Issuu on Google+

Over dit boek Dit is een digitale kopie van een boek dat al generaties lang op bibliotheekplanken heeft gestaan, maar nu zorgvuldig is gescand door Google. Dat doen we omdat we alle boeken ter wereld online beschikbaar willen maken. Dit boek is zo oud dat het auteursrecht erop is verlopen, zodat het boek nu deel uitmaakt van het publieke domein. Een boek dat tot het publieke domein behoort, is een boek dat nooit onder het auteursrecht is gevallen, of waarvan de wettelijke auteursrechttermijn is verlopen. Het kan per land verschillen of een boek tot het publieke domein behoort. Boeken in het publieke domein zijn een stem uit het verleden. Ze vormen een bron van geschiedenis, cultuur en kennis die anders moeilijk te verkrijgen zou zijn. Aantekeningen, opmerkingen en andere kanttekeningen die in het origineel stonden, worden weergegeven in dit bestand, als herinnering aan de lange reis die het boek heeft gemaakt van uitgever naar bibliotheek, en uiteindelijk naar u. Richtlijnen voor gebruik Google werkt samen met bibliotheken om materiaal uit het publieke domein te digitaliseren, zodat het voor iedereen beschikbaar wordt. Boeken uit het publieke domein behoren toe aan het publiek; wij bewaren ze alleen. Dit is echter een kostbaar proces. Om deze dienst te kunnen blijven leveren, hebben we maatregelen genomen om misbruik door commerciële partijen te voorkomen, zoals het plaatsen van technische beperkingen op automatisch zoeken. Verder vragen we u het volgende: + Gebruik de bestanden alleen voor niet-commerciële doeleinden We hebben Zoeken naar boeken met Google ontworpen voor gebruik door individuen. We vragen u deze bestanden alleen te gebruiken voor persoonlijke en niet-commerciële doeleinden. + Voer geen geautomatiseerde zoekopdrachten uit Stuur geen geautomatiseerde zoekopdrachten naar het systeem van Google. Als u onderzoek doet naar computervertalingen, optische tekenherkenning of andere wetenschapsgebieden waarbij u toegang nodig heeft tot grote hoeveelheden tekst, kunt u contact met ons opnemen. We raden u aan hiervoor materiaal uit het publieke domein te gebruiken, en kunnen u misschien hiermee van dienst zijn. + Laat de eigendomsverklaring staan Het “watermerk” van Google dat u onder aan elk bestand ziet, dient om mensen informatie over het project te geven, en ze te helpen extra materiaal te vinden met Zoeken naar boeken met Google. Verwijder dit watermerk niet. + Houd u aan de wet Wat u ook doet, houd er rekening mee dat u er zelf verantwoordelijk voor bent dat alles wat u doet legaal is. U kunt er niet van uitgaan dat wanneer een werk beschikbaar lijkt te zijn voor het publieke domein in de Verenigde Staten, het ook publiek domein is voor gebruikers in andere landen. Of er nog auteursrecht op een boek rust, verschilt per land. We kunnen u niet vertellen wat u in uw geval met een bepaald boek mag doen. Neem niet zomaar aan dat u een boek overal ter wereld op allerlei manieren kunt gebruiken, wanneer het eenmaal in Zoeken naar boeken met Google staat. De wettelijke aansprakelijkheid voor auteursrechten is behoorlijk streng. Informatie over Zoeken naar boeken met Google Het doel van Google is om alle informatie wereldwijd toegankelijk en bruikbaar te maken. Zoeken naar boeken met Google helpt lezers boeken uit allerlei landen te ontdekken, en helpt auteurs en uitgevers om een nieuw leespubliek te bereiken. U kunt de volledige tekst van dit boek doorzoeken op het web via http://books.google.com


ΟΕϋΕΒΙ-ΙϋΗνίΐρ Βυ0ΗΗΑΝΠΙ.υΝΟ 5ν_

α

ΗΑΚΥΑΚϋ υΝΙΥΕΚδΠΎ.

ΙΛΒΚΑΚ.Υ ΟΚ ΤΗΕ

ΗΑΚνΑΚϋ ΗΑΙΧ.


1


Ι0ΑΝΝΙ8 8Τ0ΒΑΕΙ *

| ΕΟΙ,ΟΟΑΚυΜ

ΡΗΥδΙΟΑΚϋΜ ΕΤ ΕΤΗΙΟΑΚϋΜ

Ι/ΙΒΕΙ ϋϋΟ.

νοκ I.


ο Ι0ΑΝΝΙ8 8Τ0ΒΑΕΙ

ΕΟΕΟΟΑΕΤΙΜ

ΡΗΥ8ΙΟΑΕϋΜ Εϊ ΕΤΗΙΟΑΚϋΜ

Ι,ΙΒΕΙ ϋϋΟ.

ΚΕΟΕΝ8ΌΙΤ

Αυαυδτυδ μεινεκε.

ΤΟΜ. I.

·*,υΡ8ΙΑΕ. ΙΝ ΑΕϋΙΒϋδ Β. Ο. ΤΕυΒΝΕΚΙ.


Ι.1Ρ8ΙΑΕ ΪΤΡΙ8 Β. 6. ΤΕϋΒΚΕΚΙ.


ΡΚΑΕΡΑΤΙΟ. Ιοαηηίδ δίοΐιβεί εο1ο»38 ρΐινδίεβδ βΐ εΐΐιίεβδ ρπΊηϋδ α. ΗΟΙιΧΧν ΑηΙνοΓρϊαβ ίη οΓΠείηα ΡΙαΙίηί εάκϋΐ Ουίΐίεΐηιηδ ΟβηΙβΓϋδ. Ιιβοο β(1ίΙίο ευηι εχ ηιυΐίΐβίο βί νίΐίοδίδδίιηβ δεπρίο εο(ΙΪΟβ (1αθΐ3 βδδβΐ βΐ ρΓΟρΙβΓ Γ3Πΐ3ΐ6Π1 1ί1)Π ρβΙΙΟΟΓΙΙΠΙ η]»ηί1)118 νβΓδ3ΐ·οΙϋΓ , ηΐ3§η^ ΙίΙεΓβπιηι βιηοίαπιβηΐο Ιικίονίεαδ ΗββΓβηίΐΜ βυρβποΓβ ββεεαίο ίά ίϊηεηι νβι^βηΐβ, επίίεβ δαρβίίβεΐίΐε βχ ρΐιιπίηΐδ ϋίηΐίοΐΐιεείδ εοΐΐεείβ, πον3ηι Εείο^αηιπι βάίΐίοηεπι ρ3Γ3Γβ ΗΙδΙίΙυίΙ*). (}ϋί νίΓ, βίδί ηβ(}υβ 3 @Γ3ηΐΠ13ΐίε3 £Γ3βε38 1ϊη§α3β βείεηΐίβ 83ΐίδ ίηδίΓαοΙιΐδ ηεηιιε ίη επίίεβ ΓηοΙίΙηηιΙα εχβΓθίΐ3ΐιΐδ, νίχ ΐ3πιοη ιΐίοί ροΐβδί ςααηι ηιαίΐίδ Ιοείδ, γοοΙο βΐ δίηιρίίεί ίιιάίείο ιΐδΐΐδ, Ιαο,βπι 83ΐαΙειηηυβ ΓεδΙίΙαεπΙ. ΗβεΓβη'ιο ηοδΐΓ3 ηιεηιοπα δΐιεεεδδίΐ Τΐιυηιβδ ΟαίδΓοπΙυδ, ΐ|ΐιί ΑαςυδΙαηο οοάίοο ίΙβΓϋπι βχοιίδδο Εο1ο§38 β(1ί(1ίΙ Οχοηϋ ά. ΜΙΙΟΟϋΙ,. εοηιίΐβ αάήιηεΐο Ηίβι·οε1ίδ εοπιπιβηίαπο ίη βιΐΓββ εαπηίηβ Ρνΐΐιβ^ΟΓοοΓηηι. <1β ΟβίδίοπΙί ορβΓβ ηειηο βδΐ ηιιϊ ίηΙε11ί§εηΙίιΐ8 ίϋάίεβπΐ ίβοπ3Γ(1ο δρεη^εΐίο ίη Μΰηεηηετ Οοίβητίε Αηζβί^εη η. ΜϋΟϋϋΙι. ηο. 30 — 33. Οβίδίοπίαδ , υΐ βρεΠε (1ίεβηι φίαιΐ δβηΐίο, ηίηίΐ ηοηιίηίδ βηί εΐβπίβίε (Ιί^ηαηι ρΓββδΙίΙίΙ; νβΐβΐ'3 νϊΐϊα ηεε βί) ΗοβΓβηίο^ 8ΐιΙ)1.ιΙ;ι , ίηΐηείβ ΓβϋηαίΙ ΓβΓβ οιηιώ, ηονίδηηε ειτοπ1)ΐΐδ ΙνροΙηεΙβε ηε^ΐε^επώ ίΐΐβΐίδ ΙεχΙυηι Γαβ(1ο οοηιιη3οιιΐ3νίΙ. ιΐρδβ (ραίίΐ ίη ΙβηΙβ ΕέΙο§3ΐ·υηι εοιτυρίεΐβ βί 1ί1)Γοηιπι βή ΗββΓοηίο ιΐίϋΓρ3ΐοηιπ] ρΓβνίΙβΙβ ρΓΒβδΙίΙβππι, βΐίοπιιη β8ΐο ίϋίΐίείαηι**). Ιιοε εβΓίε βΠεείβδε ηιίΐιί νκΙεοΓ, ιιΐ ίη ρΐυπηιίδ Ιοείδ ΟΓ31ίθ 3 Γθβ(1ίδ8ίπΐί8 νίΐίίδ ρΠΓββΙβ, ίη βΐίίδ ΟΟΓίθ νΐ3 3(1 νΟΓίΙβΙεπι ΓβρβΓίβηίΙβιη αρβιΊα δίΐ. 8βΛ (1ε Ιιίδ ςααε (Ιίεβηιία δΐιιιΐ, δΐιο *) ρΓοάϋΙ 0611ϊπ$ββ ΜϋΟΟΧείΙ βί ΜΟΟΟΟΗ. **) 8ροοίηιοη ηιοιιπιηι ίη δίοηϋοο ειηβικΙαΙίοπαηΊ οχηίΐιιπί ΡηίΙοΙο^ιΐδ ΟοΙΙίηκ. XIV ρ. 31 — 43.


VI

ΡΕΑΕΕΑΤΙΟ.

Ιοοο 1ι. β. ίιι οπίίοα 3(1ηοΐ3ΐίοηβ βΐΐβπ νοίυπιίηί 3(1ίεί«ικΙα άίοβηίαι·. ϋβ 0Ο(1ίβί1)118 81118 ΗββΓβηίΐ18 1ΐ3β0 (ΙίδδβΠΐίΙ: Όοάβχ Λη^η&Ιαην,Β. ΰοθβχ βδΐ οΗαΗαϋβηί , »ΛηιοΛιιπι Γβοβηβ, νίχ βηίιη 3βΐ3δ βίιΐδ δββοιιΐ. XV βιιρβΓβΓβ νίάβΐηι·. δοπρίαδ β8ΐ Γογπι3 πιαχίιηα, βοηΐίηβΐ 267 Γοΐίβ, φιοηιηι Ι3ηιβη Ιπ3 ρποΓΗ πιίδβΓβ βυηΐ ιηιιΐίΐβία βΐ νβΐιΐδίβΐβ άβ1πΐ3. Ιη Γβΐίαυίδ ηϋ άεβΜβίΈΐιΐΓ. ΕϊΙΙβΓββ ίηίΐίβίββ 3θ1βη( β88β τιώτΆ6, ηυηιίηα ααοςιιβ βυοίοπιπι, φΐββ νβΐ ίη ηΐ3ΐ·§ίηβ, νβΐ ίηΐβπΐιιηι ίη ίρβο οοηΐβχΐη Ιβ^υηΙιΐΓ, ηώΐΌ βοίοτβ 3ρρίη§ιιηΙαΓ. ΙιίΙΙβΓβπιιη άυοίυπι ηοη ςυίθβπι βίβββηΐβπι νοοβνβπβ, βΙΙβιηβη ρβΓβρϊουαπι βΐ βοοιιγβΙλιπι ; ηβο πιίηοΓβιη ίη δρίπΐίυαδ βΐ 300βηΙί1)ΐΐδ (1ί1ί§βηΙί3ηι 3<Ι1ιί1}ΐιίΙ ΙίΙΐΓβπιΐδ; δβφιίΐυτ βηίπι ίη Ιιίδ, ιιΐ βΐ ίη νοοβίίηηι οΐίδίοηβ, ΓβΙίοηβηι £Γ3πιηΐ3ΐίθ3Α*δί§η3 βυΐβπι Λιά§ηοδΙίθ3, βΐ .ΓοΙ.3 8ΐι1)80ΓίρΙυιη, νείΓβΓονβΙ ρβΓνβΓδβ 3(1ίίοίυηΙιΐΓ.' 'ΟοηΙίηοΙ αιιίοπι οοΛβχ Εο1ο§38 ηο.?ΐΓ38 βΐ ηιιιΐΐο βαοΐίοι-βδ 61 βηιβηάαΙίοΓββ , ψιατη ίΐΐββ ίη ΟβηΙβπ εάίΐίοηβ Ιβ&υηΙυι·. ΗβΙιβΙ βηίιη οιηηίβ 8υρρ1βηιβηΐ3 , ςηββ ίη οβίβπδ οοάά. πιβίίοπδ ηοΐββ βχδίβηΐ; (βίδί 63 ηυββ ίη ίϊοηΐβ βάάιιηΐιιι·, ίοΐίίδ ρππιίδ ΙβΟθΓβΙίδ, βχαΙϋδοοάΛ. ηαυπβηάϊ βΓβηΙ.) ΙιβοΙίοηυηι βυίβηι β^Γβ^ίβπιηι ΙαηΙβηι οορίβπι ρΓββοβΙ, φΐαηίβηι ρπιβΙβΓ νβΐίοβηυιη ηιιΐΐιΐδ βΐίυδ. Ουβπινίδ βηίπι ίρββ 83ΐίδ Γβοβύδ βδΐ, ΛβδοπρΙιΐδ Ιαπιβη θδδο (ΙβόβΙ βχ οοά\ β£Γβ§ίο, <ριί φΐίδ ίΊιβπΙ? ίηίδίτα (]«αβπηιιΐδ , οαπι ηβ ςυίάβηι, ςυοηιοάο ίη οίηΐίοίηεοαιη Αη#ιιεΐαηαηι ίπιπιί^ΓβνβπΙ , οοηδίβΐ.' %Οοάβχ ΥαΙϊο αηηε. ΰοΛβχ ηίο ίΐίάβπι βδΐ οΗαΗαοβιι$, δοπρίιΐδ ίοππα πΐ3χίπΐ3; οοηΐίηβΐ 197 Γοΐία, αΐηιιβ ίηΙβΓ οοΛά. §Γ3βοθ8 ναΐίοαηοδ Νο. 2©1 ίηδί^ηίΐιΐδ βδΐ. ΟαοΛ 3(1 3βΐ3Ιβηι βίυδ βΙΙίηβΙ, β3(1βπι ίβΓβ βδδβ νίίβΐυι· φΐΆ Αυ^αδΙβηϋδ: οβΓίβ ηβββ υΙΐΓβ δββουΐυπι XIV ηοη 3δοβη(ΙίΙ ; οβίβπιηι ηβο Ιβηιροπδ ηοΐβ 3(1ϋοίΙυΓ; ηβο <}ΐιίδ βυηι (ΙβδοπρδβπΙ, νβΐ ςιιοηιυάο ίη 1)ί1ι1ίοΙηβθ3πι νβΙίοβηΒηι ρβΓνβηβπΙ , ηονίηιηδ. Εχ,ίΓαΙαδ 3υΙβηι βδΐ ηίΐκΐίδδίηιβ , 8ΐιηιπΐ3 οιιγβ βΐ άίΐί^βηΐία, ίΐϊ ηΐ ΙβεΙίο βίυδ βχρβάίΐίδδίηιβ βίΐ. ΟοπιρβηΛίίδ ΙββΙίοηίδ ι·3γο ηβυδ βδΐ 1ί1)Γ3πιΐδ , ίη Βοοβηΐίΐιιΐδ, δρίπΐίηυδ, δί^ηίδφΐβ ιϋβ^ηοδίίοίδ ββηΛβιη ΓΒΐίοηβηι 8βα·υι'1ιιι\ ηυβηι Αιι^ϋδΙβηυδ. ΡβδοπρΙυδ ααίοπι , βδδβ (Ιβΐιοί 30 ίηΐβΐΐί^βηΐί 1ί1)Γ3πο , ίηΐβπίαπι βηίπι , βίδί ρβΓρ3ΐιοίδ Ιοοίδ, οοηίβοΙυΓββ παβΓ^ίηί αάβρβΓβαε βυηΙ. Νοπιίηα


ΡΒΑΕΓΑΤΙΟ.

VII

ΜβΙοπιν, ίΐΗ κΙ ίη Αυ^ιΐδΙβηο , ρΐεπιτηςαβ ίη ηΐ3Γ£ίηε αάάϊΐβ, ϊηΐβπΐηηι Ιβηιβη ίη ίρβο εοηΐεχίυ Ιοείδ «υίδ δυρβΓδεπρΙβ βυηΐ.' 'ΟοηΙίηβΙ ηίο οοάβχ οπιηί» βα βυρρίβηιβηΐβ, ψιαβ ίη Γβΐίφΐίβ οοάά. ηιβίίοπδ ηοίβε εχβίβηΐ; ρΓβεΙεΓββ άυοΙ)ΐΐ8 Ιοοίβ, ηβηιρβ ίη ΙϊοηΙβ εβρ. XII περί ΰλης , βΐ εβρ. XV περί σωμά των, ηοηηαΙΙα αάίβεΐα Ιβ^ιιηΙιΐΓ, ςυ»β ίη βοά. Αιι^ηβΙαηο εί Εδουπβίβηδί άββΜβΓΒηΙυΓ. Ιη ςαββ ευπι ρπωο ίηεκίβΐ'επι , βρβ8 υΐίφΐβ «ιΛιι1§β1)3ΐ , ΓοΓβ , υΐ ηονίδ ορί&ηδ 8ΐοΐΜβιΐ5 ίηάβ 3ΐι§βι·ί ρθ88βΙ. Μοχ Ι3ηιβη ειιηι Νββροΐί Ρανηε&ηηιη Α ίηβρίεεΓβπι, βαάβηι 1ΐ3βε ευιη ρΐιιπ&ιιβ βΐίίδ ίηΙβΓ βοηοΐίβ 3 ΓβεβηΙίοπ βιιοΙΟΓβ ρΓοΓβεΙβ ηΐΒΓ^ίηί βάβοπρίβ ίηνβηί, ηηίβ ηιβίβ ββ ίη ηοδίΓΟ βοά. βχ ηΐ3Γ§ίηο ίη εοηΐβχίαηι ίωπιί^Γ388β βρρβΓβΙ.' ' ϋβίβπιπι ηίο ςαοςαε εοάεχ ηηιρίαηι ρΓβεεΙβπδδίηιβπιηι ΙεεΙίοηαηι εορίβπι δυρρεάίΐανίΐ. ΟοηνβηίΙ φΐίάβηι ίη ρΐηππιίδ εηπι Α᧫8ΐ3ηο , β1ϊ»δ ΙαηιβΟ βοίηδ δίΐιί νίηάίοβί. Οηιηίηο νβΓΟ, βί ςιιίά ηηίε ηοδίΓββ εάίΐίοηί (Ιβεοπδ 3εοβ88βπΙ, ηίδ ηιβχίηιβ (ΙαοΙιιΐδ οοάίείηιΐδ ίΐΐιιά (ΙβββΙιΐΓ; ςιιί Ι3ΐη ΙβΓ^αηι δΒηίοπιπι ΙεεΙίοηιιπι πιββδβπι ρΓαβίΗΐβπιηΙ, ιιΐ ίρδβ, ευίηβηι εοπιπι ρπηΐ3β ρ3Γΐ88 38δί§η3ηά38 δίπΐ, (1ΐ]1)ίΐ15 η38ΓβΓβΠ1, 11181 80 ρβΙΐΙίαΠΙ ρΓ38ΓίρβΓβΐ νβΐίεβηιΐδ, φΐοά βί ίηίβ^βΓ ββΓνβΙιΐδ βΐΐ, εί βχ πιεΙίοΓΪ οοάίοβ άβδεπρίαβ εδδε νίάεαΙιΐΓ.' 'Όηητη ηιιηε ΙβηΙιιιη Εείο^απιηι οοάίεβηι ίη ηίΜίοίηεεβ V»Ιίεαηα τερεΓί. Ώιιο φΐκίβηι ίϋί βχδΐ3Γβ ίηηιιβΓε νίάεΙιΐΓ Σιιεα$ ΠοίΒίεηΪΗΒ %ηρναε(αΙ. αά /"ταρτη. Ροτρ&φΗϊ άε 8(ι/ρε, βχ ηοο δίοΐοεί εού. ευιη βΐϋδ ΡοΓρηγι-ίί δεπρίίδ βί) βο εάίΐιιηι Εοτηαε, 1630. άυηι αΙΙετΗΐη εοά. εοηιηιβηιοΓβΙ ; βεά Ιιυηε ΓπίδίΓΒ ηαβββϊνί.' *Οοάίββ8 Ρατηβ$ϊη% </μο. δβΓνβηΐΗΓ ηί εοάιΐ. ίη ΙίίΜίοΙηεεβ τερχα ΝεαροΝ α ΰαρο άίΜοηίε, ίη ψΐΆΜ βχ ΙιβΓβ(ΙίΙϊΙε Εβηιβδίηα ρβι-νβηβπιηΐ. Ιηνβηί ίΐιί βοβ, ειιηι οηιηίΐηΐδ Γβΐίςυίβ ^Γββοίδ εοαΜ. ίη Ιβιτβπι άβίεβίοδ , ριιΙνβΓβ 3ε βοπίίΐηΐδ βφίβίεηΐβδ , βίςυβ ίΐβ ηβ^ΐεείϋδ υΐ εεΓίυβ ίεΓβ ίηΐβπΐϋδ ϋδ ίηιηιίηεΓε νίιΙεΓβΙιΐΓ. 8ρβδ Ιβηιβη εβί, ΓοΓβ, ηί ίηΛί^ηβε ηυίε 80Γΐί δΐιηΐΓβηβηΙυΓ, ειιηι ρϋβΐ ιηεαιη (Ιίδεβδδαηι 1)ί1)1ίο11ιεε3β Ιιιιίε ρΓββΓβεΙιΐδ δίΐ Ο. ΡαΒψιάΙε Βα/'β, \\γ ^Γβεεε (ΙοβΙίδβίηιυβ, ηιίΗίςιιβ βηιίείδδίηιυδ ; ςιιί ίη ίρδίδ ηαοςυβ Ηίδ εοΜ. βχεηΐίβη<1ί8 0ρβΓ3Π1 8113Π1 πιίΐιί 3(1(ϋχίΙ. Εχ ίίδ νβΓΟ ' ΡαΓηεεϊτίΊΐΒ Α ββΐ ύοτηύφεΐηυε , βεΓίρΙηδ ίοιτηβ Μ3


νπι

ΡΚΑΕΒΆΤΙΟ.

χίηιβ 193 ίοΐϋδ, βΐ ςιιίάβπι οιηηίδ βη ββάβπι πιαηιι. Τβπιροπβ ςηίάβπι ηοΐα ηυΐΐβ βάίβεΐβ ββΐ ; βχβΓβΙηβ Ιβηιβη βδδβ νκΙβΙιΐΓ 83βε. XIII; οβΓίβ οπιηίυηι, α,υοβ νκΙεΓβ ηιίηί εοηΙί§ίΙ, β8ΐ βηΐίηυίβδίπιιιβ. ΟοηΙίηβΙ βΐ \ικ. ββίΐβιη βυρρίβηιεηΐβ, φΐ3β Γβϋςιιί 60(1(1. βχΐιίοεηΐ, ββηαβ 1οβ3, ψΐΆβ ίη ΟβηΙ. εά. (ΙβδΜβΓβηΙιΐΓ, ΓβεβηΙίοπ πΐ3ηυ ηοΐυΐβ ΒάίβαΙα, » ΓβΚ({1118 (1ί8ΐίηθΐ3 811111. δβπρίΐΐβ βδΐ 3ε011Γ3ΐβ βΐ ιΙίϋ^βηΙβΓ , Γογηιβηιο,υο ΙίΙΙβΓβτηπι ηοη ςαίάβπι ηίΐκίαιπ , βΙΙβιηβη εΙβΓβπι βΐ άίδΐίηείβηι ιΐίχβπβ. — Οοήίεεηι Ιιαηο ηοη ωβ ίηΐβ^ηιπι ευ.ιη βιΐίΐίβ εοηίβιτβ ροΐυίδδβ, βαρΓβ ίοπι ίη ρΓ3βΓ»Ιίοηβ ηιοηυί; ευω Ιβιηεη οηιηίβ ροείβπιπι Ιοοβ , βΐ ρΓββΙβΓββ ηιαίΐβ άΙιά ςυβε ίη εάίΐίδ οοΓΓίιρΙίοΓβ β88β ηονβΓβιη , ΒοευΐΈΐβ ίηδρβχβππι, ΙεεΙίοηβδφΐβ νβπβηΐβδ βηοΐβνβπηι, δυΓήείεηΙ Ιι»εε ιιΐ οβΓίιιηι (Ιο βο ίαιίίοίυπι ίβιτβ ροδδίηι. ΟοηΙίηβΓβ ευπι ίηνβηί ηιιι1ΐ38 φιί(ΐβιΐ) ρΓ3βοΐ3Γ38 ΙβοΙίοηβδ, 86(1 ηυΐίαιη 1;ιιηβη βχ οπιηί1)η8, ςίΜπι εοάβχ ααοφίβ Αιι§Ίΐ8ΐαηιΐ5 νβΐ ναΐίοαηιΐδ ηοη 8ΐιρρβ(1ίΐ388β1. Ου3Γβ, ααβηινίδ εοΛβχ ίρ8β ορίίηιββ δίΐ ηοΐββ , ηονβ Ιαπιβη ρπιββκΐία 3(1 Εε1ο§3Γϋπι εοηΐβχΐυηι οοιτί§βη(1υιη βχ βο ρβΐί ροδββ ΓπίδίΓβ 8ρεΓ»νεπ8.' '8ο1ϋ8 Ιβπιεη δίηί νπκΐίεβΐ εοίΐβχ ηϊε βεηοΐίβ, ρβδβίηι ιπβγ^ίηί 3ΐ1ίΐ3, φΐββ εχ εο άβδοπρΐ3 3(1 εβίεβηι Εε1ο§3πιηι & πιβ ριιΜίοβϋυηΙυΓ. 8ιιηΙ ο,υίϋβπι ηββε ΓβεβηΙίοπδ βυίοπδ , υΐροΐβ εηηδίίβηί , (ΙβηιΙβίυΓ βηίπι ίη ϋδ 5. Αηα8ΐα$ϊη8,) βεπρίβ Ιβηιβη β3(1βηι 'ηιβηυ, (μια εοάβχ βχβι-αΐυδ β8ΐ. ΟοηΙίηεηΙ ιριί(1βπι ίηίει·άαηι εχρίίεβίίοηβπι εοπιηι ηιιβε ίη ίρβο εοιιίεχίυΐε^πηίηι·; ρΐβΓυπιηηε Ιβπιβη Γββροηββ εχΐιίηβηΐ 3(1 ηιιαβδίίοηβδ εο^ιιαίβδ, ([αβδ βυεΙΟΓ ίρβε 8ΐ1)ί ρΓοροδίιίΙ. ΟεΙβΓυπΓνεΓΟ αΐΐ (ΙοεΙο 83 αυεΙΟΓβ ρΓοΓβεΙβεβδβΛηοίΙβπηεςυίΙίδαβρίηβ εηίηιίη ϋδ ΙαικΙβηΙυΓ ΡΙβΙο, Απδίοΐβίβδ , εΐ εβίβπ £ΐ·3βεοπιιη ρηίΐοβορηορυηι ρπηείρεδ.' 5 Οοάεχ ΡαΓηβεϊηιΐΒ Β. ίη εβάεηι ϋίΜίοΙηβεβ βάδβΓνβίαδ, ββΐ ^ατΙαοεηΒ , βάηιοάηηι τεεβηβ, δεπρίαδ εηίπι νκίεΐαι· 8α1) Πηειη κίβειιΐί XV, εοηΐίηβΐ 347 ϊοΐί» ίη ίοπηβ ςυβΓίβ. ΗίΙιεΙ ββίίβηι κυρρίεηιβηΐβ ςυββ Γβΐίο,ηί , βχβΓαΙαδ «ιιΐβπι β8ΐ βάΊηοάιιπι ηβ^ΐί^βηίει- αβ ηιβηυ ϊβδίίηβηΐί. ΙβεΙίοηεδ νβπβηΐβδ, ςυβδ εχΗί))8ΐ, εβιίειη δυηΐ, ηυβδ ηβοεί εοΛ. Εδευπβίβηδίδ , εωη φιο ίη ίρβίδ δεπρίίοηίδ νίΐίίδ εοηνεηίΐ. Οα»β βχ βο ευηι βιΐίΐίδ εοηΙαΐί 83(ίδ πιβ βαοεαβΓηηΙ, ηίηίΐ ηονί άΑ δίοϋββηιη βχοΓηβηΛηηι 3ϋ βο βχδρββίβπ ροβδβ.'


ΡΚΑΕΡΑΤΙΟ.

IX

1 Ρι*ονοο3ΐ ίηΐβπΐηηι ΟαηίεηΐΒ ίη πΐ3Γ£. οάίΐίοηίδ δυββ 3(1 οοΛίοβπι Ρ,3Γηβ8ίηυπι , ςηί αιιίδ ίϋβΓίΙ ίηοβΓίηπι β8ΐ. Ρβηο3 βηίπι φ13β ίϋ(1β ΟΠ1βΙ1(1αΐίθΓ3 3ΐΓβΓΐ, βΧ υίΓΟηΐΙβ 00(1ίθβ 1ΐ3ηδΐ3 βδδβ ρθ8$υηΙ ; ηβο υίΓαπι ίρδβ οοάίοβπι ίηβρβχβπΐ , βη νβΓΟ ΙβοΙίοηεβ ςαββ ΙβηύβΙ βΐ) βΐίο βοοβρεπί, βϋ βυ 3(ΜίΙυι\ Νοβ νβΓΟ βί ίη αηηοΐ3ΐίοηί1)α8 ηοδίπδ 3(1 οοΛϊοίδ Ρβπιββίηί βυοίοπίβίβπι ΙβοΙοΓβ8 ΓβΙβ^3Πΐυ8, δβΠίρβΓ ίηΙθ11ί^6Π(1ΐ18 681 Οϋ(1. Α. (ρΐβΠΙ «0011Γ3Ιίϋδ ΐΓ3θΐ3νίπΐηδ.' ιΟοάβχ ΕδΟΗΓΪα,ΙεηΒΪΒ. Οοόϋοβιη Ηηηο ηοη πιβ ίρ8ΐιη ίη πιβηίΐιιΐδ Ιι.ιΐηιίβδβ, δβά" οοΐΐβΐίοηβηι βίυδ (Ιβ1>βπ Τϊ/οΐι£βηη, V. 01. πππιαηιΐϋΐί , δίψΓβ ίβιη ίη ρΓββίβΙίοηβ ιηοηηί. ΟοηΓβοβΓβΙ ίΐΐβ αηοςιιβ βοουΓβΙίοΓβπι οοΰίοίδ (ΙβδοπρΙίοηβιη, φΐ3β 038η ρεπίΐ, (ρΐΒΓε, φιββ (Ιβ βο ίη ηηίνβΓβηηι (ϋοβηΛβ ΐϊαοεο ρβηοβ ΙβηΙηηι οπιηΐ. ΕδΙ φιοφιβ ηίο οοάβχ οΚαΗαοειίΒ, 3(1ηιθ(1ιιιη Γβοβηβ, 83βοη1ί ηβηιρβ XV; ΓηίΙ βηίβηι οΐίηι ίη ηίΜίοΙηοοβ ΑηΙ. Αη^ιΐΒίϊηϊ, ΑΓοηίβρκοορί ΤβΓΓβοοηβηβϊδ, βχ φΐα ίη ηί1)1ίοΙηβο3πι Εδοηηβίεηδβπι ίηιπιί^ΓβνίΙ, υηιΐβ ρβδδίηι ηυοψιβ οο(1. Λυ(/ιΐ8ΐίηιΐί νοοβΙηΓ. ΟοηΙίηβΙ ββάβπι δυρρΙβιηεηΐΒ φΐαβ Γβΐίηιιί, 30 83ΐΐ8 ηίΐίάβ δοπρίϋδ β88β (ΙίοίΙυΓ; ΙβοΙίοηίδ Ι,ιιηβη ναποΐαδ ηοη Ι3ηΐ3 βδΐ ιμιαπία ίη ν3ΐίθ3ηο 81 Αυ^υδΙβηο. ΙιηηυηαοΓα βηίηι Ιοοβ , (μιβε ίΐΐίβ οοΓπ^ηηΙηΓ, ίη βο ηΐ ίη ΟβηΙβπ εάίΐίοηε (1βρΓ3ν3ΐ3 1β§ηηΙηΓ; ίΐ3 υΐ εο 8θ1ο δίοηββηπ ηαπιριαιη ΓβδΙίΙαί ροΐαίβδοΐ. Βοηββ βαΐεηι ΙβοΙίοηεβ, φ)^8 οΠβΓΐ, ΙβηΙηηι ηοη οτηηεβ 1ιβ1)οηΙ ηαοψιε οοΰά". ηιοάο 1αιΐ(1αΙί, Αυ^ηδΙβηυδ εΐ νβΐίοβηηδ.' ' ΡΓβοΙβΓ ηηηο οοίΐίοεηι βΐίηπι βάηαο ί!)ί βχβΙβΓβ , Εο1ο§38 ηο8ΐΓ38 οοηΐΐηεηΐεηι, εΛοουίΙ ηιβ 01. Τί/ΰ/ΐΒβηΪΗΒ ; άββοπρίυιη ΐ3ηιοη εαπι β88β εχ ίρδ» Ε(1ίΙίοηε ΟβηΙβπ, υιηΐο ίη ΙεοΙίοηβ οοηδίίΐηεηάβ ηηΙΙβ βίαδ βυοίοπίβδ 8888 ροίεβί.' Όοάβχ ΚβςίηΒ Ρβπ'ίίηΐί». ΕδΙ φΐοα,αε Ηίο οοίΐεχ οΗαΓίαεβιιε , ίηΙβΓ οοά(1. ^Γβεοοδ 2129, βχβΓβΙηβ Γοπηβ οοΐβνβ, 83βου1ο ηΐ νίίΙεΙηΓ XV. δοπρίηβ ββΐ ΓεδΙίηβηΙί ηΐ3ηιι, βίατιε ο))8θϋΓθ ηβυίΐ Γ3Γ0 οηβΓβοΙεΓβ. 8ο1η8 νβΓΟ βχ οηιηίηηβ, ο,ηί 8ΐιρβΓδηηΙ, ΕεΙο^ηπιπι οθ(1(Ι. ουηνεηίΐ οηιη βο ςηο ηβιΐδ εδί ΟβηΙβΓυδ ίη βίΐίΐίοηε δηβ. ΙηοίρίΙ εηίηι βΐ) ϋδ(1βηι νβιΊΜ8 3 παίΐηΐδ βίΐίΐβ: Ζευς ονν ο πάς χόαμος, ξώος ίκ ζώων και δέος ίχ &εών βίο. ψιαβ ίη ηοδΐΐ'3 βίΐίΐίοηβ εχδίβηΐ ρ. 46. ηηΐΐο Ηίο ηοηιίηε ηβο ρΓ3βιηΐ880 ηβο ίη πιβΓ^ίηβ βάίβοΐο. νβΓίβ νβΓΟ


χ

ΡΕΑΕΡΑΤΙΟ.

βιιρρίβπιβηία , ψΐΆ& Γβΐϊηιιί αοάά. ρβδδίηι βχηίϋβηΐ, ίη βο άβδίάβΓβηΙιΐΓ. ΟοηΙιιϋΙ ουίβιη ηυηε εοάίεεπι ευηι ειΐίΐίδ βτοίϊιιβ, ΙβεΙίοηβδίηιβ νβπβηΐβδ ςαβδ ίηνεηίΐ, άΑ πιβΓ^ίηβπι δίοηαεί βιιί ηοΐανίΐ. ΑβδβΓνβΙιΐΓ Ιιοο ΟγοΙμ βχβπιρΙβΓ ίη ΒίΜίοΙηβο» Αεβάεηιίο», Σιιράηηΐ Βαίανοηιτη; ϊηΙβ^Γβ νβΓΟ εοά. οοΐΐαΐίο , ίηάβ άβδεπρί», βπιίεί ηβηβνοίβηώ ϊη ηιαηιΐδ πιβθδ ρβΓνβηίΙ; ίΐ» υΐ, ευω Ρβπβίίδ νβΓδΗΓβι·, βϊδί εοάίεβηι ηοη ηιοάο ίηδρβχί, δβά βεειίΓΗΐβ ςυοςυβ ρβΓίυδίΓβνί, ορβΓ3 ίβπιβη βηπι ΙοΙππι οοηίβΓβηάί δΐιρβΓδβάβΓβ ροΙαβΓίω. — Οαοά βυίβηι Άά ΙβεΙίοηεδ ΗΐΙίηβΐ, ψΐ3δ ίΐΐβ βχηίί)βΙ, γβγο ΙβηΙιιπι α ϋΗηΙβπ εάίΐίδ (ϋΙΓβηιηί, υηάβ ραι-ϋΐη ΙαηΙϋΐιι ρΓαβδίίΙίί Άά β(1ίΐίοηοπι πιββιη βχοι-ηαηάαιη, ϊη 60 Γβρβπ.' Όοάβχ Α)ηΙ>Γ08ίαηη$. Οοάίείδ ηαύΐδ ίη ηίΗίοΙηβο» Αηι1)Γ0δί3η3 Μβάίοίβηί ΓΓα£πιβηΙιιηι ΙβηΙηπι βυρβΓβδδβ , βυρΓβ ίβηι ιηοηιπ. ΕδΙ νβΓΟ οΗαΜαΰβιιε, βάΉιοόΊιιη Γβοβηδ, βαβοαίί ιιΐ νίάβΙυΓ XV, βΐ ηβ§1ί§βηΙβΓ δοπρίυδ. ΙηείρίΙ 3 νβιΊήδ μη αγνοήσας, ακριβώς δύναται ψι»β ίη ΟβηΙ. βά. 1β§υηΙϋΓ ρ. 50, Ιίη. 39,φΐ3β ηιοχ βχοίρίΐ εβριιΐ περί τάξεως τον χόαμον; άβδίηίΐ ίη νβΓΐ)ίδ ου τοις προάτοις δ' ομοίους , ςαββ ίη βάίΐίδ βχδίβηΐ ρ. 118 1. ρβηιιΐΐ. — Νοωίηβ βιιείοπιηι ίη ηΐ3Γ£ίηβ ηαηςηβηι ,κΐϋείαηΐιπ-; φΐοά βυΐβπι βΛ ΙβεΙίοηβδ νβπβηΐββ ΗΐΙίηβΙ, ροδί βεευΓβΙίοΓβηι ίηδρβεΐίοηβπι ϊβείΐβ τμΗ, ρπιβΙβΓ 1ϋ>ΓβΓΪϊ δρηαΐηυιία ηιιΐΐπδ οιηηίηο ηονβδ ίη βο άβρΓβηβηίΙί. ϋοηνβηίί βηίηι ίη ρΐυπηιίδ ευω εά. ΟβηΙ. ; ιιΒί νεΓΟ βΛ) βα άϊδεβίΐίΐ βίκίεπι ηβ&βΐ, ψιββ ίβπι ηιβϋοΓβδ οοάά. δυρρεάίΙβνεΓβηΙ.' 'ΡΓ»βΙβΓ Ιιοδ ΕεΙο^βΓίιπι οοήίεβδ βΐίυδ βίΐηυβ εοιηπιεηιΟΓβΙιιγ ίηΐεΓ 1ί1)Γ0δ Το$$ϊαηο$, ίη ίρδο εηίηι βοπιπι εβίβίο^ο ηιεηΙίοηβιη είιΐδ ίηίβείβηι βδδβ Γβρβπο, ιιΜ ϊη τηΜϊ$ αϋ βάίΙΪΒ άϊΒΟτβραΓβ ΛϊοϊΙιΐΓ *). ΙάϋΠ νοδδίβηί, ευω ροδίβί ίη ΙηΜίοΙηβεβηι Αοβάβηιίββιη Συράιιηιιιη ΒαΙανοτητη πιί^ΓΗνβπηΙ, εο άίεβηι ηοδίηιηι ί1)ί ςηαβΓβΓβ ηοη ηβ§1βχί. 8ρβ Ιβπιβη ηιβ3 βχείάί, ηοη βηίηι ίηΙβ§βΓ ίηί Εείο^βπιπι εοάβχ ηβο βχβίδΐίΐ, ηβο υηςυβω εχβΐίΐίΐ, δβά ΓβρβπαηΙιΐΓ ΙαηΙαηι ν&ΓΪΒβ ΙβεΙίοηβδ, φΐ38 Ηιιρο ΟγοΙϊη8 βχ εοά. ΡβΓίδ. βχεβΓρΙβδ πΐ3Γ§ίηί 8ΐο1)3βί βηί βάδεηρδίΐ; 3β ρΓββΙβΓββ βυρρίβηιβηΐβ ηοηηυΐΐβ, βχ εοθ. Αυ^ιΐδΙίηί νβΐ Εδεαπβίβηδί άβδεπρίβ , ψιββ ριιΙ)1ίοί ίβηι ίιΐΓίδ *) ΟΓ. ΟαίαΙορ. Μα. ίη ΑηρΙία εΐ ΙΙίύετηϊα Τ. II. ρ. 62.


ΡΕΑΕΓΑΤΙΟ.

XI

ίββίβ «ιιηΐ ίη Ούεβνν. ΜχκβΙΙ. ΒεΙρ. \ο\. VII. ρ. 181 — 196. ϋΐ Ι3πιβη, υηάβ Γβωβ ίΐΐ» <1β βοά. νοβδίβηο θχογΙη βίΐ, οβΓίίοτ ΟβΓβπι , δίαίίπι ροδί ΓβάίΙυηι ΙίΙΙβπβ βάίί βιηίοίδδδίπιυηι ΕιιΗη· Κβηχχιτη , φι αά φΜβδΙίοηβπι 3 πιβ ρι-οροδίΐβιη Ιιαβε ιηίηί Γβδροη<1ίΙ, (ίρ$3 βηϊπι βήΐδ νβΓΐ)3 βρροηβΓβ ΙϊοββΙ,): Οχιοά άε ΕεΙοραηιτη εοάκε %ΗαεηΒ, ηιιΙΙιΐΒ ιιη^ηατη. /"«ή χη ΒϊΜχοιΊιεαα ΓοΒΒχαηα. Νατη Ρ. Οοΐοηιβδίηδ, φιχ εοη(εεχΙ ϊηάκβΜ ΤοΒΒχ'αηοηιηι Μββ. ϊη ΑηρΙχα εάχίιιτη, αιιί 8ΐο1)3βί Εο1ο§38 31) β(1ίΙΪ8 (ϋδοΓβρ3ΐιΐ68 αρρεΙΙανχί ΒνρρΙετηεηία βχ οοά. Αηίοηίηχ ΑχιςιΐΒΐχηχ, φιιαε Βηηί χη νοΒΒχαηα, αιιί οδ οειιΙοΒ ηαύιιχΐ άίχιιτη ρταεείαηιτη οοάκειη νοΒΒχαηηηχ, ΕχεετρΧα εχ Ξίούαεί ΡΙοηΙερϊο εοτηρίεείεηίετη. Ου,χ οοάεχ, οντη ούίεκΓε, νεί ροΙχιΐΒ χηερίε , χηάχεαίιΐΒ εΒΒβΙ χη οβίβίο^ο Ιιβίάβηδί ρ. 399,' νχΓ ΒΗτητηιΐΒ , ί. 0. νβΐ&βηβπιΐδ ορβταε ρτεϋιιπι άιιχχί , αεΰχιταϋΒΒχιηατη εχιΐΒ άεΒεηρΙχοηειη άατε χη ΏχαΙτχΙ). χη Εχιτχρ. ο. 19, ρ. 198. — Ηβββ ϋΐβ ! υηάβ φΐίά" «1β οοάίββ Ηοο Υοβδίβηο βχίδΐίιιιαηιΐιιιη βίΐ, 83118 βρρβΓβΙ.' Όαθ(1 βιιΐθπι 3(1 ηθδΙι-08 οοάίβββ αΙΙίηβΙ, βυπι ίβηι άβ δίη^ιιΐίδ άΊδριιΙανβππι, ΟβΓίήΐδ ίβπι (1β ϋδ ϊιιΛϊοϊιιιτι ίη υηίνβΓδίιπι ίβΓΓΪ ροΐβπΐ, φΐο, φιββ βοπιπι δίΐ βαοΐοηίαδ, βχ φΐίΐηΐδ ΓοηΙΪΒ118 ρΓοΟυχβΓΪηΙ, βΐ φίοπιοάο ίηίβι· 8β νβΐ βοηνβηίβηΐ νβΐ 3 «β ίηνίββπι άίδββίίβηΐ, οοηδΙίΙυβΙυι-.' % 'ΜβΗιΐδ υΐίψιβ οοηδίιΐΐιιηι ΓοΓβΙ βοπρίοπιηι βηΐίφίοπιηι β«ϋΙοπ1)ΐΐ8, 8Ϊ άβ βοΛίβυηι ηΐ88. , ψιί ίη ηίοΐίοίηβοίβ ββδβΓνβηΙυτ, οη'^ίηβ 3ο Γβηιίΐίίδ ρΐυτβ βοηδΙβΓβηΙ. ΟηβηΙίδ βηίηι Ιβοοπ1>α8 8ΐιρβΓ8β(1βΓβ ροδδβηιυδ ίη βοΛίβίουδ βχουΐίβηίΐίδ , $ί υηάβ φιίδφΐβ βοπιω ΟΓΐυιη άυχβηΐ, οο^ηίΐηηι ΙιβΙιβΓβηιυδ , ουπι 3υοΙθΓΐΐ3ΐ6ΐη βοΓυηι πιβ^ίδ ίηάβ φΐ3πι βχ ίρββ βοπιω 3η» ϋφΐίΐβΐβ ρβηάβΓβ, Γββίΐβ ίηΙβ11ί§3ΐϋΓ. νβΓαπι ίη ηίδ ηοβ ΙαηΙαιιι ηοη οπιηίηο οββοαΙίΓΟ ίβίβικίυηι ββΐ, ηβςηβ ίη ίρβίβ $Ιο1>3βί ηοδίΓΐ οοάά. εαπι (Ιβ ΓβΙίδ βοπιηι ηίηίΐ ίβΓβ οοηβίβΐ, Γββ οπιηίηο άβ δίη^υΐίδ 3(1 Ιίηυίάαπι ρβΓίΙυβί ρο(β8ΐ. ΑοβτιΓβΙίοΓ Ιαηιβη ίηδρββίίο βοΓαω 83ΐί8 ηιβ βάοοηίΐ: άηρίχεετη χη εοάά. ηοΒίηΒ εχΒίατε ΕεΙοραηιτη 8(ούαεϊ ΓεεεηΒχοηεηχ ; αΐΙετατη αιιείχοτετη , αΙΙετατη τηιιϋΐαΐατη ; εοΒφυβ οπιηεΒ εχ άνο6«« οοάά. ρΓοβνχχΒΒε , ψιοηιτη αΙΙετ ρϊεηχοΓετη, αΐΐετ πηιΐϊΙαίατη τεεεηΒχυηβτη εχΜύετεΙ. ΡΙβηίοΓ ίΐΐβ «ηρβΓββΙ ίη οοάΑ. ΥαΙχοαηο, ΑηρίίΒίαηο, ΕΒοηηαΙεηΒχ, ΡαΓηεΒχηο υίΓΟφίβ ;


XII

ΡΕΑΕΓΑΤΙΟ.

3ΐΙβΓ3ΐη δοΐιΐδ δθφΐίΐυι· Βερϊιΐδ Ρατϊ$ϊηιΐί; Ρδηιίβηι βυίβηι Ιβηιιίΐ οοιίβχ Βατηοηοϊ, βχ φιο ϋβηΐβπ βΰίΐίο βχρΓβδβ» βδΐ; υηΛβ ββπ (1β1)β1)αΙ, υΐ ωηΐΐβ ίη ϊΐΐα (ΙβδίάβΓβηΙυΐ1, ςυββ ίη οο<ϊ<1. ιηβϋοπίΗΐβ ΓβρβπιιηΙϋΓ. ϋβεδί βηίπι ίη ηβε Γεεβηδίοηε ίη ίτυηΐβ. ίηΙβ^Γϋηι εβρυΐ περϊ αριθμητικής, (Ιεδίιηί ρβδδίιη νβΠΒ Ιοεβ ίη ηιβιΐίο 1ί1)Γ0, ά'βδίά'εΓβηΙηΐ' άεηίψιε ηυηηυΐΐα ίη ίίηβ. 8ηρρΙβηΙυΓ ηββε οηιηίβ εοάά. βΐΐβπιΐδ ι-εεβηδίοηίδ , δίπιυΐφΐβ ίηηυηιβπβ ηαβικίίβ, οριίηυδ βΙΙβΓα βεβίβΐ, ηιβο'εΐβ αΠβτΙιΐΓ.' Ίΐίικί νβΓΟ, ψιοά πιοάο ηιοηηί, εοιίίοβδ, φΐί βάηυε δυρει·'δυηΐ, (1ιιρ1ίοΪ8 β88β οπ^ίηίδ, δβη βχ άηο1)ΐΐδ εοιΜ. £8ηιΐ8 άιιΟβΓβ , ρΓθ1)3Π ΟΙΐΜβΠΙ ρ088βΙ ίρ83 ΙββΙίοηίδ \'3Γίβΐ3ΐβ , (Η13(! ίη οικίά. ιηβΐίοπδ ηοΐββ Ιβΐίδ βδΐ, ηΐ βοδ θχ εοηιιηιιηί ίοηΐβ ρΓΟΒηχίδδβ άΊιηίΙβπ ηεσαβαΐ; βΙΙβηιβη §Γ3νίαδ 3Γ@ηηιβηΙηηι ηοηϊβ βηρρεάίΐβΐ ίρβ3 1ί1)Γ3ποηιπι ηε^ΐί^βηΐίβ, φΐο Γ88 ίΐ3 εοηίιείΐυι·, υΐ ηαΐΐί (1αΙ>ί(,;ιΙίοιιί δηηίβεΐβ εβδβ ροδδίΐ. Αεείιΐίΐ ηβιηρβ βοπιω ίηειιπβ, υΐ ίη υίπιΐδφΐβ Γβεβηδίοηίδ οοάίοί1>υδ, άίνβΓδίδ 1«ηιβη Ιοείδ, [ΓβηδροδίΙίο ρ3§ίη3Γυηι ΓβεΙβ δίΐ, ίΐβ α.Ι νίεε νβΓδβ υηβ Γβεβηδίο εχ βΙΙβΓβ δίΐ βηιεη(ΐ3η(ΐ3. ΟβΓηίΙυΓ ίΐΐβ ίη βάίΐ. ϋβηΙεπ ρ. 2 Ιίη. 42. ροδί νεΓΒβ και το μεν ί'ν; ί1)ί εηίηι ίηββτεηιΐβ δηηΐ φι«ε ρ. 5. 1. 2. ίηάβ 3 νεΛίβ την ανάγκην ιΐδφιβ 3ά ρ. 7. I. 68. οικονομείται, Ιβ^αηΙυΓ. Μειη ηίε βιτοι·, (ραϊ οηιηεηι δβηδυηι ΙοΙΙίΙ, ίιτβρδίΐ ίη εοάίεεηι Ρβπδίβηδβηι, υηάβ βϋπι ειιηι ίΐΐο ηυο ΟβηΙβπΐδ υ.δΐΐδ 881 (<ριϊ (ριοά1 δείβηι , ρεπίΐ,) βχ υηο βοάβηιαηβ ΓοηΙβ ρΓοίΙηχίβδβ ρβίβΐ. ΟβΙβπ βηΐεπι εοΛίεβδ οηιηεβ 1ι. 1. νεΓβπι ηοΐιίδ ρβρηαηιηι βεπειη εοηδβπ'βπιηΐ. νεηιπι βηίηι νβΓΟ ηί ίρδί, ςαί Ιοευιη ηιοοΌ 3(ΜηεΙυηι δβηυπι ηο1)ίδ ΐΓβάυηΙ, βΐίο ροδίββ Ιοεο ίη ευηάειη ειτοΓβιη ίηείίΐεπιηΐ. Ιη ϋδ βηίπι ρ. 185. 1. 38. ροδί νοεβπι θηριώδη ιηβΐβ ίηδβΓηηΙηΓ ςυββ β(1ίΐ3 βχηίϋβηΐ ρ3§. 188. 1. 9. και περί την κτηβιν νδφΐβ 3(1 ρ. 189. 1. 28· προηγουμενην. Ουπιιηυηίδ βδΐ ηίε ειτοι· οηιηίοϋδ, βχεβρίο ΙαηΙιιπι βοΐο Ρβπδίειίδί , φιί ευηι ϋβηΐεπ εοΛίεβ, Ιγρϊβ βχρΓβδδΟ, νβΓηπι ηοΐιίδ οι·(1ίηβηι δβΓνβνίΙ. Νίδί ίΐβςυβ ςηίδ εοη1εη(ΐ3(, βηηάβιη βΓΓΟΓβηι 30 οπιηίηαδ 1ί1)Γ3Γϋδ εβδυ ([υοάβηι εοηιπιίΙΙί ροΐιιίδδβ, ηβηιο ηοη νίάβΐ, οιηηεδ ηοδ εοιΜ. Εβίο^. 8ΐο1)3εί, δοΐο ΙβηΙυηι Ρβπδίβηδί βχεερίο, εχ ιιηο εοάεηιςιιβ ίοηΐβ άβπν«Ιοδ βδδβ.' Οοάίείηηδ εΛ> ΗββΓβηίο ΓβεβηδίΙίδ βοεβάίΐ ιιηυδ Μηδβί ΒγιΙαηηίοϊ, ΗβΓίβίβηηδ η. 6318. ΗόβΓ Ηίε ρββδίιηϊ β8ΐ §βηβΠ8 ίρβο


ΡΚΑΕΙΆΤΙΟ.

XIII

φΐβ ΟηίδΓοΓίΙο ίαάκβ ηιιΐϋυβ ηά βηιβηάβηίΐιιιη 8ΐο1)3βυιη ΓπιοΙιΐ5. ηιβ1ίθΓ3 ΓθΓΐ388β (1β οοΐΐβΐίοηβ βΐίϋδ Ιίϋπ βχρβοΐαπ ροδδυηΐ, ήβ ψΙΟ 3(ΐ80Πΐΐ3Γη νβΓΐ)3 ΟαίδίΌπΙί : " ΙηΙεΙΙβχί βχ ϋβίβίο^ο 0οά(1. Μββ. Εδοηπβίβηδίιιπι , δίικίίο Η ΙβΒοΓβ Εω. Μίΐΐβπ οοηίβοΐο βΐ Ρβπβϋδ βϋίΐο 3. 1849. (ρ. 89) βΐίηηιηιιη) ίη ΒίΜίοΙΙιβοβ ίβΐβ βχδΙβΓβ η. Σ. 11. 14. Ιοβηηίδ 3ΐοΙ>3βί Εο1ο§3Γαιη οικίίοβπι ηιβιη1)ΐ·3η30βηιη δββοιιΐο XI 6Χ3Γ3Ιιιπι. 8α1)ΐΓβ800Γ νίΓυ β^Γβ^ίο φΐοά ηυΐΐηπι ηβ ΙΐΓβνίδδίηιηηι ςακίβηι δρβοίπιβη ρΐΌίπΙβπΙ φιο φιϊβ οβιΊίιΐδ <1β οοΛίοίβ ηιιίιΐδ ίηιΐοΐο εΐ ρΓ3βδΐ3ηΙίβ δΙβΙυβΓβ ηαββί. ΟαβηΙο ωβΐίιΐδ Γβο'δββΙ βΐ 1ίΙΙβΓ3Π1Π1 ΓβίρΐΐΙΐ1ίθ3β §Γ3ΐίϋ8 81 (1ίβθυΐ3Π1 ηηβηι 3ΐφ16 βΐΐβΓ3Μ Γβρ03111886ΐ 1ΐϋίθ 00(1ίθί 30011Γ3ΐίΐ18 βΧρΙθΓ3Π(1θ βΐ ΙβΟΐίΟΠβΒ 31) θάίΐίβ (ΙίνβΓ838 Ηίηο ίηΛβ βχοβΓρβηάο, ηιίδδίδ βΐίίδ ΙιβικΙ ρβιιοίδ, φιίοιίδ βϋδςαβ ίηοοιηπιοάο εβΓβΓβιηιΐδ. ΙηδίιρβΓ δβΐίδ Π1ΪΓ3ΓΪ ηβηυβο ίικίίΐί^βηΐίβπι Τγείΐδβηϋ, ψή βηηίβ βΜιίηο ρΐιΐδ ηιίηιΐδ 8βΧ3$5ίηΐ3 ΒίΜίοΙηβοβ Εδουπβΐί 1ιΐ8ΐΓ3ΐ3 (Ιηοδ Ιβηΐυηι ίΐιί 8β ΓβρβΓίδδβ ρΓούΙβΙαΓ οοάίεβδ δίοΐοβί , υίΓυηιφιβ οΙιβιΊβοβιιπι βΐ ΓβεβηΙβπι βΙΙβΓαπι οϋπι ΑηΙυηϋ Αυ$*π8ΐίηί, βΐΐβππη βχ ίρδβ βΐΐϊΐϊοηβ ϋβηΐβπβηβ (ΙβδοπρΙυηι. Ναιη ρΓαβΙβΓ νβΐηδίυηι ϋΐιιπι ΐΓβδ ΓβοβηΙβδ ηιβιηοΓαΙ Μϋΐβπΐδ, ηοΐβίοδ Κ. I. 11. Τ. II, 2. V. 1. 6." ΕφίκΙβπι νβηβηιβηίοτ νβι·βοι·, ηβ ΙοΙαπι ηοο Λο ΗηΙίηιιο ίΐΐο Εο1ο§3πιπι οοάίοβ 3(1 νβπίαΐβπι βχβοΐυιη ίη Ιβηηβδ 3αι·αδ (ΙίΙβρδυΓυπι 8ΪΙ. (}υο(1 διιρβΓβδΙ, ϋβηΐβπβήββ βΐ ΗββΓβηίβηαβ β(1ίΙίοηΐ8 ρα^ίΠ38 ίη ηΐΗΓ§ίηί1)α8 ίηάίοβίβδ ίΐβ άίβΐίηχί, ιιΐΟβηΙβπβηοδ ηυιηβΓΟδ ΓΟΐϋΐκϋδ ΗββΓβηίβηοδ ΓβοΙίδ βί^ηίδ ίηοΙηΛβΓβηι. 8θΓίΙ)6ΐ)3Π) ΒβΓοϋηι Ού. ΜβΓίϋδ Μ00001Χ. Αη£Π8ΐιΐ8 Μθίηβΐίθ.

Ρ. η, 15. ίφιΐντος οοπϊβο ργο ϊφίεντος.


ΦΤΣΓΚΑ

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ.


ΦΤΣΙΚΑ Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ ΒΙΒΛΙΟΝ ΠΡΩΤΟΝ

περι αριθμητικής Αισχύλου [Ργοπι. 454] *Ην δ' ουδέν αύτοΐς οϋτε χείματος τέκμαρ ούτ' άν&εμώδους ηρος, οντε καρπίμου &ερους βέβαιον * άλλ' 'άνεν γνώμης το πάν . 5 επραττον , £ς τε δη 0φιν άντολάς έγω άστρων ε'δειξα τάς τε δυΟκρίτους όδονς, αρι&μόν εΰρών έ%οχον ΰοφιΰμάτων. [Εύριπίδου Παλαμήδονς] "Επειτα πάδης Ελλάδος χαϊ ζυμμάχων 10 βίον διωκηβ' οντα πριν πεψνρμένον δηρΰίν &' ομοιον' πρώτα μεν τον πάνβοψον. νρι&μον ενρηκ' έ'ξοχον βοψιβμάτων.

1

[4]

2 "Οτι χαϊ την περί τους άρι&μούς &εωρίαν"0μηρός [6] κήπίβτατο, τούς μεν έχ&ρονς καΐ πολεμίους άναρβίονς προβαγορεΰων 8ΤΟΒ. ΕΟΙ,. ΡΗΤ8. 1


οαρ. 1. 8. 2 — 5.

ΦΪΣΙΚΑ

3

εν τοίς δαιμονίοις καϊ ΰείοις πράγμαβι τάν τώ άρι&μώ φνβιν καϊ τάν δύναμιν Ιβχΰουβαν , αλλά καϊ εν τοις άνΰρωπίνοις έργοις καϊ λόγοις πάβι πάντα, καϊ καττάς δαμιουργίας τάς τεχνικάς Λάβας, και καττάν μον5 βικάν. ψεύδος δε ούδεν δέχεται ά τώ άρι&μώ φΰβις, ονδε αρμονία ' ον γαρ οίκεϊον αύτοϊς έβτι. τάς γάρ απείρω και άνοάτω καϊ άλόγω φνδιος το ψεύδος καϊ ο φ&όνος έβτί. ψεύδος δε ουδαμώς ές άρι&μον έμπίτνει, πολέμιον γάρ καϊ έχ%·ρον τα φνβι το ψεύδος, ίο α δ άλά&εκχ οίκεϊον καϊ βνμφντον τα τώ άρι&μώ γενεά. χα ν τ ώ αντώ' ένταβφαίραβώματα πέντε έντί, πνρ ύδωρ καϊ γά καϊ αήρ καϊ ά τάς βφαίρας κυκλάς πέμπτον. υ Έχ τών ,Αρχΰτου διατριβών 4 Καϊ δοκέει ά λογιβτικά ποτϊ τάν άλλαν βοφίαν [12] [τάν μεν άλλων τεχνών] καϊ πολν διαφε'ρειν , άτάρ χαϊ τάς γαμετρικάς έναργεβτέρω πραγματενεβ&αι α Ηλει ' καϊ άς ίχλείπει αν ά γαμετριχά άποδείζιας ά Μ λογιβτικά έπιτελέει. καϊ ομως εΐ μεν ειδέων τε ά πραγματεία , καϊ τά περϊ τοις εϊδεβιν. Βον&ήρον περϊ άρι&μών 5 Άρι&μός ίκ μονάδων βνγκειται , οπερ έβτϊν αρχή τών όντων καϊ μέτρον καϊ άβνν&ετον καϊ αγε'ννητον 25 χαϊ άίδιον καϊ μόνον καϊ ειλικρινές ' ο χωρίς τών άλ λων ίβτϊ καϊ αυτό κα&' εαυτό καϊ αρχή καϊ πρώτη [14] φνβις, καϊ μα&εΐν αντο μηδ' άλλο διοριβαμενος , ο μόνον έβτϊν ειλικρινές αντο δηλούν. ό περιββός τού άρτιου τελεώτερός έβτιν. ο μϊν *γαρ αρχήν καϊ τέλος καϊ μέβον έχει, ο δε τού μέβου ίβτέρψαι. καϊ ο μέν, οπότ' άν γένωνται ανά λόγον *&ϊ προς μονάδας , ταΐς αυτού χώραις καταλαμβάνει 1*


ΟΑΡ. 1. 8. 5 — 9.

ΦΤΣΙΚΑ

5

ρίαν τής άνω καϊ κάτω φοράς και τής κύκλω περι φοράς, προς γαρ ταύτα πάντα δει βλέψαντα τόν γε νομοθέτην προβτάττειν τοις πολίταις πάβιν εις δύναμιν τούτων μη άπολείπεΰθαι της βυντάζεως. πρός ιτε γαρ οίκονομίαν και προς πολιτείαν καΐ προς τάς χέχνας 'πάΰας εν ουδέν οντω δύναμιν παρέχει παι δείας μάθημα μεγάλην ώς η περί τους αριθμούς διατρφή. το δε μέγιβτον, ότι τον ννβτάξοντα καϊ αμαθή φνΟει εγείρει και εύμαθή καϊ μνήμονα και άγχίνονν ίο απεργάζεται παρά την αυτού φύΰιν έπιδιδόντα θεία τέχνη. Έχ τών Μοδ εράχον πυθαγορείου 8 "Εβτι δ' αριθμός ώς τύπω ειπείν βύβτημα μονά δων, η προποδιβμός πλήθους από μονάδος αρχόμενος αχαϊ άναποδιβμός εις μονάδα κατάληγαν, μονάδας δε περαίνονΟα ποβότης, ητις μειουμένου τοϋ πλήθους κατά την υφαίρεβιν παντός αριθμού βτερηθεΐβα μο-» νήν τε καϊ βτάβιν λαμβάνει, περαιτέρω γάρ η μονάς της ποβότητος ουκ ίβχύει άναποδίξειν' ώβτε μονάς 20 ήτοι από τοϋ ίβτάναι καϊ κατά ταυτά ώβαύτως άτρεπτος μένειν, η άπό τοϋ διακεκρίβθαι καϊ παντελώς μεμονώβθαι τοϋ πλήθους ευλόγως έκλήθη. . . . 9 Τίνες τών αριθμών αρχήν απεφήναντο την μο- [20] κ νάδα, τών δε αριθμητών τό εν, τούτο δε βώμα τεμνόμενον εις άπειρον ' ώβτε τά αριθμητά τών αριθμών ταύτη διαλλάττειν η διαφέρει τά βώματα τών αοωμάτων. εΐδέναι δε καϊ τούτο χρή ότι τών αριθμών είΰηγήβαντο τάς αρχάς οί μίν νεώτεροι την τε μονάδα καϊ 3ο την δυάδα , οί ί£ πυθαγόρειοι πάΰας παρά τό εξής τάς τών όρων έχθέβεις, δι' ών άρτιοι τε καϊ περιττοί νοούνται.


οαρ. 1. β. 10. οαρ. 2. 8. 1—8. ΦΤΣΙΚΑ

7

Κεφ. β' οτι θεοσ δημιοτργοσ των οντων και διεπει (3) το ολον ύω.ι τησ προνοιασ αογωι, και ποιας οτςιας τπαρχει. ι

Θεοδ έκτον Άπο των &εών άρχην δε ποιεΐβ&αι πρέπον. [Εύριπίδου] Οράς τον νψού τόνδ άπειρον αί&έρα , χαΙ γην πέρι% έχον&' νγραΐς έν άγκάλαις; ίο τούτον νόμιζε Ζηνα, τόνδ ηγον θεο'ν. [Άράτον ΡΗκη. ]] Έκ /Ιιος άρχώμεβ&α, τον ονδέποτ' άνδρες έώμεν άρρητον, μεβταΙ δε Αιός πάβαι μεν άγνιαί, πάβαι δ' άν&ρώπων άγοραί, μεβτη δε &άλαββα, 15 χαϊ λιμένες, πάνττ} δε /ίιός κεχρήμε&α πάντες, τον γαρ και γένος έβμέν, ο δ' ήπιος άν&ρώποιβιν δε%ιά βημαίνει, λαούς δ' έπΐ έργον εγείρει μψνηβκων βιότοιο, λέγει δ' οτε βώλος άρίβτη βονβί τε και μακέλτ}βι , λέγει δ' οτε δεζιαΐ ωραι Μ χαϊ φυτά γνρώβαι και βπέρματα πάντα βαλέβ%αι. [Όμηρο ν II. ν'. 242] Ζεύς δ' άρετην άνδρεββιν όφέλλει τε μινύ&ει τε οππως κεν έ&έλββιν , ο γαρ κάρτιβτος απάντων. . . . 25 Ό γαρ &εός μέγιβτος άν&ρώποις νόμος. Σιμωνίδον Ζενς πάντων αντός φάρμακα μούνος έχει. [Όμηρον Οά. ξ'. 188] 2)εύς δ' αντος νέμει 'όλβον ολύμπιος αν&ρώποιβιν, μ ίβ&λοΐς ηδε κακοΐβιν, οπως εδέληβιν έκάβτω. [Όμηρον Οά. π. 212] Ρηΐδιον δε &εοϊβι τοί ούρανόν ενρύν έχονβιν,

1 2. [26]

3

4 (3) 5 6 [28] 1

8


οαρ.2. β. 9— 15.

ΦΤΣΙΚΑ

οντ' έβορώβι &εον κοινον νόμον οντε κλνονβιν, ψ χιν πει&όμενοι βνν νώ βίον ίβ&λόν ϋχοιεν. αντοϊ δ' αν&' όρμώβιν 'άνευ καλόν άλλος έπ' άλλα, οΐ μεν νπερ δόζης βπονδην δνβεριβχον Εχοντες, 5 οϊ δ' έπϊ κερδοβννας τετραμμένοι ονδενΐ κόβμω, άλλοι δ' εις άνεβιν καϊ δώματος ηδέα εργα έπ' άλλοτε άλλα φέρονται, απεΰδοντες μάλά πάμπαν εναντία τώνδε γενέβ&αι. άλλα. Ζεν πάνδωρε κελαινεφες άρχικεραννε, ίο ανθρώπους [μεν] ρνοϋ άπειροβννης από λνγρης, ψ βύ πάτερ βκέδαβον ■ψνχης άπο, δός δε κνρηβαι γνώμης, τ\ πίβννος βν δίκης μέτα πάντα κυβερνάς, όφρ' αν τιμηΰεντες άμειβώμεβ&ά 6ε τιμγι , υμνοϋντες τα 6α Εργα διηνεκές, ώς ίπεοικεν ΐ5 δνητόν έόντ', έπει οντε βροτοΐς γέρας άλλο τι μεΐζ οντε &εοϊς η κοινον αεί νόμον έν δίκτ] νμνεΐν. [Μονόβτ ιχα] Θεού &ελοντος μετά πάντα γίγνεται. Τί δ' ού γένοιτ' αν &εον γ' ίφίεντος τνχτ]; » 3νν τω &εώ πάς καϊ γελά κώδνρεται. Γεννά το &εΐον ευτυχή δωρήματα. Ζευς Ιβ&' ό πέμπων την έφήμερον τροφην. Άνευ 9εον γαρ ονδε εις άνηρ β&ενει. Θεία πρόνοια πάντ' ίγεννηβεν φνβις. κ Θεός μόνος πεφυκεν ίν βροτοίς μέγας. [Όμηρου Οά. ρ'. 48ο] Και τε 9εοΙ ζείνοιΰιν έοικότε; άλλοδαποΐβιν παντοίοι τ' έλ&όντες έπιΰτρωφώδι πόληας, ανθρώπων νβριν τε καϊ εννομίην έφορώντες. 3» Όμηρον [Οά. 6. 13ο] Τοΐος γαρ νόος έΰτϊν έπιχ&ονίων ανθρώπων, οίον ίπ' ημαρ άγηΰι πατήρ ανδρών τε &εών τε.


οΐί. 2. δ. 10—25.

}1

και ΰδωρ και γαία κκΐ κίΟ-ή^> ί-»ι52= τ ε χαίημαρ' ΜΗ μήτις, πρώτος ^ϊνί'τωρ , κ «Ι. έ'ζ» πολντερπής* πάντα γαρ εν Ζψοξ μεγάλω τ*χ.& ε <Τ«κ>££οε-Τ£ κείται· ιου δη τοι κεφαλή μεν Ιδεΐν κ^Λιχ Λτροσωπα 5 ουρανός αίγλψις , ον χρνβεαι ά[Λ.φΙ& έ'&ειραι Μτ0®ν μαρμαρεων περιχαλλέες ^ε^εθ-ονταιτανρεα δ' άμφοτερω&ε δνο %ο>ιί>σ ε ι,*χ πέρατα αντολίη τε δνβις τε , δεών οδοί ον^» €χνιωνων. όμματα δ' ηίλιός τε χα1 αντιόαο&οε Οελ-ηνη ' 19 νοϋξ· δέ οΐ άψενδής βαβιληΐος ΪΖφ&·ιτος αΐ&ήρ, ψ δη πάντα κλνει χαΐ φράξετε ί, * ο-νδε τις ίατιν ανδη ονδ' ένοπη ονδε χτύπος ονδε μ,εν 6αβα, ηΙ&Η Αάς οΰα5 νπερμενε'οβ Κρον^Μ}. ·ί« μίν ά&ανάτην κεφαλήν Μ-χ,ει. η^δε νόημα· 15 «βμ« ϋ ο[ ηερίφεγγ%ς άπει'ο ιτον ά^τνφέλικτον ™9<>μον όμβρίμόγυιον ^περ^ε^ε& ώδε τέτνκται. μΙν καϊ ατ>9να χα1 εό^έοε δεοΐο ■* ίύρυβέης , πτέ9νγες δέ ο€ <Ρ™ντο ^ % Μ πάντα ποτ£»', £ερν &έ ο€ Μ«λ*τονη9υς *ν*ϊάτ*ααμμή , ,ων τ* ^^ε^ακαρψα, δΗάνη βαρνηχεΌς ο?<5 *«Λ***ης ^πόντον πνμότν δε β«<5^ ^αρατ'ενρωενταχαΐ

ΤΙ

****

» '

°ημιονργεΐ τοις νοημασιν.

ψ ν"

[44]

[46]


ίλΐ. 2. δ. 26-29.

Α.

13

"οΰτοος εχοντι ωβπερ γρρενυαΛ λοτΙ χορνφαΐον χαϊ "οτρατιώται πυτι ατοαταγόν" ναχτίχ τ*χντά δε 77λάιαν άμφοχίφον έπεμνηβθ-η έν τγί 3τρό5 Έρμείαν χαϊ [52] Κοοίβχον ^χιβτο^' τον *ίϊί*ιοι»ί)^ ηγεμόνα * πάντων τών θεών είπε των τε όντων και των μελ λόντων, μέλλοντας 91 ϊβμεν &εονβ ^ους αειγενεΐς, τοντέβτι βνναπτομένονξ ποτε εν δε τψ Τι· χωρίαας τού πλή&ονς τού5 »Βον9 δία τοϋ οίκίβτορος τού χόβμοχ, πον<Ζ παν™* ωνομαβεν "'ΌΙτος" γαρ Ιφη "όντως άβϊ λο^^μοδ »εου περί τον "ποτε έαόμενον Ζεόνϊ' δ^λας « μεν λογιζόμενος *άς ο δημιουργός ων, 6 δε έ^^ε^ χαϊ γκόμενος «Ιόχόομος λεγόμενος. ώ*«~*»β » ^ Ομηρος_ '^^ΓΓ Ζευς γαρ έπ ώχεανόν μετ ' ^..τΙΐΛ,ονας ,Λΐ&ιοπηας »,' η ο. «λ ,,!>βη μετάν Μ» , "^".^^λνμ^Β. „·> ,ν ' Ζιλμ πάντες εποντο. ■η ΐΗος βαδεχάτνδετοιαν^ έλ%"?*^υτϊ λελεχται, οϊτε ^Ιτον χατατονχόαμο^ ^£ πλ^ος τών »εών ν«0 θεοί αμα πάντες ^^°Ζ^^φ χόομω γενόμενον. %ον ί«τ τον δημιουργοί ~^^νται, 'δηλούβι χατά (2) ^ δΐ είς τον 'όλυμ^ ^ι6ς ^ χεχωρι,με'- [54] Χψ $Μ(Ρ09αν έτερον λεγομ,^ο ^ ^ νοντάν&εών. η γούν &^*ΕΛ*Ζν το μύθευμα), <ΜΨ *Ψ> «Οίη**-™ ~~ ζ,τερ ημενον άλλων δε ενρϋοπα Κρονόδη ^ος οϋλνμποιο. 25 «χροτάτη κορυφή βολνσί^^ τών δεών της έπανό*Ψ μέντοι δωδεχάτην **ον**δο£ δε™ &δια Μτώνώτω °ου, οπόταν νπερβάντες ^& δ£ αυτούς έχεΐοεπεριά7ίνανται τον- ουρανού- ΰ* ν-^^ «- ^^,τος ■ψυχών χαϊ δεών. περιφορά · λόγος 29 , , Θ«*ν5 έρωτη&είς βΐ£χοινοτο"θεό5· άγ^^

^.ρεβρνταχον των όντων ,, γαρ."


«ρ. 2. β. 29.

ΦϊΒΙΚΑ.

του ουτων Ζ^νων ό στωικόδ νοϋν κόσμοι» τττ-τΖοινον. Λίνηβαρχοί τον κόο*μου χ στφώτην ονβίαν 5 ί^οντα «πι πνίΰματοδ. Βοηθός τον α£θ·ερα &ε£>ν ά,ςρ εφ-ηνοίτο. Παρμενίδης το ακίνητου ?αχϊ, πεπεραβμένον βφαιροειδές. Μέλιββος και Ζήνων το 5? ι-» κ«ί Λί?ν, και μό"νον άίδιον και άπειρον το εν , ->ί€χΧ τό μίν ?ντηνά- (5) νάγκψ, νλην δϊ αυτής τάτέαα<χ.θ€Χ ΟτοιχεΙα, είδηδετο νείχος καϊ την φιλίαν. λέγει, δε ?αχΙ τα. βτοιχεΐα δεονς *«ί τό μίγμα τούτων τον χό&μ,ο^ ' π9°8 ταύτα ίναλν&ήβεται το μονοειδε'ς ' Ο€*χο -&·ε£ας μεν οΐεται τάς α» 15 Ψ»Χ«β, θείους δε καϊ τους μετέχοντας αύτών χα&α- [62] ροΐΐί κα&αρώς. Πολέμων τονκόΰμον &εο>ν <χΛεφήνατο. Ξενοκράτης, ν^νο^°5 ' ^αλ^όνιθζ, την μονάδα καϊ την δυάδα &εονς , -*ην Ρϊν ας 'ά^ενα πα5" <(>ο5 ίχουΰαν βπβιλεύουβαν, .- τά\ιν — ■>, έν ονρ «^ν φ * οΐ,ττον καϊ νονν,ηντινα οβτις Χοοβαγορεύει καϊ Ζηνα καΧ ^ δήλειαν, μητρός ΙβιΙν αντω πρώτος &εός ' τΎ]^ λήξεως ηγουμένην, θίών δίκην, της ύπο τον οτ>&**-,^ός. Ο-εόν & είναι καϊ ψΐ5 έβύν αύτώ ψυχή τον ^,** & ^νρώδεις ολυμπίους 5' ιον οϋρανόν και τους ά&τε& οΧ;ς δαίμονας αοράτους. *ίο»8, κ«1 ετέρους ύποΟ β ^^^^χ ένδιοιχεΐν τοις ύλι^ίαχεται δε καϊ αυτός - - * μ,εν ... άειδη προβοτοιχείοις. τούτων ^^^^,γφού Ποβειδώνα, την αγορεύει, ...την δε δν<* ^οΧ^ ^/ήμψρα. ταύτα δε χο"' '* της γης φυτο6Λ0&°'*^ 9η?ψας τοις βτωικοΐς "<>5 μιταπίφρακεν.

^ερα π<*9« τού Πλάτω-


0ΑΡ· 2· 6. 29—32.

ΦΤΣΙΚΑ

17

'ΛΙ , ιο^° Υ<*9 Ιβτι τγο <3ωμ,α έκείνον, ονχ άπτΌν ονδε ορατον ονδε μειτς»-^^»^ ον^ διαδτατόν ονδ' άλλω® σώματι ομ,οιον. οντε γοκρ πυρ έβτιν ούτε ϋδωρ οντ αηρ ο-ντε πνεύμ,οε , «ΛΛα πάντα άπ' αυτού, άγα μος γαρ ων [μ,όνος;~\ α. αϊ έο:υτα5 τούτο άναβΐίι/αι η&ε'λησε καΐ τήν κοσ (Λ,-ϊ^α ιχ. ν . • · · < Ηρακλεος κρβίτεροΌ οί? γάν έκά&αρεν απαβαν, ιο πετροβάτα. τ ε <θ-£θ«> ΤΊ~€χνο6 -νομίυιο βρνάκτα, &νατών τ' ίοίτήρο^ *^ίί<?>€λ·τ27Τ£.οϋ ολβιοδώτα, πρεββίστας τ ε %-εοίς ΌΓγι-είας μειλιχοδώρον, ναναί τ' είτ' ώκυπόροίίϊι. Λιοαχούρων έπιφάντων, Κουρητών Ο-' οϊ μκτ:ζ)1 ^3 ιος 'Ρεα έντϊ πάρεδροι, ίο χαί Χαρίτων μεμνοία&οα, εν έργω παντί μέγιβτον, [ η<5ε Χρόνου παίδων &όίν αϊ πάντα φΰοντι, Νυμφάν τ' ώρ««ν , χάλ' έφέποντι, αοιδαΐς.

οϋτε &εος οντ

«*■

,

αηρ , ο" « '^τ; ε. ν έργον, ειμί πανταχού, ί&έγβ» δ *° ,^&ήναι,£9 ένΠάτραις,έν Σικελία, £ντατ>& ^.*ζ,<?&α.0ΐν, εν ταίς οίκίαις /ι/ τα.ΐ5 σΐο^ γ ^ ?ΐ.£ί<3ι-,ν ουκ έατιν τόπος τι<χ0<χ Μ» » εχ/ Χ,ζ*'Λ- ί> «ϊε παρών απανταχού ου Α*»7 ^ -,^,β οΐδε πανταχού παρών. 30 παντ ε>=> «~


ε^Ρ. 2. 8. 33. 34.

19

κινήσαί τ^νας κοΛ ® ι «τ ς» προς το μη άπολιπείν τον τεχνίτην· ή ί^ηγ <^ί €Χ<7 Ζ> αοααν ημίν τί το ποιούν εατι τούτων εκαβτον , ^ **<&5 οίον τε τα όντως %ανμαστα και τεχνικά, είκ-ί^ νείχΧ <χπό ταντομάτον γίγνεΟτ ε 7Ζ & ν τ α £ ο ^ ©Ε τ 6 & ε ΐον (ϊοίά. ο. 14) ΠνΟ·ομ,ενο\> όέ τί£.χ»οβ ιταχίς αν τις πειαΟ-είη, οτι εχαΰτον των -ύττ' «-ύττοΌ ιτ &<χττομενων έφοράται νπό τον τ>£θΰ ; οχ> δοχεΖ Οοΐ- , ε"<ρΎ\, ηνωΰ%αιτά πάντα; δοιο ΧίΓ, ίψΎ}. τί δέ; <Γυ£ΧΛ«-0·£Ε'τ> τα ίπίγεια τοις ονρανίοις ού δοχεΖ βοι, ; <5οκβΕ μοι , έ'ςρι?. πό&εν γαρ όντως τεταγμενως χα&άπεφ ύτ*- σκ^ ο αράγματος τον &εον, οτ' αν έχεννος εϊπτ[ τοΖς φνκοΖ& άν&εϊν, άν&εϊ, οτ' αν εΐπτ/ βλαατάνενν , βλαατά-ν εν , οτ' αν έχφερειν τον χαρπόν, •5 4χφερεί , οτ' «ν Λ£Λ«ίνε«.ν, πεπαίνει, οτ' αν αποβάλ λειν, αποβάλλει, -*ΐ.€*Χ φ-νλλορροεΐν,φνλλορροεΐ, χαί αυτά ε£ς αυτά αν ν ε υ Χ ο-νμενα έφ' ηβνχίας με'νειν χαί άναπατ>εα&<χι> , μένειαναπαύεται, πό&εν δε προς την *ν£η<*ιν κ«1 ^εΐ^αανν της αεληνης, χαί την τον ιοτ,λύου ττοόαοδον κ«2- «ςροΛ* τοβαντη χαραλλαγη χαί ι\ £„οιντ£ίΧ ιμ, £ τ άβολη των έπιγείων θεωρείται; , , , νχοί μιε*** 9€<*1 τα ημέτερα βωματα όντως εναλλα. τοο τοις <Ρ γ» _ κ«ι δέδεται ολο1^ ., , βνμπέπον&εν, ^,,., , ' αί, ψνναϊ ,Α δε „ αϊ νύίβα·-^ , λο^^ :τι:λεον; αλλ αι ψνχαΐ μεν όντως ■ημ,£τε(}&1£νοα, οαχ^ βνναψεΐς τω &εώ, άτε αντον 25 εέ&Ιν εν&ε ε^Λχ(Χ\ οεζΐοϋπάύματα, ον παντός δε αντών μ,ό^εα ον<ίίΧ 2χ.τ;ε ο£>οεόον χαϊ βνμφνονς, ό &εός αίβ&άοα,νΎ]^οί'τ:<^^ » „ ι^^ν περί της &είας διοιχηβεως χαί ζ/ετοζί' '■> €χλλ<Χ^ά&ν &·είων ομοϊ) χαι περί των άν&ρω-ΖόΧΛΊ* έν&νμεΐΰ&αι δνναβαι, χαί άμα μεν 9 Λ^ίΌ*1^ ^ί>^ί^'^% β^Ο μ-νρίων πραγμάτων χινεΐΰ&αι, άμα 0%

δίοετΌ*!-**1*

2*


«4 %6 ^ *3%>« %*«4 <β\% V

^°*

>Λ0ϊ> ΣΤΟΒΑΙΟΥ

Μάντεις, αύτώνκ^ ομοειδείς εμπίπτεις τοΐζ ης

^ ^^^Ρμάτων διασώζεις, ό <^ , Κ >ν^< ^Χειν διάδοβιν; αλλά φωτίζει Λ» ^ ^ λ < 0ί" τηλιχοϋτον μέρος ττοϋ ίτα^ο'

„1 περιάγων, μέρος οντ ούτος δΐ ον δτ,νπ

V

^—9


<^ρ. 2. 8. 34—36.

ΦΤΣΙΚΑ

21

^ί>ι<ΐτοΐέλου5 ^ »β τι?5 πρό? Άλέ%αν έίίΐστοληδ (πτερί κόΰμου 6, 34) -ΛΓαβ-ολου δττε^ £ί* ι/ηΐ μ,εν κυβερνήτης , έν άρ.ματι δε ηνίοχος , χος>ο5 κορυφαίος, «ν πολει Μ * νομός 7 εν Οτρατοπέδίρ -ίγγεμών, τούτο δέος έν κό<7,αα> , πλην καθόσον -τόΕ-^ (Λεν καματηρΌν το άρχειν πολυχ,ίνητόν τε κ«1 πολυ (Λ,έ^νμνον, τω δε άλνπον άπονον τε , πάσης κεχοορκί (Λ,ενον σωματικής άα&ενείας. έν άχίνήτα» γοίξί ίδρυμε'νθ5 δυνάμει πάντα κινεί και ίο πε^ί^^γε^ οπον βο-ύλ-ετοει* ιαχΐ οπως έν διαφόροις ίδέαις και φύυεσιν " ω«5?τβς> «μ-ελεί και ο τ% πόλεως νόμοδ άχίνητος σον εν τ&ΐς τΓθ5ν χρωμένων ψυχαϊς πάντα οι κονομεί τά κατ« την ^ΕθΛί.τε4«ν. έφεπόμενοι γαρ αύτφ δηλον οτο έΖ,έ&Οΐ'ν Άρχοντες μεν εις τά άρχεία, 15 ήεΰμ,ο&έταν δε είς ο ίχεϊα διχαοτήρια, βουλευτώ δε χαΐ επκλη&ί&αταΊ ε ' ^ συνέδρια τά προσήκοντα ' καΐ ο ««V -τ«·& ·ε^5 ^φ-ννανείον βασίζει ίίαιτι?σο'μεί/ο?, ο δε ποό? τγοί>3 #«.96 ά»ολο^<το>βνο5, ο&β&το ,^αΛό^ο. πανηγύρεις ένιαυσιαι Ζέων τε . ηρώων * „',,-, Ο-εΡ"3""" Άναναο 3*«Ι ν αχοαι κεκμηκοτων. Γ ' ,. ν . "15/--./ετογονμενα χατα μιαν προβταξιν ή "ΛΛ α£ίχν <?*ζ»ζ>εν το τον ποιψαντος οτι νόμ,νμ,ον ^^«-£5 θυμιαμάτων γέμει , ατολ-ίβ 7ζ<χι.<χ'*'οον τε κα^ στεναγμάτων. 25 ομ,ου ^-^βον 90€*1 έπΐ της μείζονος πόλεως, λέγω οντοας -νΛΟ Ύ1 νόμ,ο£ Ι^ν ϊ^ρ ημΐν (σοκλινής ό &ε6ς δε του κο&ί* ^ ε^ζό(Λ^ενος διόρ&ωβιν ή μετά&εβιν, κρείτοΰ5εί*ιί)£ν^ΛΙ ^εχ-Ι βεβαιότερος των έν ταϊς χνρβεσιν τον οι^ι** * β»*** ηγουμένου δε άκινήτως αυτού καΐ 30 άν&Υ ΒΥΦ1*"*^^ ' •■7ΐ:<Χ& οικονομείται δι' αύτοΰ διάκοσμος *μ,μ,ελ.ό5ς ° ^^^1 τ'^' μψεριΰμένος κατά τάς φύβεις Οϋρ«νον «Τ*


Α ^

^*0^^1*<*1 *4ι, "ν ^ν**»

°*Ό>% * ν

°ί**£β>νσπερμάτων είςτά. φυτ

,Γί*α^ £/Λ?* χα*3"*0 άμπελοι-

5 πλάτανοι και αενκαι, χαΐ „&λι

■ήμ,ενα γίνεταΙ τε

α>5 9

ν>Σ

V


«*· 2. β. 36. 37.

ΦΤΣΧΙίΑ

πάσης έπών^μ,ος τρ>ό<3>£<χκ^ α«το8 αυτί0ς ών. Λϊνοφόντος

23

€χ>ν και τύχης , άτε πάντων

έ -*ΐ.

τ ο ϋ δ' άπομνημονεν-

Εΐπε μ>ο^, £<ρτι , οα 2ΞΖ-£>&-η5δημε, ηδη ποτέ 6οι έπηλ&εν έι>0·υμ.Ύΐ^Ύ2ν(χι, έτα,ξΛ,ε λ,ώς οί Φεοι ων οί άν&ρωποι δέονται, χ<χτε<3κ.εν€χ·*ο€χ.<3ι \ Καϊ ος Μα τον ΑΙ\ ϊψη, ονχ ε'μ.ονγε. '-^λλ" οϊ<5·θ·« γ' > %φη, οτι πρώτον μεν φωτδς δεόμ,ε&ίχ. ο ή^Γν οί -9-εοΙ παρέχονβι; ΝηΛΐ', ίο £φη , ο γ' εί μ/ή εΓχομεν , ομοίο* το?5 τνφλο?? αν ΐ}μει> ευε-αά γε τόαν ~Ύ}μ,ετ: έ^αον ό<ρ&αλμών. Άλλά μην χαΐ άναπα'ύβεοάς γε δεομε'νοιε <ημΐν νύχτα παρέχονβι χάλλιατον «ναπαυτη'ριον ΧΖαντ; ρε, έ>»? , καί τούτο χά ριτος άξιον. Ο-νκοΌν *ίθ& έπειδη Ό μεν ήλιος φωτεινός ΐό ων τάς τε €»ο«& ^ ημΐν χαϊ τάλλα πάντα 6αφ-ηνίζει, Ύ] δε ννξ. τ6 ΰχοτεινη είναι άβαφεβτέρα έβτέν Ζστρα ^ΤΪ νυ»*1 άνέφηναν, α ημΐν της ννχτος τάς Λμ*ρ€*ν£ξβ** *«} δια τοΰτο πολλά ωνδεό_ . __. . ""Τζ<5τι, ταύτα, £φη. Άλλα μην η γε η . , » . ',,,,-,ν τ^-τις ννχτος αλλα χαϊ τον μηνός τα Πάνν μεν ονν, ίφη. Το δε, ίίΕΟΤ1 Φ _ ^£<>{Α«-^"<κ 5 ταύτ^ν ^μΐν εχ τί^ ^5 άναδιετζεν τοοςρ^β^ ^^^χοττουσΌ^ πρόί τοΰτο παρέχειν αϊ δοναν 3*« ,*3^* 45θ>χ-' δεόμεδα πολλά χαϊ παντοία παραημ,ΐν οχ» ^"^^^λλά 0Ι5 εύφραινόμε^α ; Πάνυ, Ιφη, 25 οκενΐχζ,0^1*1"^ χ{χν&&ΟΟΊία· Το δε χαϊ νδωρ παρέχειν καϊ ΤΛ1"1* ^ _ - 0-£5 ίχξ,ιον, ωβτε βνμφύειν τε χαϊ βννημ,ΐν ον _ — ^.<χΧ- ταις ωραις πάντα τα χρηΰιμα ημΐν, αν^εΐ"** ο^ντούς ημάς, χαϊ μιγνύμενον πάβι ΰυνν^£€Ρ ν γι *λ«6 ενχατεργαβτοτερα τε χαι ωφε30 τοί5 -τφ^Φ0^* ^ ^δέ*® Λοιεϊν αντά, χαϊ επειδή πλείβτον λιμ><ή'*£&4Χ ****


24

ΙΩΑΝΝΟΥ

'<ΙΤ*? ,

<ν, ^ τ\ Ρ

^7Α


ε*Ρ- 2. 8. 38. 30.

25

"ναχου έ Υ~ τ ι> υ> αε ερί &εον και ΰείον. : , ^ » *«ο^ τα <ών αλλοον ξοίων επαώ, οί>Γε όραων ΟϋΓε «παϊσχό^ , τιΟι πάγχν ολίγοις των [ «ν^ρωττων. «-ύτό^ μ,ίν ό -9-εόδ εντι 1/005 καέ Ψυχά 5 κ.α\ το αγεμονικόν τω <5 ύ5 μυστ: €χ.ντος χόβμω' ταϊ δννάΡ^εζ <5 αν τ ω <χίοΐ)- ητ ϊχ,Χ ττ<χ χ; * έ'ργα, ων οΐμαι νομενς, και ταϊ ίτράξί,ες καί, τ:ο:ί, 3€©£τά τον ΰνμπαντα κόβμον έπιβτοαχράΰι,ες. ό μ,εν ών ·9·£θ3 οίτ^ττί^ς; οχίτε ορατός οντε αΐβ&ητός, αλλά λόγω μ,όνον καΐ νόα» -Ο-ίωρατοϊ* τά ό" ερ^α αντώ 10 κ«1 ταϊ ττράξι,ε^ ένα^γ ε ε& Τί και αΙΰ%ηταί έντι πάντεβιν άν&ραίυτοι,ς. &ο*οέΈι, δέ μοι χαΐ μη εις είμεν ■9·£05, αλλ' εϊς μ,εν ό ^Λ,έγνΟτος καϊ χα&νπέρτερος και ό ίγοΪ. #' άλλοι Λολλοι διαφέροντες 15 κατά δνναμιν ' βεχ.<? ιλε-νεν δε πάντων αυτών ό καΐ χοάτει κ«1 μ,εγέ&ει, 9θ<χΧ άρετα μέζων. οντος δέ κα είη &εός ό πεοιέχοον τόν α-ύμπαντα κόσμον, τοϊ δ' άλλοι θ-εοί ο ί δέοντες ίντι πατ' ούρανον ανντα τώ παντός ' ~. ,Λ 2 Γ ί -νον οΛαδέοντες τώ πράτω και νοαχ νν , » ,„~,-γ- ^ ε· ενα νέον ειμεν 2ο τω. τον οέ λ.εγοντγ αλλα μη- πολλως ~ / .' , . _Α /ι/αρ μεγιβτον αξίωμα τας νειας γ <ίννΟ-.εο^€>ειη'τι· λε^ω ό?7 το αρχεν και υΛεοο^ ^^^^ Τ65ν όμοιων, και κράτιβτον καΐ κα&ν■χ.α.%·οιγεε ~·οον «λλων. τοί ί' άλλοι θίο£ ποτΐ πϊρΐ«ν^ Λβόν νοατον ούτως εχοντι, ωβπερ χο25 τον 7Γί><χτ;ί' ^ορ^Φ^0"1 βτρατιώται ποτϊ βτραρενταΐ' 3τ:<> 2^ο%^'ΐί^ΐ' 0ίΟ^' ΰνντετκ7^ν01 πο™ ταξιάρχαν τ<χγον , ιε&ί Μχ,°'ν'Έ: ε§ ψνοΊ-ν επεβ&αι καΐ έπακολονοια\ λοχΛ^6* _ ' ^^^-αγεομένω. ξννον μεν ών αυτών &εν τ<ρ , ^««2αΡΖ0Ι,Τ05 το}ν αρχομένων, 30 το ^ί>^,ον Μ'ΖϊΙ §-ι5-ναιντο βνντετάχ9αι τοι αρχόμενοι ου ^^ολεί^^ίϊ άνεμο'νοί, ώ'σπερ οΰίέ


μεν β

χοΐ δε κορυ-

«4 Λ συυκοι,δίαν ο* οντε ε* δνοΐν ^^^μοο^ δενος ΛοτιδεΖχα^ ®8]

ω 0$

%«3 Εθ5 *#1 ί *4 (5) (7) (8)

*1. ίβ'

φ»

^ιί^,;

*ν<

ινβ»


οαρ.2.8.39.40. οαρ.3. δ. 1

Γ>.

ΦΧΣΙΚΑ

27

αναγκαΐον πε^Υ εχκ«5τον ττοιίττοον έπεσχέφ&αι. εΐ γαρ μη είσίθ-εοί, άτώς έβτί- τε'λοδ εσνεβ&αι ΰεοΐς-, εΐ δε είαΐ μεν μηδενός βε έπι^Λ-ε Α-ο-τ5{Α£ΧΌί., και ούτω πώς νγιϊς ίΰται; άλλα. κ«ιδντα>ν έπιμελουμένων , εΐ μη5 δεμία διάδοαι,ς εις άνθρα>Λο·υ5 ε0τίν ίΊ; αυΓων, και νη Λία γε χαΐ εις εμ,έ , *τ«»& έ'-τι καΙ όντως νγιές έβτιν ; πάντα. οΖν τακτοί ό καλός *αχγα&6ς έπεσχεμμενος τήν αντον γνώμην υΛοτε'ταχε τφ διοιχοΰντι τα πάντα, καθ-άπερ οί ά^α^οΐ πολΐτ»! τω ι/ό>ω της πόλεως.

ίο

15

Χ£ε*ρ. γ'. ΠΕΡΙ ΔΙΚΗΣ ΤΙΑΤ* Λ ΤΟΤ ΘΕΟΤ ΤΕΤΑΓΜΕΝΗΣ ΕΠ0-[ ΠΤΕΤΓΕΙΪΐ ΤΑ Ε III 3ΓΉΣ ΓΙΓΝΟΜΕΝΑ 'ΤΠΟ ΤίϊΝ ΛΝΟΪ'ϋΙΙϋΝ ΤΙΜΩΡΟΝ ΟΤΣΑΝ ΤΩΝ β Αΐνΐ Α-ϊ"ΤΑΧΟΝΤΩΝ. IIα ίόίοι; ~τΖ&ν«>ν [274] Τόνδε «:ν-»-€>ο3Λοιθ·ι νόμον διέταξε Κρονίων, 1Χ*ύαι α,εν ^ϊ οΐωνοΐς πετεεινοΐς

>%■^^ό■^^Όι,αι, δ* Μθ3κε δίχην, η πολλόν άριστη 2ο αι/ι -Ζ7ο ςρ οκ & []<Ε(3. Τγι·. 551] ΕΙτ" ο-νν Ί>οΐΛ.£ξ,ει.ς άνδρα συγγενή χαχώς δξ> ων ονχ ύφέΐΕ,ει,Ί' -κ-τι-ν δίχην, ούχ ευ φρονείς. Ε*ό & ι π £ & 8 ΟΙδίποδι Όρώ γάρ χρόνω 2ό 9£χαν σζάντ' ά^ον^αν εις ψάς βροτόΐς. Φ&εί&ει γ<*&

πρόνοια την άβουλίαν.

'Λοε-νχς δί<&**ε' χα1?«ρ όστις £ν βροτών 3ο κακός ?ζ;ε€ρν^ *« '


*> 1.

οχ-^,οον εστίν. έΓ

&9*φρβ5ν οΐ'ετοεί τονφ' }

^ηνά Χ€χΙ δοκών πλεσκεται* ^Χ,αλήι; ίίγονα,χ τ-υγ-χ^ά^Υΐ

'5 Ο-εων* ό<ρ-&<χλ{Λ,ό& έατίπάντ

ί , ως έ'οε-χεν , .κΌ" τ ι ν ονχορκ ι ί-> Ύ]μ,Ζν οι*?βε στ: £λο<5 όοκώμενοι "^.ον, ώ μέλει τΊ τοΌ ■9-νψον βί [Ε -ν ί> ι. στ: ό δ ο ^ Εΐβοί. 9δ3]

φ£ ΐ>αγτ{χι. κ«ι τί'λοί κάμψη β{0

Σοφοκλή & ^ ϊαντι [7ό8] «. -γ^ ?τ;ερκ><7« κάΐ'όνψα σώμα

'ίών έπειτα ^

«"«(Η»»» ζ


ν ^-

'βί πλτιγ ν ρ ι, π ι, Ο ο ν] **ξ>μένον (5ε των >αχκ

^*·0$, έγγνς 9* έθτ\ ■κ.οίνστ ε ς> <χ γαρ τϊς ονδε χρηστών ^3 "ήμερ«5 η ννκτας ή δίκη ~*^οβεβοϋντν αΐγ' έ'χουσ' "Γό μη δίκαιον ί'ρ7αν ί,Ί> *- ή&£

Λαόμοον βροτοΐοΊ στόΑ,Ά.* « ν ε ι {Ήα νό δ ον "Εργ. 704] Ει> β' οττιν αθάνατων (Αίχχ £ Ε « ρΐΛΐδϊ)? V/ ε ν <χ. λ. ι' σ Λοχεΐτε σΐηδάν τάδ ιχιίμ,ίχτ* ει *£ροϊΥϊί. , κείττειτ' εχ» ^/ ιο§ δ έλ,του ^άψενν -τί,ν' αυχά. , Ζηνα ό ' εδ<3ο νητοΓς δικά ξειν ; ουά' ο στοές οίυ ιος ^ <·ρ ούτος τάς βροτο5χ> αΐ(Λ,€χς. ξαρκε'σ βιε ν , οιΊό' εκεΕνος «ν σκο ■3-ΐδ'μπει.υ έκάδτω ξημ-ίκν" άλλ' ή «ντατ3θ-£χ στο-υ'στίν ^^^^5 , * £ βοχ5


δ. ΦΧΣΙΚΑ

-2 1.

"^-,Ό-νητων οΐ'ετοα, τονφ' ^ ^τραίΤσοι/ τον§ -ί>·ί- ο ι!>ί,- λελη&£ οΛη ι; α^ου<>« χτι^ Τ^Χ^^ΐί Λίκη

^:ΐίΊ; ■ημ,Ζΐ' ο-ι>&ε ατ ς*ο<5 όοκώμενον ^ον, ώ μ.£λ.ει, τ\ ίτοΌ ■9-νψον βίο [£ί}ρί3Γί'ίον ΕΙβοΙ. 963] 'χ-ην ό>έό>ίχ>3αχ& " *χ»ο*£ τις κακονρ 5 — ■ Α·» ά τ-η-ν ^ς- ΐκ,τιτίχι.

πριν κν πέ τέΛο& κάμψη βίοι

^7 ι, ο τ-' υ> ο" «Γ ο "ϊ ' Σ ο €ρ ο ^ & ^4 ΙΤαντι [768] <*. τεερισ<?ά κάνόνψα σωματ ντο ^»οεί«^ ?τί>οί? &***'Ανσ3φ1ι


ΙΩλΚΝΟΧ , «Αλά βΐγη *«* β**Ζ**1

*;» 0} θνητών μ,έμ.<ρ ετοεο το ^8 αλλά τ ψ χρόνοο μ.ετε'&χί

ϊ-

^^φόβον χοΰ όε' ε-ά&έβη '

^^ν* ^Οης , ττ?; ψήσει, %ζ>ω ι;τ(χι » * <ρο]ρκΛ>όϊ<ΐι.ν όφ&εντ: ες ποια/ά^ *ϊ<7-τ £ ξ>ο ι,<3ι.ύ; εν %£>ό Ε ν ρ ι τζ 6 δ ο ν ι/ <ϊ ρ ο μ· ε — >^ι/ τοί. 86-χ.Ύΐν λέγον&ι ταχΈ& ^5 τβ ναίει,-ν τ ής· β (ίο τ {£» υ τι/Λ,οο Α Ια χτί λ ο ι> —^Ιράβοίντν γ<ίς> το ι, κκι ττ:<χ £ V. ρ ι π ι ά ο υ '^Ζ ι; τ ι, ιί Τ] Λίκ.<χ τοι δέ-χα χρόνιος , άλλ' ' ακββονβ* ΜλοιΟ-εν οταν Ζ'όΓ λ/ τ, ι,ί; Λ δ Ο χ-ν λ ο ν Τό τοι κακόν ποδικές εοχεττ* και τουπ£κ,λ-ημ.α τόα πεοω-ντι,

~^*>&>ντί, καΐ βτίίχοντι καΐ κα^μ

«τι =3

καλύπτει, τα5ν κακαϊ^. ττο^5 άεΐ α,όμ^' όρ«17 '^Ζ^ροβ μεν ά^ο, άλλά


ΦΤΣΙΚΑ

<?Χ.ετΛι<χ έ'^γα -ί>εοΙ μα; ^

ο ιρ ο κ λ, έ ο ν ς]

ί^' ηι^ωι* όστις ειΐτ * ύ} μη χι Λ ^ χ ί. Αο χο τ^Ι • £•£7 ποίτες» Ζ,εΌ , «Τον /λ£ι> οΰρ κά#ε7*ίστα , (7οί· ίΥ £ -9-ηρίων ι 3ί «ί· δί^ΟΥ] [Λ, Βλ. £ I- -

I τ<χίϊτ<χ μ, εν τοί«ν ·'>' ' όταν ίε' «ν ο^^' άνίοχύωνφ ^^^^^^^^νΓ °Τ °κ ^ ^/ Ι' *χ τ>τι ο χς>τί&εο-Ζ' €$ε τόίς <5 ό-κ.<χς δέδορκεν τον σ" ' οί&ιναον <χ μ.είβεται. *ΙΙ ο" ί ό ί ο χ» -?>■ ε ο γ ο νιας [217] « I 2\&€>£0€χ& οαχΐ ΚΞ-ϊϊ(?<ζ3 ίγείνατο νη χνάρτον ττ£ -ί> £ ο5 ** ίγ·£ *εκ9αιβασίας { λυτ.% "Κ-Ύγγ -9-εεχΙ δεινοΐο χόλοιο , ατίΌ τα5 ό πακην 'όπιν όστις Ουδείς παρα νο

ν π^>9 &εούς έχέγ^

Σνγγνώμονάς το*. *»«ί θ-ίο^ ^ ^ «β δρκο &άν«τον £κφνγε1ν ^


32

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

•η δεβμόν η βίαια πολεμίων κακά, η παιοϊν αν&ένταιΰι κοινωνρ, δόμων; η ταρα ΰνητών είαιν άβννετώτεροι , εί τάπιεική πρόΰ&εν ηγούνται δίκης. 41 . . . [128] Μόνη 'ΰτιν απαραίτητος άν&ρώποις δίκη. 42 ... Μη μονοοποίει προς το νηπιώτερον ' πόρρω γαρ εβτώς ό &εός έγγύ&εν κλνει. 43 ... "Οβτις λέγει κακά φρονών , βιγη βτένει. 44 ... "Αγει το &εΐον τους κακούς προς την δίκην. 45 · · · Το <?£ &εών κράτος μέγα κατ άν&ρωπονς ' άφρονες δ' Όπόβοι το δίκαιον άγονβ' υπό τας αδίκου βιοτάς αφανές" μέγα γαρ όμμα δαιμόνων οις τίνονσ' άμοιβάς κακών. 40 Όμηρου [II. π. 386] [130] Και Ζευς τ ανδρεββι κοτεββάμενος χαλεπηνΐ] , ο'ί βίη είν άγορη ακολιάς κρίνωδι δέμιβτας. 47_ [Ενριπίδον Αρχελάου] Αοκεϊς τά &εώ~ν βν ξννετά νικήΰειν ποτέ , και την δίκην μακράν απωκία&αι βροτών ; η δ' έγγύς έΰτιν, ονχ ορωμένη δ' ορα ον χρη κολάζειν τ οίδεν; άλλ' ουκ οίβ&α Ου οπόταν άφνω μολούΰα διολέΰγι κακούς. 48 Σοφοκλψς Αϊαντι ΕΙ δείν ε"δραΰας, δεινά και πα&εΐν αε δει. δίκας δ' έζέλαμψε &εΐον φάος.


