Issuu on Google+


EDITORIAL Σιγά-Σιγά ο Ιούνιος φτάνει στο τέλος του κι συγχρόνως το αγαπημένο μας Passenger στο 13ο τεύχος του. Σημαδιακός αριθμός το 13. Γιατί όμως; Γιατί η ομάδα μας αποτελείται από 13 άτομα! Έτσι λοιπόν και σε συνδυασμό με την καλοκαιρινή μας διάθεση αποφασίσαμε να κάνουμε κάτι ιδιαίτερο για το συγκεκριμένο τεύχος! Ο τίτλος του; Best of! Αυτό σημαίνει ότι εδώ θα βρείτε το αγαπημένο άρθρο κάθε αρθρογράφου του Passenger. Έτσι λοιπόν κάνουμε μια αναδρομή από το πρώτο τεύχος του περιοδικού (Φεβρουάριος 2012) μέχρι και σήμερα! Άρθρα τεχνολογικά, κοινωνικά, πολιτισμικά, επιχειρηματικά και πολλά-πολλά άλλα. Από 17 διαφορετικά άτομα. (Ναι, 17! Δεν έχω χάσει ακόμα το μυαλό μου από την ζέστη, καθώς σε αυτό το τεύχος επιστρέφουν και οι περσυνοί αρθρογράφοι μας!) Αυτό λοιπόν είναι το τεύχος Ιουνίου του Passenger! Όλο δικό σας! Κι εμείς ανανεώνουμε το ραντεβού μας (πιο μαυρισμένοι ελπίζω) για τις 28 Ιουλίου, με ένα ακόμα πιο καλοκαιρινό τεύχος! της Βάσιας Βασιλοπούλου, General Editor

2

best of


Coursera

Περιεχόμενα

6

Mindmeister

8 10

Η μαγευτική εμπειρία των apple stores Σόφη Λάμπρου-Eleonora Viviani: 2 δυναμικές γυναικείες παρουσίες στο TEDxAUEB Starting up in Lisbon

16 22

Αναβλητικότητα, καιρός να πεις αντίο! Όνειρα και πραγματικότητα Η Ιστορία της Ελ

12

26

28

Ελληνική νοοτροπία αλλάζει ή όχι

32

Όταν η ΎΦΕΣΗ αλλάζει τους κανόνες του MARKETING Συνεδριακός τουρισμός στην Ελλάδα: Τάσεις και προοπτικές για την ανάπτυξή του Η διαφήμιση στην εποχή της κρίσης

38

40 42

Ανακύκλωση – Είναι υπόθεση όλων μας! Κοπεγχάγη

36

44

Αυτά που δε θα ακούσεις αλλού για ένα καλό Εράσμους Ο κόσμος των Manga…

50

52

Your PopCorner - Coming soon movies

54

3


ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΈΣ General Editor

Βάσια Βασιλοπούλου Στόχοι, ισχυρή θέληση, πολλή δουλειά. Ναι, ναι αυτό χρειάζεται!

Journal Designer

Θοδωρής Τζέλης Πάντα πρέπει να δίνουμε τον μπεστ οφ εαυτό μας!

best o A blast from the past Άρθρα από τους:

4

Μιχαέλα Βαβουράκη Κωνσταντίνος Βερνέζος Γιάννης Περτσίνης Ειρήνη - Χριστίνα Σπανούλη Βενιζέλος Σταγάκης


of

Συντακτική ομάδα Βάσια Τραϊφόρου

Ζήσε τη στιγμή!

Δημήτρης Μιχαηλίδης

Στις δύσκολες ώρες πάντα σε εγρήγορση

Κατερίνα Κορακιανίτου Ποτέ μην αφήνεις κάτι για αύριο αν μπορείς να το κάνεις ΤΩΡΑ. Να εκμεταλλεύεσαι την ΚΑΘΕ ευκαιρία! Κωσταπάνος Μηλιαρέσης

Αν όλα φαίνονται υπό έλεγχο, μάλλον δεν προχωράς αρκετά γρήγορα!

Μαρία Κρίβα

Η Ελλάδα έχει τις μεγαλύτερες ομορφιές!

Μαρία Μηλίγγου “Δεν μπορώ να/δεν ξέρω να/ποτέ δεν θα/ δεν είμαι καλός σε (συμπλήρωσε)” τς,τς,τς.. το ξεχνάς,οκ???! Νίκος Ανδρέας Γούλας Τι να κάνουμε, δεν μπορούμε να τα χουμε όλα! Ας απολαύσουμε αυτά που έχουμε!!! Ξένια Μαστροπέτρου Γρήγορα και αποφασιστικά.. Χάρις Χαραλαμπίδη Η τυχαιότης δεν ήταν τυχαία, όλα καταλήγουν σε κάτι που δεν περίμενες ποτέ. Χριστίνα Καράμπαλη Λίγο κρασί, λίγο θάλασσα και το Passenger...! Χρυσούλα Σπανού Μη συμβιβάζεσαι!

5


mindmaster

Χαρτογράφησε τη σκέψη σου! του Βενιζέλου Σταγάκη

Σκέφτηκες ποτέ να βάλεις σε τάξη όλες εκείνες τις σκέψεις που σε προβληματίζουν; Μπήκες ποτέ στην διαδικασία να φτιάξεις ένα χάρτη με τις ιδέες σου; Ένιωσες ποτέ ότι λαμβάνεις υπέρογκη πληροφορία για κάποιο θέμα και δεν μπορούσες να την συγκεντρώσεις κάπου; Χρειάστηκες ποτέ να κάνεις όλα τα παραπάνω με φίλους και συνεργάτες;

Όχι πλέον άλλο άγχος, το mindmeister ήρθε για να δώσει τη λύση. Όσο δύσκολο και αν φαντάζει, στην πράξη δεν είναι τίποτα άλλο από ένα χάρτη με κόμβους και διακλαδώσεις, που ακόμα και ο πιο αρχάριος χρήστης μπορεί να πειραματιστεί και εύκολα να γίνει το αγαπημένο του εργαλείο. Για πάμε όμως να δούμε πιο αναλυτικά πως δουλεύει στην πράξη:

6

Οι κόμβοι προστίθενται και μετακινούνται με πολύ εύκολο τρόπο, αλλάζουν χρώμα, μπορούν να συνδεθούν με πολλαπλούς τρόπους μεταξύ τους, ενώ είναι δυνατόν να προστεθούν σε αυτούς links, είτε προς εξωτερικά urls, είτε προς άλλους κόμβους, σύμβολα, σημειώσεις και συνημμένα αρχεία διαφόρων τύπων, μέσω upload,

τα οποία προσφέρονται στη συνέχεια για download, ενώ αν είναι αρχεία εικόνων προβάλλονται επιπλέον και τοπικά. Επίσης, στους κόμβους μπορούν να ενσωματωθούν εικόνες, μέσω upload, μέσω ενσωματωμένης αναζήτησης στο google ή από την βιβλιοθήκη του mindmeister.


Επιπλέον κάθε χάρτης μπορεί να διαμοιραστεί σε διάφορους χρήστες, με αποστολή email σε αυτούς, καθένας από τους οποίους μπορεί να τροποποιεί το περιεχόμενο του χάρτη, ενώ όλοι οι άλλοι μπορούν κατά τη στιγμή της τροποποίησης να δουν από ποιον αυτή προήλθε. Παράλληλα με τη συνεργατική τροποποίηση του χάρτη, μπορεί να υπάρξει real time συζήτηση μεταξύ των συμμετεχόντων, μέσω chat, αλλά και ΙΜ μεταξύ συγκεκριμένων ατόμων. Επιπρόσθετα δίνεται η δυνατότητα δημοσίευσης του χάρτη στο internet, αλλά παράλληλα οι χάρτες μπορούν να εξαχθούν σε διάφορες μορφές αρχείων, όπως .pdf, .gif και αρκετές άλλες.

Τέλος ένα από τα πλεονεκτήματα της τρέχουσας εφαρμογής είναι η δυνατότητα πρόσβασης από διάφορες συσκευές (desktop pc, smart phone, tablet) με τις αντίστοιχες πλατφόρμες (windows, android, iOS).

Αν δεν πείστηκες ακόμα τότε μια δοκιμή ίσως να σε πείσει… Στα παρακάτω links μπορείς να βρεις περισσότερες πληροφορίες: http://www.mindmeister.com/ Tutorial: http://www. youtube.com/ watch?v=keVGr5Vz5J0

best of

7


8


Πόσες φορές έχεις σκεφτεί ότι θα ήθελες να κάνεις μαθήματα σε διάφορους τομείς για να αποκτήσεις περισσότερες γνώσεις από αυτές που σου προσφέρει το πρόγραμμα σπουδών σου, αλλά σκέφτεσαι το extra κόστος; Πολλές! Αυτό σκέφτηκαν και οι Andrew Ng and Daphne Koller καθηγητές πληροφορικής στο Stanford University κι έτσι δημιούργησαν το coursera. Πρόκειται για μια ηλεκτρονική πλατφόρμα, η οποία προσφέρει μια ευρεία γκάμα online μαθημάτων. Συνεργαζόμενο με πανεπιστήμια, όπως Stanford, Princeton, Columbia, University of Pennsylvania κ.α. δίνει την δυνατότητα στους χρήστες του να παρακολουθούν μαθήματα υψηλής ποιότητας δωρεάν. Μπορείς να βρεις μαθήματα από ιατρικές μέχρι κοινωνικές επιστήμες και από πληροφορική μέχρι παγκόσμια μουσική. Κάθε μάθημα περιλαμβάνει βιντεοσκοπημένες διαλέξεις και παραδοτέα assignments, συνήθως σε εβδομαδιαία βάση. Τα μαθήματα γίνονται στα αγγλικά, πράγμα που προαπαιτεί μια ευχέρεια στην γλώσσα, διότι οι γνώσεις που προσφέρονται είναι υψηλού ακαδημαϊκού επιπέδου. Επίσης έχουν προσπαθήσει να δημιουργήσουν έναν διαδραστικό τρόπο διδασκαλίας και εξέτασης, ώστε ο χρήστης να μην χάνει το ενδιαφέρον του κατά την διάρκεια του μαθήματος. Μετά το πέρας των μαθημάτων ο καθένας παραλαμβάνει πιστοποιητικό παρακολούθησης, εφόσον βέβαια έχει περάσει τις απαιτούμενες εργασίες. Υπάρχουν παραδείγματα ανθρώπων, οι οποίοι χάρη σε μαθήματα του coursera έχουν βρει ευκολότερα δουλειά, αφού πρόκειται για μια αξιόπιστη και παγκοσμίως αναγνωρισμένη πλατφόρμα τηλεκπαίδευσης.

Ακόμα ένα μεγάλο πλεονέκτημα των συμμετεχόντων είναι ότι γίνονται μέρος ενός παγκόσμιου δικτύου ατόμων, με τους οποίους μπορούν να επικοινωνούν μέσω του forum του coursera. Άτομα από την Αφρική μπορεί στις 3 τα ξημερώματα να κάνουν ερωτήσεις στο forum σχετικά με απορίες τους σε κάποιες ασκήσεις κι ταυτόχρονα άτομα από οποιοδήποτε μέρος της γης να λύνουν τις ίδιες ασκήσεις και να τους απαντήσουν. Ιδιαίτερα εκπληκτικό είναι ότι ο κατά μέσο όρο ελάχιστος χρόνος απάντησης σε μια ερώτηση στο forum είναι 22 λεπτά, όπως είχε αναφέρει η Daphne Koller σε μια πολύ ενδιαφέρουσα ομιλία της στο TEDGlobal τον Ιούνιο του 2012. Εν κατακλείδι, η χρήση μιας τέτοιας πλατφόρμας θα είχε και ως αποτέλεσμα την ουσιαστική δια βίου εκπαίδευση, διότι είναι κρίμα η μάθηση να σταματά όταν τελειώνουμε το σχολείο και το πανεπιστήμιο. Άτομα ανεξαρτήτως ηλικίας και οικονομικής ευχέρειας θα ήταν σε θέση να διευρύνουν συνεχώς τους ορίζοντές τους αποκτώντας σημαντικές γνώσεις. Το σημαντικότερο είναι να πάρεις την απόφαση να ξεκινήσεις και μετά το μόνο πράγμα που χρειάζεται είναι διάθεση και όρεξη για δουλειά! Καλή αρχή!! Για περισσότερες πληροφορίες επισκέψου την ηλεκτρονική σελίδα του coursera: www.coursera.org

της Βάσιας Βασιλοπούλου

best of

9


“Η μαγευτική εμπειρία των

Apple stores

” του Γιάννη Περτσίνη

Στις 5 Οκτωβρίου 2011 έφυγε από τη ζωή ένας άνθρωπος καινοτόμος, οραματιστής, επιχειρηματίας, πρότυπο... Πολλούς χαρακτηρισμούς θα μπορούσε να βρει κανείς για να περιγράψει τον Steve Jobs. O άνθρωπος αυτός, μας άφησε μία τεράστια κληρονομιά από τεχνολογικής άποψης αλλά αποτέλεσε και το έναυσμα για καινοτόμες ιδέες της γενιάς που τώρα ξεκινάει τη δική της πορεία, της δική μας γενιάς... H Αpple , αναμφισβήτητα κατασκευάζει αριστουργήματα και κάθε ένα προιόν της είναι κομψό και διαθέτει στυλ. Αυτό το χαρακτηριστικό δεν το έχειο περιορίσει μόνο στα προιόντα της αλλά και στα καταστήματά της, τα γνωστά Apple stores. Τα Apple Stores προσφέρουν τρία βασικά μαθήματα που οι ιδιοκτήτες καταστημάτων σε κάθε κλάδο μπορούν από αυτά να επωφεληθούν. Τα μαθήματα αυτά συνδυάζουν την τεχνολογία με τις τελευταίες έρευνες της νευροεπιστήμης και απευθύνονται προς τον πελάτη με νέους όρους. Έτσι τα νέα Apple stores εστιάζουν στο “buying brain”!

10

best of


1

Δημιουργούν πολυαισθητηριακή εμπειρία. Κάθε προϊόν σε

ένα κατάστημα της Apple λειτουργεί, είναι φορτωμένο με το προγράμματα, και είναι συνδεδεμένο με το Internet. Οι πελάτες καλούνται να αγγίξουν και να παίξουν με τα προϊόντα. Περισσότερο από οτιδήποτε άλλο περισσότερο από την πατενταρισμένη σκάλα ή τη γραφική γυάλινη είσοδο - οι αισθητήριες εμπειρίες είναι το κλειδί που οδηγεί στην εμπειρία των Apple stores. Με την ενθάρρυνση, οι πελάτες να δοκιμάζουν τα προϊόντα της, τα Apple Store είναι μία βαθιά ικανοποητική ανάγκη του υποσυνείδητου. Οι εταιρείες σε όλες τις κατηγορίες μπορούν να αυξήσουν την πρόθεση αγοράς με τη δημιουργία ενός πολυαισθητηριακού πλαισίου για την εμπειρία αγορών, λέει ο Pradeep που ίδρυσε στο Μπέρκλεϊ, Καλιφόρνια τη NeuroFocus, μια νευρολογική εταιρεία δοκιμών για τη συμπεριφορά των καταναλωτών. Όσο περιπλέκονται οι αισθήσεις, το πιο πιθανό είναι ότι ο εγκέφαλος ασχολείται με το προϊόν ή την υπηρεσία σε ένα συναισθηματικό επίπεδο. Αυτό διεγείρει τη διατήρηση των πληροφοριών και την προθυμία να για να αγοράσει ο πελάτης. Εκπαιδεύει και ψυχαγωγεί. Το κατάστημα της Apple έχει εκπαιδευτικό και ψυχαγωγικό χαρακτήρα. Αυτός είναι ο τρόπος που ο Steve Job ήθελε. Ο Jobs και Ron Johnson, ο πρώην επικεφαλής της λιανικής της Apple, ξεκίνησαν με το όραμα “εμπλουτισμός της ζωής”.

2

Το κατάστημα της Apple είναι διασκεδαστικό. Μπορείτε

να δείτε τους γονείς και τα παιδιά που μαθαίνουν, να δημιουργούν τραγούδια μαζί, ή παιδιά να παίζουν παιχνίδια σε υπολογιστές iMac του καταστήματος, είναι κάτι σαν “οικογενειακό δωμάτιο”.

