehören auch ihre Dörfer, die die gleiche Gelassenheit und Ruhe wie die Menschen, die in ihnen leben, ausstrahlen. Ihre Felder, deren uralte Steinmauern und verbindenden Saumpfade Geschichte zum Anfassen und Begehen darstellen. Auch in den Städten sind es vor allem die Begegnungsorte der Menschen, wie geschäftige Plätze und vor allem Märkte, die eine magische Ausstrahlung haben. Wie ist Ihre Liebe zu Griechenland entstanden? Nach Griechenland kam ich zum ersten Mal aus den gleichen Gründen wie die meisten Besucher, also um seine Ausgrabungsstätte mit Funden aus der Antike zu sehen und einige Tage am Strand zu verbringen. Und sofort sind mein Mann und ich in dem Land »hängengeblieben«.

"Ich habe Griechenland wohl im Blut. Ich kann sagen, es hat einen anderen Menschen aus mir gemacht." Wie ist das passiert? Bis zu dem Moment, in dem wir zum

ersten Mal Urlaub in Griechenland gemacht haben, hatten wir jedes Jahr ein oder mehrere andere Länder bereist, da wir beide ausgesprochen neugierig und reisefreudig sind. Alle Kontinente außer Nord- und Südpol hatten wir auf diese Weise »abgehakt« und fast alle Länder Europas besucht. Nur die nördlichsten haben wir ausgespart, da wir beide sehr sonnen- und lichthungrig sind, so dass es uns eher in den Süden zieht. Und dann: Einmal Griechenland und immer wieder Griechenland! Jahr für Jahr, so oft und so lang wir können. Wenn ich einige Monate lang nicht in Griechenland bin, spüre ich ein Gefühl, das Heimweh gleicht, einen Mangel, ein tiefes Unausgefülltsein. Mir fehlt das klare, griechische Licht, das Meer, die Fähren, die Buchten und Häfen, die Blumen, die abwechslungsreichen kleinen Felder und Gärten. Vor allem habe ich Sehnsucht nach den Menschen, den Bäckern in ihren duftenden Backstuben, den Fischern, die abends auslaufen und mir morgens bei der Rückkehr von ihrem Boot zuwinken, die geduldig ihre Netze flicken und dabei plaudern... Mir fehlen ihre Musik, ihre Feste, ihre Kirchen. Ich habe Griechenland wohl im Blut. Ich kann sagen, es hat einen anderen Menschen aus mir gemacht. In mir Interesse und Liebe für Dinge geweckt, mit denen ich mich zuvor nicht beschäftigt habe. Welche Teile Griechenlands haben Sie bereist? Auf rund dreißig Griechenlandreisen habe ich fast alle der mit der Fähre erreichbaren Inseln und alle Gegenden des Festlandes und der Peloponnes besucht, die südlicheren dabei vielleicht etwas ausgiebiger als die nördlicheren.

Welches ist Ihr Lieblingsort? Einen bestimmten Ort möchte ich da gar nicht nennen. Damit würde ich nämlich so vielen anderen Unrecht tun. Wir besuchen oft einen Ort, weil wir dort Freunde gefunden haben, zu denen es uns wieder hinzieht, wie in dem kleinen Dorf Vríssa auf Lesbos oder auf der kleinen Inselgruppe Lipsi. Sonst suchen wir uns immer wieder neue Ziele. Nur in Griechenland müssen sie sein, egal ob auf dem Festland, dem Peloponnes oder einer der vielen Inseln. Eine gewisse Vorliebe haben wir dabei in letzter Zeit für die kleinen und kleinsten Inseln entwickelt, die wenig von Touristen frequentiert werden, wie die Kykladeninseln Sikinos, Donoussa und Schinoussa, oder das winzige, schwer zu erreichende Antikythira mit seinen wenigen Dutzend Einwohnern. Besonders die Inseln laden ja geradewegs dazu ein, immer wieder auf eine neue weiter zu »hüpfen«. Sind wir auf einer angekommen, steigen wir früher oder später auf ihre höchste Erhebung. Und da locken sie dann draußen im Meer, die Kuppen anderer Inseln. Na gut... wenn's sein soll, dann sage ich mal: Der Profítis Ilías ist mein Lieblingsplatz. So heißt meist der höchste Berg oder Hügel einer Gegend oder Insel. Also irgendeiner dieser vielen Profítis Ilías, irgendwo in Griechenland. Der Blick von seinen Hängen und seiner Kuppe ist grandios – alles wirkt unendlich offen. Denn meist gibt es statt Wäldern nur niedrige Macchia-Büsche und/oder mit weiten Abständen gepflanzte Olivenbäume, so dass der Blick weit über Hügel und kleine Ebenen hinaus aufs Meer schweben kann. Dort verliert er sich nicht in der Endlosigkeit, sondern

27


findet als Fixpunkte wieder Bergkuppen anderer Inseln oder der Festlandsküste. Diese Perspektive verstärkt das Gefühl, sich eine Landschaft oder Insel zu eigen gemacht zu haben und weckt gleichzeitig Lust auf neue Streifzüge. Und wenn sich in nächster Nähe ein Profítis Ilías nicht befindet? Genauso gern wie in der Einsamkeit des Profítis Ilías befinde ich mich auf einer quirligen Platía, dem zentralen Platz irgendeines Ortes, wo Straßen und Wege zusammenlaufen und wo Bäume lichten Schatten spenden, meist eine riesigen Platane mit weit ausladenden Zweigen, manchmal auch das anderer Bäume, wie Ficus- oder Maulbeerbäume. Es ist herrlich, diesen Schatten zu genießen, der von ganz anderer Qualität ist, als der unter Sonnenschirmen und Markisen, und das Treiben zu beobachten. Fast immer haben Cafés und Tavernen hier ihre Tische und Stühle aufgestellt. Manchmal gibt es auch einen Bauernmarkt. Rundum befinden sich Geschäfte und Büros, Taxis, manchmal die Bushaltestelle. Außer zur Zeit der Mittagsruhe erschallt laufend irgendwo »Ti kanis? Kalá?« (Wie geht's? Gut?). Der gleiche alte Jórgo wird vom gleichen, jüngeren Níkos bei jedem Aufeinandertreffen so befragt und nicht nur Níkos, sondern auch die junge María, die alte Ánna – fast jeder der vorbeikommt – begrüßen den stundenlang auf seinem Stuhl vor dem Kafeníon sitzenden Jórgo so. Manche wollen wissen, wie es ihm geDer kleine Fischerort Firopotamos an der Ostküste des Nordzipfels von Milos © Heidi Jovanovic

28

sundheitlich geht und ob er beim Arzt war. Von dieser menschlichen Wärme umgeben zu sein, ist ebenso eine Wohltat für die Seele, wie der Genuss der Stille und Ruhe fernab jeden Zivilisationslärms auf meinem geliebten Profítis Ilías. Sprechen Sie Neugriechisch? Ja, genug um mich in Griechenland im Alltag zu verständigen und zu verstehen, worum es in den griechischen Liedern geht, die ich so liebe. Aber leider noch bei Weitem nicht so gut, wie ich mir das wünschen würde, also noch nicht gut genug, um zügig griechische Literatur und griechische Zeitungen zu lesen und problemlos Gespräche zu führen, die über das Alltägliche hinaus gehen. Darum bin ich dauernd noch am Lernen, hier in Deutschland in einem Griechischkurs und mit Hilfe von zweisprachigen Texten. Und wenn ich natürlich in Griechenland unterwegs bin, versuche ich, Griechisch zu sprechen und mir einen neuen Wortschatz anzueignen. Die Griechen sind dabei immer sehr hilfreich und ermutigend.

"Immer wieder haben die Griechen Schwierigkeiten gemeistert. Sie sind zäh und erfinderisch. Ein starkes Ehrgefühl gehört zum Griechen wie das Atmen zum Leben." Welches ist Ihr Kommentar zur aktuellen Lage in Griechenland?

In seiner langen Geschichte war Griechenland mit vielerlei Problemen konfrontiert, von denen so manches an die Dimensionen der heutigen Krise herankam oder sie auch übertraf. So ist es keine hundert Jahre her, dass über das Land eine Flüchtlingswelle hereinbrach, in deren Folge der Flüchtlingsanteil Griechenlands ein Viertel der Bevölkerung ausmachte; noch keine vierzig Jahre, dass die letzte Diktatur ihr Ende nahm. Immer wieder haben die Griechen Schwierigkeiten gemeistert. Sie sind zäh und erfinderisch. Ein starkes Ehrgefühl gehört zum Griechen wie das Atmen zum Leben.