52. (*° <3

β

ΓΡ- 20, 27]

*πί°φπονντ€χ χα1 ψεν.δ ν χςκίνοτ, άντέχει -

των

Έ

ιτ€ τ

των φηαό τις; , ο^αϊ,

χαχ βφό

τ ο υ άπομ τοτύς καλοί

^τ&ε'ςρετιχι. αλΑο^ ^£ τ? ό κο'σμ 3Ε(*οίό£<χ Ζ>τ ι. ο£ πονηροί ο% ■

^

λ(λ,ο η* άπτολοί Α^κο-Γωί/ ύ^ί^ να5τοι5& ? οτι, οι όνυχες ι

<χι τάδε «τ«& ετζεοζ

,Β. Β«"


ΦΤΣΙΚΑ

τθυΐΤΟ£5 εί^^τ<χι, π<Χ(?0(πλ

-Οι

^ί^*^^ ~

ον μην ον&* εκείνο παρε ΤΖ«'νθϊ;ο'ιι/ Ό-εοΙ αίτιοι ^άπτοναό τι ο ι, *αχί περιβάλ τε έΊ.αττοή<5ε<*ι, >αχι, ταϊς τω, ^,αίνοί. ζαχ'Β,ετζέτΎΐδ ες δνβχρ δεΐτ*, άΛΛ' -ττξΛΐ>στο-> κολάβι ι<χί ατ!>χμ,ο£ , έ'τί. δε έπομβρί -οι.ονδ £ τίχ ^Μ,ε-ν ϊτολίΐά γίγνει '<χς <ρτι<3ι,34€οτέξΛ€χ<3 ·> έ'ατι δ' οτ * ι ζ>ι>^ // ~'&Ύ2£Λ.*>&£βχ χαϊ κοιι

^Ο^οι^τ-βτ/Γ τζοτε -?> £ ο ίο& ματικοΐς τ >ν έκτός , ο·ι;γ ο ι"5 ΐΛ,ε'ντοικόλαβίΊ

^/ /I α τ ο α/ ο ί; ν ό α> ν [ρ. 716] -&-^ό^ μ-εν η ·, €^ί<ί τΤ- ^ζ> καΙΌπα. •ε ?ε<χ.ϊ, τ ε λ,εντ ην -3<-ο£Ϊ- μέσα των ε τ> \>£<χ ΐΕερκί'νίί -χ.<χτά φνβιν η <χεΙ ξ,ν-ιτέττετιχζ& έπη των άπο Ιχυαενος

ξυν£ΛΓίτα<· ταπεινός κα

3^^χι.ιχ€χΓ?

5 *****

= Χογον*θ5 οίίττ^

ΐχιρτοε ■

σήματος ιύμοι

«ν«>6

*

.

« - -Γ-


- 5. ΦΤΣΙΚΑ

ο. 56.

τίχ^τφ Γΐ>- 906 Ε] ί1 ίι; (χι οι) ΐΛ,ή-ν

ίο 0^01-

<γ)ΐ^Α<χο<ίγ^ -9-εονς ουκ

οί'ΐΌν τα'έ<71] τε ττοερατρεπομ ί όε τΊχΌς τ ε ααχΐ, ιχχντας;

0€σς>εόίς ττην I Ύ] ν έτέροις ξ γοίο ί^κονα λέγονς αν λε'γα μ-η-ν ον&ε <*τ φίχτ-ηγοΐς γε , οι3ίϊ£ νομ. ί ϊ3ίίί- (Λ^ην , οΰίε' ^ -_—_ »

^ ποιητές θ-εοί"; ΤΤολν γε. Το ^χτα φν^αττοι/ΤΌ^ς <5ιαφε'ροντι

« -

^νοα, φ^'οΌ^εν, οί-' -ιτο δίκαιον ^ενεχα &ως>αον ζτ;<χζΜΧ άδίκών αι ; 0-ό&<χμ,€χϊ& · οίϊτε άνεκτο ^^^τιχ(ϊ(ΧΊ' άοεβειαζτ* ουτεο-ν κινδνν

7 / ο ς> <]ρ ι> ς> £ο υ

*^%<5οτΤ-οτ«μ-6«3·

£ ο* τον π ερ

Λογούς άφικό

,,ς των Ίνίο3ν <χ£τ£&ν έχων τινο

«ντον τοντον ττόν τρόπον. πνν


ί>τι:ικλ

οτυφίχνοτ, κ&Ί ο&τ] -ακί &άλα ■"ον κ«1 <ρυτατ καΙ ξώα και ον ανδριάντα </5 ίχοί όιόωκι ■ηνίκ-ίχ τον χό<* (Μον έ'κτιξεν, ^^^μα. έξήτ'ηβιχ. & -> «ρηβί, ποία ^~^οΰτο ό ^?<χνό>*χ2.'*2ς; (έμαρτνρι -Ο μ,Ύΐδέικχ β^£νθ( σζοέας νλης άβτιν ονι ™τε ********* έΤ'υ οί>τε λ-όΟ-ί-νος ο&τε άλλης νλ ήοΊ-ός έίϊτΐ- ξιίλω Ο~τεξ>ροτάτω (Ο^,ν τι,ς -τ) ϊ) έΛ. -ηίΐ 1=1* <χ<ρελε'β&αι τ(.

ν^ι/ων οΪΊ'<χ·*οτΊ2&ίχ€*·&'*χι- εαυτόν, ε Α.ε'γονο~ι, Ό-εον εχλμα είναι,

ολσν τον <χι>&(ΛΚΧ'*'τα τούτον, ίνοον &ο€χ^ο ΐΐανεοδαι το; φίτνίξοιεν , ποΑύζ/ *ρε'ςειν ίάρύρ,

μ,ετιχ πολν &*ΛΧ&τεψι§*<* είναι σκότ άδω-ν εέ<*ε'&χ.θ'*'τ:<χί. °^ βονλόμενοι,

^Αίοχοννο»

·*:*2& ^(Ρδ 4χε£νη,

«οδ&**>β εν^ννο^^ςτης &ύρα5, ,^ναεγίβτην %3 <χτο& ™νυ διαυγεα, <Ζδ<*>9 ^νοπροε'ρχ ν &λίβονβιν ε(< αγνωύει 'όντες


ΛΙ-. 1. κ. 1

ΦΤΣΙΚΑ

&εις τϊγο&ε Λ.(χτζ>εέίχς ξνγόν.

^ ίο

ϊζί; αίγ κ,ύ] ς ( > ι) }<. (χσΐοάκιΰται ρ ί ττ ο ί> Β ε Λ. Λ. ε ροφό ι ο μ, &} -ν £ 3 ο >τ« ιϊ ' ο-υδε Ό-εοί μ,άχονται.

ϊβ άν«>κΐ}? μ,εΐξ,ον ίσχυε >^>0^νρ6π*ίου [ΑΙοβδί. 96:2]

ϊ^ν.

ν ουόεν αίνόίγκ.€χ·3 ε-ύρον, ονόε' τ Ύ] τ <χ Ε ρ ο υ 3^<Τχν{ρ€χ γίχ ζ> έτει-κρατεΐ ανδρ εν χαΛβίτεον ίχ.-χ,έααΊ' οίκους εκάμι

"ο τ Ρ] ς; <χνοί'}'3<τ]ς; ον Λ. εγειν οσον ζυγ <χ.3ν.·γ\«5 έοοοττ]&εΙ&

ισχυρότατου ε

λνάνκη π<ριΤοΊ8 βεβαία καΐ Ανάγκη £θ-εΙ έατ μΙ/5 προνοίας. αραενίδης

™<*1 ^ η^όκριτοζ.


^? χοο & ί: οι γ ενομίε-ν-τ] εαυτής £1 έτερον ίχ. ντ η ν €3 ωξ,αυβα , £πι *~>ιχγκ.τ2Ί> οτ>χ έ'<5τΐΊ-> ' -νπολειφΟΐτεχ,ι τ υ]ν €5 ιχ>μ.ίχ.τν^ε-ην φΰβιν, κι **** ττροί/Οί.αϊ-' τοΌτο &ε τοϋ κόβμ — χίνεΐτοα, πνφός τίνα Λο; '^^^^^' τ<χ προνοίαν . το δε αλογον

£ εστίν ό Λο^οϊ των κατά πρί

Κε<γ?. ε. ΕΙΜΑΡΜΕΝΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΤΩΝ

δρών, '^ί -ν δ ρομ£δας ο<χ.ιμ,ονι.ον> ουχ οξ><χ.5 ΐς>ίχν δνε^έ&χ,ετίχι. , ε», άλλοτ' ίίίΛ.Λ.ω& εις άμεραν;

όλβος οϋτ'

ίίπ<χμ,σττος £ρη5 β*

ίπιχρίμπτει νε'ηρος <χλλοτ' £π'


οαρ. δ. 8. 4—15.

ΦΧΣΙΚΑ

45

χονραι νυκτός, ευχόμενων έπακο-ύα <χ.τ* ονράνιαι %%-όνιαί τε δαίμονες ώπανδείμαντοι, πε'μπετ άμμΙ%> ροάόκολποί/ εύνομίαν ίΠ-1 λίπαρο&ρόνονς τ' άδελφεάς , 5 δίκαν και ατεφανηψόρον εΐράνοιν , πάλιν τε τάνδε βαρνφρόνοον λελ,ά&οντε ανντυχιαν. Σοφοκλής Φαιδροί 13 "Εζης αρ' ούδε γης ένερΟ-' ωχου &ανων ου γαρ προ μοίρας ή τύχη βιείξετ €χν . Επτά πολνπλανέες κ«ττ' ολ^μ-^ιοτ άβτερες ονδόν είλεννται, μετά τοΐσι άεϊ ένα,νόαοε™ αιών*υκτιφ«νή5 Μήνη , βτυρνοβ Κρόνοδ,^οί^ί, [170] παβτοφόρος Παφίη , #ρ*<ϊτ>€; "Λ , ««"ροβ ι5 και Ζίύ8 άρχ^^ββ-Αοβ , «<ρ' 9»~*ί8 ^««ΐ*»οί ό" βύτοί μ*ρό*α^ ^αχον ^ένο^, ί **Λ> Μηνι, Ζενς "Λρης Παψίτ] Κ&ό^ς Ήλιος Ερμης» » αί&εριον .α. ' . μ .. ? ^ Κ 4/ η £<3 ιυ^ ε ^οι „πνεύματος τοννεκ » απ ^Λ " ελκειν ί«*ρν ^Λα,τ* χόλον γέν****** ™ον ορε&ν. δάκρν με'ν έ*τι Κρόνος, Ζβύ3 *2 ^^,λβ^ ^5, α " "α λ/γ ' α' ίίΛνοδ, Κυ&ερειαδ ορεξις, θυμός Λρτ,5 Λί^ * , V. , , ~ „ _,5 -χ;ό<ΤΜ·θ5 απείρων, χαϊ&νητή διάνοια γελα κ<χί,

15

~ ,α*χ?£ί?£ΐν Γ0^ είμαρμίνον το

χατηναγκαΰμε'νον , ρένην. , ^ρμένης άπεφηνατο λό- [178] 'ίΓράχΑβίτοβ """^Γ^,^,,^ Λέοντα. ί' }/ον τον ίί,' ονσια& *α*^^^#*« της τοϋ παντός γενέ■ ίβτΐ τό αί&εριον βωμα , , ν τεταγμένης, πάντα δε σεωε, κα'ι χεριόδου ί*« V


οαρ. 5. 8. 15— 17.

ΦΥΣΙΚΑ

47

ηηγηαιν, των ονομάτων άμα. κκϊ των πραγμάτων βυμπαριβταμένων άχοήστως. Περ I της ο λ η ς οίκονο μι'βς Έρμου ίκ 16 των προς Ά μ ο -ν -ν \_Υα\.ν-\%. ρ. 38] Και η μεν διακρατοΰαα τον δλον -χούμου πρόνοια εβτιν, η δε Οννέχονοα καϊ περιεχοτχϊκ ανάγκη εβτίν, ειμαρμένη δε άγει καϊ περιάγει, -πάντα καταναγκάξουβα (φνβις γαρ αντης το <χ.τ>€χ.γ*αί'ξ>ε ν-ν) αιτία γενέβεως και φ&οράς βίου. 6 μεν οΰν -χ,όο μιος πρώτος έχει την ίο πρόνοιαν (πρώτος γάρ αύττίβ τυγχάνει) , η δε πρόνοια έζήπλωται εν τώ ονρανω ' βί,ότι. κ.<χ1 &εοι περϊ αυτόν Στρέφονται, καϊ κινούνται, οζ.·3αχ^Λ,€χ.τον και απαυβτον κίνηΰιν Εχοντες , ειμαρμένη & ιότ ι καϊ ανάγκη, χαϊ η μεν πρόνοια προνοεί, ή ε€^ι,€χ^^ε^η 5έ αιτία έΰτι της ν,τών αβτρων διαθέσεως. οΖ>^ο& -νόμος άψυκτος, κα&' ον πάντα τέτακται. Ή χ της Ίαμβλ £χο ν

, -π<?ος Μαχεδόνιον Π

έπ ι0 τ ο λής Πάντα μεν τα οντκ π <χ> έ^ό έβτιν οντα, καϊ γάρ[184ΐ »-«ι5τύ το πρώτον ον άστο τον £^ο5 4 αρχηδ παράγεται, πολν δε διαφερόντω5 τ« «Γ«α τω ενϊ το δΰναα&αι ποιεΐν παραδέχεται , ^ ουμπλοκην ι ϊ - ,„„Λ.ηι/Όίτ7Τ«'; -> τη των πολλών αρχή αννεγεται και βνναναφ ^ " _ , , . , « Λ ^ον**"* ™ν λο^οί/ και των προι/παρνοντι. κατά σ^/ „ , , , νΑ , , /ν-., ΛΟλ"ί1()ω οι/των κκι ποΛυ.««I**, ^ πΧειόνων άρχων, άπό μεριών, γρ^Ζ™ΐ£0& ******** , κατά μίαν δε μιας ολης αίτιας τ° ?λ%^Λ~ εμπλέκεται, καϊ εις » «ννδεαιν πάντα προς ^ α11αξ ^ ^ ανήκει το περιεκτικό*** ούτος τοίνυν είς *Λ>* δεσμός τών πλειόνων « άΛΟ τοΰ πφον^ ού$, γμος ανμπεψορημ^ος ^^^στλοκης ποιείται την ενωέπιβννισταμένην ατνο ττ]&


βαρ. 5. 8. 17—22.

ΦΤΣΙΚΑ.

49

τοφυεΐς δυνάμεις, ανάγκη καΐ εί^Λ,ίχ,^μ,ένη. η δε ει μαρμένη υπηρετεί πρόνοια και- άνκ^κ^ , τή δε ειμαρ μένη υπηρετοΰβιν οι άβτέρες. ο^τε γαρ είμαρμένην φυγείν τις δύναται, οΰτε φνλοίΐΞ,οα, εαυτόν από της ετούτων δεινότητος. οπλον γο<-ξ* ευ^αρμένης οι αβτέρες, κατά γαρ ταύτην πάντα άτζοτελ.οΰΰι τή φνβει καϊ τοίς άν&ρώποις. Πλάτωνος πο λ ιτ ε £ <χ & \^ρ- 620] 21 Έπειδη δ' ουν πάσας τοις -ψνχ,ας τους βίους ηρή- (14; ιοσθαι, ώαπερ ελαχον , έν τάΐΕ,ει, η^οΰιεναι προς την Αάχεδιν έκείνην δε εκάατοα ο-ν εΐλετο δαίμονα, τού τον φύλακα ξυμπεμπειν τοχ5 βέον , -και άποπληρωτην τών αίρε&έντων. ον πρ<Άτον ^ αγειν αύτην προς τηνΚλω&ώ, ΰπο την έκεένΎΐ<3 -χ.ε^ά τε ™1 &"^ί>°15 φην της τοϋ ατράκτου δ^η& , Ρ0"™ Ψ λα1™ ^ λετο μοΐραν. ταύτης δ' έφο^ψ^^^ον, αυΖις Μ την της Άτρόπου 'άγειν ^ , εύστροφα ταίπιχλωοϊέντα ποιοϋντα. έντε^^ *"> αμεταατρεπτι υπο ~ -,Ανάγκης . ' ,ι ^πήνου ^«ί οι εκείνου, οιεξτοντης ίενκι &·&ον-> " " * , 2 Λ ί, ^ οιηλνον, κελ&οντα, επειδή καιι λγ οι ' ' πορενεσ&αι γ απαντάς εις το της Λή&ηΖ ^^^" ^ „ - , α. ,£ 'Εκτής >Λρ ° * - * ? ν 5 Γ^8 ΑΙΛ**\' 22 δρον έπιο-τοΛ-ή* ^Τ^Ί' ^ ~» \ ' ^,/ί-νκΤίϊ' ουκ αλλο τι λεγεβ&αι Οιμαι δε καϊ τψ είμαρμένην δε [190] , πλην τοϋτον οιονεί «^^%^Λ^, πεπραξε'νην δε το είρεο&αι' τε και %<χ>(>βι, »» ^ ^αϊ μη^εν έν τοΐ$ ^ διάτό πεπερατωσ&οα^ν άπο τοϋ μεμερίβ&αι, άπειρον είναι, και ^^^^ β^νεμψεως , άδράατειαν νέμεαιν δε άπο της εκπ '^,α&ν «ατά ψύβιν, αϊβαν δε μ άναπόδραατον "^^^^ ^οι'&αδ καϊ τον άτραχτον αεΧούβαν. τά τε σνερι μ,εν αί μοΐραι κατά τούς είςταυτά πως νεύει. ΤΓ" 4 ΒΤΟΒ. ΕΟΙ«. ΡΗΪ8·


οαρ.5. 8. 22. οαρ. 6. β. 1—12. ΦΤΣΙΚΑ 51 [Αρχιλόχου] Πάντα τύχη χα\ μοΐρα Πε9^λεεβ <ΖνδρΙ δίδωβιν. " · · Αλλ εβτιν εύστοχόν τι βουλ-Β-ντ^^ιον 5 ταντόματον. . ■ Έιζηο ειχ(5τ: ι,-κ,όν γέτι ταντόματον έβτι τω βίω. 6 • · * 10 Η τα Ο-νητών χαϊ τα &Βΐοί Λαντ' έχιακοπονα «ει [190] χαΐ νέμονΰ' ημών ίχάβτω την ^.ιχτ9 «ξι'κν τύχη μερίδα. Χαιρημονος Β

'^χιλλίΉ} Θερβιτο

χτό νου Τύχη τα &νητών ηράγίΛ,ίχ.τ' , ονχ ευβουλία. Φιλημονος "Αλλος χατ' 'άλλην δοο-ΐ^ον έθεταν τνχψ.·

Μενάνδρου Κν ι, & £ φ Ταντόματον έβτιν ώ& έΌικε στον γεος » αωξει τε πολλά των άοράτοον σΐ^αγματων. Μενάνδρου Τλο βο^ιμαίψ Ού παντός άγαμου την σ*€?όνοιαναΙτίαν κρίνων αν όρ&ώς υπολαβε*** πέ& μοιδοκεΐ, αλλ' έατϊ χαϊ ταυτόμπτον έ'νια χ^ψον. Φιλημονος *Λ ** ο ~ <* *? * *°?ν\ι , Ννν δ> οΖδ' άχρφώς ω?ον<"«

10 [198] (15; 11

ουδ_ πρώην, αλλ* ^ τύχη ημων,οταν γινωμε» , ε? αώματν *ν»γίν*&' ημΐν ™?ΥΕγν*/'ν Λαβείν τύχην. * χονχ ίατιν έτερον 7ΐ(χξ> Βτ:ε&™ 12 Τον εντνχοϋντα

·> ^αο-νεΐν νομίξομεν. <Ρ& 4,


οαρ. 6. β. 13—173.

ΦΤΣΙΚΑ 53

Πλάτων την τνχην άπεφαόιτετο <χ£τ£αν έν άπρο«ιρέτοις κατά αυμβεβηκός, καΐ σνα^αχολού&ημα χαΐ βνμπτωμα καΐ προαιρέσεως κκτα την προς το τέλος προ&εσιν έναλλακτικην σχέσιν. Αριστοτέλης αίτίαν ιζίχτόχ. <5νμ,βεβηκός , χαΐ καραχολονΟ-ημα έν τοις καΟ·' ο^^Λ,Ύΐν ί'νεκά τίνος γιγνομένοις άστατον και αδ-ηλ,ον. ->αχΧ ν%ο%εβεις μεν δνο ταΐς άρχαΐς έννπάρχειν , τ<χ.ίΞ,υν τε και άτα%ίαν, αι τίας δε τέτταρας έν τοις ολοις 3«θ£·θ·' ας άπαντα ΰυνίίοβταται, νοϋν φΰοιν ά-ΐΗχγϊαγιτ -τ-ύχην' χαϊ τούτων διπλην εκάστην , την μεν ττοΓί? ανδρωπίνοις πράγμαΰι την δε έν άλλοις· τελε^θ-α' τά μεν πάντως [206 τα δε κατά το πλείστον τοε ίΖλ,λ,οτε άλλως, την δ' είμαρμένην ουκ αίτίαν μέν , -ττ^όσζον δε τίνα αιτίας, 15 βναβεβηκότα πως τοις της αίνοίγ^η^ τεταγμένοις. Πλάτωνος νο>ω ™9Α] π> 'Ος ουδείς ποτε «^οίΛ«5ν ο-δδεν νομοθετεί, τύχαι δε καϊ ξυμφοραϊ παντοία ^έπτουβαι παντοίως νομο&ετοϋσι άπαντα ημΐν. ΤΙ πολεμάς τις βιαβάμε*>νος ανέτρεψε πολιτείας μ. ετέβαλε νομούς, η πε νίας χαλεπής άπορίοι' «ολλά *«ί νόθοι αναγχάξονΟικαινοτομεϊν, Χοιμ.<Ζ*> έπονταν, καϊ χρονον έπ\ πολύν ένιαντο5ν ™λλακις αχαιρία. ταύτα δη πάντα πραΐδαίν π ^ *Φ"ν αν εΙπεΖν οπερ 2 5 νυν - δη , &νητον ο. Λ,, μεν „>ν *~ ΕΜ.τ?&£να μηδέν, κ έγω * ,νομο&ετεΐν 1Γ , Γ' > τύχας δ' είναι σχεδόν &^~"*"*ϊ ΖΐΓΤ™ γματα. το δ' 1*τί ^ερί «""^^ ΖΖ ταϋτ^άΙΤ χαϊ Ιατρικην χαΐ "τ*"^Ζ^Ζμ*ΓαΙ ΖΓτόδεΖΖν δοχεϊν εν λέγειν ζ ^^οΐς τούτοις. Τ6 ποίον; » «, λέγοντα λέγειν εν ^ #εοΰ τύχη ^ ίΐς &εος μεν πάντα ""Ι^^μΤίαντα. ημερώτερονμεν τάν&ρώπινα διακυβερνά0 * ν ν μεν


οαρ.6.8. 17«>— 19. οαρ.7. β. 1—6. ΦΪΣΙΚΑ 55 Οννιΰτάμενον άτε'ραις τιβίν αίτνοα,ς. « τύχα ων καϊ το απο τνχας γινόμενον ον&' ώς τρ-ύ&υς εντϊ νπο φνβιος τε γινόμενον ον&' ώς τε'χνα ταχι τρφόΐΌΐοίς τις ανθρω πινά καϊ %-εία, άλλα τό έπι0νμ,(α<χΈΊ'θ'ν παράλογος τε 5 καϊ απροαιθΌ"ήτεος τούτοις. έτεεΧ γοες* όνο φνβιες ίν τω ολω τώδε καϊ τοο παντϊ ενυπκρχονπ έναντίαι άλλάλαις, καϊ τοντάν α μεν εντν ρι^ττοε -κ.οΐί τεταγμένα και [212] λόγον έχονβα ποτϊ πάντκ , α. αΖ^φ-ητος καϊ άτακτος καϊ άλογος καϊ ονδεμύαν <3-ύντ «ξί-ν έ'χοναα, αύταντόιο &εν φανερον οτι το μεν ά,σνο καϊ τώ αντομάτω γινομενον γίνεται, £μπεσοχ><**χ& -τ;<χ& άλόγω καϊ άτάκτω φνβιος ές τα πράγματα , σνοί-ναχ &ε τα βνβτοιχα ταϊς κα&όλω φνσεσινάεϊκατά το βεΑ-τίοντιαΙτοχεΐρονάντιδιαιρέΌνται τα πράγματα, ττ« ί*^ν άγα&οποιώ τίνος α φνσιος καϊ βαΰιλικάς έποχ^ίΧ^^^^*3^, τα δ' ώς κακο ποιώ καϊ τνραννικάς.

»

Κε<ρΟΤΙ ΑΑΟΓΙΣΤΟΣ II <00**Α ΤΗΣ ΤΤΧΗΣ. Μενάνδρου Κι**™ €» ° %Τ°* , '£15 ποιχίλον πρΖγμ' **** *"*Χ πλανον τυ™' Χαιρήμονο ς τ^ τύ%ης «η

,

, ^^

*9«τεν, πρόνοια δ' έϋτΐτ, ο*5<5^ο<? σαφ^ Μεν άν δλόγον ρου γίνε-&· ' <άν ποιεί τνχν Ονδεν κατά Ενριπέδον 'ΕΑ.

1

& [717=721]

Χ™

4 [214]


ρ. 8. 3.1—6. ΦΤΣΙΚΑ.

57

επιτέ&εντι , φύΰι,ς κοεί -νόμος χοά τνχα (17) τών μεν εξ άθεος ... ττοτι ξνμφωνίαν ιντοον νόμος έιτ,ι,ατ άτ<χ.<£ ■χα.Ι δαμιοεργός, ονκβιος άνΟ·οοαπ£νίχ.ς τ ε λεω&ε'ντων τέματηο χε καϊ «)>ίμών -ημ,εν, τών δε είκα χεν ιχπο τω αΰτοΐΜ,οίτοα ομοίως ποτιπιχοηβτοΐς τ ε ταχ\ σνονηφοϊς, τνχαν τών ;ν φαβονμες , τ<χ.-ύτ«χ.ν δ\ οντ ίν μετρώ [222] τετκγμέναν ποΛ. σκε<ροονημενως εχαβτα &εΐβ<χ δε η έ& «χ-ύττοον τω γένεος 'άμψω

Κεςρ. 3 Τ ΟΪΣΙΑΣ ΚΙ Λ Γ ΜΕΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΣΩΝ [ΑΝ] ΕΙΗ Α1ΤΙΟΣ. κλε ο νζ καλύπτων ο χρόνοδ εις το φως άγει.

1

φ άνου ς 2 τ άρχής ταχ-ντοε Ό·«οΙ &νητοΐς παρε'δειξαν, [224] ,ητοΰνσεβ ή<ρ ε-χ^^^^^ονΰιυ 'άμεινον. η μον ο& ^ ιλ' , 6 χρόνο& (Λονον τά ΰωματα ν άλλοι κ«2. τ& στ&άγματα.

3

,ν ουδέν τ<5ν

4

<χν&ρωποις ο τι

ο -ν & . ουνειδοτων , {ιφ <Τάν ίκτζλήττει, μ,** τ™ άεϊ λκν&άνε^ <*1*νΖ«νω. δ έκτον τάλαν Θυε'^« ' 6ν παοα™**-1*

, ^

Λιχναι,

1

5

0 [226]


ΦΤΣΙΚΑ 'ΰχει σοφά μαιομένοις. ιπίδου Μ ελαν £πσζ χ ιπράττοντάς τι μοχ^^^ Χα»εΐν «ί> ο χρόνος ος τά χήν»' ι>πίδ·ηςΛΙόλοο ς άπαντα τοΐαιν νστερον ψράβει, οντος, οζ>χ ίξ>α3τ:α3θί,χ^ λέγει, οχλέονς Οίίίποάι ^ΤγΓ.614] δίκαιον ανδςιιχ (5 ε ύο^νυοιν μόνος, ν έν ήμερα γνοντι^ μ,κχ. ων ί δον έσζ ι,γ ξ* <χ μ, μ,άτων "Ο τοι χρόνο5 όξι»5 όόο'ντα^ χαΐ τά βν€χνόι:€χ.τ€Χ. οχλέονς ^4 «. [646] ό μάκρος χιχτ'ίχ ξ> ίΓΌ" (λύ]ΤΟ$ χρόνος Ια χαΐ φανέντίχ. ->€ξ>-ύ?ττεται. λπτον ονδέ-ν , αλλ' ίχλίβχεται ιχος χαί νιε& ί<5 ελ. εις φρένες. ' αυτόν 71 4] > χρόνος 6 μ.ε^<χ& £Μ.4Χ#αίν$ι. ιπίδου 'Ττε ο Α -ιϊτφ διερπων ττίίνχτ" « Ά,-ηΟ-ενειν φιλεΐ. ή μον ο & τά χρνσΐτά σί<£ντ<Χ ^8 φάος 'άγει. 'Λλλοι ^ίχν-κα μεν χρόνος ,ς γάρ έστω <χν&·&*»πων κριτής, οήμον δόχαιονος Ζνδ&<* μ-τΊ^ποτε. τάπάντκ ν*Τ»**~* *Λ κρίνεται.


ΦΤΣΙΚΑ "«& είχον έμφερεϊς β^^ο; ηλαια Χα1 δνβαυλνονς ' •ναίοντες- ονδέποο %ν ]8 οϊχος οντε λαΐνοίβ ?ο^ς αγχνλοις έτέμ,νε-το τον βώλος όμπνόον τφοκρός, ; σίδηρος ενι,οότι&ος ΐνης όρχάτονς ετημεΛει , ιωι> κωφά χ^ρεϊίουί5« γ-η · κοβρώτες άΛ.Α-τιΛ.ο^.τό'νονς τοις όκΖτας ' ύ]ί; <5"* ο [Λ,£ν νόμος βία δε 0νν&φθΊΚ>3 ^3 ι,ύ , ην των α/ίεί.νόϊ/ϋοχ' /3ορ«. τον τιάντα χ<χϊ ηζ^έκροον χρόνος ήλλοίωοΈν έ'μ,τΕίχΛ.ι,Ί^' βόον, μναν την ΤΖφθ£Λ*'*2&'£**>8 Οπαΰας, γκην, εΐ'τε τγί μακρά τ9ιβν 'χαΐν την φι^ίϊ^τ' «5 <3» « Οκα/.ον ' μεν χ<χς>π6& ήμερ0* τ9οψης >νη8-> εν^έ&^Ί <5£ Βακχίον ή· γαϊκ δ* -η Λριν αΟπορος οΐς βοναϊν ^ξ>οτί>ει;ίτο νς, χαϊ τον ^γ^οαμένον ίαιταν ηγοί-γο*" βέ°ν ' ύπτειν κάπ: ι


3.

ΦΤΣΙΚΑ. 63

άτης μέτρον τω-ν ■^εννητών και κίνησιν βραδύτατος η τίχχον& είπε Χρύσιππος, ο ς ο Περίν&ιος <-ρν<5ΐ3ί6ς φοράν άστρων ία ν των εν κινιη<3 ε μ, ηρεμία ποσόν. >ρος σύμπτωμ,Οί \_<*υ(Λ.3Ζτωμάτων], τούτο [252] κολού&ημα κινή** εοοιτο ν και Κριτ ό λ « ο & -νόημα η με'τρον τον νπόβταΟιν. οτέλης] τον ό*ε χξ>όνον άρι&μόν είναι τά το πρότερον κ.€χ\ το ύστερον, οντ' άρντε τελεντήν , άλΛ' οιει οντα και άει γι'ναι δε συνεχή κ.<χ\ διαιρετόν λαμβάνε ιν το μεν πρότε&ο-ν το δ' ύστερον, ορον εκατέρων το ίτ&ί* " ^9 νοεΐσ&αι έρον πέρας , το-Ο μέλλοντος άρχην. στοτελικοί «όν χρόνον άρι&μον των άφοριζομένίαν 9θΜ,νή<*εαν , ™ δε νύν είναι εως εν κινήσει , χ£νη«ιν δ' ουκ είναι τον ην 'άνεν κινή0ε€Χ>& ' λ£'?εβ&αί Υ"9 κίνησιν [254] ταχεϊαν, ονπ έ'τι^ε χρόνον, άλλα πολύν (20} ί'τι το μεν ιτλ,εΖο-ν χαιτουλαττον άρι&μω ■ρόνω δε τή" ™1 ελάττω κίνησιν. 'ιβιβ ο χρόνος , Τ ^ηβεω8 κεχωριϊμόν γαρ εΙνβχ*> χ^ηβεως συνεχή κατά το ύστερον. _. . , έφΠβε χρόνον £^Κί Θησέως διάστημα, Ζ'τοον 9€€?^«ι0ν ή*™* τε *<ά Α>«Γ £**ι τοντον *} γίνεσ&αι τά γι> ^«»Γ//.νΐ>ί4ί1/β άπαντα και τά οντα τα Λεν


42.

ΦΤΣΙΚΑ.

65

>ις πεπέραβται. τον &ε χοόνον ούτως όρί3τημα κινήσεως η μ,έτ^ον τάχους τε -και . καϊ πώς έχει τό έστα,νοονμενον κατά το ιονον τον μεν εΖν<χ.ί. πεαοεληλυ&ότα τον δε ον δε παρόντα , ο& έ^. τίνος μέρους του ότος καϊ τον μέλλοντος ζνερί τον διορισμόν 'βτηκε' τον δε δ εο ο μι,ον ΰημειώδη είναι, '.αϊ τα όμοια έν συλάτε ι, [χρόνου] καϊ οϋχϊ ιβμόν νοεΐβ&αι. Α ε'^ ε ο-9-αι δε το νϋν και λάχιατον προς <χί'ο~ &-τι<5ι.ί> χρόνον, περί τον :οϋ μέλλοντος καϊ σν*χοεΑτ]λυϋ-ότος συνιστάΧρναιππος χοάνον είναι κινήσεως διά- [260] δ ποτε λέγεται. (Λ,έττ&ον τάχους τε καϊ βρα\ το παρακολον&ο-Ο-ν «5 ιάο'τημα τή τοΰ κόβμου αϊ κατά μεν τον χοόνον κινεία&αίτε εκαβτα εΐ μη αρα διττός λέγεται ό χρόνος, κα&άπερ Χ η Ο-άλαττα καϊ το κ,ενον τά τε όλα και τά }τών. ωβπερ δε το κενόν πάν άπειρον είναι χϊ τον χρόνον σαχ.-ντ€Χ. &Λειρον είναι ίφ' εκάX γαρ τον καοελ^^ν^-ότα καϊ τον μέλλοντα Ιναι. έμφανέΰτατεχ τοϋτο λέγει, ότι ού&εϊς 3ταται χρόνος ' έσκεΐ γαρ εις άπειρον η βυνεχόντων έοτί, ~«*« *Ψ> διαίρεβιν ταύτην ρόνος εις 'άπεϊοον ΜχΒε τηντομφ,· ώστε μη&άπαρτνο-μον ένεατάναι χρόνον, αλλά κατά ίγεσ&αε. μόνον νΛαρχειν φψ\ τον ένε- (21) ,ν δε παρωχημένοι ^ Τον ^ντα, υφεατά',πάρχειν δε ούδνΟ*^ > » Μ «5 καικατηγο-,πάρχειν λέγετε « Ονμβεβηχοτα,, οίον Ζ * ' «οι. οι:* περιπατώ, ατεΐν υπάρχει- μ>οι, ^ „. « V»οτε , δε κατα« ^,'.-ν -νστοίΟΧ*1···- εαρ δε έτους ωραν ηκα&ημαι ονχ ~ * ΪΟΙ-. ΡΗΥ3.


—45.

ΦΤΣΙΚΑ

67

ν ίνιαντών τοβοντοον , οσος ήν ό κα&' 'Ηράιαντός. τον Σχν%Ίνοχ> ατ ε ς> 1 φνβεως. 43 5 έβτϊν νβτατον χιχϊ. ωτον πάντων, καΐ <τω πάντα, χα.1 Ζατιν άεί, καΐ ουκ ίστιν [266] ιενος έχ τον έοννο^ €χ.υτά έναντίην όόόν >τών. το γάρ α-νφίου ■τ^μ.ΐν τω £ργω χ&ε'ς >β χ&ες ανριον. τον Πλοντ άρχο υ €Χ ρ αλλήλων Νου- 44 μ α χ αϊ Λονκ. α ύ ς> γ ου [Τ. I. ρ. 72Α] ί είβιν , οϊ προβτε^^-νεα. τον ίανονάριον καί ον νπο Νονμά χο-ν<3 μυ-ηνας λέγονοιν, εξ άρσ&αι 'Ρωμαίονς &έ»ο*χ μ,ονοις εις τον ένικνιοι των βαρβάροον τ , καί των Ελλήνων ιεν τέτραΰιν ?| #« '^ίιαχςνάνες. ΑΙγυπτίοίς •5 ην ό ένιαντός , εΖτ<χ -τετράμηνος, ως ψασιοίταντην την οίχοΰντες αρχαιότατοι [26%] ύναι, χαι πλη&ος ΑβΛ-ηχανον έτών Μταΐς <χις χαταφέρον<3ιν , δη ^ούς μήνας είς μον τι&έμενοι. Ιάτωνος έχ τον Τιμαίον [ρ. 37] 4δ αν αιώνος είκόνοι ΐ€ΐνη*Ψ>, η διάατημα της ν κινήσεως- γεννιη^ον δΐ κατ έπίνοιαν, ούρόνον την ον9<χνον ^ίνψιν λέγει γαρ έν ω οϋτως- ώς δ* πινη&εν αυτο καϊ ζών ων άιδύων &ε<5ν &Υ<*λ*α 0 ν*ννψ«ς πατήρ, ε, καϊ Βνψραν***** ' δν μ^λον όμοιον «ράδειγμα έπενό^^ ^ργααα^αι χα&ά, κ ' „. *τίον οίίοιον, και τοο ε το πάν ίντο τνγνανεί 4>ίΛ* _ , . . , ί-Γ«*:/οτ2<?« τοιούτον επιτελεΐν. « δνναμιν έττεχ^^ν ι τ , < ούξώονψν^ έτ^Χ^™ ονσααΐωνιος· κα\ δή παντελή *<Ρ ν^ΨΨ ^οαπτειν ουκ


-οαρ. 9. 8. 1.

ΦΤΣΙΚΑ 69

1®ϊί χρόνος , ήλιος 9€*χΙ <?ελήνη, και πέντε τα έπέχλην αβτρα. σΕλ.€χντ]τ & εις διοριβμόν καΐ ' άρι&μών χρόνου γεγον ε. ϋώματα δε αυτών ποιήβας 6 &εός , έ'9"Τ]χει* εις τάς περιφοράς, ρον περίοδος τ^ειν , ετντοζ ουβας, όντα επτά ' ϊεν εις τον περί γ-ην ιτεφώτον, ηλιον δ' εις ρον Όπερ γης, εοο<3€ρόξ>ο>ν ^ Χ°ά τον Ιερόν 'όμενον , εις τον τά-χ,εί, μεν Ιβόδρομον ηλίω >ντας, τ-ην δ' ενίχνκ£*χν ειληχότας αύτώ δύ&εν χαταλαμβάνον& ό ιζε χαϊ καταλαμβάνονταντά νπ' άλληλα**" Ζ^λιός τε καΐ 6 τον ερωαφόρος. τά ά' αλλα οϊ δη καΐ δι' ας αίϊαντο εΐ τις ίπεζίοο σκάλας, ο λόγος πάρερΙε'ον αν ίργον ων ενεχ€Χ λέγεται παράαχοι . . . ιως ονδεν ήττον χαΡΚΛΧνοϊ&αι δυνατόν, ώς ο ? άρι&μός χρόνον τον τέλειον ένιαυτόν πληοταν άχαΰών τόαν όοίτώ περιόδων τά προς νμπερα&έντα τνχπ Μ*<ΡαλΨ> *<? τοΰ ταναοίως ιόντος άν<*μ> ετ<*η® έν™ ^κλψ.

Κεφ. &·'. 1 ΑΦΡΟΔΙΤΗΣ ΟΤΓΙ-ΛΤνΠΙΙΣ ΚΑΙ ΕΡβχΟΣ ?νρι π£δο ν] Λφροδίτην ο-όχ θφ<χ3 οβη &εό$; αν εξποις οτ>9ε μετφ-ηβειας αν υχε κάςρ' οβον διέρχεται. 'φει βε χάμε χαϊ σναί-ντας βροτοΰς · >ν δ£, μη λόγ<ρ μόνον μάθ-χς, δείξω το ΰ9·ενο& το της &εον ■ ομβρον γαΐ' , ότ' «ν ξηρον πέδον ' ανχμώ νοτέδος έ-νδεας Ιχ% ·

^270^


-10.

ΦΤΣΙΚΑ

71

β, αλλά και οπές* έΐ^ε (βγάζεται τά μεγιβτα απίνων , ο ερως. ο-ύτο^ χα,ι την άρετην τεν είναι ποιεί. ίάτ ω ν ο ς έκ το Ό *Χ> <χ £ 8 ρ ο ν [ρ. 245] γε τοντο αύτο μή) €ρο{3αί(Λ>ε&α' μηδέ τις ημάς νβείτω δεδιττόμε-νος; , <χ»ς προ τοϋ κεκινημέοάφρονα δει προαί.οεΰ*3^-(χι ψίλον' αλλά τάδε ιψ δείξας φερέο&οο τ3ί ΊΊ-τκ-ητήρια, ώς ουκ έπ ϊ'ρως τω ίρώντι οαχιτω έραμένψ έκ δεών ζαι' ήμΐν δ' άζτο&ειοετέον αυ τουναντίον, νύχια παρά &εών -η ττοίαΰΐί) μανία δίδοται. πόδειξις έ'ΰται ίεινοΓδ (χεν άπιβτος , βοφοϊς ν τ αν τ ώ [ρ. 265] υτοι εζήτονν, εατον *χ-Μ^το τοντο' μανίαν γάρ >αμεν είναι τον 'Έθ€Χ>τ:ίχ. η γάρ; Ναι. Μα'δη δνο' την μ,εν Όυκο -νοβημάταν άν&ρωπίΤε νπο &είας έξ,<χλ.Λ.€χγ^Ί^ τάν εΐω^ότων νομίομε'νην. Σΐάνν γε. Της δε %-είας , τεττάρων τταρα με'ρη διεΧόμ.ε'νοΐ' , μαντικην μεν επίΙπόλλωνος &εντε& , ^ίονΰβον δε τελεβτικην, δ' αυ ποιητικών , τετάρτην δϊ Αφροδίτης ο5, έρωτικην μοί-ν£<Χ^ έφψαμενάρίοτην είναι, 10 ν ταντ ω [ρ. 249] ονν δεϋρο 6 σ*&3_*3*ων λόγος περί της τε«νίας, ην όταν το τγι^έτις όρων κάλλος, τοϋ άναμιμ,νηβχόμ,ε-νος; , ***9θΰτα£ τε καΐ άνα■νος πρ,ο&νμονίΛ.ε-νος <*ναπτέβ&αι· αδυνατών >ος δίκην βλέπο*" ταν *«τω δε αμελών, ■ει ώς μανικως *»«*«*4»«"*· ωδ «V αΰτη πα~ ' Ιν%ονθιάβΒ<ον Γ6,*« « «Φταν τώ ι χαΐ τώ χοινοο*>ο*>ν™ αυτής γίγνεταν καΐ


— 16.

ΦΤΣΙΚΑ

73

έργον πάνδημον όξ>0-ο5& χαλεΐβ&αι, τον δε ταντ ω [ρ. 18δ] ,. πάν πάντως γε χαλόν Ζ; ν εκα αρετής χαρίξεος έΰτιν ό της ονο*χνέ<χ& θ-εον ερως καΐ ον'.Ι πολλού αζιος Χ€χΙ ινό Λ,ε ι χαϊ Ιδιώταις, πολλειαν άναγκάξων 3Τ ο ί. αι προς άρετην τον χντον αυτού και τον £ξ>€άμενον οί δ' έτεροι ς ετέρας της πανδτη μυού ν ταντ ω [ρ. 186] 15 εν γαρ διπλούν εΖνοα, τον έρωτα δοκεΐ μοι λέβ&αι- οτν δε ον [Λ,όνον έΰτϊν έπϊ ταΐς ψνχν&ρώπων ιπρός τοι)^ ομαλούς, αλλα καΐ προς Ιά, χαΐ έν τοΐς άλλοις τ(>ΐς τε αώμαβι των ωων χαΐ τοίς έν τγί γγΐ ψνομένοις, καΐ ως .ν έν πάΰι τοις οτ5<7«-, χ€χ-&εαρακέναι μοι δοκό τρικης της ημετέ&<Χ& τέχνης, ως μέγας καΐ ,ς χαΐ έπϊ πάν ό &··εός «Α™ και κατά τάνκαϊ χατά τά αράγματα- αρξομαι δε χτρικης λέγων, νν€Χ η^εοβενωμεντηντέχνην. ης των ύωμάτοον τον διπλούν έρωτα τούτον γαρ ϋγιες τού &αά^^°5 *«2 το νοβονν Όμολο,ς έτερον τι &νόμο«η, έοτι' το δϊ άνό>μοίων έπι&υμ.Βθ **<*\ έ^ άλλος μεν οίν Ό ιεινω έρως , «λλοδ ° επί τω νοβωδει. (24) ν ταντω [ρ- 1883 καϊητώνώ965ν

16 ένιαντον ^ταοις μεβτη

ροτέρσον το-ύτο" , *<*1 χοαμίον τύχν Μ9 «νυν δ^λέγο τα τε > ' , ^ζχΐ. τα ξ*19α χμ νγρα καϊ αρμο ι 'Λ κ, π·οί<Ι?ί>0'1/α' 1?κει ψεοοντα ενετνκραΰιν λαβγΐ σ ^ „ ' > \ . , ' ;αϊ ύγίειαν άν&€>*>Λ°ι* Χαϊτο1* «Μοιςζωοις


.7. οαρ. 10. 8. 1. ΦΤΣΙΚ1Α.

75

τών τούτων ων ένδε-ής έατι; Ώμολόγηκα αν ούν 9-εος εί'η ο γ ε τοον καλών καϊ άγα μος; Ουδαμώς , ως γ* εονκεν. Όρας ούν, :αΙ αν Ερωτα ον ·&·εο-ν ι^ομ,όξεις; Τί ονν αν, ρως εί'η, &νητός ; "ΐτΙΐΌ,Οτά γε. Αλλά τι μην ; πρότερα έ'φην μίταξ-ύ <θ·τ>ητον καϊ ά&ανά)ύν, ώ Λιοτίμα; Λ' <χόμ.οαν μέγας, ώ Σώκρα'άρ πάν το δαιμόνιοι μ,εταζν< έΰχι 0-εον καϊ Τίνα δ' , ην δ' έγοά , &-ύναμιν εχον; Έρμηδιαπορ&μενον θ·«οΓ5 τε τα παρ' άν&ρώπων όποις τα παρά 0-«ο5-»-» , τών μεν τάς δεηβεις ; των δε τάς ετζί.τ€χ2ζει& τε καϊ άμοιβάς τών έν με'βω δε ον κΐΛ,φοτέφων βνμπληροΐ ωβτε τω βννδεδε'α&αί . 3 ο<χ τούτον καϊ ή μαντική εΐ καϊ η τών νε^ν5ι^ τέχνη τών τε περί τάς ■Ι τάς τελετας , τ «β έπφδας καϊ την μαναν καϊ γοητείαν®£&βδ\ αν&ρώπφ ον μί- (25) \λλά διά τούτον -Λ€χ.&ά έβτιν ή ομιλία καϊ ή &εοΖς προς άν&&<ή**°ν5 «αϊ έγρηγορόβι καϊ αι. καϊ 6 μεν σνε&Ι τ ά τοιαύτα βφοδρΌς δαιήρ,όδ'άλλο -ν<- αοψος η περϊ τε'χνας η περϊ ας 'βάνανσος. ο&το*, δ*1 οί δαίμονες πολλοί ντοδαποί εΐβιν , <$£ τοντων καϊ 6'Έρως.

Κεφ- *'· ' ΡΧΩΝ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΤΟΪ ΠΑΝΤΟΣ. Λ-τ.ητίχ. ύ.<χ°£ 7ενετ ' αντα9 έπειτα ^ 9 έ'δος άοφαλες αίεϊ ατεονος , > >, < ,, ϊϊ ΗχονονίΣ°Τ°*> Γ""

[278]


3Λ01

.

5*Λ Ομήρου ΐνΛ'·^,

Λ

7(Ο V . *<αί εχ πάντων >»πάντα* -τα* «V χρονι ^

«Ο.

' μ***"

****** *0<ϋ

„#β"

<*ο

?

21*


οαρ. 10. β. 2-11.

ΦΤΣΙΚΛ

Ησιόδου &εογονο€χ & [126] 9 , Γαΐα το* πρώτον μεν έγεί-νίχ-το ϊΰον εαυτή ουρανον άστερόεν&' , ίνα μιν πε&Ι πάντα καλύπτον , οφρ είη μαχάρεσσι &εοΐς εδο& 4χ<?φαλες αΐεί. 5 Φνλημονος 10 "Ον ονδε εϊς λέλη&εν ονδε 3τν σζοιών ουδ αν ποιησων ονδε πεποα??£οα& σζάλαι, οντε &εος οντ ' άν&ρωπος, οϋ>τόβ είμ' έγώ αηρ, όν αν τις όνομάσειε Χίχΐ ^3 Μ έγω δ' , ο &εον 'βτίν έργον , είμιΛ. σνανταχοΰ, έντανΟ-' εν 'Λϋ-ηναις, έν Ποίτφίχις , έν Σικελία, ίν ταΐς πόλεβι ηάβαιβιν, έν τ€χ.Ζς οΐχίαις πάβαις, έν ύμΐν πάσιυ ουχ ε&Ό,-ν τόπος ρ>86] ονμή'βτιν άηρ' 6 δε παροον ίχσζοι-νταχοΰ κχάντ' έξ ανάγκης οίδ' ^ίίταχ-ντ: <χ-χνν πάρων.

Εμπεδοκλέους 11 Τέσσαρα των πάντοον φιζωμ-**™ πρώτον άκουε 1 Ζευς αργής Ήρη τε φερέσβιο& -%δ' Άιδωνενς Νήστις &' , η δαχρνοις τέγγε*- οίρούνωμα βρότειον » των δε Ουνερχομένων εξ. έ'^%α«ο^ Ζβτατο νεϊκος. Εμπεδοκλής Λύ€Χ. μ, εν λέγει την ξέοιν και τον [288 ] Μρα , "Ηρ ην δε ψ ε ξ» ε α β <· ° ν *Ψ> 7η* , άέρα 0* τον Ά ι δ ω ν έ α , έπειδή <ρόο& οί^εΐον ουκ ίχει άλλ' ΰπο ήλίου χαΐ σελήνες ^«ΓαΑα^«'· Νηστιν χαΐ χρουνωμα β & ό * Β £■ ο ν το σπέρμα καϊ το νδωρ. έχ τεσσάρων ονν Λ*ο»χίΛ» το πάν, της του- (26) των φύσεως £ζ έναντίο*ν αννεβτωοης, ξηροτητός τε καϊ ύγρότπτος , χαϊ ^εφ^^η^°\ ^ψνχροτητος , ύπο της προς αλλνλα άναλαγ^ *™ ^ως έναπεργαζο• μένης τ6 παν , χαϊ μΒΤ~β<>*-~* & νπομενοΰ-

ούτως


- ι»

ίΑΝΝΟΪ ΣΤΟΒΑ-ΙΟΎ

Λ, ^ ^|^Υ

ότητι σννερχόμ-ενα το \ \ Χ}χΐ έκαστα ψοροιίμ.ε νη. νε ν Τ;^ φιλίαν χαϊ τό νεΐχθ3 τ ^Ο*1^ ^τοις αένίττεται εν οΐ& ςρηα Μ Γί &εών γένεσιν χιχί μ,-ητερ

V λής ό Μιλήσιος αρχήν τοον ρ, ^§ ύδατος γάρ φησι σνάντ€ Λ^ΐάντα άναλνεσ&αι. στοχάζεται πάντων τοον ξωων ή γονή άρ > όντως εικός χαΐ τα πάντα εζ ν Ν δεύτερον , ότι πάντα <ρντά νγρ °φορεί, άμοιρονντα δε ξηραίνει: ^^Ίιτό τό πυρ τό τον ηλίον χαΐ το Όάάτοαν άνα&νμιάσεσι τρέφετο

'» Αναξίμανδρος δε', ΙΊραξιάδοτ> ~&€χίν όντων αρχήν είναι, το ήπειρο 'άντα γίγνεσ&αι καϊ εις τούτο παι ~€χϊ γεννάσ&αι άπείρονς κόσμους, ^~<χι εις τό έξ ου γίνεται.. λέγει, οχ> •εοτιν, ίνα μηδέν έλλείτττ] ή γένεσ ς> τάνΐί δε μή λέγοαν τί έ(ΐτι τό άπει ο~νδεν άλλο η νλη εστίν ' οχ> δννο -^Ί>ίξ>γειο: , εάν μ ή τό ιτοιοτΰν νποχ ,-ΖΖι ί ν ο κ ς> ά τ η ς σννεστάναι, τό : ιτ«ΰ άενα'ου , άεναο-ν τήν ίίλην ε νοφά ν -η ς αρχήν το3ν πάντ _-^>.£=ι γαρ έν τ φ περί φ-νσεαος


οαρ. 10. 8. 11. 12.

ΦΤΣΙΚΑ. 79

ίκ γαίης γάρ πάντα , καϊ ε£ς πάντα τελεντά. Αναξιμένης, Κτ>ρν<5τξΛ<χτον ΆΙιλήσιος, άρχην^β] τών όντων αέρα άπεφήνατο , έ·^ γαεφ τούτον πάντα γί γνεσθαι και εις αυτόν ποίΧι,υ *χ.-ν<χλύεσ9·αι. οίον η 'φνχή, φηβίν, ή ημετέρα «τ^ί* ο^σα συγκρατεί ημάς, και όλον τον κόβμον πνεύμ,α 3<«Σ· *χήρ περιέχει, λέγε ται δε βννωννμοας άηρ καϊ νκν&-ΰ§Μ,ίχ. αμαρτάνει δε έξ άπλον και μονοειδοϋς άέφος; ζαχι* πνεύματος δοκών βυνεστάναι τά ξωα' άδννίχτοτ' γ&ρ αρχήν μίαν την ΐιι νλην τών όντων νποΟτηναι, , οεΛλοί και το ποιούν αί τιον χρή ΰποτιϋ-έναι' οΐον ίΖ&θ'Ί->£ος ουκ αρκεί προς ποιούν η, τουτέβτιν τοό έκπωμα γενέα&αι. , έάν μ-ή ό άργνροκόπος Αναξαγόρας, Ήγη&ι-βοτΖΛ.ο-ν Κλαξομένιος, άρ α χας τών όντων τάς ομοιομ,ε&ε; ό*χ& άπεφήνατο. τροφήν γούν προβφερόμε&α μονοει,&'τί , <χξ»τον και ΰδωρ, και £χ ταύτης τρέφεται φλεψ ά^ττ^ρύα σάρξ νεύρα οστά χ«1 τά λοιπά μόρια, τοιίτοον ο-ύν γιγνομένων όμολο- [298] γητέον, ότι έν τη τροφή τγί σν^ο0ςρερομένη πάντα εσύ χιτάοντα, καϊ έκ τών όντοαν σϊάντα ανξεται. . . . £'ν τούτω ονν έοτι λόγω ^εοα^τΤ*™ ^ρια . . . τά μέρη είναι έν τη τροφή τοις γεννο* ^Λ,ένοις , ομοιομερείας αυ τής έκάλεβε χαι αρχάς τόον ο ντοον. και τάς μ\ν όμοιομερείας νλην, τό δε ποιούν οιΐτιον νουν τον πάντα » διαταξάμενον. . Αρχέλαος άέρα 'ά^εν^ογ^ *« την περί αύτον πυκνότητα καϊ μ,άνωβιν. πο^ταν δε το μίν είναι πύρ τό δεοίτοι νδωρ. μεν οΖν έφε^ «νόμενοι την Ιονικην προσαγορεννεϊααν δνότο ίνηρ ό Θαλής , άπό τ^

,.

διαδοχαϊς γεφιλοβοφίαν, ούτω ^λψιος αυτής κατήφν Ια>ναν ^πόλεως. (27)


ΙΡ.ΑΝΝΟΪ ΣΤΟΒΑΙΟΤ ό πν&«γόρειος «*>ν στοιχεί τ6

***** ^ ™ ·» Φν~?οΓνο-

«^5;«> τάς σνμμετρίας ™& έγ δε τ^ν μονάδα «7" αορνατον «Χΐςάρχαΐς. σπεύδει δε αντφ τών κρχοαν η ***οιητικόν αίτιον καΐ άίδιον, οπερ έστϊ νους, "> «•V I έπϊ το πα&ητικόν τε και -ύλικόν ΟτΤ«ί> ^ιτόϊ κόσμος, είναι δε την <ρτ>σιν [τού «ί»^_ «=*«5«· μέχρι γάρ των δέκα πάντες άρι&μονέλ&όντες πάλιν άναποδο-ύσιν έπι την μοταϊι/ δέκα πάλιν φησϊν Τ] δνναμ,ίς έβτνν ίν ι& ^ρβιν. έχ. ^άξ> τ77ς- τετράδος κ«ϊ των αντηβ <χπλΎ]ξ>οντ<χι ■ ε«-ι/ ό ' ί>περβάλΎ) τον της τε'~*ζαί των δ εχα -νπερεκπεσεΐται . ύ λ ο και έπε~ο ο[ πυθαγόρειοι , ως μεγίστου ορχον οντος τον αμετερα Τίεψαλα παραδοντοί τετραχτυν , «£ΐ/«οτ> φναιος ριξώματ' εχουααν. εανογς έ κ τοϋ περί ε ύ σ ε β ε £ α ς ■*3ν%νονς μεν'Ελλήνων πέπνσμ,αι. νομ,ίοΌίΐ ψά^χ-γο^αν εξ «ξ>«-^μοϋ πάντα φτ>εσ&(χι. ο ίιτος δε 25 *ζσβθφη0£αΒ εχεται , πώς α μ,ηδε εστίν έπινοεΖ^ντα γίγνεο^ι , 8« <?ν ε^ί^ώ τάξις πρώτη, ^ίαχοεν τοΐς άςι&μητοΐς πρώτον τι καΐ δεν* ταλλ<Χ επομένως τέταχται. Μ


Ζ3~ I

οαϊ>. 10. Β. 12—15.

ΦΤΣΙΚΑ

81

«

τ<αν το πϋρ. πρώτον μεν γαρ το παχνμερέβτερον αυ τόν είς αντο βνβτελλόμενον γίγνεται γη, Βπειτα ανα>. χαλαμίνην την γην νπο τον πυρός ψύβει νδωρ άποςτ - · τελεϊο&αι, άνα&νμιώμενον δε αέρα γίγνεο&αι. πάλιν | 5 <Ϊ£ τον κόβμον καϊ τα βώματα πάντα νπο τον πνρός ις, β; I άναλοϋο&αι εν τη έκπνρώβει. Μητ ρόδωρος Θεόκριτου Χίος τα. αδιαίρετα ηογοι χαΐ το κενόν. 1*>*ί Λ ιο γένη ς δε ο 'Λπολλωνιάτης αέρα άπειρον. '^' 10 Ζήνων Μναβέον Κιτιενς αρχάς τον &εόν καϊ [306] την νλην, στοιχεία δε τέβΰαρα. Λ εν χ ιαπος Μιλήαιος αρχάς και βτοιχεΐα το ίπλήρες χαΐ το κενόν. ^ ^ ημ ό% ριτος τά ναβτά και κενά. '5 Έλ ίΧ ο ν ρ ο ς αρχάς είναι των όντων αώματα, ./ &ε&&ντί* > <Ψ^το%α χενον, άγέννητα, άδιά' Γτ-λΙ οντε δρανβ&ήναι δυνάμενα οντε άλ„ - αίι εί'ρηταί οεατομος, ονχ οτι εβτιν ελαχιβτη, "ι , „ » §-^χ;αται τμη&ηναι , άπα&ης ούβα και άμέν αλλ ΟΤΙ' °

^

Φ, *"*

, οΊ/άζ ονΰα πάντων αρχη και ρίζα έν πάΙίγΚ& ^ ρίξα καϊ αρχη, άνευ δε άρχης ούδέν *?}£ν Ιβην & * βε1/ος % «ντης, ει γε άρχη έβτι των ^ΡΓί ^ε £& , ον0α ονν άρχη πάντα άρι&μον έμπερι^ΐΒρον. ■ ^θνβ^ν0ς £μπ:εριεχομένη ' καϊ πάντα άρι&μόν (χει, νΛ° §ενθζ γεννωμένη ετέρου άρι&μοϋ. πάν 7£Ί>νά, υ7ί° Ρ** ^τελες και διαιρετού και αύζητον ^ το γιννο3(ίε _ ^ χελείω ουδέν τούτων γίγνεται. [308] η,ΒίΟΐον ' ^Χλι} ονν, & *** ^^άϊαονείχων-

^,ατά το δυνατόν ΰοι ΰπογέγραπται 6


ΙΒ. I

ϋΑΡ. 10. 8. 16.

ΦΤΣΙΚΑ

83

"λαβών ούχ ηβυχίαν 'άγον , άλλά κινούμενον πλημμε λώς καϊ ατάκτως εις τά%ιν αντο ηγαγεν εκ της άτα- [312] "ξίας." ϊ^Ί" ' Χρνβ ίππου, περί δϊ των έκ της ούβίας ΰτοι(5 %ε£ων τοιαύτα τίνα αποφαίνεται τω της αίρέβεως ηγεμ,όνι Ζήνωνι κατακολου&ών , τέτταρα λέγων είναι ? νοκ ατοιχεΐα, [ε'ξ ών] καϊ φυτά και τον όλον κόβμον και τα εν Ρΐ'βιι αντω περιεχόμενα [γίνεβ&αι] και [πάλιν] είς ταύτα διαΐμαβι λνεβ%αι. το δε πνρ κατ έξοχην ΰτοιχεΐον λέγεΰ&αι δια οι,

^ ψίϊ

*· το εξαντον πρώτον τα λοιπά ΰυνίσταΰ&αι κατάμεταβολην, και είς αντο ε*ΰχατον πάντα χεόμενα διαλνεΰ&αι. τοντο δε μη ε'πιδεχεΰ&αι την είς άλλο χνΰιν η άνάλνβιν. βννίδταο'Ο'αί °* αντοντά λοιπά και χεόμενα είς τούτο Μβχατον τελευτάν, παρ ό και βτοιχεϊον λέγεβ&αι, ο '5 πρώτον εΌτηκεν όντως ωατε βνβταβιν διδόναι άφ' αυτόν ^αι α7ΐ° τ^ν λοιπών χΰβιν και διάλνβιν δέχετίί' αυτό. χ&τκ 9^ν τον λόγον τούτον αυτοτελώς ' ον τον Λνρος στοιχείου, ου μετ άλλου γαρ' [314] «*> «ϊι/ κρότερον καϊ, μετ άλλων κατα ο£ τ>υ" , ΰυΰτατικόν , , ει, 'τηβ μεν ν-νν^Ρενηξ της εκ πυρός κατα ΰυ>ναι> Ρ μεταβολής, δευτέρας δ' άπο τούτου ^χαΰιν τρίτης °*' ^τι μάλλον κατά το άνάλογον ΰυν%1ςυδ(0°ι τ0ΰ ίίόατος είς γήν. πάλιν ό'Ι άπο ταύτης ΰταμ£ν°ν χαϊ δίβΧί0^νγ15 πρώτη μεν γίγνεται χύ«ϊ ^Χνομενηδ δευτέρα δ\ ϊ\ ύδατος είς αέρα, τρίτη \ίις εΙ? νδ&9 ' ^ ανρ. λέγεΰ&αι δε πύρ το πυρώδες δϊχαΐ έ&Χ0^** ^ /χεράίδες , καϊ ομοίως τά λοιπά, τρι\% λαι α , ο1> χοίτά Χρΰβιππον τού ΰτοιχεΐον, ^ Χ<3$ δ£ λε}/°^ιε '^0-1/ τον πυρός, διά το ε'ξ αυτού τά %' 3ο *Γ°ε^' *να ^ χατά μεταβολην και είς αντο λαμ,0 %^Κ^ί%β.ΰννίΰ'ΐα<ί^'ίχν^^ ^ χα&' έτερον δέ, κα9ό λέγεται τ *^νιιντην άναλν _^{}ρ άηρ υδωρ γή, έπεϊδιάτοΰ'^4ττα^ατοΐΧε,' 6*


^•νΐ'.ΙΙ.β.Ι

4.

ΦΥΣΙΚΑ

85· 3

01 αη Φάλη-νοβ κ**1 Πυ&αγ όρου, λέγω δε τού$ Ψΐ&τών στωικών χαταβεβηκότας , αύν Ήρα*1ΐπφ, τ^πτ-ην κ«2· «ΑΑο«α»τήν καϊ μεταβλητην καϊ ΗΐΜτψολην δΐ,' θλτΐ5 νλην άχιφήναντο. «τόμου και τό κενόν„ , η, < ^ Ζ'.2<ην Πλατων την νΛ>"ην ΰοοματοειου £ > \ αμορφον - ,ϊ, ανει».Μ ααχηματιβτον ι , . Χ^οί,ον οβον ΰ£ου βχ****" . επί. τυ / Ιδία> φυβει, ^ ' ..ηϋιξαμ,ενην »>. , δε των _ /νΥίϊϊχ^ 3ί«·ί· οιον τι&ηνην ε€ο*χ>*' „< , / ' και έκμα<* , καϊ, μητέρα , , ,^, ^(ϊ·&<Χ<<· 0 αυτός δη' λόγος και ρΐον ^7^ν^ , Λ. « , - , , χ -.τ,οΜΛ,Β-νης όωματα φνβεως. ταυπεοί της τα πάντα «-» 45 Λ *7 .?„ . « γ 1 τον αεί προΰρητεον <*ν " * , Λ, , , , , „ , Υ ' ^,, τ,ίχμεως. δέχεται γαρ αεί τα [320] βρ««, ο™ έΐιο-τατα*- , & £αν ποτΙ ^ Μ τών είβ. \^τα,κα\ μορψην^ 0*ύ«Μ ουδαμώς, έκμαγείον „Των, °μ0ίω* \ **? ~1 ^νονμενόν τε καϊ διααχημα^γαρ φυβει παντι "^/Ζ'^ων. φαίνεται δε δι' έκεϊνα φμενον νπο των εοο ^ καϊ %ών άλλοτε αλλοΖον. τα ο &^ντα ΰπ αυτών τρόπον τινά ηταναεϊ μιμητά, ΐν5ί<σ ,,^, 'όν εΐβαύδις μέτιμεν. Ιν δνΰφραβτον «αϊ -,ούι&Φ™ 7^η τριττά, τό μεν / ονν τΦ παρόντν £/},νεται τό δε ό&εν άφομοιοΰ"γιγνόμενον τό δε έν *^ ,\^£ν0ν. καϊ δη καϊ προβεικά"μινον φύεται τό Υ^^Κ Βνοο μητρί, τό δε όδεν «α%"ΰαι πρέπον τό μίν δε%,ζ'οαν φϋΰιν έκγόνω." 'τρί, την δε μεταξύ ί^ο^ 4 Λριατοτελο ^ ^^ις κατ έπίνοιαν άρχη τίς ηπ-εινη ο η ^ 9 ουτε δη κινουμενον η υλη ίϋτι κινηβεως κ«1 <ίΤΓί3ίί?^τ;£ κατά τό είδος, η μεν γάρ » κατά τον Ι'διον λόγο* °^£ ^ ^αχ « μν 01) βώμΚί βαμα. άνείδεος, τό δε είδο9 <* \αάματον. ονΰώμα δε τ«ν[322] τικη δέ, τό δ\ χα&ά*1*^ **


ί"',1,ΗοΑΡ.12.8.0». ΦΤΓΣΙία

87

^""κΐϊλ^ν οίτΐοοοι^ αμορφον είναι, καθ' οβον Μ&»αΐΒηίχαγμ,ένον ίδιον έχει σχήμα ονδε ποιότητα Χκι' κϋτήν άεΐ δ* έ'-ν τινι ϋχηματι και ποιότητι εΐν<Κ· &αψΐρει.ν 0£ τη ν νύοίαν της ύλης, την υυβαν >*»« τ"ψ νπόατκσιν , ένα>ν>ο£* μόνον. Πλάτωνος * ° ϋ Παρμενίδον [ρ. 144] 6 'Μ πάντα αρο* «ολΛ« ονταηοναία νενέμψαι χαϊ ονάενός άποβτατεΰ τό5ν Ζντοον, οντε τον ΰμικροτάτον οίτε τοϋ μεγίβτον ' $ ^οντο μεν και αλογον έρέβ&αι > γάρ αν η ούσι'π γε των ον™ν Τ «™ΰ™τ0^ Οίδαμώς. Καχα^Β^Β&^^^ϋτΆι οί™ » «Ρ^ χρότατα καΐ μέγιστα ^ανταχως οντα και μεριβτα πάντων μάλιατα 9έ έ<*** ^ραντα της ονοιας. Εχει όντως.

.

ΠΚ)Ί

ΙΑΕΑΣ

0» • * · , , * α ^ματος, αίτια των [τοιούτων [Ζη\ ^ /«« ίβτίν ονσ*« « , παράδειγμα της τών κατά όντων] οία έατίν αντη, ν Ιποβτάβεω^ αντη μ<ΐν κφν0ιν έχόντων α£θ^ £νεικονίζονσα δε τάς άμόρνφεοτώβα χαθ' εαν^η^Ι,^γνομίνη .της τούτων διατάψονςνλας, χαϊ *1τ£<* \.ο1ς αίο&ητοίς τά\ιν. \εως, πατρός έ«4%ον<*<*' ^^μενα είδη καΐ τάς Ιδέας έν Πν&αγόρας τ<* '^μ,ονίαις αντών καϊ τοις καΧτοΐςαρι&μοίς καϊ έ^%ετο άχωριβτα τών ΰωλονμένοις γεωμετρι^0 ματων. ^ ^τοτε μεν ειναί φηβιν Ά ρ ι- [328] Ταύτας δε τάς &°Χ> καϊ το ειδοβ, ο καϊ μορΰτοτ έλης δύο, τήν


ΙΩΑΝΝΟΥ ΣΤΟΒΑΙΟΥ =Η=αϊ ίντελέχ^αν η** *· *Τ τον λόγον χ«1 ένε^γειαν * χαΐ πολτ,ώννμόν εοτι τ° ·«

λεν*6τητι κατά ε«^ί>° 3φν τοϋ γάλακτος οναύαν * *«» ο^' Σ^ον τ» εΙδοποιεΐ το - ίντελέχειαν δ* αυτό π<>ο0εΤΛΐ « ύπάοχειν η οχν τών μετέχοντα τέλειον ' 6 γάο χαλκός πν μ,η δυνάμει., διαττλαβ&είς δε > '-βών μορψην έντελεχεια λέγετ τό τέλος, το δε τύ ην είναι. » ■των όντων έ-πιφέοειν έχαο'τοο 1 - ουβίαν δε την κατά τον λόγον ΐ€χτά την υλην , ώς άνδοιάς χαλί '-ς>γνς>οΰ καΊ των αγαλμάτων οτιο •^ριττευει ταΰτα της νλης , εξ -ης < 'τέατιν η κατά τον λόγον ονβνα. ν οτυ των οντοαν ού&εν αν ένες> έτερον εδδοττοι,ηΟ-εν. -λ«των.] σζεοί δετών ίδεων ωί -ταχ φ-ύσιν αίαΟ-ηχών κατά γένος ά «3- £γματα φάμενος είναι τάς ιδέας . ^»«ί }»^νί<Τβ·«ι κ«1 τους οοονς * -~ -^-ςωπονς ϊχν&οωπόν τίνα νοεΐσ& "ίππους ΐσκπον , καΐ χοινόος παρ ^>έννητον χνΛ Ζφ&α9τον . <όν τ(?6 &ιας «α«7εί„ ^ίν*β*αβ πολλά κ«έ '* ανάς>°ς , οίίττοο κ«1 εκάστης


89

«Κ»τβ^] χ«1 κ«τ« τον οα^τον λόγον έπϊ των άλλων ιι5ν «ατκ φύσί.1/. είναι &ε νην Ιδέαν άίδιον ονβίαν, «άάνχβΐ α9χήν τοΌ έ'^αχο-τον είναι τοιούτον οια έατιν 5 "Η χκθάπερ ουν ττ^ πατά μέρος ώβπερ αρχέτυπα ιάνα&θητών π$οτ]ΐ'εϊ&&ίΧί 0υμβέβηχε σωμάτων, ον*"ί την πάσα5 ίβυτ» πεςιέχονβαν χαλλίοτην καΐ ηΐαοτάτψ ονβίαν νπά&Χ*™ Ιτούδε τον ώμου· πρό5ν«ί> τηντη" "«ρομοιω&ένταυπο του δη„ ,„ > » ' , ^^ΐτ^ΛΟ^ασθ-αί ·9·ίοΰ κατά προ-

β . γ. » ίίθ« ταύτα ωσπερ πα- [332] ωδε % 1 β ταφαίνεται » . . ,&χε*>'" -»-^7 ^ φνσει, ',.,„., τα ο αλλα τούτοις ραδείγματα εβταναι Β*** ~* ί* ^ ' ( « . . ^ — ^,, -αχ>ν £(όων ουκ αλλη τις η εΐτοις άλλοις γίγνεόξτ*** "χΜ&ήναι αντοΐς." % ,,„0Λματα φηβϊ μη^ε τινά είναι Ζην ωνος. τ(Χ εν *^ *\ , , , , , , ' , , . ίγ/^-ζ"* χαι ωΰαν^ ποια φανταμψεποια, ωϋανεϊ όέ τών Αρχαίων Ιδέας προϋΧβματαψνχης- ταντ<* &£ τκ ένν^ματα νποπι. αγορενεβ&αι. τών οίον ανθρώπων ίππων, πτοντων είναι ταδ *° „ τών ζώων χαΐ τών άλλων χοινότερον είπεϊν εΖναι. ταύτα δε οί ΰτωιχοί οποαων λέγονβιν ίδΒθί5, Ο^τονς είναι, χαϊ τών μεν ένβφιϋβοφοι <ρ*β\ν «^^^ τών & πτώβεων,, ας δη νοημάτων μετέχειν ^^^^γχάνειν προσηγορίας χαλοϋ^1, ?


ΚβΨ. ΠΕΡΙ ΑΙΤΙΏΝ'

έοτι δν' ο τό άποτέλεΟμπ V δι

3-*«άρ ύπογ&αφικώς. *'\ ~ €*ν τριχως το αίτιον, ννρ ον £ δ' ηγείται τό νφ' ον , τοντο ό ίν Τιμαίω' "πάν δ' <χν το γ^Ύ ^©5 εξ άνάγχης γίγνεται^ παντ_ « αίτιον γενεαιν εχειν. οτοιν ον ϊ τό κατά χαυτά εχον βλέπων ι ΖΛ.ενος παραδείγματι την ίδε'αν ζεργάξηται, χαλόν εξ ανάγκης ι τζάν οποτ' αν δ* εις τό γεγον γματι προΟχρωμενος , ον χα\λον. ^αγόοας τά μεν πρά>τα αίτια ι μετοχή ι> η κατά ανμβεβητιος τη

οος είναι. ~— στοτέλης έψησε δηλονν εχατ&τ τ-ης ερμηνείας τοιούτα», τό εξ ον *=ζι το νφ ον τό ποιούν , τό δε και ο το τέλος. •ονί ό Ζήνων φησιν είναι δι" Ό,βεβηκός " χαϊ τό μεν αίτιον αωμ> ■^ηγόρημ,α - αδύνατον όε είναι τλ. , ον δέ έστιν αίτιον μή -νπάρχει τοιαύτης εχει δύναμιν " αίτιον ί , οίον διά την φρόνησιν γίνεται την Φνχ-ητ, γ£νεταί το κίΛ ν γίνεται τό ΟωφρονεΙν. άδννατ >νης πε^έ τίνα οϋσηζ ^ σ <η Ψ9ο^ησε{χ>5 μή ψοονεΐν


αί'13'Μ.λ

91

^Ρ^βΐπ: 3Εθ3 αΡτίον είναι λέγει δι ο. καϊ τδ μεν[Μ8] β'**0ν, ον χαΧ αωμ,α χαϊ [«£«<»] δ«· ον δε αίτιον, ίι" η· αΐτίαν ό' είναι λ-όγον αιτίου, η λόγον τον **Ψ του αίτιου ώζ αίτέον. 5 Π"«ϊιδα> νιο 3 όντως- αίτιον δ έβτί τίνος, ίι' ο εκείνο η το 7Τζ»α5ττον ποιούν, η το άρχηγον ποιήσ£β>8, καΐ τ'ό μίν «^ίον , ον και αώμα, ού δε αί τιον οϋτε ον οντε 04»1*><* -> "λλα βν^ε^ος καϊ κατη γόρημα. ι ι &αλης χαϊ οΓ εφ εξ η& το πρώτον αίτιον άκίνητον "Χεφήναντο. 01 βτωικοί τό ?ζς> ωτον αίτιον ώρίβαντο κινητόν. Οι περιπατ-η τ & «οΙ τον αιτίων είναι τά μεν (32} αία&ητά τά δε νοητά Οκελλου ./„ , , εφηβεν „ ^7-τ*αι αίτιον„όι ογιγνεταιτι. Οκελλος εν"***, , λε. , _ ' , ',.ηυ όντως βννεχει γαρ τα μεν [340] γει ,'γαρχ εν. τω τό(^°^ , ' περί , ' Όχντας ο αίτιον ψνχα τον βχανεα των ίωων ζ03^ ' » < _ / . < Α, , , , , τα^πΐ5-ΟΧ& ° αίτιος ο &εος· τως δ 0£ κοσμον αρμονία , Α> . , Γ *> » «■ ^^,οί-ο:, ταυΓ«? ό αίτιος νομός, οίκως καιτας πολικβ ΟΙ*** , « # < , , , , τ , , , ^ _ -ττον Ην κοσμον αρμοχ&αι δια

»Αι«5 χαϊ τα>6 οΓχβ»^

^

^ ^ ϋννέατακεν

γαρ χ μεταβαλλοία^ °° ^ρία τάς γεννάνορος νλας. ναμενων «^γεννα*^ ^ # χφ^ χοδε αεικινητονχνβεΡ" δυνά^ τ6 ^ ϋβτερον. »: και το μεν ^ χά ξ τ« ^ >*αϊτο μεν &εΐον Α ^χαβάλίον]. γιννατον καΐ 'άλογον Ι* ^


βΙΛ&ΐΛ,

ΦΤΤΣΙΚΑ

93

χ9ήΐ3Γ Λ ο & εφ(Χ&κε *« « σώματα «^5 «η^ρον «^«ΆβιχαΙ 7τ« τοΓέΤ &α*1*α0ί προβεοικότα, οίον έπιήηιαν γοαμμ,-ην τόπον κενόν χρόνον είς άπειρον »*» ουνΕ'βτηκίΐ/ ον*""

έ^φαν&Λ οντε γραμμή ουτε

Λ. ν-_ ' υυ£ν εκ ,, των τεββάρων βτοι- Γ346] Οί στωικοί, οχ'Ο ^ , τ , , « *ττ*ο οίαΐ αερα όνο όε ααρεα, χαών ψνβει κονφ& ■> , ,χ , Ρ , ' », , ΊΊΧ& νπαρχει ψνβει ο νενβει » , . ' ' , Λ/νου σ£ το ίί5 μεβον. και το \»«πο τον Ιδιον με&ον , Ρ Γ~ < μινπιριγειον φως φιοώς κινείται. τ , , , , , η£λ'*Ί'3ττα ΐίναι τα ο"ωματα, και (33) ΕβΙχονροε » ^ ^ξ βυγχρ(ματα τα πρώτα μεν «*λ^^, τά άτομα τότε μϊν κατά κ βάρος εχειν. ^^^^^.^^^γκλιβιν, τά δε 'άνω κινον βτά&μην τότε δε χα*** ^.^οΛαλμόν. μενα κατάπληγην ^ φψι βύμαίβ) ταϋτα δ> [348] Δημόκριτος 0^χ, ίχειν , κινεϊβ%αι δ\ κατ Τ ™ ναβτά > ΡΒ"70€Ο. "δννατόν δ' είναι κοσμιαίαν νπαρχείν ατομοι*· ΐβταβ&αι την _ . βωμαβι _ , _ ψνβικον , 1 τοανν. 1 ο0<?ίΓΜί τοίί Στράτων μϊν ^οΐξ βαρντέροις έπιπολάζειν βάρος, τά δε κονφοτ: ε& ΐ> οϊον έκπνρννιίόμεν(Χ/ . χ 1 8 η _77υ'9'α}>ορου παιτηταΟωΟΐ««οθάλητο&^ οονι χα1 πάντα τά βυν{χ ίίατα και. τ^τ« όν βώμα τό*ον χρσνον. γραμμην έπιφάνεια^ < τωντ^°οαρων - · » , ζ' η βτοιχειων Εμπεδοκλής *Φ ' βι στοιχίία [πρό] τώι/ στοι- Γ3501 Μ θρανο>ατα ελάχιατ<* ■> χείων όμοιομερή.


94

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΓιΙΒ. I

Ήράκλει τος προ τον ένός δοκεΐ τιβι ψήγματα καταλείπειν. Ξενοκράτης και Διόδωρος άμερή τα έλάχιβτα ώρίζοντο. Ηρακλείδης &ραύβματα. 5 Σώμά έβτι το τριχή διαβτατόν, πλάτει βάδει μήκει' ταύτα δε πλέον [άλλως] λέγεβ&αι, ότε μεν γαρ μήκος είναι λε'γεβ&αι το μέγιβτον διάβτημα τον βώματος, ότε δε μόνον το κάτω&εν άνω ' και πλάτος ότε μεν το δεύτερον διάβτημα, ότε δε τό εκ δεξιάς και ε'ξ ίο ενωνύμον. και βά9ος ότε μεν είς έαντό διάβτημα, ότε δε τό πρόβω και όπίβω ' κατά μεν τον πρώτον [352] λόγον οντε των βφαιρών οντε των τετράγωνων και των ομοίων ονδεν των διαβτημάτων τούτων έχόντων, κατά δε τον δεύτερον παντός βώματος τάς τρεις έχον- ΐδ τος διαβτάβεις , διά το κατα πάβαν &εβιν νπό τον λό γον τούτον πίπτειν αντό. 2 Παρ μεν ίδ ο ν Πάντο&εν ενκνκλον βφαίρας έναλίγκιον 'όγκψ, μέββοδεν ίβοπαλες πάντη' τό γαρ οντε τι μείζον 2ο οίίτε τι βαιότερον πελεναι χρεών έβτι τϊ} ή τί].

Κεφ. ιε'. ΠΕΡΙ ΣΧΗΜΑΤΩΝ. 1

Όμήρον [II. & 16] Τόββον ίνερϋ-' άίδεω όβον ονρανός έβτ' άπο γαίης. 2 Παρμενίδ ο ν [:?54] 'Λλλ' όγε πάντο&εν ΐβος έών και πάμπαν άπειρων, βφαϊρος κνκλοτερής , μονίη περιηγέΐ χαίρων.


■"^Ϊλα*. 15. 8-1

&- ΦΥΣΙΚΑ

95

Πορ^ρ υ ρ ό ο ν ( ^ψά Ιατι,ν έ7V^€ρ^εί^^ χα1 **9Φ0«φν

5

3 πέρας

Ώλάτωνοε ΓΤίπ»- Ρ- 33] ^ ^ 4 Πλάτων έφϊ^ί 0<ρ<χι&°εα1 τον κοαΙιον νπαρχειν. 7^ όντως έν Τ*1*<χ£Φ ?ψ«*' ****** «™ψ » «Ρ&ον καΐ το ανΤΓ*"** ' ™ V ξ?α *

αΐ^οςέναύτω ό^ασα οχήματα, διοκαϊ οφαι.. Λ, , , ' ττ&ος τας τελευτας τοβον απε^αοποεςεκ αέβον παν^ 12 *>) φ . . , «. έτ-ί-»οι>ε'ναατο χον κνκλοτερες αντο ε^ο^ ( _ >, πάντων τελεωτα> / , τε ανεο '.^Α βχηματων, νομιβας (Μ) τον ομοιότατοι/ ,'„*,Γ Γ " <-°^ μυρίων καλλιον οα,οιον νταντοο |_Ρ ^ 15 . Ρ" 2"Φ μ» αφικάτα

0{; αφαιροειδονς οντος, οο*α [356]

"^^^ον

(•Αρα των ^χ«τ»ν *θί»««ν βϊΓ ««ντο»*- Βί,

.

έσχατα όμο^β τό Λ μέσον τ« «ΰτα

τοί ^ χώμο« ταιίτι, πε&νω*ις$χότω τιθέμενος,

» φ«χοτο5 τ* τών β\ν προβηκον όνομα λέγειν, ονονχέν δίκν βόξει ττο ί*' ^ ^ π£φνκως ο μεν γαρ μέβος έν ™ν ' ? ^λ' «ντο «V μώβ ■ 5 Μ ούτε ίνα) λ^*βθ«ί <^/* ^α»» Λάφορον «ΰτόΰ με'ροί *ε'Ρ^ οίίτε 3>2 ί^0^ ^^05 τό μέσον $ τί τών χατ' η έτερον #ατε'ρου μάλλο*· Λίφυκ6το? ποίά τις αντιχρύ' τον δε Όμο^^ έναντία χαΐ «ή, καλώς αν επιφέρων ονόματα Ψ 6τερε6ν είη κατά με'βον ηγοίτο λέγειν; ει γά& * 0£8\ν 'άν τί ποτε τών ίβχάτοϋ παντός Ιαοπαλές , Β ^νΧν ομοιότητα αυτών άλλ' *των ένεχ&είη δια τη" χοίτό τις έν κύκλω, πολλάκις εΐ καΐ περί ταντο ΛθΟ^ £τοϋ κάτω καί'άνω προβείαν στάς αντίπους τ«νΐ0


96

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟ Τ

£ιβ. ι

ποι " τό μεν γάρ όλον, κα&άπερ εί'ρηται ννν δη, βφαιροειδες ον τόπον τινά κάτω, τον δε άνω λέγειν έχειν, ούκ έμφρονος. 6 ... Ο I από Πν& αγόρον τον κόβμον βφαΐραν κατά. 5 Οχημα των τεββάρων βτοιχείων μόνον δε το άνώτατον πϋρ κωνοειδές. Αναξαγόρας τά άτομα πολυβχήμονα. Οί από Λευκίππου τά ομοιομερή πολυβχήμονα. ίο Κλεάν&ης μόνος των βτωικών τό πϋρ άπεφήνατο κώνοειδές. Χηνών έφαβκε τβ πϋρ κατ εύ&είαν κινεϊβ&αι. Οί βτωικοϊ βφαιροειδή τον κόβμον άπεφήναντο. ίο Λεύκιππος και Δημόκριτος αφαιροειδή τον κόβμον. [358] Διογένης καϊ Αναξα��όρας εφηβαν, μετά τό βυβτήναι τον κόβμον και τά ξωα έκ της γης έξαγαγείν, έγκλινήναί πως τον κόβμον έκ τοΰ αυτομάτου 20 εις τό μεβημβρινόν αύτοϋ μέρος, ί'βως υπό προνοίας, ϊν' ά μεν άοίκητα γένηται 'α δε οίκητα μέρη τον χόβμού , κατά ψύξιν καϊ έκπύρωβιν και εύκραβίαν. Εμπεδοκλής έλεγε μή διά παντός έβτώτας εί ναι μηδ' ώριβμένους τούς τόπους των βτοιχείαν, 25 αλλά πάντας αυτούς άλλήλων μεταλαμβάνειν' τον δε άέρος εί%αντος τη τοΰ ηλίου άρμη έπικλινήναι τάς άρ κτους, και τά μεν βόρεια νψω&ήναι τά δε νότια ταπεινω&ήναι, κα&ό καϊ τον ολον κόβμον και δεξ,ιά μεν αύτοϋ τά κατά τον &ερινόν τροπικόν, άριΰτεφά 3ο τά κατά τον χειμερινόν. Πν&αγό ρας Πλάτων καϊ Άριβτοτ ελ-η ς


"*4*Μ. ο^ϊ>. 1β. β. 1-

97

βϊξι« τοϋ ώαμ,ον τ<χ ίχτ^οίτολικά μέρη , άφ' ων η άρχη *ίδ κνψιας άριστε&<χ β* τά δυτικά, ον&' ΰφο$ ί^ [360] ρκβιν οίτε Βά&οβ ΜχΒίν -*ον χόβμον, κα&' ον λόγον & Μγεται *° χ^-τοα»^ άνω διάβτημα, βά»οδ 5 « ώ δνωθεν πάτο* ™ εί?Μ των ™α? δια~ Ηψάτνν λεγομένη**

γ»

Κ χαί πρ65 το π<χντ<χΧ°&εν ' ταυτ°· Φιλολάου -Β ,ν , ΛΆ , Τ , Ποζάτο οε γινεβ%αι άχρι τον , \ , . _ έ^ζην £15 το ανω οια των αυτών μιβον, χαι απο τον £*·ε<> _ . « , , μ -τ<->-€> ιχέοον νπεναντιως κείμενα 9 , , τα κατωτατω μεΰα εβτιν, «*««» .«*^«^ ~~ ^δΛΑβΑταΛωβ. Ι**1^ α0*<ρτ««νωτ«*<», „ πάτερα, ο0α μη μετενήν>τομεΰον κατά ταύτα νεχται. Ιλ

ΠΕΡΙ

Ι€ε<Ρ· ίζ· Χ^^ΜΑΤΩΝ·

. ( Χρωμά ^ «0*6**1* ί"1"0^· Πν&αγορειοϊ τον σώματος, τα ^

*+Τ*

~,,οθΐ>&-ν έχάλονν την έπιφάνειαν τών χρωμάτων λενχόν τε λω(κ5ϊ>. ^ ^ ίίκφορά5

» των χρωμάτων * <*=ο^ιλίαξ των τροφών χαϊ των οε των ξωων πάρα. τ&£ αίΡων· <Ϋία>& είναι άπεφαίνετο το τοΓ§[364] Εμπεδοκλής ^τον. [τα5 Ά διαψοράξ των ζοροις τη5 όψεως μίξεις των βτοιχείων, τά3 3ο χρωμάτων παοά χα$ &°νί** ψ% \ 8ΤΟΒ. ΕΟΙ. ΡΗΤ8.


98

ΙίίΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΧιΙΒ. I

των ζώων παρά τάς των τροφών ποικιλίας '] τέτταρα δε τοις βτοιχείοις Ιβάρι&μα , λευκόν με'λαν έρυ&ρόν χλωρόν. Πλάτων φλόγα από τών δωμάτων βύμμετρα μόρια εχουβαν προς την όψιν. 'ΛρΙβταρχος Σάμιος μαθηματικός άκουβτης Στράτωνος φώς είναι το χρώμα τοις υποκειμένοις επιπίπτον. Ζήνων ό βτωικός τα χρώματα πρώτους εϊναι βχηματιΰμούς της ύλης. Δημόκριτος φύβει μεν μηδέν είναι χρώμα, τα μεν γάρ βτοιχεΐα 'άποια , τά τε μεατά και τό κενόν ' τα δ' εξ αυτών βυγκρίματα κεχρώο&αι διαταγή τε και ρυ&μώ και προτροπή , ων η μέν εβτι τάξις ο δε βχημα η δε %-έΰις ' παρά ταΰτα γάρ αί φανταβίαι. τούτων [300] 0£ χαν προς την φανταβίαν χρωμάτων τε'τταρες αί διαφοραί, λενκοϋ μέλανος ερν&ρού χλωρού. Επίκουρος καϊ Ά ρίβταρ χος τά έν τώ βκότω χρώματα χρόαν ουκ εχειν. Ά ριβτοτέλ ης πέρας ίν ώριβμένω διαφανεί, διάφανες δε την ϋλην είναι διη&ημένην κα&αράν και άμιγη, τούτου δε αυτού τό κινητόν χρώμα ύπάρχειν' εν δε τω βκότω τά χρώματα χρόαν δυνάμει μεν εχειν, ένεργεία δ} μηδαμώς' πολύ δε τό μεταξύ τού τε μη ε"χειν καϊ μη όράβ&αι. 01 μεν άλλοι τά βτοιχεΐα κεχρώο&αι φυσικώς , οϊ δε τά όμοιομερη ποιότητος μετε'χειν τά πρώτα , οϊ δε τά άτομα πάντα βυλλήβδην άχροα, ί'ξ άποίων δε τώ λόγω δεωρητών τάς αίβ&ητάς υποφαίνουΰι γίγνεβ&αι ποιότητας. 1 Πλάτωνος έκ τού Τιμαίου [ρ. 67] Τέταρτον γάρ δη λοιπόν 'έτι γένος ημΐν αίβΟ-ητι


οαρ. 16. β. 1. 2.

ΦΤΣΙΚΑ

09

χόν, ο διελέβθαι δει βνχνά ίν αντώ ποικίλματα κεκτημένον, α ζνμπαντα μεν χρόας ίκαλέδαμεν , φλόγα των δωμάτων εκάβτων άπορρέονβαν, όψει βύμμετρα μόρια έχονβαν προς αΐβθηβιν ' όψεως δε ίν τοις πρόβ5 θεν αυτό περι των αιτίων της γενέβεως ολίγα έρρήθη. τη"δε ούν των χρωμάτων πέρι μάλιβτ' είχός πρέποιτ άν τόν ίπιεική λόγον διεξελθείν' τά φερόμενα από των άλλων μόρια, ίμπίπτοντά τε ε(ς την όψιν, τά μεν ελάττω τά δε μείζω τά δε ΐβα τοις αύτοΐς της όψεως ίο μέρεβιν είναι, τά μεν ονν Ι'οα άναίβθητα , α δη καϊ διαφανή λέγομεν' τά δε μείξω χαϊ ίλάττω, τά μεν βνγκρίνοντα τά δε διαχρίνοντα αύτην , τοίς περί την ΰάρχα θερμοϊς καϊ ψνχροΐς καϊ τοις περι την γλώτταν βτρνφνοϊς και οΰα θερμαντικά 'όντα δριμέα εκαλέβα15 μεν, άδελφά είναι, τά τε λενκά και τά μέλανα εκεί νων παθήματα γεγονότα ίν άλλω γένει τά αυτά, φανταξόμενα δε άλλα διά ταύτας τάς αιτίας, όντως ονν αντά προορητέον, το μεν διακριτικόν της όψεως λενκον, το δ' ίναντίον αυτού μελαν, την δε όζυτέραν μ φοράν και γένους πνρός ετέρου , προβπίπτονΰαν και διαχρίνουοαν την οψιν μέχρι των οφθαλμών, αύτάς (30; τε των ομμάτων τάς διεξόδους βία διωθούοαν και τήχουβαν, πύρ μεν άθρόον χαΐΰδωρ, ο δάκρνον καλούμεν, εκείθεν εκχέουΰαν, αύτην δε ούοαν πυρ ίξ έναν20 τίας άπαντώβαν , και τον μεν ίκπηδώντος πυρός οιον από αβτραπής , τον δε είβιόντος και περι το νοτερον καταββενννμένον , παντοδαπών έν τη κυκηδει ταντη γιγνομένων χρωμάτων, μαρμαρνγάς μεν το πάθος προαείπομεν το δε τούτο άπεργαζόμενον λαμπρόν τε 3ο καϊ ατίλβον έπωνομάΰαμεν ' το δε τούτων αύ μεταξύ πνρός γένος προς μεν το των ομμάτων νγρόν αφικνούμενον και κερανννμενον αύτω, ατίλβον δέ, ον' τή 7*


100

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

1.ιβ. ι

#£ διά της νοτίδος αυγή τον πυρός μιγνυμενη χρώμα ίναιμον παραβχομένβ τοννομα έρυ&ρόν λέγομεν. I λαμπρόν δε έρυ&ρώ λευκώ τε μιγννμενον ζαν&όν γεγονε. τό δε όβον μετρυν οβοις, ονδ' εΐ τις είδείη, νονν εχειν το λέγειν , ών μήτε τινά ανάγκην μήτε τον εί- 5 κότα λόγον, καϊ μετρίας αν τις ειπείν εί'η δυνατός" έρυ&ρόν δε δη μελάνι λευκώ τε κρα%·εν άλουργονν ' όρφνινον δ% ότ' αν τούτοις μεμιγμένοις καυ&εϊβί τε μάλλον βυγκρα&ή μέλαν ' πνρρόν δε ξαν&ού τε καϊ φαιοϋ κράβει γίνεται, φαιόν δε λευκού τε και με'λα- ίο νος' το δε ωχρόν λευκού ζαν&ώ μεμιγμε'νου' λαμπρώ δε λενκόν βννελ&όν καϊ εις μέλαν κατακορες έμπεβόν κνανούν χρώμα αποτελείται" κυανού δε λευκώ κεραννυμένου γλανκόν πυρρού δε μελάνι πράβιον. τά δ' άλλα από τούτων βχεδόν δήλα, αίς άν άφομοιού- κ μενα μίζεβι διαβώζοι τον εικότα μύ&ον. εί δε τις τούτων εργω βκοπούμενος βάβανον λαμβάνοιτο , τό της άν&ρωπίνης και &είας φύβεως ήγνοηκώς αν εΐη διάφορον.

Κεφ. ιξ'.

20

ΠΕΡΙ ΜίΒΕίϊΣ ΚΑΙ ΚΡΑΣΕΩΣ. [368]

Θαλής καϊ οί άπ' αυτού κράβεις είναι τάς των βτοιχείων μίξεις κατ άλλοίωβιν. [Οί περί Άναξαγόραν και Λημόκριτον] τάς κράβεις κατά παρά&εβιν γίγνεβ&αι τών βτοιχείων. 25 Εμπεδοκλής καϊ & ενοκράτης ίκ μικρότε ρων όγκων τά βτοιχεΐα βνγκρίνει, άπερ εβτϊν έλάχιβτα καϊ οιονεί βτοιχεΐα βτοιχείων. Πλάτων τά μεν τρία βάματα τρεπτά εις άλληλί*)


οαρ. 16. 8. 2. οαρ.17.

ΦΤΣΙΚΑ

101

πύρ αέρα νδωρ, την δε γήν εις τι τούτων άμετάβλητον. Άριβτοτέλους και των άπ' αυτού. τάμεν[ΖΐΟ] βώματα φαβί &ρνπτόμενα , καϊ τα μικρά μόρια παρα5 τί&εβ&αι άλλήλοις, τους δ' άβωμάτους λόγους, εΐ τι νές είβι λόγοι , βυγκρίναβ&αι. Ζήνωνα δε όντως άποφαίνεβ&αι διαρρήδην" τοιαντην δε δεήβει είναι έν περιόδω την τον όλον διακόβμηβιν εκ της ούβίας. όταν έκ πυρός τροπή εις ίο ϋδωρ δι' αέρος γένηται , το μέν τι ύφίβταβ&αι και γήν βυνίβταβ&αι, και έκ τοϋ λοιπού δε το μεν διαμέ- [372] νειν νδωρ, έκ δε τού άτμιζομένου αέρα γίγνεβ&αι, ίκ τίνος δε τού αέρος πύρ έ%άπτειν , τήν δ\ μϊ%ιν κράΰιν γίγνεβ&αι τη εις άλληλα των βτοιχείων μεταβολή, ίο ανάματος όλου δι' όλου τινός ετέρου. διερχομένου. Κλεάν&ης δε ούτω πώς φηβιν' έκφλογιβ&έντος τού παντός βυνίζειν τό μέβον αυτού πρώτον, είτα τά έχόμενα άποββένννβ&αι δι' όλου. τού δε παντός έξνγραν&έντας , τό έβχατον τού πυρός , άντιτυπήβαν20 χος αύτω τού μέοου, τρέπεβ&αι πάλιν εις τουναντίον, εΐ9' ούτω τρεπόμενον άνω φηβιν ανζεβ&αι καϊ άρχεβ&αι διακοβμεΐν τό όλον , και τοιαύτην περίοδον άεϊ και διακόβμηβιν ποιουμένου , τού έν τή τών όλων ου- (37) βία τόνου μη παύεβ&αι. ώβπερ γαρ ενός τίνος τά μέρη 25 πάντα φύεται έκ απερμάτων έν τοις κα&ήκουβι χρόνοις , οντω και τού όλου τά μέρη , ων καϊ τά ζώα χαΐ τά φυτά όντα τυγχάνει, έν τοίς χα&ήκουβι χρόνοις φύεται, και ώβπερ τίνες λόγοι τών μερών εις βπέρμα βννιόντες μίγνυνται καϊ αύ%ις διακρίνονται γενομέ- [374] 30 νων τών μερών, ούτως έ% ενός τε πάντα γίγνεβ&αι χαΐ έκ πάντων είς ?ν βυγκρίνεβ&αι , όδώ χαΐ βυμφώνως διεζιονβης της περιόδου.


102

Ι3ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΪ

ΙιΊΒ. I

Χρνβ ίππος δε τοιοϋτόν τι διεβεβαιούτο ' είναι το ον πνεύμα κινούν εαντο προς εαντο και εξ αντον, ή πνεύμα εαυτό κινούν πρόβω και όπίβω' πνεύμα δε εί'ληπται δια το λέγεβ&αι αυτό αέρα είναι κινονμενον ' άνάλογον δε γίγνεβ%αι έπειτα αί&έρος, ώβτε καΐ είς 5 κοινον λόγον πεβεΐν αυτά. η τοιαύτη δε κίνηβις κατά μόνους γίγνεται τους νομίζοντας την ονβίαν πάβαν μεταβολήν έπιδέχεβ&αι και βύγχνβιν καίβύβταβιν και βνμμι%ιν και αύμφνβιν και τα τούτοις παραπλήβια. διαφερειν γαρ άρέβκει τοις από της βτωικής αιρέβεως ίο [376] παρά&εβιν μίξ,ιν κράβιν βνγχνβιν ' παρά&εβιν μεν γαρ είναι βωμάτων βνναφήν κατά τάς επιφανείας, ώς έπι των βαρών όρώμεν εν οϊς πνροί τε και κρι&αΐ και φακοί και εΐ τινα τούτοις άλλα παραπλήβια περι έχεται, καΐ των £πι των αιγιαλών ψήφων και άμμων ' 15 μϊξιν δ' είναι δύο η και πλειόνων βωμάτων άντιπαρέκταβιν δι ολων, νπομενονβών των βνμφνών περί αντά ποιοτήτων, ώς έπι τον πνρός ίχει και τον πεπυρακτωμένον βιδήρον, έπΙ τούτων γάρ δι ολων γίγνεβ&αι τών βωμάτων την άντιπαρέκταβιν. ομοίως δε μ κάπϊ τών έν ημΐν ψυχών έ'χει' δι' ολων γάρ τών βω μάτων ημών άντιπαρεκτείνονβιν' άρέβκει γάρ αντοϊς βώμα διά βώματος άντιπαρήκειν. κράβιν δ' είναι λέγουβι δύο η και πλειόνων βωμάτων νγρών δι' ολων άντιπαρέκταβιν, τών περιαντά ποιοτήτων νπομενον- 2ό βών. καϊ την μεν μϊ\ιν κάπϊ ξηρών γίγνεβ&αι βωμά των , οίον πύρος και βιδηρον ψυχής τε καϊ τον περι έχοντος αντήν βώματος, τήν δε κράβιν έπι μόνων φαβϊ [378] γίγνεβ&αι τών νγρών ' βννεκφαίνεβ%αι γάρ εκ τών κράβεων τήν έκάβτον τών βνγκρα&έντων νγρών ποιο- 30 τητα, οίον οΐνον μέλιτος νδατος οξονς τών παραπληβίων. οτι δ' έπΙ τοιούτων κράβεων διαμένονβιν «ί


οαρ. 17. οαρ. 18. β. 1.

ΦΤΣΙΚΑ

103

ποιότητες τών βυγκρα&έντων , πρόδηλον εκ τον πολ λάκις έ% έπιμηχανηβεως άποχωρίξεβ&αι ταύτα άπ' αλ λήλων, εάν γονν βπόγγον έλαωνμενον κα&ϊ] τις είς οϊνον νδατι κεκραμένον , άποχωρίβει το ϋδωρ τον οί'5 νον , άναδραμόντος τον ύδατος είς τον βπόγγον. την δε ΰύγχυβιν δύο η και πλειόνων ποιοτήτων περί τά βώματα μεταβολην είς ετέρας διαφερούΰης τούτων ποιότητος γένεβιν, ως έπΐ της βνν&έβεως έ'χει τών μνρων και τών ιατρικών φαρμάκων.

ίο

Κεφ. ιη. ΠΕΡΙ ΚΕΝΟΤ ΚΑΙ ΤΟΠΟΤ ΚΑΙ Χ&ΡΑΣ. 1

Θαλής καϊ έτεροι φνβικοϊ πάντες [μέχρι Πλά τωνος] το κενόν ως όντως κενόν άπέγνωβαν. ΐό Εμπεδοκλής , Ονδέ τι τον παντός κενεόν πέλει ούδε περιττόν. Δημόκριτος καϊ έτεροι, Λεύκιππος Λίι^-[380] τρόδωρος Επίκουρος, τά μεν άτομα άπειρα τώ πλη&ει, τό δε κενόν άπειρον τω μεγέ&ει. 2ο Στράτων έξωτέρω μεν έφη τον κόβμον μή εί ναι κενόν, ενδοτέρω δε δννατόν γενέο&αι. τόπον δε είναι τό μεταξύ διάβτημα τον περιέχοντος καϊ τον πε ριεχομένου. Άριβτοτέλης εν τετάρτω φνβικής άκροάβεως 25 γράφει "είναι δέ φαΰιν οι πν%·αγόρειοι κενόν και έπειβιέναι αιιτό τώ ονρανώ έκ τον άπειρον πνενματος ως άναπνέοντι." έν δε τώ περι της Πν&αγόρον φιλοΟοφίας πρώτω γράφει τον μεν ούρανον είναι ενα, επειοάγεα&αι δ' έκ τοϋ απείρου χρόνον τε καϊ πνοήν [382]


104

ΙίίΑΙίΧΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

και τό κενόν, ο διορίζει έκάΰτων τάς χώρας αεί. και έν άλλοις λέγει τόπον είναι τό τον περιέχοντος πέρας άκίνητον, η έν ω μένει τε και κινείται τα δώματα, πλήρη μεν όταν πανταχόθεν περιέχη τό δώμα , κενόν δε όταν μηδέν ίχη τό παράπαν έν εαυτώ. τόπον μεν 5 ονν άναγκαΐον υπάρχειν και δώμα, κενόν δε ουδαμώς ει μη μόνον προς νόηβιν' άναιρετικην γαρ είναι την κατ έντελέχειαν αυτού φύδιν της τε των όντων Συμ παθείας και της των δωμάτων αλληλουχίας" τάς δε κινηδεις γίγνεβ&αι τάς κατά τόπον κατά τό πρότερον ίο άντιπεριιβταμένων άλληλοις τών δωμάτων ' άπειρον δε ουδέν απολείπει ούτε κατά τό πλήθος οΰτε κατά τό μέγεθος. Ζήνων και οι άπ' αυτού , εντός μεν τοϋ κόβμον μηδέν είναι κενόν, £%ω δ' αυτού άπειρον, διαφέρειν ιλ όΝ£ κενόν τόπον χώραν' καϊ τό μεν κενόν είναι έρη(39) μίαν δώματος , τον δε τόπον τό έπεχόμενον υπό δώ ματος, την δε χώραν τό έκ μέρους έπεχόμενον. [384] Θαλής έρωτηθεϊς τί τό μέγιβτον ϋφηδε "τόπος" τάλλα μεν γαρ ό κόδμος, τον δε κόδμον ούτος περι- 20 2

Έρμον έκ τών προς Άδκληπιόν [ΡβΙπΙ. ρ. 186] Παν τό κινοΰμενον ώ Άδκληπά ουκ £ν τινι κι νείται καϊ υπό τινός ; 2δ ,ΑΣΚ. μάλιδτα. ΕΡΜ. ουκ ανάγκη δε μείζον είναι τό έν ω κινεί ται η τό κινοΰμενον ; 'ΑΣΚ. ανάγκη. 'ΕΡΜ. ίδχυρότερον άρα τό κινούν τού κινον- 30 μένον ; 'ΑΣΚ. Ιδχυρότερον γάρ.


οαρ. 18. 8. 1—3.