Ο Pradeep πιστεύει το “buying brain” εμπλέκεται μέσω ενός συνδυασμού της αφής, της εκπαίδευσης και της ψυχαγωγίας. ‘’Οι ιδιαίτερες εμπειρίες σε καταστήματα είναι εκείνες που επιτρέπουν στους καταναλωτές να κάνουν ένα βήμα παραπάνω, και να πλησιάσουν το προιόν, πλέον οι αγοραστές αναζητούν την εκπαίδευση πριν αγοράσουν το προιόν’’λέει ο Pradeep. Επίσης λέει, ‘’ένα τεράστιο πλεονέκτημα της σύγχρονης εποχής είναι οτι ο πελάτης έχει τη δυνατότητα να διασκεδάζει καθώς κάνει τις αγορές του! Αυτό είναι ένα χαρακτηριστικό που εμείς στην Apple μπορούμε να το παρέχουμε στον πελάτη και θα το παρέχουμε γιατί μας δίνει ικανοποίηση.’’ Ο συνδυασμός των αγορών με τη διασκέδαση είναι πάρα πολύ ισχυρός. “ Αυτός ο ισχυρός συνδυασμός είναι κάτι το οποίο κάθε επιχειρηματίας μπορεί να αναπαράγει με δικούς του πελάτες.

3

Αναμίξτε υψηλή τεχνολογία με υψηλή αφή. Οι εργαζόμενοι στα

κατάστηματα της Apple βάζουν την τεχνολογια στη βιτρίνα. Περπατήστε σε ένα από τα καταστήματα και ένας φιλικός εργαζομένος θα κάνετε σας βοηθήσει να ‘’ταξιδέψετε’’ με ένα iPad. Οι φορητοί υπολογιστές είναι τοποθετημένοι με γωνία 90-μοιρών, αναγκάζοντάς σας να τους αγγίξετε για να ρυθμίσετε τη γωνία θέασης. Αν θέλετε να μάθετε περισσότερα σχετικά με έναν υπολογιστή, θα βρείτε ένα iPad κοντά σας που περιέχει τις λεπτομερείς προδιαγραφές. Όταν έρθει η ώρα να πληρώσετε για ένα προϊόν, ο συνεργάτης των πωλήσεων θα σαρώσει την πιστωτικής σας κάρτα με μια συσκευή που είναι συνδεδεμένη σε ένα iPod Touch. Και το κατάστημα της Apple πειραματίζεται με μια νέα υπηρεσία που ονομάζεται εύκολη πληρωμή (easy pay) που επιτρέπει στους πελάτες να

χρησιμοποιούν το App Store της Apple στο iPhone τους για να πληρώσουν για τις αγορές τους. Η εύκολη πληρωμή έχει σχεδιαστεί για τους πελάτες που θέλουν να αγοράσουν βιαστικά, αλλά δημιουργεί επίσης μια βαθύτερη σχέση μεταξύ των πελατών, της τεχνολογίας και των προϊόντων της Apple. Κάθε επιχειρηματίας μπορεί να δημιουργήσει μια παρόμοια λειτουργία για να παρουσιάσει ένα προϊόν ή τα χαρακτηριστικά των υπηρεσιών και να βοηθήσει τους πελάτες να το εκτιμήσουν και να συνδεθούν με αυτό. Η Apple έχει μετατρέψει το βαρετό πάτωμα των καταστημάτων σε μια παιδική χαρά για παιδιά και ενήλικες. Ο Jobs και ο Johnson δεν έκαναν ακριβώς “reimagine” την εμπειρία της αγοράς ενός προιόντος σε κατάστημα, απλώς τη δημιούργησαν, αρχίζοντας την από το μηδέν. Αναρωτηθείτε πώς μπορείτε να ταρακουνήσετε την εμπειρία των πελατών στην επιχείρησή σας, για να τους εκπλήξετε και να τους ευχαριστήσετε.

Προβάλλετε τα προϊόντα σας, να εκπαιδεύσετε και να ψυχαγωγείτε τους πελάτες σας, και αν μπορείτε ξεγελάστε τους ανταγωνιστές σας. Αν το κάνετε αυτό, οι πελάτες σας θα είναι ικανοποιημένοι, και η λάμψη της Apple θα φωτίζει την εταιρεία σας.

11


Σόφη ΛάμπρουEleonora Viviani: 2 δυναμικές γυναικείες παρουσίες στο TEDxAUEB Παρασκευή 15 Μαρτίου 2013. Το πρώτο TEDx event που διοργανώνεται από ελληνικό πανεπιστήμιο, το TEDxAUEB, γίνεται πραγματικότητα, στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης. Πλήθος φοιτητών, καθηγητών, επιχειρηματιών, εταιρειών, εθελοντών δήλωσαν το παρόν στηρίζοντας αυτή τη διοργάνωση. Άνθρωποι από διάφορους χώρους μοιράστηκαν τις εμπειρίες τους και οι ομιλίες τους κατάφεραν να κινητοποιήσουν, να εμπνεύσουν και να ταρακουνήσουν. Το Passenger συνάντησε backstage δύο από τις ομιλήτριες, τη Σόφη Λάμπρου και την Eleonora Viviani, και συζήτησε μαζί τους. της Χριστίνας Καράμπαλη

Η Σόφη Λάμπρου, απόφοιτη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, διαθέτει ένα πλούσιο βιογραφικό. Θα μπορούσε να αποτελέσει τον ορισμό του multitasking αφού αυτό τον καιρό αποτελεί μέλος πολλών και διαφορετικών ομάδων. Μοιράζει το χρόνο της μεταξύ του HUB στη Μαδρίτη, την ίδρυση του HUB στην Αθήνα και σε πολλές άλλες ομάδες όπως είναι η Creative Society, μια κοινότητα ποδηλατών και μια κοινότητα αστικών αγροτών. Τι μας λέει όμως η ίδια;

12

best of


Τι ήταν αυτό που σε ώθησε να ασχοληθείς με το HUB και να το ιδρύσεις και στην Αθήνα; Από πολύ μικρή πίστευα πάρα πολύ στο collaboration δηλαδή στο να δουλεύεις με άλλους. Γενικά πάντα περνούσα καλά με το να βρίσκομαι σε ομάδες και πιστεύω πάρα πολύ στη δύναμη της ομάδας. Οπότε όταν ήμουν στην AIESEC International κάναμε ένα συνέδριο στην Αγγλία και εκεί γνώρισα τους founders του HUB στη Μαδρίτη. Ουσιαστικά εκείνη τη στιγμή κατάλαβα ότι το collaboration (συνεργασία) μπορεί να γίνει ένα business model. Αυτός ήταν ο λόγος που πήγα στη Μαδρίτη για να μάθω πώς δουλεύει αυτό το business concept με σκοπό πάντα να το φέρω εδώ στην Ελλάδα. Στα πλαίσια του TEDxAUEB διοργανώθηκε ο διαγωνισμός Τι νομίζεις ότι μπορεί να προσφέρει αυτό το concept στη Students act, ο οποίος έχει σκοπό να βελτιώσει το χώρα μας; Οικονομικό Πανεπιστήμιο Πιστεύω ότι μπορεί να γίνει ένας Αθηνών. Ποια είναι η δικιά κόμβος, μια πλατφόρμα καλύτερα, σου πρόταση προκειμένου να όπου διαφορετικών σκέψεων και βελτιωθεί; πράξεων άτομα θα συνυπάρχουν μαζί σε ένα ασφαλές περιβάλλον ώστε να μπορούν να δουλέψουν μαζί. Είσαι μέλος σε αρκετές ομάδες. Τι μπορεί να κερδίσει κανείς μέσα από αυτές και πώς θα του φανεί χρήσιμο στην μετέπειτα πορεία του; Βασικά θεωρώ ότι το να συμμετέχεις σε διαφορετικές ομάδες είναι πάρα πολύ σημαντικό γιατί η ποικιλία θρέφει και γεμίζει τη φαντασία. Επομένως όταν είσαι με πολύ διαφορετικούς ανθρώπους κάθε φορά μπορείς να δώσεις και να πάρεις και να γίνει ένα ωραίο μείγμα που θα σε βοηθήσει να σκεφτείς πέρα από τα κατεστημένα, δηλαδή πέρα από αυτά που έχεις σαν status quo στο μυαλό σου, γιατί οι άλλοι άνθρωποι σου ανοίγουν άλλες προοπτικές.

Θεωρώ ότι ένα πολύ σημαντικό πράγμα είναι να μπουν επιχειρηματίες στις τάξεις και να μοιραστούν την εμπειρία τους για το πώς είναι το επιχειρείν, τι χρειάζονται από κάποιον financial manager, marketer κτλ. Επίσης να βάζουν τους φοιτητές στις επιχειρήσεις αυτές έτσι ώστε να μπορούν δουν πως είναι η πραγματικότητα. Το πανεπιστήμιο είναι ένα πολύ ασφαλές περιβάλλον αλλά ο κόσμος είναι πολύ σκληρός

13


Από την άλλη έχουμε την Eleonora Viviani, μια από τους δημιουργούς του Stereomood, το οποίο γνωρίζει ιδιαίτερη αναγνώριση και στη χώρα μας (ίσως είσαι και εσύ ένας από αυτούς που το χρησιμοποιούν). Παρά την ενασχόλησή της με το χώρο των media και την εργασία της σε μεγάλα κανάλια, αποφάσισε να αφήσει το πάθος της για τη μουσική να γίνει το πάθος της δουλειάς της. Μεταξύ σοβαρού και αστείου λοιπόν, πήρε σάρκα και οστά η επιθυμία της να συσχετίζει ο κόσμος τη διάθεσή του με ένα συγκεκριμένο είδος μουσικής και να τη συνδέει με ειδικές περιστάσεις, και όλα αυτά μέσα από ένα website. Ας δούμε λοιπόν τι έχει να μας πει. that and we tried to create the same on web in the same easy way. So you can put your mood and start listening to the music related to the mood you selected. In which level do you think that music affect our mood?

What inpires you? I was inspired by the power of web, my passion for music and for digital world and the reaction of this digital world with users. That’s why I would love to create something mine and unique on web for users. How did you come up with the idea of stereomood? I think just for fun, because I was working for a big company and with my three colleagues we decided to find a better way to discover music online in both terms of find new artists and find the right music for your mood. I don’t know if you remember when you were young, you created mixed tapes for your boyfriend/girlfriend or for your friend during the teenage times. We thought about

14

best of

I think mood is the most important thing in music because it’s important the kind of music, the gender. If you do something you need some kind of music, if you do another thing you need another kind. For example if you are alone and you study, you need some kind of music, if you are running you need more energetic music, if you cook or you clean the house you need something to sing or dance with. Every kind of music has a particular mood to assign to a specific song. In stereomood, we can find music for many different types of mood and occasions. Do you believe that music is important and necessary in every aspect of our lives? Yes. My dream is to have a soundtrack like you are in a film when you walk alone in the street or you are sad. I imagine having big speakers, but not headphones it’s different, like in a film where you have a soundtrack. I think you can be snuggled by the music and you can combine the activities and your mood to the music and yes I think that the music is really important.


Stereomood is a worldwide success. How did you manage this in only two years and which are your future plans? It was really easy cause as I said before we released the website just for fun without any business model without any plans for the future. Using our skills we put together the website and we put it online and I think that through social network we increased a lot. We grew without spending money on marketing and I believe that our next plan is to invest in marketing, in user engagement and of course business to make this project which is already big bigger. We want to reach as many people as possible, because we think that stereomood can help people to enjoy life through music.

15


Starting Up in Lisbon Με την ανεργία να χτυπάει κόκκκινο, όλο και πιο πολλοί επιδιώκουν νέα επιχειρηματικά σχέδια με σκοπό να βρουν ή να δημιουργήσουν χώρο στην αγορά. Σκεφτόμαστε τι ευκαιρία υπάρχει εκεί έξω, τι μας ξεχωρίζει από τους άλλους και τους ανταγωνιστές. Αυτό δεν είναι πρόσφατο γεγονός, είναι όμως κάτι που απασχολεί όλο και περισσότερους, με αυξανόμενο ρυθμό, την τελευταία πενταετία. Φράσεις όπως start up, επιχειρηματικότητα, pitching events, accelerator, incubator, co-working space αποτελούν μεγάλο ποσοστό καθημερινών συζητήσεων, και όχι μόνο. Αποτελούν την πραγματικότητα, το μέλημα και την κύρια απασχόληση πολλών Ελλήνων, νέων και μη.

16

best of

Σε προηγούμενο άρθρο να μιλήσαμε για την κοινωνική επιχειρηματικότητα και πώς γίνεται πράξη στην Ελλάδα μέσα από ένα συγκεκριμένο εγχείρημα. Τώρα ταξιδεύουμε στο εξωτερικό, σε χώρα της Μεσογείου, πληγείσα και εκείνη από την κρίση, το ΔΝΤ και τα χρέη... και εξερευνούμε τι συμβαίνει άραγε στην Πορτογαλία, και ειδικότερα στην πρωτεύουσα Λισαβόνα, φλεγόμενο HUB της νεοφυούς επιχειρηματικότητας. Nαι, ναι, εννοώ την Λισαβονέζικη start up σκηνή. Μιλώντας για σκηνή, πάμε στους πρωταγωνιστές της λοιπόν. Πρώτα μπαίνουμε στον κόσμο των πειρατών. Των πειρατών των Start Ups.


Την αρχή και τη συνέχεια...

Οι Startup Pirates είναι μια μη κερδοσκοπική παγκόσμια οργάνωση, που στοχεύει στην οικοδόμηση ενός καλύτερου κόσμου μέσω της ενδυνάμωσης των επιχειρηματιών. Με πολύ ιδιαίτερη κουλτούρα, πολλή όρεξη και τον δικό τους ξεχωριστό «κώδικα», πρακτικά δημιουργούν και φέρνουν εις πέρας ένα εκπαιδευτικό, εντατικό πρόγραμμα μιας εβδομάδας , στοχευμένο αποκλειστικά σε επιχειρηματίες εν τη γενέσει. Μέσα από ένα συνδυασμό εκπαίδευσης και καθοδήγησης, βοηθούν τους συμμετέχοντες να δομήσουν και να αναπτύξουν τις ιδέες τους. Στο τέλος, τους δίνεται η ευκαιρία να παρουσιάσουν το αποτέλεσμα σε επενδυτές και ηγετικά στελέχη επιχειρήσεων (a.k.a. pitching).

«Όλα ξεκίνησαν όταν σπούδαζα στο εξωτερικό και επέστρεψα μετά πίσω στην Πορτογαλία. Είδα ένα Facebook post, και είπα ας δοκιμάσω, ας κάνω την αίτηση. Πήγα λοιπό την πρώτη εβδομάδα του Φεβρουαρίου 2012, σαν συμμετέχοντας στο Start Up Pirates event, μαζί με άλλους από πολλές διαφορετικές χώρες. Ήταν πραγματικά αναπάντεχο, ένιωθα πως ήταν πολύ παραπάνω από επιχειρηματικότητα, από το να είσαι απλά επιχειρηματίας. Η εμπειρία ήταν από αυτές που σου αλλάζουν τη ζωή. 12 ώρες την ημέρα, γεμάτη workshops, διάδραση με τους ομιλητές-μέντορες και networking. Αυτό και μόνο μπορείς να το χρησιμοποιήσεις προς το δικό σου όφελος. Μπορεί να μην κέρδισα κάποιο βραβείο τελικά, αλλά ένιωθα τόσο ενεργός, δούλευα σε μια ομάδα με την δική μου ιδέα.» Τι ακολούθησε μετά;

Αποφάσισα να παραιτηθώ από τη δουλειά που είχα τότε. Στο παρελθόν είχα δουλέψει στον τομέα του μάρκετινγκ και των υπηρεσιών για αρκετά έτη σε πολλούς τομείς. Σϊγουρα βοήθησε, αλλά η εμπειρία μου στον επιχειρηματικό κόσμο δεν ήταν το Οι πειρατές εξόρμησαν πρώτη καταλυτικό στοιχείο. Ήθελα να κάνω φορά από τα Πορτογαλικά νερά και παραπάνω, να μην είμαι ένα ακόμα πλέουν παγκοσμίως ταράζοντας την γρανάζι στη μηχανή. Πλάνο δεν είχα επιχειρηματικότητα σε διεθνές επίπεδο όμως ακόμη, και μερικά μόνο χρήματα εκδηλώσεων. στην άκρη. Έπειτα ήρθε το 2ο Start Up Pirates event. Αντιπροσωπευτικό παράδειγμα αποτελεί ο Εγώ και ο Davis (Gouveia) ήμασταν João Remondes, μέλος της Οργανωτικής μαζί στην οργανωτική επιτροπή, το επιτροπής των Startup Pirates @ προετοιμάζαμε για 6 μήνες και δουλεύαμε Lisboa, ανάμεσα στις πολλές ακόμα πραγματικά full time. Κάναμε συνολικά ασχολίες του. πάνω από 60 meetings με σπόνσορες, Με υπόβαθρο τον τομέα του Μάρκετινγκ, καταφέραμε να κλείσουμε 3 συμφωνίες. μεγάλη εργασιακή εμπειρία στην Ήταν μια πρόκληση, που μας γέμιζε Πορτογαλία και το εξωτερικό, και το πραγματικά. Θέλαμε να γίνει βιώσιμο, πάθος του πειρατή, μιλάει για όλα αυτά και να αλλάξουμε τον τρόπο που που θέλαμε να μάθουμε. σκεφτόμασταν.»