"Dass sich wohl kein Grieche, der noch die Schrecken der letzten Diktatur in lebhafter Erinnerung hat, nun einer Diktatur von Gläubigern und Hütern des gegenwärtigen Wirtschafts- und Finanzsystems beugen möchte, ist nur allzu verständlich." Werden es die Griechen schaffen? Was auch noch dazu kommt und gerade in schweren Zeiten wie den gegenwärtigen eine große Stütze für den Einzelnen bedeutet, ist der starke Zusammenhalt von Familien, Freundesund Kollegenkreisen, der in Griechenland zu beobachten ist. Ja, das alles gibt mir die Zuversicht, dass die Griechen auch die gegenwärtige Krise bewältigen werden, wenn man ihnen nur Vertrauen schenkt und aufhört, sie zu


Griechenlandliebende gängeln. Dass sich wohl kein Grieche, der noch die Schrecken der letzten Diktatur in lebhafter Erinnerung hat, nun einer Diktatur von Gläubigern und Hütern des gegenwärtigen Wirtschaftsund Finanzsystems beugen möchte, ist nur allzu verständlich. Als solche werden wohl viele der heute an das Land herangetragenen Forderungen und Versuche der Einflussnahme auf demokratische Prozesse im Land empfunden. Schließlich ist auch die Freiheitsliebe etwas, das fest im Griechen verwurzelt ist. So begehrt das Volk auf, weit stärker als griechische und internationale Massenmedien dokumentieren. Wenig wurde über die Hartnäckigkeit berichtet, mit der die Aganaktismeni, die Empörten, wie sie sich selbst nennen, in riesigen Massen protestieren und dabei nach Lösungen ringend debattieren. Nicht so leicht zu ignorieren ist nun das Aufbegehren mit der Wählerstimme, das einer friedlichen Revolution gleichkam. Von den beiden großen Parteien, die seit Jahrzehnten bestimmend waren, verliert die eine, die letzte Regierungspartei PASOK über 30 Prozent, doch auch die andere, die Nea Dimokratia, mehr als 14 Prozent. Die gegenwärtigen Probleme einer Regierungsbildung haben viel mit dem Wahlsystem zu tun, das ganz auf das bis jetzt herrschende Zweiparteiensystem abgestellt war, mit dem es nun ein Ende hat. Es werden wohl viele Reformen her müssen, die weit über Sparzwänge hinausgehen.

"So wie ich das Land liebe, hätte ich es ihm natürlich nicht gewünscht, dass es ausgerechnet Griechenland treffen musste, diese schmerzliche Beispielfunktion zu übernehmen, aus der wir wohl alle zu lernen und unsere Schlüsse zu ziehen haben. Doch gilt Griechenland als Wiege unserer Demokratie, unseres Europas." Birgt die Krise auch eine Chance? Natürlich! Sie zeigt unter anderem die Fähigkeit der Griechen, ihr Geschick kraftvoll in die Hand zu nehmen und nach Lösungen sowohl inner- als außerhalb des politischen Systems zu suchen und sie aufzuspüren. Beispielsweise ist die Landflucht rückläufig. Viele, die in den Städten kein Auskommen mehr haben, gehen zurück in die Dörfer, aus denen sie stammen, wo sie dank des engen Zusammenhalts der Menschen mit offenen Armen empfangen werden und wo sie voller Erfindungsreichtum neue Erwerbsquellen erschließen. Vergessene Lebens- und Wirtschaftsformen werden wiederbelebt, neue erprobt. Beispielsweise helfen Bauern sich selbst und mehr noch den Städtern, indem sie sich zusammentun und ihre Produkte zu einem Bruchteil des Ladenpreises dort selbst – unter Ausschaltung von Zwischenhändlern – verkaufen. Griechenland ist heute ein Beispiel für die Funktionsuntüchtigkeit unseres Wirtschaftsund Finanzsystems, ein erstes Beispiel, dem bereits weitere

zu folgen beginnen. So wie ich das Land liebe, hätte ich es ihm natürlich nicht gewünscht, dass es ausgerechnet Griechenland treffen musste, diese schmerzliche Beispielfunktion zu übernehmen, aus der wir wohl alle zu lernen und unsere Schlüsse zu ziehen haben. Doch gilt Griechenland als Wiege unserer Demokratie, unseres Europas. Warum sollte es nicht auch nochmals Geburtsstatt nützlicher Neuerungen und eines Umdenkens sein, die uns vielleicht letztendlich ein funktionsfähigeres und menschlicheres System als das gegenwärtige beschweren könnten? Darum wäre mein Wunsch, dass man dem Land viel Spielraum für eigene Entscheidungen lässt und dabei stets im Auge behält, dass es trotz seiner geographischen Randlage historisch gesehen unverzichtbarer Kern Europas ist und bleiben muss, ein Kern aus dem vielleicht gerade jetzt neue Kraft und Vitalität zu sprießen vermag, die wir alle brauchen, um neue Wege zu gehen.

29


Ελληνόγλωσση εκπαίδευση στο Εξωτερικό Ο παραλογισμός παίρνει 10 με τόνο!

Μια ακόμη θυελλώδης σχολική χρονιά έφτασε στο τέλος της. Αβεβαιότητα, προχειρότητες, απογοητεύσεις... Και οι μάσκες δεν άργησαν να πέσουν. Με έγγραφο του Υπουργείου Παιδείας στις 30/05/2012 μπήκε οριστικά η ταφόπλακα στα αμιγώς ελληνικά λύκεια του Εξωτερικού.

Κ

οντολογίς, απαγορεύεται ρητά η εγγραφή ή μετεγγραφή Ελλήνων μαθητών σε οποιαδήποτε τάξη του ελληνικού Λυκείου - εκτός και αν αποφοίτησαν από γυμνάσιο της ίδιας πόλης. Επίσης, μένουν επί ξύλου κρεμάμενοι οι μαθητές που φέτος αποφοίτησαν από την Μ10 που αντιστοιχεί στην α' λυκείου. Επιτρέψτε μου να εκφράσω εδώ κάποιες προσωπικές σκέψεις.

εργασίας; Τις οικονομικές συνθήκες; Σίγουρα η χώρα μας περνάει μια πάρα πολύ δύσκολη οικονομική κρίση, όμως τότε δεν είχαν επουλωθεί ακόμα οι πληγές του Β' ΠΠ και του εμφυλίου. Γνωρίζω οικογένειες μεταναστών που άφησαν τα παιδιά τους νεογέννητα και τα ξαναείδαν στην εφηβεία. Βαθειά ήταν η απογοήτευση ενός μετανάστη, όταν τον πλησίασε ο 12χρονος γιος του (είχε να τον δει από τη γέννησή του) και του είπε: «Τα παιδιά από τη γειτονιά μού είπαν ότι Πρώτον, θεωρώ άκρως παράλογο να θέλει κανείς να δια- είσαι ο πατέρας μου. Νόμιζα ότι είχες πεθάνει.» τηρήσει την ελληνική ταυτότητα, να έχει το αναφαίρετο δικαίωμα (ν.δ. 695 του 1970) να λάβει ελληνική παιδεία και Ας αφήσουμε λοιπόν τους συναισθηματισμούς, τις υπερβονα μην του δίνεται η αντίστοιχη δυνατότητα. Αυτό δεν μπο- λές και το λαϊκισμό και ας επικεντρωθούμε στον αγώνα διρεί να δικαιολογηθεί στο όνομα καμίας οικονομικής κρίσης. εκδίκησης αυτών που μας ανήκουν. Μπορεί να χάθηκε μια Έστω, ότι τα ελληνικά σχολεία του Εξωτερικού ήταν κατώ- μάχη, αλλά ο αγώνας συνεχίζεται. Και πρέπει να συνεχιστεί. τερα των προσδοκιών. Σίγουρα τα προβλήματα δεν ήταν αμελητέα και τα αποτελέσματα δεν ήταν πάντα τα αναμε- Διότι οι ελληνικές κυβερνήσεις έκαναν το εξής παράλογο: νόμενα... Γιατί, όμως, τόσα χρόνια η εκάστοτε ελληνική κυ- Προσέφεραν τόσα χρόνια δωρεάν παιδεία στους μαθητές, βέρνηση δεν έστελνε ειδικούς από το υπουργείο παιδείας δωρεάν φοίτηση στα πανεπιστήμια (και η φοίτηση πρέπει για να ασχοληθούν με το ζήτημα και να προτείνουν τρόπους να είναι δωρεάν, γιατί είναι κοινωνικό αγαθό και τα πανεβελτίωσης; Και δεν είμαστε αφελείς. Οι εκπαιδευτικοί που πιστήμια δεν είναι τσιφλίκια των πολυεθνικών) και έφτασε έπαιρναν τους διπλούς μισθούς είχαν σοβαρότερα προβλή- μια οικονομική κρίση να αναγκάσει τα παιδιά της να εγκαματα, όπως π.χ. η ανακαίνιση του σπιτιού τους στην Ελλάδα. ταλείψουν τη χώρα τους και να πάνε στράφι όσα επένδυσε Αλλά και πολλοί γονείς δεν είχαν αντιληφθεί τη σοβαρότη- σε αυτά η μαμά-πατρίδα που τώρα δεν μπορεί να τους προτα της κατάστασης. Πολλοί εξ αυτών θεωρούσαν ότι όλα θα σφέρει απολύτως τίποτα. Επίσης, παιδιά της Ελλάδας είναι λυθούν αν βρουν για τα παιδιά τους το κατάλληλο φροντι- και τα ελληνόπουλα της Γερμανίας (συχνά μας αποκαλούν στήριο που θα αναλάβει τα των σπουδών τους. Οι δε σύλλο- και Λαζογερμανούς, αλλά ας το παραβλέψουμε παρόλο που γοι γονέων και κηδεμόνων έχουν επιδείξει απίστευτο ζήλο μαρτυρά ότι δεν μας είχαν και ποτέ σε υπόληψη). Ωστόσο, και δε σταμάτησαν να αγωνίζονται. Κάποιοι, ωστόσο, δεν αποτελούν ένα αξιόλογο δυναμικό, λόγω της εμπειρίας που αντιστάθηκαν σε μικροπολιτικά συμφέροντα. Και κάπως έχουν αποκομίσει από τη συναναστροφή τους με άλλους έτσι o αγώνας δεν ήταν πάντα αέναος και δε διήπετο από το λαούς. αρχικό πάθος της δεκαετίας του '70. Εφόσον μια κυβέρνηση (όποια κι αν είναι αυτή) αδυνατεί Δεύτερον, οι πιο αδικημένοι είναι, αναμφισβήτητα, οι νεο- να δώσει ευκαιρίες στα παιδιά της και παράλληλα τις στερεί μετανάστες. Κάποιοι από τους χιλιάδες Έλληνες που μετέ- από τα παιδιά της από άλλο "γάμο" (βλέπε παιδιά εξωτεριβησαν πρόσφατα στη Γερμανία ένιωσαν ισχυρό σοκ, όταν κού), μην περιμένετε και πολλά από αυτήν. Έχει δείξει προ ενημερώθηκαν ότι δε θα τους επιτραπεί να εγγράψουν τα πολλού το αληθινό της πρόσωπο. Απλά, εμείς τώρα βγάλαπαιδιά τους στο ελληνικό λύκειο, το οποίο συνεχίζει να υφί- με τα ξεκούραστα γυαλιά του εθελοτυφλωτισμού και τροσταται. Παράλογο! Δηλαδή, φεύγεις από τη χώρα σου που μάξαμε σαν το αντικρίσαμε. Και είδαμε μια χώρα που δεν σε έδιωξε και έρχεσαι να ζήσεις κάπου αλλού αναζητώντας ανήκει στους πολίτες της αλλά, πέρα από τους πιστωτέςτο ελληνικό στοιχείο, όπου η πόρτα είναι επίσης ερμητικά τοκογλύφους, σε μια παρέα ανίκανων ανθρώπων του συκλειστή. Ωστόσο, δεν μπορώ να κρύψω την αγανάκτησή στήματος που κατάφεραν να επιπλέουν και να τοποθετούν μου, όταν μέσα σε ένα πνεύμα άκριτου λαϊκισμού γίνονται αχρείους σε θέσεις-κλειδιά και να απορρίπτουν ανθρώπους οι αβάσιμες συγκρίσεις με τους μετανάστες της δεκαετίας με όραμα και ικανότητες. Όμως, επαναλαμβάνω: Ο αγώνας, του '60 και του '70. Τα παιδιά μας είναι ό, τι πιο ιερό έχουμε. πάρα ταύτα, συνεχίζεται! Ο πόνος του αποχαιρετισμού είναι από τους πιο φρικτούς. Αυτά είναι δεδομένα. Όμως, όπως έχω ξανατονίσει σε άρ- Κι επειδή, προς το παρόν, αναχαιτίστηκε για πολλούς μαθηθρο μου, αποτελεί ιεροσυλία η σύγκριση με τ�� γενιά των τές ο δρόμος για την Ελλάδα, ας δούμε ποιες είναι οι δυναπρώτων μεταναστών. Τι συγκρίνουμε; Τη δυνατότητα που τότητες εκπαίδευσης που έχουν τα παιδιά μας στη Γερμανία. έχουμε σήμερα να μεταβούμε σε δύο ώρες αεροπορικώς Για να μην κλείνουμε και πόρτες που ως τώρα φαίνονται να στην Ελλάδα; Τις σημερινές δυνατότητες επικοινωνίας μέσω είναι ανοιχτές... facebook, skype, mms, sms, flat rate, email; Τις συνθήκες Εκ της διευθύνσεως