ΦΤΣΙΚΑ

105

'ΕΡΜ. Έναντίαν δ\ φΰβιν εχειν ανάγκη την έν ω κινείται τη τον κινουμένου ; 'ΛΣΚ. καΐ πάνυ. 'ΕΡΜ. μέγας ουν ούτος 6 κόβμος, ου μείζον ουκ 5 ίβτι Οωμα ; 'ΑΣΚ. ώμολόγηται. 'ΕΡΜ. καϊβτιβαρός; πεπλήρωται γάρ άλλων δω μάτων μεγάλων πολλών, μάλλον δε πάντων οβα έβτϊ β ωματα. ίο 'ΑΣΚ. όντως εχει. 'ΕΡΜ. βώμα δε 6 κόβμος , βώμα δε κινονμενον ; 'ΑΣΚ. μάλι,βτα. 'ΕΡΜ. πηλίκον ουν δεί τον τόπον είναι εν ω κι νείται, καΐ ποταπόν την φνβιν; ου πολύ μείζονα, ίνα ΐό δυνη&η δέζαβ&αι της φοράς την ΰννέχειαν, καΐ μη δλιβόμενον το κινονμενον υπό της βτενότητος έπι6ΧΪί τΆν χίνηβιν ; 'ΑΣΚ. παμμεγε&ές τι χρήμα ώ Τριβμέγιβτε. 'ΕΡΜ. ποταπής δε φνβεως ; της έναντίας άρα ω ^Άβκληπιέ. αώματι δε εναντία φνβις το άβώματον; ΑΣΚ. ώμολόγηται. 'ΕΡΜ. άβώματος ονν ο τόπος, το δε άβώματον η [386] θείον έβτιν η ό &εός. το δε &εΐον λέγω νυν ου το γεννητόν άλλα το άγέννητον. 25 Έν ταντω [ΡαΙπΙ. ρ. 19] 3 'ΕΡΜ. ονδε ?ν τών όντων έβτϊ κενόν τω της υπ άρξεως λόγω. τ6 δε ον ουκ αν ηδννατο είναι ον , ει μη μεβτόν της νπάρζεως ην. τό γάρ νπάρχον κενόν ουδέποτε γενέβ&αι δύναται. μ 'ΑΣΚ. ονχ ίβτιν ονν κενά τινα ω Τριβμέγιβτε, οίον κάδος καϊ κέραμος καϊ ληνός καϊ τά άλλα τά πα ραπλήσια ;


106

ΙίίΑλ'λΟΤ Σ'ΓΟΒΑΙΟΪ

ΙιΙΒ. I

'ΕΡΜ. φεύ της πολλής πλάνης Ασκληπιέ" τά μάλλον πληρέστατα καΐ μεβτότατα, ταύτα κενά ηγτ] είναι ; ,ΑΣΚ. πώς λέγεις ώ Τρισμέγιστε ; 'ΕΡΜ. ον σώμά έστιν 6 αήρ ; 5 'ΑΣΚ. σώμα. 'ΕΡΜ. τούτο δε το σώμα ον διά πάντων διήχει τών όντων, χαι πάντα διηχον πληροί; σώμα δε ονχ έχ τών τεσσάρων κεχραμένον βννέστηκε; μεβτα ούν πάντα εστίν, α σύ φής κενά, τον αέρος ' εί δε τοϋ ίο αέρος, καΐ τών τεσσάρων σωμάτων, και σνμβαίνει ο ενάντιος λόγος έκφαίνεσ&αι, ότι α Ον φής μεστά, ταύτα πάντα κενά έστι τού αέρος, εκείνων νπ' άλλων σωμάτων στενοχωρονμένων και μη εχόντων τούτον [388] δέζασ&αι τον αέρα. ταύτα ούν ά αν φης κοίλα δει 15 όνομάξειν, ον κενά' υπάρξει γαρ μεστά έβτιν αέρος καϊ πνεύματος. 'ΑΣΚ. αναντίρρητος ό λόγος ώ Τρισμέγιστε. 'ΕΡΜ. τον ονν τόπον έν ω κινείται τό πάν τί εΐπωμεν; χ μ 'ΛΣΚ. άσώματον ώ Τρισμέγιστε. 'ΕΡΜ. τό ούν άσώματον τί έστιν ; 'ΑΣΚ. 6 νούς καϊ λόγος, όλος έζ όλον, έαντόν έμπεριέχων, έλεν&ερος σώματος παντός, απλανής άπα&ής αφανής, αντός έν έαντώ έστώς, σνγχωρητι- α χός πάντων καϊ σωτήριος τών όντων, ον ώσπερ άχτΐνές είσι τό άγα%όν η άλή&εια τό άρχέτνπον πνεύμα τος τό άρχέτνπον της ψνχής. 'ΕΡΜ. ό ονν δέος τις έστιν ; ΑΣΚ. ο μηδε εν τούτων ών, ών δε και τού είναι 3ο τοντοις αίτιος και πάσι καϊ ένι έκάστω τών όντων πάντων.


107

β ο^ύμ,^σ^

πκφαλλάττειν κενόν, *

γ ο ^ ο υ έ κτ Λ & ^ΖνβΧί τού κόσμου κενόν ΜΜ) κόσμος &<χϊ. έξ. ο-£,. 1 £ί'^€Χι' ««νάι/, είβ ο κατά την έκπύ:<χϊ- ο κόσμος ^γγ ϋ^ος ων. €£> ν*,ο& εφ-η&ε; το έχτός τον κόσμου ουκ οβον <χ~ότ: «,ξ>>0 ε£ς; διάλυβιν. . ν τόπον ίΐνα^ χτό [Λ. εταληπτικόν των εί,εΓς>?73£ε £ΐ.ε-Ε£χ.€ροξ>ι,3<:ο5& ί'/Ι^ι/ κα&άπερ Ιτ> κ«χ1 6ε|,αμ£νι?ν. &ετ>ι>τ> δε μή εϊναί μήτε (40) [όσμ-οχ^ μ,-ητε εν τφ -κ.ό<ίμ.ψ. λέγει γαρ εν τω ;ω5 "των δε <5"ϊ? τ εττ<χςο°ν εν όλον εκαβτο'ν τοϋ κόσμου &'ό<5τ£χ&ι& ' γάρ πυρός παντε χοίί άέρο9 ·κ«ϊ· Ουνέατψεν αυτόν 6 μ,έρος οχ>δετ> ονδε-νός ονδΐ δνναμιν Ιξω&εν τάδε δνα-νοη^είς , σκρωτον μεν ίνα όλον ο α ξώον τέλενον τελείων των μερών είητούτοις εν ατε οτ>χ -ντνολελειμμένων , έξ ων ,,αύτον γένοντ ην. Λ *ύ*λφ παν α-ύχό «πηκξ>*/3«*° κολλών ΖαρίΛ> ομμάτων τε δεϊτο ούδεν, &9«*ο*; ίπετο· οι5δ'«χο^, ογδ πκουστον πνεΰμά τε ν Α '.ιτνον αναπνοής.

ΐχομενον οντος , *«1 <Η «»οτ*να^ ^

γ;γ^γ

*βτ«χο#*»ο» είτε υπό τινός ^ Λ ^ 6 όλον ουτε κενόν


108

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

πληαίως, τον δε τόπον τοις πληρεβι' χωράν δε πότε ροι/ το μείζον οϊόν τε κατέχεβ&αι νπό όντος καϊ ο'ιον μείζον άγγειον δώματος, ή το χωρούν μείζον Ο ώ μα; το μεν ονν κενόν άπειρον είναι λέγεβ&αι' το γαρ έκτος τον κόομον τοιοντ' είναι' τον δε τόπον πεπε- 5 ραβμένον δια το μηδέν δώμα άπειρον είναι, κα&άπερ δϊ τό αωματικόν πεπεραβμένον είναι, οντά τό άβώματον άπειρον, ο τε γαρ χρόνος άπειρος και τό κενόν, ωΰπερ γαρ τό μηδέν ονδεν έβτι πέρας , οντω και τον μηδενός, οϊόν έβτι τό κενόν, κατά γαρ την αντον ίο νπόβταβιν άπειρον έβτι' περατούται δ' αν τούτο έκ[394] πληρονμενον ' τον δε πληρονντος άρ&έντος ονκ ίβτιν αΰτον νοήβαι πέρας.

Κεφ. ι&'. ΠΕΡΙ ΚΙΝΗΣΕΩΣ. 1

Ιό

... Πν&α γόρον. Κίνηβίς έβτι διαφορότης η έτερότης έν νλη % έβτιν νλη. οντος πάβης κινήβεως κοι νός ορος. Δημόκριτος $ν γένος κινήβεως τό κατά παλ- 2ο μόν άπεφαίνετο. ·- ΈπΙκονρος δύο εΐ'δη κινήβεως, τό κατά βτά&μην καΐ τό κατά παρέγκλιβιν. είβϊ δέ τίνες οϊ και τέ ταρτον είδος είβάγονβι τό κατ ονβίαν , όπερ έβτΐ τό [396] κατά γένεβιν. άλλοι δε και την διανοητικην προβτι- 23 %έαβι , μέχρι γαρ των πέντε προνβηβαν. Διόδωρος ό Κρόνος κεκινήβ&αι μέν τι , κινεϊ0&αι δε μηδέν. Ηράκλειτος ηρεμίαν μεν και βτάβιν έκ τών όλων άνήρει, κίνηβιν δε τοις πάβιν άπεδίδον. 30


****&«*·«*»β'

Ιόγφ Ζεωρη^ν

ζπζ<χ<Γ<χ ν

χένησον αία&ητήν άπε-

ελ.ττΐ5 τήν ικ£ντ2&€.Ί, ένέργειαν είναι τον ικο^ Τ? ν»?τΓθ-ί3 * τόον δε κινήσεων τάς '- το ποσόν ττ^ΐ:^ «Ύ οί,οίτά το ποιον τάς δΐ [398] ■κ.οί-τ<κ ζΛ.ΤΐΊ' ίγο ττο <><>?^ <χ-ϋξηβιν και μείωβιν, τινΧ θ-εωρο-υμεν^ν αφαιρέσει· κατά ':λλο£ιασον χεχί. ΐΑ,£τοε(3ολ/ην, ώς τήν ίκ &ερρόν , ^λνκεος β^β1 πζιχρόν' κατά δε τόΐδι,ώχβφου φοξ»"*" βονηόμ,αβ*, κα&' ον εξ ον αίνΒν το£ κΐΊΌνμ.Βΐ'ίΧ. ταντης δε τρεις είναι α>ν β-ύο μεν κΛλα5, "Τ^ν τ« καΓ' εν&εΐαν κΰκλω , ^ιι'αν §ΜΛ9*νήν εν&εΐαν μεν την άτοσ πατά. τ ε κουφότατα κ«2 βαρύτητα τών έν κ-ύκλοο <Ϊ£ «^Τ** περιφερή, μικτην δε την \<3 νν. τής ' χατά. τόαχον κινήσεως την μεν μέ<5ο\> νίννε<5^«* ^1 το με'σον την δε (41) δε κοΛ ύδατος Ρ**»· Λ οΛο*, πε&ΐ ν τούτοι «ϊ* κλ^ροΰίίβ·^ ™" ολον κόσμον. •Ε?μοΐ £κ τοΰ πςος Λσκληπιόν [Ρβ1η,. 2 ΡΜΡ" ^Ιν το κ^νούμενον οώι Α, χινονμ&ρ Μ. Γάλλά έν εστο5τ,*° ^νον* «Μ- [400]

ας τοις

,

ό ν$8 άχλανονς σφαίρας.

^μ Ζ Ζ'* ·** ώ


110

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

τίως άλλήλαις. η δε έναντίωβις την άντέρειβιν της κινήσεως εβτώβαν έχει ' η γάρ άντιτυπία βτάβις φο ράς, διό καϊ αί πλανώμεναι βφαϊραι έναντίως κινονμεναι τη άπλανεΐ νπ αλλήλων, τη εναντία νπαντήβει περί την έναντιότητα εβτώβαν αντήν νπ' αυτής ε%ει. 5 τάς γαρ άρκτους ταύτας ας όρας μήτε δννούβας μήτε άνατελλούβας, περι δε το αντο βτρεφομε'νας , οί'ει κινείβ$αι ή εβτάναι ; 'ΑΣΚ. κινεϊβ&αι ω Τριβμέγιβνε. 'ΕΡΜ. κίνηβιν ποίαν ώ Άβκληπιέ ; ίο 'ΑΣΚ. την περί τά αυτά άναβτρεφομένην. [402] 'ΕΡΜ. ή δε περιφορά ή περι το αντο κίνηβίς έατιν υπό βτάβεως κατεχόμενη, τό γάρ περί αντο κωλύει το ύπερ αυτό , [εί εβτη εις το περί αυτό.] ούτω καϊ η έναντία φορά εβτηκεν έδραία, νπο της έναντιότητος )5 αεί βτηριξομένη. παράδειγμα δε βοι έπίγειον τοις όφ&αλμοΐς εμπίπτον περί τούτον φράβω' τά έπίγεια ζώα, οϊον τον αν&ρωπον λέγω, &εώρει νηχόμενα. φερομένον γάρ τον ύδατος, ή άντιτνπϊα των ποδών καϊ τών χειρών βτάβις γίγνεται τω αν&ρώπω τον μήτε 2ο βνγκατενεχ%ήναι τω νδατι [μήτε δνναι νπ' αυτό], 'ΑΣΚ. βαφές το παράδειγμα ώ Τριβμέγιβτε. 'ΕΡΜ. πάβα ονν κίνηβις έν βτάβει καϊ νπο βτά βεως κινείται, ή ονν κίνηβις τον κόβμον καϊ παντός ξψον νλικον ονχ νπο τών κατ έκτος τον κόβμον βνμ- 2;. βαίνει γίνεβ&αι , αλλ νπο τών έντός είς τό κατ ��κτος; τών νοητών, ψυχής ή πνεύματος ή άλλον τίνος ασω μάτου, βώμα γάρ έμψνχον ου κινεί, άλλ' ούδϊ το βύνολον βώμα καν ή άψυχον. 'ΑΣΚ. πώς τούτο λέγεις , ω Τριβμέγιβτε ; τά ονν 3ο [404] ξύλα και τους λί&ους και τά πάντα άψυχα ου βώματά έβτι τά κινονντα ;


111 Ί Ο" *2 ^το 7αρ ένδον τον :οβ ττ<*> «^/νχον ού σώμα εκείνο 2= ξ> <χ 3« α- ι-'< > τ3> -#^» ^ οόχΪ, -το τον βαστάζοντος -οιξομ,ένου , βΐ-ό^ϊτ^^ αψνχον ουκ άψνχον Ιοί-» το κινοίίν £?τ;<εϊ. οί-ΐνεϊ. οράς γονν κα\ν τ-τ^ν ί/ ' ~* > ·χ, -> <9ΐ:«χν όνο σώματα φέρχ. ίαε'ΐιο'υ ^ 3 3ε' <ρ ^(Χί,ι^ α ί « ' ό Χ^νΰι,ππος μεταβολην \ Ολθ3 κΐ μέρβι- , ι^εταλλαγην έκ τόπου ' ■κοοχά μ.£€»οβ·- 3««Σ- Ζίλλως· κίνψιν μεταλόσεον ί? σχήμ« " <ρθ£>«ν «ϊ' & μετιώρον κι'ΐΛ,ον^Ι ν <ϊέ το οίον ακινησίαν σώμαίον <ϊαί αχέ&νν ^^άταντά καΐάβαν* κοΛ «ρότερον. αζολ.λ.<χχ™$ 8ε λεγεσ%αν την \τ*ν μ,οι^, Χα1 ί*α<Ττον[406ΐ νοζί ά«οδίδοβθ««. ο'ί>ο^- τβϊίί^α,Γα^. Λ Ό χτίν ^£ Β-ν»ΒΪ*χν χαί τι^ καμπνλην'

εις κ<Λ διαφ^^"5· 4 ^νων°! Λ(ίΤ,το3Τ' τών κατ ιδίαν ί%ιν (42) γ δ' έν τψ ,κ°6^ άν ^^τότοίοΛο* »βν,τβ *ίΙ&!!α1 «.ντο* χόβμου, διόπερ όρόμοι,οος °ε κ , £0„ τον κοβμον επί το μέσον ^γεο&αι πάντ<χ ^^ειν, μάλιστα δ\ τα βάρος ίόΰμον τνν ψ°9™ζίσν εΐν^ι- χ<Λ της τον κόΰμον |α· ταυτον οβ ^ ^ _^ παραπλήσιος εν τω \$1ν απεί9φ χενί? ον χ^ντρον κα&ιδρνμένης ΙσόΙ^ω, «ερί το τον*° βώμα βάρος εχειν, άλλ' άβαρη [ώς. ού πάντως ζγνεα&αι> δε καΐ ταντά πως έπΐ χι άέρκ κκίιιέσον. την τ™> δε δ\ σνστα αι'<ητ^ερΚ καΐ '* '- .,χ^,,.ην >βμον μέσον, π9ος την «Β9νψΒ9^ν αυτον ποιεΐο&αι. φύσει


112

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙίΙΒ. I

[408] γάρ άνώφοιτα ταντ είναι διά τό μηδενός μετέχειν βάρονς' παραπληβίως δε τούτοις ούδ' αντόν φαβι τον χόβμον βάρος ίχειν, δια το την ολην αντον βνβτααιν έ"χ τε των βάρος έχόντων ΰτοιχείων είναι καΐ ίκ των άβαρών , την δ' ολην γην κα&' εαντην μεν 5 ίχειν άρέΰχει βάρος, παρά δε την &έβιν δια το την μέαην έχειν χώραν (προς δε το με'αον είναι την φοράν τοις τοιούτοις οώμαΰιν) έπϊ τον τόπον τούτον μένειν. 5 Πλάτωνος έχ των Παρμενίδον [ρ. 138] "Οτι χινούμενον τε η φε'ροιτο η άλλοιοΐτο αν, αν- ίο ται γάρ μόναι κινηθείς; ναι. 6 Τον αντον έχ τον Τιμαίον [ρ. 43] "£1βτε τό μεν όλον κινεΐβ&αι ξωον ατάκτως μεν όπη τύχοι προϊέναι, χαϊ άλόγως τάς ίξ άπάβας κινη θείς εχον' εις τε γάρ τό πρόβ&εν ,καΐ όπια&εν, και α πάλιν εις δεξιά χαϊ άριβτερά, κάτω τε καϊανω, και πάνττ} κατά τονς ?| τόπονς πλανώμενα. 7 Άπολλοδώρον Απολλόδωρος έν τη φνβικη τέχνη κίνηβιν εί ναι μεταβολην κατά τόπον η Οχημα η ολω η τοις με- 2« [410] ρεβι , βχέδιν δε αννοχην κατά τόπον η Οχημα και το Ι'βχεΰ&αι τοιούτον ' γε'νη δε κινηβεως είναι πρώτα δύο , την τε κατ εν&εΐαν χαϊ την έγχύχλιον. τούτων δε είδη γίγνεβ&αι πλείονα, περϊ το αντό δε κινηθείς γίγνεβ&αι πολλάς χαϊ έν τω αντώ τόπω , οίον περι- 25 πατεΐν χαϊ τρέχειν μη έχβαίνοντα τον άοώματον τό πον, η άμα χινεΐβ&αι την τε έπ εν&εϊαν χαι την εις τά πλάγια και την έμπροβ&εν και την οπιβ&εν και την εις δεϊ-ιάν χαϊ άριβτεράν καϊ έγχύχλιον και ταχέως αμα και βραδέως, κα&άπερ έπι των πλεόντων και 3ο των ομοίως τούτοις διακειμένων ΰνντνγχάνειν. ωσπερ δε παντός σώματος έλέγομεν μέρος είναι ΰώμα και

£19


113 «χ.^ έ πτ, ν. <^ρ> €χ ^ «τυ καί πάΰης γραμμής ινκοβ τ «> -ζύ: ο υ* ττοΛον κα£ παντός χρόνου Γ €Χ.Ύ- ττζ.«χ*^Υ2& ■&£*~Ί''*ί<5εαο5 κίνησιν είναι ρη■·χ^£&ε,υ ίίατβ την αυτήν άνα<3χε<3 εοας |«ο -ν ο « έ >ο ^ ο Ό <Ξ> £ <χ ιτήτον [ρ. ]8[] |.έν«-9 κινείς»* ^«Αί^, δτ' αν τί χώ^εττεί/ί^ΑΑ^ ^ ^«2. έν τω αντώ βτρέφηΤοΌτο ττοί.ννν Ενέ'στω είδος- οτ' - «ντο» ~ γ-Τ2(Λ<χ<3χχι δε, ημε'λανίχ ζοΌ γίγνηχαι, η τινα αλλην ΓΕμοΐ5*6 δοκεΣ"-] Λναγχαιον μεν ουν. οο τοΰτω Βί'&τι κιν>ί<ϊ£ω? , άλίοίωβιν, την δι ίΧ 1) Χ Κ> νν - 1 0"2] 9 έρώ κ«ί (*<έΛ<χ °^ φα-ΰλον λόγον> ως άρα ^ν [412] κ«θ·' έοί-υ-εο ου ό εν ε&τι., ονδ' αν τι προβείϊώς ο-ύδ' όπονονοϋν τι, ' αλλ' έάν ώς μέγα οευτ^ χαί μικρόν φανεΖται, κα\ έάν βαρύ φον ξυμ,τεα/ντά οντε>5 , »? μηδΐνός ντος ήτε τ^ό5 μ^τ£ οΛθΜ>νονν * 4» Μ φοράν Γί νήβεος χαΐ χρά<**«»& Λψθ8 άλληλα γίγνεται α δη <ρ«ί*έν «?ν«ι ονκορ&ως^ προβαγορενον3τι μεν ·νάρ ουδέποτε ουδέν, άεϊ δε γίγνεται' (43) βοΙ τούτον «Γ«νττί5 ^5 οί <*°ψοΙ χλην Παρμη,ί^αφέροντα., Π^ωτα^** ™1 Ηράχλητος χαΐ :έρ«δ, χ«μωδία5 μεν Ε*£%"9μοδ, τραγφίίας *)

ντα ]βΤΟΒ. ΕΟΙ.. ΡΗΤβ-

*>* « «·*«"*Μ* ί ον ίο^


114

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

κει τούτο λέγειν ; "Εμοιγε. Τις ονν άν έτι πρός γε τοσούτον στρατόπεδον και στρατηγον "Ομηρον δν— ναιτο άμφισβητησας , μη ού καταγέλαστος γενέσ&αι ; Ον ράδιον, ώ Σώκρατες. Ον ράδιον, ώ Θεαίτητε, έπεί καΐ τάδε τω λόγω σημεία Ικανά, οτι το μεν είναι 5 δοκονν καϊ το γίγνεσ&αι κίνησις παρέχει, το δε μη είναι και άπόλλνσ&αι ηβυχία ' το γαρ &ερμόν τε καϊ πύρ, ο δη καϊ τάλλα γεννά καϊ έπιτροπεύει, αντο γεννάται εκ φοράς καϊ τρίψεως' τοϋτο δε κίνηβις. η ονχ αύται γενέσεις πυρός ; Αύται μεν ονν. Καϊ μην ίο τό γε των ζώων γένος ίκ των αυτών τούτων φύεται. Πώς δ' ον; Τί δέ; η τών σωμάτων ί%ις ονχ νπο ηβνχίας μεν και αργίας διόλλνται, νπο γνμναβίων δε καϊ κινήσεως επί τό πολύ σώζεται; Ναι. 'ΐ^ δ' εν ψυχή ε%ις ονχ νπο μα&ήσεως μεν καϊ μελέτης κινήσεων ον- α των κτάται τε μα&ήματα καϊ σώζεται καϊ γίγνεται · βελτίων , νπο δε ησυχίας άμελετησίας τε και άμα&ίας ούσης οντε τι μανδάνει α τε άν μάθ·η έπιλαν&άνεται ; Καϊ μάλα. Το μεν άρα άγα&όν κίνησις κατά τε ψνχην και κατά το σώμα , το δε τουναντίον ; "Εονκεν. 20 "Ετι ονν σοι λέγω νηνεμίας τε καϊ γαλήνας καϊ οβα τοιαύτα, οτι αί μεν ησυχίαι σήπουσι και άπολλνονσι, τά δ' έτερα σώζει" καϊ έπϊ τούτοις τον κολοφώνα αναγκάζω προβιβάζων την χρυσήν σειράν, ώς ονδεν άλλο η τον ήλιον "Ομηρος λέγει, και δηλοΐ, οτι εως 25 μεν άν ή περιφορά ή -κινονμένη , και 6 ήλιος , πάντα έατί καϊ σώζεται έν &εοϊς τε καϊ άν&ρώποις' εί δε σταίη τούτο ώσπερ δε&έν, πάντα χρήματ' αν διαφ&αρείη, καϊ γένοιτ' άν το λεγόμενον τά άνω κάτω πάντα. 3ο


ΚΛΙ ΦΘΟΡΑΣ. β -τΐ 5 π<χλ ε'λ £<?^οδ άντ,ρουν γένεαιν ' «χ. τ:ο νομίξίΐ,ν ττό ίταν άκίνψον. ' τ ° 3 _<Ρ'*1<5' £>^τ^ π<Ζντα χαρεί και ουδέν >-τ;<Χ(Λ,ϊ>υ φο 4χσχ:^£,^(χξα>ν τά οντα λέγει ώς του αεοταμόν οι5λ; έμβαίης (ρι8[ο £Γ8(ι ι χ» Γρα>ο6ξ>τοχ» |χβν τον χόσμον Ζαον έπΐ τη )-ητον V**0 εΖν€Χί , &ιότι -καΙ σωμκτικόν, οι; [414] ρόμ,βι-'όζ' ^£ σζ&ονο£οί Κίχΐ συνοχή ϋ-εον. δοκλήδ '^ι/α|α^ο<»β; Δημόκριτος \ ο ς κ«1 σζοίντες ο&οο χατά βννα&ροιβμόν Ιμ-ερών σοαμώχοον χο&(Λ.οττοιοϋσι, συγκρίσεις ίακρίβεις ε^«ν°ν(?ί » γενέβευς 8ε καϊ φ&οράς Εον εκ σννοίΟ-ρο^^ί*0^ ««ί*** η'γνεσ&αι. Ε)· « V ό ρ α 5 κ«1 ι"σο4 »α9ητην τηνϋλην Υνχκυ , κυρίωδ γενάτε ^1 <Ρ*>9«δ γίγνεσ&αι ■ ΙλλοιακϊεωδΓ τ»ν ατονχείίον χαϊ τροπής καΐάναΙ ΐνενέοεος ««Λ Φ0·οξ>«&] *τ«(>«#ίσίν κ«2 ^

Γάλιν I* τούτον τοιαύτη «ποτελεϊσϊαι την δια.

Γ&£«~

**νΓλΤψα τον κόσμον <[416]

8*


116

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟϊ

Ι^ιβ. ι

χόβμον πα&ητικόν άπεφαίνετο , εν ω καϊ τά περίγεια κηραίνεται. [Ξενοφάνης Παρμενίδης] Μέλιβ0ος άγέννητον είναι άίδιον και άφ&αρτον τον κό βμον. [καϊ] οί φάμενοι δε την διακόβμηβιν αίώνιον ύπάρχειν, περιοδ εύτικούς είναι φαβι χρόνους , καθ- 5 ους κατά ταυτά καϊ ώβαύτως γίγνεβ&αι πάντα , και την αυτού διαβώξεβ&αι τοΰ κόβμου διάταξίν τε καϊ διακόβμηΰιν. Αναξίμανδρος Άναξιμένης Αναξαγό ρας Αρχέλαος Διογένης Λεύκιππος ςρθαρ- ιο τον τον κόβμον ' καϊ οί βτωΐκοί φ&αρτον τον κόβμον, κατ έκπύρωβιν δε. Εμπεδοκλής τον κόβμον φ&είρεβ&αι κατά την άντεπικράτειαν τον νείκονς καϊ της φιλίας. [418] Δημόκριτος φ&είρεβϋ-αι τον κόβμον, τον μεί- ·5 ζονος τον μικρότερον νικώντος. Έπίκονρος πλείβτοις τρόποιςτόν κόβμον φ&είρεβ9αι, καϊ γάρ ως ζώον και ως φντόν και πολλαχώς. Φιλόλαος διττην είναι την φ&οράν τον κόβμον. το μεν εξ ουρανού πυρός ρυέντος , τό 5ε έξ νδατος Μ βεληνιακού περιβτροφή τού άε'ρος άποχυ&έντος. 2 Φ ιλο λάο ν πυ&αγορ ε ίο ν εκ τού περί ψυχής Φιλόλαος άφ&αρτον τον κόβμον είναι, λέγει γονν ούτως έν τω περί ψυχής ' κ [420] παρό καϊ άφ&αρτος και άκαταπόνατος διαμένει τον άπειρον αιώνα * ούτε γάρ εντοβ%εν άλλα τις αι τία δυναμικωτέρα αύτάς ευρε&ήβεται οϋτ' έκτοβ&εν φ9εΐραι αυτόν δυναμένα, άλλ' ής οδε 6 κόβμος εξ αιώνος καϊ ες αιώνα διαμένει , εις υπό ενός των βνγ- » γενέων και κρατίβτω καϊ άνυπερ$έτω κυβερνώμενος" έχει δε και τάν άρχάν τάς κινάβιος τε και μεταβολάς


αρ. 20. β. 1—3.

ΦΤΣΙΚΑ

117

όχόομος εις έών καϊ ΰννεχης καϊ €ρτ5€?ι, & ι,απνεόμενος χαϊ περιαγεόμενος ί'ξ άιδίω. καϊ τό ι^ε-ν ίχμ,ετάβλατον αντοϋ το δε μεταβάλλον έΰτί' και τό μυεί* άμετάβολον από τάς τό ολον περιεχονβας -ψνχόίς £Μ,ε'χ^ι τάς ΰελά5 νας περαιονται , το δε μεταβάλλον <χ?τό τάς ΰελάνας μίχρι τάς γάς' έπεί δε γα χαι τό κινεον έ% αιώνος ες αΐάνα περιπολεί, το δε κινεόμενον οο& τό κινέον 'άγει, οντω διατίθεται ανάγκα το μεν α.ει*ΐ.£τ>ατον τό δε άειηα&ες εϊμεν, χαΐ τό μεν νώ καϊ <χνάκωμα πάν, ητοδβ γενέσιος χαΐ μεταβολάς, χ<χΙ -το (*%ν πράτον τα [422] ίννάμι καϊ νπερέχον, τό δ' νβτεοον »β«1 κα&νπερεχόμενον τό ί' έξ αμφοτέρων τοντοον, τω μενάεϊ δέον τος θα'ω, τώ δε άεΐ μεταβάλλοντος γεννατώ, κόσμος, διό χαϊ καλώς ίχει λέγεν κόβμον ε Ζ μ. εν ένέργειαν ά(ι» Λο» θεώ τε καϊ γενέβιος κατ« «*νν«χολου*ώ» τάς μηαβλαβτικάς φνσιος. καϊ ο μεν έ5 διαμένει κατά τοαύτό χαϊώβαντως Ιχων, τ« γινόμενα καϊ ψενα πολλά- καϊ τά ^ *Ρ#°9α οντα χαι , βωζεται „ _ ~ γον**^,οΊΤίχ Λαλιν ταν ανταν φναι χατα μορφας , Τ€Χ. , > Γ , .^,ήπίχ.'ντι πάτε οι » μορφσ.ν αποχα&ιβταντα τω γέννα-** ν καίοαμιονργώ. 3 Οκέλλον »λ < .» . ! "ΟχελΧος άίδιον τόν κόβμ,*~ ' <»δ1 ™ * * ™ ««ντός φναιος λέγεο' ^τατον χαϊ τώ «χή- [424] ϊτι 91 το αναρχον καϊ το ^ ^ ^ Ι^τος χαϊ τάς κιναβιος καϊ *5 χόϋμος χαχ &φ»αρ. τοντοπιοτοϋται διότι άγενν<χ-*°*έα ^ ^ 1%; α Τε ·*«<* ™ ^ατ°5^.ό^9 άναρχος χαϊ άτε«αντοθεν ϊβος καϊ 0μοίθ5 , δν° α κύχλον, αΐ)Τα » *Τ™0/ « « «5 Μν*<"·οβ„ ^ %90ν05 Ζπει(,05 έν (45) απαράβατος χαϊ αδ1ί%0δο& ° * αν ε1ληφέναι, τό κιψπερ ά χίναβις, ύ<£ ΤΟ μ-η"** νΑ »


118

Κ2ΑΝΝ0Τ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙαΙΒ. I

νονμενον μήτε τελεντάν λαμψεΐβ&αι ' α γε μάν ώαία τών πραγμάτων άνέκβατος καϊ ��μετάβλατος , δια το μήτε από τώ~ χείρονος έπΐ το βέλτιον μήτ' από τώ βελτίονος έπι το χείρον πεφνκεν μεταβάλλεν. έπεί δ' εν τω παντί τό μεν γένεβις τό δε αιτία γε- ί νέβιος, καϊ γένεβις μεν οπον μεταβολά καϊ εκβαβις τώ νποκειμένω , αιτία δε γενέβιος οπον ταυτότας καϊ νπόβταβις τώ νποκειμενω, φανερόν περί μεν τάν αίτίαν τάν γενέβιος τό τε ποίεϊν καϊ τό κινεϊν έβτί, περι δε τό δεχόμενον τάν γένεβιν τό τε πάβχεν και τό ίο κινεΐβ&αι. 4 ... Πράτως γάρ νλα τό πανδεχές' κοινόν γ* ρ νπό[426] κείται πάβιν, ωβτε πράτον μεντό δννάμι βώμα αίβΟ-ητόν άρχά' δεύτερον δε αί έναντιώβιες, οίον δερμό- 15 τας καϊ ψνχρότας και νγρότας και ζηρότας' τρίτον δε πνρ και νδωρ και γα καϊ άήρ' ταύτα γάρ μεταβάλλοντι ές άλλαλα, αί δε έναντιώβιες ον μεταβάλλοντι. 5 ... Παντελής δε φ&ορά τάς περί τάν γάν διακοβμά- 2ο βιος ούτε γέγονεν ούτε έβεΐταί ποκα. διό καϊ τοις λεγόντεββι τάν τάς έλλανικάς ίβτορίας άρχάν από Ίνάχω ήμεν τώ Άργείω πο&εκτέον όντως, ως ονκ από τίνος αρχάς πράτας, αλλά τάς γενομένας μεταβολάς κατ αυτόν, πολλάκις γάρ ήδη καϊ γέγονε καϊ έβεΐται βάρ- £> βάρος ά Ελλάς, ονχ νπ' άν&ρώπων μόνον γινόμενα [428] μετανάβτατος , αλλά καϊ νπ' αύτάς τάς φνβιος , οντεμείζονος ούτε μείονος αντάς γινομένας, αλλά καινό τέρας άεϊ καϊ πο&' άμε αρχάς λαμβανούβας. περϊ μεν ων τώ ολω καϊ παντός , έτι δε γενέβιος καϊ φ&άρβιος μ τά& έν αύτω γινομένας, ως τ ίχει ως &' έζεΐ τον άπαντα αιώνα , τάς μεν άεικινάτω φνβιος έάβας τάς


οαρ. 20. 8. 3-6.

ΦΪΣΙΚΑ

119

ί' άειπα&έος, και τάς μεν άει κνβεοΊΌ*ο~ίχς τάς δε κυάνω εϊρηταί μοι περί, ττοχίττοον. Αριβταίων έφηβεν άψ%αρτον εΖΐΊχι* τον κόβμον, 5 Ιεγει γονν εν τω περι αρμονίας ονταας ' έπεϊ δε άρχά άτε δη ούβα άοχαζ ^τς>ό παντός τέ £5τι καϊ άγέννατος καϊ αυτοτελής (οχίττε γαρ εΐ με&' [430] ιτερόν τι ης ύπαρχοι κα ίτι προ σΐοα^τό^ , οντε γενό μενα ποκά ίκ τίνος άγέννατός εΓ-τ] £τι, ονδε μάν καρχά τε καϊ αίτια των γενομένων , οχ5χτ« γάρ αύτοτεάτέρω γάρ τινός ποτιδεΎ]%-Ύΐ<3ετ€χν τώ βώβοντος «ντάν καϊ κινάβοντος), δηλον δη «»& 4χ-ι>τα κα&' αντάν «■ αρχά άγέννατός τέ έβτι κα\ άίδιος ο^οΛ οζίτία γενέβιός τεχαΐ κινάβιος, καϊ κινέονβα. σί€Χ.ντ€χ. ίχντα ε'§ αΰτάς κψνβιςέβτί, καϊ αυτοτελέα παρεχομένη ταλλα αυτά έ£ αντάς αυτοτελής έβτι. εικόνες όε ποΛ όμοιώβιες τάς «9Ζ«ς ταύτας καϊ έν τοις φύΰι γι,νομένοις και έν τοις **τάτέχναν. έπεϊ δε το αδάνατον το άκάματον [το δε άχάματοντομη κάμνον], 6 δε &εο& -τοιούτος κινέων [432] *?ιτο όλον καϊ το πάν, φανεςον €*>β όίδιός κα εΐη ό κόαμος. είγάρ άρχάν λήψετεα, διοο<.ο<3μάβιος — [Μλαβε] διακοβμά, έκαμέ •λ, ' Ί " ι'»,^^ Ιέ-λαβε] διακοβμάποχ« το κινεον αντο καϊ αμΛ«*>* χο Μνέον φ&αρ. οίος. εΐ δέ γε κάμνοι καϊ αμΛ^γ ^ π>ρας %ε~Μνά_ τον χάί γεννατόν υπάρχον , .^αιος- ωβτ' άνάγκα κβιοςκαΐτόόλον καϊ πάν δια*0*** χώ μη »ντ0ξ^ * ψοι γένεβιν άναιρίν η ΥεννΙ*ν &&ά„ατον καϊ άγηρατονδετόν κόβμον χαταλείΛ^^ ψύβιος, ότι πάντα τονεϊμεν. λέγοιτο δέκα "0**, ^ ποταλληλως, ως *ατά λόγον φύεται τ6ν ~^ως θεό8 πο&' άρμο"οτιχνίτας ποτΐ τάν τέχνα" » ° χα1 Ιδέα των γινομέ νων, ά τε γάρ τέχν^ * ^αρτάνεται έν τοις (46) ναν καϊ ά φύβις. Το α^ν


120

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

τεχνίταις , όκκα παραλλάζη τον τάς τέχνας λόγον ' τά δε γινόμενα φύβι φθείρεται πηρά καϊ 'άναρ&ρα γινό μενα , όκκα παραλλάξΐ] τον τάς αρμονίας λόγον. 7 Ποβ ει δ ωνίον (37) Ποβειδώνιος δε φ&οράς καϊ γενέβεις τέτταρας 5 είναι φηβϊν έχ των όντων είς *β οντά γιγνομένας. την [434] μεν γάρ έχ των ουκ όντων καϊ την είς ονχ όντα, κα&άπερ εΐπομεν πρόβ&εν , άπίγνωβεν άνύπαρκτον ον6αν. των δε είς όντα γιγνομένων μεταβολών την μεν είναι χατά διαίρεβιν την δε κατ άλλοίωβιν την δε ίο χατά βύγχνβιν την δε ί| όλων λεγομένην δε κατ' άνάλνβιν. τούτων δε την κατ' άλλοίωβιν περϊ την ούβίαν γίγνεβ&αι , τάς δε άλλας τρεις περϊ τους ποιονς λεγό μενους τους έπϊ της ονβίας γιγνομένονς. άκολον&ως (38) 5ί τούτοις καϊ τάς γενέβεις βνμβαίνειν. την γάρ ον- η βίαν οντ' ανζεβ&αι οντε μειονβ&αι κατά πρόβ&εβιν η άφαίρεβιν αλλά μόνον άλλοιονβ%·αι , κα&άπερ έπ αριθμών και μέτρων βνμβαίνει. έπϊ δε των ιδίως [436] ποιών, οϊον και Λίωνος και Θέωνος, και αν%ήβεις καϊ μειώβεις γίνεβ&αι. διό καϊ παραμένειν την έκάοτου 2ο ποιότητα από της γενέβεως μέχρι της άναιρέβεως , ώς έπϊ τών άναίρεβιν δεχομένων ζώων καϊ φυτών καϊ τών τούτοις παραπληβίων. έπϊ δε τών ιδίως ποιών δύο μεν είναι φηβϊ τά δεκτικά μόρια, τό μέν τι κατά την της ονβίας νπόβταβιν τό δέ τι κατά την τον 25 ποιον, τό γάρ, ώς πολλάκις λέγομεν, την ανξηοιν και την μείωβιν έπιδέχεβ&αι' μη είναι τε ταντόν τό τε ποιόν ιδίως καϊ την ούβίαν έί, ης Ιβτι τούτο, μη μέντοι γε μηδ' έτερον αλλά μόνον ον ταντόν , διά το καϊ μέρος είναι της ονβίας καϊ τον αντόν έπέχειν τόπον, 30 τά δ' έτερα τινών λεγόμενα δεΐν καϊ τόπω κεχωρίβ&αι καϊ μηδ' έν μέρει &εωρεΐβ&αι. τό δί μη είναι


μρ. 20. 8. 6—8.

ΦΤΣΙΚΑ

121

τκυτο τό τε κατά τό Ιδίως ποιον καί. τγο πατά την ονοίαν, δηλον είναί φηβιν Ό Μνήαίχ&χο8 " άναγκαΐον ?«ο τοΓί αΰτοϊς ταντά βνμβεβηχένίχι.ε£ γάρ τις πλάβας ϊππον λόγου χάριν βυν&λά&ει,Ετ' , έπειτα κύνα 5 ποιηβειεν, ευλόγως άν ημάς Ιδόντιχς ε ίσκεΐν^ οτι τοΰτ ονχην πάλαι, νΰν δ' έβτίν ω0&' ετεψον είναι το< επϊ τον ποιοϋ λεγόμενον τό τε έπι τ-ης ον&έας. κα&όλου νομίζειντούς αυτούς ημάς είναι τ«:Γ<=Γ ονβώ« άπί&α- [438] νον είναι φαίνεται- πολλάκις γ«9 αναβαίνει την μεν κοναίανΰπάρχειν προ της γενέαεοας , εί τνχοι της Σω«οάτονς, τον δε Σωκράτην μ,ηδέπο -νπάρχειν, καϊ μετά την Σωκράτους άναίρεβιν ^σ^ο^ενειν μεν την ονβίαν, αύτόν δε μηκετι είναι. Πλάτωνος έν τώ Τ*ί*« ^9" ΪΡ· 491 8 -5 "Οτι τά ατοιχεΐα εις άλληλα ^ επιβάλλεται Πως (46) οϊν δη τοϋτο αυτό καϊ πη καϊ ^6 ™™ ^τω? διαπορηΜντες άν λέγοιμεν; Λ^οο^ογ δη νυν νδωρ ωνομάκαμεν, πηγνΰμενον , οκουμεν, ιΑη..„. - γιγνομενον ' « -„ _» τ-ηκομενον οε,,και νους καϊ» γην ορα(^εν ' . ^^ρινόμενον αΖ ταυτόν τούτο τΤ^ενμα καϊ αερα, ϊνγκαυΗντα δε άέρα πύρ , δ\ «V 6»^*^ καϊ καταββεοΐεν εις Ιδέ~*> αΛ™ αν*? αε' ρο8> καϊ πάλιν άέρα ξ^οα^« *«> πυκνουμενον ^ςκαϊομίχλην, Ικ δε τα**"*" ^ } 7Γ' ^μίνων ^ον ϋδωρ, ϊ% ΐ>δ<**°3 δε γην κα\ λίϊους ».τ* ' . „ «. Λ, Αήντα ει? άλληλα, ως ™&ις, κΰκλον τε οντω δι****1-**0^ , < ' ° , , , ,γ^Ν ^ουτων φαίνεται,τηνγένεβιν ουτ(Χ> ΟΊΊ „ ουδέποτε , . , των „ εκάατωΐ φανταξομ^^ > Τ Λ Τ™,* Ζ ^*«ίαχνΜ 2 *αντόν; °*>* *»» αλλ α?Ψαψ™« μ«κρφ π1Ϊ"ο^<*>» """"Τ* ωδΐ^ο


1 22

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιλβ. ι

μη τούτο άλλά τό τοιούτον εκαβτότε προβαγορεύειν πυρ, μηδε ύδωρ τούτο άλλα το τοιούτον άεί, μηδε άλλο ποτε μηδέν ώς τψα εχον βεβαιότητα , ο6α δεικνύντες τφ ρ ήματι τω τόδε καϊ τούτο προβχρώμενοι δηλούν ηγονμε&ά τι ' φεύγει γάρ ούχ ΰπομένον 5 την τού τόδε και τούτο καϊ την τώδε καϊ πάβαν όδη μόνιμα ώς 'όντα αυτά Ενδείκνυται φάοις. 9 . Έν ταυ τ ω [ρ. 32] "Οτι δε το πάν άίδιον δηλοΐ 6αφώς ' λέγει γούν έν τω Τιμαίω ούτως ' "Εκ τε δη τούτων και τοιούτων^ καϊ τον άρι&μόν τεττάρων τό τού κόβμου δώμα έγεννή&η δι άναλογίας όμολογηβαν , ψιλίαν τε Μβχεν εκ τούτων , ώβτε εις το αυτό αύτώ ζυνελ&όν άλυτον νπό των άλλων πλην υπό τού %υμφύβαντος γενέΰ&αι. χρόνος δ' ουν μετ' ουρανού γέγονεν, ΐν' άμα μ γεννηθέντες άμα και λυ&ώβιν , άν ποτε λύβις τις αυ τών γίγνηται, καϊ κατά τό παράδειγμα της διαιωνίας φύβεως, ιν' ώς ομοιότατος αύτώ κατά δύναμιν ?}" τό μεν γάρ δη παράδειγμα πάντα αΐώνά έβτιν όν, 6 δ' αν διά τέλους τον άπαντα γεγονώς τε καϊ ών καϊ έβό- ?ο μένος (ρ. 38). 10 Έν ταυ τ ω [ρ. 41] Θεοί θεών, ών έγώ δημιουργός πατήρ τε έργων, ά δι' έμού γιγνόμενα άλυτα, έμού γε θέλοντος. τό μεν ουν δη δε&εν πάν λντόν' τό γε μην καλώς άρμο- 25 β&εν και Ιχόν ευ λύειν θέλειν κακού, διό και ϋμεΐς έπεί περ γεγένηβ&ε, ά&άνατοι μεν ουκ έβτέ ούδ' άλυ τοι τό πάμπαν, ούτι μεν δη λυ&ήβεβ&έ γε ούδ% τενί-εβ&ε θανάτου μοίρας, της έμης βουληβεως μείζονος ίτι δεβμοϋ καϊ κυριωτέρου λαχόντες έκείνων οΐς οτ' 30 έγίγνεο&ε βυνεδεϊβ&ε.


ΙΟ.

21. β. 1—3. ΦΤΣΙΚΑ

123

:ΜΟΤ ΚΑΙ ΕΙ ΕΜΨΤΧΟΣ ΚΑΙ ΠΡΟΧΟΙΑΙ ΙΟΤΜΕΝΟΣ ΚΑΙ ΠΟΤ ΈΧΕΙ ΤΟ 'ΗΓΕίΟΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΠΟΘΕΝ ΤΡΕΦΕΤΑΙ.

Γ47)

(χ τ ω ν ο ς; [ Τ ϊ ιη . ρ. 3θ] ασ ί> τον 9€0θ^Λ.ον έ'€ρτ]<?ε ξωον ίμψυχον εντε *χ<ρ* εοεντοτϊ τ^έτρεται, το δε ηγεμονικού [440] υ άν ονφ€χν*χί τύ\)ϊ=τ ι,- λέγει ονν όντως εν »- Βονλ. Ύ]ϊϊ{ \ς γοί& ° &~εο5 άγα&ά μεν πάντα ε μηδέν εΖν*χο ταχτά. δτϊναμιν, οντω δη πάν Γ^ατόι/ 3τ<χς*<χΛ<*βων οτά-χ ψνχίαν 'άγον άλλα ν σζλ.Ύ]μ.μ-ελ.ο53 τε θί.<χΧ ατάκτως αυτό ηγαγεν (χξ,όίχς , *]-}>ύ]<3<χ{Λ ίϊ-Ό5 έχεϊνο τούτον παντός &-εμ,ΐ3 οντε ην οντε έβτι τω άρίβτω δράν τό κα'λΑκ?τοι/. λογίΟχμενος ονν ενριακεν τ<χ <ρν&ι,ν οφίχ-ννην ονδεν άνόητον τον νονν ο ν όλον κα'Αλιον £θεθ®αί ποτε ίργ0ν, νούν ι % -φνχ^8 άδννίχτον σναραγενέβ&αι τω. δια £*&Ζθ ν πόν&ε νονν μ*ν ίν ψνχν, φνχ^ν δε ζ <7νΖ*<7πά& *ο ο-γνετεκταίνετο,όπωςό'τι ' ηπτπ ηρν<*νν <*9?τον τε ξργ0ν άπειροϊ1ταο& ' ονν -τ5·χ^ & &η η >οχόχ λογον τον τόν εικότα δει \&μον ξ,φον ϊμψνχον ίννονν τε τ% ΐΐΟ-Ο &εον γενέβ&αι πρόνοιαν. πε ^«<ζ>

<>ν&εν

**<Χ€?έχον* , π<χϊ

^ ^ & οο*Λ*ί&

«τον

ονόέ προβηει αντφ πο&ίν πάντα ίναντωχαΧνψ' τέχνης γέγονεν. ^Ουαε9^9ομον είναι ΐ0ν χόβμου.


1 24

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ί,ΐΒ. ι

Σέλευκος 6 Έρν&ραΐος και Ηρακλείδης ό Ποντικός άπειρον τον κόβμον. ζ/ ιογ ένης καϊ Μέλιββος το μεν παν άπει ρον, τον δε κόβμον πεπεραβμένον. [442] Οί βτ ωικοϊ διαφέρειν το πάν και το ολον' πάν $ μίν γαρ είναι βνν τω κενώ τω άπείρω, όλον δε χωρίς τον κενού τον κόβμον. μήτε ανζεβ&αι δε μήτε μειονβ&αι τον κόβμον, τοις δε μέρεβιν ότε μεν παρεκτείνεβ&αι προς πλείονα τόπον , ότε δε βνβτέλλεβ&αι. από γης δε άρξαβ&αι την γένεβιν τον κόβμον κα&ά- ίο περ από κέντρον , άρχη δε βψαίρας τό κέντρον. Οί μεν άλλοι πάντες έμψνχον τον κόβμον και προνοία διοικούμενον , Λεύκιππος δε και Δημόκριτος καϊ Έπίκονρος ονδετερα τούτων , φνβει δε άλόγω έκ των ατόμων βννεβτώτα. 15 4 ... "Ομηρός φηβι πεπεραβμένον είναι τον κόβμον ' δηλούται δε δια τ��ύτων τριχ&ά δε πάντα δέδαβται, ε'καβτος δ' ίμμορε τιμής. 2υ [444] τούτο τοίννν ενί βτίχω διαρρήδην έδήλωβεν' τό γάρ άπειρον ονκ έβτιν εις μοίρας διελεΐν. και εν τούτοις δε τό αντό βημαίνεται ητοι ίγών Ιλαχον πολιην άλα ναιέμεν αίει παλλομένων, Άίδης δ' έ'λαχεν ξόφον ηερόεντα, 25 Ζενς δ' έλαχ' ονρανόν ενρνν έν αΐθ-έρι και νεφέλησι, γαία δ' έτι ξννη πάντων καϊ μακρός όλνμπος. ως των έν μέβω φύβεων «εποιημένος την νέμηύιν , τα. δ\ άκρα καϊ περατούντα άνε'μητα καταλελοιπώς. χαϊ είναι την γην μεν κατωτάτω πάντων τον δε ολνμπον 30 άνωτάτω, δεδηλωκεν έν τούτω


-ο. δη κ<χΙ

ΦΤΣΙΚΑ

125

σζοόφοοον έ&έλοιμι έρν\'ισσαι , (48)

α,έν έπειτα πεοί <? όον ονλνμποω ■ ί , τά "Τ δε, 3«' Μην ττ« Ζ, π , «ι>ττ£ <*&ν* (Λ,ετ-ηορα μετ-ηορα πάντα γένοιτο. γέι \εΐ<3<χΊ^ οας της ναχτοατάτω είς την άνωτάτω. \ον δ' εϊτ>€χό ςρ-ησιν 6 Χ ρύσιππος σύστημα \θ χοίΐ γης 9€θΛ τασν εν τούτοις φνβεων, η το 1 κ<χΙ κχ'^ί>ω^:ίαν & ν<5τΎ]μα καϊ έκ των ένεκα ' .Αττη-»ν. λέγεται, δ' έτερος κόσμος 6 &εός, [446] ψγονότί&ν. λέγεται 1 . τον β «5"/ ακο(/^τ/<?*ς· γίνεται και> τελειονταν \ην διακόΌ'ΐΛ,'τίΟΊν λεγομ,ένον κόσμου το μεν εΐ^εοό/Λ,ενον υνεοΊ τό μέσον το δ' ύπομενον, πεοϊ/ μεν τον αι&έοα νστομενον δε τηνγήν και . τ ης Όγοα *αχϊ, τον αές>α. το γάρ της πάσης •χνότατον τ^^νέοειο-μα -πάντων είναι κατά φντς> τοιίττον έν ξφω τα όστε'α, τούτο δε καλεΐI ?ν£ζ>1 δε τατϊτην το Ζ>δωρ περικεχνσ&αι σφαι[ιπλωπ'&πν τ^ν έο-χνγ όιειληχός. της γάρ γ^ (να:& έχονθ-Ύ2& «νω^«Αοϋ; δια τον ύδατος εις ]*:οτΐ€><Χ& , τ(*ντα3 ^ν ν-ήθους καλείσ&αι, τού\<χ& έστι στλ-ενο-ν &ι-ηίκον0ας ηπείρους προσηγοί -,,σ** &<ν*το£<*& τον πεφιεχεσ&αι καϊ ταύτας πε%<Χτ^<?&*'"τ<χ 0*Φ>€**9"*Β ««2 περικεχνσ&αι, « τι>" <χ£**έ<?<* π&αιοτατοντε καϊ είλικρινέΤ ονν π&τα ^νν διακόσμησιν λεγόμετον Μ- -γοτ&κΜ &*<Χ™**$ία*>Ή «5 φύσεις, τό δε <,0ν βι& ,χ^,τον έν^νχλίως α&έοα είναι, ίν ώ~ ,0(χ,ενο ^αίτε απλανή καϊ τά πλανώμενα, ε *«<*Τ.^* -τ&πε^ντεοα τών απλανών, πάντα

ί'. Γ


126

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

πλανώμενα &εΐα την φύβιν όντα και έμψυχα καϊ διοικούμενα κατά την πρόνοιαν. των μεν ονν [448] απλανών άβτρων άκατάληπτον είναι το πλήϋ-ος , τά δε πλανώμενα επτά τον άρι&μόν είναι, τετάχ&αι δε τά μεν απλανή έπϊ μιας επιφανείας, ώς καϊ όράται' 3 τά δε πλανώμενα έπ\ άλλης καϊ άλλης φοράς' περιέχεβ&αι δε πάβας τάς των πλανωμένων νπο της των απλανών βφαίρας. τών δε πλανωμένων νψηλοτάτην είναι μετά την τών απλανών την τον Κρόνον , μετά δε ταντην την τον Αιός, ειτα την τον "Λρεος, εφεξής ίβ ά« την τον Έρμον, και μετ' αντήντήν τής Αφροδί της, είτα την τον ήλίον, έπϊ πάβι δε την τής βελήνης, πληβιάζονβαν τω αέρι. διό καϊ άερωδεύτέραν φαίνεβ&αι καϊ μάλιβτα διατείνειν την άπ' αντής δνναμιν εις τά περίγεια, νπο δε την βελήνην την τον νπ' αν- 15 τον φερομένον αέρος, εΐτα την ύδατος, τελενταίαν δε την τής γης περί το μέβον βημεΐον τον κόβμον κει μένης, ο δη τον παντός έβτι κάτω, άνω δε το άπ' αντον εις το κύκλω πάνττ). 6 ... 20 "Εκφαντος έκ μεν τών ατόμων βννεβτάναι τον κόβμον, διοικείβ&αι δε νπο προνοίας. Αριστοτέλης οντε έμψνχον όλον δι' όλον οντε λογικόν οντε νοερόν οντε προνοία διοικονμενον. τά 1 450] μεν γάρ ουράνια πάντων τούτων κοινωνεΐν , βφαίρας γαρ περιέχειν εμψύχονς και ζωτικάς, τά δε περίγεια μηδενός αυτών , τής δ' ευταξίας κατά βυμβεβηκός ον προηγουμένως μετέχειν. εί δε τρέφεται ό κόβμος, καϊ φ&αρήβεται' αλλά μην ουδεμιάς δεΐται τροφής , διά τοΰτο καϊ άίδιος. 30 Πυ & α γ ό ρ α ς φηβϊ γεννητόν κατ έπίνοιαν τον κόβμον , ον κατά χρόνον ' ός καϊ πρώτος ώνόμαβε την


■7.

ΦΤΣΙΚΑ

127

τζεριοχήν 0€0€ίμ,ον έΊ* τ-ης έν αντφ τάξεως· ϊε την γένε&ι,ν τοΌ χόϋμον από πυρός καΐ ψ>ι> &τον%ε£ον. σζεντε ϋε Οχημάτων όντων στε- (49) 1ξ> Χΐχλεΐτίχυ καϊ, μ,α&"ημ.ίχτικά, έκ μεν τον χν'εγονεναο τ-ην γην , ε^ δε της πνραμίδος το [452] τοΌ όχτίχέ&ρον τον ίχερα, ίχ δε τον εέκοβα*ό*€θ(* 9 εχ δε τοϋ ό>οοό>εχαέδρου την τον πάν αν. > \λ€Χθ ς έ'φηο-ε τό μ,εν έξ^ονρανον πνρός ρνε'νε*ξ Ζϊδοετος <ϊ£/Ιί?νι«%ον περιστροφή τον άε'ϊ&έντος εΖνιχο τ<χ& 4χνα*&νμιάβεις τροφάς τον ]ό ό*£ -ηγεμ,ονιχον εν τ*χ> μεσαιτάτω πνρί, οπερ [ι'χην στφονστεβάλλετο της τον παντός [σφαί\Ζν&·-*Ί& ° δ«

ο&

0ταονχο& έν -ηλίω έ'φησεν είναι το «το

^γεΐ*°*>Μθν τον χούμου εν γη

%ρόνον είναι γεννψόν χ ε ι, τ π Ζ έπένοκχν ^ 9 <χλλπ ™? ^-ϊ&εονς γεγενψ&αι τον χοσμον. Ό&Ο^ ^,^,ίί.„ι5 *=αι εμψνχίας ανστηναι ι Λ. ο Α €Χ ο ν περί κόσμου. 7 Τ (, £ότ,τ& εΖ^εν^άντα η περαίνοντα η «τ^νο^ \«ηΗ9« ^ μόνον £π£ΐ ΙΓΟίΓννν φίχένετοα ουτ έχ περαινόντων εκχ^όνπ&ν τ* π<χΙ ~**££αν ο τε χοσμος καϊτά π£τ<ίν 'ιί

έ~ ^ε^γον^ν περαίνοντα, τα π£ **<*τ «*«9»ι> περαίνοντά τε


128

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

καϊ ον περαίνοντα , τά δ ' ί'ξ απείρων «πείρα φανέονται . καϊ πάντα γα μάν τά γιγνωβχόμενα αριθμόν έχοντι. ου γαρ οϊόν τε ούδεν ούτε νοη&ήμεν οντε γνωβ&ημεν 'άνεν τούτω, ο γα μάν άρι&μός εχει μεν 5 δύο. ίδια εϋδεα περιββόν καϊ άρτιον, τρίτον δε αΛ [458] αμφοτέρων μιχ&έντων άρτιοπέριββον. έκατέρω δε τα εί'δεος πολλαϊ μορφαί, ας εκαβτον ανταυτο δημαινει. περϊ δε φύβιος καϊ αρμονίας ώδε εχει " α μεν εβτα των πραγμάτων άίδιος έββα και αυτά μονα φνΰΐξνι [460] &εία έντι καϊ ουκ άν&ρωπίναν ενδέχεται γνώβιν, πλαν γα η ότι ούχ οίον τ ης ον&ενι των έόντων και γιγναΰκομένων ύφ' άμών γνωβ&ήμεν, μη νπαρχοίΰαξ τ«ζ έβτοΰς των πραγμάτων έζ ων βννέβτα ό κόβμος, χ<» των περαινόντων και των απείρων, έπεϊ δε ταϊ αρ- β χαι υπάρχον ονχ όμοιαι ούδ' ομόφυλοι έββαι, ψΐ} αδύνατον ης κα αύτοΐς κοβμη&ήμεν, αί μη αρμονία έπεγένετο , ωτινιών τρόπω έγένετο. τά μεν ων όμοια καϊ ομόφυλα αρμονίας ον&εν έπεδέοντο , τά δε ανό μοια μηδε ομόφυλα μηδε ίβολαχη ανάγκα τά τοιαντα η αρμονία βυγκεκλεΐβ&αι , αί μέλλοντι εν κόβμω χαχε[462] χεβ&αι. αρμονίας δε μέγε&ός έντι βυλλαβά καϊ δι [464] όζειάν ' το δε δι όζειάν μείζον τάς αυλλαβάς (Ίιογδόω " έντι γάρ από ΰπάτας έπϊ μέβαν βυλλαβά , «ίο #£ μέβας έπϊ νεάταν δι όζειάν, από δε νεάτας ες τρί- * [466] ταν βυλλαβά, από δε τρίτας ες νπάταν δι όΐ,ειάν' το #£ μέβον μέβας και τρίτας έπόγδοον ' ά δε βυλλαβά έπίτριτον, το δε δι' όζειάν ημιόλιον, τό διάπαβάν δε [468] διπλόον. ούτως αρμονία πέντε έπόγδοα και δυο διεΰιες , δι όζειάν δε τρία έπόγδοα καϊ δίεβις , βυλλαβά * δε δύ' έπόγδοα καϊ δίεβις.


ΦΤΣΙΚΛ

1-9-

129

τώ μεβω τάς βφαί\το<ν άρμ,οα&εν το &*> \αΛ.εΖτα&. ^ „ λοχϊ τον σα?ος Τα τ. επεέ μ-ο*- έν τοις έ'μ^ςοβΰϊεν γενικοίς λό7 ,^,τπ,, σκεοί \οχ> δτ2λ.€χί<ϊ<χ& σζερί τοον τριά τριάκοντα 2ξ δεκα[ μ,οι <5ηΛω&ον σεε&1 α-ότών και της τούτων 1 ονδείς <ρ&·ό%Όβ ,

«> Τάΐ ,καΐ ό κυριώτατος [470]

ετρίχμ-έν (ίο ο πε&Ι τον ζωδιακού κύκλου, *(ηό&ον9 ^«Σ· τοον πέντε πλανήτων καΐ ηλίου ϊΪΓΙοοΛ έπή&τον τοντων κύκλου.

_ ^5

,

— „ ^^χ,υΊΊΐΛ,ένον έχείνων, ίνα εύΡ ___2 χτο-ύτοον λόγος γένοιτο.

? -ΤΙΜΑ***· 03 ?Ζ€Χτ ε&(Λ*ίΛΊ'Ύι*Λ' ^ ^έκνον, περιεκτικόν των ^ 9°"^ _ . ^^^,^-^&ον ουν και αυτού ωσπερ ΐΐ"*** σοον-**^^ οΖτως εχει το πάν. ίϊχηϊ*** ^-^πίΛ,οί τ>οώ ούτως ως λέγεις ω τοιούτον « -χιί«Ζοΐ' θάματος τούτου _ » ο "ν _ , μέσους τον νΤΖΟ ε *τοτ*Ί,τιχ δεκανονς, ί;0-ι>& ^^Ζ****0^ ζαο&'-ίχκον·> διορίζοντας άμφο^Λ-ου ^£€Χΐ' 'ιΓ° ^αχΊ ασ<*ι**9 εκείνον μεν κουφί- [472] ,^, ^τϊϊϊΖ'0^^ * ^ίχΐ χ ?αχ&ορΙζοντας ^ίχ-θ-οξ)ίζοίΊτα^,, ΰυμφερομέβυμφερομε^ Λ"/ ίχΧ^^* ο^** ,^0βχ>ναμεΖν τη του παντός 7

- ' ~ ^ ^τ^ίχΛ*ί€Χ ^ ^ <5<χ>£*'β£ 2. *■ £ Έφ*

£7ΐτα. και το μεν περι^,^^οετον γαρ αν ην έυ τη φορά £χ.<5'Χ,είν' ^πιβπε^^είν δε τους ■% βραδυτεραν κίνηΰιν κι-


130

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιλ»·>

νεΐβ&αι τον παντός κύκλου, ωαχερ ονν ανάγκη αυ τούς κινειβ&αι , και τον τον παντός, νοήβωμεν ονν , και αυτών των επτά και τον παντός τον χυχλον, μάλλον δε των έν κόβμω απάντων , ώβπερει φνλαχα; αυτούς περιίβταβ&αι πάντα βννε'χοντας και τι\αονν-^ τας την των πάντων εύταζίαν. 'ΛΣΚ. ούτω γάρ νοώ πάτερ εξ ων λέγεις. 'ΕΡΜ. ίτι δε νόηβον Τάτ, οτι και άπαδεΐς είβιν ων οι άλλοι άβτέρες πάβχουβιν ' ούτε γάρ επεχομενοι τον δρόμον βτηρίζουβιν οντε κωλνόμενοι άναΛοόίζον- » βιν, άλλ' ούδε μην νπό τον φωτός τον ηλίου βχεπον[474] ται , άπερ πάβχονβιν οι άλλοι άβτερες. ελεν&εροι 0£ 'όντες υπεράνω πάντων ωβ'περ φύλακες άκριβεΐξ χμ έπίβκοποι τον παντός περιέχονται τω ννχ&ψεβψ το πάν. 6 ,ΑΣΚ. αρ' ονν καΐ οντοι ώ πάτερ έχονβι Λοοί ημάς ένέργειαν; . 'ΕΡΜ. την μεγίβτην ώ τε'κνον. εί γάρ έκείνοις ένεργούβι , πώς ού και ημΐν ; και κα&' ενα εχαΰτον (49) και κοινή. . . όντως ώ τεκνον τών καθολικώς ««ν- ?! των βνμβαινόντων ττ\ ένεργεία άπό τούτων έβτίν, οϊον (ο λέγω νόηβον) βαβιλειών μετατροπαι πόλεαν έπαναβτάβεις λοιμοί λιμοί άμπώτεις %αλάββης γηξ β«' βμοί· ουδέν τούτων ω τεκνον χωρίς της τούτων ενερ γείας γίγνεται. $τι τε προς τούτοις νόηβον ' εί γ«9 8 οντοι μεν έπιβτατοϋβιν έκείνων ημείς δε και υπο τοι>ί επτά έβμέν , ού νοείς καϊ εις ημάς τινά εκείνων φ^άνειν ένεργειαν, ήτοι νίεΐς αντών η δι' έκείνων; 'ΛΣΚ. τις αν αντοϊς εΐη ω πάτερ ό τον βώματος τύπος! 9 'ΕΡΜ. τούτους ονν καλονβιν οί πολλοί δαίμοναϊ ούδε γάρ ΐδιόν τί έβτι γένος το τών δαιμόνων , οντε


ΦΤΣΙΚΑ

131

€χ έχοντες ε*ξ £&£*χ& τίνος νλης οϋτε ψυχή ωσσζες» ημ-ενς, «ΛΑ* ένε"&γειαί είβι των τριά'των &εααν. έτι, δε στξ>ος τούτοις νόηβον ω [470] μ,ΐχ το-ύτοαν , ότι, ναχΐ ε£& την γην απερματίαλο-ΟοΊ, τα'να? , τ&β μ,εν αωτηρίους τάς δε κ&. έτι κνεί ^ν ον&ανφ φερόμενοι άβτερες ντοΐς ν«θλίίΤθν(»?Όν6 και νπηρετας καϊ έ'χοτχϊι,ν. οντον δε -Ζ>στ έκείνων μιγννμενοι τα5 α£&-έ&* «^δ»0*^""5^01 τ°? Τ°ν™υ τόπον τε&, όσνως μ,ηδείς τΐ τόπος ανω κενός άβτε'σίΛ,ονντες τό στόίν, ένέργειαν ιδίαν έχοντες, ' 3ε την των τριάκοντα 'έξ ίνίργειαν, " τ<χ& χω&<Χ5 €ρ&ο<?°" γίγνονται των 'άλ"Ζΐϊαόοον, πα* ή τώνλνμαινομένων ' "' , ^ ^το «5>λ το ντους εοτιν η κάλουχαρ*ονί.^_ ξοοδιακού έ% άβφων 0& κατ* *~ο^0€χ άντίξ,νγον ετε'ραν ύπϊρ κεέτττίχ , %ρ * ε ι,ά έβτιχα%ά%ερ άξονος, 'ττ]& ΛΛ,Ύίδε ιχνατελλοΰβης, μενούσης £ν ^χπε&τ ίχντο βτρεφομένης, ίνερ- (50) * τ&& τοίτρ7 *° ^^ρν πνχλωαιν, παραδιδοϋτην ^^°7?£ν τ-Ϊ2<5 νυκ��ός ήμερα, από δ' το^το ~~τϊττΐτ> έβτίν άλλος χορός άβτέ' βΜ,ετοε οε τ*. ( ~ ^ οΰ κατηξιώβαμεν , οί δε ."^υ χαί αυτοί προΰηγορίας ι&£Χμ-εΥ° «5"£ τν« Σελήνης είβιν ετενίτο& ττζρος ολίγον χρόνον βνν- [478] &<χ<ξ>τ<>1^ _ν^, -Τ'ή<^ αε$αβ αντΎ1$ ^ς γης %ς ορώμεν διαλυομενους, ^οϊβ αχρηβτοις των επί γης ν£-νΟ*' 9 β εν 7ι?νεται V ίνα μόνον Οί.'ν 3ε ^,ενος και των ψυλλών καϊ


132

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

1ιβ·ι

των σκωλήχων και των άλλων των ομοίων, κκΐ γα$ έκεϊνα ώ Τάτ οντε ημΐν οΰτε τω κόσμω χρήβιμά ϊΰη, τουναντίον δε λυπεί ένοχλοϋντα, παρακολον^ψΑχα 'όντα της φΰβεως, χαϊ κατά το περιοσόν τψ γένεβιν έχοντα ' τον αυτόν τρόπον καϊ ο[ από της γης ανα- 5 δυμιώμενοι αστέρες τον μεν άνω τόπον ον χαταλαμβάνουσιν, άδυνατοϋσι γάρ, ως κάτω&εν ανιονχίζ. πολύ δε τό έμβρι&ες έχοντβς, έλκόμενοι κάτω νζοχφ ιδίας ύλης διαχέονται, ταχέως, και διαλν&έντες λιπτουβι πάλιν εις γήν, μηδέν ένεργήΰαντες η μόνον 11 όχληβαντες τω ΰπερ γήν αέρι. ετερόν ίβτι γένοξ ω Τάτ τό των καλουμένων κομητών, κατά καιρόν ίΜ· φαινομένων καϊ πάλιν μετά χρόνον ολίγον αφαναν γινομένων , μήτε ανατελλόντων μήτε δυνόντων μφι διαλυομένων' οΐτινες φανεροί άγγελοι και χήρνχ&' καθολικών άποτελεβμάτων γίγνονται μελλόντων £"6> 6&αι ' ούτοι δε τον τόπον Εχουβιν ϋπό τον κϋχλον τον τοΰ ηλίου, έπάν ουν μέλλτ] τι τω χόβμω βυμβαίνειν ούτοι φαίνονται, φανέντες δε ολίγας ημέρας πάλιν [480] υπο τον χυκλον έλ&οντες τοΰ ηλίου αφανείς μένονβιν ■ έν τω άπηλιώτΐ] φανέντες, άλλοι δε έν τω βορρά, άλ λοι δε έν τω λιβί, άλλοι δε έν τω νότω ' μάντεις δ« τούτους προΰηγορεύβαμεν. καϊ αστέρων ήδε φνβίζάβτέρες δε άστρων διαφοράν έχουβιν' άβτέρες μέν γάρ είβιν οι έν τω ούρανώ αιωρούμενοι, άβτρα δε Η* έγκείμενα έν τω σώματι τοΰ ούρανοϋ, συμφερόμενα δε τω ουρανώ, ίξ ών δώδεκα ζώδια προσηγορεΰΰαμεν· 6 ταύτα μη άγνοήσας ακριβώς δύναται νοήβαι τον 9εόν, εί δε καϊ τολμήσαντα δει ειπείν, [έ&6τι] *<» αύτόπτην γενόμενον &εάσασ&αι καϊ ΰεασάμενον μα- * κάριον γενέσθαι.


ι.ι». 22. 3. 1. μ,ακ.οίθίθ8

ΦΤΣΙΚΑ φ&

133

άλη&ίχϊς ω πάτερ 6 τούτον

<χλ.λ.' &9'ύν*Χ'νο^ ο3 τέ-χ,νον τον £ν σώματι ]νχτ]€Τ€Χΐ. σκοογνμνάξειν αντοϋ τίνα έν&·€χδε, ΐν<χ έχει: γενομένη, οπον αυτήν χαα&οα* , 6 δον <5<ρ<χλΎ2 οσοι δ\ άνθρωποι ■ , ε£αι.Ί; ο-ντοο ο-ό*ο ποτε δεάσαιντο την \κ€χΙ οίγοί&ον νψιν. οίον γάρ έβτι κάλλος ω \ήτε <5Χ*](*<Χ ^τε Χ*"3**** μψε β^αίΧ°νΙ ' £^ νε, ο5 σΤ(ίτε(? χωρίς τούτων καλόν; ε V Ε , «5 τεχνον, μάλλον δε το μεΐΜχ,ονος ο σ ^ 9

Κεφ. ™β'· ΤΟΟ? ΚΟΣΜΟΤ ΚΑΙ ΕΙ «ΕΝ ΤΟ ΠΑΝ. [482] ϊάΊΚΧ^ εΐναι περιπεπλεγμένας 5·, ιτ^^ ^ τον την Μ ίχτοΰπυ<5£ «ΑΑ«:6Γ Α« φ*χ*τος χαΐ σκότους μεταξύ ^1 το σζ£<ριέχ.°Ί' ^άοας τείχους δίκην Οτε·» 9β!ΐ>Φ<ό&'»Ι« Οτεψανη- χαϊ τό με"* ^^π,ττίίττΊν άστ******^ ™κέα πάσης κινήσεως [4841

'

ένκο-Λ'ομαξει δίκην τε καΐ άνάίχΛοκριβιν είναι τον αέρα — £^οίχμιοΌ·εντα πίληβιν , τοϋ ■ζτ* εϊναί τνν βελήνην τον τ ^χάντος δ\ άνωτάτω πάν-


134

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΧ

Ι^ιβ.ι

των τον αΐ&έρος, νπ αντώ το πνρώδες νποταγήναι τού&' οπερ κεκλήκαμεν ονρανόν , ύφ' ω ηδη τα πε ρίγεια. [486] Αριστοτέλης πρώτον αί&έρα άπα&ή, πέμπτον τι σώμα, με&' ον πα&ητα πυρ αέρα νδωρ τελενταίανί δε γην. περιέχεσ&αι δε ταύτα νπό τον αί&έρος , εν&α τα &εΐα διανενεμημένα- κατά σφαίρας ΐδρνται των λε γομένων απλανών τε και πλανωμένων αστέρων, οβαξ δε είναι τάς σφαίρας, τοσούτονς νπάρχειν χαϊ τους κινούντας &εονς ταύτας, ων μέγιβτον τον πάΰας πε- » ριέχοντα, ζώον οντα λογικον καΐ μακάριον, σννεκτικον καϊ προνοητικού των ονρανίων. βννεβτάναι δε τα άστρα και τον ονρανον εκ τού αί&έρος , τούτον δ ούτε βαρνν ούτε κούφον, οντε γεννητον ούτε φ&αρτόν, ούτε ανζόμενον ούτε μειούμενον είς αεί διαμέ-α νειν 'άτρεπτον και άναλλοίωτον πεπεραΰμένον και σφαιροειδή και εμψνχον κινονμενον περί το μέβον έγκνκλίως. [488] Φ ι λάλα ο ς πύρ έν μέσω περί το κέντρον, οΛερ εβτίαν τον παντός καλεί καϊ Λιος οίκον καϊ μητέρα > &εών ; βωμόν τε καϊ σννοχην καϊ μέτρον φύσεως, χαί πάλιν πνρ έτερον άνωτάτω το περιέχον, πρώτον δ' είναι φύσει το μέσον, περί δε τούτο δέκα σώματα 9-εία χορεύειν, ονρανόν, πλανητας, με&' ονς ηλιον, νφ' ω σελήνην, νφ' η την γην, νφ' ή την άντίχ&ονα , μεΟ-' 2 α σύμπαντα το πύρ εστίας περί τά κέντρα τάξιν επέ χον, το μεν ονν άνωτάτω μέρος τον περιέχοντος , έν [490] ω την είλικρίνειαν είναι τών στοιχείων , ολνμπον χαλεΐ, τά δε νπο την τον όλύμπον φοράν, έν ω τονς πέντε πλανητας με&' ηλίου και σελήνης τετάχ&αι, κόσμον' το δ' νπο τούτοις ύποσέληνόν τε και περέγειον μέρος, έν ω τά της φιλομεταβόλον γενέσ&εος,


α*. 22. β. 1. 2.

ΦΪΣΙΚΑ. 135

οψνόν. »«1 περί μεν τα τ£τ<Χγ^ένα χύν ^ (ανγίγνιβϊαιτηνϋοφίαν, πε&ϊ, &± τά γενόμενα της κφ«ί τψ άρετήν, τελεία-» 4κείνην άτελή δε τανιψ. 5 Λεύκιππος καίΛημ,όικο <,τ Ό £ χ„άνα χύχί χαϊ υμένα περιτείνουβι τω κόσ^χο, , ^ίά τών άγχιβτροαδάν αβτρων αυμπεπλεγμένον . Επίκουρος ένίων μεν χόσ(χ.α»ν άραιον'τό πέρας ίνΐων δε πνκνόν, καϊ τοντοαν τ<χ μ,ε'ν τινα κινούμενα ίο τα ακίνητα. Πλάτων τον Όρατον κόβμον γεγονέναι «αρά- [492] δείγμα τού νοητού κόβμον. τγο-£5 3% ορατού προτε'ραν μεν την ψυχην, μετά δε τα-άτ-ην τό βωματοειδές, το έχ πνοος μεν καϊ γης πρώτον , *χτος δε καΐ αέρος δεν'5τιρον. λέγει γούν έν Τιμαίαα όντως "τών δε δη τετταραν'έν ολον εχαβτον εΐλ.Ύ}ςρ εν -η τού κόσμου αύβταΟις' έχ γαρ πυρός παντός ν&ίχ.τός τε και αέρος καϊ 'γής %υνέβτηβεν αντον 6 ^,υ-ν^ατάς, μέρος ουδέν ού'άενος ούδε δΰναμιν 0^ω&·£ν Ί>πολείπων , τάδε δια^"νοη&είς, πρώτον μεν ϊν<χ ολ,ον οτι μάλιβτα ξώον τέλειον έκ τελείων τών μέρων εΐ'ν , προς δε τούτοις εν "ατε ούχ νπολελειμμένων <ον άλλο τοιούτον νένοιτ αν. 25

~ » 2 "Ομηρος τον αί&έρα. -το£> άερος ύψηλότερον εϊναί (52)

φηβιν , εΡρ-ηχε δε ούτως εις ελάτων άναβάς ηεριμ>ή™ετον'» V τότ' έν"ΐδν μακρότατη πεψυυΐα δι' ^έ(^ος αί&έρ' ΐχανίν_ ίπέκεινα δε τού αίδέρος τον ούρανον ύπάρχειν άπεΜφήνατο* λέγει γάρ τοιώ<3^ε ώ5 οί μεν μάρναντο, 0^δήθεω^ *' ορυμαγδός χάλκεον ούρανον ψι& ^^ς άτρυγέτοιο.


136

ΙΛΑΝΝΟΪ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιλβ.ι

I

έπΐ πάσι δε τον όλυμπον ύπάρχειν κατ εξοχήν τινα καϊ δειότητα , φησί γάρ όντως [494] ηερίη δ' άνέβη μέγαν ονρανόν οϋλυμπόν τε. το γαρ άπωτάτω της γης καϊ μήτε την σκιάν αυτής μήτε τάς άνα&νμιάοεις προσδεχόμενον ώς άειλαμπες 5 χαΐ όλολαμπες 'όλνμπον οί παλαιοί προβηγόρενβαν. τοντο δε,καΐ δι αυτών δηλοϋται έν οίς φησι τοιώσδε οΰλυμπόνδ' , ό&ι φαβϊ &εών εδος άόφαλες αίεί ίμμεναι, ουτ' άνέμοιβι τινάσσεται οντε ποτ όμβρψ δεύεται, ούδε χιών έπικίδναται , άλλα μάλ' αί&ρηκ πέπταται άννέφελος , λευκή δ' έπιδέδρομεν αίγλη. 3 ... Εμπεδοκλής κόσμον ενα. ου μέντοι το πάν εί ναι τον κόσμον, άλλ' ολίγον τι τοϋ παντός μέρος, το δε λοιπόν ΰλην. η [496] Οί μεν ούν άπδ της στοάς ενα κόσμον άπεφήναντο, ον δή χαΐ το πάν έφασαν είναι το βωματιχόν. Μητρόδ ωρο ς 6 καθηγητής Επικούρου φηβιν άτοπον είναι έν μεγάλα πεδίω ενα στάχνν γεννη&ή- 2ο ναι καϊ ενα κόδμον έν τω άπείρφ. ότι δε άπειροι κατά το πλή&ος, δήλον έχ τον άπειρα τά αίτια είναι, εί γάρ 6 κόσμος πεπερασμένος, τά δ' αίτια πάντα άπειρα εξ ων όδε 6 κόσμος γέγονεν, άνάγχη απείρους είναι, οπον γάρ τά αίτια πάντα, έχεί χάί τά αποτελέσματα. 25 αίτια δε ητοι αί άτομοι η τά στοιχεία. Θαλής Πυθαγόρας Έμπεδοχλής'Έκφαντος Παομενίδης Μέλισσος Ηράκλειτος Αναξαγόρας Πλάνααν Αριστοτέλης Ζήνων ενα τον χόσμον. Αναξίμανδρος Άναξιμένης Αρχέλαος &νο- 3 φάνης Διογένης Λεύκιππος Δημόκριτος Επίκουρος [498] άπειρους κόσμους έν τω άπείρω κατά πάσαν περιάγω -


ω.22.ί.α.3.ςΑΡ.23. .

137

γψ. τάν δ' απείρους αποφγ]ν€χ^ει^€ο%, τους χόβμονς Αναξίμανδρος το ϊβον α-ντο-ι>3 <Ζπε'χειν αλλήλων, Επίκουρος άνιβον είναι το ΐ-ίετ&ξν των χόβμων όιάβτημα. Πλάτων ενα τον χόβμ,ον αττπεεφ-ηνατο' λέγει γαρ ίντψ Τιμαίω ουτως' ποτε(*ου οι»ν όρΦώδ ενα ούρανον κοοβειρήχαμεν η πολλούς -*αχ\ ά-πείρους λέγειν ην όαδότ,ερον; ενα' εΪΛερ κοίΐτοε ττό παράδειγμα δεδημιονργημένος εβται. το γαξ* σκεοιεχον πάντα οπόβα ίο νοητά ζώα με&' έτερον όετϊτ εοον ουκ αν ποτε εΐη. αάλιν γαρ α,ν έτερον είναν τό σνεςΐ έκείνω-δέοι ζωον, ου μέρος αν εϊτην έχείνεα ' Χ€χ1 ονχ αν Ιτι έκείνοιν, αλλ" έχείνω τω περιέχοντυ τό& ' Ά-ν άφωμοιωμένον λέγοιτο όρ%ότερον. ίνα ουν τόβε κατά την μόνωβιν α ομοιον % τω παντελεϊ ζοόοα , ταύτα οϋτε δυο οντε απείρους έποίηβεν 6 ποιων πόαμους, άλλ' εϊς οδε μονογενής ουρανός γεγονόοβ έΌ~τε τε καΐ ίτι έβται." 5

Κεφ. -κγ'· . ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΤΡΑΝΟΤ ΟΤΣΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΙΡΕΣΕβΣ. 20

[500]

Άνα\ιμενης χαΐ II €*■ €? μ*ν18ης την περιφοράν την έξωτάτω της γη£ είναι τον ονρανόν. Εμπεδοκλής βτε^Βμ,νιον είναι τον ονρανόν έ% (53) άέρος παγέντος υπό Λν^6ς κ&-ν6ταλλοειδώ8 , τό πνρώδες καϊ το άερώδες έν εταχτ&Ψ των ημισφαιρίων πε-

25 ριέχοντα. Άναξίμανδροδ

&ε^ον καϊ φυχροϋ μί

γματος. , Παρμενίδης 'ΙΓρά*****0* Στράτων Ζήνων πύρινον είναι τον ονρανόν.


138

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

Ά ρ ι 6 τ ο τ έλ η ς εκ πέμπτον βώματος. λέγει γούν [502] έν τοις περί τής φνβιχής άκροάαεως και ουρανού λόγοις ουτως' βννεβτάναι δε τά αβτρα χαϊ τον ονρανόν έχ τον αί&έρος ' τούτον δε οντε βαρνν οντε χούφον, οντε γεννητόν οντε φ&αρτόν , οντε ανξόμενον οντε » μειονμενον εις άεϊ'διαμένειν ατρεπτον και άναλλοίωτον, πεπερααμένον και βφαιροειδή και εμψνχον , χινονμενον περί το μέβον έγχνκλίως. Θαλής Πν&αγόρας και οί άπ' αντού, μεμερία&αι την τού παντός ονρανού δφαΐραν εις χνχλονς ίο πέντε , ονς τινας προβαγορενονβι ζώνας ' καλείται δ' αντών ο μεν αρκτικός τε χαϊ άειφανής, ο #£ 9-ερινός τροπικός, ο δε ίβημερινός , ο δε χειμερινός τροπικός, ο δε ανταρκτικός τε και αφανής, λοξός δε έν τοις τριβϊ μέβοις 6 καλούμενος ζωδιακός νποβέβληται, παρα- η ψανων των μέδων τριών, πάντας δε αντονς ό με σημβρινός προς όρ&άς από των άρκτων έπΐ το αντι κρύ τέμνει. Πνδαγόρας πρώτος έπινενοηκέναι λέγεται την λό%ωβιν τον ζωδιακού κύκλον ' ήντινα Οίν��πίδης 6 2ο Χίος έπίνοιαν ώς Ιδίαν σφετερίζεται.

Κεφ. κδ'. [506] ΠΕΡΙ ΟΤΣΙΑΣ ΑΣΤΡίϊΝ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΩΝ ΚΙΝΗΣΕΩΣ ΤΕ ΚΑΙ ΕΠΙΣΗΜΑΣΙΑΣ. Θαλής γεώδη μέν, Ιμπνρα δε τα αβτρα. 25 Εμπεδοκλής πύρινα έχ τού πυρώδονς , οπερ 6 αί&ήρ εν εαντώ περιέχων έξανέλαμφε ήτοι έζέ&λι-ψε κατά την πρώτην διάκριβιν' χαϊ τονς μεν απλανείς


«1Ϊ.Ϊ3.0ΑΙ.24.

ΦΤΣΙΚΑ.

139

βννδεδέσ&αι τω χρυατ άλλ οα , τους δε πλανήταζ άνεϊβ&αι. Αναξαγόρας τον η£^»,-ί^ε£^Μ.ει>ον αί&ε'ρα πύρι- [508] νον μεν είναι κατα την ονβι<χ.ι> , ^ »2 «5« εύτονία της πε$ ριδινήβεως άναρπαϋαντα τεετφους* άπό της γης καΐ χαταφλέζαντα τούτονς ηοτε^ωο^ενοίΐ,· άπ' ανατολών δ( επί δυβμάς φέρεόδαι πάντ τοτ>ς άστε'ρας. Λιογένης χισηροειόή τγο: ίίβτρα, διαπνοίας δ\ αυτά νομίζει τον χόσμον , εΤ,ικχ.1, δΐε διάπνρα' συμιο περιφέρεβ&αι δϊ τοις φ<χ.νες>οΐς α,ατροις αφανείς λί γους, χαΐ παρ ' αυτό χοΰτ' <χ.ν ωνόμους- πίπτοντα δε πολλάκις έπι της γης ίβε'ννυσθβι, κα&άπερ τον έν ΑΙγος ποταμοίς πυρωδώς Κ€χ.τ ενεχ&εντα άβτέρα πετρινον. α Δημόκριτος πέτρονς * χα\ πρώτα μεν τα. απλανή, μετά δϊ ταύτα τού& σνλ,ανήτας. Αρχέλαος μύδρους έ'φηαεν είναι τους αστέρας, [510] διαπύρονς δε. ( Αναξίμανδρος πι.Λ.τίίΛ.*χτ€Χ αέρος τροχοειδή, πυ ρρός έμπλεα, κατά τι μέ&ος «ατό στομίων έχπνέοντα φλόγας- και άνωτάτω μεν πάντων τον ήλιον τετάχ&αι, μετ αυτόν δε την σελ-ηνην υπό δε αυτούς τά απλανή των άστρων καΐ τοϊ>5 πλανήτας. Μητρόδωρος όμο 6ω 5 περί σχήματος τών άστέ25 ρων και αυτός άπεφηνατ**· Παρ μενίδης κ«1 « κ *« ίτο5 πιλήματα πυ ρός τα αβτρα· τρέφεβ&κο & τους άατε'ρας έχ της άπό γης άναΌ-νμιάσεως. , , , 'Λνα ζιμένης πχ>9^ην Ρ*ν*Φ> 9™ν τών άστέ*> ρω* , πε9ιέχειν δέ ^αΧ^ωδη σώματα συμπερι φερόμενα τούτοις άόρ<*τ<* ' ^λαν ίε 9{*Φ> ™™πεπη γέναι τά άστρα τώ κ^«β*«λλοίιίίΓ' «*6 * έπιβημα


140

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

βίας γίγνεβ&αι δια τον ηλιυν μόνον ' ονχ υπό την γην δε, αλλά περί αντψι βτρέφεβ&αι τους άβτε'ρας. (54) Πλάτων έκ μεν τού πλείβτου μέρους πύρινους, [512] μετέχοντας δε καϊ των άλλων βτοιχείων ' κοινώς δε τον κόβμον όλον και τα άβτρα εξ αυτού τρέφεβ&αι. * και πρώτον μετά γε την τών απλανών &έβιν φαίνοντα λεγόμενον τον τον Κρόνου, δεύτερον φαέ&οντα τον τον Λιός, τρίτον πυρόεντα τον τοϋ "Αρεος, τέταρτον έωβφόρον τον της Αφροδίτης, πέμπτον στίλβοντα τον τον Έρμον, έκτον ηλιον, εβδομον βεληνην. τάς δ\ ίο έπιβημαβίας τάς τε χειμερινάς -καϊ τάς %ερινάς κατά τάς τών άβτρων έπιτολάς τε και δυβμάς γίγνεβ&αι. Άριβτοτέλης ίκ τοϋ πέμπτον βώματος γεγενήβ&αι τά άβτρα ' μη δεϊβ&αι δε τα ουράνια τροφής, ου γάρ φ&αρτά άλλ' άίδια εϊναι' πάντα δε κινεΐβ&αι, 15 τά μεν προς ημών καλούμενα πλανητας νπο τον ζωδιακόν κύκλον λοξον 'όντα καϊ τών τροπικών έφαπτόμενον, τά δε άπλανη από τον άεϊ φανερού παρηκοντα μέχρι τον άφανοϋς' Όνκ ολίγα δε αυτών της γης εί ναι μείζονα. μ Ξενοφάνης εκ νεφών μϊν πεπυρωμένων ' ββεν[514] ννμένονς δε κα&' έκάβτην ημέραν άναξωπνρεΐν ννκτωρ κα&άπερ τους άν&ρακας. τάς γάρ άνατολάς και τάς δύβεις εξάψεις είναι και ββέβεις' τονς ί' έπϊ τών πλοίων φαινομένονς οϊονάβτέρας, ονς καϊ Λιοβκον- 25 ' ρους καλούβί τίνες, νεφέλια είναι, κατά την ποιάν χίνηβιν παραλάμποντα. Ηρακλείδης καϊ οί πν&αγόρειοι εκαβτον τών άβτέρων κόβμον νπάρχειν , γην περιέχοντα αέρα τε έν τώ άπείρω αΐ&έρι. ταύτα δε τα δόγματα έν τοις 30 Όρφικοϊς φέρεβ&αι, κοβμοποιούβι γάρ εκαβτον τών άβτέρων.


Μ.Ά

ΦΤΣΤΚ^

Η1

Έχίχουρος ούδεν ακο^ί.2/αίσκει τούτων, έχόμενοξ τον ενδεχομένου. Ξενοκράτης κατα μ.αχς έπι,τρανείας οΐεταικεΐ6&αι τονς άβτέρας , οί 5 «λ.λο«, <3τοονχοΙ προ των έτέ- [516] ϊααντοΰς έτερους εν υφει κοεί. /3«-θ-βί.. Των μα&ηματι κώ) ν τννες μ,εν ως Πλάτων φαβ\ν είναι την τά\ιν των «βτερίϊΐν , τίνες δε μέβον πάν των τον ηλιον, ταυτο δε πεττου-ξ}· έναι τω εωβφόρω τον οτίλβοντα, Ιβοδρομεΐν δε <χ-£>το-ΐ}ς τω ηλίω και βυμιο περιφέρεβϋ-αι αύτω' καΧ τότε μ,εν προανατέλλοντα εωΰφόρον φαίνεβ&αι , τότε & εζζι,χαταδυόμενον εβπερον καλείβ&αι' τούς δε πλ.οί'ντ^Όχς τοις άπλανέβιν άπο δνβμών έπ' ανατολάς άντοφ£ς>εα&αι. τούτο δε βυνομολογεί και Άλκμαίων. 15 Άριβτοτέλης δε υττο των ϋφαιρών ΰφ ων εκαβτα βυμβέβηκε, καΐ Ά ν <χ ξ ό ^ίχνδρος ύπο των κύ κλων καΐ των βφαιρών , έ<ρ>' *»ν εκαβτος βέβηκε, φέρεβδαι. 01 μεν άλλοι [β ν α* ΙΓββοΙ] βφαιρικούς αυτούς, μ ΚλεάνΟ-ης δε χωνοειδεΖς. Παρμενίδης πρώτον μ^ν τάττει τόνέωον, τον [518] αντόν δε νομιζόμενον ντν' βχ-ύχοϋ καΐ ε'βπερον , έν τω αΐ&έρι- με& ον τΌν ηλι,ον, ™φ ω τούς έν τω πυρώδει άβτέρας, οπερ ούρανον κ«λει· 25 Μητρόδωρος αιΐ<κτ>τ<Χ3 απλανείς άβτέρας ύπ6 τοϋ ηλίου προβλάμ-Λεα1»^Στράτων χα\αντο5 Ζβτρα ύπο τού ηλίου φωτίζεβ&αι. ^ι6τιμοςΤΰριθ9, 6 <^"κΡι™°?, τψ «ύτην τού3ο τοις εΐβτχνέγκατο γνώμ-'^Ι'17· Ενδοξος καΐ"Λ(><*τοϊ

^πιβημαβίας κατά


142

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙίΙΒ. I

τκς τών άβτρων έπιτολάς γίγνεβ&αι. λέγει γοϋν'Άρατος έν τοίς Φαινομένοις όντως αντός γάρ τά γε βηματ' έν ονρανω έβτήριξεν άβτρα διαχρίνας' έβχίψατο δ' εις ένιαυτον άβτέρας, οΐ χε μάλιβτα τετυγμένα βημαίνοιεν. ^ 'Άβτρον δε εϊναί φηβιν ό Π ο β ε ι δ ω ν ι ο ς δώμα (55) &είον ίξ αί&έρος βννεατηχός , λαμπρόν χαι πνρώδες, ουδέποτε βτάβιν εχον αλλ' αεί φερόμενον έγχυχλίως' ιδίως δε τον ηλιον χαϊ την βελήνην άβτρα λέγεβ&αι ' [520] διαφέρειν δε άβτέρα άβτρου' εΙ μεν γάρ τις έβτιν ίο άβτήρ, χαϊ άβτρον όνομκβ&ήβεται δεόντως, ον μην άνάπαλιν. Άνατολην δ' εΐναί φηβιν ό Χρύβιππος εν ταΐς φνβιχαΐς τέχναις ύπεροχην άβτρου ύπερ γης, δύβιν δε χρύψιν άβτρου υπό γην. γίγνεβ&αι δ\ άμα των μ αυτών άνατολην χαι δύβιν προς άλλους τε χαι άλλους, έπιτολην δ' άβτρον αμα ηλίω άνατολην , δύβιν δ\ την αμα ηλίω δύβιν. διχώς γάρ λε'γεβ&αι δνβιν , την μεν χατά την άνατολην την δε χατά την έπιτολην. χννός δ' έπιτολην άμα ηλίω χννός άνατολην, δύβιν δε άμα * ηλίω χυνος απόχρυφιν νπό γην. τον δ' όμοιον λόγον είναι χαι έπι της πλειάδος. Απολλόδωρος έν τω δεντέρω περι &εώ~ν πυδαγορείαν είναι την περι τον τον αντόν είναι φωβφόρον τε χαι εβπερον 5όξαν. 2* Κεφ. χε'. [522] ΠΕΡΙ ΟΤΣΙΑΣ 'ΗΛΙΟΤ ΚΑΙ ΜΕΓΕΘΟΤΣ ΣΧΗΜΑΤΟΣ ΤΕ ΚΑΙ ΤΡΟΠ&Ν ΚΑΙ 'ΕΚΑΕΙΨΕίϊΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΙίίΝ ΚΑΙ ΚΙΝΗΣΕΩΣ. 1 ... Ξενοφάνης έχ νεφών πεπνρωμένων είναι


αρ. 24. οαρ. 25. 8. 1.

ΦΪΣΙΚΑ.

143

τον ηλιον, έχλειψιν δϊ γίγνεα&·<χι -πατά ββέβιν έτε ρον δε πάλιν ταίς άνατολαίς γ6γν ε<?&αι, παριβτόρηχε δε χαϊ έχλειψιν ηλίου εφ ολον ΐΑ-ηνοι , χαΐ πάλιν έντ$λή, ωβτε την ημέραν νύχτίχ φοίν-η-ναι. 5 Θεόφραβτ ο ς έν τοις <ρυ<3'ικοΓδ γέγραφεν έχ πυριδίων μέντων βυνα&ροιξο [Λ-εν αον έχ της νγράς άναδνμ,ιάβεως , βυνα&ροιξόντο3ν &ε τον ηλιον. 'Λναί,ίμανδ ρος κιίκλον είναι οχτώ χαϊ είχοβα- [524] πλαβίονα της γης, άρμκτεέοα τοοχώ παραπλήβιον, κι έχοντα χοίλην περιφέρειαν , σι; λ-ήο-η πυρός, κατά μέρος ϊχφαίνονβαν δια βτομίου το σζ:-£ίφ οοβπερ δια πρηβτηοος. χαϊ τον μεν ηλιον Γσον εΖν<χι τή γή· τον δε χύχλον αφ' ου την έχπνοην έ'χ£ί. , ^αΐ νφ' ου περιφέρε ται, είναι τον προειρημενον μεγέθους, γίγνεσθαι δε υ την έχλειψιν τον βτομίου τ-ίϊ& τοΰ πυρός έχπνοης άποχλειομένου. Άνα\ιμένης πύρινου -ντνάρχειν τον ηλιον άπεψψατο, ΰπό πεπυχνωμένον δε αέρος χαϊ αντιτύπου έξωδούμενα τα 'άβτρα τάς τροπάς ποιεΐβ&αΓ πλατνν 2» δ' είναι τω βχηματι. Παρμενίδης καΐ -Λ* "ηνρόδ ωρος πύρινον νπάρχειν τον ηλιον. Αντιφών πύρ έΛίνεμ,ομ,ενον μεν τον περϊτην γψ νγρόν άέρα , άνατολκδ δε καϊ *««"9 ποιούμενον, » τω τόν μεν έπιχαιόμενον «ε\ προλείπειν, τού δ' ύπονοτιζομένον πάλιν άντέχε<*&αί· Ηράκλειτος χαϊ ^^αΐος άναμμα νοερόν [526] τό έχ ϊαλάττης είναι τόν V*™, °*«φο*ιδη δ' είναι νπόχυρτο-ν. γίγνεβ^ν δ\> ***** *«τ« την τού ^«χαφοειδοϋςβτροφην, ^ μεν χοΐλον ανω γίγνεσ&ΚΙ, το χυρτόν χάτ*> ■> τΨ Ά^ραν οψιν τό δε μέγε&ος Ιχειν £υρο6 ^δος ανθρωπείου.


144

ΙίϊΑΝΝΌΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

Άλκμαίων πλατύν είναι τον ηλιον. Οί πν% αγόρειοι βφαιροειδή τον ηλιον, έ*χλειφιν δε γίγνεβ&αι βελήνης αντον νπερχομένης. 2 Πορφν ρίον εκ τον περί αγαλμάτων.. Κα&άπερ χαίο ήλιος τον εναντίον τω πάλω ποιεί- 5 ται δρόμον (ωβπερ δοκεΐ τον ονρανον ό ήλιος είς τάναντία περιφέρειν) αντος άπο δυαμών έπι τάς ανα τολάς φερόμενος. Ζ ... (56) Αναξαγόρας μνδρον ή πέτρον διάπυρον είναι ίο [528] τον ηλιον ' τροπήν δε γίγνεβ&αι άνταπώβει τον προς ταΐς άρκτοις άε'ρος, ον αντος βννω&ών έκ της πνκνώβεας ίβχνροποιεΐ. Θαλής γεοειδή τον ηλιον εκλείπειν δε αντον της βελήνης νπερχομένης κατά κά&ετον, ονβης φν- ι» βεως γεώδονς' βλέπεβ%·αι δε τούτο κατοπτρικώς νποτι&έμενον τω δίβκω. /} ιο γ ένης κιβηροειδή τον ηλιον , είς ον άπο τον αί&έρος ακτίνες έναποατηρίξονται ' νπό δε τον άντιπίπτοντος τη δερμότητι ψνχρον ββένννβ&αι. 2ο [530] Φιλόλαος 6 Πν&αγόρειος -υαλοειδή τον ηλιον, δεχόμενον μεν τον εν τω κόβμω πνρός την άντανγειαν, διη&ονντα δε προς ημάς τό τε φως καΐ την άλέαν, ωβτε τρόπον τινά διττούς ήλίονς γίγνεβ&αι, τό τε έν τω ούρανω πνρώδες και το απ αντον πνροει- α δες κατά τ° έβοπτροειδές ' εΐ μή τις καΐ τρίτον λέξει την άπο τον ένόπτρον κατ άνάκλαβιν διαβπειρομένην προς ημάς ανγήν. Εμπεδοκλής δύο ήλιους, τον μεν άρχέτνπον, πύρ, ον εν τφ ετέρω ήμιβφαιρίω τού κόβμον, πεπλ-η- *> ρωκος το ήμιβφαίριον , αεί κατ αντικρύ τη άντανγενα εαντού τεταγμένον' τον δε φαινόμενον , άντανγειαν,


αί. 25. 8. 1-3. ίντφ Εΐί'ρω ημιβφαιρίφ, τ<ρ τοΰ «ερο$ τοΰ δερμομιρν$ Λεπληρωμένω , ααο κν*οΑ.οτ εξ*οζϊς 'τής γής κατ ίνάχλαβιν γιγνομένην είς τον ^λιον κρυσταλλοειδή, ΰνμπιριιλχομένην τη κινηθεί, -ιτοΌ πύρινου, ώς δε » βφαχέωξ είοήσ&αι βνντεμοντο , βχίττανγειαν είναι τον χιρίτψ γήν πυρός τον ηλιον , -τ^οπην δε γίγνεσθαι νχο τήξ περιεχούσης αυτόν <Χςρ<χέ(*<χς κωλυομένου άχρι παντός εν&υπορεϊν , καϊ ντνο -των τροπικών κύκλων. Ιΰον δε τη γή τον κατά την ^ντΐχ-ύγειαν εκλειψιν δε Μγίγνιβ&αι σελήνης αντον νπε ξ>χθ[Λένης. Επίκουρος γήινον Ίνύζ*. νομα τον ηλιόν φηβιν[532]. ιϊναι κισηροειδώς και βιτογγ ο ε ι,& αίς ταΐς κατατρήσεΰινΰπο πυρός άνημμενον' τηγ Ζ-ΐκοντον δε ηλίκος φαί νεται, η μικρω τινι μείζων -τ] έ?.αττων. « Πα ρμ ε νί δη ς τον ύ) λ νον ·*ΐ€χ\ την σεληνην ίκ τον γαλαρίου κύκλου άποκρι&τ] ν« ζ , τ:ο ν μεν άπο τοΰ αραιό τερου μίγματος , ο δη δερ^όν , την δε άπο τοΰ πυκνό τερου, οπερ ψυχρον. Δημόκριτος μύδρον -τ] τνε'τρον διάπυρον, τρο» πην δε γίνεσ&αι εκ της πε&ι,<ρε&°'νβης αυτόν δινήσεως. Κλεάν&ης άναμμα νοε^ον το εκ %-αλάττης τον ηλιον. περι δε των στροφοο ^ <Ρ<χ6ι χατά το διάστημα της υποκείμενης τροφής ' *' Μ, [καΐ η γη], ης την άναϊυμίαβιν έπινέμ,Βτοα,. βυγκαταφέρεσ&αι δε α τον ηλιον χινούμενον ελι,κ<Χ έν τη σφαίρα άπο τοΰ [534] ίσημερινον έπί τε άρκτου κπίνοτον, άπερ έστϊ πέ ρατα της 'έλικος· άλλοι, δε έη ευ&είας αυτόν κινεί σαι την έλικα ού χερϊ &φ^θαν ποιουντα, περί δε >ο

κύλινδρον . „ ( Ά ρ I β τ α ρ χ ο ς τον ν ίβτ^'- Μ«« ™ν άπλανών, την δε γήν κινεΐα^1τον ν^κον κύκλον καΐ κατά τάς ταύτης έγ^^ «κιαζεσ&αι. 8ΤΟΒ. ΕΟΙ<. ΡΒΥ3.


146

ΙΩΑΚΧΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

Ξενοφάνης πολλούς είναι ηλίους και βελήνας κατά τά κλίματα της γης χαΐ άποτομάς χαΐ ξώνας. χατά δέ τίνα καιρόν έκπίπτειν τον δίβκον εις τινα άποτομην της γης ουκ οϊχουμένην νφ' ημών, καΐ όν τως ώβπερεί κενεμβατονντα ίχλει-ψιν νποφαίνειν ' ο 5 δ' αυτός τον ηλιον εις άπειρον μεν προΐέναι, δοχεΤν δε κυκλεΐβ&αι διά την άπόβταβιν. (57) ,Αριβτοτέλης εκ πέμπτης ούβίας τον ηλιον. πυροΰβ&αι δε τον αέρα χαι βφόδρα γίνεβ&αι &ερμον άνίβχοντός τε τον ηλίου και πληβιάζοντος ημΐν , ου ίο διά το πϋρινον είναι την ονβίαν αλλά διά την οξύτητα της κινήβεως αντον και την προς τον αέρα παράτρι[536] -ψιν, ύποβεβλημένον αυτού τϊ} φορά καϊ παρακείμενον " οντε δε τον ηλιον οντε των άλλων άβτρων ότιοϋν πϋρ ειναι' βφαιροειδη μεν γάρ τούτων τά βχη- κ ματα, πυρός δε έκτός' οντε γάρ την περι το μέβον οίκείαν είναι κίνηβιν πνρος αλλά την από τοϋ μέβον, οντε την της αύξήβεως τών ζώων και φυτών δύναμιν, αλλά την της φ&οράς' ουδε την κα&' εαυτά διαμονην, το γάρ πϋρ άχώριβτον είναι της ΰλης. έκ πέμ- μ πτης αρα τίνος και διαφερούβης τοϋ πνρος ονβίας τόν τε ούρανόν ύπάρχειν και τά εν αντώ πάντα, καϊ τον μεν ηλιον ημέρας άπεργάξεβ&αι νπερ γην Ιόντα, νύ κτα δε χωρήβαντα υπό γην. και τον μεν ετέρου τών τροπικών έφαψάμενον βραχντάτην ποιεΐν την ήμέ- » ραν, μακροτάτην δε την ννκτα' &ατέρον δε άνάπαλιν' τοϋ δ ' ΐδημερινον ίοντα τε καϊ άπιόντα, δια&εΐν δε τόν ίδιον εν ένιαντώ κνκλον. ίκλειψιν δε τον ηλίου φαίνεβ&αι βελήνης υποδραμούβης υπό τόν αύτοΰ χνχλον, και ταίς ήμετέραις όψεβιν άντιπραττονβης, 3ο προβγειοτάτην γάρ είναι τών άλλων άβτρων όπότ' ονν κατά διάμετρον νπ' αυτόν γένοιτο, ταΐς προπι-


ωρ. 25. 8. 3.

