Page 1

Medium Liesbeth van Dijk over haar ‘zesde zintuig’

‘Je kunt het van mij zo krijgen’ Liesbeth van Dijk brak door als finalist in het KRO-televisieprogramma ‘Het Zesde Zintuig’. Inmiddels maakt het medium furore met haar tv-programma over paranormale kinderen. Liesbeth staat met haar gave in de

Z

volle wereld van vandaag. Ze adviseert/coacht ondernemers, politici en artiesten. De auteur van Ik zie wat jij niet ziet slaagt er voortdurend in zweverige zaken handen en voeten te geven. Dito trof haar in haar woning in Den Haag.

elf noemt Liesbeth van Dijk (54)

was zijn minnares, snap je. Fout, fout, fout!”

me niet Nostradamus, de bekende voorspel-

het ‘Mijn rolstoel’. Vanaf haar vierde

Mijn ouders stuurden me in die gevallen

ler uit de middeleeuwen, maar NostraDij-

zag Liesbeth namelijk vreemde, maar waar-

vaak de kamer uit. Ze zeiden dan tegen de

kes, haha!” Hoewel ze op school makkelijk

achtige dingen die ze met veel emotie uitte.

gasten dat ik wel vaker erop los fantaseerde.

mee kon komen, durfde ze niet meer over

In 1963 vertelde ze haar ouders dat binnen-

Pa Van Dijk was een zwaar christelijke boe-

haar Zesde Zintuig te praten. Ze trouwde

kort een ‘vriend’ zal worden doodgeschoten.

renzoon uit Woerden die Liesbeths para-

een advocaat, werd moeder van inmiddels

“Ik zag op de wand van mijn slaapkamer als

normaliteit toeschreef aan de duivel. Haar

twee volwassenen. In Rotterdam runde ze

in een film president John F. Kennedy in een

moeder, van Zuid-Amerikaanse afkomst, her-

een eigen kinderkledingzaak. “Ik ben echt

open limousine voorbij komen. Plotsklaps

kende het Zesde Zintuig wel. Ook haar vader,

heel aards en allerminst zo’n zweefteef met

vlogen zijn hersenen door de lucht. Mijn ou-

Liesbeths opa, had heldere, voorspellende

kruidenthee en wierookstokjes!” Ze was als

ders waren in die periode dol op JFK. Enkele

dromen. Haar grootmoeder legde die dro-

netwerkster onder meer actief in de filmin-

dagen later werd hij in Dallas vermoord.”

men dan aan tafel uit. Maar Liesbeths moe-

dustrie, werkte onder anderen met Theo van

Naarmate Liesbeth groter en mondiger werd,

der had nooit gehoopt zelf zo’n kind te krij-

Gogh en San Fu Maltha. “Ik voel direct wie

gaf ze spontaan door wat ze ‘doorkrijgt’.

gen. Op school zag Liesbeth iedereen in hun

met wie ‘matcht’.” De laatste jaren zet ze

“Bij de hoogzwangere buurvrouw hield ik

aura met verschillende kleuren. “Leerlingen,

haar gave in bij coachingsessies. Voor 180

mijn handen op haar buik en dan zei ik

maar ook leraren dachten dat ik ze zag vlie-

euro per sessie ‘leest’ ze haar clientèle, be-

zwaar geemotioneerd: ‘Het kindje leeft niet.’

gen.” De ouders sleurden hun dochter mee

staande uit ondernemers, managers, produ-

Dat kwam dan nog uit ook.” Bij haar thuis

naar allerlei deskundigen, waar ze de nodige

centen en presentatoren, maar ook arties-

vonden regelmatig diners plaats met veel

proeven onderging. “Ik zat een halfjaar in

ten, zangers, acteurs en schrijvers. Na ons

nationale en internationale functionarissen

een inrichting.” Medici hielden het uitein-

interview staan twee bedrijfsdirecteuren in

aan tafel. Haar vader reisde voor Shell de we-

delijk op een hersenbeschadiging.

haar agenda.

“Op mijn achtste zat ik naast zo’n Shell-ho-

Handicap

Op welke vragen zoeken zij antwoord?

temetoot die was vergezeld door een vrouw.

Liesbeth ging zich door haar ‘handicap’ meer

“Op ‘Waar liggen mijn talenten?’. Hoe kan ik

Ik zei: ‘Wat raar dat uw echtgenote zo hard

en meer isoleren. Ze voelt zich nog altijd

me daarin verder ontwikkelen? Wat me op-

huilt, terwijl uw vrouw hier nu lacht.’ Dat

een soort van outcast. “Vrienden noemen

valt, in al die jaren, is dat mensen mak- >>

reld af en had een enorm netwerk. Vandaar.

48 dito

liesbeth van dijk.indd 48

22-03-10 18:33:57


special people

‘I

by dito

k zag als in een film John F. Kennedy vermoord worden’

dito 49

liesbeth van dijk.indd 49

22-03-10 18:34:10


‘W

‘aarom zouden we de pijn opzoeken? Wordt het leven daar plezieriger op?’

kelijker en sneller groeien door bevestiging,

de krokodillen ontdek je dat ze je bijten

mentaliteit is zowaar uitgegroeid tot een

erkenning. Kortom, ze maken door positieve

en kapot scheuren. Zeker in deze tijd kom

wereldcrisis. Hardwerkende burgers staken

aandacht grotere stappen dan door pijn.”

ik alsmaar vaker in mijn sessies tot de con-

op grote schaal hun geld in aandelencon-

clusie: was toch gewoon lekker in je eigen

structies waar geen touw aan vast te knopen

Is het zo niet: zowel door pijn als door plezier?

vaarwater gebleven.”

was. Het gevolg is bekend. Dus blijf doen

“Maar waarom zouden we de pijn opzoe-

 

waar je goed in bent! Maar ik snap het wel,

ken? Wordt het leven daar plezieriger op?