17


Πες μας λίγα λόγια για τους Startup Pirates, τι γίνεται στην πράξη. «Μπορεί να συμμετέχει κάποιος έχοντας κάποια ιδέα, ή όχι. Κατά τη διάρκεια, βρίσκεις μια ομάδα, περίπου 3-5 ατόμων. Η διαφορά είναι πως δεν υπάρχουν/ δημιουργούνται οι ομάδες πριν το event. Μαθαίνεις στην πράξη, χρησιμοποιείς εργαλεία. Το βασικό σχεδιάζοντας και διασαφηνίζοντας την ιδέα είναι να πάρεις το χρόνο, να σταθείς ένα βήμα πίσω. Όλες οι ομάδες παίρνουν τον απαραίτητο χρόνο να δουν την ιδέα από απόσταση, να την αλλάξουν, να την «σκάψουν» βαθύτερα. Ο στόχος μας για την επόμενη edition των Startup Pirates @Lisboa είναι να υλοποιηθεί τον ερχόμεο Ιούλιο. Θα διαρκέσει 2 εβδομάδες, και θα θυμίζει bootcamp. Αυτοί που θα λάβουν μέρος θα είναι παλαιότεροι συμμετέχοντες, που μπορούν να φέρουν και τις υπάρχοντες ομάδες τους. Ακόμη και εκείνοι που δεν έχουν ομάδα, φέρνουν κάποιον. Ο σκοπός είναι να δοκιμαστεί η στρατηγική, να στοχεύσουν στα μικρά πράγματα, στο τρίγωνο ομάδα-ιδέαστρατηγική. Να προβληματιστούν: είναι αυτό που κάνουν ο πυρήνας της ιδέας? Είναι το σωστό? Χάνουν χρόνο και ενέργεια σε αυτό που δεν είναι το focus τους? Να αποδομήσουν την τωρινή πραγματικότητα και να συνειδητοποιήσουν στο τι κάνουν καθημερινά, αν τους οδηγεί στο να είναι απλά απασχολημένοι με το να αναζητούν επενδυτές ή να πληρώνουν φόρους.»

best of 18

Ένα επόμενο κεφάλαιο ανοίγει όμως, με το όνομα Daring project, την πλέον κύρια ασχολία στην οποία αφιερώνει την ενέργεια, χρόνο και μεράκι. Τι είναι ακριβώς θα μας πει o Joao παρακάτω. «Το Daring project το ίδρυσα μαζί με τον Davis. Έχει να κάνει με ανθρώπους, να ενώσει μέντορες με επιχειρηματίες και «θερμοκοιτίδες» επιχειρηματικότητας. Συμβάλλει σε επίπεδο προσωπικό, από το κομμάτι του μάρκετινγκ, της χρηματοδότησης και πολλών άλλων. Όλα όσα πρέπει να καλυφθούν. Υπάρχουν εκείνοι που συμμετέχουν συμπληρωματικά με τη βασική τους εργασία, άλλοι που έχουν παραιτηθεί από τη δουλειά τους, ακόμα και περιπτώσεις παραιτήσεων σε πολύ καλές θέσεις/ εταιρείες. Μέχρι στιγμής λειτουργούν 12 projects με τη δική μας καθοδήγηση, ενώ τους υποστηρίζουμε μερικώς ή εξ’ολοκλήρου και virtually, μιας και η προέλευση των projects ποικίλει: από την Πορτογαλία, Γερμανία, Ρουμανία ως και Πακιστάν. Τι γνώμη έχεις για τις θερμοκοιτίδες τεχνολογίας και εκείνες των υπηρεσιών (incubators); «Είναι πιο εύκολο να επενδύσεις κάπου που δίνεται η δυνατότητα να μετρήσεις την απόδοση. Ο τομέας των υπηρεσιών και εμπορίου χρειάζεται παραπάνω ώρες δουλειά’ ΄όσοι περισσότεροι πελάτες, τόσο μεγαλύτερο το κέρδος. Αντίθετα, στον τομέα της επιχειρηματικότητας στην τεχνολογία, η απόδοση των επενδύσεων είναι πολύ μεγαλύτερη. Όσον αφορά τους Πορτογάλους επιχειρηματίες, επικεντρώνονται στον τουρισμό και την τεχνολογία κυρίως. Το επίπεδο αυξάνεται όλο και περισσότερο. Όλοι κατέχουν τουλάχιστον bachelor, και συνήθως ολοκληρώνουν και μεταπτυχιακέ σπουδές.»


Και όσον αφορά τη γυναικεία επιχειρηματικότητα;

Τι υποστήριξη ή/και πρωτοβουλίες υπάρχουν από τη κυβέρνηση και το κράτος? «Οι άντρες είναι συνήθως περισσότεροι στα «Υπάρχει υποστήριξη, και χρηματοδότηση tech start ups, αν και υπάρχουν γυναίκες, (σε μικρό ποσοστό) προς Πορτογάλους ειδικά στους τομείς τουρισμού, υπηρεσιών νέους επιχειρηματίες, ενώ επικρατούν και εμπορίου. πιο ευνοϊκή μεταχείριση όσον αφορά Διαχωρισμός δεν υπάρχει, βλέπω πολύ νεοφυείς επιχειρήσεις. Υπάρχει μάλιστα πάθος και αποφασιστικότητα, ανεξαρτήτως Υφυπουργός επιχειρηματικότητας , φύλου. ανταγωνιστικότητας και καινοτομίας στην Οι άντρες κατέχουν πιο τεχνικά κομμάτια, κρατική δομή, ο οποίος είναι ενεργός και έχουν τα κότσια να πουν την άποψη τους συμμετέχει σε αρκετές εκδηλώσεις» παραπάνω.» Ποια είναι η άποψη σου για τους Πορτογάλους νέους επιχειρηματίες; «Βλέπουμε παιδιά 18-19 ετών, που όμως δεν έχουν διαφορά στη θέληση και αφοσίωση από πολύ μεγαλύτερους τους. Μερικοί σπουδάζουν ακόμη, ίσως οι περισσότεροι δεν είναι εξοικειωμένοι με τη αντίληψη σχετικά με τη στρατηγική, ή πώς να πείθουν μπροστά σε κοινό για την ιδέα τους, ούτε έχουν να επιδείξουν (πλήρες) βιογραφικό. Αντ’αυτού, έχουν κότσια, και αναζητούν εμπειρία.»

Τελικά μετά από όσα παρατηρείς και ζεις καθημερινά, τι θα συμβούλευες σε κάποιον που σκέφτεται ή έχει ήδη βάλει στα σκαριά το δικό του start up; «Βρες τους ανθρώπους, μην το κάνεις μόνος, χρειάζεσαι μια ομάδα. Για να γίνει κάποιος επιτυχημένος επιχειρηματίας, χρειάζεται μια δυνατή ομάδα. Μάθε από το παρελθόν, κάντο διαφορετικά, προβληματίσου, πάρε απόσταση και συγκεντρώσου στις σημαντικές ερωτήσεις. Αμφισβήτησε. Κάνε ένα βήμα πίσω.»

Από τα βασικά στοιχεία για την επιβίωση και ανάπτυξη ενός start up, είναι η χρηματοδότηση. Κατά πόσο υπάρχει κεφάλαιο στην Πορτογαλία? Από πού χρηματοδοτούνται τα πορτογαλικά start ups? «Δεν έχω εκτεταμλενη γνώση επί του θέματος, στην αρχή πολλοί ήθελαν να φέρουν την Silicon Valley στην Πορτογαλία, αλλά δεν μπορείς έτσι απλά να αντιγράψεις ένα ολόκληρο οικοσύστημα. Οι άνθρωποι είναι διαφορετικοί. Παρόλα αυτά, πολλοί κοιτούν προς τις ΗΠΑ, πολλοί ανά τον κόσμο, όχι μόνο Πορτογάλοι. Η χρηματοδότηση εδώ πηγάζει κυρίως από Ευρωπαϊκά κεφάλαια, πχ από Ιρλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο, Γερμανία και αλλού. Υπάρχει φυσικά και μεγάλο κεφάλαιο από τη Silicin Valley.»

19


Οι Startup Pirates δεν είναι οι μόνοι πρωταγωνιστές. Πέρα από τους οργανισμούς και τους ανθρώπους που δίνουν την ώθηση για τα πρώτα βήματα των επιχειρηματιών, υπάρχουν και εκείνοι που αποτελούν και στελεχώνουν το 2ο στάδιο, την ανάπτυξη και «θρέψη» των ιδεών σε καθημερινή βάση. Αυτοί οι χώροι, οι δομές και οργανώσεις συνήθως παίρνουν μορφή ως incubators, όπως είναι γνωστοί στα Αγγλικά’ δεν είναι τυχαίο ότι η λέξη σημαίνει θερμοκοιτίδες. Ένας από τους μεγαλύτερους και πολύ ενεργούς incubators της Πορτογαλίας βρίσκεται στη Λισαβόνα, και ονομάζεται START UP LISBOA. Ξεκίνησε από ένα διαγωνισμό, που διεξάχθηκε από κρατικό φορέα, ώστε πολίτες να καταθέσουν τις ιδέες τους για την ανάπτυξη της πόλης. Έτσι το 2010 ιδρύθηκε η START UP LISBOA από 3 φορείς: τη δημοτική αρχή της Λισαβόνας, το Ινστιτούτο για τη στήριξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων και την καινοτομία (IAPMEI) και την εταιρεία Montepei, ένα από τα μεγαλύτερα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα της χώρας. Ενδιαφέροντα τα παραπάνω μέχρι εδώ, και ίσως σε εμάς τους Έλληνες προκαλεί προβληματισμούς πώς ένας ΜΚΟ που υποστηρίζεται από κρατικά κεφάλαια να παράγει ουσιαστικό έργο και να στηρίζει νεοφυείς επιχειρήσεις. Με συγκεκριμένο ετήσιο budget, αλλά και υποδομές που χρησιμοποιούνται χάρη στη δωρεά του ομίλου Montepei, λειτουργούν 2 incubators, ο START UP Tech και ο START UP Lisboa Comerçio, και οι 2 σε πολύ κεντρικά σημεία της πόλης. Επισκέφτηκα ήδη 2 φορές τον ένα για χάρη της συνέντευξης με τον João, καθώς εκεί στεγάζεται το Daring project, αλλά και για να μιλήσω με την Ana Santiago, υπεύθυνη Επικοινωνίας και Marketing του START UP LISBOA για να μας δώσει την δική της οπτική πάνω στα πράγματα και τι συμβαίνει στη σκηνή των start ups στη Λισαβόνα. H συνάντηση μας έλαβε τόπο στον χώρο του START UP Tech, ένα χώρο μοντέρνο και μινιμαλιστικό, ανθρώπους ορεξάτους, quotes στους στοίχους (συμπεριλαμβανομένου του Steve Jobs, όπως θα ήταν αναμενόμενο), με ανοιχτές πόρτες και προπάντων μια αίσθηση δημιουργικότητας απλωμένη παντού.

20

Ποια είναι η πραγματικότητα των start ups και πώς δουλεύουν σε αυτούς τους 2 χώρους; «Πειραματίζονται, δουλεύουν μαζί και συνεργάζονται, ανταλλάσουν απόψεις και εμπειρίες, και μαθαίνουν από τα λάθη ενός του άλλου.» Τι είναι αυτό που σας ξεχωρίζει από οποιοδήποτε άλλο incubator εδώ; «Όλα τα start ups μας βρίσκονται στα πρώτα στάδια τους, στην αρχική πρόοδο, και ο βαθμός θνησιμότητας είναι πολύ χαμηλός, αγγίζει το 3%. Στη Λισαβόνα, οι περισσότεροι incubators συνδέονται με πανεπιστήμια. Πολύ καλά παραδείγματα αποτελούν εκτός της πρωτεύουσας το «Up Tech” στο Πόρτο, και το “Instituto Pedro Nunes” στην Koϊμπρα. Αυτά κυρίως απορροφούν φοιτητές, επί το πλείστον τελειόφοιτους. Εδώ επικεντρωνόμαστε στο πιο πρακτικό κομμάτι, συνδεόμαστε με την αγορά και την πραγματικότητα. Χτίζουμε δίκτυο από μέντορες, οι οποίοι δεν είναι καθηγητές, αλλά άνθρωποι έμπειροι στο χώρο, όπως CEOs, ειδικοί στα ηλεκτρονικά Μέσα, social media, και στο ηλεκτρονικό εμπόριο. Αλλά και δικηγόρους, μέντορες από την Silicon Valley και γενικότερα μέντορες από το εξωτερικό, όχι μόνο από την Πορτογαλία. Πολλές φορές παρατηρούμε πως γίνεται πολύ καλή δουλειά σε ακαδημαϊκό επίπεδο, αλλά συνδέεται δύσκολα ή καθόλου με το πραγματικό αντίκτυπο έξω. Αυτή μας η διαφορά δίνει και το μεγαλύτερο πλεονέκτημα.»

best of


Πρακτικά τι συμβαίνει κατά τη διάρκεια του έτους στο START UP LISBOA; «Η διαδικασία περιελάμβανε την αρχή με το άνοιγμα των αιτήσεων, ένα στάδιο ξεκαθαρίσματος και προ-επιλογής. 20% επιλέχθηκαν για το επόμενο στάδιο, όπου και έγινε η επιλογή του 10% των ιδεών και δόθηκε η ευκαιρία να παρουσιαστούν μπροστά στους κριτές. Αυτό επαναλαμβάνεται 2 φορές το χρόνο, και πάει πολύ καλά μέχρι στιγμής. Από το 2011 που ξεκινήσαμε ως τώρα, είχαμε πάνω από 500 αιτήσεις, 500 ιδέες.» Ποιες είναι οι δυνατότητες για α συντηρηθεί ένας incubator οικονομικά; Ποιο είναι το δικό σας business model; «Τα έσοδα μας προέρχονται από τη δημοτική αρχή, περίπου στα 100.000. Δεν έχουμε περιουσιακά στοιχεία, όλα προορίζονται για τη συντήρηση του NGO. Ακόμα και το ακίνητο στο οποίο στεγαζόμαστε προήλθε από δωρεά της Montepei και συντηρείται από το δήμο οικονομικά. Επιπλέον, τα start ups που βρίσκονται εδώ πληρώνουν ένα μικρό fee.» Ποιοι είναι οι κύριοι συνεργάτες σας; «Είναι πολύ ουσιαστικό και σημαντικό ένα δίκτυο συνεργατών. Υπάρχουν συνεργασίες που δεν είναι χρηματικές, αλλά δίνουν άλλου είδους υποστήριξη και οφέλη στα start ups μας. Είτε εξασφαλίζουμε χαμηλότερες τιμές , ή παρέχουν συμβουλές και υπηρεσίες, μπορεί να είναι μέντορες ή μέλη της κριτικής επιτροπής. Η σχέση δεν είναι τυπική, και δημιουργείται πολύ καλό word-ofmouth.»

«Επίσης, δρούμε και εμείς από την πλευρά μας σαν συνεργάτες σε διαγωνισμούς, έχουν δοθεί και σχετιζόμενα βραβεία σε φιναλίστ. Όπως για παράδειγμα, 3 μήνες incubation στο STARTUP LISBOA και συναφή.» Τελικά πρωτοβουλίες υπάρχουν πολλές. Λέσχες επιχειρηματικότητας δραστηριοποιούνται στα μεγαλύτερα τεχνολογικά και οικονομικά πανεπιστήμια της χώρας. Τρανταχτό παράδειγμα η συνεργασία των πανεπιστημίων ISCTE-IUL και MIT, που αναδεικνύουν κορυφαίες καινοτόμες ιδέες στον παγκόσμιο διαγωνισμό “Building Global Innovators”, και τελικό βραβείο που αγγίζει χρηματοδότηση ενός εκατομμυρίου ευρώ. Εντός και εκτός πανεπιστημίων, κέντρα επιχειρηματικότητας υπάρχουν και βρίθουν από δραστηριότητα στην Πορτογαλία, δη στη Λισαβόνα. Ο χώρος εργασίας της Ana της επιτρέπει να διαδρά καθημερινά με όλους εκείνους που στελεχώνουν τις νεοφυείς επιχειρήσεις που στεγάζονται εκεί. Τελικά τι είναι εκείνο που υπάρχει κοινό σε όσους επιτυγχάνουν; Αυτό που θα έδινε εκείνη σαν συμβουλή... «Σκεφτείτε παγκόσμια, σκεφτείτε φιλόδοξα, αλλά ξεκινήστε κάτι, ακόμα και κάτι μικρό. Η χρηματοδότηση μπορεί να έρθει πιο εύκολα από το προσδοκώμενο, αλλά να είστε φειδωλοί πώς θα τα ξοδέψετε. Χρησιμοποιήστε τα το καλύτερο δυνατό.»