ΦΪΣΙΚΑ. 147

κιοιίβαΐδ άπ' αύτον προς την γ-γ^ν ά.χτΐ0ιν έπιπροβΜν, ωΰτετοΰοϋτον τόπον <χ.*ροάτι<5τον άπεργάξεβ&αι [538] τί)5 γϊβ Όπόΰον αν αυτής έπό&χ,Τ] το σκίασμα, παρ' ο χαΐ μήτε κατά πάν κλίμα της , μήτε κατά την αύϊΐψ ωραν μήτε έπΐ πολνν €χ.γ<χ.ν τόπον διατείνειν το της ηλιακής εκλείψεως πά&ος. Ζήνων τον ήλιόν φη&ι ο«χϊ, την βελήνην και των άλλων άβτρων εκαβτον είνοα, -*Ό£φ6ν και φρόνιμον χαϊ αύρινον πυρός τεχνικοί»&-ύο γάρ γένη πυρός, ίο το μεν 'άτεχνον καϊ μεταβάλλ,ον εις εαυτό την τροφήν το δε τεχνικόν , αυ%ητιχόν τ ε κ.€χ\ τηρητικόν, οίον έν τοις φντοΐς έΰτι καϊ ζωοις, δ *ρνβις έστι και ψυχήτοιούτου δη πυρός είναι την των ίίβτρων ούσίαν ■ τον δε ήλιον καϊ την βελήνην <¥χ5ο <ροράς φέρεβ&αι, την β μεν υπό τον κόβμον άπ ά%> οετ ο λ,ης έπ' άνατολήν, την δ\ ίναντίαν τω κόβμω, ζφ$ι>ον ζωδίου μεταβαί νοντας, τάς δ' έκλεέψεις τοντων γίγνεσθαι διαφό ρους, ηλίου μεν περί τκς &τ>νόδονς, ϋελήνης δε περϊ τάς πανσελήνους, γίνεβ&αι έσε αμφοτέρων τάς εκ% λείψεις καϊ μείζονς και έλ<χττοι>5· Χρύσιππος τον ηλοον είναι το ά&ροισ&εν [540] εΊ-αμμα νοερόν έκτου χηβ &αλ,άϋβη5 άνα&υμιάματος, αφαιροειδή δε είναι τω αχτ^(Λ-*χτί· Ευριπίδης πύρ είνοα- τον ήλιον. λέγει γοϋν ■ά έν Φοινίαβαις [3] ήλιε Κοαΐςΐπποιβιν Ψ^γα. έν δε Φαέ&οντι &ερμϊ} δ' ανακτος ςΡ^όξ νπερτέλλουβα γης. "Ο μη ο ο ? μή εϊναο ^& τον ^ον άλλα φως <ν ' λ,λ,,,,,γϊι. δ£ τούτο ΰαφως μ χα9αρωτατον. δεικνυοε «* ύ » διά των έπων ' λέγει γαρ οΰτα>5 10*


148

ΙΩΑϊΐΧΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

θείων πηλιάδα μελίην χατά δεζιόν ωμον δεινήν, άμφΐ δε χαλχος έλάμπετο εΐχελος αυγή η πυρός αί&ομένου η ηελίου ανιόντος, τί ονν φαίνεται ποιών άλλο η ττ) διαζεύζει μαρτνρόμ»νο{ οτι πϋρ ού νομίζει τον ηλιον , άλλ' έτερον μεν πυρός, ψαινόμενον δε ίν ταΐς άνατολαίς πνρώδη δια την ΰγρότητα χαΐ την άνα&υμίαβιν , τ\ μιγννμενον <'<ρν\)ραίνεται πάν το λαμπρόν. Φιλολάου έχ Βακχών. Ιϊ [Τράτου Αιοβ. 90] |04¥| Μη οΐ ποιχίλλοιτο νέον βάλλοντος άρούρας κύκλος , οχ εϋδίου χεχρημένος ηματος εΐης, μηδέ τι βήμα φέροι, φαίνοιτο δε λιτός άπάνττ]. εί δ' αΰτως χα&αρόν μιν ί'χοι βουλύβιος ωρη, δΰνοι δ' άνέφελος μαλακην ΰποδείελος αΐγλην , χαί χεν έπερχομένης ηοϋς έ&' ΰπεύδιος εΐη. άλλ' ούχ όππότε χοΐλος έειδόμενος περιτέλλτ] , ούδ' οπότ αχτίνων αϊ μεν νότον αϊ δε βορήα βχιζόμεναι βάλλωβι , τά δ' αυ περί μέοβα φαεινή , αλλά που η νετοΐο διέρχεται η άνέμοιο. ΰχέπτεο δ' , εΐ χέ τοι ανγαϊ ΰπείχωβ' ηελίοιο , αυτόν ες ηέλιον , τοϋ γαρ ΰχοπιαϊ χαί άριΰται , εΐ τί που η χαι ίρευ&ος έπιτρέχει , οία τε πολλά ελχομένων νεφέων έρυ&αίνεται άλλο&εν 'άλλα , η εΐ που μελανεΐ ' χαί τοι τά μεν ύδατος εβτω βήματα μέλλοντος, τά δ' έρευ&έα πάντ' άνέμοιο' [544] εΐ γε μεν άμφοτέροις άμυδις χεχρωβμένος εΐη , χαί χεν ϋδωρ φορέοι χαι ύπηνέμιος τανύοιτο. εΐ δέ τοι η άνιόντος η αύτίχα δυομένοιο αχτίνες βυνίωβι χαι άμφ' ένϊ πεπλή&ωβιν . η ποτε χαι νεφέων πεπιεβμένος η ογ' ες ηώ έρχηται παρά νυχτος η έζ ηοϋς έπΐ νύχτα ,


_&

ΦΧΣΙΚΑ

ΫΧ&χο^ένοιο π<*1 <£φ μείον [ηβιν φέ&οιπο- 3*<χΙ εϊ ποπε Χώματος

γ*, ενόν τεΎΤφ<χ£Λ,£Λ,ετ;ο& ■ήεΛ.έοιο,

Γ ε^τ:1 νυκτΐ σζε&α:&θίΛ.εει.Ί> νετοΐο.

\έπέχοντα φεζν^εν^ προ Υι,εφέΛ-πι ^πε^ε^^εες ^Λλο&εν αλλΚί,

Γ

" έόνν* στέφ-ην οπότε προτα&ε1βαι

Εί£ί£·

Τ»™ α~ό<ρο* ™<νεοοιν,


150

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

ητ αν έπερχομενοιο περιδνοφεοιντ' άνεμοιο. ονδε μϊν ήελίον ΰχεδό&εν μελανεύΰαι άλοαι ενδιοι ' άβαότεραι δε καϊ άΰτεμφες μελανενΰαι μάλλον χειμέριαι' δνο δ' αν χαλεπωτεραι ειεν' βκεπτεο δ ' ή ανιόντος η αντίκα δνομενοιο (59)^ πον °ί νεφέων , τά παρήλια χικλήβκονται , η νότον ήε βορήος έρεύ&εται η ίχότερ&εν ' μηδ' οντω ΰκοπιήν ταντην άμενηνά φνλάαβειν. ον γάρ , οτ άμφοτερω&εν ομού περί μεΰβον εχωβιν ηε'λιον χεΐναι νεφέλαι βχεδόν ώκεανοϊο, γίγνεται άμβολίη διό&εν χειμώνος Ιόντος, ει γε μεν ίχ βορεαο μι οίη φοινίβοοιτο , έχ βορέβ) πνοιάς χε φε'ροι , νοτίη δε νότοιο , η χαί πον ρα&άμιγγες έπιτροχόώβ' νετοΐο. εοπερίοις χαϊ μάλλον έπίτρεπε αήμααι τούτοις ' ίαπερό&εν γάρ ομώς βημαίνεται έμμενες αΐεί.

5

»

α

Κεφ. χς'. περι σεληνησ οτσιασ και μεγεθοτσ και σχη ματοσ [φωτισμων τε και περι εκλειψεωσ και Αποστημάτων και σημείων.] μ 1 Αναξίμανδρος χύχλον είναι έννεαχαιδεχα[550] πλάαιον της γης, ομοιον άρματείω [τροχψ] κοίλην Ιχοντι την άψΐδα , και πνρός πλήρη , κα&άπερ τον τον ηλίον, κείμενον λοξόν' ώς χάκεΐνον Εχοντα μίαν εχπνοήν, οϊον πρηΰτήρος ανλόν, εχλείπειν δε κατά τάς » βτροφάς τού τροχού. Ανα%ιμενης πνρίνην την βελήνην. Παρμενίδης πνρίνην, Ιβην δε τω ηλίω, χαϊ γαρ απ' αντού φωτίζεται.


οαρ. 26.8.1.

<Ι>ΤΓ2ι_: 151

' 3£ Λ. ε ί τ: ο ί," Οιζαχ Γ}> ο ι. ϋ ϊ/ τ α5 βχήματι. > ςρ ν -η β Ί>εηρος ευνοεί, τ-ην σελήνην πεπιλη■

ο^£οά&Ύ2 τ-ην η τ; η ι* <χ.πεφήνατο. γ ο ζ> €χ & χ*χ1 ^/ >7 1^ ό στερέωμα διάIV έ*ν έ*ΧΊ->τό5 σνε&£οε οαχΊ οξ>η καϊ φάραγγας. [552] • εν 5 χυ<*Ί2ζ»οεί-&ε& £Ζν<χμ,μα την αεληνην.

>0 Ο ο & ή ζΛ.ι.πτϊ&οα'Κοτ' €><ρ«ΐραν την βελήνην. λ. ε έ £ 9€βχΙ "Ό π ε Α Α οϊ γήν όμίχλν περι.

«ίο

«<ε'ί>«

&ννε€*-ννοιμμένον νεφοειδη,

ΤΓ**^ <^

«2 χτ^δ· πέ^πτη^ ον&έοα; ^έχουσα Τ* **' -τέ-Θ-ε*. 0έτν9γή3 ν τ^ν

^εΛ^ν^ν έ'φ^σεν «βτ90υ

ν&·*2& σχν&οει,&ϊϊ τήν 0ελ-ηνην} πιλθΗδ. ^

\ι>ξ>ό& π<χΙ <χέ&ο& „ μείζονα δε τή8 γ·ς

σν ,

' - - ·~«ν, 7^ , 3ί«ί μηνοείδη ' ^^ά^-φΟ***^" ®"μμα μ£τά τ6ν

[554]


ΙίΐΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

152

Ιιΐη. ι

[556] ήλιον, νοερόν, έκ τον από των ποτίμων υδάτων άναδυμιάματος., διό καΐ τούτοις τρέφεβ&αι ' βφαιροειδή δε είναι, μήνα δε καλεΚ&αι την τον δρόμου αυτής περίοδον. μεϊς δ' έβτί, φηβί, το φαινόμενον της βελήνης προς ημάς , η Οεληνη , με'ρος έχονβα φαινόμε- 5 νον προς ημάς. Περί ψωτιβμών αυτής. Αναξίμανδρος Ξενοφάνης ΒηρωΟβός Ιδιον αυτήν εχειν φως. ΆριΟτοτ έλης ίδιον μεν άραιότερον δε πως. ίο ΟΙ στωικοί άμαυροφανές , άεροειδες γάρ. Αντιφών ίδιοφεγγή μεν την οελήνην, το δ' άποκρυπτόμενον περϊ αυτήν υπό τής προββολής τον ηλίου άμαυροϋβ&αι , πεφυκότος τοΰ ίβχυροτέρον το άβΟ-ενε'βτερον άμαυροϋν , ο δή βυμβαΐνειν καΐ περί υ τά άλλα αβτρα. (60) Θαλής πρώτος ίφηβε υπό τον ήλίον φωτίζεβ%αι. [558] Πυθαγόρας Παρμενίδης Εμπεδοκλής Αναξαγόρας Μητρόδωρος ομοίως. Ηράκλειτος ταυτό πεπον&έναι την τε βελήνψ * καϊ τον ήλων. ΟκαφοειδεΙς δε οντάς τοις βχημαβι τους άβτέρας, δεχόμενους τάς από τής ύγράς άνα&υμιάβεως αύγάς , φωτίζεβ&αι προς την φανταΰίαν, λαμπροτέρως μεν τον ήλιον, έν κα&αρωτε'ρω γάρ αέρι φέρεβ&αι, τήν δε Οελήνην έν δολωτέρω, χαΐ δια2'° τούτο άμαυροτέραν φαίνεβ&αι. Περί έκλείψεως βελήνης. Αναξίμανδρος τον βτομίον τον περί τον τρο χοί/ έπιφραττομένον. Βηρωββός κατά τη\ προς ημάς έπιβτροφήν τον » άπνρώτον μέρονς.


ΟΑΡ. 26. 3. 1.

ΦΧΣΙΚΑ

153

'^λκμαι'ω ν Ή^«χοοΛ.Β ι,τος 'Λντιφών κατά την τον Οχαφοειδοϋς στροΐρην και τάς περικλίβεις. Των ανν&αγοφ ε £οαν τίνες κατά την Άριβτοτελιχήν £&τοξ>£ίχν τοϋ Φιλίππου τού Όπονντίον 5 άπόφασιν άντκρράϊίΒΐ τοτε μ,εν της γής τοτΐ δε της άντίχ&ονο5 των όε νεωτέρων εΐβί τίνες οίς εδοξε κατ έχινέμ,η*™ <ρλ°Ύ°ς κ«ττ« μιπρονέ&πτομένηςτεταγμέ\Γ, ■>» * . -,-ι ρι'«ν τζίχνβεληνον αποδώ, και παλιν άν<ζλόγα,& ^οτ,^ένη* ^χρι της βννοδον κα& ην ίο τελείως οβένννται, , , ΒενοφάντίΖ 90€χΧ τ?ΐν μηνιαιαν αποκρύψω κατααβεβι-ν.

^^,η,Λαβχα Πλάτων οί στωικοί τοις μα-

* <«α5ν€»& <νίΧ5 μεν μηνιαίας αποκρύψεις &7]ματικοΐς θτ>μ> Φ <ηΛ.£<Ρ «εριλαμπομίνψ ποιεΐ„ <^<^°^°^ζ,^^£Λ£? τ* «*ώ«φα της γης έμπίαΟ-αι , τοις . ι&ί=ν α£(Λ<ροτερων των άβτερων γενοτιτονΰοίν ν^ετα ^ 0 ε χ^ντι άντιψραττομενης. μεντ]8 » ί*4* ^ «£ί« ςρι?Λ ©εο'φραοΊ:ο§, και των ^4 ν«5« λ " χήνηθ Μ&ν οτε ΰωματων επιπροβ2ο ύποχάτω της (5ε &ονντων.

^Λ £ ^ ειντηνβελήνην της γης αυτή ,

εέι αχιαν αυτής ίμπίπτουβαν.

£ *" _ 0 £ £ ω ν τίνες μεν , ων έβτι ΦιλόΛαο&, -τό γεω<ρ<χνες <χτ>τής είναι^ δια το περιοιχεία&αι φντοΐς μ,ει'ξο&ι ποιΐ κ<χλλ£ο0ιν· είναι γάρ πεντεκαι_ δεκαπλάσιοι τπ έσ** οιτ^η* Ιψ« η? δυνάμει μηδέν πε30 ρ^τωμΓα^οχ/ ^οκί»^οη«· *«ί τηνημέραν τοβαύτην τφ μ,ήκΒί. £ΑΑο* έν τΏ ίμψαβινάνά-


154

ΙίίΑΝΪϊΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

κλαβιν είναι της πέραν τον διακεκανμένου χνχλον της οίχονμένης νφ' ημών %-αλάττης. [564] Αναξαγόρας άνωμαλότητα βυγκρίματος, διά τ6 ψυχρομιγες άμα καϊ γεώδες , τά μεν έχονβης υψηλά τα δε ταπεινά τά δε κοίλα, και παραμεμΐχθαι τω ην- 5 ροειδεΐτό ζοφώδες, ων το πάθος υποφαίνει το 6κιερόν, όθεν ψευδοφανή λέγεβθαι τον άβτέρα. Δημόκριτος άποβκίαβμά τι τών υψηλών ίν αυτή μερών ' άγκη γάρ αυτήν εχειν και νάπας. Παρμενίδης διά το παραμεμΐχθαι τώ περί αν- ίο την πυρώδει το ξοφώδες, οθεν ψευδοφανή τον άβτέρα καλεί. Οι ΰτωικοϊ διά το άερομιγες της οΰβίας μη εί ναι αυτής άκήρατον τό βΰγκριμα. Άριβτοτ έλης μη είναι αυτής ακήρατου το βνγ- κ κρίμα διά τά πρόβγεια άερώματα τοϋ αιθέρος, ον προβαγορεΰει βώμα πέμπτον. Οίάπότών μαθηματικών τό άνώμαλον βνγκριτικόν αίτιώνται. καθάπ'ερ ουν τών προΰαυγαξομένων ΰπό τοϋ ηλίου νεφών τά μεν αραιότερα μέρη 20 λαμπρότερα φαίνεται , τά δε πυκνότερα άμαυρότερα, (61) ουτω καϊ της βεληνης, έοικυίας μεν νεφελοειδεΐ πιληματι προααυγαξομένης δ' ΰπό τον ηλίου. Ξενοφάνης τον μεν ήλιον χρήβιμον είναι προς [566] την τοϋ χόβμου χαϊ την τών έν αυτώ ζώων γένεβίν τι καϊ διοίχηΰιν, την δ\ βελήνην πάρέλκειν. Περϊ άποβτημάτων αυτής. Εμπεδοκλής διπλάβιον άπέχειν την βελήνην απο της γης ήπερ από τοϋ ηλίου , οί δε από τών μα θηματικών όκτωκαιδεκαπλάβιον. 30 Ερατοβθ ένης τον ηλιον άπέχειν από της γήξ ΰταδίων μυριάδων μυριάδας τετρακοβίας καϊ βτάδια


οαρ. 26. 8. I. 2.

ΦΧΣΙΚΑ

15

όχτάχΐ8 μ·~όφαχ , την σίλ^ι/^ άπε'χειν άπο της γϊ μυριάδας εβδομ-ήχοντιχ οχταο βταδίων. Έ μ σι ε δ ο χ λ. Ύ] 3 ίγοχϊ -ΐί-φονς τον άπο της γης εα. ονοανοΰ , ήτις έ<3τ\ν <χ*^ρ -ημών ανάτασις, πλείονα ει ο ναι την χκτά το σζλείτος; 0 ιαβταβιν , κατά τούτο το ουρανοί* μ,αλλον άν<χ^τε^ττίχμενου, διά το ώψ παρα πληβίοας τον χό&μ-ον χ.εΐ<3&αι. Βοη&ος δε προς τη φανταΟίαν δέχεται τό ιχ-νιχττεπταμένον , ον κατά τη ΰπόβτααιν. Σημ,εΖοι <3 ε λ. ή ν -η ς έκ των Άράτον φαι ν ο μ, έ ν ω ν [ν- 778] Σχέπτεο δτ} Λρ<»'τί7 χ,εράων εκάτερ&ε σεληνην άλλοτε γάο τ' «ΛΑ^ μ,ιν έτζιγράφεο ί'βπερος αίγλτ,, άλλοτε δ' άλλοΐαι μ,ο^€ρ(χΙ ^ροωαι βελήνην ,5 εύ&ύς άεζομ,ένην, «Γ ϊ·*** τρίτν αϊ δε τετάρτητάα,ν χαϊ σζεφΐ μ^όδ έ<ρεαταοτος κε πν»ο10. λεπτή μ,εν χοι&^ή πενΐ ^τον ημαρ έονοα ίο

εϋδιός χ' *Γν, ™* ? πνευμ-ατί*) ' ακαχί^ #* *ζ„ τ&ιτατνι ^π,-κάτοιο ^ <ροως αμενηνον 2ο τέτρατον έχ ^ ^ ^ Ιχουαα * . ~ Ζδπτος έγΥνς ιόντος. Ύΐε νοτοα ααρΑυν"- ·λ έπ* αρκροτέοοον άιη,φοτέΟ0*" οιεραων τρίτον ημαραγονβα ε£> δε χ' εσν* μήτε τι νεν&τοίζτ] μτ]& άλλ' όρ&ιχς έχάτεο&ε ανεριγνάμπτονβα κεραίας, 25 έαπέριοί χ * ανεμ,οι χείνην Ρετ« νύκτα φε'ροιντο. εΐ δ" αντοας ο&&τ] χαΐ -τέταρτον ημαρ άγινοΐ, ητ' αν χειμ,ι&νος &ιτν€χ.γειρομένοιο διδάακοι. εί δέ χε ο£ χε&ά*ον το ^ετήορον εν έχινεντ}, δειδέχ&αι βο&ε'οο , 3^ νχτιά^αι, νόχοιο. ο αΰτάρ έπϊιν τοιτόαΧία^ ολος περί κύκλος ίλίαατ) έοεν&όμ,ενος , μ^-λακεν τότε χείμερος είη · μείξονι δ* «ν χελώνι οατεοα Φοινίββαιτο.


156

ΙϋΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

[570] βκέπτεο δ' ές πλη&ύν τε καϊ άμφότερον διχόωβαν η μεν άεζομένην η δ' ές κέρας αύ&ις Ιονβαν' καί οΐ έπΐ χροιη τεκμαίρεο μηνός εκάβτον. πάντη μεν καθαρή κε μάλ' εύδια τεκμήραιο' πάντα δ' έρεν&ομένη δοκέειν άνέμοιο χελεν&ονς' 5 άλλοθι ί' άλλο μελαινομένη δοκέειν νετοΐο. βήματα δ' ου μάλα πάβιν έπ' ήμαβι πάντα τέτνκται. άλλ' οβα μεν τριτάτη τε τεταρταίχ τε πέλονται μέβφα διχαζομένης, διχάδος γε μεν άχρις έπ' αυτήν, βημαίνει διχόμηνον , ατάρ πάλιν έκ διχομήνον ίο & διχάδα φ&ιμένην' δέχεται μεν αντίκα τετράς μηνός άποιχο^ίνου, η δε τριτάτη άπιόντος. [572] εΙ δέ κέ μιν περί πάβαν άλωαϊ κυκλώϋωνται η τρείς ήε δύω περικείμεναι ήε μί' οίη , τη μεν ΐη άνέμοιο γαληναίης τε δοκεύειν , 15 (62) ρηγνυμένη άνέμοιο ' μαραινομένη δε γαλήνης ' ταϊ δύο δ' αν χειμώνι περιτροχάοιντο βελήνην' μείζονα δ' άν χειμώνα φέροι τριέλικτος άλωή , καΐ μάλλον μελανενβα , καΐ εί ρ"ηγνύατο μάλλον.

Κεφ. κζ'. ΠΕΡΙ ΓΑΛΑΗΙΟΤ. [574]

2ο

Κύκλος έβτΐ νεφελοειδής , εν μεν τω αέρι διαπαντος φαινόμενος , δια δε τήν λενκόχροιαν ονομα ζόμενος γαλαξίας. Των πν&αγορείων οϊ μεν έφαβαν άβτέρος'α είναι διάκανΰιν , έκπεβόντος μεν άπο της ίδιας ε'δρκξ, δι' οΰ δε περιέδραμε χωρίου κυκλοτερώς αυτο περιφλέζαντος έπι τοϋ κατά Φαέ&οντα έμπρηβμοϋ' όΐ δε τον ηλιακόν ταύτη φααϊ κατ αρχάς γεγονέναι δρόμον.


. 26. 3. 2. οαι>. 2Ύ_ ολι-. 28. 3. 1. ΦΤΣΙΚΑ

τι,γες δε κατοτττρικήχ, είναι φανταβίαν τον ηλίου, α-νγας στζίος τόν ούρανόν σ.νακλώντος , οπερ κάπϊ °5 έ^τ.\ τών υετριχΛίτ Ονμβαίνει. ύι τ ς> ό <5" ο» ς> ο ^ δνά την πάροδον τον ηλίου, ■ 5 τον εΐ,ττ€χ.ι ήλι«κον 3«νκλον. Π <χ ρμ,βνιδης ττό -τοϋ ττυκνοΰ και τό τοΰ άρι μ,-ΐγμυ<χ. γ€Χ.2^€χ.0ί.τοεΐ.8%^ ίχσζοτελέβαι χρώμα. ν α ξ α ^ ό ρ «χ ς -τ-ήν σκιάν τήί? ^§ κατά τόό* μ,έοος Ϊ€5τίχ.€5&·<χ.ί, το-£* ουρανού , οταν νπο την γη ίο ^λί.ο& ^«νόμίνοδ >7 ^άντα περιφωτίζη. [ ^/ γ2 μ, ό κ ζ> <- τ ο ττολλών και μικρών καϊ βυνε <χ<5τέφθον^ <?ν£Λ,€ρ>ωτιζομένων αλλήλοις, δια την πύκ ^ί,α-ΚΌ-ΈΐέΧ.'Τίς άναδυμιάβεως ξηράς εζαψιν τ 15 Λ.Ύ]β τ ε -λζ<χ\ (ϊτ^νίχονς. τον ράρ κνκλον εν ω δοκεί 9 &εΐ&&·ίχΐτ ι^εγι,€3-κον οντά, πλήρη των μεγίβτων ύη 2£Βί,ν· ο*.€χ\. ^&^σζ:οοτίΖτοον άότρων και £τι των β,ποράι ζαχΛ.ονίΛ.έυο&'** ·5 €»«ΤΤ« δια ταϋτα βυνεχώς πλείβτην ι τοντον «^ς»οί:ξε<?»«1 τον τόπον την από ϊ% « 2ο &ύι*χ. £<χ<3 θ€.€χΧ ΛονεΖν την τον γάλακτος φαντασίαν. 0 & £ ι, & ώ ν ιο? πυρός βνβταβιν , άστρου μεν να.τε'ρ«ν «ν^β ^ ανχνοτίραν.

Κεφ. κη. ΚΟΜΗΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΙΤΤΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΟΙΟΤΤίϊΝ. Ί^***"** ^ εί''Μ^ ^

&αγορείων τίνες μεν άβτερα φα ^ζομ-ιίτηντών ουκ αεί μεν φαινομένων, δια ^6θ(,ρ£.(Ιμενού χρόνου περιοδικώς ανατέλλοντα


158

ΙϋΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

άλλοι δε άνάκλαβιν της ημετέρας όψεως προς τον ήλιον παραπληβίαν ταΐς κατοπτρικαΐς έμφάβεοιν. Αναξαγόρας χαΐ Δημόκριτος βύνοδον άβτέρων δυοϊν η χαΐ πλειόνων χατά βυναυγαβμόν. 'Λριβτοτέλης της ξηράς εχ γης άνα&υμιάβεως 5 διάπνρον βύβταβιν' χομητας δε, όταν έπι πλέον έξαφ&ή χαϊ προς πλείονα διαμένη χρόνον, τοΰ μεν άβτέρος φαινομένου κάτω&εν, της δε χόμης ανω&εν έπιλαμπούβης' πωγωνίας δέ, όταν ίμπαλιν 6 μεν άβτηρ άνω%εν &εωρήται, η δε χόμη κάτω&εν παρ- 10 εχομένη τω βχήματι πώγωνος ίμφαβιν. Στράτων άβτρον φως περιληφ&εν νε'φει πνχνω , χα&άπερ 4πϊ των λαμπτήρων γίγνεται. Ηρακλείδης 6 Ποντιχός νέφος μετάρβιον νπο [θ3)^ μεταρσι'ου φωτός χατανγαζόμενον. ομοίως δ' αίτιο- " λογεΐ πωγωνίαν δοχίδας χίονα χαϊ τα τούτοις βυγγενή, χα&άπερ άμέλει πάντες ο[ περιπατητικοί παρά τούς τον νέφους γίγνεβ&αι ταύτα βχηματιβμούς. Έπιγένης πνεύματος αναφορά γεωμιγοϋς πεπυρωμένου. ™ Βοη&ός αέρος άνημμένου φανταβίαν. Α ιογένης άβτέρας είναι τούς χομήτας. Αναξαγόρας τους καλουμένους διάττοντας άπο τοΰ αί&έρος βπιν&ήρων δίκην καταφέρεβ&αι , διό και παραυτίκα οβέννυβ&αι. ·δ Μη τ ρόδ ωρος την εις τά νέφη τοΰ ηλίου βίαιον έμπτωβιν πολλάκις βπιν&ηρίζειν. Ξενοφάνης πάντα τά τοιαύτα νεφών πεπυραμένων ΰυβτήματα η κινήματα. [582] Χαλδαίους μεν δή λόγος περί κομητών ωδε γι- μ γνώβκειν ότι είΰί τίνες καϊ άλλοι ίξω των φαινομένων πλανητών άβτέρες, οΐ τέως μεν αφανείς εΐβίν, ότε


οαρ. 28. 3. 1. 2.

1!

ίιτΧ ττολν ίίναα' πον «χ<ρ* -ημών φέρονται,, ήδη δε κ τκπει,ναο&εντε^ οοηρ-9-τισ<χν πον ώαεϊ ξένοι ένεχ&έντ εί£ τα όλοι · οε<χϊ. το-ύτονς κομήτας καλείν φίλον τ<. ου γιγνω&ΐϊον&α; οττί, ικ,αΐ αυτοί έκ των πολλών άβτ β ς}θ3τ> ε£α~£~ <Χ€ρ*χΐ'£ξε€7Ό·€χι δε δοκοΰβιν, έπειδάν αν ■νεχΟ·όα<3ον ε£ς; τζ-τιν <5νρ€χί·ν χωράν , δνντες ε(ξ το βάϋ το τι α^#·£ρο5 οό<3στ;ες> ε£5 τον τον πελάγους βν&όν Ιχ%"ϋς. ο'£ 3' ύ«' να^έ^Λ,αν ή &νέλλης άναφέρεα&αί τι γεαοότ] τον ίχ?νοα (χ εξ» α έδόζαβαν, και ταντα έκπνρ το &έντ*χ. ^ί<χΧ ε£& -τ-ίγν β£νγ\ν έμπεβόντα τον αί&έρος ξυ στεξία-'οΟτ:εΐ-ν τ. ο5 παντι επί χρόνον, έπειτα άπαναλ< &έντιχ. σν(>ο& -τ: ο Ό 3Τΐ^ς»θ5 αφανή κα&ίβταΰ&αι. καϊ το χοκ&'ήτίχξ; & *2 καλονμενουί άβτέρας ταντα είναι. ,-</ ^μοκ^ «Γτ: οχ» Λ ό Αό^οί λβ^ομίνοδ ί'στιν, 15 χατ' «5; ν τ ί,Ά ίχ^φνν -καιν πλανωμένων άβτέρων π(. τ: ^ *οο& τονς απλανείς οΐ κομήται ΰννΐβτ θοκοϋΰ £. , πΛίΐόΊ/ωυ κατόπτρων άι/' /Ιααττοζ^ττω V Οφΐ,αΙν ηδη τινά ώφ&η αστεροειδή φα

τηΥΐΟΊ-ν ' οβα δε μένει ίπϊ χρόνον τά μ „ . ^τ,^,ηε0&αι τω ονρανώ, τα δε -ηδη τινα > ^ ** ,. πλακωμένα· οντοί είαιν οι κομψ /ι^'ί^οα^ 3τ; λ. ο£ * ^ '/ * , , , , , ^ > μ,τζαδες και πωγωνιαι καϊ πιϋ-οι και ^ ^ ^οίό^τα ί'καατα της ιδέας [της έπων 25 χί<ϊε? »^ ^ ,,ς χεκμήριον δε οτι μη παραντίκα δι εΐ' γε εν τω αερι ξννίβταντο, ταχεία €Ρ'&'^£'&£^4Χ\*^'^:οΐς έν τώ ψυχρώ η ϋβε'ΰις. οτι δε πρι ^^'/'^-' ν ·ετ; , φβ-ορα «ΰτών, έδήλωσε καϊ οτι π{ ' - 5- / —'.χ « « ί? ^ * κμ4Χ-^'ΛΙ-' 5£>*- Αόν ^»1 »<1." Ζ^ρβ τον~ ονς. Λ~" \ννΙθταται 3 3θ ^ί*^^0*^ ^ ^ο-ΰτω έ'η αντών μέρει έν&α παχνς τε ο ά '*,^*'β-, » ~* -ή ξνβταοις ον ραδία φορη&ήναι προς γ;


160

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

[586] φέρονται τε ατάκτως οΐ πολλοί των κομητών έπινεμόμενοι, έμοϊ δοκεϊν, την άνω άναφερομένην τροφψ χαϊ ταύτη ίφομαρτοϋντες ' η δε μορφή αυτών άΰτεροειδής έβτι , κα&ότι ές βφαΐραν ζυνάγε��ΰαι πέφνχε πάν οΰον πνροειδές ' η δε κόμη ανγοειδης , τών μεν ί ωβπερ άφετος άνειμένη τών δε έπ' εύ&ύ ίούβα καϊ ές το ανω μάλλόν^τι άπο τοΰ αστέρος τεινομένη. οί δε πί&οι όλιγάκις πεφήναβι, κα&ότι πλείονος δέονται ζυναγωγής πυρός, ηδη δε καϊ τών απλανών εβτιν όΐ ξ,ύν κόμη έφάνηβαν, έπειδάν η περί αυτούς αέρος ίο αναφορά πυκνω&εϊβα ζυναφες έργάβηται της κόμης τό είδωλον, κα&άπερ καϊ άλως ζυναφεϊς αντοΐς τοίς άβτροις φαίνονται, ηδη δε και πληβίον ηλίου %υβτάντες κομήται οΐ μεν έφ&ηβαν άφανιο&ήναι πριν την (64) γένεβιν αυτών καταβτηναι έμφανη, οϊ δε εκλείποντας 15 ηλίου έζεφάνηβαν, οϊ δε καϊ ίπικαταδννοντες τώ ηλίω, πρόβ&εν οία δη εικός υπό τών αυγών καταλαμπόμε[588] ι/06, τω μη έμφανεΐς κα&Ιβταβ&αι. ώΰτ' εκείνος αν κρατοίη ό λόγος άποφαίνειν αέρος πιλήματα άπο9λιβόμενα καϊ έμπίπτοντα ές τά κατωτέρω και τω αέρι μ ζυναφή τοΰ αί&έρος έζαφ&έντα, ές τ αν νπάρχη περί αυτούς η τροφή ζυμμένειν τε και ξυμπερινοΰτεϊν τω αΐ&έρι. χαϊ ταύτα όπως αν τύχη άπο της ιδέας έπικληζεΰ&αι εκαβτον, κομητας μεν άφ' ων ώοπερ κόμη ές τά κύκλω άπολάμπει αύγη η πυρός ' πωγωνίας δε α άφ' οτων ές πώγωνος βχημα άπηρτηται αύγη ές το έπϊ πάτερα ' πί&ους δε οβα μεγάλα κυκλοτερη και τι καϊ βά&ους έν αφιβιν έξέφηνε' δάκους ό*' αύ και λαμπά δας καθ ομοιότητα τού είδους ότω έπιφημίξεται. φαί νεται δε τούτων εκαβτον και έβπέριον καϊ έώον. τά Ό δε και άμφιφανη φαίνεται" άμφιφανη δε κληξουβιν όαα περί πρώτα της νυκτός φανέντα προς δύσει έπειτα


οαρ.28. β. 2. <3Α^ρ·.2θ. β. Χ.

*ϊ» ΥΣΙΚΛ

Κ έν τγι αύττ} νυκτΐ Οχόντίχ.

ημέραν έπιλαβεΐν έφ&η άνι

Κεφ. χ&. 5

ΠΕΡΙ ΙΙΙ'Ο ΝΊΓ£>>Γ ΑΣΤΡΑΠΩΝ ΚΕΡΑΤΝ&Ν ΠΡΗΣΤΗΡίίΝ ΚΑΙ ΤΤΦΩΝίΐΝ..

ι/αξίμανθροί έχ τον πνεύματος ταντ ' εϊι 0-νμ,β<χίΐΈΐ,ν οτ<χ.Ί> γ<χ& περιληφ&εν νε'φει παχεϊ βιι σκμ,ενον έκσζ.έ&'Τΐ τ ΐΐ λεπτομέρεια χαι χουφότητι , τόχ -η μ,εν φήξος τον -φόφον , ή δε διαστολή παρά την μ, ίο λανεικν τον νε<ρον& τον διανγαΰμον αποτελεί. ΐ'ίχ^ί'(Λ.£νΎ] & ταυτά τούτω , προο~τι&είς το έ: τ-ης &α.2.ίχ.ο<5τ]& , τ^τυς σχιξομένη ταϊς χώπαις παρι

ΛΊ -η τ & ό & ωρο?, οταν εις νέφος πχπηγός ΰι 15 πυκνότητοδ ά^ηέαχΐ πνεύμα, τή μεν βνν&ραύβει. τί χτήπον «ποτ ί. λ« , δε πληγή χαι τω βχιβμφ διαυγι ζει., τι] «5 " οξ^Ίΐτ-ητο της φοράς προαλαμβάνον την άτ το-Ο -ηλίου &·£&μ>ότ'ητα κεραυνοβολεί, τον δε χεραννι την άα&ένε ϊ.€χ.ί> αοηβτηρα περιίβτηΰιν. ^ *^ ^ |= <χ γό ^ <χ$> όταν το δερμόν εις το ψνχρϊ ^ ~, , ίτοΰτο δ' εστίν αΐ&έριον μέρος είς άερώδεί ·εο5 μίν χμόφο* β^οντην αποτελεί, τω δε παρα την μ, Α,ίχν^ίοτ^ το-ί> νέφους χρωματι την άβτραπήν,, τω ι _ , „ ΜΜ,ενε&εΐ' τον φωτός τον χεραννόν, τω < 25 ττο/Ιί^βΊ"-"17 9" Λνί> τον τυφώνα, τω (?ε νίφελομ^

€3αν β -γ ο » -

^ ^ Α. « ο 3 ταυτο λε^ίΐ , παρατιΟ-εϊς το των διι ,Λ. £Γ-ί>" «ο ν κα&ιεμένων ές ψνχρόν ύδωρ πά%ος. « «3 »-» -


-*Γ-ί2ΑΝΝΟΤ Σ,'ΤΟΙίΛ ΙΟΤ

Σ,χβ- ι

3 δ «στρατΓκς γίγνεο&ίχί Αίχμ,ττ^ννομέ^ιατάεμπτοαβιν την χίνη<3νν. ^~ής φ»το5 ε£ς νέφος εξείρ■ε ϋτώτα άέρα , ου την [Λ,ε-ν <5βέ<5ιν χαΐ ιχ-ννον δε τον της ά<*<*φά**η* τονον. 5 Ιμπταχ,ιν πν96ς ε£ς νέφος γΥ*°?\ »3 Φαεν ποιούν τη δε Λ**!****»*» ^ν -

«,τος βροντή μεν χατά συσ^ροςραδ «νε' κ«ϊ εμπτώβεις πνευμάτων εις νέφη, "πατάτας τών θυμιωμενκν εξάψεις, τνρη*?ά νεφών εμτζρησεις χαΧ σβέ<3εος. *: πος πυρός έναπο ληφθέντος -νέφεαιπα'-κωβιν ίοχνράν βροντην άποτελεΐν απο- ^ « ξ) ι τ ο ^ βροντην μεν έχ ονγχρίματος άνω'- ζ* ιιιληφός (χ \> τ ο νέφος προς την χαταα φο^{Λενον ' (ί(>τ ρα-ηΎ]ν δε <?-όγχρ>α&ιν νεφών, 9^ εννητικά τον στυρος δια των πολνχέναν 2» ταϊς παρατρί-φ εσιν εις το «ιϊτο ο"υν«λιξοϊ"τταί· χεραννόν δε, όταν έχ χίχϊΥ<χριοτερ ων 'ερων ομαλωτέρων τε χαι νζυχναρμόνων, ^τος γράφει, γεννητικών τοΰ πυρός η φορά ^ζρηβτηριχ δ' έ , οττοτχ/ ττολνκίνβό-τ^ρ» Ονγχρί- 25 Κ εν Λολυκενοις χατααχεθ-έντα χώραις και νμ,ένων ίϋίων σοομάτοποιούμ ενα τ αϊ πολν*πΙ το βάρος 6ρμην λάβτ]. ίππος άστςχχπητ, εξ,αφιν νεφών έχτριβονννμένων ύ^ό πνεύματος, βροντών δε εΐ- » Ζ^\άατφ°^ ' ' δ? Υ^' έν τώ άε'ρι «ί* αστρππ ^ „ ^ πρότερον δε της αστραπής


ΟΑΡ. 29. 3. 1.

ΦΤΓΣΙΚΑ

1

άντιλαμ,βά.%>£<3&-οα, -ηΐΛ,όίς «5ί.« το της ακοής όξντε'ραν ι να,ι. την ορα<Τιν * οταν ίϊ'ί η τον πνεύματος φορά αφ όφοτερα γενητ/χι. 3<ο:ϊ, σκνρώδης, χεραυνον άποτελε σΟ·«6 * οτ €χ.ί> αίρουν εκπεβτ] το πνεύμα χαΐ ηττι 5 πεπνραομ,έΐ'ον , ^τ^ι^β'ιττ^ς»» γίγνεβ&αι' οταν £τΐϊ? τον 5τε?τ-ι^ξ>α3 μ,ει/ον ττό ζζνεύμα , τυφώνα. φΐ&τοτΕΆ.Ίίΐς2 έΐΕ, άνα&υμιάαεως και τα. τοιαύ; γ£γνε<59·ίχι. τ-ης ξ·»3ς»«&οταν ονν έντνχτ] μεν τή νγ( ΧΐΧξΛεχβοοίξητίΧι. τ-ην έ'ξ,οδον, τη μεν παρατρίψει χ ίο τ?7 φήξει τόν -φόηρον , ττ; ί' έζάψει της ξηρότητος τι (χ<3τ(3€Χττ:-τ]Ί' σι;<χφ£<*τΎΐ&ΐΣ τ €> άτ οο ν , -9-£ί»ί*οΰ ψυχρώ παρείζαντος , οτί ί κβ< α(»ί>ί ν Ϊ7 , ττά τοιαύτα γίγνεα&αι , βροντήν μΐ άποφ&ήξει* φ οίε ι «52» άβτραπήν τάχει δε χεραννό 15 πξ»ηα-ΓΎ2&€χ<=; ώ ί= κ«ί· τ-νψώνας τω πΚεοναβμώ τω τι νλ-τις , έ^ίίτ ίί^νς; (χ-ότών έφέλχεται , δερμοτε'ραν μι 6 π&Ύΐ&τΎΐ^ ^αχ-χ^-ντέ^α-ν δεότνφών. £ έ €3α (ΧθΙ βροντήν μεν προβχρονΰμον ν, φ^Βν , άσττρκττήΐ' «5« έ'ξαψιν εχ παρατρίψεως , χεραννί 2ο <5β σφοίροττεραν έ'-κλαμΨ™^ πρηΰτήρα δε νωδεβτέρα· 0 *τ οτ έ λης τυφώνα μέν, οταν έχνεφίας δ νο-ύΐΜ,ε-νο^ 9€€Χ-^βχφ^ΤΙναι· ™ Υ«9 πνεύμα κωλυόμενε ίΛ,ε-ν εΙ& <>ί>ί>ον ίένοιν παρ' άντίπνοιαν ή ψύχος ή πάχι ζλ ί ι ~π -, » Λχ,ίτί&ν , έλαυνόμενον δε νπο τού κάτι ^««ίίόντοδ αναβτρεφει είλονμενον εν τω νεφ. χτϊχΛ*χ> χιχΐ ΛχνγχΛχτάγη έπΐ γήν εαντώ το νέφος- βίβ „ '->, ,. ~ν η (ρερόμενον βφοδρώς άναρπάξειν χι ;Άλ2/ «:7¥:ο«^>€**^Λ'^ει''I', τουτο ^"Ρ ίΐι>α» το 3ταθΌ? ο*ο ^«ν·ε £<χ<=; -> « στ: εττταν. πρηβτήρας δέ , οταν βιαίως κατ £ ' „—, <=»-ί7 το πνεύμα κατά την φοοάν, αννεμπίμ -.-ϊ,ο -τον αίρα πυρωβίΐ νροιιατίζοαίνον, οι Λί» ^κλ«μπ«ν αναρπαςειν τε χαί περιτρι 11*


I ,τ β. ι ΙϋΑΝΝΟΧ ΣΤΟΒΑΙΟΤ >- τούτους, ωα^ε& ™*™όε^ΖΖιλν*\ν 64, -όταν πολν ~«1 λεπτον ^ _ * I γην καταοκή-ψν ςΡ<Χ?«& > έ<χν μεν Λ \ δ,α τούτο ού* έπιηπΖον , α€>γη*«™ποιητάς, έάν δε: ****«'0£ ^Ιν γάο διά την λεπτότητα ^όμενον οΐχεο&οα, όαχ τάχους , «5 1^1° -εάν υποκειμένων τον δε οία Ρ9α~ ^ώΰαι μεν ώ'<7τ' οιί&άλον , πα 9 εν ε- » ^>εν άφανέααντα. δι6 κ «Σ. τκ μ,εναντι ^ίέγεο&αι, τά δ' εις τάς έοονταίν <άμενα μηδέν πάβχειν. η δη γοϋν άσπίδος τκήναι μεν τα χάλκοομοί , το δε ξ-νλον μη~ φ&άσαντος τοΰ ιζν ε-ύμοίτος δια την της 10 ι ~ α προ της κ.α.χ>6εοος; διεχ.δοαμ.εΐν~ κκι δι <£ος άιελ&ον ο-ν κατί'καυίϊίν άλλ οίον τρν— περι μεν ονν τονταον δι ετ<χττ ετο ούτως. * ζ αν ο ν ε ξηροί ατμοί φνέντες μεν εν^ΰδ άνεμους 2ο , έν νέφει δε άσζοληφ&εντες έ'πειτα {?»?το νέφος βροντάς τε χαϊ άο-το&πάς έ'%ε=πίπτοντες <ϊ' επί μέγα. διάπνοοι μ,έν , χε-^•φοοι δε χαΐ ημύπνοοι , ποηβτήοες " οβοι ν&όβ , τυφώνες ■ οι δε έτι άνειμ,ένοι , έχτασκηψνντες όΐ ές γήν ξ,όμππντπ ταύτα Ι^ονται. ούδεν ί'αον δε α.1 κοιλότητες των ^ςηξειβ ποίΐ ίχί έτζ' αυταΐς βοονταϊ εχουβιν. - νπο τγ} φ^ξ£ί ε'κτρίβεται κ«1 έξάπτει το £7ΐί μεγα. Χαί γίνεται μεν Μ Ρ^°^ν^ ο|υ«ν τοαόνδε οσον οφις σν, χκ&οπ άκοϊ μετ, πε^αξούαης της ψω


οαρ. 20. β. 1. 2.

ΦΥΣΙΚΑ

ντ]£ <χ£ο·&-ίχ.Ίτετοα, , Ζ> ι. «ϊ^ «"πι το όρώμενον αν; πε'μ,7κετοα.. ·χε(3£χ.υΊ>ο>ςζ δε χα&ότι πνενμά έατιι τοαν&ε τ £ μ,-η ξ> ι, οτ» οςρί ί. σζιχοέχει' ρηγννβί τε έβτιν ^ντυχονηαν 3€«ί- σνεφί,&ινη&ήναι οίά τε , καΙ διικ 5 ο&εν ο-ι>*ο Ζί-ιτ τι, αλλο ο τι πνεύμα διελ&οι. εΊ^πνοον ατι^«€>ίχ.« ε«?Τ4 , ίι?λο? μεν τοΰτό καί ι οτω έγγ-νς >€ίχ-τ έ&κτγφ ε , πνρ γάρ φαίνεται, ηδη ι άΐρ* *χ>ι> έ^γίίξ,ετίχι, έ&τιλωβεν. έπιφλε'γει γαρ & Τών σνελίχ&ιχτ'τνο-ν , ττ« δε καϋξάπτει πάντη , και \ο λεέπετοα, <χσκ* €χ-ντοΌ ί'χνη οία δη επι πνρι έχχαν έαβε&μ,έιχχ». έ™.ι>ε€ρ6<χς δε άνεμος, έπάν δινον έκπέατ] -νέ<ζ>ον<ζ φ<χγέι>τος,τνφώνκλήζεται. γίγνε •ή δύ-ν-ίϊ " ώσεΒίδάν χώλυμα έν τφ νίψει έγχρι το ιαύ2 ο-£»ο έσ* * £ΐ5θ"ΐ> έχπεβεϊν την πνοήν, αναβτ 15 τεχ.6 τε π<χΊ «νβιΑεΕτο" ές αντην. εϊργεται δε ΰπ

φ€χντο<2 ^ ιχντι,πεο-ονΰης άλλης πνοής, οντω τι ^ . _ ίίίΐον 8-νελλαι άναβτρεφονταί ι ανείλουυ-ενα^ «νθΐί ανω αναφέρονται, επειδαν *ο*Φ<χ6 « τόνοδ ^-*7? άναχόψη της πνοής την ίπ' >_ £Γ δΐνοα* έν τοϊς ποταμοίς ταντό τοντι £-ύ·9·£ί'α το ΰίωρ ονποτ' αν δινη ^^^^όυτο^ δε ίίλλοτε άλλον προς την φοράν, , δε ί$, κύκλον <ΐτ ς>ε<ρ> ε~τ €χ '* Λ0« τ ■ , ,άναατραφείβα „ , » , ' 7, -τ /; φνμη, οτι μη οια τε επ εν&ν οι οε έ'ίΛ, ταχ*- ^ β- ^ " ^Ο£0&αι. 7 ρ », τυφώνες , , και της ρί νει % ·» «?«~· -χτο κατω σνι> εΧικι επαγονβιν αμα β ' ^,^^ίϊοντεϊ ί'ίϊ αναρπ«ξου(ϊίΐ/ οτω αϊ/ ι κΚ ^ #, ^οϊϊτομένης της ρ~νμης ώς %ύν τη αντη

>^ *· _ _ _ί>«ί(*>6τε χαι νανς ηοη αμα τω φ 3θ «-^««5"^ £& έξήραν Μ μεγα Ιζω της ΰαλάββης. έ ζΛ. τ*: ^ *^ *^ -τίολλαί ίδέαι τε καΐ ονόματα είβιν ' ο


-ΙίϊΑΝΝΟΧ ΣΤΟΒΑΙΟΧ

-

1 ^

*«1 *4 8«ο«. ^ν ««ι ««*~ι* °*

-«Ι,.

«λλώ *<» τ«χ« χ«τε'«κΐ2Ψ«ν , ^ ΰ«τ£ ημί^υοι* Ματιν « ν»θΛ«λ*Ι*ρ»«* ό> καΐ α*β·αλαΜΛ*ν*«β μόνον ^ί-ήλ^ον. χώνδβ ό&τεοοι οχ,δε 'έν έ^εφγάΰαβ^ Μ άρ«4« μίν ΐ>λν εΐ κ«1 χαυϋέμψ «- «χώρεσαν μόνον , «ντί-ττίτταί «5^ βΙ σζελαένχες χατειογήαοιντό τ ε ίχντην κ«ί δίΒα--τε κντι'(ϊθ5 ξχίλον μαλ^ακοϋ άψάμετπα&ή άπολιπόντεβ , *ο <ϊ£ χφναίον έ'τη^αν κ έΰχέΟ-ησιχν έν τφ χουβία*. χίχΐ χιτώνα <Χνσαν, άλλοι έτς>-ύχ<χ><3<χν μ,όνον ' ιαχϊ δια διήλ&ον , τό ένον έν κντφ διεφοοη|ι»ί*3τάντα>ν οί μεν λαμπροί , άργητες, <χι&αλ(άβ<χντ ες; τά υτελάβαντά <3<ρι&ιν έπαν- ϊο *=οι -ψολόεντες έπϊ τφ ε'ογοα έχλήΌ-ησαν. αν&είοί χ(χτ€χ.ακ.ΎΐιΙ>αντες ε£ς τό 'εμ,παλιν τή 4*χ άνήξκν , ο£ δ" έχ πλαγίου έμ,τζεαόντες 9Ό>ν£αν <χν<α <χν€χψέοοντοιι· καΐ οΓ «3τΛο? -οϊ χκτεαχ^φκν, . . . πλείστοι άε -ηοος χαϊ α -> καί άμκ βικιότεοοι περί τε πλειάδος χαΐ επιτολήν, Ζτι έν κινήσει σζ<χ»ήμααί Ύ' ° τϊϊ*ε ττί ^βτ/Γν , οΖ« <ϊή οτίτε *νΖΐΊΎ~0ί χ<*1**> Ζ<*9*«5

°*<χι νιψετω- »


ο-*-**- 29. β. 2. 3- οαγ. 30. β. Χ.

ΦΧΣΙΚΑ

άνοαρέφο-ντοα, , ?αχί>€χστ:ερ έν Κελτοΐς χαΐ παρ' . πτ£οις. *Χ* £ λ. «χ» ν ο ς <ρ> υ α ι ν. ώ ν ^4<3τς* (χ. ατ:θ£ £ £ £<3 ο &ιττα,ί , ^' μέν ήμερινή η δϊ ν 5 ρίΐΊ/. γ£γν &~ι;<χ.ι. «5 μ,εν ημερινή νπό τον ήλίον, Φ^νΏ νΰορ ·£*ΐΐ.θ€μ><χι,τΌμένον αυτού ' λαμπρά <ρ<χ£νετ€χν όίοττεξ* Τ] νυκτερινή, οτι έν φάει γίγι ■η ό ~£ νι>*ντ:£ζΛί,Ί>'Τι -ύ^τό ττολ*» άβτρων γίγνεται, οταν το * ><Ύ<..><> ν3Τβξ»93αί,νοίί'ε'νω,' αυτών ' λαμπρά δε φ «ο -ναι 9 οτι ξόςροο ■^-'ίΓ-^'ν.εται.

.Κεφ. λ'. πν ιΐΤ ΙΡΙΔΟΣ ΠΕΡΙ 'ΑΛίϊ ΚΑΙ ΠΑΡΠΛΙΟΤ ΙΟ 'ΡΑΒΔ£Ν. Τ'ό&'** ίο __ „ » ££$-£<χ.ν ονΧ _ «ςροε<5ί-»-' 20

^ Γ ' ' *7^

/-*·

πα&ών τά μεν κα&' νπόβ ο{χ./3ρο? χα'Λαξα, τά ίέ κατ' £?-^·ί-»ι/χτ« ντΐοβταβιν αντίκα νουν πλεο Χ' _ » , _ τ λ ο β χι,νειβσαι αοχει. εβτιν ουν κατ ^ ^>·»2«3ΐ Θανμαντος αντήν γενεαλο·

,

«*·Λ«>Λονδ5 διά το ϋ-ανμάβαι ταντην. "Ομι "-ο ^ υ> ξ> ετ} ν νεφέλην &νψοΐβι τανύΰβει ,νοέην νεφέλην &νι ■χντό τιν£? τίνες αντήν τανρον τι £^<?«ντ" κεφαλήν ^οε&&°Φετν τονς ποταμούς. ο^-»^ γίνεται; ορωμεν δή κατα γραμ^ :7Τ' χ^Ό*·^^*3^^ ^ χατά καμπνλας ή κατ' άναχλωμ '

*

0^ &°£ίΛ'^Λ^

λέγω δεωρητάς καΐ άβωμάτονς. κατ ^ ^4Χ & όρ&μΐν τά έν αέρι καΐ τά διά των λ

κεράτων, Λεπτομερή ^άρ ι


168

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΪ

ΙιΙΒ. I

πάντα, καμπύλας δε γραμμάς κα&' νδατος βλε'πομεν' κάμπτεται γαρ η οψις βία δια την πνκνοτίραν τον νδατος νλην " διό καΐ την κώπην έν τή θ-αλάοοτ) μακρό&εν καμπτομένην βλέπομεν. τρίτος τρόπος τον βλεπειν τά ανακλώμενα ώς τα κατοπτρικά, εβτιν ονν * το της ί'ριδος πά&ος τοιούτον δεί γαρ έπινοηβαι την νγράν άναδνμίαβιν εις νέφος μεταβάλλονβαν , είτα ίκ τούτον κατά βραχύ εις μικράς ρανίδας νοτιζονβας. όταν ούν 6 ήλιος γενηται εν δυβμαΐς, ανάγκη πάβα Ιριν άντικρύς ηλίον φαίνεο$αι * τότε γαρ η όψις προβ- ίο πεβούβα ταϊς ρανίβιν ανακλάται , ώΰτε γίγνεβ&αι την [616] Ιριν. είβι δε αϊ ρανίδες ον βχηματος μορφαΐ άλλα χρώματος, καΐ έ'χει το μεν πρώτον φοινικούν , το δε δεύτερον αλονργες και πορφνρούν, τό δε τρίτον κνανούν καΐ πράβινον. μήποτ' ονν τό μεν φοινικονν, ότι κ η λαμπρότης τον ηλίον προβπεβονβα και η λαμπηδών ακραιφνής ανακλώμενη έρν&ρόν ποιεί καΐ φοινικονν χρώμα ' τό δε δεύτερον μέρος έπι&ολονμενον καΐ έκκαιόμενον μάλλον της λαμπηδόνος δια τάς ρανίδας άλονργές, [άνεβις γαρ τον έρν&ρού τούτο, έτι δε πάλιν έπι&ολονμενον] τό διορίζον είς τό πράβινον μετα βάλλει, έβτι δε τούτο διορίβαι δι έργων' εΐ γάρ τις αντικρύ βτάς τού ηλίον λάβ-η νδωρ καϊ πτύατ] , αϊ δε ρανίδες άνάκλαδιν προς τον ηλιον λάβωβιν, ενρηβει εΐβγιγνομένην την Ιριν. και οί όφ&αλμιώντες δε τούτο » πάδχονδιν , όταν εις τον λύχνον άποβλέψωβιν. 1 Άριβτοτ ελονς Άλω δε καϊ ίριδας και παρηλιον καϊ ράβδονς και [618] τάλλα τά κατά τάς ίμφάβεις νπό μεν της αντης αί τιας γίνεβ&αι, πάντα γάρ είναι ταύτα της όψεως ανά- 3ο κλαβιν' διαφε'ρειν δε τοις τρόποις, καϊ άφ' ων καί ώς έ'χει ϋνμβαίνειν την άνάκλαΰιν. άλω μεν ούν *«Λ


ΟΑΡ· 3°- β. 1. 2.

ΦΥΣΙΚΑ

πεο\ ηλιον ςροΣ&χ»«<5θ-οτ«. κκΐ περί βελήνην και κα% πεο}, τα. Α.γ< (λ, τε ς> ίχ τόαν (ίθτ(3ων , και ον&Ιν ήττον η ι η νυκτός 3««ϊ. σνεφϊ, ^εα-ημβρίαν η δείλην' ε'ω&. ί'/Ιαττονάκις ->αχ\ στε^Ι ό*-ναιν. συμβαίνει δε, οτα 5 τον ■πέξίΐ.ΐΕ, «ερο8 αχ,Λ,-νίχίδονς οντο<; επιλάμπηται το αχ>τ ων , «£><5θ·' δλον οξ><χ6\}<χι τον κυκλον" π«ρι γ& ς> είικχί, 3ί αί, <5<ρ>α.ίφΐ-χτ]ν κατά την ϋμφαβιν την τ€χ.ντΎ\<5 «3» τ: γ^-ν ^χ,εν ε'σκιμ,ένονβαν νετον βημαίνειν δε &{.€Χ€λ?έ:<χ.€3^ϊ>· εΐ.θ€*.Ί> ιτ.'ν ε·ΰμα , την δε μαραινομένη ίο διαν . Ζφί,υ &ε ττε^ν μ-όνον ηλιον καΐ βεληνην βνν , γίΊΤ£&-&·*χι. <5« ιηίκτωο, ολιγάκις δε και &αχ πολλοΰ. κ-ιίκλον βε μηδέποτε φαίνεβ&αι τήι μηίε μεΓξον -ημ,ι,ιενκλέοντμήμα. ποικίλην δ' τ-ην έ'£Λ,€ρ*χ<5ι,'ί' &να το κατά την της όψεως άνάκ, 15 φοινικονν ?τ ζ>ίί<ϊινυν καΐ άλονργον προβπί ιχπ* €Χ'έ>τ'ί2& 5^^>€»{*ο£. κροινικοϋν μέν, οτιτολαμπρ μί'λκνι ^«.ά μ-έλαν ορώμενον τοιαΰτην άπί χ&ό&Ί'. τ:οΐ:& γονν 9εωμ&νοις τον ηλιον δι όμίχ „ ^-^--«^οΌ 5οκ£ΐν έρν&ρον είναι ' η καϊ την άπ> 2=ι521.αοΊ> φλόγα πεφοινιγμενην , ίίά το χ 2ο χλορων . . _ _. καπνον. κατα τούτο δη κα ^ξ«χ»-ττ«-«τ οο μ,εέζονα περιφε'ρειαν της ίριδος ή διά γαρ μέλανος τοΰ νέφους νε*ν ·τό « υε όψιν Λρό? λαμπρότατοι/ οντά τόν , ^^€ΧίΛ,(3€Ζ<νεί<5®·<*'' τοιονδε χρώματος, την δε δεν εονφέρειαν διά την της όψεως άβ&έ —■-£«3·^ νον καί τό ά/Ιουρ^ εμφαίνειν. το δ ^ -ττ Τ-ί^*ΐ''ν έμφββιν ηλιον τμήματος η αεληι £ „ ,^2 «-> κ «ι- δεδροβιβμε'νω κατά κύκλου πε «τ ^Λ-> ΜΜ^ενιτν- γινεβναι δε εατιν οτε διπληι -* V * "~-τ; εί όε*** <χμ-ανροτεραν φαινεα&αι και δια π ^£*&<Λ*<Ρε'*ηϊ**3*& Ζαταμένην τή πρότερα χαΐ τή δε'οε


170

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. Χ

χρωμάτων άντεβτραμμένην. παρήλιους δε καΐ ράβ δους γίνεο&αι μεν από της αΰτης αιτίας, ούδε μην ομοίως έχοντος τοϋ νέφους, όταν γαρ άχλυώδες ή χαί ομαλές, προς δε τούτοις ΰδατώδες και πυχνόν, ώς ΰπό χαλκού κατόπτρου λείου κλώμενον προς τον ηλιον την 'όψιν, λευκού ποιείν φανταβίαν. παραπλήαιον γαρ ηλίω κατά τε την χρόαν και το Οχημα φαίνεα&αι 2] τον παρήλιου, την μεν γαρ ομαλότητα τού νέφους αίτίαν είναι τού χρώματος, την δε άνάκλαβιν της όψεως της τού ηλίου , δια της άχλυώδους έμφάβεως, προβπίπτουβαν ά&ρόως προς πεπυκνωμένον , ώαπερ ενοπτρον, ούδέπω μεν όν ϋδωρ εγγύς δ' υπάρχον της προς ΰδωρ μεταβολής, διό καΐ βημείον ύδατος είναι, τον ααρήλιον ' και μάλλον γε τον νότιον τού βορείου, παρά το μάλλον μεταβάλλειν εις ΰδωρ τον νότιον αέρα τού προς άρκτον. γίνεβ&αι δε περι τάς ανατο λάς τού ηλίου καϊπερϊ δύαεις, ουκ 'άνω&εν άλλ' έχ των πλαγίων, κα&άπερ καϊ τάς ράβδους, είναι δε τάς καλονμένας ράβδους Ιριοειδεΐς εϋ&είας έμφάβεις περί τον αέρα βυνιβταμένας δι άνωμαλίαν των ένοπτριζόντων νεφών.

δ

ι·

α

2ο

Κεφ. λα. ΠΕΡΙ ΝΕΦΩΝ "ΟΜΙΧΛΗΣ 'ΤΕΤϋΝ ΔΡΟΣΟΤ ΠΑΧΝΗΣ ΧΑΛΑΖΗΣ. Πλάτωνος έκ τού Τιμαίου [ρ. 59] 25 Το πυρί μεμιγμένον ΰδωρ Ζβον λεπτόν ΰγρόν τε δια την κίνηβιν και την οδόν ην κυλινδόμενον έπϊ γης ΰγρόν λέγεται, μαλακόν τε αΰτώ τάς βάβεις ήτ τον εδραίας οΰοας η της γης, ΰπείκειν' τούτο, οταν


ίί,30.,2,.Ρ.31.οΛΡ.32.ΦϊΣΙΚΑ

Π1

«βος ««οχοορι,β^ν «ε>5 τ* ί*ον«»^, γέγονε μϊν ώαώχψν , ξχ,νεωται δί υ«ο των «ξέονται/ ί& αννό, ^«οΰτοοβ το μενυΛερ ^ί?& ^αίλ,ι,ατα «α&οντοιβ^β,ί«λαζα , το δ* ί*1 ?»Ϊ3> κ9ν<5τ« Αλο5 ■ τοδί ψν{ΐΐΗ*αγ49 τε 3ν ί«, «ο -ί,περ γης αυ χιων ^Ιό' έ*1 ^6 ξ,νμηαγϊν έχ δοόαο-ν γενόμενον, πάχνη

Κεφ. λβ'ΠΕΡΙ ΑΙίΕΜίϊΝ. *· <ϊ -τ ο τ έλης της

«ναθυμία^ίω^ τ^ν [624]

ί,^ρά" ί^-^ιν. πνεύμα μεν έχ ΐΐολ.λών συνιουσών άνα9υμιάβΒκ»ν , χον γαρ 'άνεμον μ,εν είναι, ξηράς άναδόΰΒθ>ς πλήθ·ο5 χινούμενον έπΧ γήν τους δ' έχνεφίας ,5«νε>ου3, οταν ά&ρόον χαΧ πνχνον φερόμενον εις έαντο το πλέον άναλνβΎ} τον νέφους τή σφοδρότητι της 9υμης. το γάρ τάχος της εκκρίσεως ποιεΐν την τον πνεύματος Ισχύν. Π Κάτω ν πάσης χινή&£α>β Η είναι περιστάσεις, [626] Μ 'άνω και κάτω, έπϊ δεί,νά. κ«ϊ· πάτερα, πρόσ&εν και οπιβ&εν. κατ' ούδεμίαν δε τούτων ένδεχεα&αι την γην χινείβ&αι, έν τώ πανταχόθεν Ιαωτάτω χειμένην, μένειν μεν άχίνητον', *τε δ*1 Μ&ν ίχουσαν %αίρετον έξ το <5ε>αι μάλλον " τόπους δε αυτής χατ άραιό\

κ τητα βαλενεο&αι.


172

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

Κεφ. λγ'. ■ ΠΕΡΙ ΣΕΙΣΜΩΝ ΓΗΣ. [628]

Άριδτοτέλης φηαϊ βειΰμούς γίνεβ&αι καϊ μυκήματα καϊ χάβματα της ξηράς άνα&νμιάΰεως φ τάς αραιότητας καϊ της γης ρνείβης καΐ κατά ταξί ά&ρόας έμπτώβεις τρόμους καϊ βραβμονς περϊ αντψ άπεργαζομένης. ώς γαρ ορμήβαβαν έξω την άνα&νμίαβιν άνεμον ποιείν βφοδρόν, όντως εί'βω χα&ειρχ&εϊβαν τη ρύμη της φοράς διακραδαίνειν τους τό πους εν οίς άν άπολειφ&η. βυνέχεα&αι δε την δννα- ίο μιν ταύτην έν τη γη διά τε πνκνωβιν της Επιφανείας (69) καϊ διά κατάψυξιν καϊ διά ξηραΰίαν. ο&εν καϊ νηνεμίας ονβης ως έπϊ το πολύ γίνεα&αι τους βειβμονς, της των ανέμων τροπής εί'βω τραπείβης ' καϊ νυκτός μάλλον διά την ψύξιν καϊ περϊ τον ορ&ρον ' τονς γαρ '= άνεμους τότε της πνοής άρχεβ&αι , καϊ προς την γψ άποβτρέφειν κατά την άνα&υμίαοΊν ανιόν πνεύμα" [630] καϊ της ημέρας έβτϊν οτε περϊ μεβημβρίαν. τον γαρ ηλιον της άνα&υ^ιάβεως Επικρατούντα κατακλείειν αυτήν είς την γην ' καϊ έαρος καϊ μετοπώρον μάλλον, » ανωμάλους γάρ ταύτας είναι τάς ώρας ' τό μεν γαρ &ερος καϊ τον χειμώνα , το μεν διά τον πάγον τό δε διά την άλεαν άκίνητον ποιείν τον αέρα, διά τότόμϊν άγαν είναι ξηρόν τον δε άγαν ψυχρόν , καϊ εν τοίζ αύχμοϊς ότε μάλιοτα πνευματώδης 6 αήρ ' τούτο γαρ % είναι τόν αύχμόν, ξηράς πλή&ος άνα&νμιάβεως. άπελαννομε'νης ούν της άτμίδος.είς την γην καϊ κα&ειργνυμένης βφυγμόν γ(γνεβ&αι περϊ αυτήν καϊ τρόμον , καϊ έν ταϊς έπομβρίαις έπιφραττομένης νπό τάν υγρών καϊ τοϋ ψυχρού της γης , καϊ της έντός άναϋν- μ μιάβεως αύξομένης υπό τών ύετών καϊ πυκνονμένης,


αρ. 33.

ΦΪΣΙΚΑ

*

173

οβ« χατά «^«τοίΛν ίσχυρώδ «^εΓν κ«2 σείειν, χαϊ έν τοϊς υΛανχ^ χαΧ βομφονξ ξχον4%ίν το^5 χάτω «ΜϊΜ,δ, η χαΙ **9ν3ί6ιμένψ ^δη ο-άλ^ταν, διά τό 9νρα»εν πλεΐον {,ποδέχεα&αι πνεύμα , κ«1 την άπωθεϊν τ-η-ν γην τό πεφνκος απ αυτής άποπνεΐν πνεύ(ΙΚ ^οεΐ οκεδάννυβ&αι.περί γοϋν την Πελοπόννηβον χκΐ την Άχαιίαν χαι της Εύβοιας τάς κοιλάδας πολλούς οεαΐ μεγάλους γίνεσ&αι σεισμούς, ώς γάρ ΰφ' ημών σζολλάκις τό ^διαπνεόμενον β'ξω πνεύμα, παλινδρομ-η^αν ί^ω, [632] παλμόν παρέχει καΐ βφυγμόν εν τοις σαά(Λ€χ*ίιν■, οΰτω το περιλειφ&εν έν τή γη κατά τηι/ κίντι&οΐ' χλονούμενον περι τούς πόρους και διεγκοπτόμενον Σπασμούς και σεισμούς άποτελεΐν. συμβαίνει δε χ***- Τ« μνκήηματα ποτε μεν μετά σειαμών ποτε δε παΐ Χ<°9'5 ™ύ πνεύματος ηχοϋντος, ωβτ έζακούεσθ-αι- -φόφον τινά και βόμβον επιμηκιστον , όποτε διά τοαν ΰνρίγγων διαυλοδρομεΐ παρατριβόμενον μηδ' έ£ιόν- τα & Ζ«βματα μετά αειομών. ηδη γούν τιναβ α^1-*3^0^ Μ 2" πρότερον λήξαι πριν η διαρρΚγήνιχι το<ϊ>ς -τόπους έν οίς έγένοντο, βιασαμένου τού περιλειφ»εΐ^^0& πνεύματος 9 ΚΛ1Ι /VΛ!/ καπερι την εξοόον , ωσπερ εκνεφιου τιν>ο£ , ν δαπερ και τον περι την Ποντικην -ί^ί* , , , „ν , , ' , Γ^οαν καλουμετον ετι προτερον γενομενον πεοι την ~ . , , , < ' » **£ΐ&μα>ν οιοη25 νην Αίολου νηβον. εν ταυταις γαρ ντί° " _ ματα της γης γίνεσ&αι μεγάλα- *ά* -τ<*νΤίΧ °ζρ^' γέντα πολύν ανεμον έκπεψυσηκένα-*- ^ ΨεΨ«λον, ωστε κατατεφρώβαι πληβίον ουβαν «"V** Όον ίπαραίων πάλιν, τάς δε ποντίους λεγομ��'1"*5 νηβους ψ',οτον σείεβΟ-αι των προαγείων , διά το

οί^0^^0^0-1

τω πλή&ει της ϊαλάττης την άπό τ^ Τ*9 σιν. τεκμηριον δε είναι τού ρεΐν ν*1·^

^


1 74

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιιβ. ι

πνεύμα πρώτον μεν άπο τον έν οϊς γίνεται προαημαίνειν ηχούντος , είτα το περί τον ηλιον πά&ος 1 άμαυρότερον γαρ καΐ άχλυώδη φαίνεΰ&αι χωρίς νέφους, ύπονοβτείν αρχομένου τον πνεύματος εις την γην τον λεπτύνοντος τον άε'ρα καϊ διακρίνοντος. πρός τε τον- 5 τοις το προ των αΐ&ρίων βειΰμών νηνεμίαν γίνεβ&αι καϊ ψύχος ' την μεν γαρ ζυμβαίνειν δια την εί'βω τών άνεμων μετάρροιαν, το δε δια την της &ερμής άνα9-υμιάβεως άπουβίαν. καϊ περί μεν βειβμών καϊ τών άλλων τών περϊ την γην παθημάτων έπϊ τοβούτον. ιι Άριοτοτ έλης καϊ Ηρακλείδης νπο τον ηλίου [636] τα πλείβτα τών πνενμάτων κινούντος καϊ βνμπεριφϊ(70) ροντος, νφ' ων εμβαλλόντων μεν προω&ονμένην άνοιδείν την άτλαντικην &άλατταν καϊ καταβχεχ>άζειν την πλήμμνραν , καταληγόντων δ' άντιπεριβπωμένην 15 νποβαίνειν , οπερ είναι την άμπωτιν . Πλάτων ίπι την αίωραν φέρεται τών νδάτων. είναι γάρ τινα φυΰιχην αίώραν διά τίνος εγγείον τρή ματος περιφέρονϋαν την παλίρροιαν, νφ' ης άντικνμαίνεο&αι τα πελάγη. %

Κεφ. λδ'. ΠΕΡΙ 'ΤΔΑΤίϊΝ. 1 Άριβτοτέλονς [038] Τάς δε τών νδάτων δυνάμεις καϊ τονς χυλούς και τάς άλλας πάαας ποιότητας, ως ειπείν βνλλαβόντι,-' γίγνεΰ&αι παρά τρείς αίτιας, η γάρ παρά την της γης διαφοράν {έν οία γάρ άν ε'χαβτον Τ] καϊ δι' ον άν ρεη, τοιούτον ΙΌχειν τον χνλόν, οιον άλυκόν η νιτρώ δες η πικρόν η τών άλλων όποιονούν) , η παρά την


αρ. 33. οαρ. 34. 8. 1. 2.

ΦΤΣΙΚΑ

175

τίδ χαπνήδονς^ πνρώδους άνα9"υμ.ι.όί&εοος μΐ%ιν (απολίδαβιν Υα§ χα\ πήζιν άλών κκϊ τ>£τ&€ον έτι τε βαρύτητας χ^ *°υφότητας και παχύττιτκχς ο*αί λεπτό τητας καϊ τα$ κλλας δννάμεις άπεργάξ,ε*3&·<χι την τον ι&εομον καϊ Χ^αναόδονς μΐζιν), η σνα^οί τον αέρα" θερμότητας φάρ κα\ ψυχρότητας καϊ *κ<χο<χ την γην μεν γίνεβ&αι, δι οίας αν ρέη χαΐ έν οία, γίνεται, θερμά μεν γάρ την καταχεκανμένην ιζοΛ "^ψ> ϊηραν και την άσφαλτώδη ποιεϊν" ψυχρά δε , μ,εν απλώς ιοείπεΐν, τους ναματιαίονς, ώς δε κα&' εχίΧ^τα, τους χατά βά&ονς ώς έπίπαν, ώοπερ καϊ τά έ-ν τοις μεταλλοις, πόρρω γάρ τον ήλίον , πλην έάν ι*ν(?<Χ>δης ο το'πος ζ. δει γάρ άφεβτάναι των &ερμο3ν "ν** τ έν τω αέρι και τα. έν τη γή καϊ τά έν τοις νφΐ7^-οΐ5' δια *ε <5 τά πνεύματα καϊ μάλιβτα διά την τον «/<»οδ [640] τητα' και έν τοις βνβκίοις καϊ πνενματαί&£ΰι'> ΨνΧ£ται γάρ νπ' αμφοτέρων διό καϊ κοπένζ ιχ»^ ν 9ων Ινια &ερμά γίνεβθαι. και τά διαπνοάς Μ%°'ι'τ€ί Ψα9α7' >*. \ ' > * * ιανλωνιίον γωοεις και υπαντρους το γαρ πνενμ*** » «. » , , / ο, ' . _ , , ϊ, ταοιαπα20 τανττ) ψνχει κα&απερ εν τοις λακκοις. ' γι \ > ι \ » _ λ λο*υος , και γονς ρέοντα και ενικμον, ψνγρον να° «. «. » ... ' <«> " , « -νδωρ,οντω ο τοιούτος ηονς, γλνκν, σΐ**^ 1μάλλον , , , ωαπερ » Υ'„ .,,,,ί, .,\ η&ερμοκαι ψννοον. οικεία γαρ αμφω της ιρι;»*1"9, > <■ . της και η των χυλών ποιοτης, γενοιτ < £ ·') αναβαίνει δ, ονν καϊ έκ τον λόνον ι;0ΐ'ϊ0 - ",ι ~.»* α,' 5 * . ,3ιά χίχΐς άλλων του ύδατος καν εαυτό όιαφοραν, ~ τάδετό δυνάμεβν διαφέρειν, εΐπερ τά μεν τΉ** πνρ τά δε τον αέρα ποιεϊν βνμβέβηχ^( βτοτ^. 2 Περί τον παντός, έκ ττ] & βΛ^τολης. λονς προς Αλέξανδρο ν ΙπερΙχόαμονα.] ,^ούχαίγης Κόΰμος μεν ονν εβτι ανατημα έ% ο**^


176

*

ΙβΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙΐΒ. I

[042] και των έν τούτοις περιεχομένων φύβεων. λέγεται ί£ καϊ 6 κόβμος ετέρως, η των ολων τάξις τε και διακόβμηβις υπό &εον τε και δια &εών φνλαττομένη. ταύτης δε το μεν μέβον καϊ ακίνητοι) τε και έδραΐον φερέββιος εΐληχεγη, παντοδαπων ξωων δεΟπόζουΰα 5 καϊ μήτηρ' το δε νπερ&εν αυτής πάν τε και πάντη πεπερατωμένον , £^8 το άνω το των δεών οίκητήριον, ουρανός ώνόμαβται' πλήρης δ' ων βωμάτων ίϊείαν, β δη καλεΐν άβτρα είώ&αμεν, κινούμενος κίνηβιν αίδιον έν περιαγωγή καϊ έν κύκλω , βνγχορενει πάβι ίο τούτοις άπαύβτως δι αιώνος, τον δε βύμπαντος ου ρανού τε και κόβμον βφαιροειδούς 'όντος και κινου μένου, κα&άπερ ειπον, ένδελεχώς , δύο βξ ανάγκης άκίνητά έβτι βημεΐα κατ' αντικρύ άλληλοις, κα&άπερ Γ0441 ψ ι ι ί \ (71) ιόφνφ κυκλοφορουμενης βφαιρας, παραμένοντα και μ βννέχοντα την αφαΐραν, περί ά ο πάς όγκος κύκλο βτρέφεται. καλούνται δε ούτοι πόλοι , δι' ών εί νοψ βαιμεν έπεζευγμένην εύ&εΐαν, ην τίνες άξονα καλούβι, διάμετρος έβται τού κόβμου, μέβην μεν έχουβα την γην τους δε δύο πόλους πέρατα, των δ' άκινή- μ των πόλων τούτων ο μεν αεί φανερός έβτιν ύπερ κορνφήν ων κατά βόρειον κλίμα, αρκτικός καλούμενος, [ο δε υπό γην άει κατακέκρυπται κατά τό νότιον, ανταρκτικός καλούμενος.] ουρανού δε και άβτρων ονβίαν μεν αΐ&έρα καλούμ εν , ουχ ως τίνες δια τό πυ-ι* ρώδη ουβαν αί&εο&αι, πλημμελούντες περι την πλεϊβτον πυρός άπηλλαγμένην δύναμιν , αλλά διά τό αεί &είν κυκλοφορονμένην , βτοιχεϊον ουβαν έτερον των τεττάρων άκήρατόν τε καϊ &εΐον. των γε μην έμπεριεχομένων άβτρων τά μεν άπλανώς τω βύμπαντι ον- 3° [046] ρανω βυμπεριφέρεται, τοβαύτας έδρας έχόντων' μέβος δε 6 ξωοφόρος καλούμενος κύκλος έγκάρβιος αν


«Λ84...2.

ΦΤΣΙΚΑ 177

δικ των τρο^ικόν $^ζωαται ; κατά μ,ε'&η &*-ΐ]θημένος £ΐ9 δώδεκα ξψδί*ν χώρας- τά & πλανητά οντα ούτε τοΪ5 προτέρου Ομοταχώς κινεΐσδαι τεέςρνπεν ούτε εν αλλήλοις, άλλα £ν βχ^ροΐξ καϊ έτεροις πτϊχλοις, ώστε 5 τον μ£ν προβγείότ^ον ειναι τον 8ε άναάτε^ον. το μεν ονν των απλανή π^&03 άνείερευντ^τόν έβτιν άνδρώποις, χαίπερ £π\ μιάς κινουμένων επιφανείας της τον παντός ουρανού- τό δετών πλαν-ηταον εις επτά με'ρη κεψαλαιούμενον , έν τοβούτοις έο-^ΐ κνκλοιςέφιο εζής κειμένοις, ώβτε άεΐ τον άνώτερον μ,ε£ζ&> τον νπο' κάτω είναι, τους δε επτά άλλήλοις περιέχε<3·&αι' παντας γε μην νπο της των απλανών 6φκί(?*χ& περιειλη- [648] φ&αι. αννεχη δε αεί την &ε'σιν ταντην βΖναι μέχρις ου αί&ήρ ορίζεται , τά &εΐα έμπεριέχων & *»ί*»Γ" > υ την της κινήσεως τάζιν. μετά δε την €Χ.£&ε9ιον %είαν φνβιν, ηντινα τεταγμένην άποφ<χί'*^0ίιεν) * άτρεπτον και άναλλοίωτον και άπα&η·, *3ν^εψΙ^ εατιν ■η δι7 όλων πα&ητή τ ε καΐ τρεπτη καϊ τ~ο &νΡ%αν ε ' πεΐν φ&αρτή τ ε και έπίκηρος. ταύτης (χυτ-ης πρώτη > > η' λεπτομερής ι 1 και> φλονωδης ■, »« ου«?4ίΚ ' —.Λν ΐ)Λ0 της Μ εστίν ! αί, «. * « / / „ ^»5ττ»?& και την Αερίου πνρονμενη, δια το ιιέγε&ος ' , . , ' >>- ' - κινήσεως'„ . εν , δε τη_ πνοο^σει 'χα &αιτηαταοίυτητα της "^ ' , „μ οιαττει λ ' , - , ^ - (χκοντιζονκτω λεγομένη τα< σελα και, φλο^Κ·*7» ^ ται και δοκίδες δε και βό&υνοι και κοι*'Ί'τ:€Χ^ ~ ^ , ! α, · „ ££,11$ δε ταν κ στηρίζονται τε και αβεννννται πολλατΟ-Ζ„« της ο αηρ νποκεχυται ζοφερός ων καν ι***-* ν„,Αη^ φνσιν, νπο δε έκεινης λαμπομενος * χ> λαμ*ροτίροβ τ* γίνεται και αλεεινός. & „ννοβαχώ8 πα&ητης· οντι καϊ αυτω δυνάμεως , καταράτ- (72) Μ άλλοιονμενω νεφη συνίστανται, και οΛΜί τεάνέτονβι, χιόνες τε καϊπάχναι καϊ χάλα^*** αατραπαΐ μων και τυφώνων, ετι δε και βροντά112 ΕΟΧ" ΡΗΥ8.


178

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. 1

και πτωβεις κεραυνών μυρίων τε γνόφων βυμαΐψ γάδες. ε%ης δε της αερίου φύβεως γη τε και &άλαττα έρηρειβται, φντοίς τε βρύουβα και ζωοις πηγαϊς τε χαι ποταμοΐς , τοις μεν άνά γην ανελιττομένοις τοις δε 5 άνερευγομένοις είς δάλατταν. πεποίχιλται δε χρόαις μνρίαις , 'όρεβί τε νψηλοίς βα&υξύλοις τε δρυμοίς χαϊ πόλεβιν , «5 *ο βοφόν ξωον άν&ρωπος ίδρύβατο, νψ βοις τε έναλίοις. την μεν ούν οίχουμένην 8 πολύς λό γος εις τε νηβονς χαϊ ηπείρους διεΐλεν, άγνοών οπιο χαι η βύμπαβα μία νηβός έβτιν ΰπό της ατλαντικής καλούμενης &αλάττης περιρρεομένη' πολλάς δε χαι αλλάς τήδε άντιπόρ&μους άπω&εν κεϊβ&αι, τάς μεν μείξονς αύτης τάς δε έλάττους , ημίν δε πάβας πλψ τηβδε αόρατους, οπερ γαρ αί παρ' ημΐν νηβοι προς " ταύτα τα πελάγη πεπόν&αβι , τούτο ηδε η οικουμένη [652] πολλαί τε ετεραι προς βύμπαβαν την ΰάλατταν. χαϊ αύται μεν μεγάλαι τίνες είβι νηβοι μεγάλοις περιχλυξόμεναι πελάγεβιν. η δε βύμπαβα τού νγρον ψύβιξ έπιπολάζουβα κατά τάς τού υγρού ποιότητας καϊ τα η κοιλώματα τάς καλουμένας άναπεφυχυΐα οίχονμένας, εξής αν εί'η της αερίου μάλιβτα φύβεως. μετά δι ταύτα έν τοις βυ&οΐς κατά το μεβαίτατον τον κόβμον έρηρειβμένη γη βυνεβτηκεν ακίνητος και άβάλεντος, καϊ τούτ' εβτι τού κόβμου το πάν, ο χαλούμεν χάτα. 25 πέντε δε βτοιχεΐα ταύτα έν πέντε χώραις βφαιριχάς (λέγω δε γης μεν έν νδατι, ύδατος δε έν αέρι, αέρος δε έν πυρί, πυρός δε έν αί&έρί) τον ολον κόβμον βννεβτηβατο ' χαϊ τό μεν άνω πάν δεών άπέδεά,εν [654] οίκητηριον, τό κάτω δε έφημέρων ζωων. αυτού γ* 38 μην τούτου τό μεν νγρόν έβτιν, ο καλεΐν ποταμούς


ολρ. 34. β. 2.

ΦΤΣΙΚΑ

179

*α\ νάματα- *α1 δαλάββας εΙΜύμε&κ , το δε ξηρόν, ο γην τε κ(ΧΪ^πε^ονς και νηβους όνομ,άζομ. εν. των δε νηΰ(αν ^ ^ £^ μΕγάλοιο , χοε&άπερ ουν πάσα η οίκουμ^ ^λεχται πολλοίς τ ε έτεροις μεγά& λοις περιρρεομένη πε^γε6ιν, αϊ δε έλοίτ-νονς, φανεραϊ.δε ημΐν καΐ £ντός ουϋαι. καίτοντοαν οΐί μεν αξιό λογοι , Σικελία τε καΐ Εύβοια και Κνπ:&οβ Σαρδώ τε Κύρνος Κρήτηςε [χαϊ Πελοπόννησος] οαχΐ -Λέσβος, αϊ δε ΰποδεέΰτεραι, ων αϊ μεν Σποράδες Κυκλάδες, αϊ ίο ά« άλλως ονομάζονται. πέλαγος δε το μεν έξω της οίκονμ. εν^ς ατλαντιχόν τε και ωκεανός καλείται περιρρέουν 12^5 έντος . δε προς δύσεις στενοπόρω διανεωγώβ ο-τοματι, ταϊς ηρακλείαις λεγομέναις στηλαις, τον εΙ'& (?ονν ε ^ τ^ν •5 εσω ϋ-άλασσαν ως αν εις λιμένα ποιεΐτοα- ' μι κρόν δε επιπλατννόμενος άναχεΐται μ,ε,}'ίχλονς περι λαμβάνων κόλπους άλλήλοις ϋνναφεΐ5· 3ΐρωτον ^εν 1 ι ' ? ι _ ^„α. > * )~/ίί3ΐλέοντι ουν λέγεται εγκεκολπώσ&αι εν δεξιά ε***·*" ι τα5[656] 8 ηρακλείους βτήλας διχώς εις τάς χαλονμ-&'*'α^ βνρτεις, „„ 7 ν » χ , ^^νΛ.οΌΟιν επί (73) 20 ων την μεν μεγαλην την δε μικράν ο. ' \ ■> »<χ> γ , > . ' . αίος τρία ποιεί &ατερα δε ουκ εν ομοίως αποκολπονί^ε^ , , , ' ' * < , , ^,νΛι/ λεγομενον πελάγη, το τε βαρόικον και το γαλιχ^ , , \ » "» γι. - «λ > , , - , Λ π ? το μεν βικεκαι το αοριον, εξης όε τοντων εγκαο***-0^ > «> > ~ ,λικον » μετα» δε *ν τ��ύτο το' χρητιχον, / " αυτόν βν^^Λ* *τΉ μεν το αίγνπτιον και παμφυλιον ήΧΒ Λ τοΙς δε το αιγαίον τε χαι το μυρτώον. αν^^** *■ » ,.\.. _ είρημένοις πολυμερεΰτατος ων Ποντοβ'·> " » τον <Ελ μαίτατον Μαιώτις καλείται, το δε 8%*** **χ2ροποντίδι. λήβποντον βννεβτόμωται τη καλούμων ΐίβ ^ Μ πρός γε μην ταίς άναβχέβεβι τούηλίο^ ^^οίξας κόλ6 ωκεανός τον ίνδικόντε καΐ περΰικο^ ° £ίΛηφάς. έπΐ πον άναφαίνει την έρυ&ράν ^άλαβοα^ ^ 2*


180

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

ΰάτερον δε χέρας χαταΰτενοϋται και έπιμηκη διιων εις αυχένα πάλιν άνενρννεται την νρκανίαν τε καΐ [658] καβπίαν ορίζων ' τό δε νπερ ταύτην βα&νν ίχει τον νπερ την Μκιώτιν λίμνην τόπον, είτα χατ ολίγον τι νπερ τους Σκύ&ας τε και Κελτικην ΰφίγγει την οί- 5 χονμένην προς τε τον γαλατιχόν χαλονμενον χοΐ/πον και τάς προειρημένας ΰτηλας ηρακλείους , ων εξω περιρρεΐτην γην 6 ωκεανός, εν τούτω γε μην νηβοι μεγάλαι τνγχάνονβιν αϊ τε δύο βρεταννικαϊ λεγόμεναι, "Αλβιον και Ίέρνη, των προιβτορημένων μείζονς νπερ ίο Κελτούς χείμεναι ' τούτων δε έλάττους η τε Ταπροβάνη πέραν Ινδών λοξή προς την οίχονμένην χα\ η Φοβέα [και Εύβοια] καλούμενη , κατά τον άράβιον κείμενη κόλπον. οΰκ όλίγαι τε 'άλλαι μιχραΐ περϊ τάς βρεταννιχάς χαι την Ίβηρίαν κύκλω περιεΰτεφάνων- ΐί [660] ται την οΐχουμενην ταΰτην , ην δη νηϋον είρήχαμεν, ής πλάτος μεν κατά το βα&ύτατον της ηπείρου βραχύ άποδε'ον τετρακις μυρίων ΰταδίων φαβϊν οί ευ γεωγραφη0αντες , μήκος δε περϊ επτάκις μύριους μάλιΰτα. διαιρείται δε ε£ς τε Ενρώπην και Άβίαν και ν Λιβύην. Ενρώπη μεν ονν έβτιν ης ορος κύκλω ΰτηλαί τε ηρακλέονς και μυχοί πόντου %άλαττά τε νρκανία, κα%·' ην βτενώτατος ίβ&μός εις τον πόντον διηκει' τίνες δε αντί τον ίβ&μού Τάναΐν ποταμόν είρήχαβεν. % Άβια δε έβτι τό από τον είρημενον 1<5$μού τον τε πόντου και της νρχανίας %αλάττης μέχρι Πάτερου ΐα&μον, ος μεταξύ κείται τοϋ τε αραβικού κόλπον και της έοω &αλάττης, περιεχόμενος υπό τε ταύτης και τον πέριξ ωκεανού" τίνες δε από Τανάιδος μέχρι Νεί- 3ο λον τίθενται ορον. Αιβύη δε τό από τού αραβικού (θ&μού εως ηρακλείων οτηλών ' οΐ δε από τού Νεί-


αρ. 34. 8. 2.

ΦΪΣΙΚΑ

ιδί

λου φκαΐν ί»ί ίκείνων. την & Λΐγνπτον υπό τών τον Νείλαν βτ<>μάτων περιχεομένην οι μ^ν τή Άβια οϊ ΛιβνΧΐ προβάπτουβιν' καϊ τά& -ν^αονς οϊ μεν εξαίρετους Λ°ίούσίν 0£ αΒχ προβνε'μ.ον>€>ιν ταΐς γεί5 το^ μοίραις. γή5 μ\ν ^ χαχ %αχάττΎΐς φύβιν καϊ [662] θέβιν, ην καλεΐν εΙώ%αμεν οίκονμέ-νην , τοίαν πη ίβτορηκαμεν. περί δε τών αξιολογότατων έν οί-υτγ} νπε9 αντης παθών νυν λε'γομεν, αυτά τά αναγκαΐ™ ανακεφαλαιούμενοι. δύο γάρ δη τίνες άνα9·νμ>ι<Χ&£1$ απ αντής αναφέρονται βυνεχώς εις τον ύιτε(* ■*21Χ'αζ αερα λε πτομερείς καϊ αόρατοι παντάπαβιν έ'χ Έ£ των κατά τάς ηόνας τόπων Εκ τε ποταμών τε κοί\ νατματων ανα φερόμενοι θεωρούνται, τούτων δ" η /*ε\ ίβτι ^0* • καϊ καπνώδης από της γης απορρέοντα ' Ή νοτερα καϊ άτμώδης από της νγράς άναθνμ^Χ*^^ν11 Ψν0~εα5· γίγνονται δε από μεν ταύτης όμίχλαο δροβοι καϊ πάγων Ιδέαι νέφη τε καϊ ομβροι καϊ χιόνες [664] ζαι, άπ6 δε της ξηράς άνεμοι τε καϊ πνεύματα διά φορα βρονταί τε καϊ άβτραπαϊ καϊ πρη^^^9*5 Και κί~ ραννοϊ καϊ τά. άλλα, α δη τούτοις έοτι· <5'*->ίί<:Ρ εατι δε ομίχλη μίν άτμώδης άν^^^Τ5 ΚγΤ? 5 / \ > , Λ αραιότερα" νδατος, αέρος μεν παχύτερα νέφους , , , «λ " >ί- ' » κ ία ^τΐολείμματος. γίνεται δε ητοι εξ αρχής νέφους η έ& ,α. >«ι αντίπαλος δε αυτή λέγεται τε καϊ ία-α-Τ ' . « , αλλο ονβα πκην αηρ ανεφελος τε κα I οε^^^ βιν λε βος δέ έβτιν νγρόν έξ αίδρίας κατοε 0^ατα ^ , , . , * „ <~'^γ&& ες αινριας φερομενον, κρυβταλλος δε αθροον νο**"* . , ' 9 ι » ί ϊ^. γ . 5>Λη/ίθ? νέφος οε πεπηγος , πάχνη δε έβτιν ημιπαγης 'νιμον χδα_ έβτιν [τιάχος] άτμώδες βυνεβτραμμένο" * , . τος- ομβρος δε γίνεται μεν κατ Ζβας καϊ εν μάλα π,επαχυβμενού · διαφοράς »


182

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

[666] η τον νέφους άπό&λιψις ' ηπία μεν γάρ ουΟα μαλάκας ψεκάδας διασπείρει, βφόδρα δε άδροτέρας. και τούτο καλούμεν 'όμβρον ύετόν μείζονα καϊ Ουνεχη ονβτρέμματα έπϊ γης φερόμενα, χιών δε γίνεται κατά νεφών πεπυκνωμένων άπό&ραυαιν προ της εις ύδωρ μετα- 5 βολής άνακοπέντων. έργάζεται δε η μεν κοπη το άφρώδές τε και έ'κλευκον' η δε ΰύμπηζις τον ένόντος υγρού την -ψυχρότητα ούπω χυ&έντος ονδε ηραιωμ,ένον " ΰφόδρα δ' αύτη και ά&ρόα καταφερομενη νιφετός ώνόμαβται. χάλαζα δε γίνεται νιφετού βυατρα- ίο φέντος και βρΐ&ος εκ πιλήματος είς καταφοράν ταχντέραν λαβόντος. παρά δε τά μεγέ&η των άπορρηγννμένων %-ρανβμάτων οΐ τε όγκοι με'ιζους αΐ τε φοραϊ γίνονται βιαιότεραι. ταϋτα μεν ούν έκ της ύγράς άνα&υμιάβεως πέφνκε βνμπίπτειν. 15 ίκ δ\ της ξηράς ύπό ψύχους μεν ώβ&είβης ωβτε §εΐν, άνεμος έγένετο. ουδέν γάρ εΰτιν ούτος πλην άηρ §έων πολύς και ά&ροος, 'όβτις άμα καϊ πνεύμα [668] λέγεται, καλείται δε πνεύμα και ετέρας η τε έν φντοίς καϊ ξοίοις και δια πάντων διηκουΰα έμψυχος τε 2ο καϊ γόνιμος ούοία, περί ης νύν λέγειν ουκ άναγχαϊον. τά δε έν αέρι πνέοντα πνεύματα καλούμεν ανέμους, αύρας δε τάς έξ υγρού φερομένας έκπνοάς. των δε ανέμων οΐ μεν έκ νεοτιβμένης γης ρέοντες απόγειοι λέγονται, οΐ δε έκ κόλπων διεζάττοντες έγκολπίαι. 25 τούτοις δε άνάλογόν τι εχουβιν οί έκ ποταμών τε και λιμνών οί δε κατά ρ~ήί,ιν γιγνόμενοι και άνάλνβιν τού πάχους είς εαυτούς ποιούμενοι έκνεφίαι' με&' ύδατος δε άθ-ρόου ράγέντος έξυδρίαι λέγονται, καϊ οί μίεν από ανατολής βυνεχεις εύροι κέκληνται , βορέαι 3ο δε οί άπό άρκτου , ζέφυροι δε οί από δυαμών , νότιοι [670] δ£ οί άπό μεβημβρίας. τών γε μην εύρων άπαρκτίας


^·34.8.2.

φχΣΙΚΑ

ί>εων «νε(*°*> ^ιωτης δε . . . άχο τού πεξ?1 τάς χΗμερινας. *β)„ ^α^ωι; ξ£φυ'ρων ά^^νης μεν 6 απο της »βρΐν^ άύβ£ω5 , οντινα ταχΑ,ον&ιν οϊ μεν >ολνμπ£αν οϊδϊ(άπυγα^ Λ έαημερινης. και των βορείων £ό£ωζ 6 μ£ν [χών] τ{3 „αικ(α χα_ ΚΙταιβορέας, καϊ] άηαρχτίαδ δε 6 έφ^ξηδ [αυτών (75) χα&εξης] απο τον πόλον κατά το μεαημ,β&ινόν, &ρααχίας δε ό εξης τω άργέΌνψ], ον ίνιοι χ£χιχέ<*ν καλονβι. Μ και των μεν νότων 6 μεν άπό τον άφανοΌδ πόλον φε- [672] (}ομενος αντίπαλος τω άπαρκτία, χαλ^ΐται νότοςεύρόνοτος δε ό μεταξύ τούτον χαϊ εΰοον. τον δε έπι Πάτερα, μεταξύ λιβός τε χα\ νότον οΐ μ,^** λιβόνοτον οϊ <ϊ£ λιβοφοίνικα καλούσι. τάν δε άνεμ^*χ>^ οϊ μεν είκβιν εύ&νπνοοι, Όπόβοι διεκ&ε'ονβι πφό<3*& κατ εν&είαν, οϊ δε είβιν άνακαμψ£πν0οι, κα&ίί^ε9 * καικίας λεγόμενος, και οϊ μεν χειμωνος , χα®·<ζ?*ε9 ο[ νότοι, δνναϋτενοντες , οϊ δε δέρονς, ώς οί έτ^ί0'ί0ί1 λεγόμε νοι, μίξιν έχοντες των τε άπο της άρκτοι* φερομένων *> καΐ ξεφύρων. οί δε ορνι&ίαι καλούμενο* έ&οινοί τινβς οντες άνεμοι, βόρειοι είβι τφ γένει. τ<5ν 7^ε βιαίων πνευμάτων καταιγϊς μέν έθτι πνεύμα β£<? Χα} ανα προύαλλόμενον λαΐλαψ δε και οτρόβ^05 Λνενμα εΐλούμενον άνω καϊ κάτω ' άναφνβημ<* πνεύμα νή8 25 άνω φερόμενον κατά την έκ βυ%·ον Ό>'*'θ& *Ι 0νΫίιατοβ άνάδοαιν οταν δε πολύ φέρηται είλο-ν>μ>εν°ν> *9Ψ [674] βτηρ χ&όνιός έβτιν. είλη&εν δε πνεν/*** έν νε'φει , Ύ'\ πα' χεΐ τε τον χαϊ νοτίω αν-Ο** ^Ιτ** αΛ"?" ?° λημα νέφονςκαίέξωβ&εν βρόμον καϊ δι πάταγο1" 30 γάβατο, βροντην λεγόμενον, ωαπερ * πνεύμα οφοδρώς έλαννόμενον. κατά δε την -ΤΟ** νεα?°ν^ ξιν Λνροο&εν τό πνεύμα και λάμψαν ά-0"*^0Λ 'Ί ϊ^ται,


184

ΙίίΑΧΧΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

ο δη πρότερου της βροντής προβέπεβεν , ύβτερον γε νόμενου , έπεϊ το άκονβτόν νπό τον όρατον πέφυκε φ9άνεβ&αι' τον μεν καϊ πόρρω&εν δηλουμένου , τοΰ ό*£ έπειδάν έμπελάβτ} τη ακοή, καϊ όταν το μεν τάχιβτον η των όντων, λέγω δε τό πνρώδες, το δε ήττον 5 ταχύ τό άερώδες, έν τη πλήξει προς άκοήν άφικνούμενον. τό δε άβτράψαν , άναπυρω&εν βιαίως καϊ άχρι της γης διεκ&έον , κεραυνός καλείται" εάν δε ημίπυρονη, βφοδρόν άλλως καϊ 'ά&ροον , πρηβτήρ' εάν δΐ [070 ] απνρον παντελώς , τνφών. εκαβτον δε τούτων κατα- ίο οκήψαν είς γήν βκηπτός ονομάζεται, των δε κεραυ νών οΐ μεν αί&αλώδεις ψολόεντες λέγονται, οί δε τα χέως διάττοντες άργητες, ελικίαι δε οί γραμμοειδώζ φερόμενοι, βκηπτοϊ δε οβοι καταβκήπτουβιν ε£ς τι. βυλλήβδην δε τών έν άέρι φαντααμάτων τά μέν έβτι « κατ' έμφαβιν [τά δε κα&' ύπόβταβιν. κατ έμφαβιν μεν] Ιρ(ς τε καϊ ράβδοι καϊ απλώς τά τοιαύτα, καθ' ύπόβταβιν δε βέλα τε διάττοντα καϊ κομήται καϊ τα τούτοις παραπλήβια. ΐρις μεν ονν έβτιν έμφαβις ηλίου τμήματος η βελήνης έν νέφει νοτέρω καϊ κοίλω καϊ 20 ΰννεχεί προς φανταβίαν , ως έν κατόπτρω &εωφον μένη κατά κύκλου περιφάνειαν. ράβδος δε ίριδος ίμφαΟις ευ&εϊα' άλως δ' έβτϊν έμφαβις λαμπρότητος άβτρου, περϊ κύτος διαφέρουβα τι] ίδιότητι, (ότι) ή [078] μεν ϊρις έ% έναντίας φαίνεται ηλίου τε καϊ βελήνης, 25 η δ' άλως κύκλω παντός άβτρου. βέλας δέ έβτι πυρός αθρόου έζαψις έν άέρι. τών δΐ βελών τά μεν ακοντί ζεται τα δε βτηρίζεται. ό μεν ονν έξακοντιβμός έβτι πυρός γένεβις έχ ααρατρίψεως έν άέρι φερομένου τα χέως καϊ φαι>ταβΙαν μΐ]χονς χαταφαίνοντος δια τό 30 (76) τάχος· ό όί βτηριγμός χωρϊς φοράς προμήκης §χταβ«δ χ«ϊ οι'ονί» άστρου ρύσ#£. «λατι<νομένη δε χατα.


-.34., 2.

φχΣΙΚΑ

κ***» *ομη χαλ6ΐίαί τα μεν επιμένει τ,ι*>„

πολλά ·

Λ τ(5ν σελών

, **' ** «αι αλλαι φασμ,αταον ίδέαι %εωροννται λαμ^δε8τ£ ^ ^ ^ ^ ^ 5 πωγωνίαι [καϊ »/α„,ι Λ /<Γ » την προς ' πι#οι] και5 βο&ννοι, *αχτο< ταύτα ομοιότητα Αχ* ' ' , ^ , ω0ε προβαγορεν&ει&ίχι. και, τα, μεν τούτων εσπερία τά ό^ έώα τά ^ .^^^ &εαρΐΐ_ ταί, σπανίως δε καΐ βόρεια καΐ νότια, πάντα δε άβέραια· οντε γάρ ποτέ τι τούτων άει φ<χνε&όν ίστορεΐ10 ται κατεβτ-ηριγμένον. ( Τα ί*«ν τοίννν άε'ρια τοιαύτα- έμ,τζε&ι-έχει δε καϊ [680] >7 γη πολλάς έν εαυτή κα&άπερ ύδατος , όντως δε καϊ πνεύματος και πυρός πηγάς- τούτων δε α£ μεν υπό γήν είσϊν αόρατοι, πολλαι δε άνάπνοαι& έ'χονσι καϊ 15 άναφυσήσεις , ωσπερ Διπάρα τε καϊ Λΐ-ννη και Αιό λου νήσοι- αϊ δ' έκρε'ονσι πολλάκις ποταμού δίκην και μύδρους άναρριπτοϋσι διαπύρονςέ'νιαι 91 υπό γήν ουβαι πλησίον πηγαΐ υδάτων %ερμ.^^οναι ��"ΐτ«" καϊ τά μεν χλιαρά των ναμάτων άνιδίαν , τάδ\ υπέράξεστα, τά δε εν έχοντα κράσεως. όμ,ο£*&£ β\ χα1 τών πνευμάτων πολλά πολλαχού γης β-νόμΊ*** άνέωκται. και τά μεν έν&ουσιάν ποιεί τους έμΛελ<χζον™ξ-> Τ" χρησμωδεΐν, ωσπερ τά έν Λέλφοις ^ δεία, τά δε και παντάπασιν αναιρεί *αχ&<*χερ τά έν κ Φρυγία, πολλάκις δε καϊ συγγενές τι νΟ'ε'νμα ενκρα- [682] τον έν γή παρεξωσ&εν είς μύχιους 0-ή&αγναζ ίξεδρον γενόμενον έκ τών οικείων γοττ^^' πολλά μέρη σννεκράδανε- πολλάκις δε πολύ γενόΐ***™ Ονσ&εν έν τοις ταύτης κοιλώμασι, καϊ αποκλεί-^®™/&δου, μ μετά βίας αύτην σννετίναξε, ζητούν έ'ξο30" αυτ?> κα1 άπειφγάσατο το πά&ος τούτο 0 καλεί" ^εί6!ιον? *1*· &αμεν. των δε σεισμών ο[ μεν ^ ν4χ &λ<*ΥιΆ ΰε^ντες


186

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

κατ ονείας γωνίας έπικλίνται καλούνται" οι <$£ άνω ριπτοϋντες καΐ κάτω κατ' όρ&άς γωνίας βράβται * οι βυνιζήβεις ποιορντες και τά κοίλα χωματίαι ' οΐ χάβματα ποιούντες και γην άναρρηγνύντες ρηκται. τούτων δε οϊμεν καϊ πνεύμα προΰαναβάλλουβιν, οΐ δε 5 [684] πέτρας, οΐ δϊ πηλόν, οϊ δε πηγάς φαίνουβι τάς πρότερον ουκ οϋβας. τίνες δε ανατρέπονται κατά μίαν πρόωβιν, ους καλούβιν ωβτας' οι δε άναπάλλοντες και ταΐς εις έκάτερον έγκλίβεβι και άναπάλβεβι διορδούντες αεί το οειόμενον παλματίαι λέγονται , τρόμ,ω ίο πά&ος ομοιον άπεργαξόμενοι. γίγνονται δε καϊ μυχήται βειβμοι βείοντες την γην μετά βρόμον. πολλάκις δε καϊ χωρίς βειΰμού γίνεται μύκημα γης, οταν το πνεύμα αείειν μεν μη ανταρκες η , είλούμενον δε έν αύτη κόπτηται μετά ρο%ίου βίας ' δυββωματοποιεϊται 15 τά βείοντα πνεύματα υπό των έν τη γη υγρών κεκραμένων. τά δε άνάλογον βυμπίπτει τούτοις και εν δαλάβδη. γίνονται γάρ χάβματα &αλάττης και άναχωρηματα πολλάκις και κυμάτων έπιδρομαί, ποτε μεν άντανακοπην έχουβαι ποτε δε πρόωβιν μόνην ' ωβπεφ 2ο ίβτορεΐται περί Έλίκην τε καϊ Βούραν. πολλάκις δβ [686] καϊ άναφυβηματα γίγνεται πυρός έν τη δαλάΰβη καϊ πηγών άναβλύβεις καϊ ποταμών έκβολάι και δένδρων έκφύβεις ροαί τε και δΐναι, ταΐς τών πνευμάτων άνάλογον, αΐ μεν έν μέβοις πελάγεβιν αϊ δε κατά τονς 25 (77) εύρίπους τε και πορ&μούς. πολλαί τε άμπώτεις λε γονται καϊ κυμάτων άρβεις βυμπεριοδεύειν άει τη βε~ ληνη κατά τινας ώριβμένους καιρούς, ώς δε το πάν ειπείν, τών βτοιχείων βυγκεκραμένων άλλήλοις έν αέρι τε καϊ γη καϊ &αλάττη , κατά το εικός αί τών πα- 30 %ών ομοιότητες βυνίβτανται, τοίς μεν έπϊ μέρονς


ΰΑρ. 34. β. 2. φθοράδ

ΦΪΣΙΚΑ φ*9ονααί) τλ Α

187 άγέννη-

ηων αρχάν βυ^τηκώς ό κόβμος , λέγω δε ξηρών τε *~ ν™ων ?»Χ9<ον τε καϊ &ερμών , ο-ύ πάλαι διέΨ&αρταο χαί απ6λωλεν. ώζ ^ ε( „όΛί,ν τιν£ς%αυμαζοιεν, οπως διαμένοι συνεστηκυΐα έχ τοοτ> εναντιό τατων έϋ-νών, πενήτων λέγω καϊ πλον&£α>ν, νέων [688] γερόντων, ασ&ενών ισχυρών, πονηαοαν χρηστών. Μαγνοονβι δε, οτι τοϋτ' έστι πολιτ/χής ομονοίας το δανμαβιώτατον λέγω δε το μίαν στολλών και ομοίαν έ£ ανόμοιων άποτελείν διά&εσιν νΛοδεχομένην πάσαν χαΐ φύσιν καϊ τνχην. ΐβως δε των άναντίων η φύσις γλίχεται, καϊ έκ τούτων αποτελεί- τγο σύμφω15 νον, ονχ έχ των όμοιων, ωβπερ άμέλεν το «ί>ί>«ν Αν ήγαγε προς το &ήλυ , και ονχ εκάτερον το όμόφνλον, χαΐ την πρώτην όμόνοιαν δια τοαν έναντίων βυνηφεν, ου δια τών όμοιων, έ'οιχε ' την φύσιν μιμονμένη τό αντό ποιεΐν' ξ<νΤ&α(Ρίκ Φ» 2ο γαρ λενχών τε χαΐ μελάνων, ωχρών τε ^■οίν ^ρν&ρών χρωμάτων ίγχεραααμένη φύσεις, τκς είχόνας τοίς προηγουμένοις άπετέλεβε συμφωνώ 5 μ-ον*ι*Ά & οξείς άμα καϊ βαρείς, μακρούς τε καϊ β&αΧεΐζ Ψ&°γγονς μι'ξασα έν διαφόροις φωναΐς, μ-ί**" "^ετέλεΟεν -, , , , £ ^.αν άφωνων 2ό αρμονίαν, γραμματική όε φωνηέντων τ" ~έ„νγιν "ι *ι >' τέχνην απ γραμμάτων χραβιν ποιησαμενη την °* Π , χ. ^ ^ αυτών σννεστηβατο. αυτό δ\ τουτ ην 9***Ρ«**βΧ0τεινω 'Ηραχλείτω λεγόμενον *'συνάΨ****5 °"λα κα1 ονχϊ ονλα, βυμφερόμενον διαφερό^^σν ' βνν«*ον 3ο διαδον , έχουν πάντων εν καϊ £νο5 αύατοί^^ > ουρανού ούτως καϊ την τώνέξολων λέγω χαϊ γης τον τε σύμπαντος κόσμου , τϊ$ *■»


188

ΙΩΑΝΧΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

έναντιωτάτων κράοεως αρχών μία διεκόβμηβεν αρμο νία" %ηρόν γαρ νγρώ ψνχρόν τε &ερμώ μιγέν , βαρεί τε κονφον και όρ&όν περιφέρει, γην τε πάοαν και αΐ&έρα καϊ ηλιον καϊ Οεληνην και τον ολον ονρανον έκόΰμηβε μία δια πάντων διηκονβα δύναμις, εκ των 5 άμίκτων και έτεροίων, αέρος τε καϊ γης, και πνρος καϊ νδατος τον βνμπαντα κόομον δημιονργήβαβα, και μια περιλαβονβα ΰφαίρας έπιφανεία, τάς τε έναντιω[092] χάτας έν αντώ φύοεις άλλήλαις άναγκάβαΟα όμολογψ βαι, και ίκ τούτων μηχανηβαμένη τω παντί βωτηρίαν. ίο αιτία δε ταύτης μϊν η των ατοιχείων ομολογία, της δε ομολογίας Ιαομοιρία , και το μηδέν αυτών πλέον έτε ρον έτερον δνναΟ&αι, την γαρ ΪΟην άντίταοιν έ'χει τά τε βαρέα προς τά κονφα, καϊ τά δερμά προς τά πά τερα, της φύβεως έπΐ των μειζόνων διδαβκούβης, οτι ΐ5 τό ΐβον βωβτικόν πώς εΰτιν ομονοίας , η δε ομόνοια τον πάντων γεννητορός τε και περικαλλεβτάτον κό ομον. τις γάρ αν εΐη φύβις τούδε κρείττων ; ην γαρ άν εΐ'πη τις μέρος έβτιν αντον , τό τε καλόν πάν έπώννμόν έβτι τούτον, και τό τεταγμένον από τον κόβμον « (78) λεγόμενον κεκοβμηβϋ-αι. τί δε των έπϊ μέρονς δύναιτ άν έ%ιβω%·ηναι τη κατ ονρανον τά%ει και φορά των άβτρων; ηλίον τε καϊ ΰελήνης κινονμένων έν άκριβεβτάτοις μέτροις εξ αιώνος είς έτερον αιώνα, τις δε γένοιτ άν άψενδεια τοιάδε, ην τινα φνλάττονΟιν αϊ » καλαϊ και γόνιμοι των ολων ώραι, &έρη τε καϊ χει μώνας έπάγονβαι τεταγμένως , ημέρας τε καϊ νύκτας είς μηνός άποτέλεβμα καϊ ένιαντον; καϊ μην μεγέ&ει [094] μεν οντος άννπέρτατος, κινήβει δε οξύτατος, λαμπρότητι δ\ τηλανγέβτατος , δννάμει δε άγήρως καϊ 30 άφθαρτος, οντος εναλίων ζώων καϊ πεζών καϊ αερίων φύαεις έχώριβε καϊ βίονς έμέτρηΟε ταΐς αντον κινή-


οαρ. 34. 8. 2.