Promoot je daarmee niet de houding: blijf

hoor. Heb je je eerste ton binnen, dan wil je

Wat ik inmiddels geconcludeerd heb, is dat

zitten waar je zit en verroer je niet?

er altijd drie, vier of vijf van maken. Dus ben

mensen het meeste geluk ervaren door in

“Juist niet. Iemand ontwikkelt zich juist be-

je geneigd buiten je periferie te stappen. Je

hun werk bij hun eigen sociale groep te

ter als de schoenmaker bij zijn leest blijft.

komt daardoor misschien in aanraking met

blijven. Dan kom je automatisch sneller

Neem John de Mol. Zeer succesvol, maar

criminele of frauduleuze wereldjes. Joop van

in een flow, gaat alles makkelijker, krijg

ook hij begon ineens een eigen tv-station

den Ende ontdekte dat bij zijn bouwproject

je sneller bevestiging, liefde, steun. Dat

en loopt een knauw op. Of Marco Borsato.

in Amsterdam Zuidoost. Leg je je energie bij

advies geef ik steeds vaker. Maar om de

Waarom bleef hij gewoon niet doen waarin

een groep waar je niet bij hoort, dan gaat

een of andere reden laten mensen die

hij een specialist is? Waarom overstappen

het fout. Zulke ervaringen maken je boven-

zekerheid toch los. Uit nieuwsgierigheid,

naar andere disciplines, andere vakgebieden,

dien achterdochtig, ze doen pijn, geven

uit avontuur - of weet ik veel waarom -

je ziel en zaligheid storten bij mensen van

stress. Dus wat voegen dergelijke uitstapjes

gaan ze het geluk zoeken bij een andere

een andere bloedgroep? Het is een klassie-

toe aan je levensgeluk? Bedenk bovendien:

beroepsgroep, branche of wat dan ook.

ke valkuil. Voetballers, artiesten, maar ook

waar je mee omgaat, word je mee besmet.”

Maar daarmee roepen ze dan vaak de el-

ondernemers: ze zitten lekker in een flow,

lende over zich af. Je hoort als het ware

hebben succes en ineens storten ze zich in

In welke groep zit jij?

bij de neushoorns, maar eenmaal tussen

een avontuur waarin ze deuken oplopen. Die

“Haha, juist bij die ondernemers, de dur-

50 dito

liesbeth van dijk.indd 50

22-03-10 18:34:54


special people

vers, degenen die voor zichzelf gaan, voor

contract op dat medewerkers bij wie ik

zoek: ga naar binnen, volg je innerlijke

hun eigen talent kiezen. Bij degenen die

me niet goed voel, direct kunnen worden

stem. Maar dat is soms enorm pijnlijk.

springen in het diepe, met de instelling van

vervangen. Daarmee ben ik achteraf zo

Het gros van de mensen stopt dan ook

‘op de bodem van de zee zijn ook mooie

blij. Een redactielid en een cameraman

met dat zelfonderzoek. Ze zoeken zelfs

planten’, die buiten zichzelf kunnen kijken.

hadden vanaf de eerste opnamedag geen

meer dan ooit de oorzaak van hun onge-

Die, gek genoeg, juist ook vaak een knauw

plezierige energie. Ze hadden niets met

luk, teleurstellingen en frustraties bij de

hebben opgelopen, omdat ze zeiden: ‘Dat

paranormaliteit. Ik proefde bij hen zoveel

ander. Wat me de laatste jaren zo opvalt,

is wel mijn groep, ik weet hoe in dit milieu

cynisme, zelfs boosheid en jaloezie naar

is dat iedereen zulke lange tenen begint

de paden lopen. Maar fuck it, ik doe het zo.’

mij. Dat remde me enorm. Die stoorzen-

te krijgen. ‘Niks is goed, verdomme’, en

Wat mensen ook van Rita Verdonk vinden,

ders zijn dan ook vervangen en daarna

de woede neemt toe. Inmiddels staat zo-

los ook van haar politieke programma: als

stroomde het wel door. Wat niet wil zeg-

wat alles te trillen op zijn grondvesten:

je zo in je boodschap gelooft en mensen

gen dat alles van een leien dakje is ge-

relaties, werk, het politieke, medische,

daarvan weet te overtuigen, knap hoor.

gaan. Ik heb mezelf tijdens de opnames

economische en monetaire systeem. Ge-

Ze kan straks op haar sterfbed zeggen: ‘Ik

helemaal gegeven. Dan is het zaak dat de

lukkig ontdekken steeds meer mensen dat

haalde alles eruit wat erin zat, alles in mij

basis stabiel is. Ik koester meer dan ooit

ze zelf de slingers in het leven moeten

heb ik ontwikkeld.’ En hoeveel mensen lig-

mijn eigen groep mensen. Mijn vrienden,

ophangen.”

gen niet op hun sterfbed en zeggen ‘Had ik

familie, kinderen. Mijn vertrouwde sociale

maar, had ik, had ik maar’?”

netwerk. Dat geeft zo’n harmonie, zo’n

Ben jij gelukkig met je gave?

 

rust. Heerlijk!”

“Ik weet niet beter, maar jij mag die zo

Maar zelfs jij stapte over naar een andere

van mij krijgen. Echt, ik zou zo graag

wereld, de televisiewereld?

Nog een echt Dito-advies?

uit mijn rolstoel willen springen. Het is

“Ik houd mijn hart vast, want je bent in

“Steek geen energie in afwijzingen! Het

vaak zo heftig, ik zie regelmatig sterf-

Hilversum gewoon een product. Scoor je,

leven is daarvoor te kort. Ik geef alleen

gevallen dagen van tevoren aankomen.

dan blijf je en vice versa. Snoeihard al-

energie in toewijzingen, daardoor groei je

Vreselijk! Met het tv-programma wilde

lemaal! Verder weet ik nu al dat colum-

ook sneller. Dat is natuurlijk makkelijker

ik het als het ware uit mijn systeem ja-

nisten, bloggers en politici me straks

gezegd dan gedaan. Eigenlijk pleit ik in

gen, het voor eeuwig uit mijn lichaam

compleet gaan afmaken. ‘Onzin, dat tak-

mijn werk voortdurend voor zelfonder-

braken.” n

by dito

kewijf met die paranormale kinderen.’ Ik hoor het ze al zeggen, haha. Maar dat heb ik er dus allemaal voor over. Ik wil namelijk echt laten zien dat paranormaliteit iets normaals is, ik wil dat kinderen niet hetzelfde meemaken wat mij is overkomen. Dat taboe doorbreek ik. Verder pleit ik in dat programma voor meer vertrouwen in de intuïtie, in het diepe weten.” Mooi! Maar hoe doe je dat? “Leef meer en meer in het hier en nu! Dan gaat dat diepe stemmetje vanzelf luider tegen je spreken.”    Hoe ga jij om met negativiteit? “Door zelf zoveel mogelijk de macht in eigen handen te houden. Zo nam ik in mijn dito 51

liesbeth van dijk.indd 51

22-03-10 18:35:02


‘J

oël bezit de gave van entertainen’

100 dito

joel borelli.indd 100

22-03-10 19:30:02


ondernemen

by dito

Rasentertainer Joël Borelli en muziekmanager Wim Franke ondernemen in muziek!