30


Bildung

Pixida: Qualifizierung pur Als Schüler hat man die Hauptaufgabe, fleißig zu lernen. Doch das reicht nicht aus. Heutzutage muss man wettbewerbsfähig und gut vorbereitet für den Arbeitseinstieg sein. Welche Rolle spielt eigentlich die Schule bei dieser Vorbereitung? Drachme im Gespräch mit dem Leiter des Projektes Pixida Dipl. Soziologe Joachim Berg. Interview: Drachme, Foto: Nikos Georgiou Wie wichtig ist Bildung in der modernen Arbeitswelt? Bildung ist die wichtigste Ressource, um einen Arbeitsplatz zu finden und im Arbeitsleben bestehen zu können. Dabei hat sich der Bildungsbegriff in den letzten Jahren verändert und bedeutet eher den Erwerb von Schulabschlüssen. Des Weiteren haben sich die berufsspezifisch geforderten Bildungsstandards wesentlich erhöht. Für fast alle kaufmännischen Berufe ist die Mittlere Reife die üblicherweise eingeforderte Zugangsvoraussetzung geworden. Im Jahr 2010 waren sogar laut Bundesinstitut für Berufsbildung 69% der Ausbildungsanfänger für den Beruf des Bankkaufmannes bzw. der Bankkaufrau Abiturienten. Der überwiegende Rest waren SchülerInnen mit der Mittleren Reife. Was bietet das Projekt Pixida? Pixida ist ein Projekt des ESF-Xenos, der unter anderem mit seine Programmschwerpunkten die Qualifizierung und Weiterbildung in der Schule sowie Maßnahmen zur Integration von MigrantInnen fördert. Dem zuvor erwähnten Bildungstrend folgend, bietet das Projekt Pixida für die SchülerInnen der griechischen Teilhauptschulen in München u.a. Vorbereitungskurse auf den Qualifizierenden Hauptschulabschluss an. Dessen Erlangen hilft beim Übergang in den ersten Ausbildungsmarkt und bietet die Möglichkeit zum M-Zug der 10. Klasse zu wechseln. Hier kann dann die Mittlere Reife erlangt werden; anschließend ist über die Fachoberschule auch der Erwerb des Abiturs möglich. In den Fächern AWT (Arbeit, Wirtschaft und Technik), Mathematik und Deutsch sind bis jetzt über 900 Unterrichtsstunden erteilt worden. Im Schuljahr 2010/2011 stellten sogar die Griechische Gemeinde Dachau und die griechische Kirche in München Unterrichtsräume zur Verfügung, damit alle SchülerInnen in den Kursen aufgenommen und unterrichtet werden konnten.

Im Rahmen des erweiterten Bildungsbegriffs werden neben ordentlichen Schulabschlüssen zunehmend auch sogenannte Schlüsselqualifikationen und soziale Kompetenzen verlangt. Welche sind Ihre Tätigkeiten in diesem Bereich? Es werden tatsächlich Fähigkeiten wie Selbstmanagement, Einsatzbereitschaft, Eigenverantwortung und Fertigkeiten wie Kommunikations- und Kooperationsfähigkeit sowie Sprachgewandtheit gefordert. Frau Heike-Sievert hilft den SchülerInnen in einem Sozialkompetenztraining, ihre Stärken zu erkennen und zu trainieren. Ich war sehr positiv überrascht, als ich von der Schülerfirma Kanto Tora erfuhr. Erzählen Sie uns bitte davon. Hier können die SchülerInnen ihr kreatives Potenzial entfalten. Nikos Georgiou leitet die SchülerInnen dazu an, T-Shirts nach Kundenwünschen zu bedrucken. Darüber hinaus müssen aber auch Tätigkeiten wie die Materialbeschaffung, die Lagerung der Waren und das Führen des Kassenbuches erledigt werden. So erfahren die SchülerInnen viel über verschiedene Berufsbilder und haben zusätzlich die Möglichkeit ihre Kompetenzen in der Praxis zu trainieren. Neben diesen Angeboten werden die SchülerInnen in Methoden und Techniken der Berufswahl unterrichtet, können ihre Deutschkenntnisse verbessern und haben die Möglichkeit im Rahmen der Berufsorientierung den persönlichen Karriereweg zu planen.

Diese Schablonen werden bei Kanto Tora zum Bedrucken der T-Shirts verwendet und müssen zur Bearbeitung von den SchülerInnen selbst angefertigt werden.

Was für eine Schwerpunktverlagerung wurde im aktuellen Schuljahr vorgenommen? Mit der Einführung der Praxisprüfung im Fach AWT werden den SchülerInnen neue Fähigkeiten abverlangt. Sie werden gefordert, in Gruppenarbeit selbstständig ein Werkstück anzufertigen. Dazu gehören die Erstellung eines Arbeitsplanes, das Anfertigen einer Skizze, die kostengünstige Beschaffung des Materials sowie eine professionelle Präsentation der Arbeitsschritte mit Hilfe von PowerPoint. Frau GrahammerAmesreiter vom Projekt Pixida leistet dazu einen großen Beitrag.