ΦΤΣΙΚΑ

189

ΰεβι. έκ τούτου πάντα έμπνεΐται καϊ ψνχήν ί'βχει τά ζώα. έκ τούτον και αί παράδοξοι νεοχμώβεις τεταγμέ νος αποτελούνται, βννταραττόντων μεν ανέμων παν τοίων, πιπτόντων δε Ο· ονρανον κεραυνών, ρηγνν5 μένων τε χειμώνων έξαιβίων. δια δε τούτων το νοτερόν έκπιεζόμενον τό τε πυρώδες διαπνεόμενον είς όμόνοιαν άγει το πάν και κα&ίβτηβιν. η τε γη φυτοϊς κομώβα [κοβμη&εΐβα] παντοδαποΐς , νάμαβί τε περιβρύονβα και περιοχονμένη ζωοις, κατά καιρόν έκιο φύουΰά τε πάντα και τρέφονβα και δεχομένη , μυρίας φέρουβα Ιδέας και πόας, την άγηρω φύβιν ομοίως τηρεί, καίτοι [γή] και βειβμοΐς τιναββομένη καϊ πλημμύραις έπικλνζομένη πυρκαϊαΐς τε κα&' ημέραν φλογιζομένη. πάντα δε έοικεν αυτή προς άγα&ον γινόΐο μενα την δι αιώνος βωτηρίαν παρέχειν. 0ειομένης\69ϋ] τε γαρ διεζάττουβιν αί τών πνευμάτων παρεμπτώΰεις κατά τά ρήγματα τάς άναπνοάς ί'βχονβαι, κα&ώς άνω λέλεκται, κα&αιρομένη τε 'όμβροις άποκλύξεται πάντα τά νοΰώδη, περιπνεομένη δε ανραις τά τε νπ' αυτήν 20 καϊ τά ΰπερ αυτήν είλικρινείται. καϊ μην αί φλόγες μεν το παγετώδες πιαίνονβιν, οί πάγοι δε τάς φλόγας άνιάβι. και τών έπΐ μέρους τά μεν γίνεται τά δε ακμά ζει τά δε φθείρεται, και αί μϊν γενέαεις άναβηκούοι τάς φ&οράς, αί φ&οραι δε κουφίζονβι τάς γενέβεις. ·ΐό μία δε εκ πάντων περαινομένη βωτηρία δια τέλους, αντιπαριβταμένων άλλήλοις, καϊ τό μεν περικρατονν το δε περικρατονμενον , φυλάττει τό βύμπαν άφ&αρτον δι αιώνος.


190

ΙϋΑΧΝΟΤ ΓΓΟΒΑΙΟΤ

Ιλβ. ι

Κεφ. λε'. ΠΕΡΙ ΦΧΣΕϋΣ ΚΑΐ χοχ >;Ξ ΑΤΤΗΤ ΣΤΜΒΑΙΧΟΝΤίΙΝ' ΛΓΓΙίΙΝ'. 1

Έρμον εκ τον προς Τάτ [ΡοΙγϊ*. ρ. 4] Α. Έγώ ω τέχνον καϊ της φιλανθρωπίας ένεκα 5 ζαΐ της προς τον &εον ενβεβείας πρώτον τάδε βνγγράφω. ουδεμία γαρ αν γένοιτο δικαιότερα ενβέβεια τον νοήβαι τα οντα και χάριν τω ποιήβαντι νπερ τού των Όμολογήβαι , οπερ διατελών ον πανβομαι. Τ. τί ονν αν τις πράττων ώ πάτερ , εί μηδέν κ> έβτιν αληθές έν&άδε , καλώς διαγάγοι τον βίον ; Α. ενβέβει ω τέκνον. ο δε ενβεβών άκρως φιλοβοφήβει ' χωρίς γαρ φιλοβοφίας άκρως ευβεβήβαι αδύ νατον" ό δε μαθών οία έβτΐ και πώς διατέτακται και υπό τίνος καΐ ένεκεν τίνος , χάριν εΐβεται νπερ πάν- ν> των τω δημιουργώ ώς πατρι άγαθώ και τροφεί χρηβτώ και έπιτρόπω πιβτώ' ο δε χάριν όμολογών εύβεβήβει ' Ό δ\ ενβεβών εΐβεται και που έβτιν η αλήθεια [ Κ)0\ καΐ τίς έβτιν έκείνη , καΐ μαθών έτι μάλλον ενβεβέβτερος έβται. ουδέποτε γαρ ώ τέκνον ψυχή έν βώματι ά ούβα καΐ κονφίβαβα εαντήν έπϊ την κατάληψιν τοΰ (79) 'όντος αγαθού καΐ αληθούς όλιβθήβαι δύναται έπϊ τί> έναντίον ' δεινόν γαρ έρωτα ί'βχει καϊ λήθην πάντων των κακών ψυχή μαθούβα εαυτής τον προπάτορα, και ουκ έτι άποβτήναι τον αγαθού δύναται, τοντ ω τέ- η κνον τούτο ευβεβείας έβτω τέλος, έφ ' ο άφικνονμενος και καλώς βιώβη και ενδαιμόνως τεθνήζτ], της ψυχής βου μή άγνοούβης ποΐ αυτήν δει άναπτήναι. αντη γαρ μόνη έβτιν ω τέκνον ή προς άλήθειαν οδός , ην και οι ημέτεροι πρόγονοι ωδευααν καϊ όδεύβαντες έτυχον μ τοΰ αγαθού, βεμνή αύτη όδός καϊ λεία, χαλεπή δε


ΟΑΡ. 35. 8. 1.

ΦΪΣΙΚΑ

191

ψυχή όδεϋβαι έν βώματι οϋβτ]. πρώτον μεν γάρ αυ τήν εαυτή πολεμήβαι δει και διάβταβιν μεγάλην ποιήβαι και υπό τον ενός μέρους πλεονεκτηθήναι. ενός γαρ γίγνεται προς δυο ή βτάβις, τον μεν φνγόντος 5 των δε καθελκόντων κάτω. και ερις και μάχη πολλή προς άλληλα τούτων γίγνεται , τοϋ μεν φυγείν βονλομένου των δε καταβχεΐν βπενδόντων. η δε νίκη αμφοτέρων ούχ όμοια ' τό μεν γαρ προς το αγαθόν [702] βπενδει τά δε προς τά κακά κατοικεί, κάί το μεν έλευ10 θερωθήναι αοθεΐ τά δε την δουλείαν αγαπά, καν μεν νικηθή τά δυο μέρη, μεμε'νηκεν εαυτών ίρημα καϊ τον άρχοντος, εάν δϊ τό εν ηττηθή, νπό των δυο άγε ται καϊ φέρεται τιμωρονμενον τή ένθάδε διαίτΐ]. ον τάς έβτιν ώ τέκνον ότης ίκεϊβε όδοϋ άγωγός' δει γάρ 15 βε ώ τέκνον πρώτον τό βώμα προ τον τε'λονς έγκαταλεΐψαι καϊ νικήβαι τον εναγώνιον βίον καϊ νικηβαντα ούτως άνελθεϊν. νυν δε ω τέκνον κεφαλαίοις τά όντα διε%ιλεύβομαι ' νοήβεις γάρ τά λεγόμενα μεμνημένος ων ηκονβας. πάντα τά όντα κινείται" μόνον τό μη 2ο ον άκίνητον. παν βώμα μεταβλητόν , ού πάν βώμα διαλντόν ' ενια τών βωμάτων διαλυτά, ού πάν ξωον θνητόν, ού πάν ξωον άθάνατον. τό διαλυτόν φθαρτον, τό μένον άμετάβλητον , τό άμετάβλητον άίδιον. τό άεϊ γιγνόμενον αεί καϊ φθείρεται , τό <Ϊ£ άπαξ γι α γνόμενον ούδέποτε φθείρεται ούδε άλλο τι γίγνεται. [704 1 πρώτον ό θεός , δεύτερον ό κόβμος , τρίτον ό άνθρω πος, ό κόβμος διά τον άνθρωπον , ό δε άνθρωπος διά τον θεόν. -ψυχής τό μεν αίβθητόν θνητόν, τό δε λογικόν άθάνατον. πάβα ούβία αθάνατος , πάβα ούβία 30 μεταβλητή, πάν τό όν διττόν, ούδεν τών όντων ε'βτηκεν. ού πάντα ψυχή κινείται, πάν δ\ όν ψυχή κινεί, πάν τό πάβχον αΐβθεται, πάν τό αίβθόμενον πάβχει.


1 92

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιιβ. ι

πάν τό λυπούμενον και ηδεται , ζώον θνητόν , ού πάν το ηδόμενον λυπεΐται, ζώον άίδιον. οΰ πάν σώμα νοβεΐ' πάν σώμα νοσούν διαλντόν. 6 νους εν τω θεώ, ό λογισμός έν τω άνθρώπω. 6 λογισμός έν τω νοΐ, ό νοΰς απαθής, ονδεν έν σώματι αληθές , εν άσωμάτφ 5 τό πάν άψενδε'ς. πάν το γενόμενον μεταβλητόν, ον πάν το γενόμενον φθαρτόν. ονδεν αγαθόν έπϊ της γης, ονδεν κακόν έν τω ουρανώ. ό θεός αγαθός, ό άνθρωπος κακός, τό αγαθόν εκούσιον, τό κακόν άκονσιον. οί θεοι τά αγαθά αιρούνται ώς αγαθά, η εννο- ίο 1 706] μία μεγάλον, ευνομία ' ή ευνομία ό νόμος. θειος χρό νος, νόμος ανθρώπινος, κακία κόβμου τροφή, χρόνος ανθρώπου φθορά, πάν τό έν ουρανώ άμετάθετον, πάν τό έπϊ γης μετάθεταν, ονδεν έν ουρανώ δούλον, ονδεν έπϊ γης έλενθερον. ουδέν άγνωστον έν ούρανω, « ουδέν γνώριμον έπϊ της γης. οϋ κοινωνεί τά έπι γης τοίς έν ονρανώ' πάντα τά έν ουρανώ άμωμα, πάντα τά έπϊ γης έπίμωμα. τό άθάνατον ον θνητόν, τό θνη(80) τον ουκ άθάνατον. τό βπαρεν ον πάντως γεννητόν, τό δε γεννητόν πάντως και βπαρεν. διαλυτού σώμα- μ τος δύο χρόνοι, ό από της βποράς μέχρι της γενέ σεως και 6 από της γενέσεως μέχρι τον θανάτου ' τοΰ άιδίου σώματος χρόνος έκ της γενέσεως μόνος, τά διαλυτά σώματα ανζεται καΐ μειούται. η διαλυτή νλη εις τά έναντία έναλλοιονται , φθοράν και γένεβιν' η α δε άίδιος η εις αυτήν η είς τά όμοια, γένεσις ανθρώ που φθοράς, φθορά ανθρώπου γενέσεως αρχή. τό άπογιγνόμενον [και έπιγίγνεται, τό έπιγιγνόμενον καΐ] άπογίγνεται. τών όντων τά μεν έν σώμασίν είβι τά δε έν Ιδέαις τά δ' έν ένεργείαις ' σώμα δε έν 3» ϊδέαις, ιδέα δε και ένέργεια έν σώματι έστι. τό άθάνατον ού μετέχει τοΰ θνητού, τό δε θνητόν τοΰ άθα-


οαρ. 35. 8. 1.

ΦΤΣΙΚΑ

193

νάτου μετέχει, τό μίν &νητόν εις ά&άνατον δώμα ουκ [708] έρχεται, το δε ά&άνατον είς δνητόν παραγίγνεται. αί ένέργειαι ονκ είβιν άνωφερείς άλλά κατωφερείς. ούδεν ωφελεί τά έπϊ γης τά έν ούρανω, πάντα ώφε5 λεΐ τα έπϊ γης τά έν ούρανω. 6 ουρανός βωμάτων άιδίων δεκτικός, η γη βωμάτων φ&αρτικών δεκτική, η γη άλογος , ό ουρανός λογικός, τά έν ούρανω υπό κειται , τά έπϊ γης τη γη επίκειται. 6 ουρανός πρώτον βτοιχεϊον, η γη νβτατον βτοιχείον. πρόνοια &εία τάιοξί£, ανάγκη πρόνοια ΰπηρέτις. τύχη φορά άτάκτον, ένεργείας εί'δωλον, δόξα ψευδής, τίϋ-εός; άτρεπτον άγαδόν. τί άν&ρωπος ; άτρεπτον κακόν. τούτων των κεφαλαίων μεμνημένος καΐ ών 6οι διά πλειόνων λόγων διεζήλ&ον εύ&έως άναμνηβ&ήδη ' α ταύτα γαρ εκείνων είβι περιοχαί. τάς μέντοι προς τους πολλούς ομιλίας παραιτού ' φ&ονεΐν μεν γάρ 6ε ού βούλομαι , μάλλον δε οτι πολλοίς δόσεις καταγελα6τος είναι, τό γάρ όμοιον προς το όμοιον παραλάμβάνεται, ανόμοιος δε άνομοίω ούδέποτε φίλος, ούτοι δ} [710] 2υ οι λόγοι ολίγους παντελώς τους άκροατάς εχονδιν , η τάχα ούδετούς ολίγους εζουδιν. έχονδι δε τι και Ιδιον έν εαυτοΐς' τους κακούς μάλλον παροξύνουβι προς την κακίαν. διό χρη τόύς πολλούς φνλάττεδ&αι, μη νοοϋντας τών λεγομένων την άρετην. » Τ. πώς είπας ώ πάτερ ; Α. ούτως ώ τέκνον. πάν τό ζώον τών άν&ρώπων έπιρρεπέβτερόν έβτιν είς την κακίαν καΐ ταύτη δύντροφον γίγνεται , διό καϊ ηδεται αυτή. τούτο δε το ζώον, εάν μά&η οτι γεννητός ό κόδμος και πάντα 3« κατά πρόνοιαν καϊ ανάγκη γίγνεται, ειμαρμένης πάν των άρχονβης , ού πολλώ εαυτού χείρον έβται , κατα φρόνησαν μεν τού παντός ώς γεννητού, τάς δε αίτιας 8ΤΟΒ. Ε01. ΡΗΓ8. 13


194

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΪ

ΙιΙΒ. I

τον κακού τή ειμαρμένη αναφερόν, ονκ αφέζεταΐ ποτε παντός έργου κακού, διό φυλακτών αυτούς, όπως εν αγνοία 'όντες έλαττον ώβι κακοί φοβω τοΰ άδηλου. 2 Έκ τού Άρχύτου περί αρχών. * Ανάγκα και δύο άρχάς είμεν [τών όντων, μίαν [712] μεν τάν βυβτοιχίαν έχοιοαν των τεταγμένων καϊ ορι6τών, ετέραν δε τάν βυβτοιχίαν έχοιβαν των άτακτων καΐ άορίβτων. καΐ τάν μεν ρητάν καΐ λόγον Εχοιβαν καϊ τά έόντα ομοίως βυνέχεν καϊ τά μη έόντα όρίζεν ι» καϊ βυντάββεν ' πλατιάξοιβαν γάρ άεΐ τοις γινομένοις ευλόγως καϊ εύρύ&μως άνάγεν ταύτα καϊ τω κκ&όλω ώαίας τε καϊ έδέας μεταδιδόμεν τάν δ' άλογον και άρρητον καϊ τά Συντεταγμένα λυμαίνεβ&αι καϊ τά ες γένεβιν δε καϊ ώβίαν παραγινόμενα διαλύεν ' πλα- 15 τιάξοιβαν γάρ άεϊ τοις πράγμαβιν έζομοιονν ανταυτα. άλλ' έπείπερ άρχαϊ δυο κατά γένος άντιδιαιρεόμεναι τά πράγματα τυγχάνοντι , τω τάν μεν είμεν άγα&ο(81) ποιόν τάν δ' εϊμεν κακοποιόν , ανάγκα καϊ δύο λόγως είμεν, τόν μεν ε'να τάς άγα&οποιω φύβιος τον δ' ίνα » τάς κακοποιώ, διά τούτο καϊ τά τέχνα καϊ τά φύβι γι νόμενα δει τούτων πράτον μετειληφέν , τάς τε μορφώς καϊ τάς ώβίας. καϊ ά μεν μορφώ έντι ά αίτια τώ [714] τάδε τι εϊμεν, ά δε ώβία τό ύποκείμενον παραδεχόμενον τάν μορφώ. ούτε δε τα ώβία οϊόν τέ έντι μορφώς β μετεΐμεν αυτά έί- αΰτάς, ούτε μάν τάν μορφώ γενέβ%αι περϊ τάν ώβίαν , άλλ' ανάγκα άτέραν τινά εϊμεν , αίτίαν τάν κινάβοιβαν τάν έβτώ τών πραγμάτων επί τάν μορφώ ' ταύταν δε τάν πράταν τά δννάμι και κα&υπερτάταν εϊμεν τάν άλλάν ' όνομάξεβ&αι δ' αύ- > τάν πο&άκει &εόν ' ωβτε τρεις άρχάς εϊμεν ηδη , τόν τε &εόν καϊ τάν έβτώ τών πραγμάτων καϊ τάν μορφώ.


οαρ. 35. β. 1—3.

ΦΤΣΙΚΑ

195

καϊ τον μεν 9εόν τεχνίταν καϊ τον κινε'οντα, τάν δ' έβτώ τάν υλαν καϊ το κινεόμενον , τάν δε μορφώ τάν τέρ/αν καϊ πο& ' αν κινιέται υπό τώ κινέοντος ά έβτώ. άλλ' έπεϊ το κινεόμενον έναντίας έαυτώ δυνάμιας ΐβχει 5 τάς τών άπλόων βωμάτων, τά δ' εναντία βυναρμογάς τίνος δεΐταο καϊ ενώβιος , ανάγκα άρι&μών δννά μιαξ καϊ αναλογίας και τά εν άρι&μοϊς και γεωμετρι κούς δεικνύμενα παραλαμβάνεν, α καϊ βυναρμόβαι και ενώβαι τάν εναντιότατα δυναβεΐται εν τα έβτοΐ τών ίο πραγμάτων ποττάν μορφώ. κα&' αντάν μεν γάρ εββα ά έβτώ άμορφος έντι, κινα&εϊβα δε ποττάν μορφώ έμ- [716] μορφος γίνεται καϊ λόγον έχοιβα τον τάς βνντάζιος. ομοίως δε καϊ το δι' ο κινέεται το κινεόμενον έντι τό πράτως κίνίον' ώβτ' ανάγκα τρεις είμεν τάς αρχάς, 15 τάν τε έβτώ τών πραγμάτων καϊ τάν μορφώ και το έ% αντώ κινατικόν καϊ πράτον τα δννάμι. το δε τοιούτον ον νόον μόνον εϊμεν δει άλλά καϊ νόω τι κρεββον ' νόω δε κρεββον έντι όπερ όνομάξομεν &εόν. ο&εν φανερον οτι 6 μεν τώ ί'βω λόγος περϊ τάν ρητάν και λό20 γον έχοιβαν φνβιν έντι, ό δε τώ άνίβω περϊ τάν άλογον και άρρητον' αυτά δ' έντϊ ά έβτώ, και διά τούτο γένεβις καϊ φ&ορά γίνεται περί ταύταν καϊ ουκ άνευ ταύτας. 'Έχ τών Πορφνρ ίου προς τά νοητά Λ 25 αφορμών. Τα κατηγορούμενα τοϋ αΐβ&ητον καϊ ένύλον άλη&ώς έβτι ταύτα, τό πάντη είναι διαπεφορημένον , το μεταβλητόν είναι, τό ύφεβτάναι έν έτερότητι, τό βύν&ετον είναι , τό κα%·' αυτό αυτό νπάρχειν , τό έν τοπω 3ο τό έν 'όγκω %·εωρεΐβ%·αι, καϊ όβα τούτοις παραπληβια' [718] τοϋ δε όντως όντος καϊ κα&' αυτό υφεβτηκότος αυτού τό είναι άεϊ έν έαυτώ ίδρυμένον , ώβαντως τό κατά 13*


190

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

ταντά έχειν, τό έν ταυτότητι ούδιώβ&αι, τό άμετάβλητον είναι, κατ ούδίαν , ιό άύνν&ετον , το μήτε Αυ τόν μήτε έν τόπω είναι μήτε εις 'όγκον διαπεφορήβ&αι, το μήτε γιγνόμενον μήτε άπολλΰμενον είναι, καϊ όβα τοιαύτα, ών έχομένους δ εί μηδέν έπαλλατ- α τοντας περϊ τής διαφόρου αυτών φύβεως χαΐ αυτούς λέγειν καϊ άλλων λεγόντων ύπακούειν. 4 « Ερμού έχ των προς "Λμμωνα [ΡβΙπΙ. Ρ· 40] Ή ψυχή τοίνυν ονδία έβτϊν άβώματος , και έν οω- ω ματι δε ούσα ουκ έκβαίνει τής ιδίας ούδιότητος. τνγχάνει γαρ ουδα αεικίνητος κατ ουδιαν , κατα νοηδιν αυτοκίνητος, ουκ εν τινι κινούμενη, ού προς τι, ούχ ένεκεν τίνος ' προτερεΐ γαρ τη δυνάμει, τ6 δε πρότε[ 720] ρον ού δεΐται των ύβτέρων. τ6 έν τινι τοίνυν έβτϊν ό 15 τόπος καϊ χρόνος και φύδις, τό δε πρόςτι έβτϊν αρμο νία και είδος και βχήμα, το δε ου ένεκα το δώμα' ένεκα γαρ δώματος και χρόνος καϊ τόπος καϊ φνβις. ταύτα δε κατά βνγγενικήν οικειότητα κοινωνεί άλλήλοις. έπεϊ τοίνυν τό δώμα έδείτο τόπου (άμήχανον ά· γαρ ην δνδτήναι δώμα άνευ τόπου), "καϊ μεταβάλλε ται φυδει ' αδύνατον δε μεταβολήν είναι άνευ χρό(82) νου καϊ τής κατά φύδιν κινήδεως , ούτε δώματος οϊόν τε δνδταδιν είναι άνευ αρμονίας, ένεκα τοίνυν τον δώματος έβτιν 6 τόπος ' παραδεχόμενος γάρ τάς τον 35 δώματος μεταβολάς ουκ έα άπόλλυδ&αι τό μεταβαλλόμενον' μεταβαλλόμενον δε άφ' έτερον εις έτερον μεταπίπτει , καϊ τής μεν εζεως δτερίδκεται , τον δ' εί ναι δώμα ούχί' μεταβλη&εν δε εις έτερον τήν τον ετέρου ε%ιν έχει. τό γάρ δώμα , ή δώμα , μένει σώμα ' 3ο ή δε ποια διά&εδις ου μένει' τό δώμα τοίνυν κατά δια&εδιν μεταβάλλεται, άδώματος τοίνυν ό τόπος και


οαρ. 35. β. 3—5.

ΦΤΣΙΚΑ.

1 97

5 χρόνος και η φυβική κίνηβις. τυγχάνει δε ε'καβτον τούτων της ιδίας ιδιότητος. Ιδιότης δε τον τόπον πα- [722] ραδοχή, χρόνου δε διάβτημα και άρι&μός, φνβεως δε χίνηΰις, αρμονίας δε φιλία, βώματος δε μεταβολή" 5 ίδιότης δε ψυχής η κατ ουβίαν νόηβις. Άρχντον έκ τον περί αρχάς. 5 ,Αρχά τάς των ίόντων γνώβιος τα \αύτα\ αύτό&εν φαινόμενα, των δ' αύτό&εν φαινομένων τά μεν έντι νοατά τά ί' αίβ&ατά, νοατά μεν τά ακίνητα αίιο 6&ατά δε τά κινεόμενα. κριτήριον δε των μεν νοατών ό νόος των δ' αιΰ&ατών ά αίβ&ααις. των δε μη αυΐό&εν φαινομένων τά μεν εντι έπιβτατά τά δε δοξαβτά, έπιβτατά μεν τά ακίνητα δοξαβτά δε τά κινεό μενα. δει δε ταύτα τρία νοάβαι, τό τε κρίνον και τό 15 κρινάμενον καΐ πο&' όπερ κρίνεται ' και τό μεν κρί νον είμεν τον νόον και ταν αΐΰ&αβιν, τό δε κρινομενον τον λόγον, πο&' όπερ δε κρίνεται τό αντό&εν φαινόμενον. τοντω δε τό μεν νοατόν τό δε αίβ&ατόν. έπικρίνει δε ό νόος τον λόγον, οκά μεν ποτϊ τό νοατόν 20 ποτιβάλλων οκά δε ποτϊ τό αΐ6%-ατόν. όκκα μεν γάρ περί νοατών μαΰτενηται 6 λόγος , ποτϊ τό νοατόν ποτιβάλλει , όκκα δε περί αίδ&ατών , ποτϊ τό αΐβ&ατόν. [724] χαΐ δι' αυτό φενδογραφίαι έν γαμετρία κατά Οχήματα και άρι&μώς έμφαίνονται , αΐτιολογίαι δε και είκοτο25 λογίαι έν φυβιολογία καϊ πολιτικά κατά γένεβιν καϊ πρά%ιας- τό μεν γάρ ότι έν διπλόω λόγω αρμονία τυγ χάνει , ποτϊ τον νοατόν λόγον ποτιβάλλων 6 λόγος γινώόκει' τό δ' ότι βνμφωνεΐ 6 διπλόος λόγος, διά τάς αΐβ&άαιος έπιμαρτυρεΐται. καϊ των μαχανικών δε τοϊ 3ο λόγοι ποττά νοατά πυτιβάλλοντι Οχήματα καιάρι&μώς καϊ αναλογίας , τά δε άποτελέοματα ποτϊ τά αίΰ&ητα' με&' ΰλας γάρ ταύτα θεωρείται και κινάβιος. κα&όλα


198

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟ Τ

Ιιβ. ι

άμάχανον γνώμεν το διά τι εν εκάβτφ , μη προειδότας το τί έντι εκαβτον. κρίνεται δε το μεν τί έντι εκαβτον των έόντων τω νόω , το δε ότι έντϊ η οτι όν τως έχει , λόγω και αίβ&άβι ' λόγω μεν όκκα δεϊί,ίν τίνος ΰαμάνωμεν διά βυλλογιβμώ υπάρχοντος έ% ανά- 1 γκας, αίβ&άβι ά' όκκα έπιμαρτνρώμε&α τον λόγον διά τάς αίβ&άβιος. 6 Έρμο ν εκ των προς Τάτ [ΡβϊπΙ. ρ. 44] [726] Τ. όρ&ώς ταύτ' άπέδειξας ώ πάτερ" εκείνα δ' ετι με δίδαζον. έφης γάρ που την έπιβτήμην και την τί- ίο χνην ένέργειαν είναι τον λογικού ' νυν δ' εί φης τά άλογα ζώα βτερηβει τον λογικού άλογα είναι και κεκλήβ&αι, δηλον ότι ανάγκη κατά τούτον τον λόγον τά άλογα ζώα μη μετέχειν έπιβτημης μηδε τέχνης διά το έβτερήβ&αι τού λογικού. 15 ΆΣΚ. ανάγκη γάρ ω τέκνον. Τ. πως ούν όρώμεν ω πάτερ τινά των αλόγων έπιβτημη καϊ τέχνη χρώμενα; οϊον τονς μνρμηκας τάς τροφάς άπο&ηβανριξομένονς τον χειμώνας , και τά αέρια ζώα ομοίως καλιάς έαντοϊς βνντι&έντα , τά δε » τετράποδα γνωρίζοντα τονς φωλεούς τούς ιδίους. Α. ταύτα ω τέκνον ουκ έπιβτημη ονδε τέχνη ποιεί αλλά φύβει. η γάρ έπιβτημη και η τέχνη διδα κτικά είβι' τούτων δε των αλόγων ουδείς ονδεν δι[δΙ/' δάβκεται. τά δ\ φύσει γιγνόμενα ενεργεία μεν γίγνε- κ ται καθολική, τά δ' έπιβτημη και τέχνη είδόβι παραγίγνεται, ου πάβι' τά δε πάβι γιγνόμενα νπό φνβεως ένεργείται. οίον οΐ άν&ρωποι άνω βλέπονβιν , ού πάντες δε άν&ρωποι μονβικοϊ ονδε πάντες τοζόται η κννηγοί, ονδε τά άλλα πάντα' άλλά τίνες αυτών τι 30 έμα&ον έπιβτημης και τέχνης ένεργονβης. τον αυτόν τρόπον εί μεν τίνες τών μυρμήκων τούτο έπραττον


οαρ. 35. 8. 5. 6.

ΦΪΣΙΚΑ

*

199

οΐ δ' ον, καλώς αν έλεγες έπιβτήμτ] αυτό τούτο πράττειν καΐ τέχνη βννάγειν τάς τροφάς' λΙ δε πάντες ομοίως άγονται νπό της ψνβεως έπι τούτο καΐ άκον τες, δήλον ότι ουκ έπιβτήμη ονδε τέχνη τοντο πράτ5 τονβιν. ένέργειαι γαρ ώ Τατ άβώματοι αύται ούβαι έν βώμαβίν είβι και δια των βωμάτων ένεργούβιν. διόπερ ώ Τάτ κα&ότι άβώματοί είβι, και αθανάτους αύτάςφης είναι, καθότι δε χωρίς βωμάτων ένεργεΐν ον δύνανται, φημι αντάς είναι άει έν βώματι. τά γαρ ίο προς τι η ί'νεκά τίνος γενόμενα πρόνοια καΐ αναγκτ] νποπεπτωκότα αδύνατον αργά ποτε μεϊναι της ιδίας ενεργείας, το γαρ ον άει εβται , τούτο γαρ αυτού και βώμά έβτι και ζωή. τούτω τω λόγω έπεται τό και άει [730] τκ βώματα είναι, διό καϊ αύτην την βωμάτωβιν φημϊ 15 άιδίαν ενέργειαν είναι, εί γαρ δώματα επίγεια δια λυτά, βώματα δε δεΐ είναι, τόπους καϊ όργανα τών ενεργειών ταύτα, αί δε ένεργειαι ά&άνατοι, το δε ά&άνατον αεί έβτιν, ένέργεια καϊ η βωματοποίηβις, εΐγε άεί έβτι. παρέπονται δε τη ψυχή ουκ ά&ρόως πα2ο ραγιγνόμεναι , άλλα τίνες μεν αυτών άμα τώ γίνεβ&αι τον άν&ρωπον ένεργούβιν, ομού τη ψυχή περί τά άλογα ούβαι, αί δε κα&αρώτεραι ένεργειαι κατά μεταβολην της ηλικίας τω λογικώ μέρει της ψνχής βννεργούβιν. αύται δε αί ένέργειαι άπο τών βωμάτων είβιν 25 ηρτημέναι. καϊ άπο μεν τών &είων βωμάτων έρχον ται είς τά &νητά αύται αί βωματοποιούβαι , έκαβτη δε αντών ένεργεί η περι τό βώμα η την ψνχήν. καϊ αύτη μέντοι τη ψυχή βνγγίγνονχχχ,ι χωρίς βώματος' άει δε ένεργειαι είβιν , ονκ άει δε η ψυχή έν βώματι 30 &νητώ έβτι, δύναται γαρ χωρίς τού βώματος είναι, αί[732] ένέργειαι χωρίς τών βωμάτων ου δύνανται είναι, ιερός λόγος έβτιν ώ τέκνον ούτος, βυνεβτάναι μεν


200

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

βώμα χωρίς ψυχής ου δύναται , τό δε είναι, δύ ναται. Τ. πώς τούτο λέγεις ω πάτερ ; Α. ούτω νόηβον ω Τάτ ' της ψυχής χωριβ&είβης τοΰ βώματος έπιμένει αυτό το βώμα' τούτο δε τόδ βώμα παρά τον τής έπιμονής χρόνον ένεργεϊται διαλυόμενον καϊ άειδες γιγνόμενον' ταύτα δε ον δύνα ται πάβχειν το βώμα χωρίς ένεργείας. έπιμένει ούν τώ ΰώματι ή ένέργεια αύτη ψυχής χωριβ%·είβης. αύτη ούν ή διαφορά ά&ανάτου βώματος και %-νητού , ότι το ίο μεν ά&άνατον εκ μιας ύλης βννέβτηκε το δε ον , καϊ τό μεν ποιεί το δε πάβχει ' πάν γαρ το ενεργούν κρα τεί, το δε ένεργούμενον κρατείται, καϊτό μεν κρατούν έπιτακτικόν και έλεύ&ερον ον άγει, τό δε δούλον άγε ται, αί μεν ούν ένέργεικι ου μόνον τά έμψυχα ένερ- ΐδ γούβι οώματα αλλά καϊ τά άψυχα, ξύλα καϊ λφονς και τά άλλ' όμοια, αύξουβαί τε καϊ καρποφορούβαι καϊ πεπαίνουβαι καϊ φ&είρονΰαι καϊ τήκονβαι καϊ 0ηπουβαι καϊ δρύπτονβαι καϊ τά όμοια ένεργούβαι , όΰα δύναται βώματα άψυχα πάβχειν.· ενέργεια γάρ κέκλη- 2ο [734] ται ώ τέκνον αυτό τούτο , ότι ποτέ έβτι τό γιγνόμε νον' άεϊ δε γίγνεβ&αι δει καί πολλά, μάλλον δε πάντα' ουδέποτε γάρ χηρεύει τών όντων τινός ό κόβμος, άεϊ δε φερόμενος έν έαντώ κυίβκει τά όντα, ού(&ϊ)'δέποτε άπολειφ&ηβόμενα αυτού τής φ&οράς. πάβαα ουν ένέργεια νοείβδω ώς άεϊ ά&άνατος ουβα , ήτις άν τ\ έν οίωδήποτε βώματι. τών δε ένεργειών αϊ μεν είβι τών &είων βωμάτων. αϊ δε τών φ&αρτών, καϊ αϊ μεν κα&ολικαϊ αϊ δε είδικαί, καϊ αϊ μεν τών γενών αϊ δε τών μερών ενός εκάβτου. &εΐαι μεν ούν είβιν αί εις 30 τά άίδια βώματα ένεργούβαι' αύται δε καϊ τέλειαί είβιν ώς είς τέλεια βώματα, μερικαϊ δε αί δι ενός


οαρ. 35. β. 6.

ΦΤΣΙΚΑ

201

εχάβτου γένους των ζώων , είδιχαϊ δε αϊ είς ίκαβτον των 'όντων τί. ούτος ούν 6 λόγος ω τέκνον βννάγει πάντα μεβτά είναι ένεργειών. εΐ γαρ ανάγκη τάς ένερ γείας έν βώμαβιν είναι, πολλά δε βώματα εν κόβμω, 5 πλείους φημϊ είναι τάς ένεργείας των βωμάτων. έν ενϊ γάρ πολλάκις βώματι έβτι μία και δευτέρα καΐ τρίτη, χωρίς των παρεπομένων καθολικών ' κα&ολιχάς γάρ ενεργείας φημϊ τάς όντως βωματιχάς , διά δε των αίβ&ηβεων και των κινηβεων γινομένας' χωίο ρις γαρ τούτων των ενεργειών το βωμα βυβτηναι ου δυνατόν, ε'τεραι δέ είβιν είδικαΐ ένέργειαι ταΐς ψυ- Ρ36] χαΐς των άν&ρώπων , διά τεχνών και έπιβτημών και επιτηδευμάτων και ένεργημάτων. παρέπονται γαρ ταΐς ένεργείαις αϊ αίβ&ήβεις,-μάλλον δε άποτελέβματα ιό των ένεργειών αϊ αΐβ&ήβεις εΐβί. νόηβον ουν ώ τέκνον διαφοράν ένεργείας καΐ αΐβ&ήβεως' ένέργεια γάρ άνω&εν πέμπεται , η δε αί'β&ηβις έν τω βώματι ούβα και από τούτου την ούβίαν έχουβα, δεξαμένη την ένέργειαν φανεράν ποιεί, κα&άπερ αυτήν βωματοποιη2ο βαβα. διόπερ τάς αίβ&ήβεις και βωματικάς και &νητάς φημι είναι, τοβοϋτον βυνεβτώβας οβον και το βωμα. καΐ γάρ βυγγεννώνται τω βώματι αϊ αΐβ&ήβεις και βυναπο&νηβκουβι ' τά δε ά&άνατα βώματα αυτά μεν ά&άνατον αίβ&ηβιν ουκ έχει , ώς έ% ούβίας τοιαυ25 της βυνεβτώτα ' η γάρ αΐβ&ηβις οΰδ' ολως άλλου έβτίν [βωματικη] η τού προβγενομένου τω βώματι κακού η τού άγα&ού , η τοϋ πάλιν αύ άπογενομένου. τοις δϊ άιδίοις βώμαβιν ούτε προβγίνεται ούτε άπογίνεται' διο αίβ&ηβις έν έκείνοις ου γίνεται. 3ο Τ. έν παντι ούν βώματι αϊβ&ηβις αΙβ%άνεται ; Α. έν παντϊ ώ τέκνον, χαί ένέργειαι πάβιν ένερ- [738] γοϋβι.


202

ΙΩΑΝΝΟϊ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

Τ. χαϊ τοις άψύχοις ώ πάτερ ; . Α. καΐ τοις άψύχοις ω τέκνον. διαφοραϊ δέ είΰι τών αίβ&ήβεων ' αϊ μεν των λογικών μετά λόγου γίγνονται, αϊ δε τών αλόγων βωματικαί είβι μόνον, αϊ δε τών αψύχων αΐβ&ήβεις μεν είβι, πα&ητικαι δε κατ 5 αϋζηβιν μόνον και κατά μείωβιν γιγνόμεναι. το δε πάδος και αίβ&ηβις από μιας κορυφής ηρτηνται , είς δε το αυτό βυνάγονται, υπό δε τών ενεργειών, τών δε έμψυχων ζωων είβι δύο άλλαι ένέργειαι αϊ παρέπονται ταΐς αΐβ&ήβεβι και τοις πά&εβι, λύπη και χαρά, ίο και χωρίς τούτων ζώον έμψυχον καϊ μάλιβτα λογικόν αϊβ&εβ&αι αδύνατον" διό και ιδέας ταύτας είναι φημϊ τών πα&ών, ιδέας τών λογικών μάλλον ζωων επικρατούΰας. αί μεν ούν ένέργειαι ένεργοΰβιν , αί «ϊέ αΐβ&ήβεις τάς ένεργείας άναφαίνουβιν. αύται δε ούβαι β βωματικαί ανακινούνται υπό τών της ψυχής αλόγων μερών, διό και άμφοτέρας φημι κακωτικάς είναι ' το τε γαρ χαίρειν με&' ηδονής την αΐβΟ-ηβιν παρέχον πολλών κακών εύ&έως αίτιον βυμβαίνει τώ πα&όντι, [740] η τε λύπη άλγηδόνας και όδύνας ίβχυροτέρας παρέχε- » ται, διόπερ είκότως άμφότεραι κακωτικαί 3ν εΐηβαν. Τ. ή αύτη δ' αν εί'η αίβ&ηοις ψυχής και οώματος ώ πάτερ ; Α. πώς νοείς ώ παΐ ψυχής αίβ&ηβιν; Τ. ούχ ή μεν ψυχή άβώματος, ή δε αΐβ&ηβις βώμα κ αν εΐη ω πάτερ , ή αΐβ&ηβις η εν βώματι ούβα τυγ χάνει ; Α. εάν έν βώματι αυτήν &ώμεν ω τέκνον, όμοίαν τή ψυχή αύτήν άποφανοϋμεν ή ταΐς ίνεργείαις. ταύτα (85) γαρ άαώματα όντα φαμεν έν βώμαβιν. ή δε αΐβ&ηβις 30 ουάδ ένέργειά έβτιν ούτε ψυχή ούτε βώματός τι άλλο παρά τά προειρημένα , ονκ ά*νουν εϊη άβώματον ' εϊ


οαρ. 3δ. 8. 0. 7.

ΦΤΣΙΚΑ

203

δ' ονκ έβτιν άβωματον , βώμα αν εί'η ' των γαρ όντων δει τά μεν βωματα είναι, τά δε άβώματα. Έρμο ν εκ των προς "Άμμωνα [ΡβίπΙ. ρ. 40] η Κινείται δε το κινούμενον κατ ένέργειαν της κι5 νηΰεω�� της κινονβης το πάν. η γαρ φναις τον παντός τω παντϊ παρέχει κινήβεις, μίαν μεν την κατά δνναμιν αντής, έτε'ραν δε την κατ ένέργειαν" και η μεν διηκει δια τον σύμπαντος κόβμον και έντος βννέχει, η δε παρήκει καΐ έκτος περιέχει, και δια πάντων πε- [742] ίο φοιτηκαβι κοινή, και η ψύβις πάντων φνονβα τά γιγνόμενα ,φνήν παρέχει τοις φνομένοις, βπείρονβα μεν τά εαντης βπέρματα , γενέβεις έχονβα δι' νλην κινητην. χινονμένη δε θερμαίνεται και γίγνεται η νλη πνρ καϊ νδωρ, το μεν β&εναρον καΐ ίαχνρον το δε 15 πάβχον. το δε πνρ έναντιούμενον τω νδατι έζήρανε τον νδατος, καϊ έγένετο η γη όχονμένη έπϊ τον νδατος. περιζηραινομένον δε άτμος έγένετο έκ των τριών, τον τε νδατος της γης καϊ τον πνρός, καϊ έγένετο αηρ. ταύτα βννηλ&ε κατά τον της αρμονίας λόγον, &ερμον 20 ψυχρώ , ξηρον νγρω , καϊ έκ της βνμπνοίας τούτων έγένετο πνεύμα καϊ βπέρμα άνάλογον τω περιέχοντι πνενματι. τούτο δε ές την μητραν έμπεβον ονκ ηρε μεί έν τω βαέρματι , ονκ ηρεμούν δε μεταβάλλει το βπέρμα, μεταβαλλόμενον δε αν%ην ϊβχει καϊ μέγεθος. 2ό έπϊ τω μεγέ&ει δε είδωλον έπιβπάται οχήματος καϊ οχηματίζεται ' όχεΐται δε έπϊ τα> βχήματι το είδος , δι' ον καϊ είδωλοποιείται το είδωλοποιονμενον. έπεϊ τοίννν το πνεύμα ονκ εϊχεν έν τη νηδνΐ την ξωτικην κίνηΟιν, την δε βραβτικήν, καϊ ταύτην ηρμοβεν άρμο3ο νια, νποδοχην ονβαν της διανοητικής ζωής. έβτι δε αντη άμερής καϊ αμετάβλητος, ονδέποτε έϊ,ιβταμένη\1Μ\ της άμεταβληΰίας. το δ' έν τη νηδύΐ άρι&μοϊς λοχενει


204

ΙΩΑΧΝΌΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. ι

χαι μαιούται χαι εις τον ε%ω αέρα άγει , χαϊ εγγύτατα ψυχή ουβα οίκειούται, ου κατά την βνγγενικήν οικειό τητα άλλα την χα&ειμαρμένην' ον γάρ έρως έβτιν αντί} μετά δώματος είναι, διά τούτο καθ' ειμαρμένην παρέχει τω γιγνομένω διανοητιχήν χίνηβιν χαϊ νοε- 5 ράν ζωής αυτής ονβίαν. παρειβέρπει γάρ τω πνενματι χαι κινεί ξωτικώς. 8 Έρμου εκ των πρός'Άμμωνα προς Τάτ [ΡηΙγϊΙ. ρ. 451)] ΚαΙ 6 μεν κύριος και πάντων δημιουργός των αι- ίο δίων βωμάτων, ώ Τάτ, άπαξ ποιήβας ουκ εχι έποίηβεν ουδέ ποιεί, ταύτα γάρ έαντοίς παραδούς χαι ενώΰας άίλήλοις άφήχε φέρεβ&αι, μηδέν ένδέοντα, ώς άίδια. εϊ δε δέονται τινών , αλλήλων δεήβονταν , ονδεμιάς δε τής έξω&εν έπιφοράς, ώς αθάνατα. Ιίίΐ » γάρ τά ύπ' έχείνου βώματα γιγνόμενα τοιαύτην εχειν και την φύβιν. ό δε ημέτερος δημιουργός έν ΰάματι ων έποίηβεν ημάς και ποιεί αει και ποιήβει, α ώματα [746] διάλντα και θνητά, ον γάρ δέμις ην αύτω μιμείβδαι τον εαυτού δημιουργόν , άλλως τε χαι αδύνατον ον. μ ο μεν γάρ έχ τής πρώτης οϋβίας έποίηβεν ούβης άβωμάτου, ο δε έκ τής γειναμένης βωματώβεως έποίηβεν ημάς. είκότως ούν κατά τον ορθόν λόγον έχεΐνα μεν τά βώματα ώς ίξ άβωμάτου ούβίας γεγεννημένα αθά νατα έβτι , τά #£ ημέτερα διάλυτα και θνητά , ώς τής ύλης ημών έκ βωμάτων βυνεβτώβης , διά τό άσθίνί} είναι και πολλής έπικουρίας δεόμενα. πώς γάρ αν και το τνχυν άντέβχΐν ο βύνδεβμος ημών τών βωμάτων, (86) ει μη τινα εϊχεν έπειβερχομένην τροφήν έκ τών ομοίων βτοιχείων , και ύπεβωμάτου ημάς καθ' έκάβτην ήμέ- 30 ραν; και γάρ γής τε χαι ύδατος χαι πυρός χαι αέρος έπιρροή ημίν γίγνεται, ή τις τά βώματα ημών νεο-


οαρ. 3δ. 8. 7—9.

ΦΤΣΙΚΑ

205

ποιοΰβα ΰννέχει το βκήνος' ώβτε καϊ προς τάς κινήβεις έβμεν άα&ενέβτεροι, φέροντες κινήβεις μηδε ημέ ρας μιας. εν γαρ Ι'β&ι ώ τέκνον, οτι ειμή έν ταΐς νν%ιν ημών άνεπανετο τά βώματα, ονκ αν προς μίαν ήμε'» ραν άντέβχομεν. ο&εν άγα&ός ων ό δημιουργός πάντα προυπιβτάμενος εις διαμονήν τον ζώου έποίηβε τον νπνον μέγιβτον τοΰ καμάτου της κινήβεως [&ελκτήριον], καϊ επιβότητα εταξεν εκάβτω χρόνω, μάλλον δε τή άναπανλη πλείονα, μεγίβτην δε νόει, τέκνον , τοϋ ίο νπνον την ένέργειαν, έναντίαν τ>; της ψυχής, ονκ [748] ίλάττω δ' έκείνης. κα&άπερ γαρ η ψυχή κινηβεώς ίατιν ενέργεια, τον αυτόν τρόπον και τά βώματα ζην ου δύναται χωρϊς τοϋ υπνου' άνεβις γάρ και άφεβίς έστι των βννδέτων μελών, και ε*βω&εν ένεργεΐ βωΐό ματοποιών την έπειβελ&ονβαν υλην, εκάβτω το οΐκεΐον διαβτέλλων, το μεν ϋδωρ τω αΐματι, τήν δε γήν τοίς όβτέοις και μνελοίς , τον δΐ αέρα τοις νενροις και φλεψί, το δε πυρ τή όρόβει. διόπερ καϊ ήδεται άκρως το οώμα τω νπνφ ταΰτην ένεργοϋντος τήν ήδονήν. 2ο Πλάτωνος εκ τοϋ Κρατύλου [ρ. 400] 9 Το βώμα λέγεις; Πολλαχή μοι δοκεΐ τούτο γε' αν μεν και βμικρόν τις παρακλίνη και πάνυ' καϊ γάρ βήμά τίνες φαβιν αύτδ είναι της ψυχής, ώς τε&αμμένης εν τω παρόντι καϊ νύν , διότι αύ τούτο βημαίνει, Ά α αν βημαίνη ή ψνχή, καϊ ταύτη βήμα όρ&ώς καλεϊΰ&αι. δοκοϋβι μέντοι μάλιβτα &έβ&αι οι άμφϊ Ορφέα τούτο τ6 όνομα , ώς δίκην διδονβης τής ψνχής ων δη ένεκα δΐδωβι' τούτον δε περίβολον ίχειν , ίνα βώζηται, δεβμωτηρίον είκόνα' είναι ονν τής ψνχής 3ο τούτο αυτό , ώβπερ ονομάζεται , εως αν έκτίβτ] τά οφειλόμενα βώματα, καϊ ούδεν δεΐν παράγειν οΰδεν γράμμα.


206

ΙΩΑΚΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

10

. . . ' · 'ίΐβαύτως δε και Ομηρος έδηλωβε' τό μεν γάρ τών ζώντων άεϊ δέμας προβαγορεύει, ώς εν τούτοις [750] έπεϊ ονχ ε%·εν έβτϊ χερείων ου δέμας ούδε φνην. 5 τό άποβεβληκός την -ψνχην βώμα καλεί βώμα δε οΐκαδ' έμόν δόμεναι πάλιν, οφρα πνρός μι Τρώες και Τρώων άλογοι λελάχωβι %ανόντα. το γαρ αυτό της ψυχής δεβμός μεν ην καΐ δέμας, κρατονμένης , βώμα δε απολείπεται , τουτέβτι βήμα και ίο ίχνος , άπελ&ονβης. ιι Έ ρμον [ΡβΙπΙ. ρ. 51 β] "Εβτι τοίννν το προ ον έπϊ πάντων των όντων και των όντως όντων, προ ον γάρ εβτι δι' ου η ονβιότης η κα&όλου λεγομένη , κοινή νοητών τών όντως όντων κ και τών όντων τών «α&' εαυτά νοουμένων, τά δε έναντία τούτοις κατά το έτερον πάλιν αυτά κα&' έαυτά εβτι. φύβις δ' ούβία αΐβ&ητή, έχουβα εν εαυτή αϊβ&ητά πάντα, μεταξύ δε τούτων νοηματικοί καΐ αΐ[752] βΟ-ητοι &εοί. τά μεν [νοηματικά τά] μετέχοντα τών « νοητών, τά δε δοζαβτά τά κοινωνοϋντα τών αΐβ&ητών &εών. αύται δε εικόνες είβΧ νοημάτων, οίον ήλιος είκών εβτι τον επουρανίου δημιουργού Ο-εον' κα$άπερ γάρ εκείνος τό ολον έδημιούργηβε, και 6 ήλιος δη μιουργεί τά ζώα και γεννά φυτά [καΐ τών πνευμάτων 2» πρυτανεύει].

ι (87)

Κεφ. λς'. ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΤίϊΝ ΖίϊΙίϊΝ ΓΕΝΕΣΕΩΣ. Πλάτωνος εκ τοϋ Τιμαίου [ρ. 77] Επειδή δε πάντα ην τά τον θνητού ζωον βνμπε- 30


οαρ.35.8.10. 11.0ΔΡ.36.8.1.2. ΦΤΣΙΚΑ

207

φνχοτα μέρη καϊ μέλη, την δε ζωην έν πνρΐ καϊ πνενματι βννέβαινεν εξ ανάγκης εχειν αντώ , καϊ διά ταύτα νπό τούτων τηκόμενον κενονμενον έφ&ινε, βοη&ειαν αντώ %·εοι μηχανώνται ' της γαρ άν&ρωπί5 νης ξνγγενη φύσεως φύσιν άλλαις ίδέαις καϊ αΐβ&ηβεβι κερανννντες , ωσ&' έτερον ζωον είναι, φντενονβιν' ά δη νυν ήμερα δένδρα καϊ φυτά καϊ σπέρματα παιδεν&έντα νπό γεωργίας τι&αΰώς προς ημάς έσχε' πριν δε ην μόνα τα των αγρίων γένη, πρεσβύτερα ία των ημέρων όντα ' πάν γαρ ονν ότι περ άν μετάσχτ} τον ζην, ζωον μϊν άν έν δίκη λέγοιτο όρ&ότατον' μετέχει γε μην τούτο, ο νύν λέγομεν , τού τρίτον ψνχής εί'δονς, ο μεταξύ φρενών ομφαλού τε [δρύσ&αι λό γος , ω δόξης μεν λογιβμού τε καϊ νού μέτεβτι το μη~ ΐδ δέν, αίσ&ήσεως δε ηδείας καϊ άλγείν μετά έΛΐ&νμι&ν 8ε αντψ εν πάσχον γαρ διατελεί πάντα ' βτραφέντι έαντώ περί έαντό, την μεν έξω&εν άηωβ*1&\*&?*σιν, τη δε οικεία χρηβαμένω, των αυτού Χ1 . δι° σ&αι κατιδόντι φύσει ον παρέδωκεν ή ^^\ν δε ^ ίο δη ζη μεν έ'στι τε ονχ έτερον ζωον , μόν^^ο* κατερριζωμένον φ> ΛΥ σεως έστερΐ\σ%αι.πέπηγε διά το της ύφ' ^Ιο**·Ερμού έκ της Άφροδ ιτη 5 1? ^ ^ <1,°»30^ Παρά τί τά βρέφη όμοια τοις γονε-νβΐ £ $6 'ο^·^. 25 Ονγγενείαις άποδίδοται ; έχ&ψα> λόγον. » «ίί έ*^^ μον αίματος έξαφιδρονμένον η /ί'νεβίδ α,-Λ^ .4 ^ ^ γόνον, συμβαίνει πως έκπνεϊν έ>ί -τγοΌ βοό^ * /£/ ^ μελών ονσίαν τινά κατά %-είαν ενερ^εικν , ν ^ 0 /> τον άν&ρώπον γινομένον , το δ' <χ.-ί>το αοοϊΐ Ι* ψ ~Λ Μναικός είκός γίγνεσ&αι. όταν οί*> ι; τ<.<χ&-νχα.^ ^/ ^/ §υεν από τού ανδρός καϊ άδικτον ■^εν-η-νοα. ,* ^ Όμοιονμενον τό βρέφος άποδει.χ,^^<^£'*ΐ€χ:ί- ' βδ ^


οαρ. 36. 8. 2. 3. οαρ. 37. οαρ. 38. οαρ. 39. ΦΪΣΙΚΑ

209

είχαν και πάλιν ΰφοδρώς άναχαλάβ&αι , ωβτε και Οννανέλκειν βάρη. Άριΰτοτέλης έ'μψνχα μεν ου μην ζώα. τά γάρ ζώα ορμητικά είναι καΐ αίβ%ητικά , ένια δε και λογικά. *

5

Κεφ. λψ'. ΠΕΡΙ ΦΤΣΕΩΣ ΑΝΘΡΩΠΩΝ.

Πλάτωνος εκ τον Τιμαίου [ρ. 90] 1 ΚαΙ δη και τά νυν ημΐν εξ αρχής παραγγελθέντα (88) διεξελ&είν περί του παντός μέχρι γενέβεως άν&ροπίιο νης ΰχεδον έοικε τέλος έχειν. τά γάρ άλλα ζώα ή %εγονεν αν δια βραχέων έπιμνηβτέον , ο μή τις ανάγκη μηκΰνειν. ούτω γάρ εύμετρότερός τις αντω αν δο^ειε περί τονς τοιούτων λόγονς είναι, τη δ' ούν το τοι°^_ τον έβτω λεγόμενον. των γενομένων άνδο&ν °6°^ν εΐΐδ λοί καϊ τον βίον αδίκως διήλ&ον, κατά ·α&,. κότα γνναϊκες μετεφνοντο έν τή δευ^α ΥΒν^0ν κατ' ίκεΐνον δή τον χρόνον δ'ιά ταϋτοί. &ε°\. έν Ιννουΰίας έρωτα έτεκτήναντο, ζωον τό Ψ* σν ^Τ^τό δ' έν ταϊς γυναιξί βνβτήβαν'τες £μ/ψ^#, 3υ 20 τρόπω ποιήβαντες εκάτερον την τοϋ πο^ V διά τονπνενμονος το πώμα νπο τους ^ "ξ,^ α την κνβτιν έλ&όν καϊ τω πνεύμ,οιτι θ-λιψ^" & ν %, πέμπει δεχόμενη βυνετρίβηβαν εις τον έ* ^ λής κατά τον ανχε'να καϊ διά τή& £<£χβοος .0 κ πεπηγότα, ον δή απέρμα έν τοις Λτ^όσ-θ-ετ) πομεν.^ ο δε ατε έμψυχος ων οαχΐ λοεβών & τοΰ&'-ρπερ άνέπνευβε, τής έκροης ξοοττί^ήν ν / ^> έμποιήβας αντω τον γιννάν Η()ΟΟύ;*χ ο^τεετ: των μεν ανδρών τό περί την τών *χ£&ο£***'*' 9>ν\ 8ΤΟΒ. ΕΟΙ.. ΡΗΤ8.


210

ΙΏΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

%-ές τε καϊ αύτοκρατες γεγονός , οίον ξώον άνυπηκοον τον λόγου, πάντων δι' επιθυμίας οίβτρώδεις επιχει ρεί χρατεΐν 1 αι δ' εν ταΐς γνναιξ,ϊ μήτραί τε και νβτέραι λεγόμεναι δια τά αυτά ταύτα, ξώον έπι&υμητικόν ένόν της παιδοποιίας , όταν άκαρπον παρά την ωραν δ χρόνον πολύν γίγνηται , χαλεπώς αγανακτούν φέρει, καϊ πλανώμενον πάντη κατά το δώμα , τάς τον πνεύ ματος διεξόδους άποψράττον, άναπνεΐν ουκ έών , είς απορίας τάς έβχάτας εμβάλλει και νόβονς παντοδαπάς άλλας παρέχει, μέχρι περ άν εκατέρων η έπι&υμία και ίο ό έρως ζνναγαγόντες, ο'ιον από δένδρων καρπόν άποδρέψαντες, ώς ίΐς άρουραν την μήτραν αόρατα υπό Ομικρότητος και άδιάπλαύτα ξώα καταβπείραντες καϊ πάλιν διακρίναντες μεγάλα εντός έκ&ρέψωνται , και μετά τούτο εις φως άγαγόντες ξωων άποτελέΰωδι γέ- 15 νεβιν. γυναίκες μεν ουν και τό Ο-ηλν πάν οΰτω γέγονε * τό <ϊ« των όρνί&ων φύλον μετερρυ&μίξετο, άντι τριχών πτερά φύον, έκ τών άκάκων ανδρών, κούφων δέ' καϊ μετεωρολογικών μεν, ηγουμένων δε δι' όψεως τάς περί τούτων αποδείξεις βεβαιοτάτας είναι δι' ενη- μ %·ειαν. τό δ' αύ πεζόν καϊ &ηριώδες γένος έκ τών μη δέν προΰχρωμένων φιλοδοφία , μηδε ά&ρούντων νής περι τον ονρανόν φύΰεως πέρι μηδέν, διά τό μηχέτι ταΐς έν τν\ κεφαλή χρήΰ&αι περιόδοις , αλλά τοις περί τά βτή&η της ψυχής ηγεμόβιν ε'πεβ&αι μέρεβιν. έχ% τούτων ονν τών έπιτηδευμάτων τά τ έμπροβ&εν κώλα καϊ τάς κεφάλας εις γην έλκόμενα υπό ΰυγγενείας ηρειΰαν , προμήκεις τε καϊ παντοίας έΰχον τάς κορνφάς, οπη 6υνε9λίφ&η6αν υπό αργίας εκάβτων αί περιφοραί, τετράπουν τε τό γένος αυτών έκ ταντης 30 έφύετο καϊ πολύπουν της προφάβεως , &εον βάβεις νποτι&έντος πλείονς τοις μάλλον αφροΟιν, ώς μάλλον


9. 8. 1—4.

ΦΤΣΙΚΑ

211

έπϊ γήν ελκοιντο. τοις δ' άφρονεβτάτοις αυτών τού των καϊ παντάπαβι προς γήν παν το βώμα κατατεινομένοις, ως ονδεν έτι ποδών χρείας ονβης, αποδα αυτά καϊ ίλνβπώμενα έπϊ γης έγέννηβαν. το δε τέταρ5 τον γένος εννδρον γε'γονεν ίκ τών μάλιβτα ανοητοτατων καϊ άμα&εβτάτων, ους ούδ' αναπνοής κα&αράς έτι ήζίωβαν οι μεταπλάττοντες , ώς την ψνχήν υπό πλημμελείας πάβης άκα&άρτως έχόντων, άλλ' αντί λεπτής καϊ κα&αράς αναπνοής αέρος είς ύδατος %-ολειο ράν καϊ βα&εΐαν εωΰαν άνάπνευβιν. ο&εν ίχ&ναν γέ νος καϊ το τών όβτρέων ξνναπάντων τε οβα ένυδρα γέγονε, δίκην άμα&ίας έβχάτης έβχάτας οίκήβεις είληχότων. καϊ κατά ταύτα δή πάντα τότε καϊ νυν δια μείβεται τα. ζώα είς άλληλα , νού καϊ άνοίας αποβολή 15 καϊ κτήΰει μεταβαλλόμενα, καϊ δή καϊ τέλος περί παντός νύν ήδη τον λόγον φώμεν έχειν ' &ννΡα< _ καϊ ά&άνατα ζώα λαβών καϊ βνμπληρω&εϊς °^ών βμος, ούτω ζώον όρατόν , τα ορατά 7ΐε(}ΐέ%ον ^0<* τον ποιητού &εος αίβΟ-ητός μέγιβτος καϊ #9^ ^νο* °?δ*

Μ λιβτός τε καϊ τελεώτατος γέγονεν , εϊς °* μονογενής ών. ι^ίλ ^ο^" Πλάτωνος έκ τον Τιμοο 6 ο ν Λ,Ά Πρώτον μεν ονν αΐβ&ηβιν άν<χγ·κ.€χΧον §^ έκ βίαιων παθημάτων ΰύμφντον }>ίνε<3θαι ι . ^ μ δε ηδονή καϊ λύπη μεμιγμένον έ'ροοΈοε , ^Λ^ Λ^^ίϊ*^ τοις φόβον τε χαϊ &υμον οβα τε έΛομενα # & 4^ * οπόβα έναντίως πέφνκε διεβτηκοΌΧ Πλάτωνος έκ τον Κ ξ» «τνλου \?λ /I Λ/ Όρ&ώς Ό άνθρωπος ώνομάβΟ-Τί-, *χν<χ.&ς>&»ν' »

Πλάτωνος έκ τού Φ« £& <*» ™ °β >»' Ρ Τους μεν χρηβτονς καϊ ποντ^^0^^ <ί€ριο8ρΛ είναι έκατέρονς , τονς δε μεταξύ *'<*τον£· #


212

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιλμ

Γ>

Πλάτωνος νόμων ε' [ρ. 747] ΚαΙ γαρ ω [Μέγιλλέ τε χαϊ Κλεινία μηδε τον& ημάς λαν&ανέτω περί τόπων , ως ούχ είβί τίνες άλλοι διαφέροντες άλλων τόπων προς το γεννάν άν&ρώπαν άμείνονς χαϊ χείρονς , οϊς ούχ ίναντία νομο&ετητέον. ι οΓ μέν γέ που δια πνεύματα παντοία χαϊ δι ειλήβιις αλλόκοτοι τε εΐϋι χαϊ έναΐϋιοι αύτών , όΐ δε δι νδατα, οΓ #£ δι* αύτην την έχ της γης τροφην άναδιδονβαν ο Γ» ίΐο»Ό·' τοΓί αώμαβιν άμείνω χαϊ χείρω, ναΐς ψνχαΐί δε ονχ ήττον δυι^μΑ^ι» πάντα τά τοιαύτα εμποιεΐν. » (> *£κ τβν 'Λριατοτε'λονς φνβιογνωμονιχών. *ύη «Γ ΦιάνοΜα άτονται τοΓ^ άν&ρώχοις χαϊ ονχ ίί'βϊ»· λγγλι αιτας ήχ«θίΓ? με'νονβαι των τον 60,ΜΑ'ην ΜΓ^ίίβΓ. γοΓτο <?ι;αογ γίνεται ταΕ; με&αιςκ Μη *3Α£4ΜΤ)'*γ<£ * *ο*ί· }<α<ρ ί|<ιϋίπτοι«βί φαίνονται <<ί «^,λ»^Λ4 μγο γ*^ γογ 6«β£χ<χ: χα9ημάταρ. χαϊ Π(»τι»«ττί<ί»τ ί$ **""> Γνί **''ϊΐί χ*'ΐ*τ3·«βί τ» βομα βνμΜ*|«ι*»« «ρκί'ί^Γ ίβη »9>' γγ τ*τν έροτβ^ χσι τον, <τνΛ<*^: μ» «ήτ·β£ Μη «5 φίβης. £η Λί εν τοις 2» <Γϊνν5< ;ν«·»«ήΛί**ί£ *£-*Χλγ α" ιϊ5 «πάλαι, σα οντάς

««Χί*· >«^> ί«»ο» ;ιτ·^»τ«β Τή/ΛΓΤ-η» . ί> ΤΟ «ίΙ* »Λλ; ,*τ;τνί λ ίτ^ρίκτ ^βνκτ. ττρτ ίί βχαΐΜΕτ αϋον, δ ■*. »Α Τ-ΛΓ «ΤΤΛΓ Μ> Τ? *Ȉ ^ . 0£ ΟΤαγ*ν. V* ,ΐνίΑ^ΰ, τ* ντνιηΑί «ίνα τλιετΆγ &<πόκτ»\ Λί »ϋ» ϊ ^βιβ* λΓ λ^λ ίκάνη*- έχιδτη«**^ -ί* ττκ <ϊΛ>λ£ Λ.->»«£·»όϊ. . Γι 'η ΐχ-


οαρ. 39. 8. 5—8.

ΦΤΣΙΚΑ

213

Πλάτωνος νόμων ζ [ρ. 797] 7 Μεταβολην γαρ δη πάντων πλην κακών πολύ ΰφαλερώτατον ευρηαομεν , εν ώραις πάβαις, έν πνεύμαΰι καϊ διαίταις δωμάτων , έν τρόποις ψυχών , έν ως 5 έπος είπεϊν ού τοις μεν τοις δ' οϋ , πλην οπερ εΐπον νυν δη κακοΐς ' ωβτε εί' τις άποβλέψειε προς δώματα, ώς πάδι μεν βιτίοις πάβι δε ποτοϊς και πόνοις ξυνή&η γιγνόμενα , καϊ το πρώτον ταραχ&εντα ύπ' αυτών, έπειτα εξ αυτών τούτων υπό χρόνου βάρκας φύβαντα ίο οικείας τούτοις φίλα τε καϊ ξυνή&η καϊ γνώριμα γε νόμενα, πάβη ταύττ) τή διαίττ] προς ηδονην καϊ ύγίειαν άριβτα διάγει" καϊ έάν ποτ άρα άναγκαθ~8"η μεταβαλλειν αύ&ις ηντινοϋν τών ευδόκιμων διαίτων, τοτε κατ αρχάς βυνταραχ&εϊς υπό νόβων μόγις ποτέ κατ ά έβτη την βυνή&ειαν τή τροφή πάλιν απολαβών ' ταυ_~ τον δη δει νομίζειν τοϋτο γίγνεβ&αι καϊ περί τα^ Χ^?αν&ρώπων διανοίας τε άμα καϊ τάς τών φ^Χ*9^ ^ίν0, βεις. οϊς γαρ αν έντραφώβι νόμους καϊ ^ία^(^ «ολ-_ &είαν εύτνχίαν ακίνητοι γένωνται μοί^^^^ο^ *^ολ, 20 λών χρόνων , ώς μηδένα έχειν μνείαν μτ\δΒ ^ * 1μ»ϋ>" ποτε άλλως αυτά β^εΐν η κα&άπερ νΰν 2=9θβ ^ό**

^

%

καϊ φοβείται πάσα η ψυχή το τι χινεΐν χά1^ ^ εΰτώτων. ,%0 Ζ****^ Έρμου έκ τών προς Τ<Ζτ £?βΛ<% ^ 25 Κοινωνία δέ έβτι ψυχών. κοΛ *εοι·χ'οίϊ',;0,^/'*^ί/^'^ , τών δεών ταΐς τών ανθρώπων , αΖ τών* λ *λ ταΐς τών αλόγων, έπιμελοΰνται «ϊ« οΓ οίρείΐ ^ /0Γ έλαττόνων, 9εοϊ μεν άν&ρώπαν » ανθ-^οι^ ^ ^ αλόγων ζώων, 6 δε &εός πάντων· ° ?υ (β υπόκειται τω δεώ, Ό δε άν&ρω**0& 3*ο*\* 1 ^'γ άλογα τω άν&ρώ'πω, 6 δε &εο5 ,ΛαντΙ( / πάντα, καϊ τοϋ μεν δεοϋ κα&κΛε *χναζ ν·£


ΙΩΑΚΝΟΤΤ 22ΤΟΒΑΙΟΤ Ιω,ι γειαι, τον δϊ χόβμ,ου <χ£ οι-χτΐνες αϊ φνβας, ^νερ^ει-κί· δια τον κόσ^χον ένε^γοϋβι καΐ έ«ϊ τον άν#ρκ>ατον δικ των τοϋ κόσμου φυσικών αχτίνων, αί ,^χνών κα! επιστημών.

κα£ «5^ ι& τον Λ«νιδβ Μ-

<0ν ενός τον νον , ου οτ5#ε'ν ^τι &ειότερον καΐ έΊ/Εα^τερον κ«1 ^ωτικαίτεροΐ) αν&ρωπσ>ν μ,Ιν 31905 θ6δ 8«ι>ων , ου αν ^ ^ τούτου ατληρί«τάτη,κακοάβίμων βχε ψ^χή ή τούτου κβνο3τ«'τη.

,

>" 1

°υν ω τ^κνον οτι παο*α ψυχή νονν Ιχα

υπ^^τικου περί οι> έ'μ.3τροσθ·£ν είρήκαμ,εν , τον καταΓ768Ί

*/«εΐνοΖτ* ? &

θ6κη9. ψνχη γαρ χωρι5 νον ουτε

<· ~ ν ' Φνν-η ή"

θχ>χ,αται. πολλάκις α/<χρ εΊ-ΜΓτα' *ν εκείνη τ# ωροί οντε ρλ*-

δε ψυχή » τβ**

0£ΐ,τ°ΰ ««ομΑ^ν κατω - ν τοιαυτ»


οαρ. 39. β. 8—10.

ΦΪΣΙΚΑ

215

νει καΐ μετρεΐ αυτόν καΐ τό πάντων μείζον ούδε την γην χαταλιπών άνω γίγνεται ' τοβοντον το μέγε&ός έΰτιν αυτοϋ της έκβτάβεως. διό τολμητέον ειπείν τον μεν άν&ρωπον έπίγειον είναι &νητόν &εόν, τον δ 5 ένονράνιον &εόν ά&άνατον άν&ρωπον. διόπερ δια τούτων τα πάντα των δύο, κόβμον χαΐ άν&ρώπον, υπό δε τον ένός πάντα. Έρμου έχ των προς Τάτ [ΡαΙηΙ. ρ. 101)] 9 Ο μεν άν&ρωπος το δεύτερον ξώον μετά τον χο- [770] ιοβμον, πρώτον δε των &νητών. ψυχή δε άν&ρωπον όχεΐται τον τρόπον τούτον, 6 νοΰς εν τω λόγω , ο λό γος εν τη" ψυχή, η δε ψυχή έν τω πνεύματι, τό πνεύμα [δ' έν τω βώματι. τό #£ πνεύμα] διηκον διά φλεβών καΐ αρτηριών και αίματος κινεί τό ξώον και ωβπερ 15 τρόπον τινά βαβτάξει. διό και τίνες την ψνχην αιμα νομίζονΰιν είναι ΰψαλλόμενοι , την φνΰιν ουκ ε^°*^ν οτι πρώτον δει τον πνεύματος άνα%ωρΎ\ϋν-νΧ°^ ^5 (θθ~) ■ψνχην τό αΐμα παγηναι, και τάς φλέβας * ■λ*"1, τηρίας κενω&ηναι, χαϊ τότε τό ξώον λ» 2ο τοντο ε*6τιν ό θάνατος τον βώματος. -» .(*0ι» Πλάτωνος πολιτείας δ' {.ρ. η^°^\ V* τΑρ' ονν, ην δ' εγώ, πολλή άνά.γ·κ.Ύ\ ο\γ ^ γε τά αυτά έν εκάΰτω ϊνεΰτιν ηροαν «Εδ1*! «δ·^5· άπερ έν τή πόλει; ου γάρ που ίχλ.λ.ο%Βΐ> „ 0ι&ϊί,Ζύ 25 κται. γελοϊον γάρ αν εΐη , ει τις οί-*3"®"ε*'γΙ ^ .ν ,/'^Κϊ/^^' <■*> * μη έκ τών Ιδιωτών έν ταϊς πόλε*5ι>ι> έ-χ.γΒγθ^ ^ ^ ίτ καΐ ίχουΰι ταύτην τηναίτίαν, οίον ο£ +^<ι/^ ί^/β χην τε καϊ Σκυ&ικην καΐ βχεδόν * «- οεα-ια. * , $ * ^ πον η τό φιλομαθές, δ δη (χβφΐ> «ον ^' 30 λιβτ αν τις αΐτιάβαιτο τόπον ' οοε** 'ΕΟ Φ1^·0 φ* τό περί τούς τε Φοίνικας £ΐν««- ^«^^ 'ι;οχ'5 * πτον φαΙη τις άν ού% ηκιβτα.


16

ΙίίΑ^ΝΟΤΓ ΣΤΟΒΑΙΟ!

1.18. ι

Πλκτονοδ πολιτε6'α5 <¥' [ε'. ρ. 456] "Ιθχ δη, φηβομεν πρόδ ίχ-ύτόν, άποκρίνον. αρα ον^06 ξλεγες, τον μεν ενφυ^ υ^^όβ τν είναι τον δ' άφνη ^ ψ ο μεν ραδίως χι {*«ΐ"&·άνοί ο <ϊ£ χαλεπώς ; κ«ί δ Λν από βραχείας μαΟ-ι£<*ε(»ς ^ β£(>«τ*%όδ εΐη 5 ίμ«θ·βν , ο Α πολλήβ ίΑαΟ-^α,ί τι^ών καΐ μελέτης „Λ « έμαθε βώζοιτο -„ τώ- ^ τά τοί; 0ω·μ„τ65 ^να)5 νπτ,ρετο^ ττ? &ίίχνο£α 'τώ δ> έναντιοΖτο ■ «ρ' ατταέβτϊν η χκχ>τκ ? 0?5 τό„ ε^φν~ ?κα(ίτα ^1 τον μη ορίξο-υ ; ο^εί9 , ^ ^ «? . φτί<,ει „ « Πλ«τωνοβ ^κ τού Γΐί1«;ον [ρ. 64] Μέγιβτον 30,^.> των - κοινών - πεοί» ολον το ' , δε καΙ Λοΐ3ΐον βώμα Λυμάτων τό Τβδν κα1 ^ τε5ι/ «λ^εινών αίτιον, ί"ν οΙ5 όιεληλ^Ο^μ,εν, καΐ οσα <ϊιά τών τον βωματος,,μορίων αίσθ··Μ«Λ,„ -κεκτημένα ' · κα£> λυττας ί ' ^ αν« υ η <· , }\

»

ρανα,με", άν«μ

^Ενα6 έχει. ωά ουν κατ« παντός *■·*«·■ ™δ «Α*«β Ααμ-

,„ , „,Λ0 „__ "*Κ Ο τι διειλομε&α εν τοις προα&εν' ταύτη Υα9 με7:«διω3,Τι?Λ , « , ~ „ τό εν ^"9 κ Χ*"Λχεον πάντα οβα εΛίνοονμεν ελεϊν. 20 3Γάθο5^3αΰτΓ^!ί ^σιν εϋκίνητον, οταν και βραχύ έτεροι ^τό^ , 13ΪΤίϊ» διαδίδωβι χνχλφ μόρια έτερα φρόνιμο" *λ®·&„ "^"^«ζόμβνα , μίίχρι «ερ ά'ν *ο ,,„„,-, τό Α. 02 *δ«ννείλη τοϋ ποιήβαντοδ χην δΰκλον ίόν, 3τάσ τ«·ον, εσραιον ον και ουΟ ενα τ« κν- β βίον' ώ6τ:* μόνον, ά'λλο ού κινεί τών πληλοις, «ο πρί&τκ>^κ® ν&όντων μορίων μορίοιϊ άλλων άλ|ωον ^«ί'όμ,β^, 3Ε«θ·ο5 έν αντοίς άκίνψον εις τό παν ταϋτα δε πε^£ » άναΐβ&ψον παρεϋχε το «αθόν. γήινα τό «Α*^ ® ^στ« χ«Ι *ριχα5 ^<?τι', °σα &ΙΑτ* Λρο^ ^χομεν & ημΐν μόρια. *« οψε&δ

άκο^§ μ«λιστ;αί


οαρ. 39. 8. 11—13.

ΦΪΣΙΚΑ

217

τό πνρός αέρος τε εν αύτοΐς δνναμιν ένεϊναι μεγίβτην. το δη της ηδονής καϊ λύπης ώδε δει διανοεΐβ&αι. τό μεν παρά φναιν καϊ βίαιον γιγνόμενον ά&ρόον παρ ' ημΐνπά&ος, άλγεινόν' το δ' εις φναιν άπιόν πάλιν ^α&ροον, ηδν' το δε ήρεμα και κατά βμικρόν, άναία&ητον' το δ ' έναντίον τούτοις , έναντίως. τόδεμετ' ενπετείας γιγνόμενον άπαν, αΐβ&ητόν μεν οτι μάλιβτα, λνπης δε καϊ ηδονής ου μετέχον' οϊον τά περί την όψιν αύτην πα&ήματα' % δη βώμα εν τοίς εμιο προβ&εν έρρή&η κα&' ήμέραν ζνμφνες ημών γίγνε0&αι. Πλάτωνος έκ τον Φιλήβον [ρ. 31] Λέγω τοίνυν της αρμονίας μεν λνομενης ημΐν εν τοις ξωοις άμα λνβιν της φνβεως καϊ γένεβιν άλγηδοΐ5 νων §ν τω τότε γίγνεβ&αι χρόνω. Πάνν λέγεις^ εΐκός. Πάλιν δε άρμοττομενης τε καϊ εις νΐ" Γ^^ι ψνβιν άπιονβης ηδονην γίγνεβ&αι λεκτέον, ^ ολίγων οτι τάχιβτα περϊ μεγίβτων (*η&*Ινα'1' δ μεν βε ορ&ώς λέγειν ωΣώκρατες, ^μ,φ0^ ΰν ** δ?~ μ ίτι τά αντά ταϋτα πειρώμε&α λέγειν. Ο1** μόβιά πον καϊ περιφανή ρ~άοτον €%·νν^° Πείνη μέν πον καϊ λνβις είναι. Έβοοβή * γιγνομένη πάλιν, ηδονή. Ναί. Λί-ψουζ ~ ψ Υ ^ καϊ λνπη καϊ λνβις, η δε τον ν/ροϋ τια^ 2δ &εν πληρονβα δνναμις, ηδονή" Λ κχοί^Ι""^^

Λ, \

ξωον της νγρότητος πήξις λυΛΎΙ 3ο άπιόντων καϊ διακρινομένων , V*1 σοι ΐΛ,έ-κρ^^ ν ηδονή. Καϊ ενϊ λόγω βκόπ,εν ■ ος αν φη τό έκ της άπειρον Χ^χν


218

Ι.<2ΑΝΝ"ΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΪ

1ίβ· 1

Ιψ^νχον γεγονός είδος , οπεφ £ν τφ πρόβ&εν έλεγον, βχαν μεν τούτο φ^ειρη-τα:*. 9 τήν <ρ&οράν λνπην εϊναι, δ' είς την αυτών ο-^,^όο^ν 6δόν , ταντην δ' αν πάμντην κναχώρηοιν π«ντων ? ηδονήν. "Εβτω· όοκεΓ μ,οι τύπον γέ τινκ έ'χενν. Τοϋτο μεν τοίννν Βν 5 ^§05 τι&ώμεδα λύπης τε καΐ -ηδονής έν τούτοις τοίς ^ά&Ββιν έκατεροιδ. ΚείΤσο-ω. Τέ&ει τοίννν α-ντής της ψ1^5 κατά τό τούτων των παράτων προσδόκημα, *0 Ρ™ "9° ™ν ησε'οαν ε'λττιξόμενοϊ/ ?$<ϊν χαΐ #αρρα- ■ λε'0ν, το όε προ των λ^πγ]9ών ψοβεοον ΧΟί\ άλγεινόν. ίο •■Εβχιγαο ονν τονθ-' ήδ0ν% κ«ϊ λνπ7]3 έτερον εΖδο5, τό χω«15 τον 0α,ματθ9 αώ% ~? ψ - βίά βδο. χίας γιγνομενον. . ι4 [Έν χανχφ ρ. , ~ . Γ <=Έ€οον εισοσ των ηδονών , ο « β έΌ^.. ^ * ' ~ έβτι ^ Α,' «υτη5 «ιναι, , *=Φ«μεν, δια* μνήμης παν γε γονός. ΙΙα>ς· Λίνιίυ.-»,,, ' » « , / ' „, Λ, ι "'ίΗ'^ν ω§ έοικεν, ο τ*, σεοτε έβτι, «;'Λί»·^^ και κινδυνεύει πάλιν έτι ποοτράτο* «Ρ^Ρ.» »„Τ^' μ£λλΕί ■ ημΧν ^ τώ βάμ*™

ΒΧ«βτοτε ««θημ™»" *« μ™ έν

φοίν κο:,:^ ίκ^νην ε«ο-«ντα, τα δ% δι άμτε καΐ ι«οιν6ν ε ΙΧ'Ϊ* ωσπερ βειβμον εντιθ-ε'ντα ίδιον άμφοϊν <ό*τ« /^"Τ^ω· Χ«ώ»»ω. Τά μεν £ή μη δι' * τα δε δι «μ^ο^ ΨνΙΨ> ημόάν ψώμΒν λαν&άνειν, μεν; Πώς λαν&άνειν, αρ' ορθότατα ε'ροΰύπολάβηδ, ώ5 ^ °^ *' Τό τοίννν λεληθενκι μηδαμώς γαρ λή&η Ρ-ν-ήχ,^*** *"η%·ης ένταν&ά που γϊνΒΰίν. "Εβτι ονπω γέγονε^ϊοδος, η έν τώ λεν°ί*ε'νω νύν ^νεσ#«ι νί£ ΓΫ/ <ϊε μ^τε οντθ5 μ^τε ^ε^οτοδ πως "ΙΓ62^« άπο^ολΐ}ν άτοπον. Ή3»«9; Τί


οαρ. 29. β. 13—15. οαρ. 40. 8. 1—3. ΦΤΣΙΚΑ

219

μην; Τα τοίνυν ονόματα μετάβαλε μόνον. Πώς; Άντ\ τον λελη&έναι την ψνχήν, όταν άπα&ής αντη γίγνηται των βειΰμών των τον δώματος , ην νύν λή&ην καλείς , άναιδ&ηβίαν έπονόμαΰον. Έμα&ον. Τό & δ' έν ίνϊ πά&ει την ψνχήν καΐ τό βώμα κοινή γιγνόμενον κοινή και κινεΐβ&αι , ταντην δ' αν την κίνηβιν όνομάζων αίβϋ-ηβιν, ουκ από τρόπον φ&έγγοι αν. Άληδέβτατα λέγεις. Ονκονν 'ήδη μαν&άνομεν ο βονλόμεϋ-α καλεΐν την αΐβ&η6ιν ; 15 ίο Έν ταντώ [ρ. 50] Οτι και βώμα άνεν ψυχής καϊ ψνχή ανε'ν βωματος και κοινή μετ' αλλήλων έν τοις πα&ήμαβι μεβτα έβτι , βυγκεκραμένης ηδονής λνπαις.

Κεφ. μ'. ΠΕΡΙ Ν Ο Τ. Πλάτ ωνος έκ τοϋ Φι λή βο^ «βο·* "Εγωγε ήγεΐβ&αι οΐμαι ζνμπαντοΐΖ "'^^α&Ρ καιβμικρον προβηρτηται, μακρά» ά. γνώβιν. ιι;κ «ύτοιί τού Φαίδων^ ^ '£ρ>°Κ*. 2ο Τοϋ Φέρε δη προς ^ιός, λέγεται -ψυχή 0, °" έχειν καϊ άρετήν και είναι «^«Ο-ήν , η και μοχ&ηρίαν καϊ είναι κακήν ; Κα\ ·«* λέγεται ; ^ & 25 Έρμοι) [ΡβΙπΙ. ρ. Π] Γ. Πώς τούτο λέγεις ω πόίτε^ , όν««^ χωρίζεται και ή ψυχή τον Λΐ'ε'^>&*'*χ-'το^ "·> 6<,«^ ένδνμα είναι τον μεν νον τΎ\ν "Φ"**Χ*1ν τ^ πνεύμα;

4. -ή


220

ΙϋΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ΙΒ. I

Α. βυννοείν δεί ω τέκνον τον άκούοντα τώ λέγοντι καϊ βνμπνεΐν καΐ όζυτέραν έ"χειν την άκοην της [776] τον λέγοντος φωνής, η βύν&εβις των ενδυμάτων τού των εν βώματι γηίνω γίγνετκι' αδύνατον γαρ τον νούν έν γηίνω βώματι γυμνόν αυτόν χα&' εαυτόν 5 έδράβαι. ούτε γάρ τό·γήινον δώμα δυνατόν έβτι την τηλικαύτην ά&αναβίαν ένεγκεΐν , οϋτε την τοβαντην άρετην άναβχέβ&αι βυγχρωτιζόμενον αύτη παθητόν βώμα. ίλαβεν [ουν] ωβπερ περιβόλαιον την -ψυχην' η δε ψυχή καϊ αύτη τις θεία ούοα χαθάπερ νπηρέτις ίο τω πνεύματι χρηται, το δε πνεύμα το ξώον διοικεί, όταν ουν 6 νους απαλλαγή τοϋ γήινου βώματος, τον Ιδιον ενθνς ένεδύβατο χιτώνα τον πνρινον, ον ουκ ηδύνατο έχων εις το γήςνον βώμα χατοικηβαι. γη γάρ πϋρ ου βαβτάξει ' πάΰα γάρ γη φλέγεται καϊ υπό όλί- « γου βπιν&ηρος. διά τούτο καϊ το ύδωρ περικέχνται τη γη , ωβπερ ίρυμα καϊ τείχος άντέχον προς την τον πυρός φλόγα, νούς δε οξύτατος πάντων των θείων (91) νοημάτων ων και το ο%ύτατον πάντων τών βτοιχείων έχει το πϋρ βώμα. δημιουργός γάρ ών 6 νοϋς τών 20 πάντων όργάνφ τω πνρι προς την δημιουργίαν χρη ται. καϊ ο μεν τοϋ παντός τών πάντων, ο δε τοϋ άν θρωπου τών έπΐ γης μόνον, γυμνός γάρ ων τον πυ ρός 6 έν άνθρώποις νοϋς άδυνατεΐ τά θεία δημιονργεΐν άνθρωπου ων τη οίκηβει. 25 4 Πορφυρίου έκ τών προς τά νοητά άφορμών. [778] Πάν γεννητόν άπ' άλλου την αΐτίαν της γενέβεως έχει , εΐγε μηδέν άναιτίως γίγνεται. άλλά τών γε γεννητών όβα μεν διά βυνθέβεως κέκτηται το είναι, λυτά 3ο άν εί'η και διά τούτο φθαρτά ' όβα δε άπλα και άβύνθετα όντα έν τω άπλώ της ύποβτάβεως κέκτηται τό


οαρ. 40. 8. 3—5.

ΦΤΣΙΚΑ

221

είναι, άλυτα οντα, ϊβτι μεν άφ&αρτα, γεννητά δε λέ γεται , ου τώ βύν&ετα είναι άλλα τω άπ' αίτιον τίνος άνηρτήβ&αι. τα μεν ουν σώματα δίχως γεννητά , καϊ ώς άπ' αίΐίας ήρτημένα της παραγούβης καϊ ώς βύν5 &ετα' ψυχή δε και νους [απλώς] γεννητά, ώς άπ' αι τίας ηρτημένα μόνον , ου μην και ώς βύν&ετα. τά μεν άρα βώματα γεννητά καϊ λυτά καϊ ψϋ-αρτά, τά δε [νοητά] άγέννητα μεν ώς άβύν&ετα καϊ ταύτη και αλντα και άφ&αρτα , γεννητά δε ώς άπ' αίτιον ηριο τημένα. Τον αύτον. 5 Ό νοϋς ούκ έβτιν άρχη πάντων πολλά γάρ έβτιν ό νονς, προ δε των πολλών ανάγκη είναι το εν. οτι δε πολλά ό νονς δηλον' νοεί γάρ αεί τά νοητά, ονχ 15 οντα αλλά πολλά και ουκ άλλα οντα παρ' έκεΐνο.^ * ^80] ουν ο αυτός έβτιν αντοΐς, έκεϊνα δε πολλά, πολλά α^ εΐη και ό νονς. οτι δε ό αυτός έβτι τοϊδ νο*ΐχο ^ ^αν . τως δείκνυται' εί γάρ τί έβτιν ο Ό·εωρε£? υ.*1®**1 τω έχων τοντο δεωρήβει η έν άλλω κείμ·ε ι<ί\ ^^ν2ο μεν &εωρεΐ δηλον' βνν γάρ τω νοείν £ ο&6*'0Ά*χ άφαιρε&εϊς δΐ τον νοεΐν άφήρηταυ τϋ|5 ^0* μ·** τοίνυν έπιβτηβαντας τοις πά&εβιν « _ -, <3& τάς γνώβεις άνιχνεϋβαι την έχεύνοχ* ,λ1^^ βτικαι δε δυνάμεις έν ημΐν ά&(>όθΊ> αϊβ® ςρί^ , 25 βία νοϋς. πάντη δϊ το αίβ&ήβει ατ^οβ'Χ,δ 'Ψ^*}^ίξω έπιβάλλον &εωρεΐ, ούχενο-ν^ε-νον έν.^^^^^^ ρεί , άλλά μόνον τύπον αυτών ε-κ. Έ-ίϊβ 3ΐρο? // & / °* βολής λαμβάνον. οταν ουν Ιδγΐ ο^ρΟ-οιλμβ^ <ρ& ^Ιψ^>^ νον, άμήχανον έν ταυτότητν γε'^ύα&ίχ.ν χοΰ 3ο ου γάρ άν ί'δοι, εί μη έν διαβτ αί<3 ε γέ-ν^ν^» ,ι^./^ δ\ καν το άπτόμενον έν ταντόττ^'^ ^ νε-ναμ* # ρείη. έξ ών δήλον οτι αεϊη τε <χΙ'&&·

3


222

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

βει προβχρώμενον είς τό 'ε%ω φέρεται, ει μέλλει το αίβ&ητόν κκταλήψεβ&αι. ώβαύτως δε και η φανταβία άει έπϊ το 'ε%ω φέρεται , χαι τη τάβει αυτής το είκόνιβμα παρυφίβταται , ήτοι και παρασκευάζει έζω&εν [782] αύτη τη προς το έ%ω τάβει την ώς έ|ω οντος είκονί- 5 βματος ένδεικνυμένου [αΐβ&ηβιν]. χαι τούτων μεν κατάληψις τοιαύτη , ών ουδεμία εις εαυτην βυννεΰουβα και βυναγομένη έντύχοι αν η τω αίβ&ητω η τω άναιβ&ήτω εί'δει. έπΐ δε τοΰ νοϋ ου τούτον τον τρό πον η κατάληψις , άλ?Μ βυννεύοντος είς εαυτόν καΐ κ εαυτόν δεωρούντος. παρεζελ&ών γαρ τοΰ &εάβαθ%αι τάς εαυτού ενεργείας και ομμα είναι των αυτού ενερ γειών ούβών το όραμα , ουδέν αν νοηβειεν. ώς μεν ούν ην η αί'β&ηβίς τε και το αΐβ&ητόν , ούτως έβτιν ό νούς τε και το νοητόν. &εωρεΐ δε η μεν έκτεινομένη κ είς το έ%ω εύρίβκουαα το αίβ&ητόν έν τη ύλη χείμενον, 6 δε νους είς αυτόν βυναγόμενος , ούδαμη ε%ω έκτεινόμενος , όπερ καϊ έδόκει τιβίν, ονόματος δια φοράς προβτε&είβης τη τού νού ύποβτάβει και της (92) φανταβίας. η γαρ έν λογικά ζωω φανταβία έδέδοκτο 2ο αύτοϊς νόηβις' άλλ' έκείνοις μεν πάντα άπαρτηβαβιν άπό της ύλης και της βωματικής φύβεως άκόλου9ον ην και τον νοΰν τούτων άπαρτάν. 6 δ' ημέτερος [νονς] [784] βωμάτων καϊ ετέρων &εωρός ούβιών πού τοίννν χειμένας καταληψεται αυτάς , εζω δε όντων ύλης ούδα- 1 μού άν εί'η ταύτα, δηλον ονν ως νοερά καϊ νοηβει βυναχ&ηβεται. και τοίνυν ει νοερά είς τον νουν, και το νοητόν καϊ εαυτόν &εωρήβει νοών τά νοητά, χαϊ χωρών είς εαυτόν νοεί δια τό είς έκεΐνα χωρείν. ει δε πολλά και τά νοητά (πολλά γάρ 6 νους νοεί και ονχ 3 πολλά αν εϊη έ£ ανάγκης και αυτός, κείται δε


οαρ. 40. 8. 5. 6.

ΦΤΣΙΚΑ

223

προ τών πολλών το εν, ώΰτε ανάγκη προ τον νον εί ναι το εν. Άρχντον εκ τον περί νόω καϊ αί~ β&άβιος. · 5 Αϊβ&αβις μεν έν βώματι γίνεται,, νόος δ' εν ψνχα. το μεν γαρ άρχά των αίβ&ατών νπάρχει, α δε των νοατών. πλά&εος μεν γαρ μέτρον άρι&μός, μάκεος δ% πονς, ροπάς δε καϊ βτα&μάς ξνγόν , όρ&ότατος δε καϊ εν&ντατος κανών και βτά&μα, όρΟ-ά γωνία, όντως ίο ό*ε καϊ τών μεν αίβ&ατών αί'β&αβις [άρχά καϊ] μέτρον, τών δε νοατών νόος άρχά καϊ μέτρον έντί. καϊ 6 μεν ["80] νοος άρχά νοατών τε καϊ φνβι πράτων, ά δε αί'β&αβις [αίβ&ατών τε καϊ φνβι δεντέρων]. ο μεν γάρ αμΐν έντι άρχά τάς ψνχάς, α δε τώ βώματος. και Ό μεν νοος ίο τών τιμιαιτάτων έντί κριτάς, ά δ' αΐβ&αβις τών %9Υ1' βιμωτάτων. ά μεν γάρ αϊβ&αβις τώ βώμαχ0$ ^^ο6 βνν,έβτακε καϊ τάς £ς τοντο λειτονργίαζ 5 ° χμ,οΟ'"" [τάς ψνχάς ένεκεν] καϊ τάς ες ταύτας πολ'°^>, ας, ά νας. καϊ 6 μεν νόος έντι άρχά τάς έπιό*^^ Χάν 2ο αϊβ&αβις τάς δόξας· α μεν γάρ £%ει τά1** β%ατων ενεργειαν , ο δε ταν έκ τιαν νοα* νοντι δε τά μεν αίβ&ατά τών πραγ μ,ά,τίον ταβλάβιός τε κοινανέοντα, τά δε νοοίτοί αχ&' διότατος. παραπλαβίως δε και ά οίί.'σΟ-αό^. & . 25 ε'χοντι' ά μεν γάρ αί'β&αβις τώ οίέβΟ'ίκχω, τον και κινέεται καϊ μεταβάλλει κ.€χΧ ο-ύβέαΐ0 % Φ ,„ -~ τω άτρεμέει' διό και μάλλον κ«1 'ητ-νον * ^% /Φ^ ^ και χείρον γίνεται όρψ [τό αίο & €χ.ύ: 6»-%^. ' 4κ ^ νοατώ, τό δενοατόν άκίνατον &=, ώβ^β " ®ι°, /( ^ 30 λον οντε ήττον οντε βέλτιον οντε 3£βΙ^ον ^ ,Λ* νοατόν. καϊ καΰάπερ 6 νόος το ^τ^^χ-^ο^ β** £ Λαράδει,γμα, όντως ά αΐ'β&αβις τ


224

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

τερον. ό μεν γάρ νόος ουκ άν&ρωπον απλώς, ά δ' αΐβ&αβις απλώς τάν τώ άλίω βφαΐραν η τάς χειροτεχνατών ... έτι ο μεν νόος άμερης καϊ αδιαίρετος, κα&απερ μονάς χαΐ βτιγμά' παραπλαβίως δεκαϊτόνοατόν , το γάρ είδος οντε πέρας βώματός έντι οντε όρος 5 άλλα μόνον τύπωβις τώ έόντος , α έόν έντι' ά δ' αϊβ&αβις μεριβτά καϊ διαιρετά" {παραπλαβίως δε χαϊ τό αΐβ&ατόν]. των γάρ ιόντων ίντϊ τά μεν αίβ&ατα τά δε δοξαβτά τά δε έπιβτατά τά δε νοατά. χαϊ τά μενβώματα, ων ίντί τις άντιτυπία, αίβ&ατά' δοξα- ίο ατά δε τά μετέχοντα των εΐδέων ως αί είχόνες , οίον ό τϊς άν&ρωπος τώ άν&ρώπω και το τϊ τρίγωνον τώ τριγώνω ' έπιβτατά δε τά τοις εϋδεβι βυμβεβακότα ί% άνάγκας , ώς έν γαμετρία τά τοις βχημαβι ' νοατά δε αυτά τά εΐδεα καϊ αϊ άρχαϊ τών έπιβτατών , οίον αν- 15 τός Ό κύκλος χαϊ τρίγωνον χαϊ βφαϊρα. τνγχάνοντι δε * και έν άμΐν αύτοϊς κατά ψνχάν νώβιες τέτταρες, νόος έπιβτάμα δόξα αϊβ&αβις, ων αί μεν δυο τώ λόγω άρχαί έντι , οίον νόος καϊ αί'β&αβις , 'τά ί£ δύο τέλεα, οίον έπιβτάμα καϊ δόξα. τό δ' ομοιον άεϊ τώ όμοια··.» γνωβτικόν , ο&εν φανερόν 'ότι ό μ\ν νόος έν άμΐν τών νοατών γνωβτικός , ά έπιβτάμα τών έπιβτατών , « δόξα τών δοξαβτών, ά δε αΐβ&αβις τών αίβ&ατών. Πυ& αγό ρ ας Αναξαγόρας Πλάτων Ξενοκράτης κ Κλεάν&ης %ύρα&εν εΐβκρίνεβ&αι τον νονν. Παρμενίδης καϊ Εμπεδοκλής καϊ Δημόκριτος ταυτόν νους καϊ ψυχή, κα&' ους ούδΐν άν ίίη ζώον άλογον κυρίως. Ίαμβλίχου έκ τοϋ περϊ ψυχής. 3β Πάλιν τοίνυν περ\ τοϋ νου καϊ πααών τών κρειτ1 τόνων δυνάμεων δ της ψυχής οι μεν βτωικοϊ λέγονβι


°-**· 40.8.0-8.^.41. β.1. ΦΤΣΙΚΑ

225

μήευ&νς ίμφύεβ&αι τον λόγον, ύστερον δε βννα&ροί, θαί απο τ®ν αΐ6&ψεαν και φαντασιών περί δεκαΤε0βα9« έτη. οι δ' άπο Πλάτωνος χ*1 Πν&αγόρον *"<?£ΐναι μεν καΐ εν τοις άρτιγενεβι τον λόγον φαβίν, 5 έηΧΟΗοτεΐβ&αΙ γε μην & τοΐ$ %ω&εν κ«ί μη ίνεργεϊν την οίχείαν ένέργειαυ άλλ' ψνχάξεινη8Ά τοίνυν περ& τον νον πολλοί μεν περιπατητικοί τον έχ βπέρματσς κα\ τον £π< χ -? φάσεως άλλον νονν νπο&εμενοι, £τ6ν μεν] ώς αντίκα μάλκ άποβλ <χ<?τένοντα άπο ίο τηδ π- 4>(ότης γενεΰεως, [τον δε] καϊ χοα^ί^τον και &νραθ-εν έπικαλονμενον νβτερον παραγίνω £0®αι ^7™βιν οψίαίτατα, έπειδάν τελειω&ή μεν 6 Μναμιν νονς- έπιτηδείως δε μετε'χειν τής κατ ένέ<?7ειαν νοήβεως. ητολλοϊ δε αύτών- των πλατωνικά ϊ"*1 ™ν νούν α της ψυχής άμα τ$ πρώτχι είβόδω αυτής ε£ς το β,ωΡ" αννειβά^ονσιν , ονδΐ είναι, όλως ετέ^α^ αντψ' 'εχιρον 9$ αντής τον νονν.

Κεφ. μα . ΠΕΡΙ ΨΤΧΙχς.

# 1

ίναλης απεφηνατο πρωτο§ τγγν "Φ**** τον η' υάτο-Λίνητον. _ < ο*> ' , , π-£*Ί>τα, τον § Πυθαγόρας αριθμόν α^τον **>"°οίΰ}ξ & καΙ «^ι&μ.ον αντί, τον νον παραλαμβάνε1" » 3εν άκρατη &. > ^ άίδιον κΙ-^\ ΑΧκμα^ν φνβιν αντο^^ον *** Λροαεμφερή νηβιν,καΐάιά -πόντο α&ανατοχ, τοϊ? δείοις νπ£* -λαμβάνει. 8ΤΟΒ. ΕΟΓ,. ΡΙΓ -*?3· .1^


226

ΙίϊΑΝΧΟΤ ΞΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

Δ ικαίαρχος άρμονίαν των τεττάρων βτοιχείων. Άβκληπιάδης 6 ίατρός βνγγνμναβίαν των «ι α&ηβεων. Άριβτοτέλης έντελέχειαν Λρώτην αώματος δ φνβικού, οργανικού, δυνάμει ξωήν έχοντος" την <$£ έντελέχειαν άκονβτέον αντί τον εί'δονς και της ενερ γείας. Άναζιμένης Αναξαγόρας Αρχέλαος Διογένης άεοώδη. ι« Ο ί β τ ω ικοί πνεύμα νοερόν &ερμόν. Παρμενίδης δε καΧ'Ίππαβος πνρώδη. Δημόκριτος πνρώδες βνγκριμα έκ των λόγφ δεωρητών , βφαιρικάς μεν εχόντων τάς ιδέας, πνρίνην δε την δνναμιν , όπερ βώμα είναι. 15 Ηρακλείδης φωτοειδή την -ψνχην ώρίβατο. Λεύκιππος έκ πνρός είναι την ψνχήν. Διογένης 6 'Λπολλωνιάτης «ξ άέρ&ς είναι την ψνχην. [798] "Ιππων ίξ ύδατος την ψνχήν. 2ο Βέναρχος ο περιπατητικός και τίνες έτεροι της αντης αίρέβεως την κατά τό είδος τελειότητα και εν· β τελέχειαν, κα%·' έαντην ονβαν άμα και μετά- τον δώ ματος βνντεταγμένην. Έπίκονρος κράμα έκ τεττάρων, έχ ποιον πν-ΐ< ρώδονς, έχ ποιον άερωδονς, έκ ποιον πνενματικον, έκ τετάρτον τινός άκατονομάβτον ' τούτο ($' ην αντψ τό αίΰ&ητιχόν' ών τό μεν πνεύμα χίνηβιν, τον δε (94) άέρα ήρεμίαν , τό δε &ερμόν την φαινομένην θερμό τητα τον σώματος , τό δ' άκατονόμαβτον την ένημΐν® έμποιεΐν αί'ο&ηβιν ' έν ονδενι γάρ των όνομαξομένων ατοιχείων είναι αΐβ&ηβιν.


οαρ. 41. β. 1-3.