De piano, de artiest en de manager... Verre van standaard. Dat is wat pianist en entertainer Joël Borelli (29) en muziekmanager Wim Franke (43) kenmerkt. In hun doen en laten, te maken keuzes en de manier waarop hun samenwerking verloopt. Na een mooie, hectische tijd als ‘Crazy Pianist’ verliet Joël Borelli Scheveningen.

len we daar niet. Mijn werk bestaat eruit dat Joël in een omgeving speelt waarin hij past, optimaal kan presteren en geen zorgen heeft. Als je nee kunt zeggen te-

Sindsdien timmert hij stevig aan de weg met zijn eigen show en muziek.

gen geld, verdien je daardoor op termijn

Wim Franke is zijn vertrouwde ‘brother in crime’. Het duo werkt aan een

meer geld, en anders maar niet. Zo werkt

stevige opmars in muziekland. Dit jaar staan 120 optredens, een single

H

en een tv-project in de planning. Ondernemen in muziek, Dito vraagt

ondernemen in muziek. Bij een optreden hebben we ook te maken met techniek en logistiek. We spelen in alle uithoeken van Nederland, maar ook regelmatig in buiten-

zich af hoe dat werkt.

landse clubs. Een team van drie mensen zorgt ervoor dat alle instrumenten en licht

ij kan er met passie over

maar uitgangspunt is dat het leuk moet

en geluid staan opgesteld. We hebben

praten. De Amsterdamse

blijven. Gek, hè? Ik heb de opvatting dat

inmiddels twee vrachtauto’s en een dub-

muziekmanager Wim Franke neemt zijn

je in de muziek geld nooit als leidraad

bel instrumentarium aangeschaft. Op die

taak serieus. Wim: “Joël maakt muziek

moet nemen. De basis moet plezier heb-

manier kunnen we meer optredens vlak

en bezit de gave van entertainen. Als hij

ben blijven. Dat is namelijk je product.

achter elkaar doen. Dat werkt perfect. Ter-

achter zijn piano plaatsneemt, gebeurt er

Gelukkig hebben we met Joël de luxepo-

wijl we op locatie A spelen, wordt alles

iets. Het woord manager? Daarmee heb

sitie om selectief te kunnen zijn. Zie het

op locatie B opgebouwd. Joël komt aan, >>

ik nog altijd moeite. Er hangt een vage

ook als een

zweem omheen. Ik zie mezelf graag meer

stukje bran-

als ondernemer in entertainment. Muziek

ding.

beschouw ik als een product. Mijn taak

brengt feest,

is dat organiseren, profileren en vermark-

maar wel al-

ten. Daarom hebben we een duidelijke

tijd op een

werkverdeling: Joël zingt en speelt piano,

stijlvolle ma-

ik zorg ervoor dat hij dat optimaal en zo

nier. Wanneer

vaak mogelijk kan doen. Daarbij zijn we

een

ook nog eens kritisch op op welke locaties

niet past bij

we spelen. Als het aantal optredens de lol

de

in de weg gaat staan, trappen we gerust

ling die we

op de rem. Dat lijkt niet commercieel,

beogen, spe-

Joël

locatie uitstra-

dito 101

joel borelli.indd 101

22-03-10 19:30:23


pikken wat we daarvan het best kunnen gebruiken en op welke manier. Marketing, muziek en logistiek laten samensmelten is een kunst. Wanneer Wim zich daarna eenmaal ergens in vastbijt, laat hij niet meer los totdat het geregeld is. Als artiest vind ik het heerlijk om zo’n iemand naast me te hebben. Het geeft een veilig gevoel en ik kan helemaal doen wat ik zelf wil.”

‘M

Moeke Spijkstra Hoe lucratief is het om te ondernemen in muziek? Wim: “In de muziekwereld gaan se-

arketing, muziek en logistiek laten samensmelten is een kunst’

rieuze bedragen om. Een optreden van een halfuurtje van Jan Smit of Gerard Joling kost tegenwoordig bijna twintigduizend euro. Joël zit daar natuurlijk ver onder,

gaat zitten op zijn pianokruk en kan knal-

optredens losgaan. Weet je? Ik kan geen

len. Doordeweeks ziet mijn werk eruit als

noot lezen. Als kind van zes jaar was ik

een kantoorbaan. Contracten rondmaken,

altijd te vinden achter de oude piano van

administratie, logistieke planning maken,

mijn opa, die als erfstuk bij mijn ouders

afspraken met platenmaatschappijen, mu-

thuis stond. Ooit heb ik muziekles geno-

zikanten, en crew. Bij het zien van een ge-

men. Toen moest ik de noten van ‘Vader

nietende Joël op het podium en een fees-

Jacob’ leren. De volgende les speelde ik

tende massa krijg ik altijd weer een kick.

een zelfverzonnen jazzuitvoering daarvan,

Daaruit haal ik mijn voldoening.”

haha. Mijn ouders kregen toen het advies

omdat hij nog nooit hits heeft gemaakt.

om mij maar gewoon mijn eigen gang op Mooie momenten verzamelen

de piano te laten gaan, en dat doe ik nog

Joël vult aan: “Mijn levensgeluk hangt niet

steeds. Samen met Wim werk ik aan mijn

af van het gegeven of ik wel of niet suc-

carrière. Ik heb iemand nodig die me struc-

cesvol ben als muzikant. Ik ben hartstikke

tuur geeft en de zaken strak regelt. Wim

blij met hoe het nu gaat. Het liefst wil ik

is iemand die mij bewust heeft weten te

iedere dag iets nieuws beleven. Leven zie

maken van waarmee ik bezig ben. Ik heb

ik als mooie momenten verzamelen. Vorige

eerder een manager gehad. Dat was Wil-

maand ben ik vanuit Eindhoven verhuisd

lem van Schijndel, de ontdekker van Guus

naar Amsterdam. Prachtig om over de

Meeuwis. Een fantastische kerel, maar de

grachten te fietsen. Daar krijg ik inspira-

klik ontbrak. Sinds ik Wim heb leren ken-

tie van. Wim zit hier met zijn kantoor. Het

nen, viel alles op zijn plaats en gaat het

is makkelijker voor mij om hier te wonen,

keihard met mijn carrière. We vormen een

omdat we ons dit jaar volop gaan richten

hecht team en kunnen alles tegen elkaar

op singles uitbrengen. Continu ben ik op

zeggen, ook als we het niet eens zijn. Wat

zoek naar acties en nieuwe uitdagingen.