Με όλους όσους συνομίλησα, στο τέλος της ημέρας αυτό που διέκρινα σε εκείνους, ήταν η στάση, η νοοτροπία. Το πώς αντιμετωπίζουν τις καθημερινές Παραδείγματα συνεργατών τους προκλήσεις, τον τρόπο που λαμβάνουν αποτελούν η KPMG, οι Startup Piτις αποφάσεις (ακόμα και τις πιο rates @ Lisboa, η Fábrica de Start μικρές), τα σχέδια τους για το μέλλον. Ups, η Microsoft, το CÁTOLICA-LIS- Και τελικά, πόσο σημασία έχουν οι BON School of Economics & Busiάνθρωποι, πέρα από ιδέες, πλαίσια και ness, και πολλοί ακόμη. οικονομίες. της Χάρις Χαραλαμπίδη

21


Αναβλητικότητα: καιρός να πεις αντίο! της Μαρίας Μηλίγγου

Αν είσαι από τους ανθρώπους που περιμένουν να έρθει η τελευταία μέρα της διορίας για να διεκπεραιώσουν μια υποχρέωση, αν έχεις βάλει ένα στόχο και δεν τον υλοποίησες ποτέ επειδή άφηνες τις μέρες να κυλούν γιατί «έεεχουμε μωρέ καιρό» , αν η συνδρομή σου στο γυμναστήριο είναι πιο άχρηστη και από πετσετάκι πάνω στην τηλεόραση, αν προτιμάς να κοιμηθείς 14 ώρες σερί από το να διαβάσεις για την εξεταστική σου και τέλος, αν ακούς τους Depeche Mode από το ραδιόφωνο να σου τραγουδούν «you can run but you cannot hide” και το παίρνεις προσωπικά, μην γυρίσεις σελίδα. Το άρθρο αυτό είναι αφιερωμένο σε σένα.

22

best of


Ας πάρουμε λοιπόν τα πράγματα από την αρχή. Πόσες φορές έχεις βρει τον εαυτό σου στην κατάσταση να παλεύει με τις ώρες ακόμα και με τα τελευταία λεπτά της μέρας για να παραδόσεις μια εργασία εγκαίρως; Ακόμα καλύτερα πόσες ήταν οι φορές που έφαγες 3 ώρες χαζεύοντας στο facebook και πάλι δεν πήγες για τρέξιμο με την παρέα σου γιατί δεν προλάβαινες; Τώρα δεν θα γκρίνιαζες που σου στένεψε το παντελόνι. Χμμ, γίνεται και καλύτερο..Θυμάσαι που όλοι πήγαν να δουν την παράσταση που ήθελες να δεις απεγνωσμένα, αλλά εσύ είχες να βγάλεις 250 σελίδες ύλης σε 2 βράδια γιατί όλη την χρονιά απέφευγες να αντικρίσεις ακόμα και το εξώφυλλο του βιβλίου; Συμπέρασμα: αν έχεις ευχηθεί πάνω από 10 φορές να μην είχες αναβάλει τόσο πολύ να κάνεις κάτι με αποτέλεσμα η νοητική σου υγεία να κοντεύει να πληγεί από το άγχος της τελευταίας στιγμής ,τότε λυπάμαι που στο λέω ,αλλά Houston έχουμε πρόβλημα. Το θέμα όμως είναι να βρούμε από πού πηγάζει όλη αυτή η αναβλητική συμπεριφορά. Τις περισσότερες φορές και αυτό προκύπτει από προσωπική παρατήρηση, το να αποφεύγεις να κάνεις κάτι που ξέρεις πως στο τέλος δεν θα το γλιτώσεις προέρχεται από τον ενδόμυχο φόβο πως δεν είσαι αρκετά ικανός ώστε να τα καταφέρεις. Είναι απόλυτα φυσιολογικό, διότι όλοι οι άνθρωποι κουβαλάμε ένα πλήθος ανασφάλειες μαζί μας. Ειδικά στην περίπτωση που η υποχρέωση αυτή είναι πολύ απαιτητική ή η κατάσταση είναι πρωτόγνωρη, ακόμα χειρότερα αν είναι συνδυασμός αυτών ,είναι απόλυτα λογικό να φοβάσαι την αποτυχία και τις συνέπειες της.

Επιπλέον, είναι μια τάση που έχουμε όλοι να στρεφόμαστε σε αυτό που είναι ευκολότερο. Προφανώς αν μπορείς να επιλέξεις ανάμεσα σε κάτι επίπονο και δύσκολο και κάτι που δεν απαιτεί από εσένα παρά ελάχιστη προσπάθεια ,ηλίου φαεινότερο τι θα διάλεγε ο καθένας από μας. Βεβαίως , τίποτα που έρχεται έτσι εύκολα δεν σου δίνει την ίδια χαρά με το να κατακτήσεις κάτι μετά από κόπο. Αλλά η φύση είναι ανίκητη σε κάτι τέτοια ,για αυτό και οι περισσότεροι φοιτητές προτιμούμε να πίνουμε καφεδάκια αντί της διάλεξης με τις πρώτες λιακάδες του εαρινού εξαμήνου. Το τι έπεται αργότερα κατά την εξεταστική είναι μια γνωστή και δακρύβρεχτη ιστορία, που όσοι δεν βίωσαν ποτέ χαίρουν του άπειρου θαυμασμού μου.

23


Στο φόβο της αποτυχίας και την υπεροχή της ευκολίας έρχεται να προστεθεί κάτι ακόμα, η ανία και η έλλειψη ενδιαφέροντος. Το να είσαι υποχρεωμένος να διεκπεραιώσεις κάτι που όχι απλώς δεν σου είναι ευχάριστο αλλά νιώθεις ότι σου τρώει πολύτιμη ώρα από την συναρπαστική σου ζωή είναι κάτι που θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί εύκολα και ως βασανιστήριο. Γιατί να μην το αποφύγεις όσο μπορείς όταν ένα σωρό πιο ελκυστικά πράγματα σε περιμένουν εκεί έξω; Κάποια στιγμή που δεν θα σε παίρνει άλλο να το αναβάλλεις θα κλείσεις τα μάτια και θα το καταπιείς σαν φάρμακο. Υπέροχα!

24

Εντάξει, όλα αυτά τα έχεις σκεφτεί πολλές φορές και με νιώθεις και σε νιώθω. Έχεις όμως σκεφτεί και το άλλο ενδεχόμενο; Να φοβάσαι την επιτυχία. Ακριβώς. Τι θα συμβεί αν τα καταφέρεις; Και μετά τι κάνουμε; Η αποτυχία έχει συνέπειες και συνήθως είναι γνωστές, αλλά και η επιτυχία έχει, και σχεδόν πάντα άγνωστες. Μετά θα πρέπει να διαχειριστείς εκ νέου ένα σωρό καινούριες υποχρεώσεις και εμπειρίες. Πάλι από την αρχή..Και αν και εκεί επιτύχεις; Τι κάνεις ;Που σε πάει όλο αυτό ;Η επιτυχία λοιπόν είναι και αυτή ένας λόγος που αναβάλουμε να κάνουμε κάτι σημαντικό. Αρκετά ελαφρυντικά δώσαμε ως τώρα στους αναβλητικούς εαυτούς μας ,ώρα για δράση, ώρα να δούμε πως γλιτώνουμε από την αδράνεια. Ένα πολύ καλό κόλπο σε περίπτωση που βαριέσαι πάρα πολύ κάτι είναι να υποσχεθείς στον εαυτό σου πως θα το κάνεις πρώτο και να προσδιορίσεις με ακρίβεια τη διάρκεια πχ 3 ώρες διάβασμα, μια ώρα γυμναστική ή 10 λεπτά στο τηλέφωνο για να κανονίσεις τη συνέντευξη για τη δουλεία, και μετά θα έχεις όλη τη μέρα δική σου να κάνεις όλα τα ευχάριστα πραγματάκια που σε ανεβάζουν.

Αν πάλι δεν θες ποτέ ξανά να τρέχεις την τελευταία στιγμή βάλε μια ψεύτικη διορία , στο τέλος θα το πιστέψεις. Αν παραδίδεις το project σε 5 μέρες κάνε τα αδύνατα δυνατά να τελειώσεις σε 3 και αν έχεις ραντεβού στις 9 πείσε τον εαυτό σου πως έχεις στις 8.30. Βάλε πρόγραμμα και σε αυτό και προσπάθησε να το ακολουθήσεις κατά γράμμα ακόμα και με το ζόρι. Κάτι άλλο που σίγουρα βοηθάει να απαλλαγείς από σκέψεις να αποφύγεις κάποια κατάσταση είναι να αποφασίσεις πόσο πραγματικά το θες . Δηλαδή, αν πρέπει τόσο καιρό να πάρεις τηλέφωνο για να κανονίσεις εκείνο τον καφέ με τους παλιούς σου συμμαθητές και όλο το αναβάλεις σκέψου αν πραγματικά θα σε ενδιέφερε κάτι τέτοιο. Στην περίπτωση τώρα που φοβάσαι πως ένας στόχος είναι πολύ δύσκολος για σένα τεμάχισε τον. Τι εννοώ; Χώρισε τον σε επιμέρους στόχους και προσπάθησε να πετυχαίνεις έναν τη φορά. Δεν έχει νόημα κάτι πολύπλοκό και τρομαχτικό να υποχρεωθείς να το καταφέρεις μονομιάς, φέρσου με καλοσύνη και κατανόηση στον εαυτό σου. Πάνω απ’ όλα πίστεψε στον εαυτό σου και μην ασκείς αρνητική κριτική αν δεν πάνε όλα όπως τα προγραμμάτισες, αρκεί που προσπάθησες. Είναι βασικό να κατανοήσουμε γιατί τείνουμε στην αναβολή αλλά το βασικότερο είναι να μην αφήσουμε κανένα από αυτούς τους λόγους να πάει πίσω τη ζωή μας, αυτή δεν σηκώνει αναβολές. Το μόνο που πρέπει να θυμάσαι αν είσαι αναβλητικός για τον οποιοδήποτε λόγο είναι το εξής «Ο μόνος τρόπος να διορθώσεις μια κατάσταση είναι να την αντιμετωπίσεις». Αυτά είχα να δηλώσω, το δίωρο που έδωσα στον εαυτό μου να τελειώσει επιτέλους αυτό το άρθρο για αυτό το μήνα πέρασε..


best of

25


Όνειρα και πραγματικότητα Α

26

πό μικρό παιδί , θυμάμαι τον εαυτό μου να ονειρεύεται. Τι θα κάνω σε λίγα χρόνια, πώς θα είμαι στα 18, όταν θα είμαι ενήλικη, πόσες χώρες θα επισκεφτώ...Τι θα γίνω όταν θα μεγαλώσω. Όνειρα, μικρά, μεγάλα, για αναζητήσεις, εξερευνήσεις, επιτεύγματα, όνειρα όμορφα για μια ζωή γεμάτη, μοναδική, γεμάτη εμπειρίες. Μεγαλώνοντας κατάλαβα πως δεν αρκεί να ονειρεύεσαι απλά, αλλά να έχεις και τη δύναμη να κάνεις τα όνειρά σου πραγματικότητα, να τα κυνηγάς και να τα ακολουθείς. Όνειρα, πραγματικότητα, δύο τόσο διαφορετικές έννοιες, εντελώς αντίθετες μεταξύ τους. Κι όμως παράλληλα τόσο κοντινές, αρκεί να το θες και να το προσπαθήσεις. Ποια είναι όμως τα πράγματα που μπορούν να γεφυρώσουν αυτά τα δύο και να μας κάνουν να δούμε τα όσα ονειρευόμαστε να γίνονται αληθινά; Όχι, δεν είναι σίγουρα ένα μαγικό ραβδάκι, ούτε καμια κρυφή συνταγή. Είναι βήματα απλά και μικρά που μπορούν να εκπληρώσουν τις επιθυμίες μας. Το πρώτο βασικό στοιχείο είναι η θετική σκέψη και η πίστη. Πίστη στα όνειρά μας και στο στόχο μας. Ποιός είναι αυτός που έκανε κάποτε κάτι χωρίς να το πιστέψει; Αν είμαστε αρνητικοί και δεν πιστεύουμε εμείς στα όνειρά μας γιατί να πιστέψουν τα όνειρά μας σε εμάς άλλωστε. Εξαλείφοντας νοητικά εμπόδια, αρνητικές σκέψεις και ενέργεια είμαστε σίγουρα ένα βήμα πιο κοντά στο να ζήσουμε όσα θέλουμε. Η μαγική λέξη στη γεφύρωση του ονείρου με την πραγματικότητα είναι σίγουρα για εμένα η εστίαση. Εστίαση στο στόχο, εστίαση στο όνειρο. Αν δεν έχουμε ξεκάθαρο στο μυαλό μας που είμαστε και που θέλουμε να φτάσουμε, βγάζοντας από τη ζωή μας οτιδήποτε άλλο άσχετο μας απασχολεί, τότε αυτό σίγουρα μας παρεμποδίζει από το να πάμε εκεί που θέλουμε. Η εστίαση επίσης απαιτείται και στα πλαίσια των ενεργειών. Ποιές είναι οι ενέργειες που κάνουμε και σχετίζονται με το όνειρό μας και ποιές όχι. Αν δεν τις εντοπίσουμε είναι σίγουρο πως θα χάσουμε τόσο χρόνο όσο και ενέργεια στο κυνήγι για επίτευξη του ονείρου μας.

best of


Επιπρόσθετα, δύο πολύ σημαντικά στοιχεία όταν μιλάμε για όνειρα που γίνονται πραγματικότητα είναι τα κίνητρα και η παρακίνηση. Βλέποντας βαθιά μέσα μας, ξέρουμε γιατί θέλουμε να κάνουμε ένα όνειρό μας πραγματικότητα;Τι άραγε αυτό θα μας προσφέρει και πόσο διαφορετική θα είναι η ζωή μας αν το πετύχουμε; Στα πλαίσια της παρακίνησης, ιδιαίτερα σημαντικό είναι να δούμε τι είναι αυτό που μας παρακινεί να κυνηγήσουμε τα όνειρά μας. Πολύ ουσιαστικό είναι να βρούμε τις μικρές εκείνες λεπτομέρειες και χαρές της καθημερινότητάς μας που μας βοηθάνε να αγωνιζόμαστε και να πηγαίνουμε μπροστά. Και υπάρχουν σίγουρα για όλους μας αυτά τα μικρά πράγματα που μας δίνουν χαρά και ενέργεια, αρκεί να τα εντοπίσουμε. Τέλος, ένα πράγμα που πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας είναι πως ποτέ δεν είμαστε μόνοι μας. Στην προσπάθειά μας να ακολουθήσουμε τα όνειρά μας είναι αναγκαίο να επικοινωνήσουμε στους άλλους ανθρώπους που είναι στο περιβάλλον μας και αποτελούν κομμάτι της καθημερινότητάς μας, τι κάνουμε και τι θέλουμε να πετύχουμε. Η επικοινωνία είναι το κλειδί για να καταφέρουμε όλα όσα θέλουμε. Μπορούμε ακόμα να ζητήσουμε και τη βοήθεια και τη συμβολή των ανθρώπωςν αυτών. Πάντοτε πολλοί άνθρωποι μπορούν να κάνουν περισσότερα από όσα ένα μόνος του και αυτό είναι κάτι που δεν πρέπει να λησμονούμε. Την επόμενη φορά λοιπόν που θα αναρωτηθείτε αν τα όνειρα γίνονται πραγματικότητα, σκεφτείτε τους παραπάνω κανόνες. Η συμβουλή μου πάντως προς εσάς είναι πάντα να κυνηγάτε τα όνειρά σας.Και αν οι πιθανές δυσκολίες εμφανιστούν, μην τα παρατήσετε. Είναι τα εμπόδια στο δρόμο, στο στίβο της ζωής. Ακολουθήστε λοιπόν τα όνειρα. Σίγουρα αυτά γνωρίζουν το δρόμο. Το δρόμο της επιτυχίας και της ευτυχίας.

της Βάσιας Τραϊφόρου

27


Η Ιστορία της Ελ Ερχόμενος σε μια ξένη χώρα με τον Ο πρώτος μήνας λοιπόν κύλησε Έρασμο οι προσδοκίες μου για αυτό ήταν άκρως υψηλές. Φτάνοντας λοιπόν σιγά σιγά στο τέλος αυτού του πολύ σημαντικού κεφαλαίου συνάντησα μια κοπέλα η οποία άλλαξε ριζικά την κοσμοθεωρία μου και γι’αυτό θέλω να μιλήσω για εκείνη. Ουσιαστικά πρόκειται για μια κοπέλα που άλλαξε απροσδόκητα και εις βάθος μέσα από αυτό, την είδα να εξελίσσεται και να μεταμορφώνεται σε κάτι ακόμη πιο όμορφο, κάτι που ούτε η ίδια είχε φανταστεί ότι μπορεί να υφίσταται μέσα της. Για ευνόητους λόγους δεν θα αποκαλυφθεί η πραγματική της ταυτότητα γι’αυτό θα της δώσω μια φανταστική για τις ανάγκες του εν λόγω κειμένου: Ελ.