31


Η Βαρβάρα κάνει διακοπές στην Ελλάδα Text: Liz Meisenzahl / Bild: Theo Scherling [...] Βαρβάρα: Καλησπέρα! Ειρήνη: Καλησπέρα! Βαρβάρα: Τι ωραία που έπαιξες βιολί εκεί πάνω στα βράχια. Βιολί δεν είναι; Ειρήνη: Βιόλα! Έρχομαι συχνά εδώ. Μου αρέσει η ατμόσφαιρα. Κι εσύ; Είσαι τραγουδίστρια; Βαρβάρα: Ε... όχι ακριβώς, τραγουδάω σε μια χορωδία. Είμαι μουσικοθεραπεύτρια. Ειρήνη: Τι κάνει μια μουσικοθεραπεύτρια; Βαρβάρα: Θεραπεύει! Η μουσική είναι σαν φάρμακο... Ειρήνη: Έχεις δίκιο. Η μουσική σε κάνει να νιώθεις καλά. Εκφράζεσαι, βγάζεις τα συναισθήματά σου... Βαρβάρα: Ακριβώς! Ειρήνη: Δουλεύεις εδώ στην Ελλάδα; Βαρβάρα: Όχι, στη Γερμανία. Ειρήνη: Μα, τα ελληνικά σου είναι τέλεια! Βαρβάρα: Α... ευχαριστώ. Αγαπάω την Ελλάδα, την ελληνική γλώσσα, τα ελληνικά τραγούδια και έτσι αποφάσισα να τα μάθω. Ειρήνη: Τότε, έλα απόψε στη συναυλία. Βαρβάρα: Ευχαριστώ, αλλά κάθισα πολύ στον ήλιο σήμερα και τώρα έχω πονοκέφαλο... Ειρήνη: Ε... μα τότε θα σε θεραπεύσω εγώ με τη μουσική μου! [...]

Redemittel Die Verben μου αρέσει (mu aréssi): es gefällt mir τραγουδάω (tragoudáo): ich singe αγαπάω (agapáo): ich liebe

32

Die Nomen

το βιολί (to violí): Die Geige η βιόλα (i vióla): Die Bratsche/ die Viola το τραγούδι (tragúdi): das Lied η τραγουδίστρια (tragoudístria): die Sängerin η χορωδία (i chorodía): Der Chor το φάρμακο (to fármako): das Medikament τα συναισθήματα (sinesthímata): die Emotionen η γλώσσα (i glóssa): die Zunge. Hier: die Sprache συναυλία (sinavlía): das Konzert


Griechisch Für Anfänger

Καλοκαιρινά μαργαριτάρια

Η

παρούσα στήλη έχει διττό χαρακτήρα. Αφενός καλεί τους φιλέλληνες Γερμανούς να μάθουν μία από τις ωραιότερες γλώσσες του κόσμου – την ελληνική. Αφετέρου αποσκοπεί στο να αναλογιστούμε πώς χειριζόμαστε αυτό το μοναδικό εργαλείο επικοινωνίας με τους συνανθρώπους μας εστιάζοντας κυρίως στην αλλοίωση που υπέστη η γλώσσα από λάθη των πρώτων μεταναστών στην προσπάθεια ενσωμάτωσης γερμανικών όρων στο λεξιλόγιό τους. Σε καμία περίπτωση δεν τους χλευάζουμε. Τουναντίον. Τους σεβόμαστε, γιατί προερχόμαστε κι εμείς από οικογένειες με μεταναστευτικό υπόβαθρο. Αλλά, αν βάλουμε και στην καλοπροαίρετη χιουμοριστική διάθεση φρένο, τότε αντί της γλωσσικής θα μιλάμε πλέον για πνευματική ένδεια.

1. Η Δραχμή αφουγκράζεται τα ελληνικά εστιατόρια Βιγκέτσα: Όχι, δεν αναφερόμαστε στη γνωστή μάρκα ενισχυτικών γεύσης Vegeta. Η συγκεκριμένη λέξη είναι σύνθετη και αποτελείται από: το γερμανικό ερωτηματικό επίρρημα Wie?, το γερμανικό ρήμα geht's και το τρικαλινό ερωτηματικό επίρρημα α; Καλά καταλάβετε! Ο συγκεκριμένος ιδιοκτήτης εστιατορίου εκ Θεσσαλίας καλωσορίζει κατά τοιούτον τρόπον τους Γερμανούς πελάτες: Kalimera! Wie geht's ah? Αber bitte mit Sahne... Αναμφισβήτητα, το αγαπημένο φαγητό των θαμώνων ενός εστιατορίου είναι ο γύρος. Στη Γερμανία συνηθίζεται και ο γύρος-μεταξά, όπου το κρέας συνοδεύεται από μια σάλτσα που περιέχει το αντίστοιχο ελληνικό ποτό καθώς και κρέμα γάλακτος, η οποία στα γερμανικά ονομάζεται Sahne. Στην προσπάθειά του να αναφέρει όλους τους παραπάνω συνδυασμούς, ο μάγειρας της ταβέρνας (όνομα και μη χωριό) βάφτισε το μενού γκύρος μεταξά μιτ ζάνα.

2. Η Δραχμή αφουγκράζεται τα ελληνικά ιατρεία Γυναικολογικό ιατρείο: Ασθενής: «Καλημέρα σας! Θα ήθελα να κάνω το Nikolaus Test.» Η νοσοκόμα σάστισε. Δεν καταλάβαινε πώς θα μπορούσε να φανεί χρήσιμη, καθότι δε γνώριζε την εν λόγω εξέταση. Έπειτα από σκέψη, της ήρθε μια αναλαμπή: «Συγγνώμη, μήπως θέλετε να κάνετε το τεστ Παπανικολάου;». «Ε, αυτό δε ζήτησα να κάνω;»... Παιδιατρικό: Στην πόρτα γνωστού παιδιάτρου εθεάθη η εξής πινακίδα: Παιδίατρος-Kinderarzt- Çocuk Doktoru. Καθότι ο εν λόγω παιδίατρος δέχεται και πολλούς Τούρκους ασθενείς, συμπλήρωσε στην ιδιότητά του και την τουρκική εκδοχή: Çocuk Doktoru. Κοτσούκ ντοκτορού... Γιατρός για τα κούτσ' κα, που λένε και στο χωριό μου.

3. Νεοαφιχθείς Έλληνας και τα αυτογκόλ του Σε συζήτηση: - Servus! - Keine Servus! Grieche, Grieche! Στην τράπεζα κατά τη διάρκεια ανάληψης χρημάτων από το ΑΤΜ: - Σάιζε, ντας αουτομάτ χάμπεν μάϊνε κάρτε γκεγκέσεν. (Der Automat hat meine Karte gegessen) Προφανώς εννοούσε: "Der Geldautomat hat meine Karte eingezogen", απλά δεν του "έβγαινε" η μετάφραση... ΥΓ: Ευχαριστούμε θερμά τους φίλους του περιοδικού που μας βοήθησαν στη συγκομιδή των μαργαριταριών.

33


DRACHME empfiehlt... ... Griechenland – Blaue Wunder im Land der Götter Der neue »Fettnäpfchenführer«* von Heidi Jovanovic Es gibt wohl kaum ein Land, vor das sich eine dermaßen dicke Mauer aus Klischees schiebt, wie vor Griechenland. Wohlmeinende Philhellenen, die im 19. Jahrhundert von der Wiederauferstehung des antiken Griechenlands träumten, findige Tourismusexperten, die sich später bemühten, das Land als Urlaubsparadies zu vermarkten und schließlich Krisenberichterstatter, die auf der Suche nach einem medientauglichen Sündenbock für die Eurokrise sind, haben an diesem Wall gebaut. Die Autorin versucht, diese Wand zu durchbrechen, indem sie die drei deutschen Protagonisten Anna, Connie und Bernd ins Land der Hellenen schickt, ihnen und den Griechen, auf die sie treffen, über die Schulter schaut und Erlebnisse sowie Gegebenheiten kommentiert. Anna, Connie und Bernd entdecken das Land der Götter Bernd hat die Kykladeninsel Naxos zu seiner Wahlheimat gemacht. Während er sein Haus renoviert, beobachten ihn die Leser in seinem griechischen Alltag. Er ist konfrontiert mit Renovierungsarbeiten, Pannen, Verhandlungen und Debatten. Anna und Bernds Frau Connie machen es sich gemütlicher und unternehmen eine Reise ins Blaue der Ägäis. Abseits eingetretener Touristenpfade besuchen sie, ausgehend von der Dodekanesinsel Kos, weniger bekannte Eilande wie Nisyros, Tilos, Astypalea und Amorgos.