ik fijn vind, is dat hij heel goed luistert

Het werken in de entertainmentbranche er-

naar wat ik zelf wil. Hij heeft een sterke

vaar ik als een ultieme hobby. Nog steeds

visie en vertaalt die naar duidelijke doel-

krijg ik kippenvel als de mensen bij mijn

stellingen. Wim weet daaruit precies te

102 dito

joel borelli.indd 102

22-03-10 19:30:36


ondernemen

De laatste tien jaar is een grote financiële

omheen doen we evenementen en zien we

kloof ontstaan tussen A- en B-artiesten.

uit naar nieuwe mooie locaties. Van spelen

Voor meer informatie over Joël Borelli:

Qua gagebeleid hebben we momenteel

komt spelen, zeg ik altijd. Met kerst stond

www.joelborelli.nl

strakke lijnen staan. Een optreden van

Joël bijvoorbeeld in het bekende cafeetje

Boekingen & management Joël Borelli:

Joël kost drieduizend euro. Daar wijken we

Moeke Spijkstra in Laren. Daaruit komen

World of Bookings bv, 0800 777 22 27

niet vanaf. Hij komt dan met zijn piano,

dan gelijk zes boekingen voort. Dit jaar

zijn vaste drummer ‘Losjes Leo’ en een ge-

staan we daardoor voor tweeduizend man

luidsinstallatie. Een optreden duurt twee

op de Blaricumse kermis. Zo bouw je iets

kopen. Deze maand duiken we de studio

of drie keer 45 minuten. Tegen meerprijs

op. Natuurlijk willen we verder groeien.

in om de eerste single op te nemen. Het

kan de show worden aangevuld met een

We hebben een gezonde ambitie. In dat

is een nummer dat Joël heeft geschreven

saxofonist. De klant mag zelf kiezen voor

opzicht denken we net als elke andere on-

samen met Tjeerd Oosterhuis. In april

deze optie. Momenteel doen we 120 shows

dernemer. Om stappen te kunnen maken

komt het op de markt en gaan we de pro-

per jaar. Daaronder veel privéfeesten in het

moet je in onze business creatief worden

motiemachine opstarten. Ook zijn we in

chiquere segment. We hebben een samen-

en exposure genereren. Wanneer je een hit

gesprek met diverse partijen om Joël op

werking met vijftien grandcafés die Joël

weet te scoren en met je gezicht op televi-

televisie te krijgen. Ik kan er nog niet

jaarlijks drie keer plaatsen. Daarvan maken

sie komt, gaan er deuren open. Het gekke

veel over zeggen, maar als het doorgaat

ze op die manier een terugkerend event

van muziek is dat je hetzelfde product dan

kunnen we echt stappen vooruit maken.

in hun zaak: Joël Borelli in concert. Daar-

ineens voor vijf keer zo veel geld kunt ver-

Doel daarvan is om volgend jaar een stap

by dito

te kunnen maken naar de grotere podia en events in ons land. Je moet daarbij ook een beetje geluk hebben. Ooit heb ik een vette nummer 1-hit weten te creëren met een andere artiest van mij. Uit ervaring weet ik daarom wat een lol en mogelijkheden dat kan veroorzaken. Met Joël hoop ik dat ook ooit te mogen bereiken. En ja, als zoiets lukt, kan ondernemen in muziek buitengewoon lucratief zijn. Plezier en lol blijven echter ook dan de basis voor beslissingen nemen.” Afwisseling Joël is realistisch: “Ik zal altijd doen waarin ik zin heb.” Hij geeft daarom ook ruimte aan zijn commerciële ondernemingsdrang buiten de muziek. Samen met een leuk team runt hij een bedrijf in smsdiensten. Voor de horeca ontwikkelde hij daarmee een narrowcasting product. Meer dan tweehonderd horecabedrijven maken daarvan al gebruik. Joël: “Maar dat zie ik puur als een hobby, hoor! Een paar keer in de week loop ik bij het bedrijf binnen om lekker te brainstormen. Die afwisseling met muziek is geweldig.” n dito 103

joel borelli.indd 103

22-03-10 19:30:43


Trendwatcher Bakas

‘De robot wordt straks beter in bed dan een mens’

O

Wie wil weten wat de toekomst ons brengt, kan niet meer om Adjiedj Bakas heen. De trendwatcher geldt vanwege zijn frisse presentatie en zijn vakmanschap, resulterend in een oeuvre van elf boeken, als de meest prominente glamringd door kleurrijke

schilderijen

zenbolkijker van Nederland. Wat kan Bakas betekenen voor

en beelden van diverse

de Dito-ondernemer?

“Tegen immigranten zeg ik: alsjeblieft, integreer niet in die Nederlandse

goden van verschillende

overlegcultuur! Je wordt

godsdiensten spitst het ge-

automatisch meegezogen

sprek zich toe op zijn ‘roots’. De geboren

in Paramaribo. “Ik zocht er mijn moeder

in dat gekissebis over atv-dagen en vakan-

Surinamer blijkt de zoon te zijn van een

weer op en mijn zus.” Remigratie naar zijn

tie- en pensioenregelingen. Dit poldermo-

islamitische vader en een hindoemoeder.

moederland komt echter niet in hem op.

del creëert uiteindelijk losers.”