28

Όταν πρωτογνώρισα, λοιπόν, την Ελ επρόκειτο για μία 23χρονη κοπέλα πολύ χαμηλών τόνων, η οποία δεν ήξερε τί της γινόταν καθώς από τη μια στιγμή στην άλλη είχε βρεθεί σε μια πλήρως ανοικεία, για εκείνη, κατάσταση και εντελώς έξω από τα «νερά» της. Σκυθρωπή και με μάτια κόκκινα από το κλάμα, αφού όλο το προηγούμενο βράδυ έκλαιγε, μου έδειχνε πόσο πλημμυρισμένη από απόγνωση ήταν για το μέλλον της και την νοσταλγία για το παρελθόν της στην Αθήνα. Την αντιμετώπισα με χιούμορ και της εξήγησα πως ήταν πολύ φυσιολογικό να αντιδρά έτσι η ψυχολογία της, αφού η άρνηση είναι πάντα η αρχική μας αντίδραση απέναντι στο άγνωστο.

γρήγορα σε έναν αγώνα προσαρμογής και εξοικείωσης με την νέα αυτή κατάσταση η οποία φάνταζε πολύ μεγάλη για τα δικά της κυβικά. Η σοβαροφάνεια, η οργανοτικότητα και η αποστασιοποίηση από τους πάντες και τα πάντα ήταν οι ασπίδες τηςτα οποία εσφαλμένα πίστευε ότι θα την βοηθήσουν να αντέξει και να αποδεχτεί την αλλαγή που συνέβη στη ζωή της. Τότε ήταν που κατάλαβα ότι ο ρόλος μου σ’αυτή την κατάσταση έπρεπε να είναι πιο άμεσος και δραστικός καθώς δεν μπορούσα να δεχτώ αυτή την συμπεριφορά της και επειδή ήξερα ότι περισσότερα ήταν εκείνα που έχανε παρά αυτά που θεωρούσε πως κέρδιζε. Μέσα από πολύ καυστικό χιούμορ, από νέες συναναστροφές, από την επιμονή μου να παρευρίσκεται σε κάθε έξοδό μας σε όλα τα τοπικά μπαράκια και πάρτυ προσπαθούσα να την κάνω πιο εξωστρεφή και να απενεχοποιηθεί από τα ταμπού και τις προκαταλήψεις που την κατέτρυχαν. Σιγά σιγά, λοιπόν, άρχισα να παρατηρώ την βαθύτερη ρίζα του “προβλήματος” της. Η Ελ είχε φτιάξει μια πολύ αυστηρά οριοθετημένη και οργανωμένη ρουτίνα: τύπος και υπογραμμός στη σχολή της και σε κάθε είδους υποχρέωση, μια μακρόχρονη σχέση η οποία όμως είχε φτάσει, εν αγνοία της, σε τέλμα και μια γενικότερη στάση απέναντι


best of

29


στη ζωή και τη διασκέδαση η οποία έμοιαζε περισσότερο με αυτή ενός μεσήλικα παρά με 23χρονου. Η πηγή λοιπόν του “προβλήματος” βρισκόταν στην άγνοια που είχε για ορισμένες πτυχές της ζωής, κάτι για το οποίο δεν ήταν εκείνη πλήρως υπεύθυνη αλλά και οι συγκυρίες της ζωής. Αν αναλογιστούμε τις επιλογές που έχουμε κάνει στην ζωή μας βασικό ερώτημα πρέπει είναι αν εξετάσαμε και γνωρίζαμε εκ των προτέρων όλο το φάσμα των εναλλακτικών και καταλήξαμε σε μια ή αν δεχτήκαμε αβίαστα και απερίσκεπτα την πρώτη που μας παρουσιάστηκε.

30

Στα μάτια της πλέον έβλεπα την ευτυχία ενός παιδιού που ανακάλυπτε ξανά τον κόσμο και πλέον οι αποφάσεις που λάμβανε για τον εαυτό της είχαν περισσότερο νόημα και σημασία για εκείνη.

Είμαι σίγουρος πως η περίπτωση της Ελ δεν είναι η μοναδική που υπάρχει καθώς μια κατάσταση όπως ο Έρασμος είναι πολύ δύσκολο να σε αφήσει ανεπηρέαστο στο πώς σκέφτεσαι και λειτουργείς. Αν γνωρίζεις σαφώς εκ των προτέρων ποιός είσαι, τα έχεις καλά με τον εαυτό σου και έχεις ακέραιο χαρακτήρα η επίδραση θα είναι ασθενέστερη. Ωστόσο, περιπτώσεις Ξεκίνησα, λοιπόν, ως ο “από όπως η εν λόγω της Ελ είναι αυτές μηχανής θεός” να την κάνω λίγο να που είναι και οι πιο ενδιαφέρουσες εγκλιματιστεί με τον εαυτό και τις γιατί βλέπεις πόσο εύκολα μπορεί να φοβίες της, να δει τη ζωή σε όλο το αμφισβητηθεί μια πραγματικότητα η φάσμα της και να γκρεμίσει τα τείχη οποία δεν είναι ολοκληρωμένη και που η ίδια επέβαλε στη ζωή της. πόσο εύκολα μπορεί να ανατραπεί Αυτό το οποίο αντίκριζα κάθε φορά όταν νέα στοιχεία την πυρπολούν που την έβλεπα να βιώνει κάτι για και την ανασχηματίζουν. Το ηθικό πρώτη φορά, το χαρακτηρίζω απλά δίδαγμα, λοιπόν, από την Ιστορία ως “διαβρωτικά υπέροχο” καθώς της Ελ είναι πως προτού επιλέξεις ήξερα ότι της άνοιγα τα μάτια και ότι το μαύρο είναι το χρώμα που τους ορίζοντές της και έβλεπα στο σου ταιριάζει θα πρέπει πρωτύτερα βλέμμα της ότι αναθεωρούσε τα να έχεις δοκιμάσει όλα τα χρώματα πάντα μέσα της. της παλέτας. Όταν ειδικά βοηθάς Στο πέρασμα των επόμενων κάποιον να προσθέσει στην παλέτα δύο μηνών η Ελ πλέον είχε του ένα καινούργιο χρώμα νιώθεις μεταμορφωθεί σε άλλο ότι έχεις πετύχει κάτι σημαντικό άνθρωπο. Ένα πλάσμα ακόμη πιο στην ζωή του αλλά και στη δική χαμογελαστό, άνετο με τον εαυτό σου. και την αυτο-εικόνα της, που πλέον είχε στο στόμα της πιο εύκολο το “ναι” από το “όχι”. Ξεκίνησε του Δημήτρη Μιχαηλίδη να λαμβάνει ακραίες, για εκείνη, πρωτοβουλίες, να πειραματίζεται με τα “θέλω” και να θέτει τον πήχη ακόμη πιο ψηλά σε αυτά που θέλει από την ζωή της και τους γύρω της. Το κεφάλαιο “διασκέδαση” εμπλουτίστηκε ριζικά και η ζωή της, σε φιλικό και ερωτικό επίπεδο, πλέον πήρε νέες διαστάσεις.

best of


31


32


Ελληνική best of νοοτροπία αλλάζει ή όχι Νοοτροπία < σύνθετη λέξη/΄νοός + τρόπος, ο τρόπος του νού,ο τρόπος που λειτουργεί το μυαλό του κάθε ανθρώπου, τρόπος σκέψης Το ξέρω ότι ίσως ανοίγω ένα μεγάλο θέμα αυτή τη στιγμή, αλλά με τη σημερινή κατάσταση δεν μπορώ να μείνω σιωπηλός. Η Ελλάδα περνάει κρίση και ποιος φταίει για όλα; «Το κράτος, η κοινωνία, οι 300 στη βουλή και η νοοτροπία των Ελλήνων.» Κλασικές απαντήσεις πολλών. «Κάψτε τους όλους μέσα στη βουλή», μιας και αυτή είναι η λογικότερη λύση για να λυθεί ένα τέτοιο πρόβλημα. Είμαστε σοβαροί; Μήπως να αρχίσουμε να βάζουμε στην άκρη τις επιπόλαιες λύσεις και να σταματήσουμε την αρνητική σκέψη που μας περιβάλλει; Άλλωστε το μόνο που πετυχαίνουμε όταν τα ρίχνουμε όλα στην διεφθαρμένη ελληνική νοοτροπία είναι να δικαιολογούμαστε και να αποδεχόμαστε ότι όλα έχουν πάρει τον κατήφορο και ότι δεν υπάρχει τρόπος επιστροφής. Προφανώς και η πολιτική, οικονομική, πνευματική και οι άλλες ηγεσίες είναι υπεύθυνες στο να δράσουν ανάλογα, αλλά και εμείς δεν πρέπει να καθόμαστε με σταυρωμένα τα χέρια ρίχνοντας ευθύνες οπουδήποτε αλλού εκτός από τον εαυτό μας και μασώντας την καραμέλα ότι η ελληνική νοοτροπία δεν πρόκειται ποτέ να αλλάξει.

Σκεφτείτε θετικά! Ναι! Φανταστικό κλισέ! Κι όμως, αν δεν το χετε δοκιμάσει ακόμα, σας το προτείνω ανεπιφύλακτα. Περιβάλλετε τον εαυτό σας μέσα σε ένα δίκτυο θετικών, αισιόδοξων και δραστήριων ατόμων. Η μιζέρια και η απαισιοδοξία δεν οδήγησαν πουθενά παραγωγικά, μόνο σε στασιμότητα, γκρίνια, τεμπελιά και πολλές πολλές συγκρούσεις. Θα μου πείτε «Καλά! Είσαι τόσο αφελής; Τόσο απλά θα αλλάξει η νοοτροπία;» Μπορεί να έχετε και δίκιο και να είμαι πολλά κιλά αφελής, αλλά τουλάχιστον προσπαθώ να πηγαίνω κόντρα σε μια γενίκευση που θέλει τους Έλληνες να είναι τεμπέληδες, ανέντιμοι και σταρχιδιστές. Εσείς θα μείνετε στα λόγια; Θέλετε να αλλάξει αυτό; Και αν ναι τι κάνετε; Το πρώτο βήμα είναι η σκέψη και το δεύτερο η πράξη. Τα δύο αυτά είναι αλληλένδετα μεταξύ τους για να γίνει η αλλαγή που όλοι θέλουμε.

33


Ένα ακόμα πράγμα που έχω παρατηρήσει στη νοοτροπία μας είναι ότι γενικεύουμε πολύ εύκολα τις καταστάσεις χωρίς ορθά επιχειρήματα. Ένας αστυνομικός έκανε μια εξωφρενική παράβαση, «Μπάτσοι, γουρούνια, δολοφόνοι». Ένας παππάς έκανε κάτι απίστευτα απρεπές, «Όλοι οι παππάδες είναι διεφθαρμένοι». Έχουμε αποδείξεις για ένα στημένο παιχνίδι στον αθλητισμό, «Όλα τα παιχνίδια είναι στημένα». Έχουμε καταλήξει να γενικεύουμε με βάση τη μειοψηφία και αυτό έχει οδηγήσει στην καχυποψία για το οτιδήποτε. Άντε μετά να ξαναεμπιστευτείς την αστυνομία, την Εκκλησία και να ξαναπαρακολουθήσεις αθλητικές δραστηριότητες χωρίς να αμφισβητήσεις τους πάντες και τα πάντα. Και όλα αυτά γιατί μεταφέρουμε ο ένας στον άλλον αυτά που μας προβάλλουν στην τηλεόραση και στα παραθυράκια. Έχει γίνει πλέον τρόπος σκέψης. Αυτό πρέπει να σταματήσει. Προκαλούμε από μόνοι μας μικρούς εμφυλίους και φανατιζόμαστε για ανούσια πράγματα. Έχουμε πολλά παραδείγματα που υποδεικνύουν ότι ο φανατισμός οδηγεί σε ακραίες καταστάσεις. Δε θα ξεχάσω ποτέ τους κομματικοποιημένους φοιτητές που ξαγρυπνάνε μέρες για να δουν τα αποτελέσματα των φοιτητικών εκλογών και τις συγκρούσεις που δημιουργούν στα πανεπιστήμια και ούτε τους οπαδούς στον αθλητισμό, ιδίως στο ποδόσφαιρο, που αδιαφορούν και λεηλαττούν ό,τι βρουν μπροστά τους βγάζοντας μια άκρως αηδιαστική εικόνα για την Ελλάδα σε όλη την υφήλιο.

Ως Έλληνες έχουμε μείνει πολύ πίσω στον τρόπο σκέψης γιατί στηριχτήκαμε πάρα πολύ στην ιστορία μας και στο τι πετύχαμε τότε. Αυτό δεν μας δίνει το δικαίωμα να συνεχίζουμε να παίρνουμε τη δόξα των προγόνων μας, εφόσον δεν πετύχαμε εμείς τίποτα από αυτά που πέτυχαν εκείνοι. Ναι! Να τα θαυμάσουμε και να είμαστε περήφανοι για την ιστορία μας, αλλά αυτό να μας ωθεί στο να γινόμαστε παραγωγικότεροι και καλύτεροι σε αυτό που κάνουμε προσπαθώντας πάντα για το κοινό καλό και όχι για την πάρτη μας. Φυσικά τα περιθώρια προς βελτίωση είναι πάρα πολλά. Ήρθε η ώρα να προλαμβάνουμε τα γεγονότα και όχι να τα αφήνουμε στο δρόμο τους έως ότου φτάσουν στο σημείο που θα πρέπει η πάταξη να είναι η έσχατη λύση. Μόνο αν δουλέψουμε ενωμένοι θα καταφέρουμε να αλλάξουμε τα πράγματα, όμως προτού αλλάξουμε τον κόσμο πρέπει πρώτα…

ΝΑ ΑΛΛΑΞΟΥΜΕ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΜΑΣ του Νίκου Ανδρέα Γούλα

34

best of


35


Όταν η ΎΦΕΣΗ αλλάζει τους κανόνες του MARKETING του Κωνσταντίνου Βερνέζου

Π

ριν λίγα χρόνια πολλοί καταναλωτές ήθελαν να είναι επιδεικτικοί στο τρόπο κατανάλωσής τους. Αγόραζαν το κάθε τι που τους άρεσε χωρίς να πολυσκέπτονται τη τιμή και αρέσκονταν στο να κάνουν επίδειψη. Σήμερα όμως οι ίδιοι καταναλωτές έχουν κυριολεκτικά μεταμορφωθεί. Μετράνε κάθε ευρώ που ξοδεύουν και τα κριτήριά τους έχουν αλλάξει ριζικά. Έχουν σταματήσει πλέον τις ακριβές αγορές. Οι marketeers τρομάζουν στην σκέψη ότι πρέπει σήμερα να προσπαθούν να πουλήσουν τα είδη τους σε όλους αυτούς τους καταναλωτές. Όλο και περισσότερο βλέπουν τη πελατεία τους να έχει υιοθετήσει μία άλλη στάση απέναντι στη κατανάλωση, να είναι πιο συγκρατημένη και να κυνηγά την αξία. Και για πολλούς καταναλωτές αξία είναι να μην πληρώνεις τη ποιότητα παραπάνω από όσο αξίζει.

36

Όπως υπογραμμίζουν πολλοί ειδικοί του marketing, είναι σαφές ότι, στο μέτρο που ο καταναλωτισμός της περασμένης δεκαετίας φθίνει, η αξία αποτελεί κύριο σημείο προσοχής για τη χάραξη μιας σωστής πολιτικής marketing. Σήμερα οι περισσότεροι marketeers αναγνωρίζουν ότι αυτό που ζητούν οι πελάτες είναι ο σωστός συνδιασμός μεταξύ ποιότητας, σωστής σχέσης τιμής με αξία και καλής εξυπηρέτησης. Έτσι ο αγώνας για τη πιστότητα των πελατών είναι σκληρός και με αβέβαια αποτελέσματα. Υπό αυτή την έννοια, αξίζει το κόπο να δούμε τι είναι η αξία.