ΦΤΣΙΚΑ

227

Έρμοΰ [ΡβΙπί. ρ. 4Π)] έζον^τ°>ννν-έατ}ν °1θία ά£β^ νοητική, ν6ημα εχουαα τον εαυτής λόγον. 5 'βτ Π}ά7;ωνο5 εκ τοΰ Φα£& ς> ο ν [ρ. 247] 2 1 γαρ «χ^ώματός τε καϊ ^σχημαίτιΟτος καϊ άναψη$ ουσία όντως ψυχής. κ Ερμού [ΡβΙπί. ρ. 40 ]ι] 3 σβ Εβτΐ>Τθ£ννν^νΧνάβώμΙΧνο& ονοία εί γάρ έχει αμα, ουκ έτι έβται αυτής βωστιπή. πάν γαρ σώμα [800] ΌΗται του είναι, δεΐται καϊ ζωη& της έν τάξει κεψε'ν,ης' παντϊ 7"*9 γενεβιν έχοντι. χοίΐ μεταβολήν δει ιπακολουϋ-εΐν. το γάρ γιγνόμενον γόγνεται έν μεγε'' ηηόμενον γάρ αϋξην έχει. · πανΑ δε τω αυξα νόμενα, έπακολου&εΐμείωσις, μειοόαει. ψ&ορά' μετεικληφος δε τούς ζωής ζχ χα1 κοινωνεί του είναι κατά τψ ψυχην. ή δε αίτια έτε'ρω τον εΐν<χι- αυτή πρώτη 'όν *<?η. το δε είναι νΰν λέγω το εν λ,όγψ γίνεσ&αι και μετε'χειν ζωής νοεράς ■ παρέχει-όε Ύ] -ψυχή ξωήν νοεκαλείται δε ζοόον μεν διά τήν ζωι^, λογικόν δε » Λα τό νοερόν, δνητόν δε διά το 0ο5(* « ' 1>νχή αρα κβώματος, άμετάπτωτον έχουσα την &-όνιχμιν. πώς γάρ οιον τε' έστι λέγειν ζωον νοερόν , μ-*! ονβηξ ουσίας της παρεχούσης ζωήν; άλλ'ούδε λο^κον οιόν τέ έστιν ειπείν, μή ούσης της διανοητικής ον<*£**9™(6 παρ8 φύσης νοεράν ζωήν. έν παΟι δε ο^κ άφικνεΐται το νοερον διά τήν τοΰ σώματος σύατο6<ί^ν *9°5 τήν άρμονΐαν. έάν γάρ υπερέχω ε'ν τή βυ€ίτ<χβει τό ϋ-ερμόν, κούφος καϊ ένθερμος γίνεται , έα.ν ν° ψνχρόν, βα9νς και νωχελής γίνεται· ψύοΊ-β "Ρμόζει τήν τού [802] » σώματος σύσταβιν προς τήν α^/χ-ο*"^1*, ε^δη δε τής «ομονίας τρία, τό κατά το ΰερμ,ον Χ*1 ™ «ατ« τό ψυΖ9ον καϊ τό κατά τό μέβον άοα-όξ**- όε κατκ *ον έπι 15*


230

ΙώΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

1α.ι

'άλογα έκλή&η τά ζώα ταύτα , βτερήβει τοϋ λόγου τής ψυχής, τετάρτην δε νόει την των άψυχων, ήτις ίξω&εν ουβα των δωμάτων ενεργεί κινοϋβα. αυτή αν εΐη έν τω &είω βώματι κινούμενη- καΐ ωβπερ χατά πάροδον ταΰτα κινοϋβα. * 0 Τοϋ αυτού [ΡβΙπΙ. ρ. 411)] Ψυχή τοίνυν έβτιν άίδιος νοητική ουβία νόημα εχουβα τον εαυτής λόγον, βνννοοϋβα δε διάνοιαν της αρμονίας έπιβπάται. άπκλλαγεϊβα δε τοϋ φνβικού δώματος αύτη κα&' αυτήν μένει, αυτή εαυτής ονβα εν ίο [810] τω νοητώ κόβμω. άρχει δε τον εαυτής λόγου, φέρονβα όμοίαν κίνηβιν έν τω εαυτής νοήματι , ονόματι ζωήν τω εις ζωήν έρχομένω. τοϋτο γαρ ίδιον ψυχής τό παρέχειν ετέροις όμοιον τή (διότητι αύτής. δύο τοίνυν είβΐ ζωαϊ και δύο κινήβεις, μία μεν ή χατ' ούβίανα ετέρα δε η κατά φύβιν βώματος. καϊ η μεν γενικωτέρα η δε μερικωτέρα. καϊ ή μεν κατ οϋβίαν έβτιν αύτεζούβιος ή δε άναγκαβτική ' πάν γάρ τό κινούμενον τή τοϋ κινονντος άνάγκΐ] νποτέτακται. ή δε κινοϋβα κίνηβις τώ τής νοητικής ούβίας ερωτι ωκείωται. εΐη γάρ ι« αν ψυχή άβώματος άμέτοχος ουβία τον φνβικού βώματος' εΐ γάρ έχει βώμα , οΰτε λόγον έχει οντε νόηβιν. πάν γάρ βώμα άνόητον' μετάλαβαν δε ούβίας τό είναι ζώον £μπνουν Εβχε. και τό μίν πνεύμα τοϋ βώματος , 6 δε λόγος τής ούβίας τοϋ καλού θεωρητικός » έβτι. τό δε αίβ$·ητικόν πνεύμα τών φαινομένων κριτικόν έβτι. διήρηται δε είς τάς όργανικάς αίβ&ήβεις, και έβτι τι μέρος αντον πνευματική όραβις και πνεύμα άκονβτικόν καϊ όβφρητικόν και γευβτικόν και άπτικόν. τούτο τό πνεύμα άναγόμενον υπό διανοίας κρί- 30 νει το αίβ&ητικόν, εί δε μή, φαντάζεται μόνον ■ τοϋ γαρ βώαατός έβτι καϊ δεκτικόν πάντων, ό #£ Λόγος


οαρ. 41. 8. 5—8.

ΦΤΣΙΚΑ

231

της ονβίας έβτι τό φρονούν, αυννστίχρχει δε τω λόγω ή των τιμίων γνώβις, τώ δε π,-νε-ύμ-ατι. η δοζα. το μεν [812] γαρ άπο τοΰ περιέχοντος κόσμον την ένεργειαν εχει, η οε αφ εαντης. 5 Περϊκινηβεως και ά <ρ &€Ζ<?<ΐ£«δ ψυχής. 7 Αριστοτέλης άκίνητον την -ψνχην πάβης κι νήσεως προηγονμένην , της δε Χ£χτ<χ βνμβεβηκος μετίχιιν, καθάπερ τά σχήματα χαϊ τοε σζέρατα και χα&απαξτά περί τοις σώμασιν εί'δη. ι· Πλάτων αφθαρτον χαϊ άε^^ντον ' λ*?ίι ?θύν έν Φαίδωνι [ρ. 70] " είπόντος δη τον ^α>κρατονς ταντα, νπολαβών 6 Κε'βης ίψη' ω Σοόκ&^τες, τα μεν αλλα ψοιγε δοχείλέγεσθαι καλώς, τά $ε περί της ψνχης < » κνί/ί»"" > . «=»·,-» λ» ο15, Γ μη »επειδαν πολλην απιβτιαν παρέχει τοις > , > ' - του- Οωματος < >* - <?ί*-τ£.ν ίο απαλλαγή ουόαμον " ', αλλ Τ „ εκείνη , „ ·· Α(95) < > διαφθείρεται α. > / τε και? αΛθΛΛ -Α λ,λνται τ> αν ο αντη~ ναερα α ' - ' >α.> απαλλα^τ^ί" ' , ^^-τ-ί~>ΧΛ.ενη »τον» σώματος νρωπος απο&ανη, ευσνς . . , ; "» „ ·» ^(χσινος όιαβχεόακαι εχοαινονβα ωαπερ πνεύμα */ Λ „ ,„ - ? „ ϊ. < « ,.,',ί'νί χ' έτι ουοααου , , , Λ ., 7 , , ^^,-τ^ν σννηθροιβμενη οιέπειεΐπεο είη πον αυτη καθ &τ>τ ·ι _ ? > » ,, > - . νεακον χαι> απηλλαγμενη τούτων, των ■* » _,ων, νυν βυ γ > » ,, . \ πΧ-τι ω Σωκρατες ως διήλθες, πολλή αν έλπις εΐη κοΛ ~? ' ^^ αληθή έστιν α συ λέγεις- αλλα *°ν β ώς 'έστι τε η γης παραμυθίας δεΐται χαϊ Λία^ε ^ χινα δύν(χμιν 25 ψνχη αποθανόντος τον ανθροαΛΟ^ & Σωκράτης, ψι καϊ φρόνησιν. αληθή λέγεν^ ,, αύτών τούταν ώ Κέβης ■ αλλα τί δη ποιώμεν ; οΰτα£ ξχΗν είτί βούλει διαμνθολογωμεν, είτε ^"^δ «" άκονσαιμ' μη; εγώ γονν, εφη ο Κέβηξ ·> 1 ■κηντινα δόξαν ίχεις περϊ αντών8 Έν ταντ ω [ρ. 7θ] οντος ον μΒμν·. Παλαιός μεν ονν εβτι τις Α '


232

ΙΩΑΝΝΟΥ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιιι.ι

^

με&α, ως είβιν έν&ένδε άφικόμεναι εκεί καϊ πάλιν γε δεύρο άφικνούνται και γίγνονται έκ τών τε&νιοίτων. καϊ εί τού&' όντως έχει, πάλιν γίγνεβ&αι έκ των αποθανόντων τους ζώντας, άλλο τι η είενημών αί φνχαΐ έκεϊ; ον γαρ αν πον πάλιν έγίγνοντο μη ούΰαι' 5 και τούτο Ικανόν τεκμηριον τον ταϋτ' είναι, εί τω όντι φανερόν γένοιτο, ότι ονδαμό&εν άλλο&εν γίγνον ται οι ζώντες η έκ τών τεθνεώτων. εί δε μη έΰτι τούτο , άλλον αν τον δέοι λόγου. Πάνυ μεν ονν , έ"φη ό Κέβης. Μη τοίννν κατ ανθρώπων, η δ' ός, οκόπει ίο μόνον τοντο , εί βονλει ραον μα&είν , άλλα και κατά ζώων πάντων καϊ φντών, και ζνλλήβδην οοαπερ έχει γένεβιν , περί πάντων ϋδωμεν , άρα οντωσϊ γίγνεται άπαντα ουκ άλλο&εν η έκ τών έναντίων τά έναντία, όβοις τνγχάνει ον τοιούτον τι , οϊον το καλόν τω αί- 15 βχρώ έναντίον πον και δίκαιον άδίκω, και άλλα δη μνρία όντως έχει. τούτο ονν Οκεφώμε&α , άρα άναγκαϊον, όΰοις Ιϋτι τι έναντίον, μηδαμό&εν άλλο&εν αντό γίγνεβ&αι η έκ τού αύτώ έναντίον; οίον όταν μείζον τι γίγνηται , ανάγκη πον έ% έλάττονος όντος » πρότερον έπειτα μεΐζόν τι- γίγνεβ&αι ; Ναι. Ουκούν καν έλαττον γίγνηται έκ μείζονος όντος πρότερον νβτερον έλαττον γενήβεται. "Εβτιν, έφη, όντως. Καϊ μην έ% ίΰχνροτέρον γε τό άβ&ενέβτερον και έκ βραδντερον τό θάττον; Πάνν-γε. Τί δ' , άν τι χείρον γίγνη- » ται, ονκ ίξ άμείνονος, και εάν δικαιότερου ονκ «ξ άδικωτέρον; Πώς γαρ ον; Ίκανώς ονν, έφη, έχομεν τούτο, ότι πάντα οΰτω γίγνεται έ% έναντίων τά έναν τία πράγματα. Πάνυ γε... Τί ονν, έφη, τω ζην έΰτι τι έναντίον, ώΰπερ τω έγρηγορέναι τό κα&ενδειν; Πάνν 30 μεν ονν, έφη. Τί; Το τε&νάναι, έφη. Ονκονν έ% αλλή λων τε γίγνεται ταύτα εί'περ έναντία έΰτί, καϊ ατί γε


οαρ. 41. 8. 8. 9.

ΦΤΣ1ΚΑ

233

νέΰεις είσΐν αντοϊν μεταξύ δύο όντων; Πώς γαρ ον; Την μεν τοίννν έτέρα,ν ανξνγίαν αν νϋν δη ίλεγον εγώ σοι, Εφη, έρώ,ό Σωκράτης, και αντην χαΐτάςγενέαεις- ΰν δέ μοιτήν ετέραν. Λέγω δε το 5 μεν χα&ενδειν, το δε έγρηγορέναι , ^αΐ & τοϋ κα&εύδβιν το έγρηγορέναι γίγνεβδαν π<*ϊ> έ* \ον ^9νγορέναι το κα&ενδειν, χαϊ τάς γενέσει <*ντων την μεν χαταδαρ&άνειν είναι την δ\ ανεγείρεσαι. Ιχανως Οοι ε'ψην ,ηον; Πάνν μεν ονν. Λέγε δη και ον μοι, ο Ιφη , οντω περί ξωης και δανάτογ<>ύχ Εναντίον μεν φης τώ ζην το τε&νάναι είναι ; Εγ***γ*· Γίγνεβ&αι δε επάλληλων; Ναί. Έ\ ούν ζ<οντος-τΙ*ο γι„ν _ , Γίττί. το »' ζην. Εκ των γνομενον; Το τε&νηκος, εφη, . - α ' " "να ' ΐ-^ν-νά οί ζάντες τε&νεωτων αρα , ω Κεβης, τα ςω^^" ^ ' κ π·Λ*5 ν &&α·> εφη,αιψν5 γιγνονται ; Φαίνεται, εφη. Εν , . χαι ημων έν Αιδον. Οαικεν. 1^*"* , Τ , / . περί, ταντα η" γ> ετερ& : α&φηςονβατνγχανεβεοιν τοΐν Μ νει. το γαρ απο&νηβκειν βαφές σ Ύι . , » ν τ ' , _ ί τ Τ ν,» -ί.- , ^ο^ο-ομεν; (ουκ οανταποδωβομεν) την έναντίαν δοΰναι τώ χωλή έβται η φνβις; η ανάγκη Λον^ ^ Ήνα &νήβκειν έναντίαν γένεβιν; ^**νΤ , ηδ' ος, εΐπερ ταντην^ Το άναβιώβκεσ&αι. Ον*' εώταν γεγ0. έβτι το άναβιωβκεβ&αι , έκ τών έκ τών ζώντων. . νέναι ονδεν ήττον η τονς τε&ν£^°1'Ζει, τεκμήριον είναι τούτον δέοντος, Ικανόν πον *9° -φνχάς εϊναί πον, οτι άναγκαΐον τάς τών τε^νεα**^ ^ Ιφη^ * Σ(ά. ο&εν δη πάλιν γίγνεα&αι. Λο***' %α1ον όντως έχειν. χρατες, έκ τών ώμολογημενων αν&Ύ Έν ταντφ [ρ. 78.] , ανν&έτφ οντι ψύΆρα ονν τω^βνντε&έντι τε * &<ηναι ταύτη ηπερ οει προΰήκει τοντο πάσχειν, δ*-**1""


234

ΙΏΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

αννετέ&η ' ει δέ τι τυγχάνει όν άβύν&ετον , τούτω μόνω προβηκει μη πάβχειν ταύτα εϊπερ τω «Αλω; ζΐοκεΐ μοι, έφη, όντως έχειν, 6 Κέβης. Ούχούν άπερ άεϊ χατά ταντά χαΐ ώβαντως έχει , ταύτα μάλιΟτα εικός είναι τά άβνν&ετα , τα δ' άλλοτ' άλλως και 5 μηδέποτε κατά ταντά βνν&ετα ; "Εμοιγε δοχεΐ όντως. . . . Θώμεν ονν βούλει , έφη , δύο ε£δη των όντων , το μϊν ορατόν τό δ' άειδές. Θώμεν, εφη. Και το μεν άειδες χατά ταντά έχον , το δε ορατόν μηδεποτε κατά ταντά. Και τούτο δη, εφη, &ώμεν. Φέρε δη, η δ' ίο ος, άλλο τι ημών αυτών η τό μεν ΰώαά έβτιν, το δε ψνχή; ΟνδΙν άλλο, έφη. Ποτέρω ονν όμοιότερον τω εΐδει φαϊμεν άν είναι χαι ξνγγενεβτερον το βώμα; Παντί, έφη, τούτο γε δήλον ότι τω όρατω. Τί δε η ψνχή, ορατόν η άειδές ; Ονχ νπ' άν&ρώπων γε, εφη, α ώ Σώχρατες. Αλλά μϊγν ημείς γε τά ορατά χαΐ τά μη τϊ) τών άν&ρώπων φύβει έλέγομεν , η άλλτ] τινϊ οίη ; Τι} τών άν&ρώπων. Τί ονν περί ψυχής λέγομεν; ορατόν η άόρατον εΐναι; Ονχ ορατόν. Άειδες άρα; Ναί. Όμοιότερον άρα ψνχή ϋώματός έϋτι τω άειδεϊ, ?ο το ί£ τώ ορατώ ; Πάϋα αναγχη, ω Σωχρατες. Ονχοϋν χαι τάδε πάλαι έλέγομεν, οτι η ψνχή, οταν μεν τω βώματι προϋχρήται εις τό οχοπεΐν τι η δια τον όραν ζ ί<ά τοΰ ηχοι'ίΐΐ' η ίι' άλλης τινός αίβ&ήαεως ' τούτο γαρ έατι τό δια τοΰ ο~ώαατος τό δι ' αία&η- £ βίω.' αχοπεΐν τι ' τότε μεν ελχεται νπό τοΰ δώματος εις τά ουδέποτε χατά ταύτα έχοντα, χαί αντη πλανάται χκΐ ταράττεται χαι ίλιγγιά ωδχερ μ&ύονβα, άτε τοιούτον εφαπτομένη ; Πάι·ν γε. "Οταν δέ γε αντή χα&' «ιτ»)ν αχοπι], έχεϊαε οΓχεται ίίς τό χα&αρόν τε 3ο χαί «β» ον χαί ά&άΥατοΐ' χηι οχητΰτοχ; έχον. χαί. ϋνγγενης αΰτοΰ οι·ββ «;« αβτ* ήκιΥοι· τ« γίγΐ'εται όταν


οαρ. 41. 8. 9.

ΦΧΣΙΚΑ

235

περ αντή καθ·' αυτήν γένηται ταχι έξ,ϋ αντϋι πανταίτετοΰ πλάνου χαϊ περί έπειθα αεί κατά ταύτα (97) χαΐ ώβαντως έχει, άτε τοιούτων εφαπτομένη; καϊ τούτο αυτής το πάθημα φρόνηση κέχληται; Πανταΐβαβιν, εφη, καλός κα\ άλη&η λ.έγει-5 , » Σωκρατες. Ποτέρω ονν αν ΰοι δοκεΐτώ εί'δει, καϊ των προα&εν χαϊ έκ 'τών νϋν λεγομένων, ψνχν δμοιότερονάναι καΐ \νγγενέθτερον; Πάς αν, έμοί γ ε δοκεΐ , ηδ ος, βνγ^ > τκνντ2$ ' τ"πα αε&οδον χωρηβαι, ωτ Σωκρατες , εκ τ , , και , ο Ηδναμα&ε'ο-τατος, οτι ολω καΐ στ^^Ι ο^Οίοτερο^βτι ψυχή τώ άεϊ ώβαντως έχοντι μάλλον Ή τω μη. . - ' Γ , <ν, Λ» -τΐΊοε' οτι έπειθαν τοαωιια; Τω ετερω. Ορα οε *ί* , ,εν τω. αυτω , ," χ χ _ ~ τ. (3 μεν οονλενειν ωαι ψυχή και σα>**« ? ' _ „, „ , '» ' , <_ και\ αοΎεύ9αι ν, φυβις προβτα-ετει^ ? ττί »' δε , αρχεινκαί ■ . » £ ~* ιτότερον α ϋεβποίειν' καιί κατα« ταντα αν Χ . αοι „ δοκεΐ , ο. > ι 11 „„, -κ ω &νψφ; ηουόοοαοιον τω σείω είναι, η ποτερον τ^ ■ { , ', ' V ν „, τ- ε τιαι ηγεμονενειν κει σοι το μεν &εϊον Λ»*9Ζ*"' * κα1 δονλεύείν, «Βφνχίνω , το δε %νψον αρ%Β<*&<* \ ^ ^? β Εοικε. Ποτέρω ουν η ψυχη έοι** ■> ^ ^ ^ χ. άκρατες, οτι ή μεν ψυχή *!^^ζ>' εί & πάντων δνητω. Σκοπεί δη , έψη , ω ^£^/ τώ μεν δείω καϊ των είρημένων ν ^Χάδιαλύτω, ' «^«^ ταδε .-"ο ημίν Ίμιν ξιγ*/3«*ζνμΗ^άεϊ α&ανάτω καϊ νοητφ καϊ μονοεν* 6μοι6τερον είναι ωβαύτως κατα ταύτα εχοντι . ^ ^ *1>υχή, τω δ' άνΖρωπίνω χαϊ ' «τά ταύτά έχοντι πολυειδεΐ καϊ διαλυτφ καϊ Μ·^0^ "Εχοαέν τι παρά ίαυτω ομοιότερον αν εΙνκι β™^** ονχ ουτας £χει. ταϋτα λέγειν άλλ , ω φίλε Κέβ^ > < .ρ, ον%χ ΰώ_ Ουκ ίχομεν. ΤΙ ονν, όντως , ψνχ~ ^ αυ τ6 3ομ«η μεν ταχύ διαλυεα&αι Χι τούτου; Πώς παράπαν άδιαλντφ είναι η έγΥ ^ άπο&ά 0 γαρ ου ; Εννοείς ουν, έφη ?


2:»ο

ΙίίΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

αν&ρωπος, το μϊν όρατον αυτού οώμα και έν όρατώ κείμενον, ο δι) νεκρον καλονμεν, ο προβηκει διαλνεβ\ϊ(Η καϊ διαπίπτειν και διαπνεΐβ&αι, ουκ εν&νς τού των οϊ'δεν πέπον&εν , άλλ' έπιεικώς βνχνόν επιμένει χρόνον ' έάν γάρ τις και χαριέντως έχων το βώμα τε- 5 λϊντήβξΐ καϊ έν τοιαΰττ) ώρκ, και πάνυ μάλα. 6νμπεβον γάρ το ϋώμα καϊ ταριχευ&έν, ωβπερ οί έν Αίγνπτψ ταριχεν&έντες, ολίγον ολον μένει άμηχανον οβον χρόνον' ίνια δε μέρη τον βώματος και έάν βαπτ}, όατά τε καϊ νεύρα και τα τοιαύτα πάντα , ομοίως ώς ίο £πο£ ειπείν άδάνατά έβτιν. η ου; Ναί. Ή δε ψυχή αρα, το «ίΐίϊ'-;, τό £ΐ'ϊ τον τοίουτον τόπον έτερον οίχόμενον γενναΐον και χα&αρον καϊ άειδή, είς "Αιδου ώς αλη&ΐος, παρά τον άγα&ον χαι φρόνιμου &εόν , οι, «γ θίόί ϊί>Ελί;, αντίκα και τ^ ί'μ^ ϊ'νχϋ ίτέον. αυτή κ ήμίν ή τοιαύτη χ«ί οΡτω^ πεφνχνία άπαλλαττομένη τον βωμκτος εν&υς διαπεφιπϊηται και άπόλωΑί»·. ώ$ φαβιν οί πολλοί άνθρωπο* ; Πολλού γε δει, ώ φίΛβ Κϊ^»ί,1 χα* ΖΊμμία. Μ Πλάτ ωι·ος έχ τον Κρατύλου [ρ. 3990.] » Οιιικι τοιούτο»· τ* *ο*ί» τοι·<; χψτ φνχην ονομά0«ντ«ί , το«·το ρ<χτ οτακ τ» βάματι , αίτιον έ&τι τοΓ* «ιτρ, τ^»· π>ί· «■ι-κχτϊϊ·· όΊ-κτα**· παρέχον χαι &νκννρ>*' <ψ« δε έχλείχνντος τον άναψύΐνΊΤΟί, τ» «3Τβϋι*πα χ«ί τ*λ«γτ«ϊ· ο&ί» δή μοι α 11

/Ζλκτ»π>> ίχ τοί» Φβιβρορ Ορ. 345.] Ι*"»-,} γ χκ<?«γ «-^κυ«τ«$. τβ> *μχ»*·χ«>τ *θβΤΙ> Φ* «ΑΑΟι Κ*ίΛ>ΐν Χβί ϊ·2ϊ' *ϋι?Ρ Χ£»«Ί·ρ?Ι«Ι' ««ϋίβ»» ^Κ>Τ ΧκνίβΤ Χ»»Τ(β5β!;. ΧΦΚΝΤ το χ Λίτνά Χ*νθ«>, «Τϊ (ί*·* «ΧΥ\ίΪ£&Χ<ΝΤ »Ε*τΐΛ. βν30Τ5 λψ/ει Χί»ν<?*.Ζ»νΐΤ - £&ΑΆ **1 ΐνίί «ΛΑ<Λ£ (ΛίΛ ϋ»5ΪΪΙΠ . ΤϋΙΤΟ


α?. 41. β. 9—12.

ΦΤΣΙΚΑ

237

7^ πηγή και άρχη κινήσεως. άοχΎ} δε άγεννητον 4$ <*ΟΖη§ γαρ ανάγκη πάν το γιγνόμ-εΐ'ον γίγνεσθαι, αυ τήν δε μηδ' έζ ενός. εΐ γαρ εκ τον <χ&χή γίγνοιτο, ουκ αν ε% αρχής γίγνοιτο. έπει δε οίγέννηρόν έβτι, καϊ ϊαφ&ορον αύτο είναι ανάγκη. άς>χη& 7,<*9 δή άπολομένης, οϋτε αύτη ποτε εκ του οϋτε οίλλο εξ εκείνης γενήβεται, είπερ εξ αρχής δεΐτά ποί-ντοι γίγνεσθαι, ούτω δη κινήσεως μεν άρχη το αύτο ■κ-ννονν ' τούτο δ' οντε απολλνσ&αι οντε γίγνεσθαι δυνατόν , η πάντα τε ονι« ρανον πάσάν τε γένεΰιν συμπε<5ον^<χν στήναι καϊ μήποτε αύθις εχειν όθεν κινηθέντοί γ ενιήσεται. αθανά του δε πεφασμε'νον τον ύφ' έαντον κινουμένου, ψυ χής ούσίαν τε και λόγον τούτον ιχντόν τις λέγων ούκ αίσχυνεΐται. πάν γαρ σώμα ω μ>εν έ'ξ,ωθεν το κινεΐ« βθαι, άψυχον ω δε ενδοθεν αντο εξ, αντού, ε'μψνχον, ως ταύτης ονβη'ς φύσεως ψυχής. ε£ δ' εστι τούτο ού τως, μή άλλο τι είναι τό αύτο αντο *ινοϋν ί % ανάγκης άγε'ννητόν τε καϊ ά-Ο·**-»***0" ψυχή αν εΐη. «ίρΐ μεν ονν αθανασίας αύτήβ £9€**ν^9' Λ£?' 3* * Μας αυτής ώδε λεκτέον · οίον μέν ™ντη πάντως »ΐία$ είναι καϊ μακράς διηγήβεοο^ ' % δ *0ικεν> αν' θρωπίνης τε καϊ έλάττονος. ταν^ΎΙ λέΥ°Ρεν· *έτω δε ξνμφύτω δυνάμει ίβο**^°ν ϊ^γους τε καϊ ήνιοχου. Ηροδότου Ιστορία β' ί°' ,23] π Λν 5 ' * τον « λογΟΊ^ -, '~,η-ν Λίγνπτιοι εισιν~ ,!,, οι Πρώτοι δεκαΐτονδε , . , / ( > ~ / , » ^Α.να.τον έστι του δε ειποντες ως άνθρωπου ψν/ν α***** . , , , * ι π, ίΐαοον σωματος καταφθινοντος εις αλΛυ «λ αίει< γινομε~ , . , > » „Γ 7 — ΡΟΐ-ελ&η τα χερσαία νον έσδνεται ' έπαν δε πάντα , 1 , , \ , Λ , < „ , <· ν ανθις ες ανθρω- (08) 3ο και τα θαλάσσια καϊ τά πετει*****- , »ν τήν περιηλνσιν δε που σωμα γενομένου εαδυνει^ < ~ , Γ ' ; ί'^£0ΐ-· τούτω τω λογω αντηγίνεσθαι έν τριβχιλίοιβι,ν


238

ΙΩΑΝΝΟϊ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ί,ΙΒ. I

εΐβϊν οϊ Ελλήνων έχρήβαντο οΐ μεν πρότερον οΐ δε νβτερον. Πλάτωνος έκ τον Φαίδωνος [ρ. 91] Πότερον ουν, έφη, πάντας τους έμπροβ&εν λό γους ουκ άποδέχεβ&ε, η τούς μεν τους δ' ου; Τονς $ μεν, έφάτην , τούς δ' ον. Τίουν , ή δ' ός , περί έχείνου τοϋ λόγου λέγετε, εν ω έφαμεν την μά&ηβιν άνάμνηβιν είναι ; και τούτου όντως έχον��ος, άναγκαίως έχειν άλλο τι πρότερον ημών είναι την ψυχήν , πριν εν τω σώματι έντε&ήναι. Έγώ μεν, έφη 6 Κε'βης, καϊ ίο τότε δανμαδτώς έπείβ&ην υπ αυτού, και νϋν εμμένω ώς ούδενι λόγω. Και μην, έφη 6 Σιμμίας, και αντός ούτως έχω , και πάνυ γε αν %-αυμάβαιμι εί' μοι περί γε τούτου άλλα ποτε έτι δόζειεν. Και 6 Σωκράτης ' 'Λλλ' ανάγκη 6οι , έφη, ώ ξένε Θηβαίε , άλλο δόξ,αι άν κ περ μείνη ηδε ή οΐηβις, τό άρμονίαν μεν είναι αύν&ετον πράγμα , ψυχήν δε αρμονίαν τινά έκ των κατά τό ΰώμα έντεταμένων %υγκεΐθ9αι. ού γάρ που άποδέξη γε ααυτον λέγοντος ως πρότερον ην αρμονία Συγκει μένη, πριν έκεϊνο είναι εξ ών έδει αυτήν βυντε&ήναι. 20 ή άποδέξη ; Ούδαμώς , έφη , ώ Σώκρατες. ΛΙθ%άνη ούν , ήδ' ος, ότι ταύτά 6οι ζνμβαίνει λέγειν, όταν φης μεν είναι την ψυχήν πριν και είς άν&ρώπου είδος και ΰώμα άφικέΰ&αι , είναι δ' αύτήν ζυγκειμένην έκ των ούδέπω όντων; ού γάρ δή αρμονία γέ βοι τοιούτον 25 έβτιν ω άπεικάζεις ' αλλά πρότερον καΐ ή λύρα και αϊ χορδαι καϊ οί φ&όγγοι έτι άνάρμοβτοι όντες γίγνονται, τελευταΐον δε πάντων ξννίβταται ή αρμονία καϊ πρώτον άπόλλνται. ούτος ονν 6οι ό λόγος έκείνω τω λόγω πώς ί-υνάβεται; Ούδαμώς, έφη ό Σιμμίας. Καϊ 3ο μην, ή δ' ός, πρέπει γε, εϋπερ τω άλλω λόγω, ζννωδώ είναι και τω περί αρμονίας. Πρέπει γάρ , έφη ό Σιμ-


ΐλρ. 41. 8. 12. 13.

ΦΓΣΙΚΑ

239

μίκδ. Ούτος τοινυν, έφτί ' σοι. οι5 £,τ>να>δός·^ άλλ' ορα πότιρον αίρεί των λόγων, την μ,<χ»η<ίίν ανάμνηβιν είναι, η ψνχην άρμονίαν. Πολν μ,άλλον εκείνον, Ιφη, ω Εύκρατες, οδε μεν γά& ί*™ Ύ^ονεν α%εν Αποδείξεως, μετά εικότος τίνος καΐ Β^ρεπείας- ο&εν *αί τοις πολλοίς δοκεΐ άνδρώπο<-5 ' *} τοΐζ 0Μ των εικότων τάς αποδείξεις ποοο^μ,^οις λογοις ξννάλαζόβι, καϊάντις κύτους μη φνλαττηται Βν μάλα έξαπατώβι καϊ έν γεωμε^&^ *αϊ τ°!5 αλλ°? ιβπάβιν. 6 0έ περϊ της άναμνήβεινς μ^Ψεω5 λό γος δι' υποδείξεως άξιας άποδΒ%<*<5&°" ,£^™<· «*; ό. γαρ > πον όντως " ' ~ εινοατ _,- <μ και πριν η ρήση ημών ύ] τΙ>ν7ν·> *ν *<' ,,„ , , « > - _ έπτ^υν ν ονβια έχονβα - επωνναιαν , . την * τον- ο<·' εβτιν. . ΰε, ταντην, ως την « , , πει&ω , Χπ&ωα αποδεοειγμαι. υ,. εμαντον , 'ικανωϊ τε και, °4* Γ , ίου ίί»τε άλλον αποοεχεόσαι- ? ' , .„ » , . , „ , η? δ' ός, „ ω* ^-^Ι*** ~*τ·, ιι,ιχία,' τηδε; όοκει ί&τιν αρμονία. Τί δέ, » „ , „ ' ' "λ,-, προβηχειν άλλως 001 ^ονιαΛαλλν τινι «νν^^ &ν ^,. Κ ζωςίχειν ηωςαν εχεϊναίχΠ *Ζ έγάμαι, ονδέ τι Ουδαμώς. Ονδε μην ποιεΐν τ ν , ^ _ ·.< ' - „ ν, πααχειν αλλο παρ ο αν έκεινα ν " ^ραονία τούτων εφη. Ονκάραηγεϊβ&αίγεπροοη^ ^ννιβόκεί, Πολ. % ων &ν αννετε&η , αλλ ξπεσθ-Μ-&^αι άν η φ&έγκλουαρα δει έναντίαγε αρμονία 'ΐς αυτ^ μίρΜι. ίαο&αι η τι άλλο έναντιω^η^ 0^τως άρμονία πέΠολλού μέντοι, Ιφψ Τί δέ^ α^Χ ,. ^ ^ φνκεν είναι έκαστη αρμονία ως <** ^ μ~λλον ά$μ0_ %*νω, ίφη. Ηονχι, η δ' ος % ^ τούτο γίγνΕβ&(α: Μβ*Β *«' πλ/ον' εί'πε9 ε'νδ£Χ^£ί.'α>ν· εί δ' ψτόν τε μάλλον τε αν αρμονία εΐη χαΐ ,λάττων; Πάνυ γε. χαι έπ\ Ζλαττον, ήττων τε Χ**1,


240

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ'

ΙιΙΒ. I

ΤΗ ονν έβτι τούτο περϊ ψνχήν ωΰτε κατά το βμιχρότατον μάλλον έτέραν ετέρας ψνχην έπϊ πλέον και μάλ λον ή έπϊ έλαττον καϊ ήττον αντό τοντ' είναι ψνχήν; Οάδ' όπωβτιούν , έφη. Φέρε δή, έ'φη, προς Λιός, λέ γεται ψνχή ή μεν νονν τε καϊ άρετήν έχειν καϊ είναι 5 άγα&ή, ή β' άνοιάν τε χαϊ μοχ&ηρίαν καϊ είναι χαχή' καϊ ταύτα άλη&ώς λέγεται ; Άλη&ώς μέντοι. Των ονν τι&εμένων ψνχήν αρμονίαν είναι τί τις φήσει ταύτα 'όντα είναι έν ταϊς ψνχαΐς, την τε άρετήν καϊ τήν κακίάν; πότερα αρμονίαν αν τιν' άλλην καϊ ιβ άναρμοβτίαν ; καϊ τήν μεν ήρμόο&αι, τήν άγαΟ-ήν, καϊ Εχειν έν αντί] τη αρμονία οναη άλλην αρμονίαν , τήν δε άνάρμοβτον αντήν τε είναι καϊ ονκ έχειν έν αντη άλλην; Ουκ έχω έγωγε, φηβϊν 6 Σιμμίας, εέπεΐν' δήλον. δε οτι τοιαύτ άττ αν λέγοι ό έκεϊνο νπο&έμε- α νος. Άλλά προωμολόγηται , εφη , μηδέν μάλλον μηδ' ήττον έτέραν ετέρας ψνχήν ψνχής είναι, τούτο δ' έβτϊ το όμολόγημα μηδέν μάλλον μηδ έπϊ πλέον μηδε ήττον, μηδ' έπϊ έλαττον έτέραν έτέρας αρμονίαν αρ μονίας είναι; ή γάρ; Πάνν γε.· Τήν δέ γε μηδέν * μάλλον μηδε ήττον αρμονίαν ονβαν, μηδε μάλλον μηδε ήττον ήρμόβ&αι. έβτιν όντως ; "Εβτιν. Ή δε μήτε μάλλον μήτε ήττον ήρμοβμένη έΰτϊν ο τι πλέον ή έλατ τον αρμονίας μετέχει ή το ί'βον ; [ Το ί'βον.] Ονκονν ψνχή ονδε μάλλον ονδε ήττον άλλη άλλης αντο τούτο » ψνχή έΰτιν, ονδε δή μάλλον ονδε ήττον ηρμοβται; Οντω. Τούτο δέ γε πεπον&νΖα ονδεν πλέον άναρμοβτίας ονδε αρμονίας (μετέχοι) άν. Ον γάρ ονν. (98) Τούτο ά' αν πεπον&νΐα , άρ' άν τι πλέον κακίας η αρετής μετέχοι έτερα έτέρας, είπερ ή μεν κακία άναρ- » μοβτία, η δε άρετη αρμονία εΐη. Ονδεν πλέον. Μάλ λον δέ γέ πον, ω Σιμμία, κατά τον 6ρ&6ν λόγον κα-


οαρ. 41. 8. 13.

ΦΤΣΙΚΑ.

241

«ι'ας ουδεμία ψυχή μεθε|ει, εΐτζεο αρμονία ίβτίν αρ μονία γάρ δή που παντελώς αντο τοντο ούβα αρμονία ανκρμοστι'«5 οΰποτ' αν μετασχοί·μεντοι. υνοε γι δήπου ψυχή ονΰα παντελώς Φ^ΖΏ Πώς 5 γαρ εκ τε τών προειρημένων ; "Ε* τοντον αρα τον λόγου ημΐν πάσαι ψνχαϊ πάντων ζφ**>ν όμοίως άγα&αΐ "εβονται, εΐ'περ ομοίως ψνχαϊ χε<ρν*α<*.ν αυτο τοντο είναι ψνχαί. "Εαοιγε δοκεΐ, £<ρ->Ί , °» Σωκρατες. Η και καλώς δοκεΐ*, % δ' ος, οντω Λ.&*<*&™ ™1 ™6Κ™ 10 αν ταύτα 6 λόγος, εί όρ&η η ύσίό&£^β ην το ψνχην άρμονίαν είναι ; Ονδ' όπωβτΰοΟι^ ·> ^Φ*}" „ ε' ι» - > ' ο. ' » /ν- ί> ' ο τί. άλλο λενεΐϊ 05, των εν αν&ρωπω πάντων εο^ , » • < * , > »,,' ν ^Αί,ι ΐΛ,ον; Ουκεγωγε. αρχήν η ψνΎΎΐν άλλως τε και φρο*"ΊΛ' _ / * π* 1 Α' . , \ α α>μα πα%τιμα<5ιν Ποτερον βνγγωοονβαν τοις κατά τ** «~ . 5 ν , 'Α \ ,. Α). » -κοιονδε, οιον κάν, α 92 και εναντιουαενκν; λεγωοετο ' , , ί » » «/, .> * «,'.νβνΐίΟ" ελκειν, το ματος ενόντος και οιψονς έπι , , , ., , , , ι ■ >^7 τό ·μη εΰ&ιειν, και μη< πινειν, και πεινης ενονβης επ·^ , , αλλα πον, 1άνοια Τ „, < ν , ερονμεν ν Γ ,. ενάντιο „ ΐΛ,εν ονν. Ονκονν τοις κκτκ το αωμοζ , ϊ7 ου: Ιιαντ^ ™ , » . , » . ταί5 ~ «ροβ&εν 1% ,^Λοτεταυτηναρ20 αν* ωμολο^σαμεν εν ' £αιτε(ν0ιτο καϊ μονίαν γε ονααν έναντία αδειν ^ ° *-υ πά&ος πάβχοι χαλωτο καϊ^αλλοιτο, καϊ άλλο^ ° 8χΜ%η ,^.^ έκεΐναβ ων τνγχανει ούβα, ^ Χογήΰαμεν , ίψη, και ονποτ αν ηγεμονενειν; , τουναντίον ψαί» πώς γάρ ου ; Τί ονν νυν ; Ον ** ^ χε εκείνων πάννεται ημΐν έργαξομενη, ηγεμονενΟ ^ ίναννιουμίνη των εΊ ων ψηβί τις αντην ά****^^ καϊ δεβπόζονβα ολίγου πάντα δια παντός τον "*ρθν κολάξονβα καϊ ζάντας τρόπους , τα μεν χαλεπά» καΐτην 30 μετ' άλγηδόνων, τά τε κατά την ^ μ*εν άπειλούβα τά Ιατρικψ, τά δε πραότερον, κ**1 χ ^ργαΐξ χα\ ψ^οιξ δε νον&ετονβα, ταις έπι&υμίαί£ 8ΤΟΒ. ΕΟΙ.. ΡΗΥ8.


242

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ϊιΙΒ. I

ώς άλλη ούβα άλλω πράγματι διαλεγομένη ; οίον που καϊ "Ομηρος εν Όδυββεία πεποίηκεν , ον λέγει τον Όδυβΰέα βτή&ος δε πλήξας κραδίην ήνέπαπε μύ&ω, τέτλα&ι δη κραδίη καϊ κύντερον άλλο ποτ ετλης. 5 αρ' οΐει αυτόν ταύτα ποιήβαι διανοούμενον ώς αρμο νίας αυτής οϋβης καϊ οίας άγεδ&αι υπό των τον θά ματος πα&ημάτων , άλλ' ούχ οίας άγειν τε ταύτας καϊ δεΰπόζειν, καϊ ούβης αυτής πολύ Φειοτέρου τίνος η κα&' άρμονίαν ; Νή Αία , ώ Σωκρατες , έμοιγε δοκεΐ. ιο Ουκ άρ' , ω άριβτε , ημΐν ούδαμή καλώς έχει ψνχην άρμονίαν τινά φάναι εϊναι' οϋτε γάρ άν , ώς Ιοικεν, Όμήρω &είω ποιητή όμολογονμεν , ούτε αντοϊ ήμΐν αύτοϊς. "Εχει ούτως, εφη. Είεν δη, η δ' ος, ώ Σώκρατες, τα μεν Αρμονίας ήμΐν της Θηβαϊκής ΐλεάα πως, ώς έοικε, μετρίως γέγονε' τί δε δη τα Κάδμου, ε*φη, ώ Κέβης, πώς ίλαβόμε&α καϊ τίνι λόγω ; Σύ μοι δοκεΐς, έφη 6 Κέβης, έΙ-ευρήβειν. 14 Έν ταντώ [ρ. 9δ] Ό ουν Σωκράτης ΰυχνόν χρόνον έπιβχών και προς 2ο αυτόν τι βκεψάμενος, Ου φαΰλον πράγμα, εφη, ω Κέβης, ζητεϊς' ολως γάρ δη περί γενέβεως και φ&οράς την αΐτίαν διαπραγματεύβαβ&αι. εγώ ονν βοι (99) δίειμι περϊ αυτών άν βούλΐ] τάγ' έμά πά&η' Επειτα έάν τί 0οι χρήβιμον φαίνηται ών άν λέγω , προς την ά πει&ώ περϊ ών λέγεις χρήβτ^. Άλλα μην, Εφη ό Κέ βης, βονλομαί γε. "Ακουε τοίννν ως έρούντος. εγώ γάρ , εφη , ώ Κέβης , νέος ών &αυμαβτώς ώς έπε&νμηβα ταύτης της βοφίας , ην δη καλονβι περϊ φνβεως ίβτορίαν ' ύπερήφανον γάρ μοι έδόκει είδέναι είναι 30 τάς αιτίας εκάβτου, δια τί γίγνεται εκαβτον και διά τί απόλλυται καϊ διά τί Ιβτι' καϊ πολλάκις άνω κάτω


οαρ. 41. 8. 13- Ιδ.

ΦΤΣΙΚΑ

243

μηέβαλλον, σκοπών πρώτον τά το^δε, αρ' έπειδαν το &ερμόν χαϊ το ψνχοΌν βηπεδόν* τινα λαβή, ως ηνες έλεγαν, τότε δη τά ζώα 0ν&^&^Ψεταί\ ™ι πο" τερον τό αϊμά έΰτιν ω φρονούμε** V ° αϊ>? ? τ0 ™*'> ^τούτων μϊνονδέν, έγχέφαλόθ ο ταδ αΙβ»ηι I ι . - ~. Γ>ο<χν καιλ'ϊ οβφραιΰειςπαρεχων τον~ άκούειν χαϊ\ του ' ν£σθ«, εκ τούτων δε νίννοιτο μ^ή^η Χ(α όο5α' ,£κ Λΐ. μνήμης και\ ό*οξ??5 λαβονβης , α ' Λ έ,ηειχεΐν κατα, ταύτα οε το ην***" Τ""·" ,*"8 Κ, Γ τάς φδορας Οχογιγνεβ&αιεπιβτηαϊΐν· χαϊ αν τοντ . , ό. ιβίκον, και τα περι τον ονρανον τ: ε > ^ τελεντών ούτω£? έμαντω έδοξα 3ϊ&°£ ταντην τη. ψιν άφνης είναι, ώς ονδϊν χρήμ<Χ· 15 Π λ α' τ ω ν ο β [Φαιδ. ρ 99] ^ &χλο έν [814] Το γαρ μη διελέβϊαι οίον £<ν0 'άνευ ον τ6 . ■«ΐΛΐ το αίτιον τω οντι, αλλο °? φαίνονται ψηαΓτιον ονχ αν ποτ είη αίτιον, 6 δν ** άΜοτρίω. όνόλαψώντες οί πολλοί ωβπερ έν ϋχο^\ » ^ροβαγορενειν. μ«η προσχρώμενοι , ώς αίτιον α**-* τήγήνπ6τον διο όη κκί. ο μεν τι? δ/νην περί*1- &'££ & ωαπερ χαρ2,1 ουρανού μένειν δη ποιεί την γ*]*" » £δει' την δε τον δόπφ πλατεία βά&ρον τον αέρα βύναμιν οντω ως οϊόν 'τε βέλτιβτα αντον τε&νΊ'1"* 0^τε τινά οΐοννϋνχείβ&αι, ταντην ούτε ζητον0^'0^νχαι τούτον αν τκιδαιμονίαν ίβχνν έ'χειν , αλλά '^;—_{χνατα'τερον χαϊ 3 ποτε "Ατλαντα ίαχνρότερον χοά ώ? άλη&ώς μάλλον άπαντα βννέχοντα έ%εν&εΙ''*' ρ£ειν ονδεν οίοντό ά^αφον καί ίε'ον αννιδεΓν κα2· α**1^.£ίχς οπη ποτε έχει ται. έγώ μ\ν ονν της χοιαντης ^ έπειδη δε τανμα&ητής ότονονν ηδιβτ' αν 7ίν<Ή* ούτε παρ' «Α« τι^ς εΌτερ^^ν καϊ ούτ' αύτόδ £ΐ)χερον πλονν έπϊ λον μα&εΐν οϊός τε έγενόμην, τ°ν *χενμαι, βούλη 0οι, την της αιτίας ζήτη6ιν χι π επραΥ^ 1β* 16'


ία ·

-

ΦΥΣΙΚΑ

24ί

.

*Ι $ \ "νομ,αξομ,εν; Λναρτιον, Ιφη. Το δε α1> Α *Χ0μ8νον π<χϊ ο αν μονσικόν μη βέχηται ; χΑ\ % το δ£ α&ιχογ. Εΐεν ο δε αν θάνατον *:ΤΖ<Τ^/ , //Ψ\ Ράν***0" > '^άναΓονα-ραψνχη; Μ··" / φ έ'<ρ*2 ' τοντ0 ^ν 9γΙ «ποδεδεΐχ&αι //' ^ Λ Ρηΐ 2.

2Ζ<χΙμ«λα γε ίχανώς, ώ Σω* <° Κΐ'βν5; Εϊ τω άναρτίω

ΑιΑ/*Ψ * πως ^^3°%; °ΤννΗ *"1 Λν ^^Λ.Β»9ονΒΪναι, ο„οτΒχ(ζ Μ 10 ^ϊ,ί' ■> Ζοά^ετό γε, οϋδ' αυ υπομένουσα *%!ν^*^ οα.όνΤ*"· 'Λλη»η,ϊφη, λέγεις. 'Ος \±*,<ϊ€^/ %Β Ή το *υΜον «νώλε&ρον ην, 9 φ-»χ<?όν τι έ*ή£ι> οϋποτ' «ν «*«-(ΐ« ^2.λ.ντο, αλλά αώον αν άπελ&ον

ι Κτ^

' , ^> _ * , Γ Ουκ] ονν και ωόε, εφη, ανάγκη > ^7 ^7·9 ιχεν το ασανατον και ανωλε«βέρίχβτο \4ν^Ζ+/ Ζ-^ον -ψνχν,οτανο &ανατοςέ* αντην

λ Μ *

ι.,Λ)^ «^τί^ Φνχοον, ονδε γε η έν τω πνρι τά τρία °ν * ^ -«τί ^ωλνει, φαίη αν τις, αρτιον μεν το τόν, ούδ"ε_ ^εβ&αυ ιόντος τον αρτίου , ωβπερ 25 Ο-ερ'μό-ί*!5 ^ Πλυμένου δ' αντον άντ' εκείνου αρπερΊττΌι' ^ ^ λ1**" τ^ χαντα λέγοντι ονκ αν έχοιμεν 'ν£^°οΓί(.ν ^Ιβχι, ^πίΐ τούτο ώμοΑό^το ι^μΐί/, ^ ν-ο^^χ^1-^0· αχόμ.8θ·β δτι έπϊλθόντος τοΰ άρτιου

γί-

-V. Ο ·Λε«


***** V 19 [81(0 Ήψυχή ιχΗ ι^,^τ κατ αντονς η


21.

■ΦΧ\ΣΙΚΑ

'^ϊ' *?ντνν κύτους έπιστρέφουσα εις ^%,Χΐ3ι' άλλον μ,εν έκκαλουμένη ως προς τα ^

(1ξ άποδο&<χ>0ι-ν, εις δε έαυτήν είσιοϋσ /I·8 έν τ&ΐ& νοφββι γίγνεται, και οϋτε αϊ Μ %ι/ ούτε ν0<η<*Κ άλλη. έτι δε ώς τω ζώα. Α^ή α τοϊν *χ£<*-&φΐχών οργάνων αίαία&ή"Η °1 £ -ζ/Οΐί****8 °νχ *νεν φαντασίας· ϊν ψ. ■κΐϊ**03 πα°«%°λον&ημα ζώου αΐ. 03 α^ίχνταβμα ψυχής ζώου επόμενου

β£α ά.^ενέ&Ύ^ αν*°Β «φ&αρτος, έν ξοχ ρ ξνν Χεχτημένη το είναι. ^ ^* ^ 16 », ^ τ(αν Λ άν

^ειν « <αν ΰω1"*των αλλο των άΰωμάαοομ,ατων συν τροπΐ) το πάσχειν, ^ ζ οίο^ενωβεις και τά πάΰ-η ένέργειαι, '%ε&1*'ίΧτ>0ε(>ί 1>ύ&0ι αωμάτων. δι'

1%"^ '0%ε*>ν τών δωμάτων άεϊ βύν τροπτ}, ού$Ιν ιο1* -V ^^^αντε**5* ™ αβωματα. τα μεν γάρ υλης δ ***** <4=,'&/*' αα>μ***ον ένε9¥είαι$ ν ™ α™«> ™

Μ νλΒ

ο****4^ ψνχή μεν αρμονία χωριστή έ^ αυτής β°1' «.ε^ ,ίβη ηρμοβμενας, τή δε έν ταΐς χορΙο^* „^**τ** χωρέό'ϊφ το5 βώμα. --- -- το -! δ»* αίτιον τοϋ [82 διά είναι ε'μψυχον άνάλογον τω 25 τ«5 <$«:ΐ9 ^ %?Ρ<?'*^Ινοα, έναρμόνιον, τα δε πληγέντα σώ^ £ δ*-**^,-,^ Κΐ0&ητιχόν ταΐς ήρμοβμέναις χορμου«5(-1''^ ^ Ίΐ*® £κει 0νδ' ή αρμονία πέπον&εν ή χω*ϊ < γο^δη , χινε! μϊν 6 μονβικος κατά


248 ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΎΟΒΑΙΟΤ μουβικώς, εΐ καϊ 6 μονβικος έβούλετο , μή τής «5:^>^χ« κώς, εΐ καϊ ο μονν*.. Της ουβίας ης έν ζωή το είναι, στ<χΌ·η Τ··"ΐ. . καϊ ης τά τα ττΕϊχ •ίας τούτο λεγούβης. νίας λεγούοης. ζωα, ταύτης και ό θάνατος έν ποια ζωή κείται , ο-νχ 5 Έν τ αν ττφ ω εν ζωής κα&άπαξ βτερήβει, οτι μηδϊ το πά&ος ην οδος 11 είς την παντελή έπ' των αυτής. Ου δια άζωΐαν το πλή&ος βωματων δει νομ-ίξειι, [822] πλή&ος των ψυχών γενέβ&αι, προ δε των βομά-καον χο 23 Έ ν τ αν τ ω είναι καϊ-πολλάς καϊ μίαν, ούτε της μιας ολης χαολυούβης τάς πολλάς έν εαυτή είναι ούτε των ποΧΛ,όάν την μίαν είς αντάς μεριζουβών. διέβτηβαν γάφ ο^λτ αποκοπείβαι ούδε άποκερματίβαΰαι εις έαντάς την ολην, καϊ πάρειΰιν άλλήλαις ον βυγκεχυμέναι ονά£α σωρον ποιονααι την ολην. ούτε γαρ πέραβίν είβι διειούδΐ^π^ °~τε π<**ιν άλλήλαις βυγκεχυμέναι ,' ωαπερ κ<Λ π//,σΤη^αί σννεΖν&ηβαν α'ι πολλοί έν ψυχή μια, ρονσ/ως, αΑ,Ζ ' ( €ίντ&ι ως τα ΰωματα ττ) ψνχή ετεροάνι,αμο^ ρ. Ψνχής ποια\ ή~ΰαν ένέργειαι. άπει- 2ο Τ^2"^· ΨυΖν8 φνβις καϊ κα& εκαβτον Τ*0*ν0&~α *β*Γ<%». ^ ττάσαι μία καϊ πάλιν ή ολγ ο^"'^ω"^Ζ**^*/^8 Γ^Ρ τ" δώματα έπ' άπειρον ^ρΖ:!^?°"ύ^ΈΡ**^***1 <χ&θάματα, κατ ογχον λαμ~^σ", *^^Ιβ-°*^*^ τνΊ' διαφοράν, ούτως ψυχή® " ' " *·9ον λγογ-γο: τα είδη 6ννιίΙψ™ιι 3ί«ί. ή ολη βνν ταΰχαΐί _ , ή οληονν πας/ '^^1/· ££ ^«τξ> έπ αυτής οίοντομή, ' -» οίον τομ% [824] ον&α περάτης ψ, ^ ^ «=■ ^ <^^π?ό: ττεχ-ντότητος- ιΙΪΜ'** σωμάτων, έφ' ^ >^Ζ*ρότη7& έπ&άτει μάλλον ψ***·* τότητος, Ονάϊν^„ ^*


ΦΤΣΙΚΑ

^ίακεν,

τηςεπ «κειρον ε^ΙΛ- ,

-> ' " λ-ΥΙ ίζ^* *^7ΐε9ίια Χα& ^ ί'καβτον ων ήδν&ν~' Σ^χοΖς; ί+^ςεβί,τής νλης κρατείται, καΐ £7"^ / ^ ε£& '*'*Ίν του δέρματος δνναμιν κα&' ^*ι»? *£,^ ν &Χεν τ*1ν ««0«ν δνναμιν, οντω ρ

0

^Ι^-,ι^^/^ ^.«ό μέρος έπινοονμενον της πάαης 15 ^«ο', « Γ^»^ ^ . ° δντΌΊ^ιν· το 8ε π905„' νλην §έψανκκε■»τον ^£ « , „ ,7α„„ λλ/.™. ^ ειίοδ ρεψαν έπιτηδείως ίβχε ο· ι ψι/χι^ Μχεί' δε την της όλης δνναμιν ήδη, ο£>&Χ1 ^ν εαυτω, όταν νπό τον ίννλον χόα γάνψο-ΐ. έπεί δε προς μεν νλην * ·*.άν ν»χΌ"ί ^ ο^ίαν απάντων χαΐ της οικείας δννάίηοβτ»1» \. Ρ^ το πλήρες εις ^£ δ*. τον νουν αναγόμενη . , . ρε'Λον "~"0α^ ν ίχειν της παβης ηνριΰκετο, με «ς **ν ^οε ^ ~ Λεν£<*ν τΨ\ 8* κ°90ν ο[ τοϋτο

25 τήν μ.^ν, <ες ^ ΙΓο ί> φνρίον περϊ των της ψ ν- 5 του Ϋν°^ * ^ δυνάμεων. 1· ^νχ^δ δυνάμεις νπογράψαι πρόκειται ^£ ΕΛεξελθοι/τι ίΰτορία τά τε παρα τοις (,-τ,εθ01!. υδτε90ν ^πικριθε'ντα παρά τοις ίίάαι*.«Χ ί(5ΐ»ν άντιληπτικήν δΰνκμιν της ψυχής [8


250

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΪ

Ι,ιβ. ι

δεμένος ταύτην διαιρεί εις δύο, τό μεν τι μέρος φάβκων μετά τίνος των αίβ&ητηρίων ως τά πολλά κινεΐΟ&αι, ο αϊβ&ητικόν καλεί, άρχην και πηγην υπάρχον των κατά μέρος αίβ&ηβεων , τό <Ϊ£ αεί κα&' εαυτό καϊ χωρίς οργάνων, ο έπϊ μεν των αλόγων ουκ ώνομά- ο β&αι (η γαρ όλως ούκ είναι ίν αύτοΐς η τελέως άβ&ενες και άμυδρόν άγαν), εν δε τοις λογικοΐς, έν οίς δη μάλιβτα η μόνοις φαίνεται, νουν προβαγορεύεβ&αι. [830] εφη δε άνευ οργάνων τον νοϋν ένεργείν, την δ' αίβ&ητικην καϊ μετ οργάνου, πώς ούν η άνευ οργάνου ίο ουχ η αύτη 'έΰται τω νω, εί'γε ύφ' £ν γένος τό της άν■ τιληπτικης τε'τακται χαι τό μετ οργάνου ενεργούν μέρος καϊ τό άνευ οργάνου ; η ότι η μεν της μορφής των όντων αντιλαμβάνεται η δε της ούοίας; αΐα&ηΰις γαρ ούΰίας ουκ αντιληπτική , άλλά μορφής καϊ ΐδ πλάαεως . . . ότι δε άν&ρωπος η ίππος, άλλου η άντίληψις. διάφορον ούν της αντιλήψεως τό κίνημα" η μεν γαρ τυπουμένη εοικεν η της αΐΰ&ητικης καϊ ££ω έλκομενη έπϊ μορφήν, η δε άφιόταμέντ] τυπώοεως. οϊ μεν ούν διηρουν, καϊ τό μεν άνευ φαντααίας διεξ- μ οδικόν από τοϋ νού ηρτημένον διάνοιάν τε καϊ νοϋν προΰηγόρευον, τό δε μετά φαντααίας η αίβ&ήβεως την [832] διε%οδον £χον δοζαβτικόν. οϊ δε μίαν μεν την ούβίαν λογικην ετί&εντο , διαφόρους δε τάς ένεργείας. τοι αύτης δε οΰβης της διαφοράς, νφ' εν τί&εα&αι τάς μ δυνάμεις μηποτε άτοπον ην ' ου γαρ εκ μιας η τε νόηβις ούβίας όρμάται και η αΐβϋ-ηβις , καϊ άντίληψιν εί'τις λέγει την τοΰ νού ένέργειαν όμωνύμως έρεΐ. καϊ δει άλλην μεν &έβϋ-αι την τοϋ νοϋ δύναμιν καϊ ετερο γενή, με&' ην την της διανοίας, πάντας τους έφ' έκα- 30 τέρας, άλλά την μεν ά&ρόαν ένέργειαν την δε έν διεζόδω' άλλην δε πάντη την αΐβ&ητικήν, ης τό μεν


25. ΦΥΣΙΚΑ

^^Ζρησεα,ς οργάνων τΌ δε άνευ προσχ, ^% % μ,£Τ ο&ν'ζναν αίθ&φΙΧΟν χαλονμίνν Α. *η.χ ιόντων Τοντααν Φανταστικού, <χηχί>ί;αστικού . το τη δε'τι Λ^~. .γ

ψ

<?"Χ"°"<5 Μος τ6 τοιούτον, ϊ Ζ

<?·νγκατα&ετικήν δνναμιν πα<ρΐ]6ας είναι, σύμπτωμα αντης " ^'νεντ ~^^.οίατι,κ.όν, ον μην ίργον τε χαϊ άπο\ι/'\^·'*/?ί "Π·}χ Φ**^ ^ ^

'*?0 ^^οΑοτί^μα, των από της στοάς την ΛΟί^ ι;Τ2 φαντασία Ιΰτάντων μόνον άλλα ^ ^ 'ν-ναον άπο της σνγκατα&έσεως. αί&?α'*ί^<χ&£** ανγχατά&εβίβ έβην, η αΐβ&η-

Λ τίΖ^^^^ φ?*&έαε°°£ ^γονβης. Αογγΐνος α&νηκΊι /^^^^λο95 ονγχατα&ετικήν δνναμιν υπονοεί. εΰβντερονς και ίΐ;„ - ατ^*" ^ί1, 47 ττ,οεββντέοονς χαϊ τους από άπο της τάα αΐ0%·ΎΙ<3ί-ς άπό αίο&ητηρίον φανταό*ίά τούτο ούδε καταρχάς μετότι Μ°*ε βνγκατα&έσεως μέτοχος. βΐ«5 Ψ^η'ι*^'*1<^ ανγ7«χτα&&Βα* ονγκατακειμένη φανοχος 181 ρ»**** ^ητ*1&έ°ν % αΐ°δΦι$> ού πάντως χαϊ χαν η8 1 ' <Χ^*^ αΐ0θ·ηΰις ίσται, εΐ μη βνγκατά&εβις ταβίϋ<Ϊ£ ου τα περι τούτων μόνον τοις 2ο άρε-ίήξ ^ βί-η ^^ε^^Υ^ *'£ τ« ««Ρ* τώ"ν μίρών της β "ν - (, , * γγ ^,055 Τ^ Τ® /ίε'ί>0? κα^ τι? ί δνναμις καί λ4*·^0 . ■/.°·ί' ^^^νήνοχεν; αντίκα οι μεν άπ6 της βτοάς •φ-υγ,Ά^^ΐΐΙ ψυχήν τέντες , καί πέντε μεν με'ρη τά τεί/ν»- / «όντες, έκτον δε τό φωνητικόν, καί εβδον


252

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ιΐιΐρ. ι

μον τό οπερματικόν , και λοιπόν το ήγεμονικόν ώς αν άρχοντος χώραν έχειν νπετί&εντο , τα* δε άλλα μέρη εν νπηρέτον τάζει, άπεδίδοβαν , ώβτε το αυτό έξ άρ χοντος καΐ αρχομένων βννεβτάναι. παρά δε Πλάτωνι και 'Λριβτοτέλει έν τοις ή&ι- 5 κοΐς τρίμερης ή ψυχή λέγεται είναι, και κεκράτηκε τοντο παρά τοις πολλοίς άγνοοϋβιν ώς ή διαίρεβις της βυβτάβεως ένεκα των αρετών παρείληπται ' ον γαρ απλώς εις βνλληψιν πάντων τών μερών ' το γαρ φανταΰτικόν και αιΰ&ητικόν και το νοερόν και φνβι- ίο κόν ον δήπον έν τή διαιρέβει ταύτη πέριληφ&ήβεται. άλλοι δέ, ών καΐ Νονμήνιος, ον τρία μέρη ψυχής μιας η δυο γε, το λογικόν και άλογον, αλλά δύο ψνχάς εχειν ημάς οΐονται , ώβπερ καϊ άλλοι , την μεν λογικήν την δε άλογον ' ών πάλιν οϊ μεν άμφω ά&ανά- 15 τονς, οΐ δε την λογικην ά&άνατον , την δε άλογον ον κατά τάς ένεργείας μόνον άφίβταβ&αι της ποιας κινηβεως αλλά και κατ' ονβίαν διαλνεβ&αι. τοίς δε εδόκει δύο -ψυχών εις ταυτό βνμπλακειβών άλλήλαις [838] διπλαβίας είναι τάς κινήβεις , όμοιονμένων άλληλαις 2ο έκ τοϋ άπολανειν εκατέραν τών της έτέρας παθημά των κατά την ενωβιν. ρητέον δ% ώς δύναμις μέρους διήνεγκεν , οτι το μεν μέρος έκβέβηκε κατά γένος τον χαρακτήρα τοϋ άλλον μέρους, αί δε δυνάμεις περί το αυτό βτρέφονται γένος, δι' ο τά μεν'μέρη παρητεΐτο 25 'Λριβτοτέλης επί της ψυχής, τάς δε δυνάμεις ούκέτι. τό γάρ ετερομερες εν&ύς υποκειμένου παραλλαγήν εΐβάγειν , τό δε ετεροδύναμον και περί ?ν ύποκείμενον ένίαταΰΟ-αι. Αογγΐνος δ\ ουδε τό ζώον πολυμε ρές είναι, άλλ' άμερές , πολυδνναμον δε τό τοϋ Πλά- 30 τωνος έν τοις βωμαβι πολυμερή φάοκοντος την ψνχήν γίγνεβ%αι κα&' εαντήν ούααν άμερή. ει δε ου πολν-


ΦΊΓΣΙΚΑ

2δ;

^ <*τοϋτο Χ€χ1 μ,ονοδυναμος- ένδέχεσ&αι γαρ ? ^>νσμει.6 πλείονς εχειν. διακριτέον ουν ^ Χολλον τέχράχου &έντα$ ορυν γνώσεως V \(>ράς κ<χι αδιαφορίας, και πάλιν δυνάκαι ϊ^Φ^8 άλλήλας, έπανωτέρω ουσιών, ^3 £ ,;ϊ £Ϊε^τούτου γαρ γνωριμον ί ψ οίαα αολνΡ*9η$ ν μόνον \ 1 71 , ο χγ £θ°ν βνγχωρητεον τοις μίαν μεν 9 κ>?1 α??ζ:'*Ί' κατακ^ειονσι^ πολυμερή δε(1 'άν&& , ^ χ«ί £1/ τούτω λέγουσι γϊγνε' " αυ^'Ί\ΐ?υ'Χ,<**ν % 6ύνοδος, χαϊ έωκει ό ανίβ *'\ ^ 0 ιον&ν Ορο5 βυνάδοντι και κατά τούτο ^ψϊνί ^ ^& *βΤ<< * χών βνμπληρούντων το ολον ^ \κ ^ κκ*^, κ«τ' ουβίαν το διάφορον πλή5

^Τ£*'<'^ V Λί «5 β-ύναμ,ις νναμις και μέρος και κατασκευή #/ * &ύι> διενψοχε· μέρος μεν γάρ εστίν . %αιτ τ αντί.. , - .. , , , ,<--^5' . ένθα *-αι> τψ είδει και ταις ένεργείαις ^χΐ*^^" β******* ^ασκευη δε η προς ο πέ***\ χό& ^ &ν οΙ*β£<* *™Φ™ΆΪ δύναμις δετής ^ι&^^Ζ**- ά<Ρ* 719 >νε9ΥΤ ^""* Γθ' δ ν^χ^^ν**** -Λν χ«ί ίι^αμ*». διαφέρει δε μέρους ν.κτεβκ^* \-,α.<) δνναμα$ έπι του αυτού καϊ ενος είναι Λλείονς θεωρούνται, ουκ έν αλλω δύναμ1* ' ,ν0ν £ρατονμιναι τφ ποσώ της ύποκειμένης ύηο**1^· ^"Κψ ^ χ,έρν απολαμβάνει εαυτοΐς ποσόν τι της 25 καϊ {.^ ^^ο. ^γράφει αλλοΐόν τι μόριον αυτής, αύούσί<*5 ι λ α£ μ^ι/ δυνάμεις πάΰαι έν ενί, τ^δε θΊ_>αν^ ~ ινΆ^- ^,νοϋ κεχωρισται' εφάπτεται γαρ η μεν [84 ■π.κ.«- νι( ^^£<. ^ ^οι« ΛΟΰου, ως προς την τουολου καταV»-έ^',^V . , £ φχέ°αν ποαότΨα απολαμβάνοντος ' ή <$ε χου ν*ν %αν δλου την ίηίνοιαν απείληφε. διό-


254

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΪ

ΙϋΒ. ι

περ άμερεις μεν αί δυνάμεις καϊ δι' όλου κεχωρηκνιαι, τά δε μέρη ήλλοίωται μεριβμοϋ έχοντα άντ\ όλον ποΰότητα. πώς ουν άμερής ή ψυχή καϊ πάλιν τρίμερης ; οϊ μεν ονν τά μερη της ψυχής κατά το πο βον άκούβαντες εΐκότως άποροϋβι πώς καϊ άμερής καϊό τριμερής, και λύονβι φάβκοντες κατά μεν ίδιον λόγον καϊ κα&' έαντήν είναι άμερή, τριμερή δε χα&' όβον εν βώματι γενομένη μεριβτώ 'όντι άλλο καϊ άλλο μέρος επέχει τον ΰώματος είς τάς διαφόρους αντής ενερ γείας, ον γάρ δή αυτη κεφαλήν Εχει και ϋ-ώραχα καϊ ίο τρίτον ηπαρ, άλλ' αϊ διά τούτων διάφοροι ένέργειαι δια μεριβμών καϊ μερών γιγνόμεναι διαφόρων τον αώματος άπ' εκείνων αυτή των μερών μεριβμον έπανέ%ηβαν. Νικόλαος δε οΰκ ήί,ίον τά μέρη τής ψνχής κατά το ποβον λαμβάνειν, άλλά μάλλον κατά το ποιόν, ΐ5 ωβπερ καϊ τέχνης καϊ φιλοβοφίας ' επί μεν γάρ τοϋ ποβον τό όλον έκ τών μερών βνμπληροϋται , καϊ γί[844] γνεται ως κατά τήν προς έτερον άντεξέταβιν πλέον η έλαττον ή μικρότερον ή μείζον, προβτι&εμένον μέρονς ή άφαιρονμένον. ψυχής δε οΰχ όντως λέγομεν είναι μ μέρη" ον γάρ δή τό ποβον αντής νπό τούτων βνμ πληροϋται, ούτε γάρ μέγε&ός έβτιν ούτε τι Εχει, πλή θος" άλλ' ώς τέχνης μέρη. διαφέρει δε και τούτων τέχνη μεν γάρ άπόν τι μέρος ονκ αν εΐη ολόκληρος ούδε τελεία, ψνχή δε πάβα τελεία έβτί, καίτοι πάν μ ζώον ον κομιβάμενον το κατα φύβιν τέλος άτελές έβτιν. άκούει τοίννν Νικόλαος τά μέρη τής ψνχής ώς δννάμεις τοϋ Εχοντος" τό γάρ ζώον και όλως τό ίμψνχον τώ ψνχήν εχειν πολλά δύναται, οίον ζήν αίβΰάνεβ&αι χινεΐβ&αι νοεΐν όρέγεβ&αι, ών πάντων αί- 3ο τία και άρχή ή ψνχή. ταύτας ονν τάς δννάμεις, άφ' ων λέγεται τό Εμψνχον ταντα δράν ή πάβχειν , μέρη


*7.

21 Χ1**νται ώς εΐ^ται. ούδεν γάρ κωλύε,

*>ν0η8 μ-ε&ι&'εώς δε'χεσ&αι τάς άπ' αύτη $ν £νδό&ει&· μεριστόν ούν τό ξώον, εί αντον ιαχΐ τον σώματος παραλαμβάνο υν ί £α>'*<'**ίΧ*' ένέρΤ*"» *<χ™ ψνχής ίνδο^ (Λ'έ&'*! Τ™ν 8ιαΨ°9ων ένεργειών % ^ 1 4*1*' τ*χ μέρη έχειν προαανέ&ηβαν. *1 *0 ^^^^οονμένης της ψυχής χαΐ έχού- \ ' Α/( ι ίΤ^°α^ _ αυτήν χαϊ την κατά βχέβιν,( ν ζί&χϊ νφίβταται τά μέρη. ώς γαρ /?^β1£ν τ^τί ^&°9 τνν γένεβιν βχε'βει υφίίΊ^*1 χ0& €Χ.χνοςολου ουκ 'όντος μεριβτοΰ, ο\ " γ- , ^ έ&^Β&ν0™**-*^: άφ' πάλιν ίΛώ?Λ. Υίϊ^ ^ \, ,,ίίττο^ χαϊ ψυχή αμεριβτω ουβχι έν τΏ

Φ „ εί71 Β«ιβχίψαβ&<α . . ον Β%,ΐΊ$ αν προς το τ-ην ■ψνχψζώα προβεβληνται ώς δι' ίβί**" ^ι4χ -ντίν μετ' αυτήν, και τίνες δια το έΖ^'ι/ 0& „„\ «Γ νποβτάβεις πρόδηλοι, χαϊ τίυ

Έν" ^**Ρ

ττήν αυτήν έπάνοδον έσονται τον σώματος μέρη ψυχής χαταχλεινΒ5 «ι τών εν όντων·

*

γορείου Αευχανοϋ έκτον αν & &ωπω ψνβιος. {0λο3 κανών μοι δοχέει νόμω τε χαϊ ....) Λο'Λίθ?. >ι Λ _ ε'ν 1.. αύτβϊ _.„« . [84 . α ^ν ^? ί**" τ £ καί Γχνία ράρ Φ1^<ί1'εν -χ.**"4, ροιχό χα τις χαϊ μαβτευόμενος. νόμος

; &ν°ς 8ίχ<*> α ψυχάς έβτι διακόβμαβις. ΟΚ«.φ«χζ»° Λ^ί,φ ^^,ίΐάρχοκϊα ε^Ι τριχδαδίοις έργοις βυν•γοτ.^ ^ν ^·νο(. Ίί01^ κα, και· ψρόναβιν έργαζόμενος ό ν()08, "^^«-Χ^*1*

«γν13^ 8'νΚμι,ν « θΰμωβίδ) καΐ έρωτα καΙ φι-


256

ΙΩΑΝΚΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Γ,ιβ. ι

λοφροβύναν ά επιθυμία, καϊ οντω βνντέτακται ταντα [850] ποτ άλλαλα πάντα, ώβτε αύτάς το μεν κράτιβτον άγέεβ%αι, το δε χείρον άρχεβ&αι, το δε μέβον μέβαν έπέχεν τάζιν καϊ άρχεν καϊ άρχεβ&αι. ταντα δ' όντως έμάοατο κατά λόγον ό θεός ίν τα έκτνπώβι καϊ έξερ- 5 γαβία τώ άνθρωπίνω βκάνεος, οτι μόνον αν&ρωπον ένοάβατο νόμω τε και δίκας έπιδέκτορα γενέβθαι, καϊ ονδεν άλλο των ένατων ζωων. οντε γαρ «ξ ενός βύβταμα κοινωνίας γένοιτο κα , οντε μάν εκ πλειόνων, ομοίων δε τούτων ' ανάγκα γάρ, έπεϊ τά πράγματα ίο διαφέροντά έντι, καϊ τάς έν άμίν μοίρας τάς ψνχάς διαφόρω ημεν, ωβπερ καϊέπϊτώ βώματος όράβιος και άψιος και άκοάς και γεύβιος και όβφράβιος, ον γάρ πάντα ποτϊ πάντα τάν αντάν έχει βνναρμογάν ' οντε μάν έκ πλειόνων μεν και ανόμοιων, των τνχόντων 15 μάντοιγε , άλλά των ποττάν τώ όλω βνβτάματος έκπλάρωΰιν και βύνταΐ-ιν καϊ ονναρμογάν τνχόντων. ον μόνον δε εκ πλειόνων και άνομοίων καϊ των ες τ6 όλον καϊ τελεον τνχόντων, άλλά καϊ αντών τούτων ονκ είκαίων καϊ ώς έτνχε βννταχ&έντων , άλλά μετά 20 [852] τίνος νόμω καϊ εμφρονος έπιβταβίας. αί' τε γάρ τάν ί'ααν έφέρετο μοΐραν καϊ δννάμιος καϊ τιμάς άνόμοια έόντα καϊ τά μίν χερείονα τά δε κάρρονα τά δε μέβα, ον κα έδύνατο ά κατά ψνχάν των μερέων κοινωνία βννομαβθημεν' αί τε τάν άνίβαν, μη τάν κάρρονα δε 25 τά μείζονα μοΐραν έφερετο αλλά τάν χερείονα , πολλά κα άφροΰύνα καϊ αταξία περϊ ταν ψνχάν νπάρχεν " αϊ τε τάν κάρρονα μεν τά μείζονα, τάν χερείονα δε τά μείονα, μη ποτϊ λόγον δε εκαβτον τούτων, ον κα έδύ νατο ομόνοια καϊ φιλία καϊ δικαιύτας ημεν περϊ τάν 30 ■ψνχάν, έπεϊ ων εκαβτον εν ποτϊ λόγον βνντετακται τον αρμόζοντα, το τοιούτον φαμϊ έγώ δικαιότατα


ΦΤΣΙΚΑ 257

β**

ΟΙ*0"01-** **β ™ά ομοφροβννα οπαδεϊ τα ρ νοισυτορ δικαίως κα λέγοιτο '/\ Ρΐά$ ψνχ&&, Ζτις έκ τώαρχεν μεν το κ^ρ. ^ \* ^ ιτο χερειον κράτος επιφε'ροιτο τας '-Μ ^φ'α π***- *&ως κα1 ψιλοφροσύνα σναΥ)Κ,&ηε ^ *°ήφ* φβλάοτασε των μεΦ. % , μ£ν 7"*® ονοοςορανγονμενος, ί'ραV) /~ <Χ -®"νμωσις εμπιπλαμενα μενεος '/ ^,λ(χ γέν^'Χί τα επι θυμία, αρμόξας γάρ(ΐ06

" 80ο^ χονφω μέρει τας ψυχας και „ η . ^<5Ρ° / -τ ϋ έχάβτω πράγματος τάν βνμ^ φ^****£οι ^&°ίΛ,^ΒΙ'αν 8ία^ψεριβται, ό μεν ιαχϊ 0Τίβαζόμενος τα πράγματα, ά [ φ>Τ,ρ\^ ί £**ν° κίχΐ <χλχανποτιφερομενατοΖς Όρανα ϋ\^ατ^ ^ , Ι'δι<>ν Λεριποιονμένα τοάδύ και το Κ/.α1"9^ *0 ^α^ηϊ. -νΦ ανννόω μέρει τάς ψνχάς. ων]^Η0ιν, ^ ^£,£°ν<5 ' <κ«1 6 βίος 6 κατ ανθρώπων ναο,,Α^ί ,0 ^&ι> V , αδν τω ΰπονδαίω 6υγκατα* -τ« ά(?ετα. πο&αρμοξαβ&αι «ΰτά ν*!^^^^ ^αυδευΰιος χαϊ άρετάς έπηρατος γεί'·Γ 8 ο νοος νόμενοδ

ο5 Ρ0« Τιμαίου [ρ. 34] 28 ,,^,/ ον^ ώ? ί>ΰν νβτέραν ίπιχειροΰΓΑ *ν ξμ,Ύίχανψατο και ο νεος νεωτεραν &εος πρεΰβυτερον απο νεωτέάλλά πως ημείς πολύ μετέχονοκ γ<χ(> , ^οι,ς φόντος χαί είχή είχχι τανττ] ταύτη πτ] πη και λέγολεγοόντος τε χαϊ <3Ό'^& «ι,§0&ί^ ^νεΰει καϊ αρετή [προτέραν] χαϊ πρε^*,ε/ν>

«» ^

^ βάματος ως δεοποτιν χαϊ αρξουβαν Λτγαατοέχτώνδέτε χαϊτοιώδε τροπα'


258

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Τ-,ΙΒ. I

της άμερίβτον και άει κατά ταυτά έχούβης ονβίας καϊ της αν περί τα. βώματα γιγνομένης μεριβτης τρί τον έ£ άμφοΐν έν μέβω βννεκεράβατο ονβίας είδος, της τε ταντον φύβεως αν πέρι χαϊ της τον έτερον, και κατά ταντά ζννέβτηβεν έν μέβω τον τε άμερονς αν- 5 των και τον κατά τά βώματα μεριβτον. καΐ τρία λα βών αντά 'όντα βννεκεράβατο εις μίαν πάντα ίδέαν, την &ατέρον φύβιν δύβμικτον ονβαν εις ταντον %νναρμόττων βία. μιγννς δε μετά της ονβίας καΐ έκ τριών ποιηβάμενος εν, πάλιν ολον τούτο μοίρας οβας ίο προβηκε διένειμεν, έκάβτην δ"έ έκ τε ταντον και 0·ατέρον καϊ της ονβίας μεμιγμένην. — [ρ. 37] καΐ το μεν δη βώμα ορατόν ονρανον γέγονεν, αντη δε αό ρατος μεν λογιβμον δε μετέχονβα και αρμονίας ψυχή τών νοητών άεί τε όντων , νπο τον άρίβτον άρίβτη υ γενομένη τών γεννηθέντων, άτε ονν έκ της ταντον και της θατέρον φνβεως έκ τε ονβίας τριών τούτων βνγκρα&εΐβα μοιρών, καϊ άνάλογον μεριβϋ-εΐβα καϊ ξννδε&εΐβα, αντη τε άνακνκλονμένη προς έαντην, οταν ονβίαν βκεδαβτην έχοντος τίνος έφάπτηται , και 2ο οταν άμέριβτον, λέγτ] διά πάβης έαντης κινονμενη, οτω τ 'άν τι ταντον ύ\ καϊ οτον αν έτερον, προς ο τι τε μάλιβτα καϊ οπη καϊ οπως καϊ όποτε ξνμβαίνει κατά τά γιγνόμενά τε προς εκαβτον ε'καβτά τε είναι καϊ πάβχειν καϊ προς τά κατά ταντά έχοντα άεί. λό- ν, γος δε 6 κατά ταντον αληθής γιγνόμενος περί τε &άτερον ον και περί το ταντον, έν τώ κινονμένω νφ' αντού φερόμενος άνεν φθόγγον και ηχης, οταν μεν περι το αΐβθητόν γίγνηται καϊ 6 τού θατέρον κύκλος ορθός ών εις πάβαν αντον την ψνχήν διαγγείλη, 30 δόξαι καϊ πίβτεις γίγνονται βέβαιοι καϊ αληθείς ' οταν δε αν περι το λογικόν γι, καϊ 6 τον ταντον κύκλος εν-


ΦΥΣΙΚΑ ^λϊζ^τα μηνν&Ώ, νους έπιύτήμη τε % άναρχης **■ τοντοο έν ψ των όντων έγγίγνεβ&ον, V αϋτο άλλο πλην ψνχην εΐπη , παν μάλλον ΦΜ

, /'

3Τ οΑ ιτείας ι [ρ. 610] <>τε 1**1 δ υΨ ενος απολλνται κακόν 4ί\> / ^ ^Λοτριον, δηλον οτι ανάγκη αύτο % ^Τχ* *ίεί- ον, ά&άνατον. Ανάγκη, ξφν. ■έοίνυν

£χ.ν ειεν αϊ ανταί. οντε γαρ αν

-^β^^ ^Ινοίΐ"*:0 μ-ηδεμιάζ άπολλνμενης, οΰτε ^^0 · » ό^ιοώ των αθάνατων πλέον γΐ"Ά ^,/1*^ τον &νητον αν γίγνοιτο, καΐ ^ °*χε^ό5ντα ά®άνα™' 'ΑληΗ Λέγεις. *?*2 μ,'ή'ζε τοντο οίόμε&α, ό γαρ λόγος οι·ν αλη&εβταττ] φνΰει τοιούτον 1Κ > "*ϊ« οΖ* <τ7ίε ^ ~τολ.λ7ΐς ποικιλίας χαϊ άνομοιότητός 44ι> ψ & έμ,εΐΊ* <*ντο π9°$ αντο. Πως λέγεις; ^ ^,ι/ ό' εγώ, άίδιον είναι βνν&ετόν βί ' % "..Λ καλλι'στκ κεχρημενον βνν4

"

'

^ζν έ<ρ<*νη η Ψν%ν· Ουχουν είκος γε.

*ο*" ^ί*"*10" λίΧΒίαδ 6' [ρ. 436] νο? , , - , , „ χεΛον, ει τω αυτω τοντφ εκαβτα ' 'σΐν ονβιν 'άλλο αλλφ' μαν&άνομεν ή * ^0ΰμε9^ δε 'άλλψ των εν ημϊν, έπι&υΒ*ο^Β &*>*0ΖΪ/για τινί τών περί την τροφην τε και

- ν κ«1 οβα τοντων αόελφα η ολτ} τη > ° ^δο^^^ον αύτων Λράττομεν, οτ«ν όρμ-ηΰωV έ-νν^ν6^ θ7 α1 τά χαλεπά διοοίΰαα&αι α%ίως λόγου. „εν. *

1 δ°*ε '

17*


ΤΌΒΑΙΟΤ

Ι,ΙΒ. I

ψυχή, κα&' όβον δίψα, και τούτου ορέγεται και Ονκονν εί'ποτε' τι αντην τι αν έν αυτή εϊη αντοϋ ~*:ος ώβπερ %-ηρίον επί τό 5 ■-», τό γε αυτό τώ αντώ εαν^χντια πραττοι. Ον γαρ ονν. οξότου ού καλώς εχει λέγειν, το το'ξον άπω&οννταί τε κα�� άλλη μεν η άπω&ονΟα χεις, ίο έλ·*^Γί°,^οβοιγομ,^'*-*',3· Παντάπαβι μεν ονν, ίφη.

ΚΛΛΛΛ) ΧΟΛ)

'πάχ" βονδη φώμ-έν «ιν €χ.ς έ'βτιν οτε διψώντας ουκ έ&έΚ<χ1 μ,άλα γ , ίφη , πολλούς και πολλάκις. Τί ονν, Ζφτγν έγ ςά ? κραίη τις αν τούτων περί; ονχ ■

™ χωλΰον ~ α 'Φ'^Χν αντων το κελενον , ενειναι οδ » Εμοιγε ^ο 3 οίΛ,λο ον και κρατούν τον κελενον^

ν. ^> Γ

**&-ζ:λχι, όταν έγγενηται, εκ λογιόιιον, /Λ,κοντα δια παθημάτων τε και νο^ι^^Τ+'Μ^ε-ται ·£-ιαι;; Φαίνεται. Ον δη αλόγας, άλόγως,χ ^"ο^Λ,^ν αυτά ό^ττα τε και 1'τερα αΛλ^'λογίζεται λογιβτικόν προΰαγο, το #έ ω ε'ρα τε και πεινη και διψή ν^. *£έπι&νμίας ίπτόηται άλόγιβτόν α πληρώβεών τίνων και ηδονών & είχότως, εφη, ηγοίμεΟ-' αν ου^ννν, ην εγώ, δύο ημϊν ώρίοδα ' τό δε δη τον &νμον και ω &ν■^ίτον η τούτων ποτέρω αν εί'η όμοτΖ~φ ετέρω, τω έπι&νμητικώ. Άλλ , » νβας τι πιβτεύω τούτω· , ώς αρα νος ανιών έκ Πειραιέως νπό το


•41

ΦΥΣΙΚΑ

261 Η Γ% έντόε αίϋ&όμενοβ νεκρούς παρά τφ (ΐ^νον£' Ζ§Λα μεν Ιδεΐν έπι&νμοΐ, άμα» δ'ε ι , % αττοτ&εποι εαυτόν, και τέως μεν αά/ ^ '^ί ^ χχλ,ν7ΐ:'ζ:ο''Χ0> κρατούμενος δ' ούν υπό ^Ι\/δ^ δνελ?α50ί*5 τονς οφθαλμούς, προβδρα^

Οο-τϊ& ·> ίδούΰμΐν, εφη, ω κακοδαίε ^ον καλού θεάματος. "Ηκουβα, Υ/ ^ληα&/η^^^0ς μέντοι, έφην, 6 λόγος Οημαί°?*

λ

Ενίοτε ταΐς έπι&υμίαις, ώς

441] . υ τ - [ρ~ και τούτο, η λογιβτικόν τι εΐ- [853 Ά,λίχ δύο εί'δη είναι έν τη ψυχή, ^β,\ *^ ^ξ^-υ(Λ-η^ικόν ', η κα^άπερ έν τη πάλει ι! *Ψ ^**:€>£οί Ζ>ντα ν^η, χρηματιβτικον έπι*Γ^ν λε<ν>-ν'>*ί°ν> οντω χαΐ έν ψυχή τρίτον Ηιστί'^ν^' ^.δές, επίκουρον ον τω λογιΟτικώ ^ ^ ^^^^ {,ιίο κοεκηϊ τ9°ψή$ διαφΟ-αρτ); Ανάγκη, υ9ψι ^ £> , ί' «ν ?ε τ°ΰ λο^στίκοΰ 0-£5 ΒΛί&υμψικού έφάνη έτερον ον. φύσει, ^ί^,<?/$/' £φ η·> φ^νηναι' και γαρ έν τοίς παι£ν Γίοι, δη &υμού μεν εύ&νς γε,β/

έ?

δίοις ^[β^^^οτβ Υ* ρηβίΛΐΦ****, οΐ δε πολλοί

25

βοκο^6 2^ &>ηρ£ο<.8 «ν τί$ ίό°ι 0 Λ£}>βι?, οτι όντως ί*°*41; *οϊ;^ τούτοις καϊ α 'άνω που έκεΐ εΐπομεν, Μτν *9°*,δ0^ μ«(/τν(ήσειτό £χεί" - Ό^9 ό-*^ Ό* -Λ

«ληξ«5 κραδίην ψίπαπε μύ&ω.

(1(

^ δη βαφω$ ω5 ίΐίροι; ετερω έαιπληττον Τ?*^.ι/*ιοοβ τ° άναλογισάμενον περί τοΰ βελ-


262

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

τίονός τε καϊ χείρονος τώ άλογίστως θυμονμένω. Κομιδή , έφη , ορθώς λέγεις. 32 Ίαμβλίχον περί ψυχής ρ ιο τ ο τ έλη ς μεν ουν τά μάλιστα δοκούντα τή ψυχή ΰπάρχειν είς τρία τά κυριώτατα γένη άναγαγών, 5 κίνησίν τε και γνώβιν χαι λεπτότητα ουσίας, ην ενίοτε χαϊ άοώματον νπόσταοιν επονομάζει, ές ταύτα τά τρία τάς καθ' έκαστα διωρισμένας έπαναφέρει δόξας , πέ ρας των απείρων άνευρων ουτα χαϊ σαφή χαι βνντομον περίληψιν. έγώ δε ορώ έν τούτοις τοις όροις πολύ ίο μεν το όμώνυμον χαι βυγχεχυμένον (ου γάρ ώααντως αίχατά μεταβολήν χαι αί χατά ζωην θεωρούνται κι νηθείς, η χαϊ μόρφωτιχαΐ η άμορφοι γνώσεις, η αί τού αέρος, η αί των καθ' αντα ασωμάτων καθαρότη τες της ονβίας), πολύ δϊ χαϊ τόάτελες αυτών χαϊ έν- 15 άίί'δ' ου γάρ ένεβτι πάντα περιλαβεΐν τά γένη της δόξης έν τοις τριαϊ τούτοις οροις. [860] τίνες εις τάς τών τεσσάρων στοιχείων άρχάς την ονβίαν της ψυχής έπαναφέρουβιν. είναι μεν γάρ τά πρώτα σώματα άτομα , προ τών τεσσάρων στοιχείων 2υ βτοιχειωδέύτερα ' ειλικρινή δε οντα χαι πεπληρωμένα πάντη καθαράς πρώτης ουσίας μη δέχεσθαι μηδ' όπωβτινούν είς αυτά διαίρεΰιν. ταύτα τοίνυν άπειρα έχειν Οχήματα, εν δε αυτών είναι τό Οφαιροειδές, άπό δή τών βφαιροειδών ατόμων είναι την ψυχήν. η ως δε τών αριστοτελικών τίνες υφηγούνται, εΐδός έοτι τό επί τοις σώμασιν η ποιότης άπλή άσώματος η ποιότης ουσιώδης τελεία , % παράκειται δόξα, ού πα ραδοθείσα μεν δυναμένη δε πιθανώς λέγεβθαι αΐρεσις, η την ουνδρομήν τών ολων ποιοτήτων, χαϊ τό ?ν 3ο αυτών κεφάλαιον είτε τό έπιγιγνόμενον η τό προϋπ άρχον, τιθεμένη την ψνχήν.


ϋΑΡ. 41. β. 31.32.

ΦΟΓΣΙΚΑ

263

μ,ετα δη ταύτα τονς εις μα&ηματικήν ουΰίαν έντιθε'ντ«£· την ουΰίαν της ψυχής καταλέγω διευκρινημέ- [802] νας. έ'ατι δη γένος εν τι αντης τό βχημα, πέρας όν διαΰτκαεως χαΐ αύτη διάοταΰις. έν αντοΐς μεν ούν * τούτοις Σεβήρος ό πλατωνικός αντην άφωρίΰατο , έν Ιδέα &£ τον πάντη διαβτατον Σπεύΰιππος, έν αιτία δε η χτ2 'ενώΰει τούτων άλλος αν τις κα&αρώτερον αυ τήν πφοβτηβαιτο τελεώτατα. πάλιν τοίννν 6 άρι&μος έν έτε'ς,φ γένει κείται, αλλά κα\ τούτον άπλώς μ\ν ίο όντως £νιοι τ^ν πν»αγορει'οαν 4>νχν βυναρμόξονΰιν, ώ8 δ' αυτοκίνητου Ξενοκράτης, ώςδε λόγονς περιέχονβαν Μοδέρατος 6 χν&"7°9ειοβ> ώζ Λ κ^τι' κον κο&μονργού &εού οργανον"Ι*™«°$ ό άχουΰματικος τια-ν πν&αγορείων. " ώ<? ί' Αριστοτέλης ίβτο&Βΐ , Πλάτων έκ της τον [864] ίνΌς Ιϋέας καϊ τού πρώτον μή*ον* Μ ^°^} κ«1 βάδονς αυτό τούτο ζωην ^ροΌ^οτ^μενος , και το μεν ϊννοΰν, την δϊδνάδαέπιϋχή^, δο%ανδε τον του ^ιπέδονάρι&μόν, τον δϊ τοΰ ϋτερεού την αϊΰ&ηΰιν ον τηνένΰωΙτι τοίννν την αρμονία* Ι'δωμεν, ^ μΚ$ηματιχή. τανμαβιν ένιδρνμένην, άλλ' η**^ ^ χ^ν τα διαφέροντα της τοίννν, ώς μεν άπλώς εί^.^γορα άπεργαζομένην όπωαονν αύμμετρα και #9°, οζ ■ τ^ν δ' ώς έν οΰ25 αναφέρει είς την ψυχην Μοδ£& α^ταν μεΰότητα καϊ Οίαις χαϊ ζωαΐς καϊ γενέ*** τψ δε »8 & Αό- ΟΙΟβ) ϋννδεαιν 6 ΤιμαΓο? αντχι «V**^χουΟιν Πλωτίνος καϊ γοις τοϊς χατ' ουΰίαν Χθ^^^εδώκαβι, την δε βυνΠο^φΰρι08 καϊ Άμέλιος Λ€ί°? ^άριΰτον τον ουρανού 30 διαπλεκομένην τω χόβμ<? **** χ(άν πυθαγορείων ΛολλοΧ δη τίνες τών αλα*03^1, Λροκρίνονΰιν.


264 [866]

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΓιΙΒ. I

£{Η δή ονν έπΐ τήν κκθ-' αυτήν άβώματον ούβίαν έπανίωμεν, διακρίνοντες καϊ έπ' αυτής έν τάξει τάς περί ψυχής πάβας δόξας, είβϊ δή τίνες οϊ πάβαν την τοιαύτην ουβίαν όμοιομερή καϊ την αντήν χαΙ μίαν αποφαίνονται, ώς καϊ έν ότωοϋν αυτής μέρει είναι 5 τά όλα ' οϊτινες χαι έν τή μεριβτή ψυχή τον νοητον κόΰμον καϊ &εούς και δαίμονας καϊ τάγα&όν και πάντα τά πρεββντερα έν αυτή ένιδρύουβι καϊ έν πάβιν ώβαύτως πάντα είναι αποφαίνονται, οίκείως μέντοι κατά την αυτών ουβίαν έν έκάβτοις. χαΙ ταύτης τής δόξης ίο άναμφιΰβητήτως μεν έβτι Νονμήνιος, οΰ πάντη δε ομολογουμένως Πλωτίνος , άβτάτως δε έν αυτή φέρε ται Άμέλιος, Πορφύριος δε ένδοιάζει περί αυτήν, πή μίν διατεταγμένως αυτής άφιβτάμενος, πή δε βννακολου&ών αυτή ώς παραδο&είβη άνω&εν. χατά δή ταύ- 15 την νοΰ χαί %·εών χαΐ των κρειττόνων γενών ούδεν ή ■ψυχή διενήνοχε κατά γε τήν όλην ουβίαν. αλλά μήν ήγε προς ταύτην άν&ιβταμένη δόξα χω ρίζει μεν τήν ψυχήν ώς από νοΰ γενομένην δεντέραν κα&' έτέραν ΰπόβταβιν (το ό*£ μετά νοΰ αυτής έξηγεϊ- ίο ται ως έξηρτημένον από τοϋ νου , μετά τον κατ Ιδίαν νφεβτηκέναι αυτοτελώς) , χωρίζει δε αυτήν χαι από [868] τών κρειττόνων γενών όλων, ί'διον δε αυτή τής ονβίας όρον άπονέμει , ήτοι τό μέβον τών μεριβτών και άμερίβτων βωμάτων γενών , ή τό πλήρωμα τών χα- 25 &όλου λόγων χαϊ την μετά τάς ιδέας ύπηρεβίαν τής δημιουργίας, ή ζωήν παρ' εαυτής έχουβαν τό ζήν, τήν απο τον νοητον προβελ&ονβαν ή τών αντών γενών, ή όλον τον όντως οντος πρόοδον εις υποδεεβτέραν ουβίαν. . 3ο περί δε ταύτας τάς δόξας ο τε Πλάτων αντός και ό Πν&αγόρας ο τε 'Λριβτοτέλης και αρχαίοι πάντες,


οαρ. 41. 8. 32.33.

ΦΥΣΙΚΑ

265

ων ονόματα μεγάλως έπϊ βοψία υμνείται, τελέως έπιβ%9έψονται, εΐ τις αύτών τας δόξας ίνιχνενοι μετ ίχιβτ'ήμ.τις' ημείς τε πε91 *Ψ ^τ πραγμ,ατείαν πάβαν πειοααόμεδα ένβτηβαβ&αι. . τίνες δε τών φνοινών ^νοδον των ενάντιων βυννφ^ίνουαιν, οίον &Β(>μον *«\ ψυχρον , ξηρού καΐ ~ > το> ζην *~ αΛΟ '^Λ -τον υπο του 9ερνγρον. και* γαρ του άναίεϊν ^ * , > 7 « » * άναψΰχεβ&αι υπο του μου κεχΐ την -ώυτην αΛΟ τον ψ λ ,>>_-. ■ψνχςου ωνομαβδαι αποφαιν°ν," Γ <(.„„„,„ ίο τερων και τον αναπνεόμενον -*«ρ ^τοτ^ ρ» λεγεα&αι την ψυχην [ωςλ

ν *ι

«-

του ολου ανα_

μγ «™6 ο Ορφευς ψ*1* ™& μζ\εϊναι διαιρείς, 15 μιαν την ψυχην, αφ ης πτοΛΛ"* ι~ » , , >η/Λβ καθηκειν πολλκς' δεΓ καΐ, μεβας έπιΛν01-***„ ' ,επί. τας μερ«τί8 φυχάς άπο της 51*8 α1»ίριον βωμα την τινες μεντωναριο-τοτε^ λει6τψα αϋτην αψορίΙ^ντ^ενται- ίτεροι δ*>**ύ ^ %ν έντελέχειαν 2ο ζονταικατ ουβίαν του > « £ &εόφθαατος, καλη Αριοτοτελης , ωοχερ ^ °\ειοιέ ου γΐνων ολων, ΐτοαπογεννωμενοναποτο,ν ^ ^ το ωο-περ αν τις νεωτερίδειεν ο{ ΰτωιχο1 λέ_ ^νγκεκ^μενον τοίς , »το τού βω'. * Υουαιν - % το ^ ψνβει αύτύ δϊ μη ααρον μ«τος ον, ωβπερ τΌ έμψνχ^ , χ, χ ψοχ% ^^Χϋωαπερνπάρχον, »«9ά ^καιάρχω τω ^^%'νάμΒως ψνχης. (130*} Εν ταντφ._ λβ^ι ί βχέρας τάς δυνάμεις έν [872] 30 ^ Πλάτων μ,Ιν ονν ον% ^ ανμφύτους δ' αυτάς ετέρα τη ψυχή ένεϊναι *ΐΥε*Τί*^τΤ}χέναι λέγει δια την και κατά μίαν ίδέαν ϋνννφε


266

ΙίίΑΛΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. 1

βύν&ετον ονβίαν της ψυχής. 'Λριβτοτέλης δε ώβαντως άπλήν ονβίαν άβώματον είδους τελεβιονργον την της ψυχής νπο&εμενος ον ποιεί τάς δυνάμεις ώς [874] εν βυν&έτφ τινϊ τ ή ψνχγ, παρονβας. άλλά μην οΐγε από Χρνβίππον και Ζήνωνος φιλόβοφοι καΐ πάντες 5 υβοι βώμα την ψνχήν νοούβι, τάς μεν δυνάμεις ώς εν τω νποκειμένω ποιότητας βνμβιβάζονβι, την δε ψνχήν ώς ονβίαν προνποκειμένην τα'ις δννάμεβι προτιϋ-εααιν, έκ δ' αμφοτέρων τούτων βύν&ετον ψύβιν ε\ ανό μοιων βννάγουβιν. αύται τοίνυν αί δυνάμεις αντης ίο της ψυχής κα&' αυτήν η τοϋ ίχοντος τον κοινού μετά τον βώματος &εωρουμενου ζώου, καθ· ονς μεν η ψνχη διττήν ζωήν ζή, κα&' αντήν τε και μετά τον βώματος, άλλως μεν πάρειβι τη ψυχή άλλως δε τω κοινώ ζώω, ώς κατά Πλάτωνα και Πν&αγόραν κα&' ονς δε μία υ ζωή της ψνχής εβτιν ή τον βνν&έτον , βυγκεκραμένης της ψνχής Ψώ βώματι, ώς οί βτωικοι λέγονβιν, η δονβης όλης την εαυτής ζωήν είς τό κοινόν ζφον , ώς οί περιπατητικοί διιβχυρίζονται , κατά τοντονς είς εβτιν ό τρόπος τής παρονβίας αυτών ό εν τω μετέχεβ&αι η 2<ι εν τω χεκράβ%·αι τω όλφ ζφω. πώς ονν διακρίνονται ; κατά μεν τους βτωικούς [876] ίνιαι μεν τη διαφορότητι των υποκείμενων βωμάτων ■ πνεύματα γάρ άπό τού ηγεμονικού φαβιν ούτοι διατείνειν άλλα και άλλα, τά μεν είς όφ&αλμονς τά δε είς ι:, ωτα τά δε είς άλλα αίβ&ητήρια' ίίνιαι δε Ιδιότητι ποιότητος περί τό αντό νποκείμενον. ώβπερ γάρ τό μήλον εν τω αντώ βώματι την γλνκντητα έχει καΐ την ενωδίαν, οντω και τό ηγεμονικόν εν εαντώ φανταβίαν βυγκατά&εβιν όρμην λόγον βυνείληφε. κατά δε 3ο τους αριβτοτελικούς χαϊ πάντας οβοι άμέριβτον την ψνχήν διανοούνται, κατά μίν τήν ονβίαν αί δυνάμεις,


0ΑΡ.4Χ. δ.33—35.

ΦΥΣΙΚΑ

267

*ατ« <ϊέ Βίδη ων δννανταί „01{1ν, χατά Λ Πλ,τωνα αλλη8 ^ν λέγεται η φνχ^ τριμιρι}5} ός &ν ^ οϋβιβιβ τριπλν ξωή9 παραΛΛάζτονΰα, άλλως Λ πολνΟυναμος, ουκε'τι κατ' οχ,αίαν ζωής διαφέρουσα, έν 5 ταντω δε πολλαΐς ίδιότ-ηΟί διακρινόμενη, καϊ ολως μί?ο& δυνάμεως ταύττ] διενήνοχεν, ξ το μεν με'ρος ουσίας ετερότητα, η δε δύναμις έν ταυτω γεννητικήν η ποιητή διάκριβιν παρίστ-ησιν. 10 10

Ενταυτφ. περί σν ληθους δυνάμεων. 34 Ο*. απο Ζήνωνος όκταμερή την ψυχήν διαδοξά- [878] ^5 περί τάς δυνάμεις είναο' πλείονας, ωβπερ έν τω ηγεμονικά ένυπαρχονσόον ψαντασίας συγκατα&έκαΓ& °^^8 λόγου. οί δε περί Πλάτωνα και 'Λρχύτας Χα οί λοιποί πυθαγόρειοι την -ψνχην τριμερή άποφαί° Τα* > διαιροϋντες ΐίς λογί-ΟΊ**^ κ(χί &υμον καϊ έπινμικν· ταΰτα γάρ είναι χρήοι^μα προς την των αρε τών Ονοταβιν. δυνάμεις δε της ψυχής αναλογίζονται φυσιν Χα\ φαντασίαν και αΙ'&&νβιν χα"1 3°&ν καϊ κινψικην σωμάτων διάνοιαν ορεζιν καλών κάγα20 δια" ν,°^βΐι8· Αριστοτέλης δ\ είς πέντε αυτάς αιρει φΰβιν αΐσ&ησιν χ^-η0ιν κατι* ™πον όρεξιν οιανοηβιν.

2.

Περί των κατ' ο ν ν τη$ ψνχής καϊ 35 τών προστι&ε μ,ένων αυτή δυνά-[880]

μεων. έν ταυτ <ρ· , 12 λ. ω τίνος αυτής άψαι9εΖ τάς άλογους δυνάμεις, ™ξ *ίσ*ήβ€ΐς τάς φαντασία τάς μνήμας τους Ιογι- (110) μ°υ5> μόνον δε τον κα&αρον λογισμόν είς τήν κα^«ράν ούσίαν αυτής άνατεόνει, ως έχοντα συμφυή :,° δ*>>«μιν προς Κντήν τήν της ού**8 ίδέαν. 01 περί Δημόκριτο ν [πλατωνικοί] πάντα


*****

Λ ««

<ών

είδη ό 5« «λ. - ων χαι . διοριι. ζφων χα&' ζωην ***** „, 72λεχατέραν εν οΐ δε περι Πορφνριον χ μηχέτι είναι τάς ζωάς τάςΌπωβονν προβλη&ει^ μέρει, τον παντός τάς οίχείας - χαΐπλατωνικοί] ■υπό της ψνχής αποφαίνονται, αψπερί Πορφύρων και Πλωτΐνον -αφοφίίο παραπληοίως τοιςάπο τον οπέρματος φνομ,ε'εαντο άναδραμήτο απέρμα. είναι δε - ναΙ μη άπόλλνβΟ-αι, τάχ' αν '^ι&άνως. ■ <=ιών της 15 ην*""" ίνε η '·~··*ύν >Κνν*οος εβτι της περιπατηη-Λ.,_ "ντον μεν ειναίφηβιν, αΐτίανδε ί0ταο -Όνητόν έβη τοάκίνψον, 36

-Α Τηςψνχήςάνενε'ργητε'λος και βυνοχη καΐ 2ο τη ***** ι δη και ^

ΐνεΡ^ι

ινήβιώνέϋτιν ηε'νε'ρνείληφιν ή κατ 'Λρι' τϊς.ψνχής] - «οΜονΰεΐήαντηΐί' δήλονγαρ

3« απ* Αί/Όζ-.

^ *!Ϊ *

*

•ν»

-

--

-όν


οαρ. 41. 8.35-37.

ΦΥΣΙΚΑ

269

τοΰ συνθέτου ξωου κινημάτων ίδιον αυτής τής ψυχής, ουκοϋν; ωβπερ'ζωηκατ' αντόν διττή , ή μίν χωριάτη τον σώματος η δε κοινή μετ αυτού, οϋτως και ένερ-_ νημ«ττ« αΐν ίδια εΰται τής ψνχηδ *& Λ ™ινα καΐ του 5 Ιχοντος. καΐ τούτων τά μεν &λο τηδ Φνχης προκαταρχοντν , τά δε άπο τάν τοϋ σώματος πα&ηματων έγειρόμενπ, τάδε έ^άμφοϊν ****** «νακινουμενα , πάντα «» ας «· ' , αιτίας , , της - ψνχ-ης , ~„ <Χ>9Ρ'ιν Λοανμένα. ωβπερ δε «Λ „ , τ ,δη και , , * - ** ψ Ζ ' „„,νύς οΰβης προς τον κντης κοίτα την ναυν φοράς Χθΐ>νιρ> ι . , , ' , ' , „ ψ ν ,Λ μεν άλλα τοιαύτα έβτιν !0 αερνητ-ην και τον ανεμον , τνί " , . ' « „„ * αν«, » , - μη, γιγνε<>*°» V τ«ν ο δεΛίρ(. κνως αυτών < κίνψιν, ^

αυτή χ£ 0λω χρηται τω 6ωμ<**ν . , „„Λ„. >νρ, «.„ 1 γ ,', Α" ' ,1 ^ωμα περιεχουβα έχει

του δα,ου αηολΒλνφαι ένερΥοϋβιν, οϊαι δή τας κατ ουβιαν ξωας της Φ"*™ τώ^άύλων νοήβεων εΐβιν αι των ίνϊονααΐρ*"* &εοϊς αυναπτό2θκαϊ ανλληβδην εκείνων ρούΛι, 01 βώμα μεϊα. ου μην Οτι γε «>ν*°** οί ϋτωΜ0\ Χα\ 'άλλοι τψψυχηνυπολαμβάνοντες, ° αυτήν εις τήν γέ- ^ πλείονες, ουδ' οαοι 6νγ*8*9« . ούδ> νεβιν οΐονται, άβπερ οί ΰωμάτων ποιούαιν έν 25 06οι βλαοτημα αύτήν «Λο # , ^ σωματο£ι.