“Maar zij dachten,” grapt Bakas in het

Suriname inspireerde de ondernemer niet

Wat dat betreft blijft vooral China Bakas

kantoor van het vier medewerkers tellende

tot een leven ‘bigger than life’. Maar ook

fascineren. Uiteraard heeft hij zijn be-

bedrijf Trend Office Bakas, gevestigd in

Amsterdam begint wat dat betreft kracht

denkingen over de dictatuur in dit land.

zijn Amsterdamse woon-werkpand, “daar

te verliezen. “Het kan niet meer tippen

Maar de Chinezen verstaan de kunst om de

komen ongetwijfeld Bosnische toestanden

aan New York en Shanghai.”

problemen van vandaag in kansen om te

van, laten we maar allebei van ons geloof

buigen. “Weet je welke alternatieve straf

vallen en samen iets nieuws kiezen. Zo

Gedurende ons anderhalf uur durend sa-

ze er hun gevangenen aanbieden?” vraagt

werden ze Nederlands Hervormd.”

menzijn focust Bakas zich voortdurend

hij met twinkelende oogjes. “Werken in

De goedlachse Adjiedj Bakas (46) gebruikt

op mogelijkheden en kansen. Nooit op

Nigeria, op een van de Chinese booreilan-

de grap even om zijn jetlag goed van zich

problemen. “Niet dat ik ze ontken. Maar

den. Zware criminelen kunnen er werken,

af te schudden. De trendwatcher met een

als ik de keuze heb, kies ik voor het posi-

een vak leren en bij het volbrengen van de

oeuvre van elf boeken geeft jaarlijks zo’n

tieve.” Bakas is de verpersoonlijking van

missie een fikse strafvermindering krijgen.

tweehonderd lezingen, waarvan een groei-

vooruitgang en voorspoed. Zo moet de

Vluchten kunnen ze moeilijk op die boor-

end aantal in China, de VS, Engeland en

Zwarte Zakenman 2008 niets weten van

eilanden, de zee zit bovendien vol haaien,

Dubai. Ondanks zijn jetlag is hij weer volop

de betuttelende bevoogding van minder-

haha. We zouden ook ónze gevangenen

aan de slag. Hij sprak zojuist met een Phi-

heden in onze verzorgingsstaat. Zelf zegt

aan het werk kunnen zetten. Waarom niet?

lipsdelegatie. Straks haalt zijn chauffeur

hij nooit gediscrimineerd te zijn. “Tuurlijk

Geniaal, dat creëren van win-win.”

hem op voor een spreekbeurt in Nijmegen.

maak je eens wat mee“, zegt hij. “Maar het

In zijn ogen schieten de westerse democra-

“Een zaal met zo’n tweehonderd grafische

is iets anders wanneer je je daardoor echt

tieën zich uiteindelijk zelf in de voet door

ontwerpers. Ik ben wel een bühnebeest. Ik

gediscrimineerd laat worden. Daar ben

problemen alsmaar naar de volgende gene-

hou ervan om mensen wakker te schudden,

je zelf bij, toch?” Hij geeft niet prijs op

ratie door te schuiven. “Daardoor worden

te provoceren, discussie te ontlokken.” De

welke politieke partij hij stemt, maar hij

de problemen monsters die niet meer op

afgelopen week was hij op familiebezoek

is duidelijk voor drastische hervormingen.

te lossen zijn. Kill the monster when

>>

118 dito

bakas trendwatcher.indd 118

22-03-10 19:41:09


© Avi Goodall

visie

‘D

by dito

it poldermodel creëert uiteindelijk losers’

dito 119

bakas trendwatcher.indd 119

22-03-10 19:41:22


‘T

egen immigranten zeg ik: alsjeblieft, integreer niet in die Nederlandse overlegcultuur!’

© Kees Rutten

denk ook aan de verdere

Chinabeleid. Ze komen op voor de men-

groei van de cosmetische

senrechten en voor de vrije nieuwsgaring.

industrie, entertainment,

Maar wat is de echte reden voor hun ver-

persoonlijke ontwikkeling

trek uit China? Simpel!” grijnst Bakas. “Ze

en alle andere branches

maken er geen winst, haha. Money rules

die actief zijn in wellness,

the world! Dat is van alle tijden en zal ook

gezondheid en geluk. Denk

in de toekomst zo blijven. Met hun actie

aan

mas-

tegen de Chinese autoriteiten maken ze

seurs en fysiotherapeuten.

toch nog mooie sier. Slim!” De een vindt

Wist je dat inmiddels één

die windowdressing irritant huichelachtig,

op de vier Nederlanders

maar Bakas vindt dat allemaal wel mooi

zich eenzaam voelt? Ik

en spannend. Ook de trendwatcher schept

ken mensen die regelmatig

er genoegen in illusies in stand te hou-

therapeuten,

een fysiotherapeut bezoe-

den. Wat dat betreft is hijzelf absoluut

ken, omdat ze dan einde-

een toonbeeld. In zijn ‘tailor made suit’ is

it’s small. Democratische regeringen val-

lijk weer eens worden aangeraakt.” Ook de

Bakas om ‘door een ringetje te halen’. Zijn

len vaak in de valkuil dat ze slaaf worden

groene economie wacht volgens hem een

kalende schedel kent met een krulletje op

van hun stemmers. Men kiest meestal toch

grote toekomst. Net als Maatschappelijk

zijn voorhoofd een fascinerend focuspunt.

degenen die hun eigen belang, vaak korte-

Verantwoord Ondernemen en de aandacht

“Het weinige haar dat ik heb, draag ik dan

termijnbelang, behartigen. Door die poli-

voor ethiek en religie. Hoewel Bakas abso-

ook in ere, haha.”

tieke cultuur van zachte heelmeesters die

luut geen complotdenker is, is hij kritisch

stinkende wonden maken, blijft Europa,

over het Al Gore-verhaal over Global War-

The Happy Hooker

maar vooral ook Nederland, het oplossen

ming. “Veel zaken zie ik als cycli”, zegt

Dat beelden vaak meer

van de vergrijzing maar uitstellen. Tuurlijk

hij. “Ook het klimaat kenmerkt zich door

zeggen dan woorden,

moeten daardoor mensen langer werken,

het komen en gaan van periodes van op-

blijkt ook uit de om-

hoe moet dat anders worden betaald?”

warming. De zon is een vuurspuwend mon-

slag van De toekomst

ster waarop de mens geen enkele invloed

van de liefde. Zijn nieuwe boek, waarvan

The Muppet Show

heeft.”

er al vele duizenden zijn verkocht. De

In de glazen bol van Bakas wordt Nederland

Bakas ziet het machtsspel tussen de gro-

bestseller heeft een kleurrijke opmaak en

een door senioren gedomineerd slaapland.

ten der aarden als een grote Muppetshow.

telt honderden foto’s. Op de omslag deelt

“Dito-ondernemers moeten daarop inspe-

“Alles draait om de schone schijn”, aldus

een sexy dame het bed met een gespierde

len”, doceert hij over het aankomende Flo-

de man die zich onder meer in het ver-

robot. Het is moeilijk te geloven, maar

rida van Europa. ”Vooral de geluksindustrie

deel-en-heerswerk van onder anderen de

volgens Bakas wordt deze toch bizarre sci-

zal daardoor grote groeikansen krijgen.