Heidi Jovanovic: Fettnäpfchenführer Griechenland – Blaue Wunder im Land der Götter 288 Seiten, gebunden, Originalausgabe, €10,95 [D] – €11,30 [A] – sFr. 16,50 [CH] (UVP) ISBN 978-3-934918-82-5

34

Was ist diesmal schiefgelaufen? So lautet die Frage im Anschluss an jede der 34 unterhaltsamen Episoden des Buches. Immer wieder geraten Anna, Connie und Bernd ins Grübeln. Warum hat sich unser rasant durch Gassen und Kurven brausender Fahrer dauernd bekreuzigt? Wohl ganz schön gefährlich diese Fahrt! Vielleicht hat er gar keinen Führerschein? Was bedeutet jetzt diese Kopfbewegung meines Gegenübers? Ja oder Nein oder ganz was Anderes? Rätsel über Rätsel. In diesem Abschnitt kommt also stets die Erklärung. Hier erfährt der Leser, warum sich Griechen so oder anders verhalten und in welche Fettnäpfchen die drei deutschen Protagonisten getappt sind. Denn nur manchmal haben sie sich belächelt gefühlt und nur selten hat ihnen eine Situation gar die Schamesröte ins Gesicht getrieben. Oft haben sie es gar nicht gemerkt. Was können Sie besser machen? Auch diese Frage wird gestellt und beantwortet, so dass sich in dem Buch auch ein kleiner »Knigge« für Griechenland verbirgt. Dabei werden nicht nur Missverständnisse aufgeklärt und Fallstricke aufgezeigt. Es fließt auch das Wissen und Tun ein, das Griechen von Kindesbeinen an prägt. Es wird laufend das Augenmerk auf die alltäglichen Kleinigkeiten gelenkt, die der Schlüssel zum Verständnis von Eigentümlichkeiten und zu den Herzen der Hellenen sind. So werden Gestik, Mimik und Gewohnheiten beobachtet, Ausrufe und Floskeln belauscht und in ihrer Bedeutung erklärt. Auch ein wenig Griechisch kann sich der Leser ganz nebenbei aneignen. Denn es sind viele griechische Ausdrücke und kleine Sätze – natürlich mit Übersetzung in Klammern – untergemischt. Zusätzlicher Nutzwert durch Sonderteile und -formate In den Text eingestreute, leserfreundliche, kleine, graue Wissensboxen runden die bereits in Episoden und Erklärungsteile eingeflossenen Informationen ab. Hier kann geweckte


Feuilleton Verlosung! Nehmen Sie teil! Wir verlosen 5 Exemplare des Buchs "Fettnäpfchenführer Griechenland – Blaue Wunder im Land der Götter" für unsere Leser! Sie können eins gewinnen, indem Sie uns folgende Frage beantworten. Was bedeuten die Wörter: kalderími, kamáki, filótimo & tsikudiá? Bitte schicken Sie Ihre Antworten an: info@ drachme.com bzw. Magazin Drachme, Bodenseestraße 218a, 81243 München Einsendeschluss: 28. Juli 2012

FRAUEN Η ζωγράφος Ελένη Σαρρή, επιμελήτρια της καλλιτεχνικής στήλης, προτείνει.... ... να επισκεφτείτε την Μοντέρνα Π��νακοθήκη για να απολαύσετε την έκθεση που είναι αφιερωμένη στις γυναίκες και φιλοξενεί έργα των PABLO PICASSO, MAX BECKMANN και WILLEM DE KOONING με αντίστοιχη θεματική.

Neugier an Ort und Stelle befriedigt werden. Man erfährt allerhand an Hintergrund und Wissenswertem, von Musik und Tänzen – einschließlich Verhalten auf dem Tanzboden – über Spezialitäten aus Keller und Küche bis zu Lebensgefühl, Religion, Sprache und Geschichte. Im Anhang befinden sich ein »Körpersprachführer«, ein Glossar und Kompaktführer für Eilige unter den Überschriften »Zehn Dinge, die Sie getan haben müssen« und »Zehn Handlungen, mit denen Sie sich blamieren«. Mehr Infos und Leseproben unter: http://www.conbookverlag.de/fnf_griechenland.html

Pablo Picasso

Der Rechtsweg ist ausgeschlossen. Der Gewinn kann in bar nicht ausgezahlt werden. Die Gewinner werden schriftlich benachrichtigt.

*Fettnäpfchenführer nennt sich eine Buchreihe des auf Kultur und Gesellschaft spezialisierten Meerbuscher CONBOOK Verlags, die sich dem Minenfeld kultureller Eigenheiten widmet. In bisher 18 Bänden werden einzelne Länder vorgestellt, indem fiktive Protagonisten in die Ferne geschickt werden, wo sie sich den Herausforderungen touristischer Unternehmungen ebenso wie denen des Alltags zu stellen haben und dabei unbeabsichtigt verschiedene Fauxpas begehen. Das Buch ist also kein »Führer« im eigentlichen Sinn, sondern eine unterhaltsame Erzählung. Erklärungen sind in eigenen kleinen Boxen eingestreut.

Max Beckmann

Zur Autorin Autorin Heidi Jovanovic arbeitet als Journalistin und Übersetzerin. Ιhr profundes Wissen über das Land hat sie bereits durch das umfassende Kompendium »Griechenland erleben« (ebenfalls beim CONBOOK Verlag erschienen) unter Beweis gestellt.

Βιαστείτε, διαρκεί μόνο ως τις 15 Ιουλίου! 35


ΠΑΞΟΙ ― Τα νησιά του πάθους Η Ελλάδα κρύβει μικρούς παραδείσους. δεν έχεις παρά να ανοίξεις το χάρτη κι όλο και κάπου θα πέσει το μάτι μας. Ένα τέτοιο ονειρεμένο μέρος είναι και το Σύμπλεγμα των νήσων Παξοί. Κείμενο: Βασισμένο στο βιβλίο του Γ. Λελάκη "ΠΑΞΟΙ - Τα νησιά του πάθους", Εκδόσεις ΕΡΩΔΙΟΣ, Θεσσαλονίκη 2010 Φωτογραφία: Σπύρος Μπογδάνος

Ο

ι Παξοί αποτελούν τα μικρότερα από τα νησιά των Επτανήσων. Πρόκειται για ένα σύμπλεγμα νησιών και βραχονησίδων, τα μεγαλύτερα από τα οποία είναι οι Παξοί και οι Αντίπαξοι. Βρίσκονται μεταξύ Κέρκυρας και Λευκάδας και είναι πολύ κοντά στις ηπειρωτικές ακτές. Αξίζει να κάνει κανείς μια στάση στην πανέμορφη Πάργα, πριν βυθιστεί στη μαγεία του Ιονίου.

Οι Παξοί καλύπτονται από πολλά ελαιόδεντρα μερικά από τα οποία χρονολογούνται εκατοντάδες χρόνια πριν. Το ελαιόλαδο που παράγεται στο νησί είναι υψηλής ποιότητας και χρησιμοποιείται και στην παραγωγή σαπουνιού και σαμπουάν. Μπορείτε να προμηθευτείτε όλα τα τοπικά προϊόντα στην πρωτεύουσα του νησιού, τον Γάιο. Οι Αντίπαξοι είναι ακόμη πιο εύφοροι και κατάφυτοι με αμπέλια, από τα οποία παράγεται εκλεκτός μαύρος οίνος. Πόσο πάθος κρύβει το νησί; Το νησί κατοικείται από την αρχαιότητα• αντίστοιχα παλιά είναι και η ονομασία του. Ήδη στον Πλούταρχο απαντάται η μεγάλη νήσος με το όνομα Παξοί. Επίσης, διατηρούσε και την ονομασία Ερικούσα. Στα ρωμαϊκά χρόνια ονομάζονταν Paxae. Για την προέλευση του ονόματος υπάρχουν πολλές εκδοχές. Κατά το μύθο, οι Παξοί αποτελούσαν κομμάτι της Κέρκυρας. Ο θεός Ποσειδώνας χτύπησε την Κέρκυρα με την τρίαινά του δημιουργώντας έτσι ένα νέο νησί. Συγκεκριμένα, κατά τον ερευνητή Γ. Λε-

κάκη, ο ερωτευμένος θεός «θέλησε εδώ να πάξει* (πήξει) μια γη για να για να στεγάσει τον έρωτά του με την Αμφιτρίτη. Μια μικρή περιήγηση... Οι Παξοί συνδυάζουν τον κοσμοπολίτικο αέρα και τη διασκέδαση με την ηρεμία. Παραδοσιακοί οικισμοί είναι η Λάκκα, τα Μαγαζιά και ο Λόγγος που διαθέτουν καταλύματα για διαμονή. Στη δυτική πλευρά των Παξών, οι ακτές είναι απόκρημνες, αλίμενες, ενώ τα νερά είναι πολύ βαθειά. Μπορεί να μην προσφέρονται για μπάνιο, ωστόσο μια περιήγηση με ένα σκάφος θα σας χαρίσει πολλές συγκινήσεις, καθώς το τοπίο είναι επιβλητικό και γεμάτο με σπηλιές και κοιλώματα. Η ανατολική πλευρά είναι αυτή που αναζητεί κάθε λάτρης της παραλίας. Εκπληκτικά καθαρά και κρυστάλλινα νερά και χαλικόστρωτες παραλίες στις οποίες αναβλύζουν πολλές και θειούχες πηγές, όπως το Μονοδένδρι, η Βρήκα και το Βουτούμι. Και η αποθέωση... Πραγματική αποθέωση αποτελούν τα νερά των Αντίπαξων. Εδώ κανείς αναρωτιέται αν υπάρχουν νερά ή όχι και αν οι βάρκες πλέουν ή ίπτανται στη θάλασσα. Τι συμβαίνει από όλα αυτά; Θα το μάθετε μόνο αν σπεύσετε να επισκεφτείτε το νησί. Μην αργείτε! Το καλοκαίρι είναι προ των πυλών και όπως όλα τα ωραία, τελειώνει γρήγορα... * πάξω (δωρ.), πήξω) = μέλλον του ρ. πήγνυμι = στερεοποιώ, στήνω, στερεώνω (βλ. Θησαυρός Ελλ. Γλώσσης του Ερ. Στεφάνου).