Περιτών έργω* -^χαν τκ αύτ« έρ^α , Πότεροι; ούν Λαβών τ*33 „λαν τεχεώ\ερα τά δε 3ο αποτελείται , η τά μ^ν των- >χαβι την προβήκουΰαν το5ν 'άλλων ως 'έκαΰται δ^ί 1^ λ·γονβιν^ β£ τε'


******* ΡΒς* ό λόγος Λαϊ η αύτη πάντως κατορ&ώματα ΐβα και αϊ άρεται καϊ^ βτών καΐ των καίαύταϊ πον Πλωτίνος ίπϊ ταύτης εΐαιολων. της δόζης. ενίοτε ;άρ ως αλλην χήν -ν -φνχην παρά την ολην, μίαν δε αυτήν προς 5 ' ζορίζονται, ώς δ' άν εϊποι, ΙΊοφφ-ύ• τά της οληςψυχής παφά τήν ·*> κανάλλ-η δόξα ο-ύχ 1 λα μ,εν 10

ιβτην ί^., στάρια, τά>

των''-ϊ. ηρωικών " δε και τωντα <*λλα α. άλλα ' ,„μέγα*-, 'ηειδϊί,

και τοις αν&ρωποις - Λιαιη^ναενη.

,

τούτων ν

είναι&ον το δευτέρας και τφ£ταζ Ον 6^

[8007Μν, ον^

νι?«Γ

,1)5

10*


οαρ. 41. β. 37.

Φ ΤΣΙΚΑ

271

νλης, οόδ αν φαίη η νεωϋτϊ σιαρενρεδεϊβα ηδε αΐρεβις, ίοιχέναι δε ταϊς των καρύων άπογεννήβεϋιν **1™ν ατελε&τέρων καϊ περί γ ην αΛομεριζομένων. Μ δη τοντοιβ δει νοεϊν ώς οί μεν <**αίκο1 πάβαζ *Φ°ΛΟΐαα5 οϋν ψυχής τάς ίνεργείας 0νμμιγννον6ι τοις διοικου, », ' μενοις και% αψνχοις, οογ α' ο άίτό β»" Πλάτωνος "η , " ον παβας. , ) , Λ * ' τϊςψνχηςαϊτουβαμαειναι ΜΛ,εν ναο τινας δνναμει* '7 Τϊ*' , \ » < », ι ' Αα ττιν και ορτος α>£· υλης εφάπτονται, */ αίΰδητικην , Α, Λ'„„τ, „ , Α> -όντων τα? μησίν «οματι ματοεοδων δυνάμεων εργ<* 71 , , Γ *\ „„,„„,. [892] , . βωμαβι, , * νΛΪ χοινω ον'„ βνναπτει τοις 701 .ίΐΐΐϋτροφην , ,/ δέ'„„.λ,ι , °. " ' π,ιίταν απολύει παντη τον ^' ' 7 χατατείνεβ&αι είς τα βωμα***· '„ τοιννν* και Ατα« μεν _Λν «·, , * , *ν»^« «μικτά ίΐναι οιατην ΐό των οΑων και δΒΗκέφΟν χΚ ^^ ένυλων χα\ χκθκοοΓΜτα αυτών τ«5 ον<?£' » „„· «„} τ» α^ν - μηκέΟ· ,Λ» ωααντως γ / <=7ναϊ άχραντα μεριβτων ει>ν<* ^ , και τα» μεν / - ανιονβων , ^ , , , Α~,οαν^της αφιε των καϊ. απολνομεν ^ γενεβεως ^ κατίου<ϊων τό Α0ΐπόν των «"Ρ^*^ χβ1 βννυφαίνΒ*»™. ΜΟ-νμπλεχεβ&αι αυτοϊς *ο*>*>*ν° ^ αυτοειδέΰι πνεν*αΐ τα ^ν,™? ίη^0ν^]'€Ζν ευκόλως άπερ άν ελωμααι καϊ δ, αυτών *******'ίναν τά Οφών ίργα, Λ» «νωθεν, απραγμονως &ΰπεΐρόμενα καϊ τα δε τοις ατερεωτέροις α*ζΛλοια9Μ άμωβγέπως της . 25 Μαχόμενα έν αύτθΐς ******* 9&ν Ζλαν ϊηιοτρέφειν^Χΐ) τούτων φύαεως. καϊ τά μ*" ^ Λ τάν δ,νρημ4νων ίίδ έαυτά τά δ1οίκουμεν« , -τα ^ν Αμελούνται, αντα έπιβτρέφεΰ&αι Λροζ^ αυχών διακοίϋεωξ ή κατ' αλλ^ν τοίνυν άρχην χΎ]^ ζο^ου μο'νως και τοϋ βνν3*> μεν περιπατητικών δό%α τον Πλάτων δε της &έτον τίθεται τά ^9Υα £ϊ&' όντως είς το χοιΦνχϊε αντά πρώ~τωξ *ρθ«***^ ?


6 *****

[894] τήν ονο^. τοντες πρεββντ βεως τα εργα 6φνβεως, οβιν, οβα τέ εβτνν αυτή χαλα χαί αντην έζηγεΐβ&αι τωνέν οίχείων ~ βιν απο της της φνβεως υπερέχοντα, χα& αυτ ίο '-οίς τοις πλατωνίχοίς »·« ενες> Λ**

ίαν ίδέαν ν--..„,ιΐ86ι — «.«ι)** ίοε<*ν σήμανα αννάγοντες,

..«\ι*°

πφονποχειμε'νων των άταΧΐαν

παράνοιας ^ ^8- πανΧζχ.

-νο**"

, ^^βχο^ί*01"


οαρ. 41. β. 37.38.

ΦΥΣΙΚΑ

273

6%οτελ.Ί<ιν εί'δεβι ζωής και άλλοις οροις ταύτα χωρίς από τόαν ανθρωπίνων όιακε'κριται. κατά δ' αύ τους οτωιχο-νς ατελέστερα άει ατΐομερίξεται τά τοιαύτα της ζωΐ)8 ενεργήματα , και οΟοο αν ΐ] προϊόντα προβωτέρω 5 της αλ,ογίας, τοσώδε μάλλον έπϊ το άτελέβτερον άποφέρετίχι τά καταδεέατερα των πρεσβυτέρων, ώς δ' έγώ τίνων άκήκοα πλατωνύχοον , οίον Πορφυρίου καϊ άλλοι, πολλών, άφομοιονται- άλλήλοις τά μεν άνθρώαεια τοις θηρείοις τά δε τών ξωων τοις άν&ρωπείοις, ίο ί'φ' οσον πέφνκε τά διακεκριμέ™ κκ®' ετέρας ουσίας Όμοιοϋο&αί προς άλληλα. Περί μέτρων ψνχνβ- έν ταύτ,Ρ· 38 £>£ μεν δη μίαν ονβίαν τής 4>νή$ άρι&μω τιθέμε να, πληθνοντες δε αντην V *>5 'Λμέλιος οίεται σχέΐόβίσι χαϊ κατατάξεβιν η ώς οί ορφικοί λέγονβιν έπιπνοίΚΐ3 της 'ολης, έπειτα άναχέοντες άπο τον πληΟ-ονς της Βλης έπίτην μί^ν ^χψ αποθεμένης τάς νίβεις καϊ τάς εις έτερον χατατάί-εις, κα\ άναλϋον*«5 άπο της εις τά μεταλαβόντα διαιρέσεως , άπολυο- [900] 20 μένης τή§ τών μεταβχ>ντων £Λοληψεως, τηρούσιν αύτΨ ολην πανταχού την α^τήν ' ^'αν °^βίαν τε αύτ^ διδόαβι καθ' εν πεπερασμένη*'■ οί 8' έν «™£?0ί$ Χ°βμ°ΐ£, ωσπερ δη οί περί ^/ημ-όκριτον καϊ Έπίκουρον νομίζονοιν, άπΌ τών άπει'£><»ν άτό^ων χατα ΰνντν2όχίαν αυνερχ0μένων ανν&τ*"»™ [«»<> ™* ^ιωνδε ^οιχείων] τ^8 φυχάς άγουμε"0* > πείρους αυτας εϊ- (ηζ) *» δομένης ταΐς οίκείαις ύ^ο^σεσιν αποφαίνονται. καί «Λ μεν έκ σπερμάτων <**τ«δ ^νωντες , έκαστου Καμένου πολλά σπείρει* , *<*} τ0ν,δε *9θϊοντη αεί *>*άονδαμϋΙα ένον, χατά την ηννψινκαι εντω ^νεσθαιάεΐ τ6 άπειρον ^ολ^Ιπονσιν οι δέ κατα Ι^αβολϊν £ ένοξ ξφον φ&^ρομενον πολλά ζωακαϊ 8Ι°Β. «01. Ρ8γ8.


4

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΥ

Ιλβ. ι

ίολλάς ξωάς παράγοντες, ίν τφ μεταβάλλειν βννεχώς καϊ μηδέποτε έπιλείπειν την έκ της μεταβολής διαδεχομενην άειγενεύίαν , ταύτη το άπεραντον πλή&ος των ψυχών έπινοοϋαιν [εν τφ αεί πλεΐον γίγνεβ&αι]. ο[ δε της φύδεο&ς την ψυχην μη διακρίνοντες πάλιν 5 δη καϊ ούτοι κατά διαίρεβιν το άπειρον των ψυχών [902] γίγνεβϋ-αι προβομολογοϋΰιν , επειδή καϊ εκαβτον των φυομένων δένδρων μεριξόμενον ταντόν έβτι τω ολω, καϊ των ϊΰων αύτφ φαίνεται γεννητικόν είναι, οί δ' άπο Πλάτωνος άγεννητους και άφ&άρτους αντάς ίο προβτηβάμενοι εβτάναι άεΐ κατά την αυτήν βυμμετρίαν αφορίζονται , οϋτε γάρ προβτί&εβ&αί τι αύταΐς άπο της γενέβεως οϋτε άφαιρεΐβ&αι άπ' αυτών με&ιβτάμενον εις τά άπολλύμενα. τούτο δη το μέτρον οί μεν περί Πλωτΐνον εις τον τέλεον άρι&μόν ώς οίκεΐον ΐ5 προβιβάξουΰιν. 39 [Ένταυτώ] Πλωτίνος μεν και Πορφύριος και Άμέλιος άπο της υπερ τον ούρανον ψυχής καϊ πάβας έπίβης είβοικίξουβιν εις τά βώματα. πολύ δΐ διαφερόντως ίοικεν 2ο ό Τίμαιος την πρώτην υπόβταοιν τών ψυχών ποιεΐν τον δημιουργόν διαβπείροντα περί πάντα μεν τά κρείττονα γένη, κα&' όλον δε τον ούρανον είς όλα τε τά βτοιχεϊα τού παντός, εβται δη ουν καϊ η βπορά ή δημιουργική τών ψυχών διαιρούμενη περί τάς 9-είας 25 δημιουργίας , καϊ η πρώτη τών ψυχών πρόοδος βννυφιΰταμενη με&' εαυτής ίχουβα τά δεχόμενα τάς -ψν[904] χάς, η μεν όλη τον όλον κόβμον, αί δε τών έμφανών &εών τάς κατ ούρανον βφαίρας , αϊ δε τών βτοιχείων αύτά τά βτοιχεϊα με&' ων καϊ αί ψυχαϊ βυνεκληρώ&η- 30 ΰαν κα&' ίκάβτην τοιαΰτην λήξιν, άφ? ων δη αί κάθ οδοι γίγνονται τών ψυχών άλλαι άπ' άλλων διακλη-


οαρ. 41 . β. 38. 39.

Φ ΎΣΙΚΑ

275

ςάοεοο-ν, ως βονλεται £νδείκννβ&αι σ��φώς η τον Τι μαίου διάταίις. 'άλλη τοίνυν αϊρεβις τών πλατωνικών ου χοιτά τους δημιουργικούς κλήρους ονδε ,κατα τας διαιςε'σεις τών κρειττόνων γενών, οιον βεωναγγέ5 Ιων δπιαόνων ηρώων, ούδε κατά τάς νομας του παν τός διακρίνει τάς άπό τών διαφερόντων τόπων κατα^ ο' - ψυχών , ο. ,-'-,,η σ* <ϊ£ τΊ" την Φνχην βαΰεις των τι&εμενη ψ *' αει είναι εν > βωνιατι, ,- ' ωαπερ » η' 'π. Ερατοο-σ-εν» ~„<*&ενους* και Πτολεμαίου , Γ . τον- πΑ,ατωνικου ,Γ „ αντην ,' λε^ - και άλλων, απ" Αστο βωματων ίο πτοτεοων , είς , τα, οβτρεωση , ,~.άλ.ιν εΐβοικιζει , .βωματα. . „ α,„, -λ Χ ' ' ' '/α α,οΐράν τνν« του αίβ&ηδι*τ9£βειν μεν γαρ αυτήν ΰώ >άλλοτε άπ' του , καβ^Μ ^ είς το * ^αχλί^ν [90β] κΑλωχ» του παντός τόπων. ΛΙΛ , , , <., «3 ν νανΠονηκον > „ ΛΓ£Ρΐ τον γαλαΐίαν, αλμεν «φορψ"**, , &φ^ν * «««ο κατιεναι > αντάς κατοικείν καϊ η έν τα, νπο βεληνην αέρι λ*Ύ 1γαον γένεβιν, απ αντων κατω χωρεϊν εις 1 . ,,,,.).»,,.» » δεαπο , , βωμάτων * * ά* , , ****9 ^-.ροεων τονς . πιπτειν είς χα1έτερα οντο δεόντων μερών γίγνεα&'Χ 6ιίβταβ*αι πολυ««ϊοδονς, αυτούς δε τονς[*°£*β% άναγχαίας τί»εειόως. Ηράκλειτος μϊν γ<*9 ?~ Ζνω χα\ %άτω ίί«*ο-(Π4) «Η έ* τών έναντίων όδον ** κα1 τ6 μίν το1ς αύτοϊς κ ρενεα&αι τας ψνχ^ ναεα<η<Ρ? '^ μεταβάλλειν φέρπν έπιμένειν κάματον είναι, λατονιΧ01ΛίμΛεβ»αι αναπανβίν. οΗ\χ*ρ\Τ«ν9<">' οϊ μεν ίπομε'τ«5 ψυχά5 ύ*ό %εών είς ν*ϊ» Λ ^ τ(λιίωΰιν τ0ν ν«8 τω Τιμαίψ χαραδιδοντ ε^ ^ 30 3τανΓ0?, ώ·στε £^νβ1 κ«1 έ"δ^'£ι? δείας ξωης επίδειοβα εΐβϊν εν τω νοητώ' οι _ ^β^οίου. ταυτ^ν ί'άρ


276

ΙίίΑΧΧΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

[008] είναι την βούληβιν των &εών, &εούς έκφαίνεβ&αι δια των ψυχών ' προέρχονται γαρ εις έμφανες οί &εο\ και έπιδείκνυνται δια των ψυχών κα%αράς και αχράντου ζωής. κατ άλλην τοίνυν διαίριοιν οΓ μεν έκονοιοι τρόποι νοούνται της κα&όδου, η έλομένης αυτής της 5 ψυχής την διοίκηΰιν τών περί γην η πει&αρχούοης τοις κρείττοβιν, οϊ δε άκούβιοι, βιαξομε'νης έπϊ το χείρον ε'λκεβ&αι. 40 Περί διαφοράς κα&όδον τών ψνχών. Έν ταυ τ ώ. ίο Οΰχ η αύτη εβτι παβών τών ψυχών κοινωνία προς τά αώματα, άλλ' η μεν ολη, ώβπερ και Πλωτίνω δοκεΐ, προβιον αύτη το βώμα έχει εν εαυτή, άλλ' ονχ αυτη πρόβειβι τώ βώματι ούδε περιέχεται νπ αυτού * αϊ δε μεριδταϊ προβέρχονται τοις βώμαβι και τών βω- κ μάτων γίγνονται, και ηδη κρατουμένων τών 6ωμά των ύπότης τοϋ παντός φύΰεως ειβοικίζονται είς αύτά. και αί μεν τών &εών &εΐα ΰωματα νοΰν μιμούμενα έπιβτρέφουβι προς την εαυτών νοεράν ούβίαν ' αί δε τών άλλων &είων γενεών, ώς εκαβται έτάχ&ηβαν οντοα 2ο κατευ&ύνουβιν εαυτών τα οχήματα. £τι γε μην α£ κα&αραι ψυχαΐ καϊ τέλειαι κα&αρώς ειβοικίζονται είς [910] τά βώματα άνευ παθημάτων και της βτερηβεως τον νοεΐν, αϊ δ' έναντίαι εναντίως. Άττικώ [δε και άλ λοις τιβϊ] πλατωνικοϊς ου βυνδοκεΐ, κα&' ε'να δε τρό~ 2ο πον αυντεύζεως τάς ολας ψυχάς τοις βώμαβι βννάγουβιν, ώβαύτως άει μεν και έπι πάβης ένβωματώβεως τών ψυχών προϋποτι&έντες την άλογον καϊ πλημμελή καϊ έ'νυλον ψυχην, εν αυτή δε κατακοβμον μένη την κοινωνίαν της λογικής έπειβάγοντες. οΐμαι 30 τοίνυν και τά τέλη διάφορα οντα καϊ τους τρόπονς της κα&όδου τών ψυχών ποιεΐν διαφέροντας, η μεν


ΟΑΡ- 41. β. 39-41.

ΦΥΣΙΚΑ

277

γαρ έαί ΰωτηρία και χα&άρ&Μ κ«< τελειότητι τών τβδε ναχυονΟα αχραντον ποιείται *αΙ την κά&οδον, η δε $ιά γνμνασίαν καϊ ίπκνόρ&ωβ™ τών οικείων η&ων επιστρεφόμενη περί τά ύοίμ«** ούκάπα&ης 5 τελώ5 ονδε άφείται άπόλντος χα»' ίαντην, η ό επι δίκη χαϊ κρίαει δεύρο χ****ΧΨ** ****** ?αδ , , . \τίνες εοικε χαϊ, συνελαυνομενη· ιτ<-"<=* δε των νεωτέρων , . . , Γ »« Κοντές δε σκοπον της ονχοχ,τως] διακρίνονβιν , ον>χ *νν » * < , ταντο, αν}>%ευυυ ί,,„,νεΌυ0ΐ τας9 ένσωματωαεις διαφος»οτητος εις Γ . 1Λ - ολων -Λ/ ' κακας , , ~άαας ίο τω, * διιβχυρίζονται, χα{Νονμηνιον και καΐ^ διαφε^τως οί «Ρ1 Τ0 >? ^ τών φυχών Αρποπρατίωνα. δεΐδεπον **£ βΡ ^ ^ κατανοεϊν πριν έλ&εΐν εΐζ ' . ,*» Α* *,„_,'. , ν , , _„ Λ,άαταοιν απο δε όιαφο πολλών έχοναινέν εαντοις ^ ίαντάν καϊτην 15 ^οπων 81αψ09?ν ^ατελείς καϊ πολυϊεάμονες των όντων οιτε σννοπ**" , . , «ν. ϊ οιτε παντελείς , ' η Λ^ληρα, τα, είόητης ■ψνχη^ θεωι/ καιχ ολ.ο*Λ ρ',.,,,,ίοι/ται _ Γ ^«ί. ακήρατοι εμφνονται περιέχοντες , πάντες8 , 6 τών ίπι&νμιών "αδην » πρωτως είς τα σώματα, οί μεΰτ01μΐτ« πα«ναπεπλησμένοι καϊ &λλ<**> *" 9ων συνέρχονται πρώτος τοΐ& Γ 41 Έν ταντφ ^ χών'Λσκληπιαδών, * ·■· χατα 9 Ιπποκράτη" , ίπιτηδείως ίχειν » οταν πλα^ το σπέρμ* <?°**1 Λ Πορψνριον έν τ* ^το μβταλαμβάνειν ζωης) , * μίνον πρώτως η κατ *?»τΉ άπογεννησει τον *** ^ χ~ς ψνχ~5 φύεται. έσειαν ζωοποιία καϊ ,£λ ονδέπω και νυν όηνενοιτο ό' αν καϊ αλλη *ις ό°Κν £νΜ τας δυνάμεις [914] »υ θ·£ϊ0α ή λέγουσα πλεί°ν<*ς καιρούς δε άλλοτε άλ*αΙ τάδ ουσίας της ψνχή5ι 71 τ0 γΐγνόμενον σώμα, λω5, εΐπερ Ζν έαιτηδείως *%»


278

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

τά μεν πρώτα της φύβεως μεταλαμβάνειν, Επειτα της αΐβ&ήΰεως , είτα της ορμητικής ζωής, καϊ τότε δη της λογικής ψυχής , έπϊ δε τω τέλει της νοεράς 1 τοβαϋτα καϊ η κατά τους χρόνους ΰνμφυομένη κοινωνία των ■ψυχών προς τα δώματα δέχεται δοζάβματα. άλλα. μην 5 §ν γε τω τρόπω της εΐβόδου των ψυχών, κα&' ον έπιξητοϋμεν πώς εγκρίνεται, μία μεν έβτι τριπλή δόξα η ελκουβα άπο τών έκτος την ψυχήν έν τη καλούμενη βυλλήψει, η δια προ&υμίαν τοϋ γεννώντας δια την άναπνοήν, η διά προ&υμίαν της υποδεχόμενης μη- ίο τρας, οταν αΰτη έπιτηδείως Ιχη προς την κράτηβιν, η διά βυμπάϋ·ειαν άμφοΐν, οταν κοινή βυμπνέοντα άμφότερα έλκτικην ϊχη την ιδιότητα , βυγκινουμένης και της φύδεως. η δε κατ άνάγκην ειβδύνειν ποιεί την αύτοκίνητον εις το όργανικόν βώμα, ήτοι άπο τοϋ 15 παντός η της όλης ψυχής η της δημιουργίας πάβης. οι δε κα&αρώτεροι τών πλατωνικών, ώβπερ δη οί [916] περί Πλωτΐνον , άρχεβ&αι μεν της κινήβεως τό όργα νικόν βώμά φαβιν από τούτων τών μερών δονλεΰον εις την γένεβιν ταϊς χρωμέναις αύτώ δυνάμεβιν , αν- 2ο τάς δε τάς δυνάμεις άπολύτους είναι τών μεριβτών θαμάτων διιβχυρίζονται. ήδη τοίνυν και η χρήβις τοϋ δώματος πολλής δείται διακρίβεως. οϊ μεν γαρ προβεοικέναι αυτήν λέγουΰι νεώς κυβερνηθεί , ης άπόλλυβ&αι χωρίς δύναται 6 κυβερνήτης , οϊ δε όχή- 25 ματος έπιβάβει κοινήν πορείαν καϊ διακομιδήν ήνιοχούδτ] προΰοικειοϋβιν αυτήν ως μάλλον άρμόξουααν, οϊ δε ΰυνεργεία άπ' αμφοτέρων ίβομοιρούβη η βυννεύβει καϊ ροπή προς τό ΰώμα, έπικρατεία τοϋ δώμα τος άποδιδόαβιν αυτής την ομοιότητα. . 3ο 42 (Έν ταντω] περϊ τής κοινωνίας τής προς τους δεούς τών ψν-


ολρ. 41. β. 41-43.

φΥΣΙΚλ

279

χών γέγονέ τις διαμψιββντν^5, τών μεν λεγόντων αδύνατον μίγνυβδαι &£ούς'ταΐς κατεχομέναις ψνχαϊς Ιν τι£ αώματι, τών δε διανυομένων μίαν είναι κοινην 'πολιτείαν τών κα&αρόαν ΨνΧών «Φ τον5 &ε™*{ 5 καϊ ε£ Ζτι μάλιβτα έν τοΐ5 αωμαβι διατρίβουβιν " οι ό* ονδίτ, τούτων ονγχωροϋ^ , * δ\ φ«<η~ Α*. & Ζλω τώ %φφ , *& ■* τέχνηνέ^φν· κέναο τοις οργάνοις, *1 γ ΙμΨΦΒ οίαξ, Λ Η ..Α, »/ί * ι "„ηαιν μονο&3 δαιμοβιν η και νρβ9σ*ν νποτι&έαβιν αυτήν, εις . 1 άλλον οί ιο κοινη-ν βυνουΰίαν. , Vβελτίονες - κρινομεώ. . , „/■ χείρονες τοις εναντιως ^β, τηςψυχτ,ς- άλλοι & Λ το,5 τη κοινωνία καϊ τω καλω τ<Ρ '*7 , , ,,_ „,„. „> *οι* *^χψΐ^ ' ' Ι^,α τη τε 6υμ» καχΚν δε » κατα φνδιν ^ £ω?}

>« , Αρίατωνα αδιαφορία-

„Λ <ϊ£ ευβχημο-% ° , Λημοκριτον *νχ τού καλού-

διαγωγή το αιρετον Ιχο^*6' %ε6ίν διαιρούμενοι, φύονται β οι άπειροι «β9<> **'εΐ άλλ> ^ τ0 περί ων ονδεν δει αολυΛ9^^ ρον αντονς μεδιέντας χαί&ε^ "Ιντώ. 43 25 ■7ϊε?1 &ανάτο ν· Βζ£ον η τε'λευτί, ΰυμπίπτ^) Κπειδαν μετά τον τη* ε Γ ον £6περ έν τή γενέ%ί ποτε ανμβαΐνόν έο-τι ; *°* " $ νατέθα πως έπεγίννετο τοΓ8 αώμαΰιν η Ψ^χν ,αχειν προφ&ε(ρεται τού 30 6ει5, οντω καϊ έν τώ «Λ°^'*Χί5, η καϊ διαμένει κα&' βώμοτοβ, ^ ανναπόλλυται « Τ χο μ1ν ούν πάν κεέαυτήν μετά την έν&ένδε εξο


280

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

ψάλαίον τοιούτον , μέρη δ' αυτού καϊ ή κατά τά είδη διαίρεβις δέχεται πολλάς τοιαύτας άμφιββητήβεις' [922] αρά γε πνιγμώ των αρτηριών αποκλειομένων τού δέχεΟ&αι το έκτος πνεύμα, η έκλνομένον τού τόνου καϊ παριεμένον , η τού θερμού έναποββενννμένου [τού 5 ψυχρού έγγινομένου] πως εις τά εΐΰω, τά ζώντα πρότερον είβαύΰις ά%ο\Τνήβκει ; αλλ1 εΐ όντως γίγνεται Ό θάνατος, προαναιρεΐται η συναναιρεΐται η ψυχή τω βώματι, κα&άπερ Κονρνούτος οΐεται. εί δέ, ως δύναμις υποκειμένου , ωβπερ δή αρμονία λύρας, η ίο τελειότης , προαφίβταται τού βώματος εν τω άπο&νήβκειν ή ψυχή, προφ&είρεται μεν ουδαμώς (ονδεν γάρ δια κινήΰεως πρόειβιν εις το μή είναι), άλλ' εξαίφνης εις το μή είναι με&ίβταται άχρόνως και 'άνεν φ&οράς, ωβπερ δή και έβτιν οτε έβτίν , ά&ρόως οιον άβτρα- 15 πής έκλαμπούδης. ίβται δή ούν τό μ\ν ζην τά ξώα από τού έχειν το της ζωής είδος , το δε καλούμενον άπο&νήβκειν άπο τού μή παρεΐναι αυτό ή μή εχεβ&αι ' [924] ης πολλοί περιπατητικοί δόξης προεβτήκαβιν. εί δΐ παρέβπαρται μεν καϊ ένεβτιν ή ψυχή τω βώματι κα- 2ο &άπερ έν άβκώ πνεύμα περιεχομένη, ή βνμμιγνυμένη προς αυτό καϊ έγκινουμένη ωβπερ τά έν τω αέρι ξιίβματα διά των θυρίδων φαινόμενα , δήλόν που τούτο ότι έξειβι μεν από τού δώματος, έν δε τω έκβαίνειν διαφορεΐται καϊ διαβκεδάννυται , ωβπερ Δημόκριτος 25 καϊ Επίκουρος άποφαίνονται. τους δε περί Πλωτϊνον της βτάΰεως προϊβταμένους έκείνης της χωριξούβης αντάς από τού λόγου, η καϊ άφιείβης εις την γένεβιν , ή και άφαιρονβης άπο της διανοίας, άφ' ης πάλιν διττής δόξης γίγνεται διά- 3η κριβις. ήτοι γάρ λύεται εκάβτη δύναμις άλογος εις την όλην ζωήν τού παντός άφ' ης άπεμερίβ&η, η καϊ οτι


οαρ. 41. β. 43. 44.

ΦΤΣΙΚΑ

281

μάλιστα μένει αμετάβλητος, ώσπερ ηγείται Πορφύριος ' η καϊ χωρισ&εΐσα από της διανοίας η όλη άλο γος ζωή μένει καϊ αύτη διασωξομένη έν τω κόσμω, ώσπερ οί παλαιότατοι των Ιερέων αποφαίνονται, κατά [926] 5 ταντά δ η ονν καϊ περί των μέσων ουσιών ψυχής τε καϊ δώματος πολύ διαφερόντως διατάττονται. ο'ί μεν γαρ εν&νς αυτήν την ψυχήν αυτω τω βώματι τω ορ γανικά βυνοικίξουβιν , ωβπερ οί πλείστοι των πλα τωνικών, οΐ δε μεταζυ της τε αβωμάτου ψυχής καϊ ίο της άγγελιώδους αί&ερια καϊ ουράνια καϊ πνευματικά περιβλήματα περιαμπέχοντα την νοεράν ζωήν προβεβλήσ&αι μεν αυτής φρουράς ένεκεν, ΰπηρετεΐν δε αυτί] χα&άπερ οχήματα , συμμέτρως δ' αύ καϊ προς το στερεόν σώμα βυμβιβάζειν μέσοις τιβι κοινοϊς βυν15 δέσμοις αυτήν βυνάπτοντα. Έρμοΰ τριβμεγίβτου έχ της Ιεράς βί- 44 βλου της έπικαλουμένης Κόρης κόβ μου [ΡβΙπΙ. ρ. 27 &] Ταύτα ειπούσα Ίβις έγχεί ποτον "£1ρω γλυκύ το 2ο πρώτον αμβροσίας, ο αίψυχάί λαμβάνειν έ&ος έχου- Ι928^ ΰιν από %·εών ,· χαι ούτως τού ίερωτάτου λόγου άρχε ται. " έπικειμένου τέκνον Τ£1ρε τή των υποκειμένων φύσει πάστ) τού πολυδτεφούς ούρανού, χαϊ χαΧ ο^' δένα τόπον στερουμένου τινός ων νύν ο βνμπ,αζ εχευ 25 κόδμος, ανάγκη πάσα υπό των υπερκείμενων βυ*}^** ο_ κοσμήσ&αι και πεπληρώσ&αι φύσιν πάΰαν την ^^Τ^ο» χειμένην' ον γάρ δήπου δυνατά χοσμτί<^οα, χα * τον υπερ&εν διάκοσμον. ανάγκη τοίννν το Ες «(? τοσι μυστηρίοις εί'κειν τά έλάσσονα. κς>ε£οΌ"θ3χ> δΝε ^ ι υποκειμένων ή τών μετεώρων έστϊ δκχΈοζΙά,ι-'Ζ ·, κθ<· παντι ασφαλής τε καϊ &νητώ ούχ ύποτ^ό·3τ:·τ:ουσα νοία. έν&εν έστέναξε τά κάτω φόβον ^οντα τηΐ>


282

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

ρικαλλή καϊ εις άεϊ διαμονην τών έπικειμένων. ήν γάρ άξιον θεωρίας δμον καϊ αγωνίας οράν ουρανού κάλλος θεώ καταφανταξόμενον τω έτι άγνώβτω, πλουβίαν τε νυκτός βεμνότητα έλάττονι μεν ήλιου οξεϊ 5ί [930] προφορουμένην ψωτί, τών τε άλλων κατά μέρος κι νουμένων έν ονρανώ μυβτηρίων τακταις χρόνων κινηβεβι και περιόδοις διά τίνων κρυπτών απορροιών τά κάτω βυγκοβμοΰντων και βυναυξανόντων, καϊ ού τος φόβος μεν έπάλληλος ζητηθείς τε άληκτοι, καϊ εας ό τών βυμπάντων ουκ έβοΰλεχο τεχνίτης, αγνωβία κατείχε τά βΰμπαντα ' οτε δε έκρινεν αυτόν όβτις έβτϊ δηλώβαι , έρωτας ένεθουβίαβε θεοϊς καϊ αύγήν ην εϊχεν έν βτέρνοις πλείονα ταΐς τούτων έχαρίβατο διανοίαις' ίνα πρώτον μεν ζητεϊν θελήβωβιν , είτα έπιθυμήβωβιν εΰρεΐν, είτα καϊ κατορ&ώβαι δυνηθώβι. τούτο δ' άν ω τέκνον άξιο&αύμαβτον ίίρε ουκ άν έπϊ θνητής βποράς έγεγόνει (οΰδε γάρ ην ούδέπω) , ψυ χής δε την βυμπάθειαν έχούβης τοίς ουρανού μυβτηρίοις. τούτο δ' ην 6 πάντα γνούς Έρμης, ός καϊ είδε τά βΰμπαντα καϊ ιδών κατενόηβε καϊ κατανοήβας ί'βχυβε δηλώβαι τε καϊ δεΐξαι. καϊ γάρ -α ένόηβεν έχάραξε καϊ χαράξας έκρυψε τά πλεϊβτα, βιγήβας άβφαλώς η λαληβας , ίνα ξητή ταύτα πάς αιών 6 μεταγενέβτερος κόβμου' καϊ οϋτως τους βνγγενείς θεούς δο[932] ρυφορεΐν ειπών άνέβαινεν εις άβτρα. άλλ' ην αυτά διάδοχος 6 Τάτ, υιός ομού καϊ παραλήπτωρ τών μα θημάτων τούτων , ουκ είς μακράν δε καϊ Άβκληπιος ο Ίμούθης, Πανός καϊ Ήφαιβτοβούλης , άλλοι τε οβοι της ουρανίου θεωρίας πιβτην άκρίβειαν έμελλον βονλομένης της πάντων βαβιλίδος ίβτορηβαι προνοίας. Ερμής μεν ούν άπελογεϊτο τω περιέχοντι, ώς ούδε τω παιδϊ παρέδωκεν όλοτελή θεωρίαν , διά τό έτι της


οαρ. 41. 8. 44.

ΦΪΣΙΚΑ

283

ηλικίας νεοειδές' έμοι δε της ανατολής γενομένης τοις πάντα βλέπουβιν όφθαλμοΐς τά της ανατολής θεωρήδαντι άειδή και επιδκοπούντι, βραδέως μεν άλλ' ούν ήλθεν η ακριβής διάγνωΰις πληδίον των 5 Όδίριδος κρύφιων άποθέδθαι τά Ιερά των κοΰμικών δτοιχείων δϋμβολα. έπικατευζάμενος δε χαΐ τους λό γους τονβδε ειπών είς ονρανον άπήλθεν. άλλ' ου καθήκον άτελη την έπαγγελίαν ω τέκνον ταντην με χαταλεΐψαι, ειπείν δε οβα τάς βίβλους κατατιθέμενος [934] ίο εζεΐπεν Έρμης, έλειπε γάρ οΰτως "ω [εραΐ βίβλοι των άφθαρτων αϊ τετεΰχατε των έμοϋ χειρών, τω της άφθαρδίας φαρμάκω χορείας έπικρατώ άδαπείς παν τός αιώνος καϊ άφθαρτοι διαμείνατε χρόνω, αθεώρη τοι τε και άνευρετοί γιγνόμεναι παντι τω τά γης ταΰ15 της παροδεΰειν μέλλοντι πεδία, άχρις ου γέρων ου ρανός δυδτηματα υμών ά\ια τεκνώβεται, ας ψυχάς 6 δημιουργός προβηγόρευβε." τοδαύτα ειπών τάς βί βλους καϊ τοις εαυτού κατευζάμενος ϋργοις ίδίαις τεμενίξεται ζώναις, {Ικανός δε ο μέδος ηρκει χρόνος) 20 έκέκρυπτο. και η φΰδις ώ τέκνον ετύγχανε βτεϊρα, ε'ως αυτοί οίηδη τον ούρανόν περιπολείν χελευδθέντες τω πάντων θεώ βαβιλεϊ προδελθόντες τψ> των όντων ηδυχίαν άπήγγειλαν , χαϊ ότι δέον έϋτι 6νγ*·°~ βμηθήναι τά βύμπαντα, χαϊ τούτο οτι ούχ έτερον Χ ®νός εδτιν ε'ργον η αυτού, "και δεόμεθά <?οχΓ &·Β* « "τά νύν όντα καϊ ων νβτερον έ'χει χρείαν βκκσχέΨ ^Χ-^* ταύτα είπόντων έμειδίαβεν 6 θεός καϊ είπε φ'ύ«5^',,, ^ *>·ΐ* ναι ' καϊ θηλυ πάγκαλον χρήμα έκ της φ <»νής & προηλθεν, ο καϊ θεωρηδαντες οΐ θεοί χκτεπλ.άγΆ 3ο και ταΰτην φύβεως πόματι έτίμηδεν ο <θ-·εόε ο πρ^ τωρ, καϊ αυτί] προδέταξεν είναι γενντί'&ι^'ήτ' , ,^** ταύτα ίτι είς τό περιέχον άτενίδας έφί&ιτΎΐ&εν ' &


254

ΙΩΑ3ΪΝ0Τ ΣΤΟΒΑΙΟϊ

ϋιΙΒ. I

πεπληρωμένος 6 ουρανός άπαβιν αήρ τε καΐ αΐδήρ." εϊπεν ό Οίοι; καΐ ην. η δε φύβις εαυτή λαλήβαβα έγνω ώς μή δέον αυτήν έβτι παρακονβαι της τοΰ πατρός έντολής, καΐ καλήν πόνφ βυνελ&ονβα θυγατέρα έποίηβεν, ην εύρεβιν έκάλεβε. τή δε 6 &εός έχαρίβατο εΐ- » ναι, και χαριβάμενος διέκρινε τά ηδη γεγονότα και έπλήρωβεν αύτά μυβτηρίων, και τή εύρέοει το κατά τούτων έχαρίβατο ηγεμονικόν. αυτός δε ούκέτι βονλόμενος άργόν τον υπεράνω κόόμον είναι, αλλά πνευ μάτων πληρώβαι δοκιμάΰας τούτον , ώς μη τά κατά ίο μέρος ακίνητα και αργά μένη, ούτως εις ταύτα ηρξατο , τεχνιτείαις ως προς την τοΰ ιδίου έργον γένεβιν χρηβάμενος ίεραΐς. πνεύμα γάρ ο6ον άρκετόν από τοΰ Ιδίου λαβών καΐ νοερός τούτο πυρι μίζας άγνώβτως τιβιν ετέραις ύλαις έκέραβε ' καΐ ταύτα α [938] έκάτερον έκατέρω μετά τίνων έπφωνήβεών κρυπτών ενώϋας τό πάν ούτως εν μάλα διεκίνηβε κράμα, εως έπεγέλαβέ τις ύλη τω μίγματι λεπτοτέρα τε και κα&αρωτέρα μάλλον και διαφανεβτέρα η έξ ων έγένετο (διειδης δε ην αύτη), ην δη και μόνος 6 τεχνίτης έώρκ. μ επειδή δε ούτε ως έκ πυρός χαιομένη διετήκετο ούτε μην ώς εκ πνεύματος τελεβιονργη&εϊ6α εψυχεν , αλλά τινα Ιδιογενη καΙ οίκείαν είχε την τού κράματος ΰύβταβιν Ιδιότνπόν τε και Ιδιοβύγκριτον (ην δη και από τού ενφημοτε'ρον ονόματος και της χα&' ομοιότητα » ενεργείας ψύχωβιν 6 &εός έκάλεβε την Ονβταβιν) ί'ξ ου ό*^ έπιπάγου μυριάδας ψνχών ίκανάς έδημιούργη6ε , τό παρ' αυτού τού κράματος έπαν&ονν προς ο δέλει πλάββων εύτάκτως τε και βνμμέτρως , μετ' έμπειρίας και λόγον τού χα&ήκοντος , ώς μηδέ τι διαφέ- 30 ρ«ι> αύτάς εαυτών ην άναγκαΐον, έπειδήπερ τό έκ της χινήβεως τού θίοΰ έζατμιζόμενον άν&ος ούκ ην έαντώ


οαρ. 41. β. 44.

ΦΪΣΙΚΑ

285

όμοιον, άλλά μείζον καϊ πληρέβτερον ήν τον δεύτερον το πρώτον και τω παντι κα&αρώτερον, το δεύτερον δε ίχάνώς μεν ην τον πρώτον δεύτερον, πολλώ δε τον τρίτον μείζον, καϊ όντως άχρι βαθμών έξήκοντα β 6 πάς άπήρτιΰτο άρι&μός, πλην ότι γε πάύας άιδίονς είναι νομοτε&ήσας έταξεν ώς αν έκ μιας ονΰίας, ης [940] μόνος αντος είδη τέλειοι, ταΐς δε καϊ τμήματα και ταμιεΐα εν μεταρβίω διέταξε της άνω φύσεως [ονρανον], οπως τόν τε κύλινδρον περιβτροβώβι τάξει τινι και ίο οικονομία κα&ηκούβη , καϊ τον πατέρα τε'ρπωβιν. όν τως δη και. εν τη περικαλλεϊ τον αί&έρος βτάβει και τάς τών ηδη όντων μεταπεμψάμενος φύβεις" ω" φηΟί πνεύματος έμοϋ και μερίμνης έμής ·ψν%α\ καλά τέ κνα, α ταΐς έμαντον μαιωΰάμενος χερβιν ηδη τω εμώ 15 κα&ιερώ κόβμω, λόγων έμών ώς νόμων τούτων έπακούοατε , και τόπον μηδενός άλλον θίγητε πλην τον διαταγέντος νμΐν νπό της έμης γνώμης, ενβτα&ηαάααις μεν ονν νμΐν ονρανός τε μένει πάλιν ομοίως και ο διαταγεις άβτεριβμός , θρόνοι τε αρετής πεπληρω2ο μένοι' εί δέ τι νεώτερον παρά τάμά πράξετε βονλενματα, ιερόν νμΐν ομνύω πνεύμα καϊ κράμα τοντ άψ ονπερ νμάς έγέννηβα, ψνχοποιούς τε ταύτας μου τας χείρας, ώς ονκ είς μακράν δεαμόν και κολάβεις ν\»&ν τεχνιτεύαω" τοΰαντα είπών υ #£05 ό κάμ,οϋ κ^β1-^» 25 τά λοιπά τών βτοιχείων βνγγενή μίξας νδως> κοΛ V** ^ς καί τινας ομοίως κρνπτονς έπειπών λόγους μεν ον τοις πρώτοις δ' όμοίονς, εν τε κι-νησ^δ ^λ»^ ζωοποιόν έν&ονβιάβας τω κράματι, έπιτελεοντα. ^ ^£ έπίπαγον ενβαφή τε και ενπαγή γενόμ-ανον , ■μ και έκ τούτον τά άν&ρωποειδή τών ξφε&ΐ' τό (Ϊ£ τον μίγματος λείφανον ταΐς ηδη ζζ&ο^οιρά ' ψνχαΐς έδωκε, ψυχαΐς ταύταις ταΐς ε£<5 χ<&(?ία


286

ΙΩΑϊίΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

καϊ τους ίγγύς άβτρων τόπους και ιερούς δαίμονας μετακεκλημέναις , " πλάββετε" λέγων "ώ τέκνα της έμής φύβεως γεννήματα, δέχεβ&ε "της έμής τέχνης τα λείψανα , καΐ εκάβτη τη εαυτής φύβει πλαββέτω τι παραπλήβιον. παρα&ήβομαι δ' έτι και ταύ&' νμΐν 5 παραδείγματα" καΐ λαβών εύ και καλώς τον ξωδιακόν βυμφώνως ταΐς ψυχικαΐς κινήβεοΊ διέταζε κόβμον, προς τοις άν&ρωποειδέβι τών ζωδιακών τα έ%ής άπαρτΐβας οϊον ξωδίοις "καϊ τάς πανούργους έχαριΰάμην δυνάμεις καϊ πάντεχνον πνεύμα γεννητικού τών εις ίο αεί μελλόντων ΐΰεβ&αι κα&ολικώς πάντων." καϊ άπέδτη νποβχόμενος τοις όρατοΐς ί-ργοις αυτών το όρατόν πνεύμα έπιξεύζαι ουβίαν τε ομοιογονίας εκάβτω, οπως αύτώ έτερα γέννα όμοια, αυτά τε ουκ έτι ανά γκην έχονβιν άλλο τι ποιεϊν παρ' α έ"φ&ηβαν έργά- 15 βαβ&αι. Τί ουν ώ τεκούβα έποίηβαν αί ψυχαί; Και ειπεν Ίβις "τό κεκεραβμένον ώ τέκνον *£1ρε [944] της ϋλης λαβόμεναι κατενόουν πρώτον καϊτό τον πα τρός προβεκννονν κράμα , και όπό&εν ην βυμπεπλε- 20 γμένον έπεξήτουν. τό δε ην αύταΐς ουκ εύπορον έπιγνώναι. ίν&εν δη καϊ οτι έπεξήτηβαν εφοβούντο , μη τώ τοϋ πατρός ύποπέδωαι χόλω, καϊ έπϊ τό πράττειν τά προβταχ&έντα έτράπηβαν. εν&εν εκ μεν της ανω τέρω νλης της υπερβολή κούφον έχούδης τον έπίπα- 25 γον τό τών όρνέων γένος έμόρφουν ' εν τούτω δ' ήμιπαγοϋς ήδη τού κράματος γενομένου και ήδη την 6τερεάν πήζιν λαβόντος, τό τών τετραπόδων γένος επλααβον' τό δε ήττον κοΰφον και ετέρας υγράς ούΰίας δεόμενον είς διάνη\ιν , τό τ��ν Ιχ&ύων ' ψυχρού δε τον 3ο λοιπού και ηδη κατωφερούς υπάρχοντος , τήν τών ερ πετών αίψυχαι φύδιν έκαινούργονν. αύται τε, ώ τέ-


οαρ. 41. 8. 44.

ΦΤΣΙΚΑ

287

χνον, ως τι πράζαβαι ήδη και περίεργον ώπλίζοντο τόλμαν, χαΐ παρά τά διατεταγμένα έποίουν, καϊ ηδη των Ιδίων τμημάτων καϊ ταμιείων προήρχοντο, καϊ έφ' ενός ουκ έ"τι ή&ελον τόπου μένειν , άεϊ δε έκι5 νονντο καϊ το ετι έπϊ μιας μονής είναι %-άνατον ήγονντο. τοΰτο μεν ουν φηβιν, ώ τε'κνον , Έρμης [ώς κάμον λέγων] και τον των όλων κνριον και &εόν ουκ έλάν%·ανεν ο πράββουβιν , κόλαοιν δ' αύταΐς έπεξήτει καϊ δεβμόν , ον τλημόνως νπομενονΰι. και δη καϊ ίο Ιίοξε τω πάντων ήγεμόνι καϊ δεβπότη το των άν&ρώ- [940] πων βύβτημα τεχνίβαβ&αι, όπως εν τούτω το των ■ψυχών διαπαντός γένος κολάξηται. τότε δε μεταπεμψάμενος έμέ φηβιν Έρμης, είπεν "ω ψυχής έμή ψυχή' καϊ νους Ιερός έμοϋ νοϋ, άχρι ποΰ βτυγνή φΰβις ή 15 των υποκειμένων όράται ; άχρι ποΰ τά ήδη γεγονότα αργά μένει καϊ άνεγκωμίαβτα ; άλλ' άγε δή μοι τούς έν οϋρανω &εούς πάντας ηδη, είπεν ό &εός, ώ τέκνον, ως φηβινΈρμής. οι δ' ώς ήλ&ον προς έπίταγμα" άπίδετε" είπεν "είς την γήν καϊ πάντα τά χαμαί." όΐ δε 20 έν τάχει καϊ εϊδον καϊ ένόηβαν ά έβοΰλετο ό δυνάβτης. καϊ είπόντι ΰπερ της των άν&ρώπων γενέβεως βννε&εντο εί'τι παρ' ενός εκάβτου τις δυνατός έβτι λ«9«_ βχείν τοις μέλλουβι γίγνεβ&αι. Ιλεγεν "Ηλιος επι πλέον λάμψω." νπιβχνεΐτο Σελήνη τον μετά τον ηλ·-0^ 25 δρόμον φωτίβαι' Μλεγε καϊ προπεπαιδοποιηκέναΐ' Φ ^ βον καϊ ΰιγήν καϊ ϋπνον και την μέλλονβοον οΧ^^, ΐβεβ&αι πανωφελή μνήμην. Κρόνος άτΤϊϊΊ'Ί'ει-λεν τ πατήρ^ γεγονέναι καϊ δίκης καϊ ανάγκης. Ζευς ως μή παντάπαβι πολεμήβαι τό φϋλον έ° £<5ομε 3θ"ηδη αυτοϊς και τνχην καϊ έλπίδα καϊ ίίρ^νην γ«Υ νηκα!' "Αρης αγωνίας ίλεγεν ήδη και ό(>2''*2& χαί^ δος πατήρ είναι. 'Λφροδίτη ουκ έμέλλ.Τ2&ε^ <*λλΰ

* ^


288

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

ειπεν "έγώ δε πό&ον αύτοΐς ώ δέβαοτα καϊ ηδονην [948] έπιζεΰζω καϊ γέλωτα, ώς μη χαλεπωτάτην αί συγγε νείς φυχαΐ την χαταδίκην ύπομένουβαι έπιπλέον κολάξωνται." έτέρπετο, ώ τέκνον, επιπλέον Αφροδίτης ταΰτα λεγονβης. "έγώ δε" εϊπεν Έρμης "και ποιηβω 5 την των άν&ρώπων φύβιν ευφυή , καϊ βοφίαν αύτοΐς και βωφροβύνην και πειδώ και άλή&ειαν άναϋ-ηύω, και ου παύβομαι τή εύρέβει 6υνών, άλλα και των υπό ζωδίων των έμών γινομένων άν&ρώπων είααεϊ τον δνητον βίον ώφεληΰω. ζωδία γάρ τινα έμοι ανέβηκεν ίο ό πατήρ και δημιουργός ί'μφρονά τε και νοερά , και τότε πλέον, όταν καϊ έπικειμένη αύτοίς των άβτέρων κίνηβις ούμφωνον έ'χτ] την ενός εκάβτου φυβικην ένέργειαν. έχαιρεν 6 &εός 6 δεβπότης κόΰμου ταϋτα άκούβας, και προβέταξε γίγνεβ&αι φΰλον το άν&ρώ- 15 πων. "έγώ" φηβινΈρμής " έπεζητουν ΰλην, τίνι δέον έβτι χρήβαβ&αι, και παρεκάλονν τόν μόναρχον." ο δε ταΐς ψνχαΐς προβέταξε τοϋ κράματος το λείψανον δοϋναι' και λαβών εΰρον αυτό παντελώς ζηρόν. έν&εν πολλώ πλείονι του δέοντος έχρηβάμην κατά μίζιν 20 νδατι , ώς την της ύλης βύβταβιν νεαροποιήβαβ&αι, ώς έκλυτον παντάπαβιν και άβ&ενες και αδύνατον το πλαββόμενον είναι, ώς μη προς τω ΰυνετόν είναι έτι καϊ δυνάμεως ή πεπληρωμένον. έπλαβα , καϊ καλόν ύπήρχε, και έτερπόμην βλέπων μου το έργον, καϊ ϊ* [950] κάτωθεν έπεκαλεΰάμην τον μόναρχον δεωρήααι. ο δε καϊ είδε και έχάρη καϊ τάς ψυχάς έκέλευΰεν ένΰωματια&ήναι. αϊ δε τότε πρώτον δτνγνάΰαβαι, κατακρίτονς εαυτάς μα&οΰΰαι έ&αΰμαΰα ουν και τους των ψυχών λόγους, πρόβεχε , τέκνον £1ρε , κρυπτής γάρ 30 έπακούεις δεωρίας , ης ό μεν προπάτωρ Καμηφις ίτνχεν έπακούβας παρά Έρμου τοΰ πάντων έργων νπο-


οαρ. 41. 8. 44.

ΦΤΣΙΚΑ.

μνηματογράφον , [εγώ δε] παρά τον πάντων προγενεβτέρον Καμηφεως , όπότ' έμε καϊ τω τελείω μελανί ίτίμηβε' ννν δε αυτός βύ παρ' εμον. οτε γαρ ώ θαυ μάστε παΐ μεγαλόδοζε εμελλον έγκατακλείεβ&αι τοις 5 ΰώμαβιν , αΐ μεν γε αυτών αντό μόνον ώδύροντο καΐ έοτέναξον, καϊ ονπερ τρόπον των [έν δε6μοϊς] γεγο νότων δηρίων τά έλεν&ερα δουλενειν πονηρώς μελληϋει της βυνή&ους τε και φίλης άποβπώμενα ερη μιάς , μάχεβ&αι και βταβιάξειν, καϊ ούχ όμονο.εΐν προς [952] ίο τους κρατηβαντας αυτών, άλλα και εάν τύχη περιγενόμενα, θανάτω παραδώβονοΊ τους αντοΐς επιβάλ λοντας" αϊ δε πλέον έτριξον δίκην άβπίδων' ό%νδε κωκνδαβα έτερα καϊ προ τών λόγων [Χανά κλαύβαβα, και πολλάκις άνω τε και κάτω τούς ώς έτνχεν εχουβα 15 μεταφέρουΰα όφ&αλμούς "Ουρανέ, της ημετέρας" είπεν"άρχη γενέβεως, αί&ήρ τε καϊάήρ, καϊ του μονάρχον δεοϋ χεΐρές τε καϊ ιερόν πνεύμα, περιλαμπη τε, όφ&αλμοϊ 0-εών, άβτρα, καϊ φώς ηλίου καϊ βεληνης άκοπίαβτον , τά της ημετέρας άρχης βΰντροφα, 2ο ών απάντων άποβπώμενα , ένά&λια πάβχομεν' πλέον δε οτι άπό μεγάλων τε καϊ λαμπρών καϊ τον Γερού περιχνματος καϊ πλονβίον πόλον καϊ άπό της μ«καρί«5 μετά &εών πολιτείας εις άτιμα καϊ ταπεινά, οντο0^ έγκατειρχ&ηβόμε&α σκηνώματα, τί ταΐς διΌτην0"-5 25 ημΐν άπρεπες όντως πέπρακται; τί τών κολαβε03^^ τούτων άξιον; οβαι τάς δειλαίας ημάς άμαοτύκι τί.ε<? ^ μένονβιν; όβα διά τά πονηρά τών ελπίδων ττφο&,οΐ*ίνα τω ύδαρεί καϊ ταχν διαλντω βώματι. Λορίζω^ τά έπιτηδεια; όφ&αλμοϊ γάρ ονκέτι τάς τον -9- ε οΰ Ψ 30 Χ<*5 χωρηβονβιν, όλίγως καϊ παντελώς μικρόν < ^ ^ τοιοντοις νγροίς κνκλοις τον εαυτών ιτρο^ονον ουΡ ^ νόν όρώντες ατενάζομεν, ε'ο"η ί' οτε κ«^ ον βλεΨ 8ΤΟΒ. ΕΟΙ.. ΡΠΤ8.

-1- ^


290

ΙΩΑΪϊΧΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ζ,α. :

[954] μεν [ένθ' 'Ορφεύς "τω λαμπρώ βλέπομεν, τοις δ' ομμαβιν ούδεν όρώμεν]. άθλιαι γαρ κατεκρίθημεν, καΐ το βλέπειν ημίν ούχ άντιχρύς έχαρίβθη , οτι χω ρίς τοϋ φωτός ημίν το Όράν ονχ εδόθη, οπαι τοίνυν χαϊ ονχ έτι είβιν οφθαλμοί, ώς δε χαΐ των βυγγενών 5 φυβώντων έν αέρι πνευμάτων άχούβαι τλημόνως οίβομεν, οτι μη βνμπνέομεν αντοϊς. οίχος ημάς άντι τον μεταρβίον χόβμου τούτον ό βραχύς περιμένει καρδίας ογχος. 6ν δ' άπολύβας ημάς άφ ών εις οία χατέβημεν, άπολεΐ το λυπ,εΐαθαι, δέΰποτα και πάτερ καΐα ποιητά , εί ταχέως όντως ΰών έργων ημέληΰας , διάταζον ημίν τινάς όρους , έτι καν βραχέων ημάς άί,ίω6ον λόγων, ε'ως έτι δι' όλον τον περιφανούς έχομεν βλέπειν κόΰμον" έπέτνχον, τέχνον Τ£1ρε, αί ψνχαί [956] τάδε είπούΰαι, παρην γαρ χαι μόναρχος και τάδε έπϊ Μ τον της αληθείας καθίβας θρόνου ταΐς δεηθείβαις έφώνηΰεν ' έρως νμών , ψνχαί , δεβπόβει και ανάγκη, οίδε γαρ μετ' έμε πάντων δεβπόται τε καΐ ταξίαρχοι, ψυχαι δ' όβαι την άγηρατόν μου βχηπτουχίαν θερα πεύετε , ί'βτε ώς ε'ως μεν άναμάρτητοί ίβτε , τά τον » ουρανού οίκήΰετε χωρία' εί δ' άρα τις νμών τίνος έγγίΰει μέμψις, θνητοΐς και αυτοί προβμεμοιραβμένον χώρον βπλάγχνοις καταδιχααθεΐβαι ένοικηβετε. καν μεν η νμών μέτρια τά αίτιάματα, τον έπίκηρον τών βαρκών βύνδεβμον καταλιπούβαι πάλιν άβτένα- ν> κτοιτόν εαυτών ούρανόν άΰπάβεβθε' εί δ' άρα τι νών μειζόνων αμαρτημάτων έβεβθε ποιητιχαί, ον μετά τέλονς καθήκοντος τών πλαβμάτων προελθούβαι, ον ρανον μεν ουκ έτι οίκηβετε, ουδ' αυ βώματα ανθρώ πων, ζώα δ' άλογα μεταπλανώμεναι λοιπόν διατελέ- 3υ βετε. τάδε ειπών, ώ τέχνον *£1ρε, πάΰαις αυταΐς έχαρίβατο πνεύματα, καϊ πάλιν έφώνηβεν "άλλ' ονάε

1


οαρ. 41. β. 44.

ΦΤΣΙΚΑ

291

είκη καΙ ώς έ'τυχεν ένομο&ε'τηβα τάς διαβολάς υμών, άλλ' ώς έπϊ το χείρον, εΐ τι διαπράξετε άβχημον, ού τως επί το βέλτιον , εί' τι βουλεύεβ&ε της εαυτών γενέαεως άξιον, έγώ γαρ και οϋτις έτερος έπόπτης * αύτος καΙ έπίβκοπος έβομαι. έπίγνωτε δ' ούν ώς [958] δια τά πρόβ&εν πραχ&εντα ύμΐν κόλαοΊν ταύτην υπο μένετε την ένβωμάτωβιν. η τοίνυν διαφορά της πα λιγγενεσίας υμίν ίβται η των βωμάτων, ώς ίφην, δια φορά, ευεργεβία δε καΙ πρόβ&εν ευδαιμονία η διάλυιο βις. τνφλω&ήβεται δ' υμών η φρόνηβις , εάν τι άνάξιον έμοΰ δόζητε πράββειν, ώβτε φρονεΐν τά έναντία, και την μεν κόλαβιν ώς εύεργεβίαν ύπομενειν την δε εις τά βελτίονα μεταβολην άτιμίαν τε καΙ ϋβριν. αϊ δικαιότεραι δ' υμών και την εις το &είον μεταβολην 15 έκδεχόμεναι, είς μ\ν άν&ρώπους βαϋιλεΐς δίκαιοι, φιλόαοφοι γνηβιοι , κτίβται και νομο&εται , μάντεις οΐ άλη&εΐς , ριζοτόμοι γνήβιοι , άριβτοι προφηται %·εών, μουβικοϊ έμπειροι, άβτρονόμοι νοεροί, οίωνοβκόποι βοφοί, ακριβείς %·ύται, και οπόΰοι έΰτε καλών χαγα20 %-ών άξιαι ' είς δε πτηνά αετοί, διότι ούδεν τών ομο γενών οντε έκδοβήαουΰιν ούτε &οινηβονται, αλλ* ούδ^ πληβίον τούτων ζώον έτερον άβ&ενέβτερόν τι αντου άδικεΐν άφε&ηβεται, ένδικωτερα γαρ η τών αετών φύβις μετελεύβεται' είς δε τετράποδα λέοντες , ·ς0$\ 25 ρον γάρ το ζώον και φύβεως ετυχεν ακοίμητου τ^0^**^, τινί, και φ&αρτώ ΰώματι την ά&άνατον γνμναξ,ό^,^ φνβιν' οϋτε γάρ κάμνουβιν ούτε κοιμώντοα,' είδ ερπετά δράκοντες , δυνατόν οτι το ζφον χοΛ μα1*^^ βιον άκακόν τε και φιλάν&ρωπον 6π<ο<3τ:οονν , 3ο τι&αδεν&ήβεται καί ίονούχεξει, έάβει, δ% Ϋ^^^^^βαν, κα&άπερ φύβις η %·εών έν δε νηΧ0"*-"* ^ ®Β^\^ νες, βυμπα&ηβουβι γάρ καϊ τοις είς ΛΒλ.<χ/}/0& 1 9 *


292

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι^ΙΕ. I

(122)Λτοι>(?ιν ούτοι, καϊ τά μεν έμπνοα διακομιούβιν εις γήν, των δε τελευτηβάντων ούδ' ολως ποτε άψονται, καίτοι φιλοβορωτοτάτου πάντων έβομένου τον των ένυδρων γένους" τοοαύτα 6 θεός ειπών άφθαρτος νους γίγνεται. τούτων οϋτως γενομένων, τέκνον '&ρε, ίοχνρότατόν τι από γης άνίβταται πνεϋμα , άκατάληπτον μεν περιοχή βώματος, δυνάμει δε φρονήΰεως [962] υπάρχον , ο καίπερ είδώς νπερ ων έπυνθάνετο, το βώμα μεν και τύπον ανδρός περικείμενον , και καλόν καϊ βεμνοπρεπες όν, υπερβολή δε άγριον και πλήρες φόβου , ήδη δε παραυτίκα τάς ψνχάς είαιούβας είς τα πλάβματα θεωρήσας , τίνες , ε'λεγεν, ούτοι καλούνται, ώ Έρμη, δεών, ΰπομνηματόγραφε ; είπόντος δε "άν θρωποι", " ώΈρμή" εφη "τολμηρόν έργον ποιήΰαι τον άνθρωπον , περίεργον όφθαλμοϊς και λάλου γλώαβης, άκουβτικόν μέλλοντα είναι καϊ των αντώ μη προβηκόντων, λιχνόν όβφρήβει κα\ μέχρι πάντων τω της άψης άπτικώ μέλλοντα καταχράβθαι. ��ούτον άμέριμνον καταλεΐψαι κέκρικας, ώ γενεβιονργέ , τον όράν μέλλοντα τολμηρός της φνβεως τά καλά μυστήρια; αλυπον έάβαι θέλεις τούτον και μέχρι των πέραν γης τάς εαυτού μελλήβοντα πέμπειν έπινοίας; ρ~ίξας φντών άναβκά-ψονβιν άνθρωποι, και ποιότητα έξετάΟΌνβι χυλών, λίθων φύβεις έπιβκοπήβονβι , και δια μέβον άνατεμούβι τά άλογα των ζώων ου μόνον αλλά χαϊ εαυτούς, ώς έγένοντο έξετάξειν θέλοντες, τολμηράς έκτενούβι χείρας και μέχρι θαλάββης, καϊ τάς αυ τοφυείς ϋλας τέμνοντες μέχρι και των πέραν δια[964] πορθμεύβουβιν αλλήλους έπϊ ξήτηβιν, και τίς ένδοτέρω τών ιερών άδυτων φΰβις υπάρχει, τά μέχρις ανω διώζονβι, παρατηρηβαι βουλόμενοι τΙς ουρανού καθέβτηκε κίνηαις. έτι μέτρια ταύτα " λείπει γαρ


οαρ. 41. β. 44.

ΦΪΣΙΚΑ

293

ονδϊν ίτι πλην γης τόπος Ιβχατος. άλλά καϊ τούτων τψ έβχάτην τω &έλειν έρευνηβουβι νύκτα, μηδέν ονν έμπόδιον §χουο~ιν ούτοι, αλλά τψ της άλνπίας άγα&ώ μυη&ώβι καϊ τοις χαλεποϊς μη βιαβ&έντες τοϋ 5 φόβου κέντροις άμερίμνω βίω τρυφήαουβιν ; είτα ου καϊ μέχρις ουρανού περίεργον όπλιβΟ-ηβονται τόλμαν ; ούτοι ουκ άμερίμνους έκτενοϋοιν έπι καϊ τα βτοιχεΐα τάς ψυχάς αυτών ; δίδαξον έντεΰ&εν έράν τοϋ τι βουλευεΰ&αι, ΐν' £χωβι και της άποτυχίας το χαλεπόν φοιο βη&ήναι, ϊνα τω της λύπης δακνηρώ δαμαΰ&ώδι, των έλπιξομενων αποτυχόντες, χρεοκοπείβ&ω των ψυχών αυτών το περίεργον έπι&υμίαις και φόβοις καϊ λύπαις και έλπίΰι πλάνοις. έπάλληλοι τάς ψυχάς αυτών έρω τες νεμέα&ωΰαν , έλπίδες, ποικίλαι έπι&υμίαι, ποτε 15 μεν έπιτυγχάνουβαι ποτε δε άτευκτούβαι , ίνα αύτοΐς καϊ της έπιτυχίας ηδύ δέλεαρ η εις ά&ληβιν τελειοτέρων κακών βαρείτω πυρετός αυτούς, ίνα εκκακη- [066] ααντες κολάβωβι την ίπι%υμίαν. λυπη, τέκνον τ£1ρε, ταδε έρμηνευούβης βοι της τεκούβης; ού 8-αυμάζεις, 20 ου καταπλήβΰη , πώς ό τάλας άν&ρωπος έβαρύν&η ; το δεινότερον έπάκουδον. έτέρπετο Μώμου ταύτα λέγοντος Έρμης , έλέγετο γάρ οίκείως αύτώ τά είρημένα, καϊ ταύτα Μΐΐραττ&ν οσα περ είρήκει λέγων" Μώμε, άλλ' ουκ έναφγν\ξ γε~ 25 νήβεται πνεύματος &ε£ου φύβις η τοϋ πτερι-εχον*03 είπε γάρ είναί με ταμίαν καϊ προνοητην 6 χών ϋ^^. ^ αάντων δεΰπότης. έπόπτειρα τοίνυν ταγής ε&χα,ι* ολων οξυδερκής &εός Άδράβτεια , και τι, κρυπτοί; γ γανον ίγώ τεχνάβομαι απλανούς καϊ ά.·Λ<χ.ς>α.$ϋ·'*' η ϋ-εωρίας έχόμενον, ω τά έπϊ γης άναγχαίο&5 βουλαΥ γη&ήβεται πάντα τά από γενέβεως άχρι ςρΟ"θ^>ο:& έ<5% της, ίχον την αποτελουμένων πηξιν' πεν&&' :ετα.<> ι


294

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ίιΙΒ. I

τώ όργάνω τούτω χαϊ τά έπΐ γης άλλα πάντα." εΐπεν (123)Έρμής [έγά δε] ταϋτα τώ Μώμω, χαϊ ηδη το όργανον έκινεΐτο. ταύτα δε ως ίγένετο χαϊ ένεβωματίβ&ηδαν αϊ ψνχαί, καϊ έπαίνου νπερ των γενομένων αύτός έτυχεν, πάλιν 6 μόναρχος βνγχλητον των &εών έποίηβε [968] βυνέδριον, χαϊ οι &εοϊ παρήδαν, χαϊ πάλιν αυτός ταύτα όντως έφώνηβε "ϋ-εοΐ' λέγων "οδοί της χορνφαίας, όδοι χαϊ άφ&άρτον φνβεως τετεύχατε, οϊ τον μέγαν αΙώνα διέπειν εις αεί κεκλήρωο&ε , οϊς αυτά ίαντοΐς άντιπαραδιδόντα ουδέποτε χοπιάδει τά βνμπαντα, μέχρι πότε της άνεπιγνώδτον ταύτης δεβπόβομεν ηγεμονίας; μέχρι πότε ά&εώρητα γενηδεται ταύτα ηλίω καΐ δελήνη; εχαβτος ημών έφ' έαντώ γεννάτω ' άπαλείψωμεν τώ δύναδ&αι την έτι άργην δνδταβιν ταύτην, 'άπιδτος τοίς μεταγενεδτέροις μύ&ος δε δοζάτω χάος είναι ' έργων άπτεδ&ε μεγάλων , έγώ 3' αύτός άρχομαι πρώτος." είπε' καϊ εύ&έως χοβμιχώς της έτι μέλαινης ένώδεως διάδταδις έγένετο ' χαϊ έψάνη μεν ουρανός άνω δυγχεκοδμημένος τοις εαυ τού μυδτηρίοις πάδι ' χραδαινομένη έτι γη ηλίου λάμ■φαντος έπάγη χαϊ έφάνη πάδι τοις περί αύτην βυγκεκοδμημένοις καλοΐς. καλά γαρ τώ &εώ και τά &νητοίς είναι νομιξόμενα φαύλα, ότι δη τοις τού &εού νόμοις δονλεύειν έποιή&η. έχαιρε δε 6 &εός ορών ηδη εαυ τού τά έργα κινούμενα , πληρώδας δε τάς ίβοβταδίας χείρας τώ περιέχοντι τών έκ της φνβεως υπαρχόντων, καΐ τάς δράκας καρτερώς δφίγ%ας "λάβε" εϊπεν "ώ ίερά γη, λάβε, πάντιμε και είναι γεννητειρα μέλλονδα πάντων , και μηδενΐ έντεύ&εν λείπεδ&αι δόκει" εΐ[970] πεν ό Ο-εός, και τάς χείρας οίας δει &εόν έχειν άπλώδας πάντα άφηκεν έν τή τών όντων δυδτάδει. χαϊ αγνωδτα μεν ην κατ αρχάς παντάπαδι. νεωδτι γαρ


οαρ. 41. 8. 44.

ΦΤΣΙΚΑ

295

αϊ ψνχαΐ κα&ειρχ&εΐο'αι καϊ την άτιμίαν μη φέρουβαι τοις εν ούρανώ &εοΐς έφιλονείκουν της εαυτών ευγε νείας περικρατούβαι καϊ αντιλαμβανόμενα!,, ώς καϊ αύταΙ τοϋ αύτού έτυχον δημιουργού , έοταβίαζον , και 5 τοις λειπομένοις άν&ρώποις όργάνοις χρώμεναι έποίουν αυτούς έαυτοΐς έπιτί&εβ&αι καϊ άντιτάββεο&αι και πολεμείν άλλήλοις. καϊ ούτως η μεν ίβχύς κατά της άβ&ενείας μέγα ηδύνατο, ωβτε οΐ ίβχυροϊ τούς αδυνάτους και Ικαιον καϊ έφόνευον, και κατά των ίο Ιερών τούτο μεν ζώντας τούτο δε και νεκρούς έρριπτον [κατά τών άδυτων], εως άγανακτήβαντα τά βτοιχεΐα τω μονάρχω θίω έντυχεΐν έδοκίμαξον ύπερ της τών άν&ρώπων αγρίου πολιτείας, πολλού δε ηδη γε νομένου τού κακού, τά βτοιχεΐα τώ ποιηβαντι αυτά 15 τω &εώ προβελ&όντα τοιοΰτοις λόγοις ύπερ μέμψεως έχρηβαντο ' καϊ δη και είχε την τού λέγειν έζουβίαν το πύρ πρώτον "δέβποτα" δε έλεγε "καϊ τού καινού τούτου κόβμου τεχνΐτα, καϊ κρυπτον έν ϋ·εοΐς καϊ βεβαβτόν όνομα μέχρι νύν άπαβιν άν%ρώποις, μέχρι 2ο πότε, ω δαΐμον, ά&εον καταλεΐψαι τον &νητών βίον προαίρεβιν έχεις; άνάτειλον ηδη ΰεαυτόν χρηματί- [072] ξοντι τω κόβμω καϊ τού βίου το άγριον μύηαον ειρήνη ' χάριβαι νόμους τω βίω , χάριβαι νυκτϊ χρηβμονς" πλήρωϋον καλών έλπίδων πάντα ' φοβείβΟ~ωβαν &ν~ 25 &ρωποι την άπό &εών έκδικίαν, καϊ ουδείς «μ,αρ*^^ βει' έπαξίους αμαρτημάτων μιβ&ούς άν απολάβ0^, φυλάγονται οί πολλοί το άδικεΐν' φοβη^ή^ονταΐ ° ^ χους, καϊ ούδε εις έτι άνόδιον φρονηβει ' μ-α&έτΦ^ εύεργετη^έντες εύχαριβτηβαι , ίνα χαίρον σζ^^^α. *" 30 βαΐς [παρά &υβίαις] ύπηρετήβω το πύρ , β\>03σ ατμούς άπ' έβχάρας προπέμψωβι. μιαίνο^*^^ Ύ&θΐ, δέβποτα, μέχρι νύν καϊ υπό της τών ^£*Ό{*ενωι/


290

Ι&ΔΝΝΟΤ ΖΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. 1

&ρώπων «θεού τόλμης βάρκας αναγκάζομαι, τηκειν, ουκ έώβί τε μένειν είς ο πέφνκα, παραχαράββοντες (124)0^ κα&ηκόντως το άφ&αρτον." 6 δε άηρ και αντός "&ολοΰμαι ω δέβποτα" έλεγε "και από των νεκρών βωμάτων άνα&νμιάβεως νοβώδης τε είμι καΐ υγιεινός 5 ονκ έτι έφορώ τε άνω&εν οβα μη &έμις όράν" νδωρ εξής , ώ παΐ μεγαλόψυχε , την τοϋ λέγειν εΐχεν έξονβίαν και έλεγεν ούτως ' πάτερ και &ανμαβτε ποιητά [974] πάντων , αύτόγονε δαΐμον καΐ της δια βε πάντα γεννοάβης ποιητά φνβεως, ηδη ποτε ώ δαΐμον άει ρεΐ&ρα ίο ποταμών κα&αρά πρόβταζον είναι' η γαρ άπολονονβί ποταμοί και δάλαββαι τούς φονεΰβαντας η δέχονται τούς φονεν&έντας." γη παρην περίλυπος εξής, καϊ άρξαβα τον άπολόγου , ώ παΐ μεγαλόδοζε , όντως λέ γειν ηρξατο " βαβιλεν καϊ τών ουρανίων πρντανι, καϊ ΐ5 δέβποτα αψίδων, βτοιχείων ημών ηγεμών, πάτερ τών βοι παρεβτώτων, έξ ων ανζήβεως και μειώβεως άρχην έχει τά πάντα, είς ά καϊ πάλιν καταληγοντα άναγκαίως όφειλόμενον τέλος έχει , άλόγιβτος, ώ πολντίμητε , καϊ ά&εος άπ' άν&ρώπων έπ' έμε χορός έπέατη. χωρώ δ' ίο εγώ καϊ φνβιν πάντων, αντη γαρ ώς βν προβέταζας καϊ φέρω πάντα καϊ τά φονεν&έντα δέχομαι, άτιμονμαι δε ηδη. ό έπϊ πάντων, ό έπιχ&όνιός βον κόβμος πεπληρωμένος, %εόν ονκ έχει. πάντα γαρ ο φοβη&ώβιν ονκ έχοντες παρανομονβι, καϊ κατ έμών , ω κύ- 25 ριε, τενόντων πάβη πονηρά τέχνη καταπϊπτονβι. κα ταβρέχομαι δ\ πάβα διαφ&ειρομένη βωμάτων χυλοΐς. έντεν&εν , κΰριε , καϊ τούς ουκ άξιους αναγκάζομαι, χωρεΐν. χωρήβαι δέλω με&' ών φέρω πάντων καϊ &εόν. χάριβαι τή γη καν ου βεαυτόν, ου γάρ βε χω- 30 ρίΓι/ υπομένω , βαυτον τινά ιεράν άπόρροιαν. βτοι[976] χ«ωι/ τιμιωτέραν τών άλλων την γήν μεταποίηβον.


οαρ. 41. 8. 44.

ΦΤΣΙΚΑ

297

μόνη γάρ αύχεΐν τών από βον πρέπει τά πάντα παρεχούοη." τοβαύτα μεν τά ότοιχεϊα εΐπον ' ό <$£ Φΐό^ ιεράς έν τω λέγειν φωνής τα βύμπαντα πληρώβας "πορεύ5 εβ&ε' είπεν "ιερά καϊ μεγάλου πατρός άξια τέκνα., και κατά μηδένα τρόπον νεωτερίξειν έπιχειρειτε, μηδε άργον της έζ αυτών υπηρεβίας τον βΰμπαντά μου κόβμον καταλείπετε, ετέρα γάρ έν υμΐν τις ηδη της έμής απόρροια φύβεως , δς δη καΐ οβιος έβται των πραττοιο μένων έπόπτης και ζώντων μεν κριτής άμε&όδευτος, φρικτός δ' ου μόνον αλλά και τιμωρός των υπό γην τύραννος ' και έκάβτω δε των άν&ρώπων άκολου&ήβει διά γένους μιβ&ός έπάζιος." και ούτως έπαύύαντο της έντυχίας τά βτοιχεία τοΰ 15 δεβπότου κελεύβαντος καΐ έχεμυ&ίαν ειχον , καΐ εκαβτον αυτών της ιδίας εξουβίας έκράτει και έδέβποξε. και έκ τούτου είπεν ίΐρος "ώ τεκοΰβα, πώς ούν την τοΰ &εοϋ άπόρροιαν έχειν εύτύχηβεν η γη" ; και είπεν ΤΙβις" παραιτούμαι γένεΰιν ίβτορείν' ού γάρ Ο-εμιτόν 20 βής βποράς καταλέγειν άρχην, ώ μεγαλοβ&ενες Ώρε, ως μηποτε ύβτερον εις άν&ρώπους αθανάτων έ'λ·θ"Τ) γένεβις %·εών, πλην ότι ά μόναρχος &εός ό των βυμπάντων κοβμοποιητης και τεχνίτης τον μέγιβτον <5ου προς ολίγον έχαρίβατο πατέρα "Οαιριν καϊ την μ·ε7"'" 25 βτην &εάν *Ιβιν, ίνα τών πάντων δεομένω βοη&οϊ γένωνται. ούτοι βίου τον βίον ετζλ^Ο^ £-ν~*\ οντοι τό της άλληλοφονίας επαυΰαν άγφι-ον , ^£>— προγόνοις &εοΐς ούτοι και %-υβίας κα&ιέ(>&*6ν-ν ι μους ούτοι και τροφάς ϋ·νητοΐς και οκέπ-ην έχ,οί§ί6& ^ 3ο ούτοι τά κρυπτά, φηοϊν Έρμης, τών εμ-τον έπΐ//^, & Οονται γραμμάτων πάντα καϊ διακρινον** β, , οϊοΛ ^*0^ μεν αύτοϊ καταβχώβιν, α δε καίπρός ε·ν£^^£σ^°^5


298

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟ^, ΖιΙΒ.

τών φδάνει βτηλαις και όβίλι***^1^ %<*φ&υθρ' οντοι κρότοι δεί&ντες διχαΰτήρια ε^ν°1*-£οΐξ τά σύμπαντα χαϊ διχαιοβννης έπληρωβαν ' ονχοι δεξιάς χαϊ πίστεως άρχηγέται γενόμενοι χαϊ τον με}Ίστον &εόν "Ορχον είσηγάγοντο είς τον βίον' οντοι τονς πανσαμένονς 5 τον ζην ώς δέον εβτιν έδίδα%αν περιβτελλειν' οντοι (125) τό τοΰ θανάτου ζητήβαντες άγριον έγνωσαν , ώς τον εζω&εν πνεύματος φιλνποστρόφ��υ τυγχάνοντος είς τά τών άν&ρώπων πλάσματα, εάν νστερήση ποτε άνάχτηΟιν ονχ έχον, εργάζεται λειπο&νμίας' οντοι το ίο περιέχον ότι δαιμόνων έπληρώ&η παρ Έρμον μαΟ-όντες χρνπταϊς στήλαις έχάραξαν' οντοι μόνοι τάς χρυπτάς νομο&εβίας τον &εον παρ' Έρμον μα&όντες τε χνών χαϊ έπιστημών χαΐ έπιτηδενμάτων απάντων είσηγηταϊ τοις άνδρώποις έγένοντο χαϊ νομοϋ-έται' ίο οντοι παρ' Έρμον μα&όντες ώς τά κάτω βνμπα&εΐν τοίς άνω νπό τον δημιουργού διετάγη , τάς προχα&έ[980] τους τοίς έν ονρανώ μνστηρίοις ίεροποιίας άνέατηβαν έν γη' οντοι τό φ&όριμον τών σωμάτων έπιγνόντες τό έν άπαβι τέλειον τών προφητών έτεχνάσαντο , ώς 20 μήποτε ό μέλλων %-εοΐς προσάγειν χείρας προφήτης άγνοη τι τών όντων ' ϊνα -φιλοσοφία μεν χαϊ μαγεία ■ψνχην τρέφη, σώζη δ' όταν τι πάσχη ίατριχη βώμα. ταύτα πάντα ποιήσαντες, ώτέχνον, "Οσιρίς τε χάγώ τον χόβμον πληρέστατον ίδόντες, απητονμε&α λοιπόν 25 νπό τών τον ονρανόν χατοικούντων , άλλ' ονχ ην άνελ&εΐν πρίν έπιχαλέσασ&αι τον μόναρχον , ίνα δη χαϊ της θεωρίας ταύτης πλήρες τό περιέχον γένηται, αύτοί τε ενπαράδεχτον εντνχηβωμεν την άνάβαβιν." "χαίρει γαρ νμνοις ό &εός ώ τεχονΰκ" εϊπεν 'ίΐρος 30 χαμοϊ χάριϋαι την τού νμνον έπίγνωβιν, ώς μη άμα θης νπάρχω." χαϊ εϊπεν "ίσις "πρόσεχε παΐ."


οδρ. 41. β. 44. 45.

ΦΪΣΙΚΑ

299

Έν τ αν τ φ 45 Συ δε, ώ παϊ μεγαλόψυχε, ει τι ϋ-έλεις έτερον, έπερώτα. καϊ είπεν *£2ρος "ώ πολυτίμητε μήτερ, είδήβαι &έλω πώς γίγνονται βαβιλικαϊ -ψυχαί;" καϊ 5 εϊπεν *Ιβις"ή γιγνομένη , τεκνον Τ£1ρε, περί τάς βαβιλικάς ψυχάς διαφορά τοιαύτη τις έβτίν. έπεϊ γαρ τό ποι τέββαρές εΐβιν εν τω παντί, οΐτινες άπαραβάτω νόμψ και προβταβία ύποπίπτονβιν , ο τε ουρανός καϊ [982] ό αΐ&ήρ καϊ 6 αήρ καϊ ή ίερωτάτη γη ' καϊ άνω μεν ίο ώ τεκνον έν ονρανώ &εοϊ κατοικούβιν, ων άρχει μετά καϊ των άλλων πάντων 6 των όλων δημιουργός ' έν δε τω α(&έρι άβτέρες, ων άρχει ό μέγας φωβτήρ ήλιος" έν δε τω αέρι ψνχαϊ δαιμόνια/., ων άρχει σελήνη ' έπϊ δε της γης άν&ρωποι καϊ τά λοιπά ζώα, ων άρχει ό 15 κατά καιρόν γενόμενος βασιλεύς, γεννώβι γάρ ω τέκνον βαβιλεΐς οι &εοϊ έπαί-ίους της έπιγείου γονής, καί είβιν οι άρχοντες τον βαβιλέως άπόρροιαι , ων ό μάλλον έκείνψ πληβίον, εκείνος καϊ των άλλων βαβιλικώτερος. ό μεν γάρ ήλιος, κα&ό έγγιόν έβτι τον 20 &εον της βελήνης, έπιμείξων καϊ δνναμικώτερος, ω δεντερεύει ή βελήνη καϊ κατά τάί,ιν καϊ κατά δύναμιν. καϊ ό μεν βαβιλεύς των μεν άλλων &εών έΰτϊν έσχα τος πρώτος δε άν&ρώπων' καϊ μέχρις ότου έπϊ γης έβτι, τής μεν άλη9οϋς Φειότητος άπήλλακται, έχει 25 <$£ έζαίρετόν τι παρ' άν&ρώπους, ο όμοιόν έβτι τω &εω. ή γάρ εις αυτόν καταπεμπομένη ψυχή έ% έκείνου έβτϊ τοϋ χωρίου, ό υπεράνω κείται έκείνων άφ' ων είς τους άλλους καταπέμπονται ανθρώπους, καταπέμπονται δε έκεΐ&εν εις το βαβιλεύειν διά δύο ταύτα 3ο αϊ ψυχαί, ω τέκνον. αί γάρ καλώς καϊ άμέμπτως δραμοϋβαι τον ίδιον αιώνα καϊ μέλλονβαι άπο&εούβ&αι, [984] ϊνα καν τω βαβιλεύειν την τών &εών προγυμναβ&ώ-


30ο

ΙΛΑΝΗΟΤ ΣΓ0Β^ΓΟΤ

^..,

σιν ||ουβιαν· κί όε θεϊαί πν«β *2 ονβαι καΐ έπι μικρώ τινι »αραθ·εμΜ»:ενβαβο» 'Γθ1' έ'νδεον γνώμονα, ίνα μη κόλαβιν μεν τω βββΟί^ΓήΦαι ύπομένωβι δι άδοί,ίαν καϊ φύο*ιν, μηθεν δ^ ομοιον τοις άλλοις πάβχωύιν ένβωματιβθεΐβαι, αλλ οπερ εϊχον λελνμέ- 5 ναι τούτο και δεθεϊσοα έχωβιν. α£ με'ντοι περι τα ήθη των βαΰιλενόντων γιγνομεναί διαφοραΐ ουκ έν τή της ■ψυχής κρίβει κρίνονται , πάΰαι γαρ θεΐαι , αλλ ' έν τή ) των δορυφορηΰάντων αυτήν καταβτάβει αγγέλων καϊ δαιμόνωρ. αί γαρ τοιαϋται καϊ έπΙ τα τοιαύτα κατερ- ίο χο'μεναι , δίχα προπομπής καϊ δορνφορίας ον κατέρ χονται, οίδε γαρ ή άνω δίκη την άζίαν έκάβτη νέμειν, καν έκ τής εύημερούβης χώρας άπωθώνται. οταν ουν οΐ κατάγοντες αυτήν άγγελοι και δαίμονες, τέκνον *£1ρε , πολεμικοί ωβι , τούτων περικρατεΐν τής 15 γνώμης ή ψυχή έχει, η έπιλαθομένη των εαυτής έρ γων, μάλλον δε μεμνημένη τούτων μέχρι των τής ετέρας- βυνοδίας προβγεγονότων' οταν δε ειρηνικοί, τότε καϊ αυτή τον ίδιον δρόμον είρηνοποιεΐται ' οταν δε δικαβτικοί, τότε καϊ αυτή δικάζει ' οταν δε μονβι- 20 κοί, τότε καϊ αυτή άδει ' οταν δε φιλαλήθεις, τότε καϊ αυτή φιλοβοφεΐ. ώς γαρ ε'ξ ανάγκης αί ψυχαΐ αύται τής των καταγόντων περικρατούβι γνώμης ' πίπτονβι γαρ είς τήν ανθρωπότητα , τής μεν ίδίας φύβεως έπιλαθόμενοι καϊ παρόβον μακράν αυτής άπέβτηβαν , μέ- 25 ιινηται δε τής των κατακλειβάντων αντάς διαθέβεως" ' καλώς" εϊπεν*£2ρος" άπαντα μοι, ώ τεκούβα, πώς δε ■υγενεΐς γίγνονται ψυχαι ούδέπω μοι διηγήβω." "όν τρόπον έπι γής , ώ τέκνον '£1ρε , είβί τίνες τολιτεΐαι διαφέρουβαι αλλήλων, ούτως και επί των 3α '}υχών έβτί. και αύται γαρ τόπους έχουβιν όθεν όριώβι , και η από τοΰ ένδο'Ερτέρου τόπου ορμηκυϊα εν-


5 Γΐ^*ο„ Τ*ο*>Σ3 °<9 Νί ■Όν ί| ανάγκης) -,οϋτω είναι ρεχον και βα] πώς άρρενικαΐκαϊ&ηίο αίψυχαί, ω τέκνον '&ρε, ■οαπερ εξενός ονβαι ^υται οντεχωρίον είΰιν των γίγνεται και ούκ6δημιουργός, έπϊάβο^' και 9>0, %ηλειαι. ή γαρ τοιαύτη ά*** ρο ρά τον τάς μεν βριμωδ' άηρ ίθ**' έοτι, τέκνο"· ' ■ψυχής

Η.

*

οΰτΦ4* ^//


302

ΙΩΑίΙΝΟΤ ΣΤΟΙ3ΑΪΟΤ

^ χ

[990] οταν οε τουναντίον Λυκνοι **<*χιΙ$ καΐ τε&ολωμένοι, τότε ώς εν χειμώνι επί μ<Χκ9θν 0ν βλέπει,, αλλά ταντα οβα παρά ποβίν κείται. *<*ι ε^Λεν &ρο&"σΥ« τι'να ουν αΐτίαν, ω τεκούσα , οι ξξα τή8 [£ρωτ<ίτης ημών χώρας άνθρωποι ταΐς διανοίας ονκ οντάς είβϊ 5 συνετοί ώς οΐ ημέτεροι" ; χαϊ ειτΐεν Ίβις "η γη μέβον τον παντός ύπτια κείται, καΐ κείται ωβπερ αν&ρωπος, (127)οΰρανόν βλέπονβα , μεμεριβμένη δε και οβα οβα με'λη 6 άνθρωπος μελίζεται' έμβλέπει δ' ονρανώ κα&άπερ πατρι ίδίφ , όπως ταΐς έκείνον μεταβολαϊς χαϊ αντη ίο τα ίδια βνμμεταβάλλη. χαϊ προς μεν τω νότψ τον παντός χειμένην έ'χει την κεφαλήν, προς δε τώ άπηλιώτη τον δεζιόν ώμον, [προς δε τώ λιβΐ τον εύώννμον\ , νπο της αρκτον τονς πόδας, [τον μεν δεζιόν νπο την οΰράν] τόν δέ ενώννμον νπο την κεφαλήν της 15 αρκτον , τονς δε μηρούς εν τοις μετά την αρκτον , τά δε μέβα έν τοις μέόοις. χαϊ τούτον βημεϊόν έβτι τό [992] τούς μεν νοτιαίονς τών άν&ρώπων και έπι τή κορυφή οίκονντας εύκορύφονς τε καΐ καλλίτριχας, τονς δε άπηλιωτικονς προς μάχην προχείρονς είναι καΐ τοξι- 2ο κοιίί' αιτία γαρ τούτων η δεζιά χεΙρ έβτί' τονς δε έν τώ λιβΐ άΰφαλεΐς είναι καϊ ώς έπϊ το πλειβτον άριβτερομάχονς, και όβον άλλοι τώ δεζιώ μέρει ένεργονβιν αντονς τώ ενωνύμω προβτι&εμένονς , τονς δε νπο την άρκτον πρωτεύοντας τονς πόδας καϊ άλλως εν- 25; κνημονς' τονς δ\ μετά τούτονς και μικρώ πόρρω το ννν Ιταλικόν κλίμα και τό έλλαδιχόν . . . πάντες δε οντοι καλλίμηροί είβι χαϊ ενκοχωνέβτεροι , ωβτε τή τον κάλλονς τών^μερών τούτων νπερβολτ] καϊ τονς ένταν&α άν%·ρώπονς καταβαίνειν προς την τών άρρέ- 3ο νων ομιλίαν. πάντα δε ταντα τά μέρη προς τά άλλα αργα όντα άργοτέρονς ηνεγκε και τονς άπ' αυτών άν-


οαρ. 41. 8. 45.

ΦΤΣΙΚΑ

303

θρώπους. έπειδή δε έν τφ μέβω της γης κείται η των προγόνων ημΐν ίερωτάτη χώρα, το δε μέβον τον αν θρωπίνου βώματος μόνης της καρδίας έβτϊ ΰηκός , της δε ψυχής όρμητήριόν έβτι καρδία, παρά ταύτην την αίτίαν , ώ τέκνον , οί ενταύθα άνθρωποι τα. μεν άλλα [994] έχουβιν ονχ ήττον όβα καΐ πάντες, έξαίρετον δε τών πάντων νοερώτεροί είβι και βώφρονες, ως αν έπϊ καρ δίας γεννώμενοι καϊ τραφέντες. άλλως τε 6 μίν νότος, ώ παΐ, δεκτικός ών των εκ τοϋ περιέχοντος βννιβτα) μένων νεφών .... αντίκα γοϋν και δια την όντως αυτών γενομένην εκεί κατακομιδήν έκεΐθεν ρεΐν λέγονβι και τον ημέτερον ποταμόν , λνομένης εκεί της πάχνης" όπον δ' άν έμπέβη νεφέλη, τον έπικείμενον ηχλυβεν αέρα καϊ τρόπον τινά καπνού κατεκόμιβε ' > καπνός δε η άχλνς ον μόνον ομμάτων έβτίν έμπόδιον άλλα καϊ νοϋ. ό δε άπηλιώτης ώ μεγαλόδοζε Άρε τή ϋννεχεί τον ηλίου ανατολή θορυβούμενος και έκθερμαινόμενος , ομοίως δε και 6 αντικείμενος τούτω λϊψ μετέχων τών αυτών κατά δνβμάς, ονδεμίαν ειλικρινή > έπίβταβιν ποιούνται τών παρ' αντοΐς γεννωμένων αν θρώπων, 6 δε βορέας τή~ βνμφώνω ■ψνχρία άποπηβϋει μετά τών βωμάτων καϊ τον νονν τών ΰπ' αυτόν αν θρώπων, τό δε μέβον τούτων ειλικρινές ον και αχαραχον έαυτώ προλέγει καϊ τοίς εν αύτώ Λαϋι. ΤΧΙ ; βυνεχεί άμεριμνία γεννά καϊ κοβμεϊ καϊ τιαιδενε^ » μόνον τοις τοβοντοις ερίζει καϊ νικά καϊ έ.πιβχβ-Ϋ' την ιδίαν νίκην ώβπερ βατράπης άγα&ος τοϊ$ * αένοις έπιδίδωβι." ν ^Ο^00* "καϊ τοϋτό μοι κυρία μήτερ έκθον , Λ<*9<* ^έ**^,^ ) αίτίαν έτι ζώντων ανθρώπων έν ταΐς £*οΜ*Φαΐ5 ■■καϊ ό λόγος καϊ αυτός 6 λογιβμος καϊ «^^ ^ ^* ^ οτε βλάπτεται" ; καϊ άπεκρίθη *Ιβις νοαν 6


304

ΙΩΑΝΝΟΤ ΏΌΒΑΙΟΤ

τέκνον τά μεν ώκείωται προς το πνρ, τα δε προς το νδωρ, τα δε προς αέρα, τά δε προς γήν , τα δε προς τούτων δύο η τρία , τά δε καϊ προς τά όλα. πάλιν αύ τά μεν άπηλλοτρίωται τον πυρός, τά δε τοϋ νδατος, τά δε της γης, τά δε τον αέρος, τά δε δύο τούτων, τά δε τριών, τά δε των όλων. οίον άκρις μεν ώ τεκνον καϊ πάβα μνΐα φεύγει το πνρ ' αετός καϊ κίρκος καϊ οβα νψιπετέβτερά έβτι των όρνέων φεύγει τόνδωρ' Ιχ&ύες αέρα καϊ γην' 'όφις τον αέρα τον ειλικρινή άποβτρέφεται. φιλονβι δε την μεν γήν οι όφεις και οβα έρπει' το δε νδωρ τά νηκτά πάντα' τον δε αέρα τά πτηνά [εν ω καϊ πολιτεύεται] , το δε πνρ οβα νπερ(128)πετή έβτι καϊ έγγνς την δίαιταν [έχει], ον μην άλλα καί τινα των ξωων φιλεΐ το πνρ , οίον αί βαλαμάνδραι , εν γαρ τω πνρϊ και φωλεύονβιν. εκαβτον γαρ των ΰτοιχείων περιβολή έβτι των βωμάτων. πάβα ονν ψνχή εν τω βώματι ονβα βαρεΐται καϊ θ-λίβεται [998] τοις τέτταρβι τούτοις, και γάρ εικός έβτι καϊ ταύτην τιβι μεν τούτων τέρπεβ&αι τιβι δε άχ&εβ&αι. δια τοντο ονν ονκ έχει αντής την άκροτάτην ενδαιμονίαν, άλλ' ώς αν φύβει &εία ονβα καν τούτοις ονβα μάχε ται καϊ νοεί, άλλ' ονχ όβ' άν ένόηβεν άβύνδετος ονβα βωμάτων. έάν μέντοι καϊ ταύτα βάλον λάβη και ταραχην ήτοι από νόβον η φόβον, τότε καϊ αντη ώβπερεί βν&ώ άν&έρικος έπικνμαίνεται καϊ ονδεν έβτάμενον 25 φέρει. 46 Περί της των φνχών διαγωγής μετά την από τον βώματος έ'ξοίον. Χρηβμός. Σώμα λν&εν -ψνχήν τε λιπόν καϊ γαία γενηΟ-εν 30 ονκ έτι προς βιότοιο παλίνδρομον οίδε κέλεν&ον , αλλα το μεν λν&έν έβτι κενή κόνις, η δε προς αί&ραν


οαρ. 41. 8. 45—47.

ΦΤΣΙΚΑ

305

βκίδναται όππό&εν ηλ&ε μετηορος είς αί&έρ' άπλονν. Άλλος δ' β'ξ άλλον γεννώμενος ηδ' άναβλαβτών [1000] •ψύχονται γονίμον φύβεως άροτρεύμαβι καινοΐς. Πλάτωνος εκ τον Άζιόχον [ρ. 37ΐ] 47 ΕΙ δε καΐ έτερον βούλει λόγον άκονΰαι , ον έμοί ηγγειλε Γωβρύης, άνηρ μάγος, υς εφη κατά την &έρξου διάβαβιν τον πάππον αντώ και ομώννμον πεμφ&έντα εις Ληλον, οπως τηρηβειε την νηβον άβνλον έν ϊ] δύο &εοι έγένοντο , εκ τινών χαλκέων δέλτων, ας ^'Τπερβορέων έχάμιβαν 'ίίπις καϊ Έκάεργος , εκμεμα&ηκέναι τε κατά την τοϋ βώματος λνοιν την ψνχην εις τον άδηλον χωρεΐν τόπον και την νπόγειον οί'κηΰιν, έν γι βαβίλεια Πλούτωνος ονχ 'ηττω τών Λιός, άτε της γης μεν εχονΰης τά μέθα τον κόΰμον , τον πόλον 15 5ί 'όντος ΰφαιροειδονς' οντο μεν έτερον ημιβφαίριον &εοι ελαχον ονράνιοι , το ά« έτερον οί νπένερ&εν ' όΐ μεν αδελφοί 'όντες ο'ί δε αδελφών παίδες, τά δε προ πύλαια της εις Πλούτωνος όδον βιδηροΐς τείχεοΊ καϊ κλειοΛ διωχύρωται. ταντα δε άνοίί,αντα ποταμός Άχέ20 ρων ενδέχεται , με&' ον Κωκντός 1 ονς χρη πορ&μεν&έντας άχ&ήναι έπι Μΐνω καϊ 'Ραδάμαν&νν έν πεδίψ ω κλίνεται άλη&είας. κα&έζονται δε δικαβται ανακρινοντες τών άφικνονμένων εκαοτον τίνα βίον βίβ«-<»>κε και τίΰιν έπιτηδεύμαβιν ένωκίβ&η τω βώματι' ιΡεν^α' 25 β&αι δε άμήχανον. οις μεν ονν έν τω ζην δαίμων &6ς έπέπνενβεν , εις τον τών εύβεβών χά>οον ^°^^Λ^'ύται' ενϋ-α άφ&ονοι μεν ώραι παγκάρΛου γονΎ[$ ^^έ/ν» " ονοι, πηγαι δε νδάτων, παντοίοι δε λειμώνα 6 ο*0^. &εβι ποικίλοις έαριξόμενοι , διατριβαι δε ΛοιητΟ1^^ ^/Χ-0· 3υ &έατρα φιλοαόφων , και έγκύκλιοι χοροί , ο*.αΧ μ·0 *^ ακονβματα , ύνμποβια τε ενμενη , και εΙ'^' χορήγητοι, και ακήρατος άλνπία, και ι^^εΐΛ ϊ

ΒΤΟΒ. Ε01. ΡΗΥ8.

20


306

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

ούτε γαρ χεΐμα βφοδρον ούτε θάλπος έγγίνεται , άλλ' εύκρατος άηρ χεϊται άπαλαΐβιν άκτΐβιν ηλίου άνακινούμενος' χαΐ τοις ένταϋ&α μεμνημένοις εβτί τις προ εδρία" καϊ τάς όβίονς άγιβτείας κάκεί ουντελοϋβι. πώς ούν ου βοϊ πρώτω μέτεβτι της τιμής οντι γεννήτη των δεών; καϊ γαρ τους περί Ήρακλέα καϊ Λιόννΰον κατιόντας είς αδην, πρότερον εν&άδε λόγος μυη&ήναι, καϊ το ϋ-άρβος της έκεΐδε πορείας παρά της Έλευβινίας έναύβαβ&αι. όαοις δε το ζην δια κα κουργημάτων ήλά&η, άγονται προς Ερινυών είς έ'ρεβος καϊ χάος δια Ταρτάρου' ε"ν&α χώρος άβεβών, καϊ Δαναΐδων ΰδρίαι ατελείς, και Ταντάλου δΐψος, καϊ Τιτύου βπλάγχνα αιωνίως έβ&ιόμενα καϊ γεννώμενα, καϊ Σιβύψου πέτρος άνήνυτος , ου τα τέρματα αν&ι,ς άρχεται τών πόνων, έ'ν&α &ηρβϊ περιλιχμωμενοι καϊ δαβϊν επιμόνως πυρονμενοι ποινών και πάβαν αίκίαν αίκιζόμενοι άιδίοις τιμωρίαις τρΰχονται. 48 Έρμου εκ τών προς Τάτ. [ΡβΙι-ϊΙ. ρ. 10] Ουκ ηκουβας εν τοις γ,ενικοΐς , ότι από μιας ψυ χής, της τοϋ παντός, πάβαι αί ψυχαί είβιν αύται αί έν τώ παντι κόΰμω κυλινδούμεναι ώβπερ άπονενεμημέναι; τούτων τοίνυν τών ψυχών πολλαΐ αί μεταβολαί, τών μεν είς το εντυχέατερον τών δε είς το εναν τίον, αί μεν γαρ έρπετώδεις ονΰαι είς ένυδρα μετα[1002] βάλλουβιν , αί δε ένυδροι είς χερβαϊα, αί δε χερβαΐαι είς πετεινά, αί δε άέριαι είς άν&ρώπους, αί δε αν&ρωπιναι αρχήν ά&αναβίας ΐβχουβαι είς δαίμονας μεταβάλλουβιν, εϊ&' ούτως είς τον τών &εών χορόν ' χοροϊ δε δύο &εών, ο μεν τών πλανωμενων ο δε τών απλα νών, καϊ αύτη ψυχής ή τελειότατη δόξα. ψυχή δε είς αν&ρωπους ελ&οϋΰα εάν κακή μείνη, ούποτε τεύξεται αδαναοίας, παλίΰυρτος δε τήν όδόν υποβτρεψει την


οαρ. 41. 8. 47—50.

ΦΤΣΙΚΑ

307

έπϊ τά ερπετά, και αύτη καταδίκη ψυχής κακής, κα κία δε ψυχής κακής άγνωβία. ψυχή γαρ μηδέν έπιγνοϋβα των όντων , μηδε την τούτων φύΰιν μηδε τό άγα&όν , τνφλώττουΰα δε έντινάββει τοις ΰωματικοΐς 5 πά&εΰι , και η κακοδαίμων άγνοήβαβα έαυτήν δου λεύει βώμαβιν άλλοκότοις και μοχΟ-ηροϊς, ώΰπερ φορτίον βαβτάξουοα το αώμα και ούκε'τ' άρχουβα άλλ' αρ χομένη, και αύτη κακία ψυχής. Τοΰ αύτοϋ [ΡβΙιϊΙ. ρ. 11 β] 49 ίο Ψυχή δε άν&ρωπίνη πάβα μεν ού, ή δ' εύΰεβής, δαιμονία τις έβτι και %εία. καϊ η τοιαύτη και μετά τό(129) άπαλλαγήναι τοΰ δώματος , τον τής εύβεβείας αγώνα [1004] άγωνιβαμενη (άγων δε εΰΰεβείας το γνώναι τό &εΐον καϊ μηδένα άν&ρώπων άδικήΰαι) ολη νοϋς γίγνεται. 15 ή δε άΰεβής ψυχή μένει επί τής Ιδίας ούβίας ΰψ' εαυ τής κολαζομένη καϊ γήινον αώμα ξητοϋβα είβελ&εΐν, εις άν&ρώπινον δέ' άλλο γαρ οώμα ού χωρεί άν&ρωπίνην ψυχήν, ονδε &έμις έβτϊν εις αλόγου ζώου 6ώμα ψυχήν αν&ρωπίνην καταπεβεΐν ' &εοϋ γάρ νόμος ου20 τος , φυλάββειν ψυχήν άν%ρωπίνην από τής τοιαύτης νβρεως. Πορφυρίον έκ τών περί Στνγός. "° Τοΰ Απολλοδώρου έν τω είκοβτώ περι τοον &εών βυγγράμματι , ο έβτι περί τοΰ αδον , τάδε Λ«β 25 τής Στυγός λεγόμενα εύρομεν (άρκτέον γάρ απο *°^_\ν:#*Λ των τής τε έκ τών ονομάτων παρεμφάβε&ς ου φρονητέυν) ' έκ γάρ τοιούτων ορμώμενοι Λΐθ·«νοί>5 τους έν αδου νομιζομένους ποταμούς κ«το3-νομ.κκ<* &ν 'Αχέροντα μεν δια τά άχη, ως καϊ Μελαν ι-ηΛ 3ο Περβεφόνη καλείται δ' έν κόλποιβι γα£&& άχεα προχέων Άχέρων.

^


308

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ϋιΙΒ. I

έπεϊ καϊ Αικύμνιός φηβι Μυρίαις παγαΐς δακρύων Άχέρων άχέων τε βρνει. καϊ πάλιν Άχέρων άχεα πορ&μεύει βροτοΐΰι. ΐ10Ο8)Άχέρων δε καϊ Άχερουβία λίμνη ταντόν, ως ό Σοφο- 5 κλης έν Πολυξένη τον 'Αχιλλέως ψνχήν είβάγει λέ γονταν, άκτάς άπαίωνάς τε και μελαμβα&εΐς λιπονβα λίμνης ηλ&αν άροενας χοάς Αχέροντας οζνπλήγας ηχονβης γόονς. ν> [άπαίωνας άκτάς] τάς των νεκρών λέγων παιών' ονχ [ 1010] έχονΰας , άρβενας δε [χοάς] τάς ονδεν έκτρεφονααξ. &ήλεα μεν γάρ τα καρποφόρα, άροενα δε τά άκαρπα έλεγον τω το μεν το βπέρμα παρέχειν μόνον, την δε και έκτρέφειν. ο&εν και &ήλνς εέρδη η πολύγονος χαι 15 τροφίμη. διαπεραιονβ&αι δε υπό των άπογινομένων τον Άχέροντά ψαβιν είκότως' 6 γάρ μετηλλαχώς πάντα τάν τω ζην άχη βχεδόν ύπερηρται και έβτιν έν άπονία καϊ άλυπία πάαη. Γοργύραν δε τον Άχέροντος γυναίκα προβανέπλαβαν άπό τον γοργά φαίνε- ϊο 6&αι τοις πολλοίς τά έν αδον' κα&ό δη και αύτοϋ τούτον τι&ηνην 6 Σώφρων Μορμολύκαν ώνόμαβε. ταντ' ειπών περι τον Αχέροντας Απολλόδωρος επάγει περί της Στνγός αύταΐς λέζεβι τάδε ' Στνγα δε δεινην τινα και φοβεράν ύποβτηβάμενοι δαίμονα, 25 &εών ορκον, έν αδον τε ταντην κατωκιβαν καϊ της [1012] προβηγορίας ταύτης ηξίωβαν άπό τοϋ βτνγνάξειν τοις πέν&εβι καϊ βτύγεβ&αι τά έν αδον, ορκον ό*ί τών %-εών δι έναντιότητα' η μεν γάρ τών όντων τε και ζώντων φ&αρτικην έχει δύναμιν οβον έφ' εαυτή, οϊ δε τή τε 3ο προαιρέβει και τώ τρόπω διεβτήκαβι. τοααντα περί της Στνγός ειπών έπάγει * Κωκυ-


οαρ. 41. δ. 50—52.