Αξία σημαίνει πολλά αλλά είναι σημαντική και για όσα δε σημαίνει. Δε σημαίνει υψηλή ποιότητα αν αυτή προσφέρεται σε ακόμα υψηλότερη τιμή. Δε σημαίνει κατ’ανάγκην φτήνια, αν το φτηνό ερμηνεύεται σα λειψό ή δεύτερης ποιότητας προϊόν. Δε σημαίνει υψηλό πρεστίζ, αν το πρεστίζ εκλαμβάνεται ως σνομπισμός ή περιττή πολυτέλεια. Αντίθετα σύμφωνα με γνωστούς διαφημιστές, «η αξία είναι το νέο πρεστίζ». Πάνω απ’όλα, η αξία δεν αφορά απλά το positioning και το χτίσιμο εικόνας αλλά κυρίως τη πραγματική απόδοση και εκπλήρωση των υποσχέσεων. Και αυτό σημαίνει ότι η αξία δε θα είναι τόσο εύκολο να πουληθεί, αντίθετα με το πιο αξιοπρόσεχτο marketing προσδοκιών που ανέβασε το status σε προηγούμενες δεκαετίες. Έτσι λοιπόν, παρατηρούμε ότι έχει δημιουργηθεί μία νέα πραγματικότητα, στο πλαίσιο της οποίας η τιμή ενός προϊόντος ναι μεν παίζει σημαντικό ρόλο αλλά και η πολιτική τιμών θα πρέπει να είναι πολύ καλά επεξεργασμένη. Στη καλύτερη μορφή του το marketing αξίας σημαίνει πολύ περισσότερα από τη μείωση τιμής ή μερικά κουπόνια έκπτωσης. Απλά σημαίνει να δίνει περισσότερα : ένα βελτιωμένο προϊόν με πρόσθετα χαρακτηριστικά και καλύτερη εξυπηρέτηση - και όλα μαζί σε μία καλύτερη τιμή. Σημαίνει ακόμα, την αλλαγή του ρόλου του marketing. Αντί να είναι ένα μέσο σχηματισμού εικόνας, γίνεται


μέρος ενό συστήματος μεταφοράς αξίας στο καταναλωτή. Πώς ; Με διευρυμένες και καλύτερες εγγυήσεις. Με μία διαφήμιση γεμάτη πληροφορίες, που θα εκπαιδεύει το καταναλωτή αντί να τον παρασύρει. Με προσπάθειες για το χτίσιμο της εμπιστοσύνης του καταναλωτή. Με βελτιώσεις στη συσκευασία, που δεν έγιναν απλά για να αποσπάσουν τη προσοχή του υποψήφιου αγοραστή αλλά, αντίθετα, για να κάνου το προϊόν πιο εύχρηστο ή πιο φιλικό στο περιβάλλον. Βραχυπρόθεσμα, μπορεί το marketing αξίας να αποβεί ιδαίτερα δαπανηρό για τους marketers καθώς συχνά προϋποθέτει τόσο αυξημένο κόστος παραγωγής και marketing όσο και χαμηλότερης τιμής πώλησης της μοναδας. Γι’αυτό και τελικά οι εταιρείες που θα μπορέσουν να το εφαρμόσουν με επιτυχία, θα είναι αυτές που έχουν το μεγαλύτερο πλεονέκτημα κόστους απέναντι στους αντιπάλους τους, δηλαδή οι πιο γερές και ανταγωνιστικές. Επίσης, μακροπρόθεσμα, η αξία μπορεί να προσφέρει ένα τρόπο αντιστροφής της διάβρωσης της ταυτότητας

των μαρκών. Ας μη ξεχνάμε ότι η ταυτότητα ήταν εκείνο το στοιχείο που έδωσε αρχικά τη δυνατότητα στους marketers να πωλούν τα επώνυμα προϊόντα σε υψηλότερη τιμή. Έπειτα από πολλά χρόνια προσφορών στις τιμές και διανομή εκπτωτικώ κουπονιών, οι επιχειρήσεις έμαθαν τους καταναλωτές να προσδοκούν χαμηλότερες τιμές, οι οποίες υπονομεύουν τη μάρκα. Έτσι για τις επιχειρήσεις που θα μπορέσουν να βρουν μία λύση στο πρόβλημα αυτό το marketing αξίας μπορεί να γίνει το εργαλείο που θα δώσει πάλι νόημα στο επώνυμο προϊόν. Ζούμε μία νέα εποχή, την οποία οι marketeers θα πρέπει να καταλάβουν ώστε να την αναλύσουν με έναν τρόπο που θα έχει γι’αυτούς επιθυμητά αποτελέσματα.

best of

37


Συνεδριακός τουρισμός στην Ελλάδα: Τάσεις και προοπτικές για την ανάπτυξή του της Ειρήνης-Χριστίνας Σπανούλη

Γενικά για τον συνεδριακό τουρισμό: Ο συνεδριακός τουρισμός εντάσσεται στο πλαίσιο MICE(Meetings, Incentives, Conferences, Exhibitions), όπως χαρακτηρίζεται διεθνώς η βιομηχανία διοργάνωσης εκδηλώσεων που σχετίζονται με την επαγγελματική δραστηριότητα. Πρόκειται για μια μορφή τουρισμού, έντονα διαφοροποιημένη από τον συμβατικό τουρισμό καθώς απευθύνεται σε διαφορετικό κοινό και εξυπηρετεί ανάγκες συσχετισμένες με την επαγγελματική δραστηριότητα αντί της αναψυχής.

Θέση της Ελλάδας στο συνεδριακό τουρισμό: Τη πρωτοκαθεδρία στο χώρο τους διεθνούς συνεδριακού τουρισμού κατέχει η Αμερική, με τις ισχυρές ευρωπαϊκές χώρες να ακολουθούν(Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο κλπ), ενώ η ολοένα και αναδυόμενη Κίνα φαίνεται να εισέρχεται δυναμικά στο κλάδο. Η θέση της Ελλάδας στο παγκόσμιο συνεδριακό τουρισμό τη τελευταία δεκαετία είναι ικανοποιητική και κινείται στα επίπεδα μεταξύ της 22ης και 18ης θέσης σύμφωνα με τα στοιχεία του ICCA (International Congress & Convention Association). Ιδιαίτερα η διεθνής προβολή της χώρας λόγω των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 οδήγησε σε αυξητικές τάσεις στη διοργάνωση συνεδρίων. Ωστόσο τα τελευταία δύο χρόνια, εξαιτίας της δυσχερούς οικονομικής συγκυρίας στην οποία βρίσκεται η χώρα, οι ρυθμοί ανάπτυξης τείνουν να είναι χαμηλοί.

38


Πλεονεκτήματα-Προοπτικές: Ο τουρισμός αποτελεί έναν από τους βασικότερους πυλώνες στήριξης της εθνικής οικονομίας με ποσοστό συμμετοχής στο ΑΕΠ που φτάνει το 20%.Μεγάλο μέρος του πληθυσμού εργάζεται στο τομέα αυτό, με αποτέλεσμα την ύπαρξη έμπειρου ανθρώπινου δυναμικού στο χώρο. Υπολογίζεται άλλωστε πως η τουριστική υποδομή της χώρας είναι ικανή να καλύψει τις ανάγκες εκατομμυρίων επισκεπτών. Η θέση και η ιστορία της Ελλάδας δρουν ευεργετικά στην ανάπτυξη του συνεδριακού τουρισμού και ελκύουν διοργανωτές και επισκέπτες. Πιο συγκεκριμένα το πλούσιο ιστορικό υπόβαθρο της χώρας και η σχέση της με την ανάπτυξη των επιστημών, των γραμμάτων και των τεχνών είναι παράγοντες που υποστηρίζουν το διεθνές της γόητρο. Οι παραπάνω παράγοντες μπορούν να συντελέσουν στην ανάπτυξη του συνεδριακού τουρισμού στη χώρα προσελκύοντας τα διεθνή γραφεία διοργανώσεων συνεδρίων (Convention & Visitors Bureaus ή CVBs ) στη χώρα μας.

Η αναγκαιότητα για την ανάπτυξη του συνεδριακού τουρισμού στη χώρα είναι μεγάλη και καθίσταται ζωτικής σημασίας αν λάβει κανείς υπόψη τη δύσκολη οικονομική συγκυρία στην οποία αυτή βρίσκεται. Ως αντίβαρο στις παραπάνω παθογένειες μπορεί να λειτουργήσει η αναβάθμιση του συνεδριακού και επιχειρηματικού τουρισμού μέσω της οποίας θα προκύψουν άμεσα και έμμεσα οικονομικά και ποιοτικά οφέλη. Ειδικότερα αναμένεται αύξηση των εσόδων, τα οποία θα προέλθουν αφενός από τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα και αφετέρου από το γεγονός ότι μέση δαπάνη ανά συνεδριακό Αναγκαιότητα για ανάπτυξη του επισκέπτη είναι αρκετά μεγαλύτερη από αυτή συνεδριακού τουρισμόυ-Αναμενόμενα του μέσου επισκέπτη. Ακόμη θα εξασφαλιστεί οφέλη ομαλότερη εποχική κατανομή του τουρισμού καθώς θα επεκταθεί η τουριστική περίοδος. Πιο συγκεκριμένα ο συμβατικός Τέλος, το γεγονός πως οι σύνεδροι αποτελούν τουρισμός αντιμετωπίζει μεγάλες δυσχέρειες ένα καταναλωτικό κοινό με σχετική οικονομική που προέρχονται αφενός από τη δυσφήμιση ευχέρεια, επαγγελματική καταξίωση , που υφίσταται η χώρα σε διεθνές επίπεδο παραγωγική ηλικία και πιθανότατα εμπειρία σε εξαιτίας της κρίσης και αφετέρου από την παροχή πακέτων προσφορών σε χαμηλές τιμές αντίστοιχα γεγονότα, θα δράσει ωφέλιμα για τη προβολή της χώρας αλλά και για τη συνεχή από γειτονικούς προορισμούς με αποτέλεσμα βελτίωση του ίδιου του συνεδριακού τουρισμού. τη δυσκολία ανταγωνισμού και την απώλεια πελατών. Παρατηρείται για το λόγο αυτό προσπάθεια για πτώση των τιμών και παροχή ολοκληρωμένων προπληρωμένων πακέτων διακοπών (all inclusive) από τους ξενοδόχους ,γεγονός που με τη σειρά του πλήττει τις υπηρεσίες που συνδέονται με τον τουρισμό(π.χ. εστίαση, διασκέδαση κλπ). Τέλος δεν θα πρέπει να αμεληθεί το γεγονός πως ο ελληνικός τουρισμός εκ φύσεως παρουσιάζει έντονη εποχικότητα με αποτέλεσμα οι υποδομές να παραμένουν αναξιοποίητες για μεγάλο χρονικό διάστημα.

best of

39


Η ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ Σε μια εποχή που όλα αλλάζουν ούτε η άλλοτε πανίσχυρη διαφήμιση δεν κατάφερε να περισώσει την πρωτοκαθεδρία της! Οι κανόνες αλλάζουν.. Μικρές καθημερινές αλλαγές συνθέτουν την εικόνα ενός νέου σκηνικού, ενός σκηνικού οπού η διαφήμιση έχει απωλέσει την παλιά της αίγλη. Η διαφήμιση απειλείται! Καθημερινά χάνει έδαφος απ’ τα social media, Internet και το digital marketing που γνωρίζει τρομερή άνθηση. Απ’ την άλλη η διαφήμιση αποτελεί ένα γνώριμο μαγικό κόσμο, μια μορφή τέχνης που σε ταξιδεύει για λίγο σε έναν άλλο κόσμο μακριά απ’ τη μουντή πραγματικότητα.. Καλείται να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα. Οι φανταχτερές υπερπαραγωγές ανήκουν πια στο παρελθόν. Αποτελεί άλλωστε επιταγή των καιρών! Υπέρογκα ποσά δε διατίθενται με την περισσή ευκολία του παρελθόντος και στις περιπτώσεις που υπάρχουν αν μη τι άλλο αποτελεί πρόκληση όταν το target audience κατά κύριο λόγο αποτελείται από άνεργους ή οικονομικά πληγέντες απ’ την αδυσώπητη κρίση. Παρατηρείται λοιπόν μια στροφή στη λιτότητα! Απλά και απέριττα τηλεοπτικά σποτάκια κατακλύζουν τις οθόνες μας. Ο δρόμος της απλότητας ωθεί τη διαφήμιση σε νέα μονοπάτια; Στις περισσότερες διαφημίσεις κυριαρχεί ένας εξορθολογισμός των μηνυμάτων. Το μήνυμα είναι απλό και άμεσο χωρίς περιττές σάλτσες.. Οι περισσότεροι πελάτες διαφημιστικών εταιριών προτιμούν αυτό το προφίλ της απλότητας. Χρήματα για σπατάλες δεν υπάρχουν και το περιθώριο αποτυχίας οφείλει να είναι ελάχιστο. Όταν ο πομπός διακατέχεται απ’ την αγωνία της αποτυχίας δεν τολμά. Και το επιχειρείν προϋποθέτει τόλμη! Την αποτυχία ίσως όμως βιώνει ο κλάδος της διαφήμισης καθώς ο εξορθολογισμός των μηνυμάτων δεν αφήνει πολύ χώρο για φαντασία και στερεί απ’ τη διαφήμιση ένα βασικό συστατικό της, την ψυχαγωγία. Η διαφήμιση οφείλει να είναι ρηξικέλευθη και να εμπνέει. Όταν τα μηνύματα και το σκηνικό απλουστεύονται καθοριστικό ρόλο καλείται να παίξει ο χαρακτήρας, δηλαδή ο ηθοποιός. Και με την ανεργία που μαστίζει τους ηθοποιούς οι διαφημίσεις είναι στην πλεονεκτική θέση να διαθέτουν πολλούς και καλούς ηθοποιούς. Οι παχυλές αμοιβές τους ήταν απαγορευτικές στο παρελθόν, τώρα όμως έχουν μειωθεί σχεδόν στο μισό.

40

best of


Το παρελθόν όμως φαίνεται να διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στις διαφημίσεις του σήμερα. Ποτέ άλλοτε δεν είχαμε στις διαφημίσεις τόσες αναφορές στο παρελθόν. Όταν το μέλλον φαντάζει αβέβαιο δε θες να συνδέσεις το προϊόν σου με κάτι που δημιουργεί ανασφάλεια ίσως και φόβο στον καταναλωτή. Το να ανακαλείς ευχάριστες στιγμές του παρελθόντος αποτελεί την πιο ασφαλή επιλογή. Επιστροφή λοιπόν στη ζεστασιά των απλών καθημερινών χαρών της ζωής! Αυτήν την τακτική φαίνεται να ακολούθησε γνωστός τηλεοπτικός σταθμός που επέλεξε το σλόγκαν «τα πιο ωραία πράγματα στη ζωή δεν είναι πράγματα». Όμως πολλά «πράγματα» επιλέγουν μια κάπως παράδοξη τακτική να διαφημιστούν. Στην αναζήτηση της πολυπόθητης διαφοροποίησης η δ��αφήμιση ανέκαθεν κατείχε καταλυτικό ρόλο. Ωστόσο ο κλάδος των ηλεκτρικών συσκευών τα τελευταία χρόνια επιδίδεται σε ένα ανελέητο πόλεμο τιμών. Κριτήριο διαφοροποίησης και τελικής επιλογής απ’ τον καταναλωτή είναι η τιμή. Και όσο παράδοξο και αν ακούγεται κρίνοντας το με αυστηρά κριτήρια μάρκετινγκ ,από άποψη αισθητικής είναι εξίσου παράδοξες. Οι εν λόγω διαφημίσεις δε διακρίνονται για την καλαισθησία τους. Και ίσως τα χειρότερα δεν έχουν έρθει ακόμη ή μήπως ήρθαν; Όλο και περισσότερες διαφημίσεις «εισάγονται» απ’ το εξωτερικό δημιουργώντας ανησυχία στην εγχώρια παραγωγή. Η κρίση πάντα τροφοδοτεί την τέχνη με νέες ιδέες. Άλλωστε η ανάγκη των ανθρώπων να βρουν καταφύγιο στην τέχνη είναι εντονότερη σε καιρούς κρίσης! Η δημιουργικότητα αποτελεί ίδιον της διαφήμισης στην Ελλάδα; Δυστυχώς τα στοιχεία δεν είναι πολύ ενθαρρυντικά. Αν και η παθούσα Αργεντινή εν καιρώ κρίσης επέδειξε εξαιρετική πρωτοτυπία και δημιουργικότητα στις διαφημίσεις , η διαφήμιση στην Ελλάδα αντανακλά την επικρατούσα τάξη των πραγμάτων. Κάποιες διαφημίσεις παρουσιάζουν ενδιαφέρον αλλά ο κλάδος έχει πληγεί.. Το μειωμένο budget όμως δεν είναι ικανό να σταματήσει τη σκέψη και τη φαντασία. Σίγουρα το μέλλον δεν προβλέπεται ευοίωνο αλλά οι εποχές της ευμάρειας δε σηματοδοτούσαν και πνευματική άνθηση. Τα νέα δεδομένα αποτελούν μια μεγάλη πρόκληση για τη διαφήμιση. Πολλές φορές οι αλλαγές μας οδηγούν σε μονοπάτια και δρόμους που ίσως δεν είχαμε σκεφτεί και η διαφήμιση εάν δεν επαναπαυτεί στις δάφνες του παρελθόντος ίσως μπορέσει να δώσει μια νέα πνοή στην νέα τάξη των πραγμάτων που αναδύεται..