Πώς θα πάτε; Η πρόσβαση στους Παξούς είναι ιδιαιτέρως εύκολη και γίνεται με οχηματαγωγό πλοίο από την Ηγουμενίτσα και με δελφίνι από την Κέρκυρα. Στο νησί μπορείτε να νοικιάσετε είτε αυτοκίνητο και μηχανάκι είτε σκάφος για να προσεγγίσετε τις υπέροχες παραλίες διά θαλάσσης. Πού θα μείνετε; Αξίζει να δοκιμάσετε την τύχη σας στο Lychnaria Paxos Accomodation που αποτελείται από 4 βίλες με πισίνα και θέα στη θάλασσα καθώς και 3 διαμερίσματα, πολύ κοντά στις παραλίες. Πληροφορίες: www.4paxos.com, τηλ.: 0030 6944 633 123, υπεύθυνη: κ. Φαίη Λύχνου. Τι θα φάτε; Κρεμμυδόπιτα, χοιρινό με έμβαμμα κονιάκ, χοιρινό ψητό μαριναρισμένο σε μουστάρδα και μέλι, παραδοσιακά παξινίτικα τηγανόψωμα, χορτοκεφτέδες...

36


Reise

Paxos (unten) ist eine Ionische Trauminsel wenige Kilometer entfernt von der wunderschönen Stadt Parga in Epirus. Der Sage nach hat Poseidon mit seinem Dreizack die Insel von der Südspitze Korfus abgetrennt, um ein geschütztes Liebesnest für sich und seine Geliebte Amphitrite zu schaffen. Laut dem Forscher G. Lekakis hat das Paar Poseidon- Amphitrite dort seine schönsten Moment voller Liebe und Pathos verbracht... Antipaxos (oben) ist eine kleine Insel, circa eine Meile südlich von Paxos gelegen. Dort findet man die besten Strände des Ionischen Meers. Sie besteht aus kleinen Siedlungen mit insgesamt ungefähr 100 Bauernhäusern, von denen die meisten vor 2 oder 3 Jahrhunderten gebaut wurden. Heute werden sie von den Eigentümern als Ferienhäuser gebraucht, die sich fast alle mit dem Anbau von Weintrauben dieser Insel beschäftigen.

37


AEG Dachau: 1967-2012

45 χρόνια η γαλανόλευκη κυματίζει στον ουρανό του Νταχάου Ο «Γαλανόλευκος» του Νταχάου, ένα από τα διαμάντια του ομογενειακού ποδοσφαίρου, συμπληρώνει φέτος τα 45 του χρόνια, συνεχίζοντας με την ορμή και το πάθος ενός εφήβου το πολύπλευρο έργο του. Κείμενο & Φωτογραφία: JOPA Communications agency

Στην πόλη του Νταχάου ζουν περίπου 2.500 Έλληνες. Εργάζονται, δημιουργούν και κρατούν ζωντανό το ελληνικό στοιχείο, αποτελώντας ταυτόχρονα ενεργό τμήμα της τοπικής κοινωνίας. Αυτό ισχύει από την ημέρα που ήρθαν οι πρώτοι μετανάστες. Γυρνώντας το χρόνο πίσω, θα βρεθούμε με μια παρέα ανήσυχων νέων που θέλησαν να αφιερωθούν στο αγαπημένο άθλημα των ανδρών: το ποδόσφαιρο.

«Με τον Γιάννη, τον Αριστείδη, τον Σωτήρη και τ' άλλα παιδιά...» Νταχάου, 1967: Με τον Γιάννη Τσεβεκίδη, τον Αριστείδη Ορφανίδη, τον Σωτήρη Περετσούκα, τον Γρηγόρη Σαββίδη, τον Λεωνίδα Ηλιάδη, τον Γιώργο Δημητριάδη και τ' άλλα παιδιά, άναψε ένα φθινοπωρινό απόγευμα η σπίθα που σταδιακά έγινε φλόγα. Και αυτή η φλόγα εξακολουθεί να καίει μέσα στις καρδιές όσων συνεχίζουν μέχρι σήμερα να αγωνίζονται με τη γαλανόλευκη φανέλα.

38


Sport Μια ομάδα, μια πόλη! Η παλαιότερη ελληνική ομάδα στη Βαυαρία (η δεύτερη ιδρυθείσα σε γερμανικό επίπεδο, καθώς έπεται ιδρυτικά της ομάδας του Lüdenscheid) έχει σήμερα 110 μέλη, τα οποία την αγαπούν και τη στηρίζουν. Οι δε τοπικοί φορείς του εμπορίου προσφέρουν κάθε φορά γενναιόδωρα τον οβολό τους, πράγμα που έχει συντελέσει στην οικονομική ευρωστία της ομάδας. Αυτό της δίνει το κίνητρο να προσφέρει όχι μόνο σε αθλητικό αλλά και σε κοινωνικό επίπεδο, με δράσεις που περιλαμβάνουν τη στήριξη του ελληνικού σχολείου στο Νταχάου, την εύρεση εργασίας σε νεομετανάστες και τη στήριξη οικογενειών με προβλήματα υγείας. Μιλώντας με Έλληνες της περιοχής, μας είπαν ότι ο «Γαλανόλευκος» είναι το παιδί του Νταχάου και το πονάνε όλοι. Είναι

σημείο αναφοράς. Γιατί; Σκεφτείτε ότι σήμερα παίζουν σε αυτόν παιδιά των οποίων οι πατεράδες –και, γιατί όχι, και οι παππούδες- φόρεσαν πριν από χρόνια την ίδια φανέλα. Και η παράδοση συνεχίζεται... Λίγο ακόμα, να σηκωθούμε. Λίγο ψηλότερα... Μια συνάντηση με τους στυλοβάτες της ομάδας, Χαράλαμπο Αμπατζίδη (πρόεδρο), Χρήστο Λιονάκη (αντιπρόεδρο και Jugendleiter), Γιάννη Αντωνιάδη (γραμματέα), Ξενοφώντα Παρασίδη (ταμία), Γιώργο Ανδρεάδη (τεχνικό), Κωνσταντίνο Μάνθο (προπονητή) και Πόλη Χουρίδη (αρχηγό), με έπεισε ότι πρόκειται για έναν αθλητικό σύλλογο με μεγάλους στόχους. Σε αυτούς συγκαταλέγεται η άνοδος από την κατηγορία A-Klasse στην Kreisliega, η

δημιουργία γυναικείας αθλητικής ομάδας (ήδη λειτουργεί γυναικεία ομάδα στίβου) και η διατήρηση των ομάδων νέων (C, D, E Jugend). Είστε όλοι προσκεκλημένοι! Μπορείτε να πειστείτε για του λόγου το αληθές, ερχόμενοι το Σάββατο στις 7 Ιουλίου στο γήπεδο του συλλόγου (Sportpark Dachau ― Ost, Alte RömerStr. 45), όπου θα διεξαχθεί αγώνας ανάμεσα στον «Γαλανόλευκο» και σε μια ομάδα που δημιούργησαν άνθρωποι στους οποίους δόθηκε άσυλο. Οι παίκτες των δύο ομάδων θα ενώσουν τις φωνές τους ενάντια στο ρατσισμό και υπέρ της ενσωμάτωσης! Αξίζει σίγουρα να έρθετε. Το θέαμα, οι άνθρωποι και τα πεντανόστιμα σουβλάκια θα σας αποζημιώσουν με το παραπάνω.

Mundialito 2012

Special Olympics 2012

Ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων Μονάχου και Νταχάου κατάφερε, παρά τις αντίξοες καιρικές συνθήκες, να οργανώσει με απόλυτη επιτυχία την καθιερωμένη αθλητική εκδήλωση Mundialito 2012, όπου οι μαθητές των ελληνικών σχολείων διαγωνίστηκαν σε διάφορα αθλήματα. Τεράστια ήταν η προσφορά όλων των μελών του συλλόγου, καθώς και των γυμναστών που βοήθησαν τα παιδιά να ξεδιπλώσουν τα ταλέντα τους στα αγαπημένα τους σπορ. Κι επειδή το «δει δη χρημάτων, ω άνδρες Αθηναίοι, και άνευ τούτων ουδέν εστί γενέσθαι των δεόντων» ισχύει και στις μέρες μας, οι διοργανωτές επέλεξαν μέσω του περιοδικού μας να εκφράσουν την ευγνωμοσύνη τους στους γενναιόδωρους χορηγούς. Θερμά ευχαριστούν τους Μιχάλη Ελευθεριάδη, Δημήτρη Πρεβέντη, Αργύρη Μπεκιάρη, Ιωάννη Παραστατίδη, Κώστα Μποζαρδένη, Βαρβάρα Κεσσόγλο��, Χέρμαν και Βαρβάρα Δοριγόνη, Μαριάννα Λαζαρίδου και Θοδωρή Τσώλα, Τάσο Παπάζοφ, Κώστα Τσοκλανίδη, Παναγιώτη Δημητριάδη, Ελένη Παραλίκη, Τάσο Κεμπατζή, Ιωάννα Παναγιώτου και, ιδιαιτέρως, τον Γιώργο Φαλαΐνα.