Italiaanse diplomaat en politicus Machi-

encefiction sneller realiteit dan velen vre-

Ouderen willen er bijvoorbeeld, doorgaans

avelli heeft verdiept. Alleen de vorm zal

zen. Zeker wat seksspeeltjes betreft geldt:

meer dan jongeren, goed verzorgd uitzien

met al die spindoctors van tegenwoordig

het is van alle tijden, alleen de vorm ver-

en er aantrekkelijk bij lopen. Uiterlijke

beter verpakt worden. Docerend: “Google

andert. “De bemanning op de VOC-schepen

verzorging wordt alsmaar belangrijker. Dus

staat positief in het nieuws vanwege hun

leefde zich ook al uit op speciale poppen”,

120 dito

bakas trendwatcher.indd 120

22-03-10 19:41:29


visie

doceert hij. “De sekspoppen van vandaag

delde sterftecijfer 40 jaar. Nu worden we

staken er slechts vier hun vinger op. Toen

zijn al uitgerust met een stem die liefko-

gemiddeld 90 jaar, straks 120. Houd jij

ik vroeg wie hun vinger zouden opsteken

zende tekstjes uitspreekt. Als de techniek

het tachtig tot honderd jaar vol met de-

als ik deze vraag twintig jaar geleden had

zich zo blijft ontwikkelen, wordt de robot

zelfde partner? Meer monogame relaties na

gesteld, telde ik ruim de helft van de zaal.”

zelfs beter in bed dan een mens ooit kan

elkaar hebben ligt als oplossing voor de

De mens maakt van de snelle ontwikkelin-

worden. Bovendien vragen robots bij een

hand. In deze mediacratie worden mensen

gen gewoon geen punt meer. “In dit huis

echtscheiding geen alimentatie, haha.”

bovendien op grote schaal aan allerlei ver-

aan de rand van het centrum woonde in de

Ondernemers moeten zich volgens hem ook

lokkingen blootgesteld. Het traditionele

Gouden Eeuw een buitenvrouw van een van

meer in de geluks- en genotbehoefte van

huwelijk komt daardoor meer en meer on-

de rijkste VOC’ers. Hij woonde zelf binnen

hun medewerkers verdiepen. “Onderzoek

der druk te staan. Omdat beide partners

de grachtengordel met zijn vrouw en ge-

wees uit dat de ultieme drijfveer van elke

werken, bestaat de financiële noodzaak

zin. De buitenvrouw werd echter door hem

medewerker niet zozeer het werk is, maar

vaak niet langer. Bovendien nemen ook

onderhouden en ontving hem wekelijks.

vooral een goede relatie hebben”, vertelt

de internationale liefdesrelaties, de ‘zebra-

Iedereen wist het, maar niemand maakte

hij. “De trek naar de steden neemt daar-

paren’, toe. Verder worden senioren weer

er een punt van.” Vandaag woont er in alle

door alsmaar toe. Nu al lopen Oost-Gronin-

verliefd, vervaagt de scheiding tussen

tevredenheid een homoseksuele Surinamer

gen, Zeeuws-Vlaanderen en Zuid-Limburg

homo’s en hetero’s en biseksualiseert de

die is getrouwd met een Duits-Joodse ver-

leeg. Niet alleen omdat in de Randstad

liefde. Ook slaat de ‘Surinamisering’ toe,

zekeraar annex romanschrijver. “Ook daarvan

meer carrièrekansen liggen, maar vooral

ofwel tegelijkertijd meer relaties hebben.”

maakt niemand een punt”, aldus Bakas met

omdat daar de relatieen genotsmarkt het weligst tiert. Mensen gaan meer en meer

‘S

by dito

zijn volle lach. n

enioren worden weer verliefd’

ontdekken dat een goede relatie hen ook

En ook de hypocrisie en geheimzinnigheid

in het werk beter maakt. Daardoor zitten

zullen verdwijnen. “De privacy verdwijnt

ze beter in hun vel, zijn ze vrolijker, voe-

namelijk”, aldus Bakas. “Alle gangen zijn

len ze zich rustiger, kunnen ze meer aan.”

digitaal te volgen, denk bijvoorbeeld aan

Wat dat betreft leert de technologie-indu-

de techniek van het rekeningrijden.”

strie heel snel. “Veel nerds die er werken

Ik zie even een pikzwarte toekomst van

hebben weinig of zelfs geen enkele seksu-

vele echtelijke ruzies vol verwijten,

ele ervaring. Wat zie je nu? Onder anderen

verdriet, jaloezie. Maar Bakas ziet

Xaviera Hollander, bekend als The Happy

het allemaal weer heel zonnig in.

Hooker, werkt nu in die branche als consul-

Hij denkt dat de mens zich snel-

tant. Zij leert de mannen zich aantrekkelijk

ler aanpast dan menigeen denkt.

te kleden, vrouwen aan te spreken en hoe

“Ik vroeg laatst aan

ze hen moeten behagen. Voormalige pros-

een zaal vol managers,

tituees gingen daadwerkelijk met ze naar

van wie nota bene het

bed. De technologiebranche heeft daarbij

grootste deel uit de Bi-

baat, want medewerkers die lekker in hun

blebelt afkomstig was,

vel zitten, presteren nu eenmaal beter.”

het volgende: wie van jul-

Prins Bernhard

tegen de vreemdgaanpraktijken van prins

Volgens de trendwatcher wachten ons op

Bernhard? De man had immers twee bui-

relationeel en erotisch gebied de nodige

tenechtelijke kinderen bij twee verschil-

aardschokken. “Tot 1850 was het gemid-

lende vrouwen. Van de honderd managers

© Mirjam Verdonk

lie heeft vandaag morele bezwaren

dito 121

bakas trendwatcher.indd 121

22-03-10 19:41:34


‘M

ijn definitie van succes: als je de hoogste wilt zijn, moet je bereid zijn de laagste te zijn’

128 dito

ben tiggelaar.indd 128

22-03-10 19:45:37


special people

by dito

Ben Tiggelaar

Ben Tiggelaar spreekt! Ben Tiggelaar (1969) is onafhankelijk onderzoeker, schrijver en veel- honderd mensen trekt. Het is ooit begonnen gevraagd trainer en spreker. Met zijn bestseller Dromen, Durven, Doen

met een serie luister-cd’s waarop ik de belangrijkste managementdenkers bespreek.