της Χρύσας Σπανού

41


Ανακύκλωση – Είναι υπόθεση όλων μ Από μικρή άκουγα τη γιαγιά μου να μου λέει «Παιδί μου, η καθαριότητα είναι η μισή αρχοντιά. Τι θα γινόταν αν όλοι μας αφήναμε κάθε μέρα από ένα μικρό σκουπιδάκι κάτω;». αυτά τα λόγια ήταν αρκετά για να με πείσουν και να με «μυήσουν» στην οικολογική συμπεριφορά. Δυστυχώς στην Ελλάδα δεν ισχύει το ίδιο για όλο τον πληθυσμό. Πολλοί είναι αυτοί που είτε από συνήθεια – πολύ κακή ομολογουμένως – είτε από βιασύνη θα πετάξουν ένα χαρτί ή ένα κουτάκι στο δρόμο, στο πεζοδρόμιο, σε κάποιο παρτέρι και πάει λέγοντας…

Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να συγκεντρώνονται πολλά μικρά σκουπίδια, τα οποία πέρα από το ότι συνθέτουν ένα αντιαισθητικό σκηνικό, συμβάλλουν και στη μόλυνση του περιβάλλοντος. Όμως, γιατί οι πολίτες δεν είναι αρκετά σχολαστικοί στο θέμα της καθαριότητας σε δημόσιους χώρους; Η καθαριότητα και η ανακύκλωση είναι δύο συνήθειες που γίνονται τρόπος ζωής από νεαρή ηλικία. Οι περισσότεροι από αυτούς δεν έμαθαν και, επομένως, δεν συνήθισαν να είναι προσεκτικοί. Για ποιο λόγο, όμως, οφείλουμε να είμαστε αφυπνισμένοι όσον αφορά σε αυτό το θέμα; Πολλοί άνθρωποι κάνουν την σκέψη «Και τι έγινε κι αν μας ξεφύγει και ένα σκουπιδάκι; Εξάλλου με τον καιρό αποσυντίθενται». Σωστά, αλλά γνωρίζουμε σε πόσο καιρό θα γίνει αυτό; Ας πάρουμε για παράδειγμα μια πλαστική σακούλα την οποία μπορεί κάποιος να ξεχάσει σε μια παραλία το καλοκαίρι. Η πλήρης αποσύνθεσή της θα πάρει 10-20 χρόνια! Κι αν μιλήσουμε για ένα γυάλινο μπουκάλι, χρειάζονται εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια!!! Αρκετοί είναι αυτοί που αγνοούν τους παραπάνω αριθμούς. Αυτή είναι και η τρανή απόδειξη της έλλειψης γνώσης πάνω στο θέμα.

42

best of

της Κατερίνας Κορακιανίτου


μας!

Έλλειψης γνώσης, όμως, εντοπίζεται και στο θέμα της ανακύκλωσης χάρτου και πλαστικού. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που δεν γνωρίζουν ότι τα ανακυκλώσιμα υλικά πρέπει να μεταφέρονται στους μπλε κάδους, όχι όμως μέσα σε δεμένες σακούλες – απλώς, τα ρίχνουμε κατευθείαν στον κάδο. Επίσης, ΔΕΝ πρέπει να πετάμε σπασμένα γυαλιά από μπουκάλια και μικρά κομμάτια χαρτί. Στην πρώτη περίπτωση ο λόγος είναι ότι επειδή η διαλογή στα κέντρα γίνεται συνήθως με τα χέρια, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος τραυματισμού των εργαζομένων. Στην περίπτωση του χαρτιού, τα πολύ μικρά κομματάκια αποτελούν χάρτινο «κατακάθι» που κάνει την όλη διαδικασία χρονοβόρα. Μια ακόμη παρατήρηση αφορά στις χάρτινες συσκευασίες που έχουν υπολείμματα φαγητού – όπως πίτσα. Τα λίπη δεν μπορούν να απομακρυνθούν σε αυτές τις περιπτώσεις, με αποτέλεσμα όχι μόνο να μην ανακυκλώνονται αλλά και να δημιουργούν πρόβλημα στην διαδικασία διαχωρισμού, καθώς διαμορφώνεται μια λερωμένη μάζα. Η οικολογική συμπεριφορά χτίζεται από μικρή ηλικία. Κάτι τέτοιο σημαίνει ότι αυτό που είναι απαραίτητο είναι τα παιδιά να διδάσκονται και να κατανοούν από μικρά την αξία της ανακύκλωσης και να μάθουν στην πράξη να σέβονται το περιβάλλον. Γιατί όπως λένε το περιβάλλον είναι δανεικό σε κάθε γενιά, δεν ανήκει σε κανέναν και οφείλουμε να το προστατεύουμε!

43


Κοπεγχάγη

σαν παραμύθι του


Άντερσεν της Ξένιας Μαστροπέτρου


Λίγα μίλια από τις σουηδικές ακτές, η Δανέζικη πρωτεύουσα ανοίγει το δρόμο για τη Βαλτική Θάλασσα και το Σκανδιναβικό βορρά και συνδυάζει τη σύγχρονη καθημερινότητα, τις παραμυθένιες γειτονιές, τα μικρά κανάλια, τα καταπράσινα πάρκα, τη ρομαντική ατμόσφαιρα και το μοντέρνο σκανδιναβικό design. Αν και επισκέφθηκα την Κοπεγχάγη σε περίοδο Χριστουγέννων, η πόλη μου έδωσε την εντύπωση ότι αποτελεί ιδανικό προορισμό για όλο το χρόνο, γιατί όπως αναφέρει κάπου ο Ντάνι Κέι είναι η πιο cool, η πιο κοσμοπολίτικη, η πιο συναρπαστική πόλη της Σκανδιναβίας. Και όχι χωρίς λόγο.

To Tivoli και η Stroget

46

Η καρδιά της πόλης χτυπάει τις τελευταίες δεκαετίες γύρω από την πλατεία του Δημαρχείου, ενός επιβλητικού κτιρίου, όπου συχνά φιλοξενούνται εκθέσεις για πολύ ασυνήθιστα θέματα που αξίζει να ψάξετε και να επισκεφθείτε. Από την μία πλευρά της πλατείας βρίσκεται το Tivoli, ένας υπέροχος κήπος που φιλοξενεί συχνά παζάρια και υπαίθριες αγορές. Από την άλλη πλευρά, ξεκινάει η Stroget, ένας τεράστιος εμπορικός δρόμος, με boutique όλων των μεγάλων και μικρών οίκων μόδας, πολυεθνικών αλυσίδων, σκανδιναβικών καταστημάτων ένδυσης, αλλά και με υπέροχα εστιατόρια και bistro. Είναι η κεντρική αρτηρία της πόλης, με χίλια εξακόσια μέτρα στην υπηρεσία των πεζών, ένα μίγμα κίνησης και ξεγνοιασιάς καθ’ όλη τη διάρκεια του εικοσιτετραώρου, η χαρά των ντόπιων και των τουριστών και βέβαια, ο μεγαλύτερος εμπορικός δρόμος στην Ευρώπη. Εδώ σίγουρα θα βρείτε κάτι να κάνετε οποιαδήποτε στιγμή της μέρας, κάτι σαν ένα ατελειωτο παιχνίδι που αν δεν το ζήσεις έχεις χάσει κάτι από τη μαγεία της πόλης.

best of


Tα ανάκτορα της Βασιλικής Οικογένειας και το Νέο Λιμάνι To τέλος της βόλτας στη Stroget οδηγεί στο Βασιλικό Θέατρο και το ανάκτορο Charlottenborg, το οποίο πρέπει σίγουρα να μπει στη must-visit λίστα όσων επισκεφθούν την πόλη. Λίγο παρακάτω και αν ακολουθήσει κανείς το δρόμο πλάι στο κανάλι βρίσκεται το περίφημο Nyhavn, το Νέο Λιμάνι, μία από τις πιο δημοφιλείς εικόνες της πόλης, με τα όμορφα πολύχρωμα κτίρια και τα δεκάδες μαγαζιά με τη χαρακτηριστική επιγραφή “Amber”, όπου θα ανακαλύψετε αντικείμενα από κεχριμπάρι που είναι ένα από τα πιο συνηθισμένα προϊόντα των γειτονικών ακτών. Εκεί κοντά η Βασιλική Οικογένεια διατηρεί τη χειμερινή της κατοικία στο πανέμορφο Amaliensborg, όπου καθημερινά στις 11:30 πραγματοποιείται η αλλαγή της φρουράς με την ομολογουμένως πολύ ενδιαφέρουσα περιβολή.

47


Η Christiania και η Βασιλική Όπερα

48

Εδώ, στο μικρό νησάκι που χωρίζεται με ένα κανάλι από την κυρίως πόλη η αντίθεση χτυπάει κόκκινο. Από τη μία πλευρά είναι η Βασιλική Όπερα, ένα εκπληκτικό δημιούργημα της μοντέρνας δανέζικης αρχιτεκτονικής, που φιλοξενεί μοναδικές παραστάσεις όπερας, θεάτρου και χορού, κάποια από τις οποίες αξίζει πραγματικά να παρακολουθήσετε. Από την άλλη πλευρά είναι η Christiania, ένα κοινόβιο που έχει δημιουργηθεί από τη δεκαετία του ’70 σε μία έκταση 34 εκταρίων σε ένα πρώην στρατόπεδο. Οι κάτοικοί της που ποικίλουν ανάμεσα σε χίπις, φοιτητές, καλλιτέχνες, ακαδημαϊκούς και άστεγους έχουν θεσπίσει τους δικούς τους κανόνες αναρχικών ιδεών, ενώ στους δρόμους θα δείτε να πωλούνται ελεύθερα ελαφριά ναρκωτικά. Αν θέλετε να ζήσετε την πόλη σαν ταξιδιώτης και όχι σαν τουρίστας, ίσως αξίζει να δείτε από κοντά αυτό το “πείραμα”.

Άλλα μέρη που αξίζει να επισκεφθείτε. Μία βόλτα από το Νέο Λιμάνι και προς τα Βόρεια θα σας οδηγήσει στο σύμβολο της πόλης, τη μικρή γοργόνα από το παραμύθι του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν. Είναι ένα γλυπτό της πρωταγωνίστριας του παραμυθιού, και σε μέγεθος ακριβώς όπως λέει και το όνομά της: μικρό. Αν ο χρόνος σας είναι περιορισμένος, μπορείτε να το θαυμάσετε και από φωτογραφίες... Αντίθετα, ένα πολύ ενδιαφέρον μέρος για να επισκεφθείτε αν έχετε χρόνο είναι η ζυθοποιία της Carlsberg, η οποία έχει μετατραπεί σε ένα πολύ ενδιαφέροντα χώρο για την ιστορία της ζυθοποιίας και όπου μπορείτε να απολαύσετε δωρεάν δύο ποτήρια αυθεντικής δανέζικης μπύρας.


Πού να βγείτε. H πιο in περιοχή στη Κοπεγχάγη αυτή τη στιγμή είναι η Red Light District ή Vesterbro, που έχει μεταμορφωθεί, όπως το Soho του Λονδίνου, σε μία γειτονιά γεμάτη από ιδιόμορφα, μοντέρνα καταστήματα, funky εστιατόρια και έντονη νυχτερινή ζωή. Επίσης, για παραδοσιακή δανέζικη κουζίνα δοκιμάστε το Kong Hans Kelder, που βρίσκεται σε ένα παλιό βασιλικό κελάρι.

Πώς να μετακινηθείτε Πέρα από το γεγονός ότι η πόλη διαθέτει τεράστια πεζοδρόμια και πολλά πλακόστρωτα που προσφέρονται για ατελείωτους ποδαρόδρομους, η Κοπεγχάγη ε��ναι ιδανική για ποδηλατάδες. Δεδομένου ότι τα ποδήλατα είναι πλέον περισσότερα από τα αυτοκίνητα σε αυτήν την πόλη, αν περιπλανηθείτε με ένα ποδήλατο στους δρόμους θα νιώσετε κομμάτι της όμορφης πρωτεύουσας.

Πού να μείνετε. Αν και τα ξενοδοχεία είναι άφθονα, μην χάσετε την ευκαιρία να νοικιάσετε ένα τυπικό δανέζικο διαμέρισμα για τις ημέρες της διαμονής σας, μέσω κάποιου site όπως το airbnb. Θα γνωρίσετε ντόπιους, οι οποίοι σημειωτέον είναι πιο πολύ και από πρόθυμοι να σας καλωσορίσουν και θα νιώσετε την εμπειρία της σκανδιναβικής κουλτούρας και αρχιτεκτονικής στα πολύ ζεστά και φιλόξενα διαμερίσματα τους. Ότι και να κάνετε σε αυτήν την πόλη με τις αμέτρητες επιλογές το σίγουρο είναι ότι θα περάσετε υπέροχα. Γιατί εδώ όλα έχουν μία αίσθηση χαράς και μαγείας που σε κάνουν να μη θέλεις να τελειώσει ποτέ αυτή η περιπέτεια. Και αυτό η Κοπεγχάγη ξέρει να το διαφυλάττει πολύ καλά, σαν θησαυρό του παραμυθιού του Άντερσεν.

best of

49


Αυτά που δε θα ακούσεις αλλού για ένα καλό Eράσμους

του Κωσταπάνου Μηλιαρέση

Aκόμη ένα άρθρο με συμβουλές για το Εράσμους; Κι όμως... Το Εράσμους είναι σίγουρα μια μοναδική εμπειρία με πολλά και μεγάλα οφέλη για όποιον την πραγματοποιήσει. Σίγουρα θα έχεις ακούσει συμβουλές όπως: να ταξιδέψεις πολύ, να δεις την πόλη σου, να μη λες όχι και να είσαι ανοιχτός σε καινούρια πράγματα και μπλα μπλα μπλα. Στο τέλος του δικού μου Εράσμους επιβεβαιώνω τα παραπάνω, αλλά σας εκμυστηρεύομαι και άλλα πέντε μυστικά.

50

1. Βρες σπίτι όταν πας 2. Έλληνες υπάρχουν εκεί και στην Ελλάδα Όσο καλά και να το ψάξεις απ’ την Ελλάδα, είναι σίγουρα διαφορετικό να πας να δεις το σπίτι με τα ίδια σου τα μάτια. Πήγαινε μια βδομάδα νωρίτερα και άρχισε να επισκέπτεσαι σπίτια. Να δεις πού πραγματικά βρίσκονται, πόσο λειτουργικά είναι, τις τιμές, πόσο σχέση έχουν οι φωτογραφίες με την πραγματικότητα, πώς είναι οι μελλοντικοί σου συγκάτοικοι. Στο δικό μου εράσμους το 90% των σπιτικών «μαζώξεων» φιλοξενούνταν από άτομα που βρήκαν σπίτι αφού πήγαν εκεί – ήταν τα πιο ωραία!

best of

Ο άνθρωπος εκ φύσεως έχει την ανάγκη να ανήκει σε μια ομάδα. Να νιώθει ασφάλεια. Η αληθινή ζωή όμως ξεκινάει έξω απ’ το Comfort Zone μας. Από ιστορίες ατόμων, το πόσο παρέα κάνεις παρέα με ανθρώπους απ’ την ίδια χώρα με σένα, είναι αντιστρόφως ανάλογο με το πόσο διεθνή ζεις την εμπειρία αυτή. Το να είσαι με Έλληνες σίγουρα σου δίνει την ευκαιρία να νιώσεις σαν το σπίτι σου (και σου προσφέρει θαλπωρή, σιγουριά ίσως και κάνα τάπερ με μαμαδίστικα γεμιστά). Δεν είναι αυτός όμως ο λόγος που πήγες, σωστά;


3. Συγκατοίκησε με ντόπιο

4. Ζήσε τον International Έρωτα

5. Στείλε ΚαρτΠοστάλ

Ένα απ’ τα θετικά του να βρεις σπίτι όταν πας εκεί, είναι να ξέρεις με ποιούς θα μείνεις. Με τα υπόλοιπα παιδιά του Εράσμους θα γνωριστείτε σίγουρα, στα μαθήματα, στα μπαρ, στις κοινές δράσεις. Τους ντόπιους όμως; Το να μείνεις με παιδί απ’ τη χώρα που βρίσκεσαι, όχι μόνο θα σου ανοίξει την πόρτα των τοπικών παρεών, αλλά θα σου φανερώσει και τα μυστικά της πόλης που τα ξέρει καλύτερα απ’ τoν οποιονδήποτε. Τέλος, είναι ο καλύτερος τρόπος να προπονήσεις τον εαυτό σου στην τοπική γλώσσα. Σίγουρα όταν βγαίνεις έξω μιλάς ιταλικά, ισπανικά, γερμανικά, ίσως και λίγα μεθυσμένα σουαχίλι, αλλά για να κάνεις τη γλώσσα «κτήμα» σου, χρειάζεσαι να έχεις κάποιον να σου μιλάει εκεί που έχεις θολώσει, εκεί που θες να ξεκουραστείς. Όσο κουραστικό και αν είναι στην αρχή, μετά από λίγο θα σου βγαίνουν αυτόματα.