Κάποτε είχα διαβάσει σ' ένα μαθητικό λεύκωμα το εξής: «Καλό είναι το διάβασμα, φέρνει πολλή σοφία, μα δε μαθαίνεται η ζωή μόνο μέσα από τα βιβλία». Το ξαναθυμήθηκα όταν βρέθηκα στο Dream-Bowl Palace, στο Unterföhring, μαζί με τα παιδιά του Ποντιακού Συλλόγου Μονάχου, τα οποία απουσίασαν μία ολόκληρη εβδομάδα από το σχολείο προκειμένου να στηρίξουν τα Special Olympics 2012 και να προσφέρουν αφιλοκερδώς τις υπηρεσίες τους κοντά στα παιδιά με ειδικές ανάγκες – ή μάλλον με ειδικές δυνατότητες – που συμμετείχαν σε αγώνες bowling. Μπράβο βρε παιδιά! Εύχομαι να κάνετε πάντα πράγματα που να γεμίζουν την ψυχή σας και να είστε πάντα κοντά στο συνάνθρωπό σας, χωρίς ποτέ να ζητήσετε ανταπόδοση, όπως σας έμαθαν στο σύλλογο που φωλιάσατε.

39


Τι μας επιφυλάσσει το καλοκαιράκι; Κριός (21.03.-20.04.) Αυτήν την περίοδο έχετε την τάση να μην ανέχεστε συμβιβασμούς, ενώ νιώθετε έντονη την ανάγκη να διακόψετε κάποιες επαφές τόσο επαγγελματικές όσο και προσωπικές. Προχωρήστε με διπλωματία και υπομονή καθώς στις τωρινές σας κινήσεις βασίζεται το μέλλον σας. Ίσως χρειαστεί να εγκαταλείψετε κάποια σχέδια ή όνειρα σας. Αυτή την περίοδο θα κάνετε μια πολύ σημαντική γνωριμία. Τα οικονομικά σας μπορεί να γνωρίσουν σημαντική άνθιση, εφόσον βεβαίως κινηθείτε συνετά και αδράξετε τις ευκαιρίες που θα σας παρουσιαστούν. Δίδυμοι (22.05.-21.06.) Θα χρειαστεί, όπως φαίνεται, να αναθεωρήσετε πολλές αντιλήψεις σας αυτήν την περίοδο και να δείτε ότι η αλήθεια μπορεί και να είναι διαφορετική από αυτή που πιστεύατε έως τώρα. Πρόκειται για μια πραγματικά πολύ κρίσιμη καμπή στη ζωή σας. Ένα πολύ σημαντικό γεγονός αυτή την περίοδο θα σηματοδοτήσει το τέλος μιας εποχής και την αρχή μιας καινούριας. Προσπαθήστε να αποφύγετε εκρήξεις ζήλιας και έντονες αντιπαραθέσεις με τον σύντροφο σας. Βάλτε φρένο στην αχαλίνωτη φαντασία σας και δείτε τα πράγματα ρεαλιστικά γιατί μπορεί να οδηγήσετε την ερωτική σας σχέση σε τέλος. Επιστρατεύστε όλη την επιμονή σας για να πετύχετε τους επαγγελματικούς σας στόχους. Λέων (23.07.-23.08.) Αποφύγετε τις υπερβολικές σπατάλες, παρόλο που τα οικονομικά σας γνωρίζουν σημαντική άνθηση αυτή την περίοδο. Πολλά από τα όνειρα σας τώρα θα αρχίσουν να πραγματοποιούνται δειλά - δειλά. Καταλαβαίνετε ότι έχετε πάρει το δρόμο για την επιτυχία, αλλά σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να επαναπαυτείτε. Οι εποχές είναι δύσκολες και χρειάζεται να βρίσκεστε σε διαρκή εγρήγορση. Πολλά πράγματα στο άμεσο μέλλον θα εξαρτηθούν από το πόσο έξυπνα θα φερθείτε τώρα. Προσέξτε ιδιαίτερα τον τρόπο που συμπεριφέρεστε στους συνεργάτες σας, αλλά και στον σύντροφό σας. Αν δεν κάνετε κάποιες υποχωρήσεις κινδυνεύετε να βγείτε χαμένοι.

Ταύρος (21.04.-21.05.) Δείξτε υπομονή και εμπιστοσύνη στο χρόνο και στις ικανότητες σας. Κάποιες δυσάρεστες καταστάσεις του παρελθόντος σας δημιουργούν μια απροθυμία για οποιοδήποτε μελλοντικό προγραμματισμό. Μην απογοητεύεστε, όμως, αν και με δυσκολίες, τα σχέδια σας θα ευοδωθούν στο άμεσο μέλλον. Περιορίστε τις ανάγκες σας και προσαρμοστείτε στις καταστάσεις όπως αυτές εξελίσσονται. Κάντε σωστή κατανομή του χρόνου σας, που είναι ήδη περιορισμένος, προκειμένου να αντεπεξέλθετε στις επαγγελματικές σας υποχρεώσεις. Απελευθερωθείτε και δείξτε τον πραγματικό σας εαυτό προκειμένου να βελτιωθούν τα πράγματα στην ερωτική σας ζωή. Βάλτε πάθος στη ζωή σας. Καρκίνος (22.06.-22.07.) Αυτή η περίοδος είναι γεμάτη από νέες γνωριμίες και έτσι η κοινωνική σας ζωή έχει πάρει φωτιά. Εκμεταλλευτείτε αυτό το ευνοϊκό κλίμα που έχει δημιουργηθεί για να διασκεδάσετε και να περάσετε όσο καλύτερα μπορείτε. Αν οι άνθρωποι που βρίσκονταν ως σήμερα δίπλα σας - τόσο στον επαγγελματικό, όσο και στον ερωτικό τομέα - δε σας καλύπτουν πια, ήρθε η στιγμή να τους αποχωριστείτε. Η ευαισθησία σας ίσως να γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης γι ‘ αυτό κινηθείτε προσεχτικά. Ο χρόνος θα κυλάει στο εξής πιο αρμονικά για εσάς χαράσσοντας μια νέα, ευνοϊκότερη από ποτέ, εποχή στη ζωή σας. Παρθένος (24.08.-23.09.) Έφτασε η στιγμή να απαλλαγείτε από τις πολλές ευθύνες και να ξεκινήσει μια καινούρια περίοδος στη ζωή σας. Πιθανόν να αναπολείτε πράγματα του παρελθόντος. Προσαρμοστείτε! Προσπαθήστε να μιλάτε λιγότερο για τα σχέδια σας στους άλλους και συγκεντρωθείτε στα σχέδια σας. Παλιές ερωτικές σχέσεις που είχαν λήξει άδοξα πιθανόν να επανέλθουν στο προσκήνιο αυτή την περίοδο. Στα επαγγελματικά σας αξιοποιήστε τον παράγοντα τύχη για να επιτύχετε τις φιλοδοξίες σας. Σαφώς, όμως, πρέπει να αποφύγετε την υπερβολική αισιοδοξία και την δεσποτική σας συμπεριφορά. Τη στήλη των ζωδίων επιμελείται ο γνωστός αστρολόγος Πήτερ Βαρελάς. Για την καθημερινή σας ενημέρωση, επισκεφτείτε την ιστοσελίδα

www.alaxezoi.com

ΥΓ: Οι παραπάνω προβλέψεις αφορούν στο χρονικό διάστημα από 15.06.12 έως 15.10.12. 40


Horoskop

Ζυγός (24.09.-23.10.) Οπλιστείτε με αντοχή και υπομονή. Παλιές υποχρεώσεις επανέρχονται στο προσκήνιο και πρέπει να διεκπεραιωθούν άμεσα. Μην αγχώνεστε. Πλησιάζει μια ιδιαίτερα ευνοϊκή περίοδος στη ζωή σας τόσο στα αισθηματικά όσο και στα επαγγελματικά θέματα που σας απασχολούν. Ο τρόπος που αντιμετωπίζετε, ωστόσο, τους συνεργάτες σας αλλά και το σύντροφο σας χρειάζεται άμεση αναθεώρηση προκειμένου να μην απογοητευτείτε. Αξιοποιήστε όσο καλύτερα μπορείτε τον ελεύθερο σας χρόνο συναντώντας αγαπημένα σας πρόσωπα που πιθανόν και να έχετε παραμελήσει τόσο καιρό λόγω επαγγελματικών ή άλλων υποχρεώσεων.

Σκορπιός (24.10.-22.11.) Μια ρεαλιστική προσέγγιση των καταστάσεων σας βοηθά να επιλύσετε προβλήματα που σας απασχολούσαν καιρό με μεγάλο όφελος για εσάς. Ήρθε η στιγμή να βάλετε νέες προτεραιότητες στη ζωή σας και να ξεκαθαρίσετε τις απόψεις σας για να δράσετε καταλλήλως. Η ερωτική σας διάθεση βρίσκεται στο ζενίθ, ωστόσο κάποιες φορές τείνετε να είστε καταπιεστικοί στο σύντροφό σας. Με τον Άρη να κινείται στο ζώδιο σας μέχρι τις 7 Οκτωβρίου οι ερωτικές αντιπαραθέσεις βρίσκονται σε πρώτο πλάνο. Προσπαθήστε να συγκρατήσετε τα συναισθήματα σας.