(ruim 150.000 verkochte exemplaren) weet hij le-

Bijna 2,5 tot 3 jaar zijn we daarmee bezig

zers daadwerkelijk in beweging te krijgen. Niks is zo

geweest. Samen met mijn partner Denk Producties bedachten we ‘MBA in 1 dag’ om er

moeilijk als veranderen, weet hij ook uit persoonlijke

- aanvankelijk eenmalig - een leuke dag van

ervaring. En toch is dat mogelijk, aldus Dr. Ben.

te maken. Dat werden er dus meer.”

D

Wat is jouw belangrijkste boodschap? “Ik vind de basics over ondernemerschap, e afgelopen jaren heeft hij

men van echte, blijvende verandering? Oprah

leiderschap en management razend interes-

duizenden mensen gecoacht.

heeft Dr. Phil maar wij hebben Dr. Ben, zoals

sant. Wat is het dat eigenlijk iedereen zou

Zijn slim gemarkete seminars hebben wel-

de hoofdredactrice van het zakenblad Inter-

moeten weten om überhaupt een bedrijf

luidende namen als ‘MBA op 1 dag’ en ‘Dit

mediair hem ooit omschreef.

wordt jouw jaar’, een seminar dat hij bij elke

te kunnen leiden? Ik merk dat mensen dat vaak toch niet helemaal op een rijtje heb-

start van het nieuwe jaar organiseert. Het

Ben jij een managementgoeroe?

ben. Mijn boek Dromen, Durven, Doen gaat

zijn populaire bijeenkomsten, waar soms

“Mensen denken bij het woord goeroe vaak

vooral over het thema verandering. Eigenlijk

wel tweeduizend mensen ademloos naar kij-

aan zweverig gedoe. Zij hebben er Maha-

de basics over veranderingsmanagement,

ken en luisteren. Want Tiggelaar weet hoe

rishi-achtige beelden bij. Daar hou ik niet

vooral het persoonlijke aspect.”

hij een publiek aan zich moet binden. Met

van. Wat ik doe is juist heel praktisch. Ik

onderhoudende teksten, goed onderbouwde

help mensen en organisaties om in actie te

Wat interesseert jou zo in verandering?

stellingen en waar nodig een provocerende

komen en hun dromen te realiseren.”

“Het is nu eenmaal heel moeilijk om gedrag te veranderen. Dat geldt voor het gedrag van

grap en een grol. Sinds 2000 veroverde Tiggelaar met maar liefst drie verschillende boe-

Jouw claim to fame is onder meer de succes-

anderen, bijvoorbeeld als we de wereld willen veranderen, maar ook voor je eigen gedrag.”

ken de nummer 1-positie in de management

volle seminarreeks ‘MBA in 1 dag’, waarbij in

top tien. Van zijn bestseller Dromen, Durven,

één dag alle bekende managementthema’s

Doen, dat in 2005 voor het eerst verscheen,

de revue passeren. Hoe is dat ontstaan?

Wat heb je bij jezelf veranderd?

zijn meer dan 150.000 exemplaren verkocht.

“Ik doe het nu vijf jaar. Op jaarbasis komen

“Ik weeg nu 88 kilo, maar ooit was ik 110

Zijn passie is mensen helpen hun dromen

er zo’n tweeduizend mensen die ieder zo’n

kilo. Dat vond ik onplezierig. Dat wilde ik

om te zetten in actie. Want iedereen heeft

995 euro betalen. De titel is natuurlijk ton-

niet meer. Ik ben kleinere porties gaan

dromen over werk, relatie, gezondheid en

gue-in-cheek bedoeld. Het eerste jaar had-

eten. En ik ben gestopt met eten buiten

persoonlijke ontwikkeling. Maar wat is nodig

den we tot onze verrassing al vierhonderd

drie dagelijkse maaltijden om. Dat zijn

om de stap van dromen naar durven en uit-

bezoekers. Verbazingwekkend als je bedenkt

simpele veranderingen, maar geen makke-

eindelijk doen te zetten? Wat zijn de gehei-

dat een gemiddeld Nederlands seminar zo’n

lijke veranderingen.”

>> dito 129

ben tiggelaar.indd 129

22-03-10 19:45:40


‘S

prekers als Deepak Chopra en Stephen Covey zijn in Amerika een soort popsterren’

Hoe verander je succesvol?

word en daarover ga vertellen. Toen ik 17

“Met motivatie en wils-

jaar was wilde ik copywriter worden. Daar-

kracht alleen kom je er niet.

mee kun je mensen in beweging krijgen.

De kunst is om een perma-

Maar ik was niet het grootste talent van

nente

Nederland. Ik had toch moeite te schrijven

gedragsverandering

te realiseren. Als je stelsel-

dat product x het allerbeste is.”

matig iedere dag één ding consequent verandert en

Hoe heb jij je talent ontdekt?

je weet dat vol te houden,

“Vaak zien andere mensen eerder waar

dan veranderen er dingen

je goed in bent dan jijzelf. In ieder ge-

in je leven. Dat werkt be-

val was dat zo bij mij. Ik stond wel vaker

ter dan een quick fix.”

voor groepen tijdens mijn studie Communicatiewetenschap. Toen ik na mijn studie

Heb je nog een voorbeeld?

Bens tips voor spreken in het openbaar

“Het gaat ook op in relaties of in een car-

redacteur werd bij het reclamevakblad Adformatie, werd ik steeds vaker gevraagd bij verschillende marketingclubjes om als mo-

rière. Neem een ondernemer die klanten

derator op te treden. Ik ging ook les geven

nodig heeft. Die moet voortdurend zaaien

en merkte dat ik daar stapje voor stapje

om ervoor te zorgen dat hij in de toekomst

beter in werd. Vanaf dat moment dacht ik,

genoeg klanten houdt. Dat is een zaak van

rond 2001: ik ga dit professioneler doen.

2 Bedenk hoe je het podium op wilt.

de lange adem. Of je wilt van je klanten

Dit is een vak. Toen ben ik gaan kijken hoe

Wil je meteen als een enthousiaste-

ambassadeurs maken. Dan moet je stel-

andere sprekers dit doen.”

ling het podium bestormen? Of wil

selmatig heel hoog scoren op klanttevre-

1

1 Bereid je inhoudelijk goed voor.

2

je eerst rustig contact maken met de zaal?

denheid. Zoiets doe je niet even op een

Wie vind je goed?

achternamiddag.”