(Ιωάννα μωρό μου, αν καταλάθος διαβάσεις αυτό το άρθρο να ξέρεις πως η παράγραφος αυτή δεν ισχύει για μας). Αρχικά να ξεκαθαρίσω πως η απόσταση πολλές φορές μεγαλώνει τον έρωτα και τον πάει σε άλλο επίπεδο. Ωστόσο, είναι επίσης μοναδικό το να πας single σ’ αυτήν την εμπειρία και να τη ζήσεις χωρίς έννοιες. Γιατί το Εράσμους γενικά είναι μια μεγάλη φάση. Καλό είναι να τη ζήσεις στο 100% της. Χωρίς περιορισμούς, επετείους στο σκάιπ και δακρύβρεχτους αποχαιρετισμούς σε παγωμένες αποβάθρες.

Όχι στην κοπέλα σου, οικογένεια, φίλο σου… Στον εαυτό σου. Σίγουρα μπορείς να περιγράψεις καλύτερα κάτι όταν το ζεις, όταν το βλέπεις να συμβαίνει εκείνη τη στιγμή, όταν όλες οι αισθήσεις σου αποτελούν κομμάτι της εμπειρίας. Όσο ζεις περισσότερα πράγματα, τόσο ξεχνάς κάποιες στιγμές. Μην αφήσεις αυτό να συμβεί. Σε κάθε μέρος που βρίσκεσαι, ή ανά τακτά χρονικά διαστήματα, γράψε μια καρτ-ποστάλ στον εαυτό σου για το πώς ζεις. (Εντάξει στείλε και μια κόπια στη γιαγιά που δεν έχει email).

Σίγουρα και για τα πέντε παραπάνω υπάρχουν κάποια “Ναι μεν, αλλά…”. Μπορούν να χαρακτηριστούν και ως ρίσκα. Μπορεί, αλλά ακριβώς αυτό, το ότι δεν είναι συνηθισμένα είναι το γεγονός που θα κάνει πιο δυνατή την εμπειρία σου εκεί. Εξάλλου, συμβαίνει να «μεγαλώνουμε» ουσιαστικότερα όταν χάνουμε λίγο κάτι από τον εαυτό μας... Καλό Εράσμους! ΥΓ. Kαι ένα εξτραδάκι: Το χανγκόβερ περνάει πιο ανώδυνα με νερό και στιμμένο λεμόνι (χωρίς τζιν)

51


Ο κόσμος των Manga… Ένα ιδιαίτερα δημοφιλή ρεύμα προερχόμενο από την Ιαπωνία… Τα manga, ή αλλιώς τα λεγόμενα ιαπωνικά κόμικς έχουν γνωρίσει μεγάλη άνθιση σχεδόν σε όλο τον κόσμο. Όμως τι διαφορετικό έχουν ακριβώς από τα κοινά μας κόμικς; Όλοι μας έχουμε διαβάσει κάποια στιγμή κόμικς βυθιζόμενοι στην ιστορία του δημιουργού. Τα manga αποτελούν και αυτά με τη σειρά τους ένα είδος κόμικς το οποίο προέρχεται από τα βάθη της Ανατολής και συγκεκριμένα την Ιαπωνία. Ως εκ τούτου, οι Ιάπωνες χρησιμοποιούν τη λέξη manga αναφερόμενοι γενικά σε οποιοδήποτε είδος κόμικς, ανεξαρτήτως χώρας προέλευσης (για παράδειγμα τα γνωστά σε όλους μας κόμικς της Marvel). Αντίθετα, όμως, στην δύση έχει επικρατήσει να ονομάζουμε manga τα ιαπωνικά κόμικς. Η λέξη χρησιμοποιήθηκε πρώτη φορά το 1800 από τον Ιάπωνα καλλιτέχνη Hokusai, για να χαρακτηρίσει τα πρόχειρα σκίτσα στο τετράδιό του και σημαίνει σε ελεύθερη απόδοση «παιχνιδιάρικες εικόνες». Με την εισαγωγή της τυπογραφίας στην Ιαπωνία, γεννήθηκαν και τα πρώτα κόμικς, πρώτα ευρωπαϊκού στυλ σατυρικά σκίτσα, έπειτα αμερικανικού τύπου κόμικ στριπς και τέλος μηνιαία περιοδικά κόμικς. Συγκεκριμένα, η ανάπτυξη των manga στη σημερινή τους μορφή, ήρθε μετά το τέλος του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου με την ανάμειξη της παραδοσιακής ζωγραφικής που ονομάζεται Ukiyoe ( 浮世絵 = “ζωγραφιές από τον κόσμο που επιπλέει” ) και του δυτικού τρόπου ζωγραφικής κόμικς των Ηνωμένων Πολιτειών. Πολλοί θεώρησαν αυτή την ενέργεια ως προσπάθεια εκσυγχρονισμού της Ιαπωνίας, η οποία εισήγαγε δυτικούς καλλιτέχνες, ώστε να διδαχθούν έννοιες, όπως η μορφή και το χρώμα, μέθοδοι στις οποίες οι Ιάπωνες δεν έδιναν ιδιαίτερη βαρύτητα. Το στυλ των σημερινών manga είναι ιδιαίτερα διακριτό από τα υπόλοιπα κόμικς. Αντίθετα με τα δυτικά κόμικς, τα καρέ που χρησιμοποιούνται είναι πολύ πιο ελεύθερα και συχνά μπορούν να παραβιάζονται από τους χαρακτήρες της ιστορίας. Οι ίδιοι οι χαρακτήρες, δείχνουν τον συναισθηματισμό τους με διάφορα έντονα χαρακτηριστικά του προσώπου ή του σώματος τους, ενώ διαθέτουν μεγάλα μάτια και τις περισσότερες φορές περίεργα χτενίσματα.

52

best of

Η παραδοσιακή ζωγραφική Ukiyoe


Ένα ακόμη ιδιαίτερο χαρακτηριστικό αποτελεί το μέγεθος του κεφαλιού των χαρακτήρων. Είναι σύνηθες να σχεδιάζουν το κεφάλι σε ίση αναλογία με το υπόλοιπο σώμα και να στρογγυλοποιούν τα μάτια τόσο πολύ ώστε να καλύπτει μεγάλο μέρος του πρόσωπου. Ωστόσο η διαμόρφωση των manga στη σημερινή τους μορφή οφείλεται και σε δυτικές επιρροές. Τα περίφημα μάτια, για παράδειγμα, σχεδιάστηκαν για πρώτη φορά έτσι από τον «θεό των manga» Osamu Tezuka, ο οποίος είχε επηρεαστεί από τις ταινίες του Disney και του Max Fleischer. Ο Osamu θεωρείται από πολλούς ως ο πατέρας της σύγχρονης τεχνικής των manga με την πιο διάσημη δημιουργία του, το Astro Boy. Επιπλέον, ο τρόπος ανάγνωσης των manga είναι τελείως διαφορετικός από εκείνον των υπόλοιπων κόμικς. Συγκεκριμένα, τα manga παραδοσιακά γράφονται και διαβάζονται από τα δεξιά προς τα αριστερά. Με την εισαγωγή τους στις δυτικές χώρες, υπήρξε μια σύγχυση με τον τρόπο διαβάσματος και γι' αυτό το λόγο πολλές δυτικές κυκλοφορίες έχουν μια εικόνα στην πρώτη σελίδα τους στην οποία αναγράφουν οδηγίες για τον τρόπο γραφής τους. Προσπάθειες έγιναν ώστε τα manga που εκδίδονταν στις δυτικές χώρες να είναι γραμμένα με τον τρόπο διαβάσματος των δυτικών, αλλά αυτός ο τρόπος δεν απέδωσε, λόγω της επιθυμία των περισσότερων αναγνωστών να απολαμβάνουν τον παραδοσιακό τρόπο των Ιαπώνων. Ακόμη, ένα βασικό χαρακτηριστικό στο οποίο διαφέρουν τα manga από τα δυτικά κόμικς είναι ότι στο σύνολό τους παραμένουν ασπρόμαυρα. Αρχικά, ο κύριος λόγος ήταν το χαμηλό κόστος εκτύπωσης τους αλλά αργότερα παρέμεινε ως μια «στυλιστική επιλογή» των δημιουργών. Έτσι, μόνο τα εξώφυλλα και το πολύ οι δυο-τρεις πρώτες σελίδες των manga είναι έγχρωμες. Τα manga αποτελούν ένα πολύ σημαντικό μέρος της Ιαπωνικής κουλτούρας. Θεωρημένα ως υψηλή μορφή τέχνης αλλά και ως ανάπτυξη λαϊκής λογοτεχνίας, είναι σεβαστά από την κοινωνία εκεί. Για αυτόν το λόγο η απόλαυση τους δεν θεωρείται ταμπού από οποιαδήποτε κοινωνική ομάδα. Από την άλλη πλευρά, όμως, όπως είναι λογικό, υπάρχει πιθανότητα και αυτά να εμπίπτουν σε λογοκρισία, όπως και οι περισσότερες μορφές τέχνης (περισσότερο για απρεπές υλικό), με την εξαίρεση ότι δεν υπάρχει νόμος περιόρισμού τους. Με αυτόν τον τρόπο, υπάρχει η ελευθερία στους δημιουργούς να φτιάξουν manga που να απευθύνονται σε άτομα όλων των ηλικιών αλλά και να αντιπροσωπεύουν πολλά και διαφορετικά θέματα, είτε είναι κοινωνικά και πολιτικά, είτε συναισθηματικά και οικογενειακά. Η μεγάλη ποικιλία θεματολογίας που προσφέρεται είναι άκρως εντυπωσιακή.

Osamu Tezuka, ο πατέρας των manga

Did you know?

• Tο περιεχόμενο πολλών γνωστών ιαπωνικών κινουμένων σχεδίων ή αλλιώς anime, που πολλοί από εμάς παρακολουθούσαμε στη τηλεόραση, προέρχονται από τα manga. • Υπάρχουν manga για κάθε είδους ηλικία! • Στην Ιαπωνία πολλά περιοδικά manga κυκλοφορούν σε εβδομαδιαία βάση προσφέροντας προς ανάγνωση από 200 μέχρι και 800 σελίδες ανά τεύχος. • Τα manga kissaten αποτελούν έναν φθηνό τρόπο απόλαυσης των manga. Συγκεκριμένα, είναι χώροι που διαθέτουν μεγάλες συλλογές βιβλίων manga τα οποία μπορούν να διαβαστούν με ένα καφέ ή ακόμα και φαγητό.

Σήμερα πολλά manga έχουν μεταφραστεί σε διάφορες γλώσσες και εκδίδονται σε αρκετές χώρες, όπως Κορέα, Κίνα, Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία και φυσικά στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι Έλληνες αναγνώστες manga μπορούν να προμηθεύονται τα συγκεκριμένα περιοδικά είτε από ηλεκτρονικά καταστήματα είτε από τα λίγα βιβλιοπωλεία που τα εισάγουν.

της Μιχαέλας Βαβουράκη

53


YourPopCorner της Μαρίας Κρίβα To Coming Soon στον κινηματογράφο είναι μια πολύ ισχυρή φράση. Είναι ικανή να δημιουργήσει φανατικούς θαυμαστές πολύ πριν το δημόσιο λανσάρισμα της ταινίας. Ειδικά όταν πρόκειται για sequel προηγούμενης επιτυχημένης ταινίας, τότε οι προσδοκίες ανεβαίνουν κατακόρυφα, η αγωνία εντείνεται και για τους ένθερμους σινεφίλ, ξεκινά και η αντίστροφη μέτρηση. Πάμε λοιπόν, να δούμε ποιά είναι αυτά τα coming soon που αναμένεται να κρατήσουν τους θεατές σε αναμονή για το 2014.

Godzilla

54

best of

Ο γιγάντιος τρόμος θα επανέλθει για ακόμα μια φορά στις ζωές μας, καθώς ο Godzilla αναστήνεται και ετοιμάζεται να χτυπήσει. Αυτή τη φορά, στόχος του τέρατος θα είναι το Σαν Φρανσίσκο και όχι η Νέα Υόρκη που ήταν στην ομώνυμη ταινία του 1998. Ο σκηνοθέτης Gareth Edwards, επαναφέρει στην μεγάλη οθόνη το γιγάντιο τέρας που θα κατευθυνθεί προς τις δυτικές ακτές των Ηνωμένων Πολιτειών και θα χτυπήσει το σήμα κινδύνου για πολίτες και Κυβέρνηση. Η υπόθεση της ταινίας δεν έχει ανακοινωθεί επίσημα, όμως εφόσον πρόκεται μάλλον για remake της αρχικής, φανταζόμαστε ότι θα υπάρχουν πολλά όπλα, ελικόπτερα, βρυχηθμοί και τρομερές καταστροφές. Μεταξύ των στελεχών που θα πλαισιώνουν το καστ, θα δούμε την Elizabeth Olsen, Juliette Binoche, Bryan Cranston και τον Aaron-Taylor Johnson. Η πρώτη προβολή της ταινίας θα πραγματοποιηθεί τον Μάιο του 2014 στην Αμερική. Έχουμε λοιπόν έναν γεμάτο χρόνο να περιμένουμε την νέα αυτή ανάσταση του Godzilla.


Robocop Κάτι από τα παλία και αυτή η ταινία. Ο γνωστός αστυνόμος-ρομπότ του 1987, επανέρχεται στην μεγάλη οθόνη μέσα στο σώμα του ηθοποιού Joel Kinnaman. O χαρακτήρας του στην ταινία, ο αστυνόμος Alex Murphy, δολοφονείται εν ώρα υπηρεσίας και επαναφέρεται στη ζωή ως αστυνόμος-ρομπότ για να τηρεί την ασφάλεια και την τάξη στους δρόμους του επικίνδυνου Ντιτρόιτ. Ό,τι εντύπωση και να έχουν δημιουργήσει οι ταινίες RoboCop που είχαν βγει στο παρελθόν, προκαλεί ιδιαίτερο ενδιαφέρον η αναμενόμενη συμμετοχή του Samiuel L. Jackson, Gary Oldman και Michael Keaton στην ταινία του 2014. Φαίνεται πως η ανάσταση παλιών επιτυχιών είναι μεγάλη μόδα και μια ασφαλής λύση στο πρόβλημα της έλλειψης πρωτοτυπίας και δημιουργίας καινούριων ιστοριών. Μέχρι λοιπόν τον Φεβρουάριο του 2014 θα χρειαστεί να περιμένουμε για να απολαύσουμε τον ανανεωμένο RoboCop και οι προσδοκίες είναι υψηλές.

Captain America Η εταιρεία παραγωγής Marvel, γνωρίζοντας την επιτυχία και της αποθέωση για τις ταινίες «The Avengers» , «Iron Man», «Τhor» κτλ, δεν θα μπορούσε να αφήσει τους θεατές και τους φανατικούς θαυμαστές της χωρίς τις συνέχειες των πολύ επιτυχημένων της ιστοριών. Επαναφέρει λοιπόν τον Captain America (Chris Evans)και την Black Widow (Scarlett Johansson) στην μεγάλη οθόνη με νέες περιπέτειες και φυσικά σε έναν κόσμο που τους έχει μεγάλη ανάγκη για να μην καταστραφεί. Το κέντρο λοιπόν της πολιτικής Αμερικής, η Ουάσινγκτον, αντιμετωπίζει τον κίνδυνο της καταστροφής και ο Captain America...πετάγεται να την σώσει. Ο Samiuel L. Jackson θα κάνει και σε αυτή την ταινία την εμφάνισή του, καθώς φαίνεται ότι έχει χτίσει για τα καλά την εικόνα του ανθρώπουκλειδί στις ταινίες δράσης. Παράλληλα, θα δούμε και τον Robert Redford στον ρόλο του Πράκτορα Alexander Pierce. Tον Απρίλο λοιπόν, του 2014, θα μπορέσουμε να απολαύσουμε το νέο δημιούργημα της Marvel με τον χαρακτήρα του Captain America.

55


28 Ιουλίου το νεο Καλοκαιριν τεύχος του Passenger


νό


The world is a dangerous place to live; not because of the people who are evil, but because of the people who don't do anything about it. Albert Einstein


Passenger #13 June 2013