Τοξότης (23.11.-21.12.) Ξεκινάει για εσάς μια περίοδος που την ονειρευόσασταν καιρό. Τόσο τα προσωπικά σας, όσο και τα επαγγελματικά σας ζητήματα θα γνωρίσουν σημαντικές βελτιώσεις και θα σας παρουσιαστούν πολλές ευκαιρίες που πρέπει να τις αξιοποιήσετε βάζοντας στην άκρη την επιφυλακτικότητα που συνήθως σας διακρίνει. Οι θυσίες που έχετε κάνει ως τώρα επιτέλους ανταμείβονται. Αν είστε δεσμευμένοι θα χρειαστεί να πάρετε σημαντικές αποφάσεις αυτήν την περίοδο για τη σχέση σας, ενώ οι αδέσμευτοι πρέπει να προσέξετε να μην αναλώνεστε άλλο σε εφήμερους έρωτες.

Αιγόκερως (22.12.-20.01.) Η διάθεση σας βρίσκεται στο ναδίρ λόγω των προσωπικών σας προβλημάτων και γι’ αυτό παραμελείτε τις καθημερινές σας υποχρεώσεις. Προσπαθήστε να βάλετε τα συναισθήματα σας σε τάξη και να τα ελέγξετε. Το «κλειδί» της επιτυχίας αυτή τη στιγμή βρίσκεται στις λεπτομέρειες που εσείς όμως παραμελείτε. Η Αφροδίτη στον Καρκίνο αυτό το καλοκαίρι θα σας βοηθήσει να έχετε μια εκρηκτική ερωτική ζωή. Δώστε ιδιαίτερη σημασία στους ανθρώπους που θα γνωρίσετε αυτή την περίοδο και εκμεταλλευτείτε στο έπακρο όλες τις ευκαιρίες που θα σας παρουσιαστούν. Υπερασπιστείτε με θέρμη τους στόχους σας στην επαγγελματική σας ζωή και θα βγείτε κερδισμένοι.

Υδροχόος (21.01.-19.02.) Προσπαθήστε να γνωρίσετε καλύτερα τον εαυτό σας. Έχετε πολλές νέες ιδέες, αλλά η αλήθεια είναι ότι δεν είναι ο κατάλληλος χρόνος για να τις προωθήσετε. Προσπαθήστε να μειώσετε τις σπατάλες σας γιατί αυτό σύντομα θα σας φέρει σε έντονη αντιπαράθεση τόσο με τους επαγγελματικούς σας συνεργάτες, όσο και με το σύντροφό σας. Αυτή την περίοδο θα ήταν καλό να σταματήσετε να ενδιαφέρεστε για τα προβλήματα των άλλων και να επικεντρωθείτε στην επίλυση των δικών σας. Το ερωτικό παιχνίδι βρίσκεται σε πρώτο πλάνο και, όπως όλα δείχνουν , θα ζήσετε στιγμές που θα σας ανανεώσουν και θα σας γεμίσουν αυτοπεποίθηση. Οι δεσμευμένοι πρέπει να δείξουν ιδιαίτερη προσοχή να μην παρασυρθούν σε ανεπανόρθωτες καταστάσεις.

Ιχθείς (20.02.-20.03.) Οι δύσκολες καταστάσεις που περνάτε τώρα θα σας δώσουν την απαραίτητη εμπειρία για να φανείτε πιο δυνατοί στο μέλλον. Τα οικονομικά σας θα γνωρίσουν μια βελτίωση, αλλά όχι ακριβώς αυτό που περιμένατε. Θα χρειαστεί να περιμένετε λίγο καιρό ακόμη. Αυτή τη περίοδο θα χρειαστεί να εργαστείτε ακόμη πιο εντατικά προκειμένου να καταφέρετε να διατηρήσετε τα κεκτημένα σας, αλλά και να πετύχετε τους νέους σας στόχους. Η τύχη σας χαμογελά τώρα δίνοντας σας εύνοια. Εκμεταλλευτείτε την! Προσπαθήστε να μείνετε προσγειωμένοι όσον αφορά στα ερωτικά σας και να μην παρασυρθείτε από εφήμερους έρωτες που θα σας τάξουν πολύ περισσότερα από αυτά που και εσείς οι ίδιοι καταλαβαίνετε ότι μπορούν να προσφέρουν.

41


Dr. med. Thomas Doulas Frauenarzt und Geburtshelfer

Bayerstr.27 80335 München Tel.54829206 und 54829207 FAX: 54829208

Sprechzeiten:

Mo-Fr 9-12 Mo,Di,Do 14-18

ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΙ Konstantinos Jordanidis Konstantinos Soulis Riesenfeldstr. 74, 80809 München (απέναντι από την πύλη της BMW) U3 Petuelring * U2 Frankfurter Ring Bus 178 Lüneburger Straße

Τηλ.: 089-3592613

Praxis für Orthopädie

Dr. med. Panos Bouliopoulos Sonnenstr. 22 80331 München

GRIECHISCHES NETZWERK Förderung der B2B / B2C Kommunikation / Kooperation

www.ellindex.de

Tel . 0 8 9 5 9 9 9 7 3 7 2

Ellindex - Theodoros Aggos Grohmannstraße 44 D-80933 München

www.orthon.de

Tel: +49 (0) 89 43712626 E-Μail: info@ellindex.de Web: www.ellindex.de

Inhaber: BISM Theodoros Aggos (Bachelor of Information Systems and Management)


 


EmpoReal GmbH

Vermittlung von Immobilien aller Art im In- und Ausland Rosenheimer Str. 67 – 81667 München , Tel.: 089/21754198 – Fax: 089/21754197, E-Mail : info@emporeal.com Web: www.emporeal.com Egal ob in Deutschland oder in Griechenland: Sie suchen eine Immobilie? Sie möchten eine Immobilie verkaufen?

Dann sind Sie bei uns richtig!

Ioannis Deligiannis

Fotios Markou

Konstantin Orfanidis


Ihr Ansprechpartner für: • • • •

Pauschalreisen Ausflüge in ganz Europa Stadtrundfahrten VIP Limousinenservice

Αναλαμβάνουμε υπεύθυνα τη μεταφορά σας σε διάφορα ευρωπαϊκά μέρη με πολυτελή μεταφορικά μέσα και πολύ φιλικές τιμές.

Media Tours GmbH ― VIP Bus Service

Maximiliansplatz 17, 80333 München Tel.: 089/23249585, 23249173, Fax: 23886774, Mobil: 0176/61959444


Musikinstitut Fon: 089 / 55 07 95 59 Fax: 089 / 55 07 78 99

Sonnenstr. 15 80331 M端nchen www.musikinstitutgenima.de

Unterricht f端r alle Instrumente

Unterricht Studio Bands Events

Instrumental Vocal Theorie Harmonie Geh旦rbildung Fr端herziehung Music-Producing Musik & Computer Lehrkraft-Ausbildung

ERLEBE MUSIK


Maria Senou Aumeisterweg 10 80805 München Tel. 089 / 32209047 Montag bis Samstag: 11:00 Uhr – 23:00 Uhr Sonntag und Feiertage: 10:00 Uhr – 22:00 Uhr An Verbandsspieltagen bereits ab 9:00 Uhr Durchgehend warme Küche!


Neugriechisch lernen! Μαθαίνω ελληνικά! Sehr erfahrene Griechischlehrerin erteilt Qualitätsunterricht in Neugriechisch für alle Stufen

Kontakt: Anna.Leiss@lrz.uni-muenchen.de

DD

elta

DELTA DRIVE

Inhaber: P. Dimitriadis Steinstraße 46 81667 München (Haidhausen) Tel. 089/ 44 45 44 59 Fax: 089/ 44 11 95 08 Mobil: 0172/ 83 73 155 E-Mail: info@delta-drive.de

rive


j PA

communications agency

Die Drachme fährt in den Urlaub und ist wieder im Herbst für Sie da! Was ist ab Oktober 2012 neu? 1. Die Online-Zeitung

www.drachme.com mit Neuigkeiten aus allen Orten, wo griechische Herzen schlagen! 2. Regelmäßige Sonderhefte 1. Η νέα ηλεκτρονική εφημερίδα

www.drachme.com με νέα από όλα τα μέρη, όπου χτυπάνε ελληνικές καρδιές! 2. Ένθετα τεύχη με χαρακτήρα θεματικού οδηγού

Oktober-Ausgabe: Eine große Studie über die deutsche Besatzung in Griechenland (1941-1944) Oktober-Sonderheft: Ist exklusiv dem medizinischen Thema "ADHS" gewidmet. Anlass: Die Gründung der ersten ADHS Beratungsstelle für griechische MigrantInnen initiiert vom Gymnasiallehrer Dimitrios Chrimpakis, Zedernweg - 80939 München, Tel.: +49 89 3166520.

Vo

rsc

ha

Τεύχος Οκτωβρίου: Μεγάλη έρευνα για την περίοδο της γερμανικής κατοχής (19411944) Το ένθετο τεύχος του Οκτωβρίου: Έχει ιατρικό χαρακτήρα και αφορά εξ ολοκλήρου στο φλέγον θέμα της ΔΕΠΥ (Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας) με αφορμή την ίδρυση του πρώτου συμβουλευτικού κέντρου για Έλληνες γονείς και μαθητές από τον εκπαιδευτικό Δημήτριο Χρημπάκη σε στενή συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Αθηνών (Σοφία Γεωργουτσάκου) και τον "γκουρού" του συνδρόμου Dr. med. Peter Altherr.

u



Sommer 2012