“Ik vond en vind Tom Peters heel erg goed. Hij brengt het uitstekend. Peters kan zich

3

3 Een goede anekdote is belangrijker dan de theorie.

Het klinkt wel erg logisch.

heel boos maken, deels geacteerd, maar

“Ja, en dat stuit soms ook op scepsis. Is het

het klopt wel. Hij behoort echt tot de top-

zo simpel? Ja dus. En dat roept weerstand

sprekers in Amerika. Zo is er in Amerika

4 Het is beter om zonder papier te

op. Zo simpel kan het niet zijn, anders was

nog een handjevol sprekers dat minimaal

spreken, maar dat is ook eng. Je krijgt

het mij ook al wel gelukt, zeggen mensen

50.000 dollar kan vragen. Deepak Chopra

pas het zelfvertrouwen door het aan-

dan. Dat is een vorm van zelfbescherming.

en Stephen Covey behoren daar ook toe.

tal geheugensteuntjes stap voor stap

Een ander verschijnsel is dat als je nieuwe

Het zijn een soort popsterren.”

te reduceren. Eerst lees je van papier,

kennis tot je neemt, je je niet meer kunt

daarna met behulp van een paar

voorstellen dat je die kennis eerder niet had.

Ambieer jij dat ook?

Dat gebeurt ook met de kennis die ik deel.”

“Nee. Ik doe ook dingen die geen geld op-

4

steekwoorden en vervolgens helemaal uit je hoofd.

5

leveren maar die ik inhoudelijk wel inteWilde je altijd al een groots spreker wor-

5 En… maak je vlieguren. Er is geen vervanging voor oefenen.

ressant vind.”

den? “Ik heb nooit het vooropgestelde idee

Ben jij succesvol?

gehad dat ik managementboekenschrijver

“Naar mijn eigen maatstaven ben ik tevre-

130 dito

ben tiggelaar.indd 130

22-03-10 19:46:15


special people

by dito

..

Materiele genoegens Auto

vaak in het nieuws komen over dingen die

Wat was jouw kansmoment gedurende

Audi A8

niet mogen. Zoals winkelen op zondag of

jouw carrière?

geen homohuwelijk. Dat vind ik de minder

“Toen ik 30 jaar was had ik een boek over

interessante kant van het christendom.”

internetstrategie geschreven. Twee jaar

Huis in ‘t Gooi, inclusief goede werkkamer Restaurants

later klapte die hele internetmarkt in. De Wat trekt je daarin wel aan?

aandacht voor internet droogde volledig

“De kernboodschap van het christendom

op in 2001. Ik was 32 jaar en dacht: hoe

onder andere Karel V in Utrecht

is: je bent hier op aarde om te dienen.

gaat mijn leven nu verder? Ik moest mij-

en eetvilla Van den Brink in Soest

Mijn definitie van succes is: als je de

zelf opnieuw uitvinden. Ook realiseerde ik

hoogste wilt zijn, moet je bereid zijn de

mij dat ik een paar dingen goed kon. Zoals

laagste te zijn. De vraag die ik mij stel

spreken voor mensen en moeilijke zaken

een tweede huis in

voor een zaal: hoe kan ik mijn publiek van

tot simpele proporties terugbrengen. Ik

het noorden van het land

dienst zijn zodat ze er echt wat aan heb-

heb toen een serieus stappenplan gemaakt

ben? Dat is voor mij ook de kern van het

waarin ik heb vastgelegd wat nodig was

Pakken

ondernemerschap. Je kunt niet langdurig

om te komen waar ik nu ben. Wat komt er

Ralph Lauren en Zegna

succesvol zijn als je je klant niet tot dienst

kijken bij een sessie organiseren en een

bent en je je permanent probeert te verbe-

boek schrijven? En dat heeft wonderwel

teren. Klanttevredenheid is geen trucje om

gewerkt.” n

Vakantiehuis

den. Ik doe zo’n honderd sessies per jaar.

rijk te worden. Als je klant tevreden is, is

Dat varieert van een halve dag met twee-

geld verdienen niet meer dan een logisch

honderd man tot een hele dag met een ma-

vervolg.”

nagementteam van tien man. Ik heb geluk dat ik werk doe dat ik enorm uitdagend

Welk inzicht heeft het werken met suc-

vind. Ook geniet ik van mijn gezinsleven

cesvolle ondernemers jou gebracht?

met vier kinderen. Als zoon van een post-

“De succesvolste ondernemers hebben al-

bode uit Oost-Groningen heb ik ervaren

tijd lol in wat zij doen. Anders hou je het

dat er in Nederland een enorme sociale

niet vol om al die uren te maken die no-

mobiliteit is.”

dig zijn. Wanneer ben je bereid om hard te werken? Niet alleen maar om de financiële

Hoe deel jij je werk in?

beloning die er misschien op het einde van

“Ik maak mijn uren heel efficiënt. Als ik

de rit ligt, je moet er ook onderweg al lol

een drukke dag heb, laat ik mij door een

in hebben. Malcolm Gladwell analyseert

chauffeur rijden. Mijn tijd besteed ik aan

in zijn boek Outliers het geheim van suc-

werken aan mijn proefschrift en aan co-

cesvolle mensen. Als je ergens heel goed

lumns en spreekbeurten schrijven. Ik werk

in wilt worden, echt wereldklasse in bij-

vanuit een huis waar ik ook een goede

voorbeeld muziek, sport of zaken, moet

werkplek heb. Ik vind het belangrijk om

je je uren maken. Op het moment dat hun

met de kinderen te kunnen zijn.”

kans voorbijkwam, hadden ze al tienduizend uren oefening erop zitten. Toen de

Hoe belangrijk is het geloof voor jou?

pc kwam van IBM had Bill Gates zijn uren

“Ik kom uit een gereformeerd milieu en

al gemaakt. Idem voor Richard Krajicek of

ben actief christen. Ik voel mij erg thuis

Tiger Woods. Om die uren te maken heb je

bij de traditionele B ijbelse boodschap.

vaak een omgeving nodig die je daarin sti-

Probleem voor mij is alleen dat christenen

muleert. En je moet die passie hebben.” dito 131

ben tiggelaar.indd 131

22-03-10 19:46:37

personality-lente 2010  

personality-lente 2010

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you