ΦΤΣΙΚΑ

309

τον δε ποταμόν άνέπλαβαν από τον κωκύειν, ος έβτι Στνγός καϊ βτνγνάβεως άπορρώξ. τοιούτον δέ εβτι γένονς και ό Πνριφλεγέ&ων. εί'ρηται γαρ άπο τον πνρϊ φλέγεβ&αι τονς τελεντώντας , ώς "Ομηρος φηβι 5 ' οΰ γαρ έτι βάρκας τε και όβτέα ίνες έχονβιν , αλλά τά μεν τε πνρός κρατερόν μένος αί&ομένοιο δαμνά, έπεί κεν πρώτα λίπη λεύκ' όβτεα &νμός, ψυχή δ ' ηντ ' ονειρος άποπταμένη πεπότηται. νποτί&εται γάρ τάς ψνχάς τοις είδώλοις τοις εν τοις ίο κατόπτροις φαινομένοις όμοιας και τοίς δια των νδάτων βννιβταμένοις, ά κα&άπαζ ημΐν έ%είκαβται και τάς κινήβεις μιμείται , βτερεμνιώδ,η δ' νπόβταβιν ονδεμίαν έχει εις άντίληψιν καϊ άφην' ο&εν αντάς βροτών είδωλα καμόντων λέγει. „ 15 Έν ταντω ^130^ Οι πλείονς δε νδωρ ίβτόρηβαν την Στνγα επί- [1014] γειον, φύβιν έχον άμύνεβ&αι τονς κατ αντον ψενδώς όμόβαι τολμηβαντας. διαβόητον μεν τοίννν Στνγός νδωρ κατά την 'Λρκαδίαν οί ίβτορικοί άναγεγράφα20 βιν, ών εβτι καϊ Ηρόδοτος, ος έν τη έκτί} τά κατα Κλεομένην αφηγούμενος γράφει ταύτα "εντεύθεν δε άπικόμενος ές την Άρκαδίην νεωτέρα έπρηββε πρά γματα, βννιβτάς τονς 'Λρκάδας έπι τη Σπάρτη , λονς τε όρκονς προβάγων καϊ δη καιές Νώναχριν 25 λιν πρό&νμος ην των Άρκάδων τονς προεϋτώταζ * νφ^Λ ν ι ^ ι * - "« «~ νεΐν, έζορχών τό Στνγός νδωρ." Καλλ£μ<χ%οιΖ ^ τώ προς Νύμφιν βνγγράμματι και τό Ιδίβ>1*-<*- τ°ν ν τος άφηγεϊται λέγων οντω " Στνξ έν _Ζ\7Ό3ν«κρίνίϊ ^χ,β. 'Λρχαδίας νδωρ έβτΐ τό διακόπτον Λάννα. έ<* ** 3ο πλην των κεράτινων." Έν ταντω Έπειδη περί τον Στνγός νδατος ό λο7^°&

, '

4^


310

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

λώβαί βοι βοΰλομαι και ετέραν ίβτορίαν περϊ τον αυ τού. Φίλων γαρ 6 Ήρακλεώτης έν τω προς Νύμφιν περί Ο-ανμαβίων έν Σκΰ&αις φηβιν όνους γίγνεβ&αι κέρατα έχοντας, ταύτα δε τα. κέρατα δύναβ&αι τούτο [1018] το νδωρ διαφέρειν' καΐ Άλεξάνδρω τω Μακεδόνι ένεχ&ηναι υπό Σωπάτρου κέρας τοιούτον , ο καϊ άνατε&ήναι έν Λελφοΐς, έφ' ον και έπιγεγράφ&αι ΣοΙ τόδ' Αλέξανδρος Μακεδών κέρας άν&ετο, Παιάν , κάν&ωνος οκυ&ικού, χρήμα τι δαιμόνιον ο Στυγός άχράντω Αουβηίδος ουκ έδαμάο&η ρενματι , βάβχαξεν δ' ύδατος ηνορέην. 53 Έν τ αντ ώ ι Περι μεν δη των %-εών είρήΰ&ω τοδαύτα. λοιπόν δε τά περί των ψυχών, όπως"θμηρος διέταξε, των εν αδου διαλαβόντες , και περί μεν των τιμωρουμένων άφηγηΰάμενοι αυνάπτοιμεν αν τον λόγον έπΐ την Στύγα, ην επί τιμωρία καϋ·' "Ομηρον τών άμαρτανόντων τετάχ%αι δαιμόνων ύπειληφαμεν. κληρώβας γάρ δη πάντα &εών καϊ τοις τόποις άφορίβας τάς βα[1020] βιλείας , πάλιν τών ψυχών ας ά&ανάτους είναι νενόμικε, τόπους τρεις είναι ΰπείληφεν ' ενα μεν τον έπίγειον κατά την οίκουμένην ταΰτην , κα&' ην τά ζώα καϊ οί άν&ρωποι διατρίβουβιν' έτερον δε τοις δικαί ους άφωριβμένον παρά τον ώχεανόν, ον ηλΰβιον καλεί πεδίον, καϊ ζώντας ετι εις αυτόν φηβιν έκπέμπεβ&αι. δηλοΐ δε έπι τού Μενελάου τό τοιούτον λέγων βοΐ δ' ου Φέβφατόν έβτι , δι��τρεφες ώ Μενέλαε , Αργεί έν ίπποβότω δανέειν και πότμον έπιβπείν ' αλλά α' ές ηλΰβιον πεδίον και πείρατα γαίης α%ανατοι πέμψονβιν , ο&ι ξαν&ός 'Ραδάμαν&νς ' τϊ/περ ρηίβτη βιοτή πέλει άν&ρώποιοιν ,


οαρ. 41. β. 52. 53.

ΦΤΣΙΚΑ

311

ον νιφετός οντ' αρ χειμών πολύς οντε ποτ όμβρος' άλλ' αΐεϊ Ζεφύροιο λιγν πνείοντος άήτας ωκεανός άνίηβιν άναψνχειν [άν&ρώπονς]. τούτοις μεν ονν και τά βώματα παρεΐναι. τρίτον δε 5 τόπον λέγει ον ψυχών τον δώματος τούτον άπολν&ειαών ΰπείληφεν είναι τον εν αδου, ταύτας δ% εύ&ύς μεν χωρεΐν εις αδου, διατρίβειν δε τάς μεν τών άτα φων ε%ω τον Άχέροντος χατά τά άλβη χαϊ τον λειμώνα της Περσεφόνης, εβω περαΟαι κωλνομένας' τάς ίί[1022] ίο τών ταφέντων χωρεΐν έντός, ει μη είεν κολάΰεως άζιαι, εί δε μη, καν ταφή τά βώματα, ομοίως εί'ργεβ&αι τών ένδον, τάς τοίννν εκτός μνήμης μετεχειν τών ανταΐς βεβιωμε'νων, τάς δε τον ποταμόν νπερβαι- · νούβας έπιλαν&άνεβ&αι τών λογιβμών τών περι τά 15 ανθρώπινα με&είβας. διό και τών άδικων εκτός είναι τά χολαβτήρια , δια τον λογιβμού χαι της μνήμης τών βεβιωμενων τάς χολάβεις εχόντων, φανταβίας γάρ{\Ζ\) λαμβάνειν τών δεινών όβα εν τώ βίω δεδράχαβι χαι χολάζεβ&αι, της αμαρτίας παρεβτώβης αντοΐς κατά 20 λογιβμον χαι τιμωρούβης διά τών άφωριβμε'νων ταΐς άμαρτίαις χολάβεων, ό&εν τάς μεν τινας τών ψυχών λί&ονς βαβτάξειν δοχούβας χαϊ υπό τοϋ 9λίβεβ&αι τιμωρεΐβ&αι, τάς δε δίψης χαϊ λιμού αιωνίου φαντα βίας λαμβανούβας , τάς δ' άλλου τινός ων έν τώ &νη25 τώ βίω επεφρίκεΰαν. είναι γάρ και κριτην εκτός τυϋ ποταμού διατρίβοντα Μίνω, ον κατ αί,ίαν τών αμαρ τημάτων κολάζειν , τοις μεν τον ίξω τού ποταμού τό πον άφορίβαντα επί την δίκην , τοις δε περάβαι τον ποταμόν έπιτρέψαντα, ος άνάπανβις ην ταϊς ψυχαΐς 3ο τών άνηνύτων κακών διά την λή&ην. τιμωρείβ&αι δε εκτός όντα και τον Ήρακλέα τους αδίκους, φαντα- [1024] βίας φοβεράς ίμποιούντα τού βάλλοντος και τοζεύον-


312

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ίιΙΒ. I

τος, ωδπερ ζών ημύνετο, αμυνομένου καϊ έν άδου τους αβίους κολάβεως. ου γαρ δη καϊ ούτος των κολαζομένων έβτίν , ώς Άριβτάρχω έδόκει, άλλα των κο λάζονταν, των δ' έντός τοϋ ποταμού καϊ αφηρημένων τον λογιβμόν τον άνθρώπινον μόνος 6 Τειρεβίας καϊ τούτον έχει, παρόντα, οί #£ άλλοι αλλήλους μεν γιγνώβκονβι, κατ ιδιότητα φρονηβεως ην έν αδον κέκτηνται, τους δ' άνθρώπους οΰκέτι' ουδ' αν φθέγξαιντο περϊ των ανθρωπίνων τοις ζώβιν έτι άνθρώποις, εί μη ατμού μεταλάβοιεν αίματος καϊ τούτω φρενωθεΐεν τα άνθρώπινα , ά δη οί Ιξω καϊ μη πιόντες τού αίμα τος φρονούβι , κατάβταΟιν έχοντες της έ% αίμοποβίας των θνητών ταΐς ψυχαΐς γιγνομένης γνωρίβεως. Τειρεβίας δε έχει μεν λογιβμόν τών άνθρωπίνων , μαντεύεται δε ούδ' αυτός περϊ των ειμαρμένων τοις ξώβι πριν πιειν τού αίματος, οΐεται γαρ καϊ'Όμηρος, καθκ καϊ πλεΐβτοι των μετ' αυτόν ύπέλαβον , έν τω αΐματι είναι τοις άνθρώποις την περϊ τα θνητά φρόνηβιν, έπεϊ καϊ τών μετ' αυτόν πολλοί τούτο πιβτοννται, δεικνύντες οτι καϊ νποθερμανθεν υπό πυρετού και [1026] χολής άψραίνειν ποιεί καϊ άνοηταίνειν. Εμπεδοκλής τε οϋτω φαίνεται ώς οργάνου προς ΰύνεβιν τού αί ματος 'όντος λέγων αίματος έν πελάγεΰβι τεθραμμένη άντιθρώντος , τη τε νόημα μάλιβτα κυκλίβκεται άνθρώποιβιν ' αίμα γαρ άνθρώποις περικάρδιόν έΰτι νόημα, τών δε υπερ τον ποταμόν διατριβουβών ψυχών πρώται γυναΐκές είβι τεταγμέναι' λέγω δε πρώτας τάς πληβιαζούβας τοις έξω ' ένδοτάτω δε αί τών ανδρών ' καϊ λοιπόν οι περϊ τον άδην θεοί. διό καϊ πρώται αί γυναίκες πέμπονται , είθ' ο[ άνδρες, καϊ τούτων οί τίμιοι ϋβτεροι. τα μεν ουν κατά τους άνθρώπονς ου-


οαρ. 41. 3. 53.

ΦΤΣΙΚΑ

313

τως αύτώ διατέταχταυ " νποθέμενος δε τους κοβμιχούς θεούς, ων τα γένη διηριθμηχαμεν , ού πάντη απαθείς, χαλέΰας κατά πάλαιαν βυνήθειαν [ων τα γένη έζεθήχαμεν], κατ αντόν μεγάλου δαίμονος οι/γο£[1028] 5 ον καλεί Αία, και οίον άρχοντος των άχρις ουρανού φθανόντων' ύποθέμενος ούν τούτους, καθάπερ καΐ λέγονται, έμπαθεΐς, και δια τοΰτο καϊ έπιθυμίας μετέχοντας και οργής και μίβους και έχθρας και νφ' είμαρμένην οντάς, είκότως και άμαρτάνειν οί'εται και ίο ψεύδεβθαι και όμνύναι καϊ εύορκεΐν η τουναντίον τινας πλημμελεΐν εις τούς όρκους, διό και τούτων κολάβεις υποτίθεται , ού μέντοι άναμεμιγμένας τοις άνθρωπίνοις κολαβτηρίοις, άλλ' άτε μείζονας οντάς μεί ζονος και τιμωρίας πειρ&βθαι άδικηβαντας. διό των 15 μεν ανθρωπίνων ψυχών εν αδου τα κολαβτηρια , των δ' είρημένων θεών υπό τον αδην έν τη Κρόνου επι κράτεια κατά τον τάρταρον. διό και τών Τιτάνων χαϊ-(132) ρος οντος κέκληται, από τών έν αύτώ τιβιν διδόντων θεών παρά τοις τιμωροΐς θεοΐς. ένθα υποτίθεται καϊ [1030] 20 την Σχϋγα, αυτήν τε την δαίμονα και την πηγην τών υδάτων αύτης. τον γάρ Κωκντόν καϊ τον Τιταρήβιον Στυγός άπορροην είναι, άλλ' ού πηγην. είναι δε ταύτην έπι τιμωριών άπαραίτητον έχουβαν δύναμιν καϊ φοβερωτάτην ' καϊ όλως όπερ η Έρινύς ταΐς αδίχοις αψνχαις, τοΰτο την Στύγα τοις άδικηβα&ι δαίμοβιν. ότι δ' ο[ άταφοι έξω τοϋ ποταμού διατρίβουβιν , εΐ-Λ δωλον φέροντες τού αώματος καϊ τών αμαρτημάτων τοϋ βώματος, δήλοι τά τοιαύτα ήλθε δ' έπϊ ψυχή Πατροκληος δειλοίο 30 πάντ' αύτώ μέγεθος τε καϊ όμματα κάλ είκυια , καϊ φωνήν' καϊ τοΐα περϊ χροΐ εϊματα εβτο. είτα λέγει


314

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ια», ι

δάπτε με οττι τάχιβτα πύλας άίδαο περήβω. είρηται δε οτι τά ένδον τον ποταμού άίδα προβαγορενει. καλείται δε καΐ τά έξω ποταμού, ώς έδείκνυμεν , εν αδον δόμοι άλλ' αντως άλάλημαι άν' ενρνπνλες άίδος δώ. * [1032] τί ονν πάβχονβι φηβίν τήλέ με εί'ργουβι ψυχαΐ είδωλα καμόντων , ουδέ με πως μίβγεβ&αι ύπερ ποταμοΐο έώβιν. οτι δε ΰπερβάβαι τον ποταμον οϋτε γνωρίζουβι τονς ζώντας ούτε έξουβίαν έχονβι τούτοις έπιφαίνεβ&αι, ίο εάν μη πεμφ&ώβιν , έπάγει καί μοι δός την χεΐρ', όλοφύρομαι, ού γαρ έτ αντις νίβομαι εξ άίδαο, έπήν με πνρός λελάχητε. φαίνεται ονν η άταφος μεμνημένη των κατά τον βίον και γλιχομε'νη αυτού κάί δια τούτο όδνρομε'νη ' οντω ΐό δεινή η κόλαβις τοίς οντω δι' αιώνος κολαζομένοις' οντω καί Ελπήνωρ οδύρεται άβέ με δαίμονος αΐβα κακή και ά&έβφατος ύπνος, καί ειπών α πεπον&εν άξιοι ταφηναι, ίκετεύων καί δεόμενος ϊο νυν δε βε τών οπι&εν γοννάζομαι ου παρεόντων , μή μ' άκλαντον ά&απτον ιών 'όπι&εν καταλείπειν, νοβφιβ&είς , μή τοι τι %-εών μήνιμα γένωμαι. 54 Έν τ αν τ ω Τά μεν ονν άν&ρώπινα και ολως τους ζώντας 25 ^άγνοούβιν , άλλήλους δε ΐβαβιν. εί γάρ μή τούτ' είχον, πώς αν ήλ&ον βύν Άγαμεμνονι πάντες οι αμα [1034] ανηρημένοι ; πώς δε βυνελάλει Πάτροκλος και Αΐα,ξ καϊ Άντίλοχος; πώς δ' εί'ργουβι τους άτάφους μή πέ ραν τού ποταμού διελ&εΐν ; λέγει δε 30 τήλέ με εί'ργουβι ψνχαί είδωλα καμόντων. βυναποτέ&ειται δ' αντοΐς άμα τή μνήμη καί τά γνω


οαρ. 41. β. 53. 54.

ΦΤΣΙΚΑ

315

ρίβματα των περϊ τό βώμα οικείων, ο καϊ δήλον ότι διά φανταβίας τα πε^ι το βώμα δείκνυβι. δια γαρ μνήμης ή φανταβία , ώς Πλάτων εν Φιλήβω φηβί' μνήμης δε αφηρημένης ήρται καϊ το φανταβιούμε5 νον, ου βννεκλιπόντος και τα πά%η τά περϊ το βώμα της ψνχής βννεζήρται. τοντων δε έκλελοιπότων καϊ η κόλαβις της ψυχής πέπανται, νοεράς μόνον ονβης περϊ αυτήν καταβτάβεως και παρά τω φρονίμω %-εώ διατριβούβης. ίο προς δε τά είρημένα ί'βως αν τις άπορήβειε πώς, εί μη άλλήλας άγνοοϋβιν, εφη " ταϊ δε βκιαϊ άίββονβι." προς ο ρητέον οτι βκιαϊ άίββονβι προς τούτους προς [1036] ων καϊ την μνήμην άφήρηνται. προς ονν τά &νητά είβι βκιαϊ διά την άβωματίαν καϊ άμνημοβύνην αυτών, ως 15 που καϊ προς τήν παχύτητα τον βώματος ή ψυχή παραβαλλομένη καπνώ ώμοίωται "ψυχή δ' ήντε καπνός ωχετο τετριγνΐα'.' εί δή τοις οίκείοις έντνγχάνοντες οντε όρώβιν αυτονς οϋτε προβδιαλέγονται , άνενεργητοϊ δ' εΐβϊν αίβ&ητικήν ένέργειαν, προς αυτούς έοι2ο κότες εϊεν ταΐς βκιαΐς' ή γοϋν Άντίκλεια η δ' άκέουβ' ήβται βχεδόν αίματος, ούδε ον νίον (133) έτλη ες αντα Ιδεΐν, ονδε προτιμυ&ήβαβ&αι. τό ό*' αίμα, ώς ί'φαμεν, Όλκόν "Ομηρος ηγείται της φανταβτικής καϊ μνημονικής ψυχής, ης κα\ ό λογιβμός 25 βυναγερμός ών μνήμης διά φανταβιών εις τα καθό λου κρίματα κεφαλαιουμένης. άλλο δ' ήν το διανοητικόν, εις ο ανατρέχει ψυχή εβω τον Άχέροντος γενο- [1038] μένη, ον Κωκντος πληροί καϊ Πυριφλεγέ&ων έκ πέ τρας ρ"έοντες καϊ βτυγείων φόβων άπόρροιαι. άπο30 βτέλλονται δε είς τούς άτμούς τον αίματος υπό Περβεφόνης ' αδύνατον γάρ έλ&είν χωρϊς τοϋ πεμφ&ήναι προς τών έφεβτώτων. διό καϊ έπεύχεται


ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟϊ

Ι^ΙΒ. I

ίφ&ίμω τ Άίδη καϊ έπαινή Περβεφονείη. η δε αποστέλλει πρώτας τάς γυναίκας ώς αν πλησίον οίκούσας τον Αχέροντας καϊ ήττωμένας της ανδρικής ψυχής, αί γαρ δη των ανδρών εν τω άκραιφνεϊ βκότω διάγουσι, πόρρω τον ποταμού καϊ των κολαζομένων 5 'όντων. ων πάντων πολλής θεοσοφίας γεμόντων ημείς έπιτρέχομεν δια το μή νυν περί τούτων είναι τήν πρό&εσιν, χάριν δε καϊ τής κατά τήν Στύγα εξηγήβεως αναγκαίως παρειλήφ&αι. 55 Πορφνρίον έκ των προς τά νοητά ι» αφορμών. "ίΐβπερ το επί γής είναι ψυχή έΰτιν, οϋ το γής έπιβαίνειν ώς τά σώματα, το <5ε προεΰτάναι βώματος [1040] ο γής επιβαίνει, οντω καϊ έν άδου είναι έστι ψυχή, όταν προεδτήκη είδώλον φύσιν μεν έχοντος είναι έν 15 τόπω, σκοτειώδη δε τήν ύπόστασιν κεκτημένου ' ωβτε εί ο αδης υπόγειος έβτι τόπος σκοτεινός, η ψυχή καίπερ ουκ αποσπώμενη τούόντος έν 'άδου γίγνεται έφελκομένη το εί'δωλον. έζελ&ούση γάρ αύτη τον στερεού σώματος το πνεύμα βννομαρτεΐ ο έκ τών σφαιρών 2ο βννελέί-ατο. έκ δε τής πρός το βώμα προσπάθειας τον λόγον έχονβα τον μερικόν προβεβλημένον , κα&' ον σχέσιν Ησχε προς το ποών βώμα έν τω βιούν , έκ τής προσπάθειας έναπομόργννται τύπος τής φαντασίας είς τό πνεύμα, και όντως έφέλκεται τό εί'δωλον. έν 25 αδου 5ε λέγεται, ότι τής άειδούς ψύοεως έτνγχανε τό πνεύμα και σκοτεινής, έπει δε διήκει τό βαρύ πνεύμα καϊ ενυγρον άχρι τών νπογείων τόπων, οντω καϊ αντη λέγεται χωρεΐν υπό γήν , ούχ ότι ή αύτη ουσία μεταβαίνει τόπους και έν τόποις γίγνεται, άλλ' ότι 30 [1042] τών πεφνκότων βωμάτων τόπους μεταβαίνειν καϊ ειληχέναι τόπους σχέσεις άναδέχεται , δεχόμενων αντήν


οαρ. 41. β. 54—50.

ΦΤΣΙΚΑ

317

κατά τάς έπιτηδειότητας τών τοιούτων δωμάτων έκ της κατ αυτήν ποιας διαθ-έβεως' ως γαρ αν διατε&ϊ], ενρίβκει βώμα τάξει και τοις οίκείοις διωριβμένον. διό κα&αρώτερον μεν διακείμενη βύμφυτον το έγγνς 5 τον αύλου βώμα , όπερ έβτϊ το αί&έριον ' προελ&ούβη δε έκ λόγου είς φανταβίας προβολην βύμφυτον το ηλιοειδές' ϋ·ηλννΟ-είβ% δϊ και πα&αινομένη προς το είδος παράκειται το βεληνοειδές' πεβούοης δε είς σώ ματα, όταν κατά το αύτης άμορφον ατή" είδος Ο· ΰγρών ίο ανα&υμιάβεων βννεβτηκότα , άγνοια έπεται τοϋ όντος τελεία και βκότωβις και νηπιότης. και μην και εν τι; έζόδω ετι κατά την δίνγρον άνα&νμίαβιν το πνεύμα έ"χονβα τε&ολωμένον , βκιάν έφέλκεται καϊ βαρεΐται, χωρεΐν απεύδοντος τον τοιούτου πνεύματος είς μυχόν ιό της γης φύβει, αν μη άλλη τις αυτό αίτια άν&έλκη. ωαπερ ουν τό γεώδες όϋτρεον περικειμένη ανάγκη έπι γης ένίσχεα&αι, ούτω καϊ ύγρόν πνεύμα έφελκομένη είδωλον περικείο&αι ανάγκη, υγρόν δε έφέλκεται, όταν ΰννεχώς μελετήβΐ] όμιλεϊν τη φύβει, ης έν ύγρώ(ΙΆ4) 2ο τό έργον καϊ ύπόγειον μάλλον, όταν δε μελετηβη άφίβταβ&αι φύβεως, ανγη ξηρά γίγνεται, άβκιος και [1044] άνε'φελος' νγρότης γάρ έν αέρι νέφος βυνίβτηβι , %ηρότης δε από της άτμίδος αύγην ί,ηράν νφίβτηβιν. Π λάτ ωνος έκ τοϋ Φαίδωνος [ρ. 63] 56 25 Εγώ γάρ, ε"φη, ώ Σιμμία τε και Κέβης, ει μεν μη ωμην ηξειν πρώτον μεν παρά %-εονς άλλονς βοφούς τε και αγα&ούς, έπειτα παρ' άν&ρώπονς τετελευτηκότας άμείνονς τών έν&άδε, ηδίκονν άν ουκ άγανακτών τώ δανάτω ' νύν δε εύ ΐοτε παρ' άνδρας τε έλπίξω άφί30 ί~εα&αι άγα&ούς' και τούτο μεν ουκ άν πάνυ διιοχνριβαϊμην τό μέντοι παρά &εούς δεΰπότας πάνυάγαδούςηξειν, ευ ΐβτε ότι εΐπερ τι άλλο τών τοιούτων,


318

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι^ΙΒ. I

διιβχνριβαίμην άν και τοντο. ωβτε διά ταύτα ονχ ομοίως αγανακτώ , άλλα και ενελπίς είμι εϊναί τι τοις τετελεντηκόβι, και ωβπερ γε και πάλαι λέγεται, πολν άμεινον τοίς άγα&οΐς η τοις κακοϊς. 57 Έν ταντώ [ρ. 80] 5 Ή δϊ ψνχή άρα το άειδε'ς , το είς τοί-ουτον τόπον έτερον οίχόμενον γενναΐον καϊ κα&αρόν και άειδη, είς αδον ώς άλη&ώς, παρά τον άγα&ον και φρόνι.μον %-εόν , οϊ , άν &εός έ&έλη , αντίκα τη έμη ψνχή Ιτέον ' αντη τε δη ημΐν η τοιαύτη καϊ όντως πεφνκνΐα, άπαλ- Μ λαττομένη τον βώματος, εν&νς διαπεφνβηται καϊ άπόλωλεν, ως φαβιν οι πολλοί άν&ρωποι ; Πολλού γε δει, ώ φίλε Κέβης τε και Σιμμία' άλλα πολλω μάλλον ώδε έχει' ίάν μεν κα&αρά άπαλλάττηται , μηδέν τού βώματος βννεφέλκονβα, άτε ονδεν κοινωνονβα αντώ 15 εν τω βίω εκούδα είναι, άλλά φεύγονβα αντό, καϊ βννη&ροιβμένη αντη είς αντην, άτε μελετώβα άει τούτο" τοντο δε ονδεν άλλο έβτϊν η όρ&ώς φιλοβοφούβα, καϊ τω όντι τε&νάναι μελετώβα ραδίως' η ον τούτ' άν εΐη μελέτη %ανάτον; Παντάπαβί γε. Ονκιο ονν οντω μεν ϋχονβα, είς τ6 ομοιον αντη το άειδες απέρχεται , το 8-εϊόν τε και ά&άνατον και φρόνιμον ; οϊ άφικομένη νπάρχει αντη ενδαίμονι είναι , πλάνης και άνοιας και φόβων και άγριων έρώτων καϊ των άλλων κακών τών ανθρώπειων άπηλλαγμένη' ωβπερ 25 #ί λέγεται κατά τών μεμνημένων , ώς άλη&ώς το λοι πόν μετά θεών διάγονβα ; οντω φώμεν, ώ Κέβης, η άλλως ; Οντω νη Λία , έφη ο Κέβης. Έάν δέ γε , οϊμαι, μεμιαβμένη και άκά&αρτος τού βώματος άπαλ λάττηται , άτε τω βώματι άει ζννούβα , καϊ τούτο ·9"£- 3ο ραπενονβα και ερώβα, καϊ γεγοητενμένη νπ' αντού, νπο τε τών έπι&νμιών καϊ ηδονών, ωβτε μηδέν άλλο


οαρ. 41. 8. 56. 57.

ΦΤΣΙΚΑ

319

δοκεΐν είναι άλη&ες άλλ' η το βωματοειδές , ου τις αν αψαιτο καϊ ί'δοι καΐ πίοι και φάγοι και προς τά άφροδίβια χρήΰαιτο' το δε τοίς όμμαβι βκοτώδες καϊ άειδές, νοητόν δε καϊ φιλοβοφία αίρετόν, το δε ει&ιβμέ5 νον μιβεΐν τε καϊ τρε'μειν καϊ φεύγειν' ούτω δη ε"χου~ βαν οί'ει ψυχήν αυτήν κα&' αυτήν ειλικρινή άπαλλάξαβ&αι; Οϋδ' όπωβτιούν, Βφη. Άλλα. διειλημμένην γε οΐμαι υπό τον βωματοειδούς, ο αυτή ομολογία τε και βυνουΰία τοϋ βώματος δια το άεϊ 1-υνεΐναι καϊ δια ίο τήν πολλήν μελέτην ην εποίηβε ξ,ΰμφντον. Πάνυ γε. Έμβρι&ες δέ γε , ω φίλε , τούτο οΐεΰ&αι χρή είναι καϊ βαρύ καϊ γεώδες καϊ ορατόν' ο ά>) καϊ εχονΰα ή τοί.-(135) αύτη ψυχή βαρύνεται τε καϊ έλκεται πάλιν εις τον ορατόν τόπον , φόβω τού άειδονς δε καϊ αδου, ωβ15 περ λέγεται, περϊ τά μνήματά τε καϊ τους τάφους κυλινδονμένη ' περϊ α δή καϊ ωφ&η καϊ άττα ψυχών βκιοειδή φάΰματα, οία παρέχονται αί τοιαύται ψυχαϊ είδωλα, αί μή κα&αρώς άπολυ&είβαι άλλα τοϋ ορα τού μετέχονβαι' διό καϊ όρώνται. Εικός γε, ω Σώ20 κρατες. Εικός μέντοι γε, ώ Κέβης, καϊ ου τί γε τάς τών αγαθών ταύτας είναι άλλά τάς τών φαύλων, αϊ περϊ τά τοιαύτα αναγκάζονται πλανάβ&αι , δίκην τίνουΰαι [της προτέρας τροφής κακής οϋβης. καϊ μέ χρι γε τούτου πλανώνται ε'ως αν τή τού ζυνεπακολου25 Φούντος τοϋ βωματοειδούς] έπι&υμία πάλιν ένδε&ώβιν είς βώμα. ένδοϋνται δε, ωβπερ εικός, εις τοιαύτα η%η όποί' άττ αν μεμελετηκυίαι τνχωβιν έν τώ βίω. Τά ποία δή ταύτα λέγεις , ώ Σωκρατες ; ΟΪον τους μεν γαΰτριμαργίας τε καϊ ύβρεις καϊ φιλοποβίας με3ο μελετηκότας καϊ μή διευλαβουμένονς , εις τα τών ονων γένη καϊ τών τοιούτων &ηρίων εικός ένδύεβ&αι ' η ουκ οί'ει ; Πάνυ μεν ονν είκός λέγεις. Τους δέ γε


320

ΙίίΛΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

αδικίας τε και τυραννίδας και ερεις πάβας προτετιμηχότας , εις τα τών λύκων τε χαΐ ίεράκων και ίκτίνων γένη" ή ποϊ αν άλλ' όβα φαμεν τάς τοιαύτας ίέναι; Άμελει, εφη 6 Κέβης, είς τά τοιαύτα. Ουκ ην, ή δ' ός, δηλαδή και τα άλλα, ή αν ε'καβτα έοικότα τάς 5 τών αυτών ομοιότητας της μελέτης. Αήλον δή, εφη. Πώς δ' ον; Ούκοϋν εύδαιμονέβτατοι, εφη, και τού των είβί, και είς βε'λτιβτον τόπον ίόντες, οί την δημοτικήν τε και πολιτικήν άρετήν έπιτετηδευκότες, ην δη καλονΰι βωφροβύνην και δικαιοβύνην, εξ ε&ονς τε ίο και μελέτης γεγοννίαν , άνευ φιλοοοφίας τε και νου; Πή δη ενδαιμονέοτατοι ; "Οτι τούτοις εικός έβτιν είς το τοιούτον πάλιν άφιχνεΐβ&αι πολιτικόν και ημερον γένος, η που μελιττών η βψηκών η μυρμήκων , η και είς ταντόν τε πάλιν τό άν&ρώπινον γένος , και γίγνε- ι: β&αι ε% αυτών άνδρας μετρίους. Εικός. Είς δε γε &εών γένος μη φιλοβοφήβαντι και παντελώς κα&αρώ άπιόντι ού &έμις άφικνεία&αι άλλφ η τω φιλομα&εΐ. 58 Έν ταυ τ ω [ρ. 107] 20 Άλλα τό γ' ε"φη, ώ άνδρες, δίκαιον διανοηΟ-ήναι, οτι, είπερ η ψυχή ά&άνατος, επιμελείας δη δεϊται, ούχ ύπερ τ,ού χρόνου τούτου μόνον, έν ω καλούμεν τό ζην, άλλ' ύπερ τοϋ παντός ' και ό κίνδυνος νύν δε και δόζειεν αν δεινός είναι, εΐτις αύτής άμεληβει. εί^> μεν γαρ ην 6 %-άνατος τοϋ παντός απαλλαγή, ερμαιον ην τοις κακώς άπο&ανούβι τοϋ τε βώματος άμα άπηλλάχ&αι και της αυτών κακίας μετά της ψυχής" νύν δε επειδή ά&άνατος φαίνεται ούβα, ουδεμία αν εΐη αύτη άλλη αποφυγή κακών ούδε βωτηρία πλην τού 30 ως βελτίοτην τε και φρονιμωτάτην γενέο&αι. ούδεν γαρ άλλο ίχουβα είς αδου ή ψυχή Ιρχεται πλην της


οαρ. 41. β. 57. 58.

ΦΤΣΙΚΑ

321

παιδείας τε και τροφής ' α δη χαΙ· λέγεται μέγιβτα ώφελεΐν η βλάπτειν τον τελεντηΰαντα εύ&νς εν αρχή , της έκεΐΰε πορείας, λέγεται δε όντως ώς άρα τελεν τήΰαντα εκαβτον 6 έκάβτον δαίμων , ώβπερ ξώντα εί5 ληχει , όντως άγειν έπιχειρεΐ εις δή τινα τόπον, οϊ δη τους ΰνλλεγέντας διαΰικαβαμένονς είς αδον πορενεΟ&αι μετά ηγεμόνος εκείνον ω δη προβτέτακται τονς έν&ένδε έκεΐβε πορενβαι. τνχόντας δ' έκεΐνον δη τν- (136) χεΐν, και μείναντας ον χρη χρόνον, άλλος δεύρο πάιο λιν ηγεμών κομίζει , έν πολλαΐς χρόνον και μακραΐς περιόδοις. εατι δε αρα η πορεία .ονχ ώς 6 Αίβχύλον Τηλεφος λέγει, έκεΐνος μεν γαρ οΐμον άπλην φηβιν είς αδον φερειν' η δ' ούτε άπλη οντε μία φαίνεται μοι είναι, ονδεν γάρ αν ηγεμόνων έδει ' ον γάρ πού τις 15 άν άμάρτοι ονδ' όμόααι μιας ονβης οδού. νύν δε εοικε βχίβεις τε και περιόδονς πολλάς έχειν' από των &υβιών τε καΐ νομίμων των έν&άδε τεκμαιρόμενος λέγω. η μεν ονν κοβμία τε και φρόνιμος ψνχή έπεται τε καϊ ονκ αγνοεί τά παρόντα" η δε έπι%νμητικώς 2» τον βώματος έχονβα , οπερ έν τω έμπροα&εν εϊπον, περι, έκεϊνο πολύν χρόνον έπτοημένη και περί τον ορατόν τόπον αλλά άντιτείναΰα και πολλά πα&ούβα, βία καϊ μόλις νπό τον ποοβτεταγμένον δαίμονος οΐχεται αγομένη, άφικομένη δε ο&ι περ άλλαι, την μεν 25 άκά&αρτον και τι πεποιηκνίαν τοιούτον, η φόνων αδίκων ημμένην η άλλα άττα τοιαύτα είργαβμένην, α τούτων άδελφά τε και αδελφών -ψνχών έργα τνγχάει όντα , ταύτην μεν άπας φεύγει τε καϊ νποκρύπτεται και οντε ξννέμπορος οντε ηγεμών έ&έλει γίγνε3ο αδαι · αύτη δε πλανάται έν πάβη έχομένη απορία, εως άν δη τίνες χρόνοι γένωνται, ών έλ&όντων νπ' ανά γκης φέρεται είς την αντη πρέπονβαν οΐκηΰιν. η δε 8Τ0Β. ΕΟΙ,. ΡΗΥ8. 21


322

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

χα&αρώς τε χαι μετρίως τον β£ον διεζελ&ούβα , χαϊ ί-ννεμπόρων χαι ηγεμόνων &εών τνχούβα, ωχηβε τον αντί] έχάβτη τόπον προβήχοντα. εΐβΐ δε πολλοί χαΐ &ανμαβτοϊ της γης τόποι" χαϊ αύτη, οντε οία οντε αντη δοξάζεται νπό των περί γης είω&ότων λέγειν, & ώς εγώ υπό δε τίνος πέπειβμαι. Και ό Σιμμίας , Πώς ταύτα, έφη, λέγεις, ώ Σώχρατες ; περϊ γάρ του γης χαϊ αύτός πολλά δη άχήκοα' ον μέντοι ταύτα α βε πεί&ει ' ήδέως ονν άκούβαιμι. Αλλά μέντοι , ώ Σιμμία, ούχ η Γλαύκου τέχνη γέ μοι δοκεΐ είναι διηγή- ίο βαβ&αι ά τε έβτίν' ώς μέντοι άλη&η, χαλεπώτερόν μοι φαίνεται η κατά την Γλαύκου τέχνην. καϊ άμα μεν εγώ ί'βως ονδ' αν οϊός τε εί'ην, άμα δέ, εί χαϊ ήπιβτάμην, ό βίος μοι δοχεΐ ό έμός, ώ Σιμμία, τω μήκει ουκ έζαρκεΐν. την μέντοι ίδέαν της γης , οϊαν πέπει- α βμαι είναι, χαι τους τόπους αυτής ουδέν με λέγειν κωλύει- Άλλ* , έφη Σιμμίας , χαι ταντα αρκεί. Πέ πειβμαι τοίννν, η δ' ός, έγώ ώς πρώτον μεν γη έβτιν έν μέβω τον ουρανού περιφερής ονβα, μηδέν αύτη δεΐν μήτε αέρος προς τό μη πεβεΐν μήτε άλλης ανά- 20 γκης μηδεμιάς τοιαύτης" αλλά ίκανήν είναι αυτήν ί'βχειν την ομοιότητα τού ουρανού αύτού αντω πάντη και της γης αυτής την [ίβορροπίαν] ' Ιβόρροπον γάρ πράγμα , ομοίου τινός έν μέβω τε &εν ούχ ε'ξιν άλλον ούδ' ήττον ούδαμόβε κλι&ήναι, ομοίως δ' έχον άκλι- ■& νες μένει, πρώτον μέν, -ή δ' ός, τούτο πέπειβμαι. Και όρ&ώς γε, έφη 6 Σιμμίας. "Ετι τοίννν, έφη , πάν μέγα τι είναι αντό, χαϊ ημάς οίχεΐν τους· μέχρι ηρα κλείων βτηλών από Φάβιδος έν μικρώ τινί μορίω, ώβ(137)Λίρ έπϊ τέλμα μύρμηκας ή βατράχονς περί την &ά- 30 λατταν οίκοϋντας, και άλλονς άλλο&ι πολλούς έν πολ λοίς τοιούτοις τόποις οίκεΐν. είναι γάρ πανταχή περί


οαρ. 41. 8. 58.

ΦΪΣΙΚΑ

323

την γην πολλά κοίλα καϊ παντοδαπά καΐ τάς Ιδέας καΐ τα μεγέ&η , είς α ξννερρνηκέναι τό χε ύδωρ και την ομίχλην καϊ τον άε'ρα ' αντην δε την γην κα&αράν εν κα%αρω κεΐβ&αι τω ονρανω εν ωπέρ έβτι τα άβτρα, 5 ον δη αί&έρα ονόμαζαν τους πολλούς τους περί ταϋτ' είω&ότων λέγειν ' ον δη υποοτά&μην ταύτα είναι καϊ ζυρρεϊν αεί είς τα κοίλα της γης. ημάς ούν οΐκονντας έν τοις κοίλοις αντης λελη&έναι και οΐεβ&αι άνω έπϊ γης οίκεΐν ' ωβπερ άν εΐ τις έν μέβω τω πυιο &μένι τον πελάγους οίκων οί'οιτο έπι της δαλάττης οίκεΐν και διά τον ύδατος ορών τον ηλιον κα\ τά άλλα άβτρα την %άλατταν ηγοΐτο ονρανον είναι , διά δε βραδύτητα τε και άβϋ·ένειαν μηδεπώποτε έπι τά άκρα της %αλάττης άφιγμένος μηδέ έωρακώς εΐη , έκδνς καϊ ίο άνακνψας έκ της δαλάττης είς τον έν&άδε τόπον, οβον χα&αρώτερος καϊ καλλίων τυγχάνει ων τον παρά βφίβι, μηδε άλλον άκηκοώς εΐη τον έωρακότος' ταντόν δε τούτο καϊ ημάς πεπον&έναι. οίκονντας γάρ έν τινι χοίλω της γης οί'εβ&αι έπάνω αντης οίκεΐν, καϊ 2ο τον αέρα ονρανον καλεΐν, ως διά τούτον, οντος, τά άβτρα χωρονντα' το δε είναι ταντόν, νπ' άβ&ενείας καϊ βραδντητος ονχ οΐονς τε είναι ημάς διεζελ&είν έπ' έβχατον αέρα. έπεέ, εΐ τις αυτού έπ' άκρα έλ%-οι η πτηνος γενόμενος άνάπτοιτο, κατιδείν άνακύψαντα, 2δ ωβπερ οι έν&άδε οι έχ της %-αλάττης ίχ&νες ανακύ πτοντες ορώβι τά έν&άδε, όντως άν τινα χαϊ τά έχει κατιδεϊν' καϊ εί η φύβις Ικανή ην άναβχέβ&αι &εωρούβαι , γνώναι άν οτι έχείνός έβτιν ο άλη&ώς ουρα νός καϊ το άλη&ινον φως χαϊ η ώς άλη&ώς γη. ηδε 30 μεν γάρ η γη χαϊ οί λί&οι χαϊ άπας ό τόπος 6 έν&άδε διεφ&αρμένα έβτϊ καϊ καταβεβρωμένα , ωβπερ τά έν ττ} ΰαλάτττ) νπο της άλμης, καϊ οντε φύεται άξιον 21*


324

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

λόγον ούδεν εν τη &αλάττη, ούτε τέλειον, ώς έπος ει πείν, ονδεν έΰτι, βήραγγες δε καϊ άμμος καϊ πηλός αμήχανος καϊ βόρβοροί είβιν , όπον αν η γη ή, και προς τα παρ' ημΐν πολύ αν έτι πλέον ψανείη διαφέρειν. εί γαρ δή καϊ μν&ον λέγειν καλόν, άξιον άκοΰ- 5 ΰαι , ώ Σιμμία , οία τυγχάνει τα έπι γης υπό των ου ρανών 'όντα. Άλλα μην, έφη 6 Σιμμίας, ώ Σώκρατες , ημείς γε τούτου τον μύ$ου ηδέως αν άκούβαιμεν. Λέγεται τοίννν, έφη, ω εταίρε, πρώτον μεν εί ναι τοιαύτη η γη αύτη ίδεϊν, εί' τις άνω&εν &εώτο, ίο ωβπερ αϊ δωδεκάοκντοι βφαΐραι, ποικίλη, χρωμαβι διειλημμένη, ων και τα εν&άδε είναι χρώματα οϊς δη οι γραφείς καταχρώνται. έκεΐ δε πάβαν την γην έκ τοιούτων είναι και πολύ έτι έκ λαμπρότερων και κα&αρωτέρων η τούτων ' την μεν γαρ άλονργη είναι και α &ανμαΰτην το κάλλος, την δε χρνΰοειδή, 'την δε όβη λευκή γύψου η χιόνος λευκοτέραν , καϊ ίκ των άλ λων χρωμάτων βνγκειμενην ώβαύτως , και ετι πλειό νων καλλιόνων η όβα ημείς έωράκαμεν. και γαρ αύτός ταύτα τά κοίλα αύτής, ύδατος τε καϊ αέρος έ'κπλεα ?ο 'όντα, χρώματος τι είδος παρά τό είδος παρέχεται βτίλβοντα εν τη τών άλλων χρωμάτων ποικιλία , ωοτε (138) εν τι αύτής είδος ζννεχες ποικίλον φαντάζεα&αι. εν δε τοιαύτη ούοη τοιαύτα ανά λόγον τά φνόμενα φύεΰ&αι, δένδρα τε και άν&η και τούς καρπούς" και αύ % τά όρη ώβαύτως καϊ τούς λί&ους έχειν άνά τον αυτού λόγον την τελειότητα καϊ την διαφωνίαν και τά χρώ ματα καλλίω' ων και τά εν&άδε λι&ίδια είναι ταύτα άγαπώμενα μόρια, ΰάρδιά τε καϊ ίάαπιδας καϊ αμαράγδους και πάντα τά τοιαύτα ' έκεΐ δε ούδεν ο μη 3ο τοιούτον είναι και έτι τούτων καλλίω. τό δ' αίτιον τούτου είναι , ότι εκείνοι οι λί&οι χα&αροί εϊσι χαΐ


οαρ. 41. 8. 58.

ΦΪΣΙΚΑ

325

οΰ κατεδηδομένοι οντε διεφθαρμένοι ώβπερ οί ένθάδε νπο βηπεδόνος καϊ άλμης νπο των δενρο ζννερρνηκότων , και λίθοις καΐ γη και τοίς άλλοις ζώοις τε και φντοΐς αϊβχη τε καΐ νόβυνς παρέχει, την δε γήν 5 αύτήν κεκοβμήβθαι τούτοις τε άπαΰι καΐ έτι χρυαώ τε καΐ άργύρω καΐ τοις άλλοις αν τοις τοιοντοις* έκψανή γαρ αυτούς πεφνκέναι , όντα πολλά πλήθη καϊ μεγάλα καϊ πολλαχον της γής, ώβτε αντην (δεΐν εί ναι θέαμα ενδαιμόνων. ζώα δ' έπ' αύτής είναι άλλα ίο τε πολλά καϊ ανθρώπους , τούς μεν εν μεβογαία οίκονντας, τους δε περί τον αέρα, ώβπερ ημείς περί την θάλατταν, τους δε έν νήβοις ας περιρρεϊν προς.τον αέρα προς τή ήπείρω ονβας ' καϊ ένϊ λόγω , όπερ ημίν το νδωρ και η θάλαττα έβτι προς την ημετέραν χρείαν, ι» τοΰτο εκεί τον αέρα , ο <ϊ£ ημΐν άηρ , έκείνοις τον αϊ- . θέρα. τάς δε ώρας αυτής κράβιν έχει τοιαΰτην , ώβ περ εκείνους άνόβονς είναι , καϊ χρόνον τε ζην πολύ πλείω των ένθάδε, και όψει καϊ άκοη καϊ φρονήβει και πάΰι τοις τοιούτοις ημών άφεβτάναι τη αύτη άπο20 βτάαει, ηπερ αήρ τε ύδατος άφέβτηκε και αίθήρ αέ ρος προς καθαρότητα, καϊ δη καϊ θεών άλβη τε και ιερά αύτοΐς είναι , έν οις τω όντι οίκητάς θεούς εί ναι , καϊ φήμας καϊ μαντείας καϊ αΐβθήβεις τών θεών καϊ τοιαύτας Ουνονβίας γίγνεβθαι αύτοΐς προς αύ25 τούς ' καϊ τόν γε ήλιον καϊ βελήνην καϊ άβτρα όράβθαι ύπ' αύτών οϊα τυγχάνει οντα, καϊ την άλλην ενδαιμονίαν τούτων άκόλουθον είναι, καϊ ολην μεν δή την γήν οντω πεφνκέναι καϊ τά περϊ την γήν τόπονς δ' έν αντί] είναι καϊ τά έγκοιλα αντής κύκλω 3ο περϊ ολην πολλούς, τούς μεν βαθντέρους καϊ άναπεπταμένους μάλλον ή έν ω ημείς οίκονμεν, τους δε βαθντέρονς οντάς το χάβμα αύτούς έλαττον έχειν


326

ΙίϊΑΝΝΟΤ Σ7ΓΟΒΑΙΟΤ

ΓιΙΒ. I

τον παρ' ημΐν τόπον, εβτι 5' ους καϊ βραχντέρονς τω βάΰει τον έν&άδε είναι καϊ πλατντέρους. τού τους δε πάντας νπό γην εις άλληλα ΰυντετρήβ&αί τε πολλαχη καϊ τα. δτενώτερα καϊ ευρύτερα , και διεξ όδους £χειν, η πολύ μεν ύδωρ ρεΐν «ξ αλλήλων εις 5 αλλήλους ωΰπερ εις κρατήρας, καϊ άεννάων ποτα μών αμήχανα μεγέ&η υπό την γην και &ερμών υδά των κα I ψυχρών, πολύ δε πυρός, καϊ πυρός μεγά λους ποταμούς, πολλά δε ΰγροϋ πηλού και καΟ-αρωτέρου καϊ βορβορωδεατε'ρον , ωΰπερ εν Σικελία οι προ ίο τοΰ ρνακος πηλού ρέοντες ποταμοί και αυτός 6 ρύαζ ' ων δη καϊ έκάΰτους τόπους πληρούσ&αι , ώς άν εκάΟτοις τύχη εκάΰτοτε περιρροή γιγνομε'νη' ταύτα δε πάντα κινεΐν άνω καϊ κάτω ώΰπερ αΐώραν τινά ενούΰαν εν τη γη. εΰτι δε αύτη η αιώρα διά φύβιν τοιάνδε 15 τινά ' εν τι τών χαβμάτων της γης άλλως τε με'γιβτον (139) τυγχάνει όν καϊ διαμπερές τετρημένον δι όλης της γης , τούτο όπερ "Ομηρος ειπε , λέγων αυτό , Τήλε μάλ', ηχι βά&ιΰτον ύπό χ&ονός εΰτι βέρε%ρον. ο και άλλο&ι και εκείνος καϊ άλλοι πολλοί τών ποιη- Μ τών Τάρταρον κεκλήκαΰιν. εις γαρ τούτο το χάΰμα βνρρέονΰί τε πάντες οι ποταμοί καϊ έκ τούτον πάλιν πάντες εκρέουοι. γίγνονται δε ε'καΰτοι τοιούτοι δι' οίας άν καϊ της γης ρέωοιν. 'η δ' αιτία έΰτϊ τον έκρεϊν τε εντεύθεν καϊ είΰρεΐν πάντα τά ρεύματα, οτι πν- α &μένα ουκ έ'χει ούδε βάοιν το ύγρόν τούτο, αιωρεί ται -δε καϊ κυμαίνει άνω καϊ κάτω, καϊ 6 άήρ καϊ τό πνεύμα τό περϊ αυτόν ταυτόν ποιεί ' %υνέπεται γαρ αυτό καϊ όταν εις τό έπέκεινα της γης όρμήαη καϊ όταν εις τό έπειτα δέ. καϊ ωβπερ έπϊ τών άναπνεόν- 30 των άεϊ ίκπνεΐ τε καϊ άναπνεϊ τό πνεύμα ρέον , δει νούς τινας ανέμους καϊ άμηχάνονς παρέχεται, και


οαρ. 41. β. 58.

ΦΤΣΙΚΑ .

327

εΐβιόν καϊ έ^ιόν. οταν δε ούν νποχωρήΰτ] τό ύδωρ εις τον τόπον το δη κάτω καλονμενον, τοις κατ έκεΐνα τα ρεύματα της γης είΰρεΐ και πληροί αυτά, ωβπερ έπαντλονντες' οταν τε αν έκεϊ&εν άπολίπη, δενρο δη 5 όρμήβΐ] , τα έν&άδε πληροί αν&ις ' τα δε πληρωϋ-έντα ρεΐ δια των οχετών και δια της γης, καΐ εις τους τόποιίς εκαβτα άφικνούμενα , εις ονς ε'καβτος όδοποιεΐται , &άλαττάν τε καϊ λίμνας και ποταμούς και κρήνας ποιεί, έντεν&εν δε πάλιν κατά της γης, τα μεν μαΐ(ΐ κροτε'ρονς τόπους περιελ&όντα και πλείονς, τα δε ίλάττους καϊ βραχντέρονς, πάλιν είς τον Τάρταρον ίμβάλλει' τά μεν πολύ κατωτέρω έπηντλείτο, τάδε ολίγον ' πάντα δε νποκάτω εΐβρεΐ της έκροής. καϊ ενια μεν κατ αντίκρυ ύ\ έξεπεΰεν, Ενια δε κατά το 15 αυτό μέρος ' ίβτι δε ά παντάπαβι κύκλω περιελ&όντα, η άπαξ η καϊ πλεονάκις περιελιχ&έντα περι την γην, ωβπερ οί Οψεις, εις το δυνατόν κάτω κα&έντα, πάλιν εμβάλλει" δυνατόν δ' έβτίν εκατέρωβε μέχρι τοϋ μέβον κα&ιέναι , πέρα δ' ον' άπαντες γαρ άμφοτέροις Μ τοίς ρεύμαβι το εκατέρωθεν γίγνεται μέρος, τά μεν δη άλλα πολλά τε και μεγάλα και παντοδαπά ρεύματα έβτι' τυγχάνει δ' άρα όντα εν τούτοις τοις πολλοίς τέτταρα ρεύματα, ων το μεν μέγιβτον και εζωτάτω ρέον τά περι κύκλω 6 καλούμενος ωκεανός έβτι ' 55 τούτον δε κατ αντικρύ και έναντίως ρέων άχέρων, 08 δι έρημων τε τόπων ρεΐ άλλων καϊ δη καϊ νπό γην ρέων είς την λίμνην άφικνεΐται την άχερονβιάδα, ον αιτών τετελεντηκότων ψνχαΐ των πολλών αφικνοννται , καί τινας είμαρμένονς χρόνους μείνα3ο βαι, αϊ μεν μακροτέρονς , πάλιν έκπέμπονται είςτάς των ζώων γενέβεις. τρίτος δε ποταμός τούτων κατά μέαον έκβάλλει καϊ έγγύς της έκβολής έκπίπτει ε(ς


328

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ί,ιβ. τ

τόπον μέγαν, πνρϊ πολλώ καιόμενον, καϊ λίμνην ποιεί μείξω της παρ ημΐν %αλάββης , ζέονΟαν ύδατος καϊ πηλού, έντεΰ&εν δε χωρεί ��ύκλω δολερός καν πηλώδης' περιελιττόμενος δε τί? γι] άλλοαέ τε άφικνεϊται καϊ παρΧ έβχατα της άχεροναίας λίμνης, ού βνμμι- 5 γννμενος τω νδατι ' περιελιχτείς δε πολλάκις νπό γης εμβάλλει κατωτέρω τον ταρτάρον. οντος δ' έδτϊν ονόνομάξονΰι πνριφλεγέ&οντα' ον και οι ρνακες άποβπάαματα άναφνΰώβιν , όπτ] αν τύχωΰι της γης. τού(140)του αν κατ αντικρύ ό τάρταρος έκπίπτει εις τόπον ίο πρώτον δεινόν τε και άγριον , ώς λέγεται, χρώμα έχοντα όλον οίον ο κύανος' ον δη έπονομάζονβι Οτύγιον , και την λίμνην ποιεί ό ποταμός έμβάλλων ατύγα. ο ί' έμπεΰών ένταν&α καϊ διινάς δυνάμεις λαβών εν τώ νδατι , (ϊύί κατά της γης, περιελιττόμε- ι» νος χωρεί έναντίως τώ πυριφλεγέ&οντι , καϊ άπαντα εν τή άχερονΰία λίμντ] ίξ εναντίας ' καϊ ονδε τό τού τον νδωρ ονδενϊ μίγννται, αλλά καϊ οντος κύκλω περιελ&ών έμβάλλει εις τον τάρταρον, έναντίως τώ πνριφλεγέ&οντι. όνομα δε τούτω έΰτίν, ώς οι ποιη- 2ο ταϊ λέγοναι , κωκντός. τούτων δε οντω πεφνκότων, έπειδάν άψίκωνται οι τετελεντηκότες εις τον τόπον οΐ ό δαίμων εκαΰτον κομίζει , πρώτον μεν διεδικάοαντο οι τε καλώς καϊ όβίως βιώααντες καϊ οι μη. καϊ οϊ μεν αν δόζωβι μέΰως βεβιωκέναι , πορεν&έντες έπϊ 25 τον άχέροντα , άναβάντες α δη αύτοϊς όχηματά έβτιν, έπϊ τούτων άφικνοννται εις την λίμνην ' καϊ έκεΐ οίκονβί τε καϊ κα&αιρόμενοι τών τε άδικημάτων δί δοντες δίκας άπολύονται, εί τίς τι ηδίκηβε, τών τε εύεργεβιών τιμάς φέρονται κατά την άζίαν εκαβτος. 30 οϊ ί' αν δόΐ-ωβιν άνιάτως εχειν διά τά μεγέθη τών αμαρτημάτων η ίεροανλίας πολλάς καϊ μεγάλας η


οαρ. 41. β. 58.

ΦΤΣΙΚΑ

329

φόνονς άδικους χαϊ παρανόμους πολλούς έί,εργαβάμενοι καΐ 'άλλα όβα τοιαύτα τυγχάνει όντα, τούτους δε προβήκουβα μοίρα ρίπτει είς τον τάρταρον , ο%εν ονποτε έκβαίνουβιν' οΐ δ' αν ίάβιμα μεν μεγάλα δε 5 δόζωβιν ημαρτηκέναι αμαρτήματα , οίον προς πατέρα η μητέρα βέαιόν τι υπό βιγής προφαντές , και μετάμελον αύτοΐς τον άλλον βίον βιώαιν η άνδροφόνοι τοιτούτω τινί άλλα τρόπω γένονται, τούτους δε έμπε6εΐν μεν είς τον τάρταρον ανάγκη, έμπεοόντας δε ίο αυτούς καΐ ένιαυτόν εκεί γενομένους έκβάλλει το ρεύμα, τους μεν άνδροφόνους κατά τον κωκυτόν, τους δε πατραλοίας κατά τον πυριφλεγέ&οντα. έπειδάν δε φερόμενοι γένωνται κατά την λίμνην την άχερουβιάδα, ένταύ&α βοώβί τε και καλούβιν οϊ μεν 15 ους άπέκτειναν , οϊ δε ους υβριβαν' καλέΰαντες δ' ικετεύουβι και δέονται έάβαι ΰφάς έκβήναι είς την λίμνην καϊ δέζαβ&αι. καΐ έάν μεν πείβωβιν, άποβαίνουαί τε καϊ ληγουβι των κακών ' ειδεμή, φέρονται αύ&ις είς τον τάρταρον και έκεΐ&εν πάλιν είς τους 20 ποταμούς" και ταύτα πάβχοντες ου πρότερον παύον ται, πριν άν πείβωβιν ους ήδίκηβαν. αύτη γάρ η δίκη υπό των δικαβτών αύτοΐς έτάχ&η. οΐ δε δη άν δό%ωβι διαφερόντως προς το όβίως βιώναι, ούτοι είβιν οι τώνδε μεν των τόπων έν τή γη έλευ&ερούμενοί τε καϊ 25 άπαλλαττόμενοι , ωβπερ δε βωτηρίαν, άνω δε είς την κα&αράν οϊκηβιν άφικνούμενοι και έπι της γης οίκιξόμενοι. τούτων δε αυτών οί φιλοβοφία ίκανώς καδηράμενοι άνευ τε βωμάτων ζώβι τοπαράπαν εις τον έπειτα χρόνον καϊ εις οίκήβεις έτι τούτων καλλίους 3ο άφικνοϋνται' άς ουτε ράδιον δηλώβαι οϋτε ό χρόνος ικανός έν τω παρόντι. άλλα τούτων μεν χρη ένεκα ών διεληλύ&αμεν, ω Σιμμία, πάν ποιεΐν, ωβτε άρε


330

ΣΤΟΒΑΙΟΤ

£ιΙΒ. I

της καΐ φρονήαεως έν τω βίω μεταβχεϊν. καλόν γαρ το ά&λον καΐ η έλπίς μεγάλη, το μεν ούν ταύτα διιβχυρίΰαβ&αι όντως εχειν, ώς εγώ διελήλυ&α, ού πρέπει νουν έχοντι άνδρί. ότι μέντοι η ταντ' εΰτιν (141) η τοιαύτ* αττα, περί τάς ψυχάς ημών και τάς οίκή- 5 βεις, έπείπερ α&άνατος η ψυχή φαίνεται ούβα, τούτο και πρέπειν μοι δοκεϊ και άξιον κινδυνεύβαι , οίομένω οΰτως εχειν. κάλος γαρ 6 κίνδυνος, και χρή τα τοιαύτα ώβπερ έπάδειν έαυτώ. 59 Πορφνρίον ίο Ή δε της ψυχής διαμονή και άιδιότης εν τοις μάλιβτα τών πυ&αγορικών δογμάτων γνώριμόν έβτι [1046] πάβι και περιβόψον , ονγε προς τον είπόντα " εδοζα κατά τους ύπνους ίδεΐν τε&νεώτα τον πατέρα" φααϊν είπεϊν "ουκ έδοξας, άλλ' εΐδες'" τών δε παραγγελ- « μάτων ?ν είναι, ΰυνδείν όΰημε'ραι το βτρωματόδεαμον, ώς άποδημίαν ούβαν την τελευτήν, και δεΐν άει βυνεΰκεναομένους ημάς τον καιρόν περιμένειν της έκεΐοε πορείας" τον δε άναιροϋντα δικαίως προς το άπο&νήβκον τούτον τον λόγον εχειν, 'όν 6 γεννών 2» έχει προς το γεννώμενον. έκατεραν γαρ είναι της ψυ χής μεταβολήν , την μεν εις οώμα γένεΰιν, την δε από βωματος &ανατον προδαγορευομένην. 60 Τού αντοϋ Τα δε παρ' Όμήρω περί της Κίρκης λεγόμενα ά δαυμαβτήν έχει τών περι ψυχήν &εωρίαν. λέγεται γαρ ούτως οϊ δε ΰνών μεν έχον κεφάλας φωνην τε τρίχας τε και δέμας ' αϋτάρ νους ην έμπεδος ώς το πάρος περ. [1048] εβτι τοίνυν ο μύ^ος αίνιγμα τών περι ψυχής νπό τε 30 Πυ&αγορου λεγομένων και Πλάτωνος, ώς αφ&αρτος ούαα την φνΟιν και άίδιος ου τι μην άπα&ής ονδε


οαρ. 41. β. 58—60.

ΦΤΣΙΚΑ

331

αμετάβλητος , έν ταΐς λεγομέναις φ&οραΐς και τελευταΐς μεταβολήν ϊδχει καΐ μετακόδμηδιν είς έτερα δω μάτων είδη, κα%)·' ηδονην διώκουβα το πρόδφορον καΐ οίκεΐον όμοιότητι και δυνη&εία βίου διαίτης ' έν&α δη 5 το μετά παιδείας εκάδτω και φιλοβοφίας όφελος άναμνημονεύουδα των καλών η ψυχή και δυδχεραίνουδα τας αίΰχράς και παρανόμους ηδονάς δύναται κρατεΖν και προδέχειν αντί] και φνλάττειν , μη λά&η &ηρίον γενομένη και δτέρζαδα βώματος ουκ ευφυούς ούδε ίο κα&αροϋ προς άρετήν φύβιν άμυυβον και 'άλογον καΐ το έπι&υμοϋν η %υμούμενον μάλλον η το φρόνιμον αύξοντος και τρέφοντος. αυτής γαρ της μετακοβμηδεως ειμαρμένη και φύβις υπό Εμπεδοκλέους δαίμων ανηγόρενται, ΐδ βαρκών άλλογνώτι περιδτέλλονδα χιτώνι [1050] χαϊ μεταμπίδχουδα τάς ψυχάς. "Ομηρος δε την έν κύ κλω περίοδον και περιφοράν παλιγγενεδίας Κίρκην προδηγόρευκεν , ηλίου παΐδα τοϋ πάβαν φ&οράν γενέδει και γένεδιν αυ πάλιν φ$ορα βυνάπτοντος άει καΐ 20 δυνείροντος. Αια'ιη δ\ νήδος η δεχομένη τον άπο&νήβκοντα μοίρα και χώρα του περιέχοντος, είς ην έμπεΟούΰαι πρώτον αί ψυχαι πλανώνται και ί-ενοπα&ούΰι χαϊ όλοφύρονται καϊ ούκ ί'βαβιν οπη ζόφος ούδ' οπτ] ηέλιος φαεβίμβροτος είδ' υπό γαΐαν. 25 πο&ονδαι δ\ κα&' ηδονάς την 6υνη9η καϊ ούντροφον έν δαρκϊ καϊ μετά ααρκός δίαιταν έμπίπτονδιν αύ&ις είς τον κυκεώνα της γενέδεως , μιγνύδης είς τό αυτό χαϊ χυκώδης ώς άλη&ώς άίδια καϊ 0-νηνά καϊ φρόνιμα και πα&ητά και ολύμπια και γηγενή, ϋ-ελγόμεναι καϊ 3ο μαλαδδόμεναι ταΐς άγούδαις αύ&ις έπϊ την γένεδιν ηδοναΐς, έν ω δη μάλιδτα πολλής μεν ευτυχίας αί ■ψυ χαι δέονται πολλής δε δωφροδύνης , όπως μή τοις κα-


332

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

[1052]κι<ίΓθ(5 έπιβπωμεναι καϊ βυνενδοϋβαι μέρεβιν η πάδεΰιν αυτών κακοδαίμονα καϊ θηριώδη βίον άμείψω(142) βιν. η γαρ λεγομένη καϊ νομιζομένη των έν αδου τρίοδος ένταύ&ά που τέτακται περϊ τά της ψυχής βχιξομένη μέρη, το λογιβτικόν καϊ &υμοειδες καϊ έπι&νμη- 5 τικόν, ων εκαΰτον αρχήν «ξ αυτού καϊ ροπην έπϊ τον οίκεϊον βίον ένδίδωαι. καϊ ουκ έτι ταύτα μϋ&ος ονδε ποίηβις, άλλ' άλή&εια καϊ φυβικός λόγος, ων μεν γαρ έν τη μεταβολή καϊ γενέβει το έπι&υμητικόν έξαν&ούν έπικρατεΐ καϊ δυναβτενει , τούτοις είς όνώδη βώματα ίο καϊ βίους δολερούς καϊ άκα&άρτονς υπό φιληδονίας καϊ γαατριμαργίας φηΰϊ γενέβ&αι την μεταβολήν. οταν δε φιλονοεικίαις βκληραΐς καϊ φονικαΐς ώμότηΟιν εκ τίνος διαφοράς η δυβμενείας έζηγριωμένον ίχονβα παντάπααιν η ψνχη το ϋ-υμοειδες εις δεντέραν 15 γένεβιν άφίκηται, πλήρης ούβά προβφάτον πικρίας καϊ βαρνφρόνης έρριψεν εαυτην είς λύκου φύβιν η λέοντος, ωβπερ όργανον άμυντικόν το βώμα *ω κρατοΰντι προΐεμένη πά&ει καϊ περιαρμόβαβα. διό δεί μάλιστα περϊ τον θάνατον ωβπερ έν τελετή κα&αρεν- 20 οντα παντός άπέχειν πά&ονς φαύλου την ψυχήν, καϊ πάβαν έπι&υμίαν χαλεπην κοιμηβαντα , καϊ φ&όνονς καϊ δυβμενείας καϊ οργάς άπωτάτω τι&έμενον τοΰ [1054] φρονοϋντος έκβαίνειν τοΰ βώματος. ούτος 6 χρνβόρραπιςΈρμης άλη&ώς 6 λόγος έντυγχάνων καϊ δεικνύων 25 έναργώς το καλόν η παντάπαβιν εΐργει καϊ απέχει τού κυκεώνας, ηπιονβαν έν άν&ρωπίνω βίφ καϊ η&ει διαφνλάββει πλεϊβτον χρόνον , ώς άνυβτόν έβτι. 61 Τον αυτού Πάλιν αίνιττόμενος οτι ταΐς των ενβεβώς βεβιω- 30 κότων ψυχαΐς μετά την τελευτην οίκεΐός έβτι τόπος ό περϊ την βεληνην , ύπεδηλωβεν ειπών


οαρ. 41. β. 60—63.

ΦΤΣΙΚΑ

333

αλλά α' ες ηλύβιον πεδίον και πείρατα γαίης αθάνατοι πέμψορβιν , όθι ξανθός 'Ραδάμανθυς , ηλύβιον μεν πεδίον είκότως προβειπών την της οελήνης έπιφάνειαν νφ ηλίου καταλαμπομένην "οτ' άί'ξί5 ται άλίου ανγαΐς'' ως φηβι Τιμόθεος, πέρατα δε γης τα άκρα της νυκτός , ην βκιάν της γης είναι λέγονΰιν οι μαθηματικοί , πολλάκις έπιψαύονοαν της βελήνης, [1056] ώς τούτο της γης πέρας έχούβης , ου τη βκικ μακρότερον ουκ έζικνεΐται. ι* Πλάτωνος εκ τον Τιμαίου [ρ. 42] 62 Πρώτον μεν ούν αίβθηβιν άναγκαΐον εί'η μίαν πάβιν έκ ■ βιαίων παθημάτων βύμφυτον γίγνεοθαι, δεύτερον δε ηδονή και λύπη μεμιγμένον έρωτα, προς δε τούτοις φόβον τε καϊ θνμόν οβα τε επόμενα αύτοϊς υ και όπόβα έναντίως πέφυκε διεβτηκότα. ων εΐ μεν κρατήβοιεν , δίκη βιώβοιντο, κρατηθέντες δε αδικία, καϊ 6 μεν εν τον προβήκοντα χρόνον βιονς πάλιν εις την τού ζυννόμου πορευθείς οί'κηβιν άβτρον βίον ενδαίμονα εζοι' βφαλεις δε τούτων εις γνναικός φύ20 βιν έν τη δευτέρα γενέβει μεταβαλοΐ' μη πανόμενός τε έν τούτοις ί'τι κακίας τρόπον ον κακύνοιτο κατά την ομοιότητα της τον τρόπον γενέβεως εις τινα τοιαύτην άει μεταβαλοΐ θηρειον φύβιν, άλλάττων τ ε ον πρότερον πόνων λήίξοι, πρϊν τη ταντον και ομοίου 25 περιόδω τι] έν αυτω ξννεπιαπώμενος τον πολύν 'όχλον καϊ ύβτερον προβφύεντα έκ πυρός και ύδατος και αέ ρος καϊ γης , θορυβώδη καϊ άλλον όντα, λόγω κρατήΟας εις το της πρώτης καϊ άρίβτης άφίκοιτο είδος εζεως. 3ο Πλάτωνος έκ τού Γοργίου [ρ. 523] 63 "Ακουε δη, φηβί, μάλα καλόν λόγου, ον βύ μεν ηγήβη μνθον, ώς έγωμαι, έγω δε λόγον. ώς αληθή


334

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

γάρ οντα αοι λέξω ά μέλλω λέγειν, ώβπερ γαρ "Ομη ρος λέγει, διενείμαντο την αρχήν 6 Ζευς και 6 77οβειδών και ό Πλούτων, έπειδή παρά τον πατρός παρ έλαβαν, ην ονν νόμος όδε περί άν&ρώπωνέπϊ Κρόνου, και άει καϊ νυν έτι έατϊν έν &εοΐς, των άν&ρώπων 5 τον μεν δικαίως τον βίον διελ&όντα και όαίως, έπειδάν τελεντήαη , ως μακάρων νήβονς άπιόντα οίκεΐν έν πάβτ] ευδαιμονία έκτος κακών, τον δε αδίκως καϊ ά&έως εις το τίβεώς τε και δίκης δεβμωτήριον ο δή τάρταρον καλονβιν ίέναι. τούτων δε δικαβτάϊ έπΐ ίο Κρόνου και έτι νεωβτϊ τοϋ Λιός την αρχήν έχοντος, ζώντες ηβαν ζώντων, έκεΐνη τή ημέρα δικάζοντες % μέλλοιεν τελευτάν. κακώς ουν αΐ δίκαι έκρίνοντο. ο τε ούν Πλούτων καϊ έπιμεληταϊ έκ μακάρων νήβων Ιόντες έλεγον προς τον Αία , οτι φοιτώέν βφιβιν αν- 15 Ωρωποί έκατέρωΰε άνάζιοι. ειπεν ουν οΖεύς, άλλ' έγώ, έφη, παύβω τούτο γιγνόμενον. νυν μεν γαρ κα κώς αϊ δίκαι δικάζονται ' άμπεχόμενοι γάρ , έφη , οΐ κρινόμενοι κρίνονται, πολλοί ούν, ή δ' ος, ψνχάς πονηράς έχοντες ήμψιεβμένοι είβι βώματά τε χαλά καϊ 2ο γένη και πλούτους, και έπειδάν η κρίβις #, έρχονται αντοΐς πολλοί μάρτυρες, μαρτνρήβοντες ως δικαίως βεβιώκαβιν. οι ουν δικαβτάϊ υπό τε τούτων έκπλήττονται καϊ άμα καϊ αύτοϊ άμπεχόμενοι δικάζουΰι, προς της -ψυχής της αυτών όφ&αλμονς καϊ ώτα καϊ όλον το 25 βώμα προκεκαλυμμένοι. ταύτα δε αύτοϊς πάντα έπίπροβ&εν γίγνεται, καϊ τά αυτών άμφιέβματα καϊ τά τών κρινομένων. πρώτον μεν ονν, έφη, πανβτέον έατϊ προειδότας αντονς τον θάνατον ' ννν γάρ προΐβαΰι. τοντο μεν δή καϊ εΐρηται τω Προμη&εΐ, όπως άν πανβη 3ο αντών. έπειτα γνμνονς κριτέον απάντων τούτων τε&νεώτας γάρ δει κρίνεβ&αι. καϊ τον κριτήν δει


οαρ. 41. 8. 63. 64.

ΦΤΣΙΚΑ

335

γυμνόν είναι τε&νεώτα, αύττ} τί} ψυχί] αυτήν την ψυχην %·εωρούντα έζαίφνης άπο&ανόντος εκάβτου , έρη μοι/ πάντων των ΰυγγενών καϊ καταλιπόντα έπΐ της γης πάντα εκείνον τον κόβμον , ίνα δικαία η χρίβις ή. 5 εγώ μεν ούν, έγνωκώς πρότερος η ύμεϊς, έποιηαάμην δικαβτας υίεΐς έμαυτού Μίνω τε χαΐ 'Ραδάμαν&νν, ί'να δε έχ της Ευρώπης Αιακόν. ούτοι ουν έπειδάν τελευτήβωβι, διχάβουβιν ίν τω λειμώνι έν τριόδω, έ% ης φε'ρετον τώ οδώ, η μεν είς μαχάρων νηβους η δ' ίο £^5 ταρταρον ' καϊ τούς μίν έχ της Άβιας 'Ραδάμαν&υς κρίνει, τούς δε έχ της Ευρώπης Αίαχός' Μίνω δε πρεββεΐα δώοω ίπιδιακρίνειν , έάν απόρρητον τι $ τω έτέρω , ίνα ως δικαιότατη ή κρίΰις περι της πο ρείας τοις άν&ρώποις. 15 Πλάτωνος πολιτείας ι' [ρ. 614] 64 Άλλ' ου μεντοι 6οί, ην δ' έγώ , Άλκίνου γε άπόλογον έρώ, άλλ' άλχίμου μεν ανδρός, Ήρός τοΰ Αρ μενίου το γένος Παμφύλου' ος ποτε έν πολεμώ τελευτηβας, άναιρε&έντων δεκαταίων των νεκρών ηδη 20 διεφ&αρμένων, υγιής μεν άντ]ρέ&η, κομιΰ&εϊς δε οί'καδε μέλλων ϋ-άπτεα&αι δωδεκαταΐος έπι τή πυρά κείμενος άνεβίω , άναβιούς δ' ίλεγεν α έκεΐ Ι'δοι. ίφη δέ' έπειδη ου έκβηναι την ψυχήν , πορεύεβ&αι μετά πολλών καϊ άφικνεΐ69αι βφάς εις τόπον τινά δαιμό25 νιον, έν ω της τε γης δύο είναι χάβματε έχομένω άλλήλοιν καϊ τοΰ ουρανού αυ έν τώ άνω, αλλά κατ αν τικρύ, δικαβτάς μεταζύ τούτων κα&ήβ&αι' ους έπειδη δικάβειαν, τούς μεν δικαίους κελεύειν πορεύεο&αι την εις δεζιάν τε και άνω διά τού ούρανοϋ, βημεΐα περι3ο αβτραψαντας τών δεδικαβμένων έν τώ πρόβ&εν' τους δε αδίκους την είς άριβτεράν τε καϊ κάτω, Εχοντας καϊ τούτους έν τώ όπιβ&εν βημεΐα πάντων ών ϋπραζαν.


336

ΙΩΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΪ

ί,ΙΒ. I

εαυτού δε προΰελ&όντος ειπείν οτι δέοι αυτόν άγγελον άν&ρώποις γενέβθαι τών εκεί, και διακελενοιντό οι άκονειν τε και ϋ-εάο&αι πάντα τά εν τω τόπψ. όράν δη ταύτη μεν κα&' έκάτερον το χάΰμα τον ουρανού τε χαίτης γης άπιονβας τάς ψυχάς, επειδή ανταϊς δικα- 5 β&είη ' κατά δε τω έτέρω εκ μεν τον άνιέναι έκ της γης μεβτάς ανχμού τε και κόνεως, εκ δε τον έτερον χαταβαίνειν ετέρας εκ τον ουρανού κα&αράς' και τάς άεϊ άφικνονμένας ώβπερ έκ πολλής πορείας φαίνεβ&αι ■ηκειν και άβμένας εις τον λειμώνα άπιονβας οίον έν 10 πανηγνρει καταβκηνούβαι, και άβπάξεβ&αί τε άλληλας οβαι γνώριμοι και πυν&άνεβ&αι τάς τε εκ της γης οίκονβας παρά τών έτερων τά έκεΐ, τάς έκ τού ονρανού, τά παρ' έκείναις. διηγεΐβ&αι δε άλληλαις, τάς μεν οδυρομένας τε και κλαούβας, άναμιμνηβκομένας 15 οβα τε και οία πά&οιεν και Ιδοιεν έν τη υπό γης πο ρεία (είναι δε την πορείαν χιλιέτιν), τάς δ' αν έκ τού ουρανού ευπάθειας διηγεΐβθαι και θέας άμηχάνονς το κάλλος, τά μεν ούν πολλά, ώ Γλαυκών , πολλού χρόνου διηγηβαβθαι' το δ' ούν κεφάλαιον έφη τάδε 20 είναι, οβα πώποτέ τινα ηδίκηβαν και όβους εκαατοι, νπερ απάντων δίκην δεδωκέναι έν μέρει, νπερ έκάβτον δεκάκις, τούτο δ' είναι κατά έκατονταετηρίδα έκάβτην , ώς βίον 'όντος τοβοντον ανθρωπίνου ' ϊνα δεκαπλάβιον το έκτιβμα τού αδικήματος έκτίνοιεν ' και 25 οίον εί' τίνες πολλοίς θανάτων ηβαν αίτιοι , η πόλεις προδόντες η ϋτρατόπεδα και εις δουλείας έμβεβληκότες η τίνος άλλης κακουχίας μεταίτιοι , πάντων τούτων δεκαπλαβίας άλγηδόνας κομίβαιντο' καϊ αν εί' τινας εϋεργεβίας εύεργετηκότες και δίκαιοι και 3ο οβιοι γεγονότες είεν, κατά ταύτα την ά%ίαν κομίζοιντο. τών δε ευθύς γενομένων και ολίγων χρόνων βιονντων


οαρ. 41. β. 64.

ΦΤΣΙΚΑ

337

πέρι 'άλλα ελεγεν ουκ ά'ξια μνήμης, εις δε &εούς άβεβείας τε και ενΰεβείας καϊ γονέας καϊ αυτόχειρας φό νου, μείζονς έτι τους μιΰ&ούς διηγιΐτο. εφη γαρ δη παραι ενέα&αι έρωτωμένω ετέρω υπό έτερον όπου εί'η β Άρδιαΐος 6 μέγας, ό <5ί 'Λρδιαΐος οντος της Παμφυ λίας Ιν τινι πόλει τύραννος- έγεγόνει, ήδη χιλιοβτόν έ'τος εις έκεΐνον τον χρόνον, γέροντα τε πατέρα άποκτείνας καϊ πρεΰβντερον άδελφόν, 'άλλα τε πολλά καΐ άνόβια εΙργαΟμένος , ώς ελεγεν. ίφη ουν τον έρωτώιο μενον ειπείν, ούχ ήκει, φάναι, οΰδ' άν ήξοι δεΰρο. έδεαβάμε&α γάρ ουν δη χαϊ τοντο των δεινών &εαμότων. επειδή έγγύς τοΰ βτομίου ήμεν μέλλοντες άνιέναι καΐ τάλλα πάντα πεπον&ότες , έκεΐνον τότε κατείδομεν έζαίφνης και άλλους βχεδόν τι αυτών τους 15 πλείβτονς τυράννους, ήΰαν δε και ΙδιώταΙ τίνες τών μεγάλα ήμαρτηκότων' ους οίομένονς ήδη άναβήβεΰ&αι ουκ εδέχετο το δτόμιον, άλλ' έμυκάτο, οπότε τις τών όντως άνιάτως έχόντων είς πονηρίαν , ή μή Ικανώς δεϋωκώς δίκην έπιχειροίη άνιέναι. ένταν&α άννοδρες, έφη, άγριοι διάπυροι Ιδεΐν παριατώτες καϊ καταμαν&άνοντες τό φ&έγμα τούς μεν ιδία λαβόντες ήγον, τον δε ΆρδιαΙον και άλλους βνμποδίΰαντες χεϊράς τε και πόδας και κεφαλήν, χαταβαλόντες και έκδείραντες, εϊλκον παρά τήν όδόν έκτος έπ' άΰπαλά 25 &ων κάμπτοντες , καϊ τοις άε\ παριονβι ΰημαίνοντες ων ενεκά τι, καϊ ότι είς τον τάρταρον έκπεβούμεν'οι άγοιντο. έν9α δ ή φόβων πολλών καϊ παντοδαπών βφιβι γεγονότων τοΰτον ύπερβάλλειν μή γένοιτο έκάΟτω τό φ&έγμα ότε άναβαίνοι καϊ άΰμενέατατα ϋιγήΜ βαντος άναβήναι. και τάς μεν δή δίκας τε και τιμω ρίας τοιαύτας τινάς είναι, καϊ αυ τάς ευεργεσίας ταύ τας άντιβτρόφους. έπειδή δε τοίς έν τώ λειμώνι ΒΤΟΒ. ΕΟΙ., ΡΗΥ8. 22


338

Ι&ΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι<ιβ. ι

εκάβτοις επτά ημέραι γένοιντο , άναβτάντας έντεύ&εν δεΐν τη ογδόη πορεύεβ&αι καϊ άφικνείβ&αι τεταρταίονς. ό&εν κα&οράν άνω&εν διά παντός τον ουρα νού καϊ γης τεταμένον φως εύ&ύ οϊον κιόνα μάλιβτα τη ίριδι προΰφερε'ς , λαμπρότερον δε καϊ κα&αρώτε- 5 ρον. είς ο άφικέβ&αι προελ&όντας ημερηβίαν όδόν, καϊ Ιδεΐν αύτό&ι κατά μέβον το φως έκ τοΰ ουρανού τα ακρα αυτού των δεβμών τεταμένα. (143) [Ίαμβλίχον περί ψυχής] Πλωτίνος δε καϊ οί πλεΐβτοι των πλατωνικών ίο άπόϋ-εΰιν των πα&ών καϊ των μορφωτικών διαγνώβεων δόζης τε πάβης ύπεροψίαν τε καϊ τών έννλων διανοήόεων άπόβταβιν πλήρωβίν τε από νοϋ καϊ τον 'όντος άφομοίωβίν τε τοΰ κατανοουμένου προς το κα[1058] τανοοΰν την τελεωτάτην κά&αρβιν ϋπολαμβάνονβιν. 15 ίνιοι δε καϊ τοι^νων πολλάκις αποφαίνονται περϊ την Τίλογον ψυχήν καϊ τον δοζαβτικον λόγον έφίεβ&αι την κά&αρβιν, τον δε λόγον αυτόν τον ούβιώδη καϊ τον νουν της ψυχής άεϊ ύπερέχειν τοϋ κόβμου καϊ βννήφ&αι τοις νοητοΐς αυτόν καϊ ουδέποτε δεΐβ&αι τελειώ- 2ο 6εως καϊ άπολΰβεως τών περιττών, άλλα δη το μετά τούτο διελώμε&α, ΰπο τίνων εκαβτα τούτων έπιτελεΐται , το της κρίβεως λέγω , το της δίκης ίργον , το της κα&άρβεως. ως μεν δη οί πλεΐβτοι πυ&αγόρειοι καϊ πλατωνικοί λέγουβιν, ύπ' αυτών τών μεριβτών ψν- 25 χών ώς δε οί άκριβέβτεροι ίν αυτοΐς, ΰπο τών κα&ολικωτέρων καϊ τελειοτέρων ψυχών καϊ της μιας καϊ ολης ψυχής καϊ της τάί-εως τοϋ παντός καϊ τον νον τού βαβιλεύοντος καϊ της ολης διακοβμήβεως ' ώς δε [1060] οί άρχαιότεροι διατείνονται, ύπό τών εμφανών &εών 3ο καϊ μάλιβτα δη πάντων ηλίου , τών τε δημιουργικών αΐτιών τών άφανών τών τε κρειττόνων γενών πάν-


οαρ. 41. β. 64. 65.

ΦΤΣΙΚΑ

339

των, ηρώων φημί χαϊ δαιμόνων και αγγέλων χαϊ %·εών , έί-ηγονμένων αντών της όλης βνΰτάβεως. τί ποτε ονν αντών έβτι τό τέλος, ον ένεκα πρώτως αν τών νφεβτήκαβι; κρίβεως μεν, άμικτος καΰαρότης 5 των άγα&ών χωριβτή τε αντών τών καλών τελεότης άφεβτηκνΐα το παράπαν άπό τών ατελών , υπερβολή τε έξ,ηρημένη τών κρειττόνων αύτη έαντή, προς ην ονδεν δύναται βνντάττεδ&αι τών χειρόνων. ονδέποτε δε κατά ταύτα τοις παλαιοτε'ροις άρεβκει τά κεφάλαια ίο αντης, άλλοις 5' αν ΐβως ευταξία και διάβταβις τον χείρόνος άπό τον βελτίονος καϊ τά τοιαύτα μάλλον αν δό'Ε,ειεν είναι κνριώτερα της ωφελείας αντης αίτια, δίκης δ' αν εΐη το δέον έν τω τά βελτίονα τών χειρό νων έπικρατεΐν, καϊ έν τω τό κακόν κωλνειν καϊ άναΐό τρέπειν και άφανίζειν τό παράπαν, καϊ έν τω την άνάλογον καϊ κατ άζίαν Ιαότητα τοις πάαιν άπεργάζε6&αι. προς δη ταύτα τά δοκούντα τοις πρεββντέροις οϊ μ\ν την κατ αριθμόν Ιϋότητα η πολλαπλαΰίωβιν, ^44] οϊ #£ τό άντιπάΰχειν τά αυτά άπερ ο[ δράδαντες προη20 δίκηΰαν, οϊ δε την άπαλλαγην της κακίας, οϊ δε άλλο τι τοιούτον νποτί&ενται άπ' αντης τό λνΰιτελούν, καϊ περί ταύτας τάς αίρέδεις έλίββονται οϊ πολλοί αλατωνικοΧ καϊ πν&αγόρειοι. καϊ μην της γε κα&άρβεως, άφαίρεοις τών αλλότριων , άπόδοβις της οικείας 25 ούΰίας, τελειότης, άποπλήρωβις , αντάρκεια , άνοδος έπϊ την γεννηΰαμένην αίτίαν , βνναφη προς τά όλα τών μερών, δόβις άπό τών όλων είς τά μεριβτά δννάμεως καϊ ζωης καϊ ένεργείας καϊ τά τοιαύτα νοείβ&ω ώς πάντων χρηβιμώτατα. οϊ δε ον πείθονται τοις άρ3ο χαιοτέροις ταύτα προΰτηβαμένοις αντης τά όντως βνμφέροντα, λνΰιν δε άπό θάματος καϊ άπαλλαγην τών χαταδεΰμών και φ&οράς έλεν&έρωδιν και γενέβεως 22*


340

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ιβ. ι

άψεβιν και τά τοιαϋτα βμικρά τέλη προΐβτανται αυ τής, ως τά προέχοντα των όλων, εν οϊς είβϊν οι πολ λοί πλατωνικοί καΐ πυθαγόρειοι, άλλοι κατ αλλάς αίρέβεις διεβτηκότες. έτι δε τά πέρατα των τριών τούτων διελώμε&α, 5 μέχρι πόβου δη τίνος άποτελεντά αυτών εκαβτον. κρίνονται μεν δη μέχρι τοΰδε αί ψυχαι μέχρι οβον βυντάττονται εις την γένεβιν καΐ τοϋ παντός ουκ άφί[1064] βτανται και βυμμίγνυνταί πως προς τα διαφέροντα. α[ δε αφέμεναι απόλυτοι καΐ αμιγείς καϊ αδέβποτοι ίο παντελώς και αύται εαυτών ούβαι και πεπληρωμέναι τών &εών ομού και της κρίβεως παντάπαβιν άπελύΟ-ηβαν. ου μην ετι γε τοις άρχαιοτέροις περι τοΰδε ϋυμφωνοϋβιν οι πλατωνικοί και πυθαγόρειοι, πάβας δε αύτάς ύπάγονβιν υπό την κρίβιν. ώβαύτως δη ούν ι» και περι της δίκης οί μεν παλαιότεροι τάς αχράντους ψυχάς και τάς όμονοητικώς βυναψ%είβας τοίς Ο-εοΐς έντεϋ&εν ηδη τοις &εοΐς έντι&έαβι, καϊ έκβαινονβας τών βωμάτων άνευ της δίκης άνάγουβιν είς τους 9·εούς ' οί δε πλατωνικοί πάβας μετά την δίκην εις την 2ο ούβίαν από της γενέβεως άπολύουβι. γένοιτο δ' αν καϊ περι της κα&άρβεως η αύτη άμφιββήτηβις. οί γαρ αυτοί μεν άνδρες καϊ ταύτης ύπερέχειν φαβϊ τάς ψνχάς όβαι &εοϊς Συνάπτονται, οί ί' άλλοι πάλιν οί μεν περιόδους της ψυχής περικοβμίους κα&άρβεως είναι 25 διατάττυνται, ωβπερ τίνες πλατωνικοί, οϊ δε καϊ τού των αύτήν ύπερέχουβαν προτάττουβιν, ωβπερ δη λέ γει Πλωτίνος. 67 Έν ταυτώ Περι τής επικαρπίας τών ψυχών, §ν κομίζονται 3ο εΐβαϋ&ις, επειδάν έζέλ&ωβι τοϋ βώματος είς αγγέλους δε καϊ άγγελικάς ψυχάς [έλ&ωβι] , τό όλον δη τούτο οί


οαρ. 41. 8. 65—67.

ΦΤΣΙΚΑ

341

πρεββΰτεροι . . . καϊ τηροϋβι μεν αυτήν έπϊ τής οι κείας τάξεως Πλούταρχος χαϊ Πορφύριος καϊ οί πα- [1066] λαιότεροι , Πλωτίνος δε πάντων τούτων αυτήν άφίβτηβιν. οί δ' αρχαιότεροι παραπληβίαν τοις &εοΐς 5 χατά νοϋν διά&εβιν άγα&οειδή χαι προβταβίαν των τήδε αυτή άπονέμουβι καλώς. Πορφΰριος δε χαι τούτο άπ αυτής αφαιρεί, των δε πρεσβυτέρων τινίς ύπερέχειν μεν αυτήν λογιΰμοΰ φαοΊ, τα δε έ'ργα αυτής ούτω διηκριβωμε'να αφορίζονται, ώς ουκ άν έξεύροι ίο των λογι6μών 6 κα&αρός χαϊ τελειότατος. Πορφύριος δε αύτάς αφαιρεί παντάπαβιν από τής άδεβπότου ζωής, ώς οϋβας αυμφυεΐς τή γενεβει καϊ προς ίπικουρίαν δο&είβας τοις βυν&ε'τοις ζώοις. ό δε παρά Πλάτωνι Τίμαιος Τ]περ έβπάρηβαν διαφερόντως υπό τοΰ 15 δημιουργού 'άλλαι μεν είς ήλιον άλλαι δε εις γήν, ταύτη χαϊ τήν άνοδον αύτάς ανάγει, μή ΰπερβαίνουΰαν τον ορον εκάβτην τής οικείας [τάξεως] προς τής δημιουργικής καταβολής, ε'νωβιν μεν ο*ν χαϊ ταυ τότητα άδιάχριτον τής ψυχής προς τάς εαυτής αρχάς 2ο πρεββίύειν φαίνεται Νουμήνιος , βύμφυβιν δε κα&' ετεραν ούαίαν οί πρεββΰτεροι διαβώζουβι. καϊ άνα- [1068] λύΰει μεν έκεΐνοι ΰυντάξει δε ούτοι προΰεοίκαοΊ, χαϊ οΓ μεν άδιορίβτω βυναφή οϊ δε διωριβμέντ] χρώνται. ου μέντοι κρατείται ό διοριβμός αυτών υπό τοΰ χό25 βμου ή κατέχεται ΰπό τής φύβεως, ωβπερ τίνες τών πλατωνικών ύπειλήφαβιν' άνεΐται δεπανττ] άφ' ολωι>(145) ωβπερ επί τών άχωρίβτων ούβιών τουτϊ νοούμεν. οί ί£ περί Πορφύρων άχρι τών ανθρωπίνων βίων, το από τούτου ψυχών άλλο είδος το άλόγιβτον υποτί&ενΜ ται. ετι τοίνυν Πορφύριος μεν άφομοιοΐ τήν ψυχήν τοϊς παβι μενουΰαν κα&' έαυτήν ητις έβτί, κατά δε τους πλατωνικούς έπιμελούνται τών αψύχων, άπο


342

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ι,ΙΒ. I

λυ&εΐβαι δε της γενέβεως κατά μεν τους παλαιούς βυνδιοικοϋβι τοις &εοΐς τά όλα, κατά δε τονς πλατω νικούς Φεωρούβιν αυτών την τά%ιν , και αγγέλους ώβαντως κατ έκείνονς μεν βννδημιονργούβι τά ολα κατά δε τούτους βνμπεριπολονβιν. 68 Έρμου. Λόγος "Ιβιδος προς 'ίΐρον. [ΡαΙπΙ. ρ. 341)] [1070] Θανμαβτώς, εΐπεν Ώρος, ί'καβτά μοι διηγηθώ ώ μέγα δυναμένη τεκονβα Ίβι υπερ της &αυμαβτής ψυχοποιίας τοϋ &εοϋ, και δαυμάζων διατελώ" οϋπω δέ μοι άπήγγειλας ποΐ τών βωμάτων άπολυ&εΐβαι χωρούοιν αί ψυχαί; /ίοιίλομκί. ούν και της &εωρίας ταύ της μύβτης γενόμενος εύχαριβτηβαί Οοι μόνη ά&άνατε μητερ. και ειπεν Ίβις' πρόβεχε παΐ , αναγκαιότατη γάρ ζητηβις αύτη. τό βυνεβτός και μη άφανιζόμενον χώρον έχει. άλλ' ωδε γάρ ερεΐ λόγος έμός. ού γάρ, ώ %-αυμαβτε καϊ μεγάλου πατρός Όΰίρεως μέγα τέκνον, άκρί/ιως καϊ όρμηδόν τών βωμάτων προελ&ον6αι εις αέρα αναλύονται τε καϊ διαβκεδάννυνται μετά τοϋ άλλου άπειρον πνεύματος, ωβτε ουκ έτι δννα6%αι πάλιν τάς αύτάς ονβας εις βώματα παλινδρομήβαι , αλλά μηδε εις έκεϊνον έτι τον χώρον ό&εν ηλ&ον το πρότερον άναΰτρέφειν ' κα&άπερ ονδε τό λαμβανό μενου έκ τών κάτω αγγείων ύδωρ εις τους αυτούς \\ϋΊ2]τόπους ο&εν έλήφ9η έπιχεΐν έΰτϊ δυνατόν, άλλ' ούδ' αύτό παραντίκα λαμβανόμενον την Ιδίαν λαμβάνει χώραν, πλην άναμίγννται τω παντι τοϋ ύδατος χνματι. άλλ' ούκ έχει ούτως ω μεγαλόφρων 'ίίρε. μνΟτης δε ώβπερ τις ά&ανάτον φύβεως καύτη τνγχάνουΰα καϊ ώδενκυϊα διά τοϋ πεδίου της άλη&είας διεξ,ελεύβομαί 6οι τών όντων τό κα&' εκαβτον , έκεΐνό ΰοι φηβαβα πρώτον, ως δη τό ύδωρ ΰώμά έβτιν αλο


οαρ. 41. 8. 67. 68.

ΦΤΣΙΚΑ

343

γον έκ πολλών ΰυγκριμάτων παρατε&λιμμένον εις χύβιν, η δε ψυχή πράγμα ιδιοφυές, τέκνον, καϊ βαβιλικόν καϊ Εργον των τον &εοΰ χειρών τε και νον, αυτό &' έαντώ εις νουν Όδηγούμενον. τότοίνυν ίξ ενος καϊ 5 ουκ εξ, άλλου αδύνατον ετέρω άναμιγήναι' ό&εν δει καϊ την προς το ΰώμα αυτής ούνοδον άρμονίαν &εοϋ υπό ανάγκης γενομένην είναι, οτι δε οϋτε εις ενα καϊ τον αυτόν τόπον χυδαίως ούτε εική καϊ ώς έτυχεν, αλλά εκάβτη έπϊ την ιδίαν αναπέμπεται χώραν, φα ιό νερόν και έξ ών έτι εν τώ ΰώματι ούβα και τώ πλάβματι πάβχει, παρά την Ιδίαν φύβιν πεπαχυμμένη. άλλα καϊ πρόβχες ώ περιπό&ητε £1ρε τώ λεγομένψ όμοιώματι. φέρε γάρ εις εν και το αυτό ΰυβχετήριον έγκεκλεϊα&αι άν&ρώπους τε και αετούς και περιβτεΐό ρα5 καϊ κύκνους καϊ ίέρακας και χελιδόνας καϊ ύτρου- [1064] &ούς και μυίας και όφεις καϊ λέοντας καϊ παρδάλεις καϊ λύκους καϊ κϋνας χαϊ λαγωούς καϊ βόας καϊ ποί μνια και τινα τών της κοινότητος έχομένων ζώων, οιο νεί φώκας καϊ ίνύδρεις καϊ χελώνας καϊ τους ήμετέ2ο ρους κροκοδείλους, Επειτα τούτους ώ τέκνον υπό μίαν ρ"οπήν άπολν&ήναι τον βνΰχετηρίον , ον πάντως τραπήβονται ό μεν άνθρωπος εις τε αγοράς καϊ βτεγάς ; ό #£ αετός εις τον αί&έρα οπον καϊ φύβιν έχει διαιτάβ&αι; αϊ δε περιβτεραϊ εις τον πληΰίον αέρα; οί δε κ ίέρακες υπεράνω τούτων; αί δε χελιδόνες ονχ ύ\ αν οίκώβιν άνθρωποι ; οί δε βτρου&οϊ περϊ τα καρπο φόρα τών δένδρων; οί <Ϊ£ κύκνοι όπου ίί-εβτιν αυτοΐς αδειν; αί δε μυΐαι περϊ αυτήν την γήν τοβοντον αύ-(146) της άπέχουβαι οβον άναβήναι δύνανται ανϋ-ρώπων τη 3ϋ όϋμή; άν&ρωπόλιχνον γάρ ιδίως ώ τέκνον έβτϊν η μνϊα καϊ χαμαιπετές. οί δε λέοντες καϊ παρδάλεις ουκ έπϊ τα ορή; οί δε λύκοι έπϊ τάς ίρημίας; οί δε κύνες


344

ΙίίΑΝΝΟΧ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

Ϊλμ. ι

κατ Ιχνος άν&ρώπων , οί λαγωοι δ' είς δρνμονς χαϊ βόες εις αύλιβτηρια και πεδία και εις τάς νομάς τα ποίμνια; οί δε όψεις εις τα μύχια της γης; αί φώχαι δε χαϊ χελώναι μετά. των ομοίων είς βά&η καΐ νάματα, ώς μη πεδιάδος γης οτεροΐντο μηδε τον βνγγενούς 5 άπολειφ&είεν ύδατος, εκάβτου είς την οίκείαν χώραν νπό τον ένδον κριτηρίου ανατρεπόμενου ; όντως έκά[1076] βτη ψυχή και άν&ρωπευομένη και άλλως έπιγεΐζονβα οϊδεν οποι πορεντέον εβτιν αύτη, πλην εί μη τις των τνφωνικών ω τεκνον παρελθών λίγοι οτι δυνατόν ίο ταύρον μεν ίν βν&ώ εν δ, άε'ρι χελώνην διαξήν. εί δη τούτο πάβχονβι ϋαρκικαϊ και α'ίματι βεβαπτιβμέναι, ώς μηδέν παρά τάζιν πράββειν καν κολάζωνται, (κόλαβις γάρ' αύταϊς η ένβωμάτωβις) , πόβου πλέον βαπτιβμού και κολάβεως . . . και ελευθερίας ιδίας ίο μεταβχονβαι ; έ'χει δε η διάταζις η ίερωτάτη όντως, ηδη ποτε άνω μεγαλοψυέβτατε παΐ βλέπε ψυχών δια τάζεις" το απ ουρανού κορυφής με'χρι ΰεληνης &εοΐς και άβτροις χαϊ τη άλλη πρόνοια βχολάξει, το δε από οελήνης ώ τεκνον έφ' ημάς ψυχών έβτιν οίκητήριον. 2ο εχει μέντοι εν εαυτώ όδόν ο τοβούτος αήρ , ον άνεμον καλεΐν ε&ος εβτιν ημΐν , ' Ιδιον μέγε&ος εν ώ κινείται «ρός άνάψυ\ιν τών έπιγείων, ο δη και ύβτερον ερώ' χατ' ούδένα μέντοι τρόπον προς εαυτόν κινούμενος έμπόδιον γίνεται ψυχαΐς' κινουμένου γαρ τούτου εξόν 25 ■ψυχαΐς άνάσβειν και χατάββειν , ώς αν τύχη, άδιαχω[1078] λύτως. ρέουβι γάρ δι αυτού αμιγώς και άκολλητι ώς δί' ελαίου νδωρ. τό δε διάβτημα τούτο ώ τέκνον 'ίίρε μοιρών μέν έβτι γενικών τεββάρων , ειδικών δε χω ρών ε%ηκοντα. ών η μεν από γης άνω χωρών έβτι τεβ- 30 βάρων, ώς την γην κατά τινας λόφους και άκρωρείας ανατεϊναι καϊ φ&άνειν άχρι τοβούτου' νπερ' γάρ ταυ-


οαρ. 41. β. 68. 69.

ΦΤΣΙΚΑ

345

τας αύτην άναβήναι το ϋψος ουκ έχει φύβιν. η δ' άπο ταύτης δευτέρα έβτΐ χωρών οκτώ, εν αίς γίγρον ται άνεμων κινηβεις (πρόβεχε παΐ, άρρητων γαρ έπακούεις μυβτηρίων), γης τε και ουρανού και παντός 5 τοϋ μέβου Ιερού πνεύματος ' οπου η τού άνεμου κίνη. βις καΐ η των ορνέων πτηβις. ύπερ γαρ ταύτης ούτε άηρ κινείται ούτε ξώον βαβτάξει. έχει μέντοι παρά της φύβεως ταντην την έ%ουβίαν 6 άηρ ούτος , ώβτε και εν ταΐς ίδίαις ή χώραις καΐ έν ταΐς της γης τέτιοταρβι. περιπολεί με&' ών εχει ζώων, της γης εις τάς αυτού έπαναβηναι μη δυναμένης, η δε τρίτη χωρών [1080] έβτιν έκκαίδεκα , άέρος λεπτού και κα&αρού πλήρης, η δε τετάρτη έβύ δύο καϊ τριάκοντα , έν αίς έβτι λε πτότατος καϊ είλικρινέβτατος άηρ, και δι' αύτης διο15 ρίζων άφ' εαυτού τους άνω ουρανούς έκπύρους οντάς την φνβιν. καϊ έβτιν η διάταξις αύτη κατ εύ&υτενη γραμμην άνω&εν κάτω , άκολλητί την φύβιν, ώς είναι μοίρας γενικάς μεν τέββαρας, διαβτηματικάς δε δώ δεκα , χώρας δε εζήκοντα. έν δε ταΐς χώραις ταύταις 20 εζήκοντα ούβαις τον άρι&μόν οίκούβιν αί ψυχαί, εκάβτη προς ην έχει φύβιν, μιας μεν και της αύτης βυβτάβεως ούβαι, ούκέτι δε τιμής, οβω γαρ εκάβτη των χωρών άπο γης ύπερβέβηκε της ετέρας, τοβούτω καϊ αί έν αύταΐς ψυχαι ετέρα την ετέραν κα&' υπεροχην κ λείπει, ώτέκνον. τίνες μεν ούν εις έκάτερα τούτων άναλύουβι ψυχαί, έντεύ%έν βοι πάλιν ώ μεγαλόδοζε £1ρε καταλέγειν άρχομαι, ανω&εν έπι τά πρόβγεια την τάζιν ποιούμενος. Περί έμψυχώβεως καϊ μετ ε μψυχω- 69 βο β ε ως. Το μεταξύ γης καϊ ουρανού κεχωριβται τέκνον [1082] *ίΙρε προς μέτρον καϊ άρμονίαν. αί δε χώραι αύται (147)


346

ΙΩΑΜΓΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙϋΒ. ι

νπο τών προγόνων καλούνται, νφ' ων μεν ζώναι νφ' ων δε βτερεώματω νπο δε έτερων πτνχαί. έν δε τανταις φοιτώβιν αϊ τε άπολελνμέναι των ΰωμάτων ψνχαΐ αϊ τε μηδέπω ένβωματιο&εΐβαι. έκάβτη δε τοντων ώ τέκνον κατά την άζίαν καΐ χώραν έχει, ωβτε τάςϊ μεν &είας καϊ βαβιλικάς έν τη νπεράνω πάντων χατοικεϊν, τάς δε έλαχίβτας κατά τιμήν καϊ τάς άλλαξ 'όααι εΐοϊ χαμαιπετεΐς έν τή νποκάτω πάντων, τάς δε μέβας έν τή μέβτ]. αί μεν ονν εις το άρχειν καταπεμπόμεναι ω τέκνον Τ£1ρε έκ των νπεράνω ζωνών κατα- ίο πέμπονται , αϊ και λν&εΐβαι εις τάς αντάς η και έτι [1084] νπεράνω ανέρχονται , πλην εί μη τινές τι εϊεν [παρα] την αξί'αν της έαντών φνβεως και την τοϋ &είου νομον παραγγελίαν πεπραχνϊαι , άβπερ η άνω πρόνοια προς μέτρον των αμαρτημάτων εις: τάς νποκάτω χω- α ρας έζορίζει, ώβπερ και τάς νποδεεΰτέρας δυνάμει τε καϊ άξια. έκ γάρ κατωτέρων έπϊ μείξονας και νψηλοτέρας άνάγει. εΐβΐ γάρ 'άνω&εν οι δορνφόροι δυο οντες της κα&όλον προνοίας , ων ο μέν έΰτι ψνχοταμίαξ ψνχών ο δε ψνχοπομπός' καϊ ο μεν ■ψνχοταμίας 6 δε -ψνχοπομπός άποβτολενς τε και διατάκτης των ένβεβωματωμένων ψνχών. και ο μεν τηρεί ο δε προίηΰι κατα γνώμην τον &εον. τώ ονν λόγω τοντψ ω ααΐ καϊ ττ\ άνω τών πραγμάτων έζαλλαγή καϊ έπι γηί έβτιν . . . . η φνβις ' πλάβτρια γάρ ονβα καϊ βκηνο- » ποιος .... άγγείω εΐββάλλονται αίψνχαί. παρεβταϋι [1086] ί£ δυο ένέργειαι αντί] μνήμη και έμπειρία ' καϊ η μεν μνήμη έργον έχει τοντο, οπως η φνβις τηρη και περικρατή τον τε έκάβτον τνπον έζ άρχης καταβεβλημένον καϊ τον φνράματος τον άνω γίγνεται ' η δε έμπειρία, » οπως προς άνάλογον έκάΰτης τών καταβαινονΰών ψν χών εις το βωματιβ&ήναι και το πλάδμα ένεργες γ*-


οαρ. 41. β. 69.

ΦΤΣΙΚΑ

347

νηται, και ταΐς μεν όζεδι τών ψυχών οξέα γενηται χαϊ τά βώματα, ταΐς δε βραδε'ΰι βραδέα, ταΐς δε ένεργέαιν ενεργή , καϊ ταΐς νω&ραΐς νω&ρά, καΐ ταΐς δυναταΐς δυνατά, καϊταΐς δολίαις δόλια, καϊ άπαζαπλώς 5 έκάβταις κατά το εικός, ού γαρ άβκόπως πτηνά μεν επτίλωβε , λογικά δε περιββαΐς καϊ άκριβεϋτέραις αίΰ&ήβεβιν έκόβμηβε, τετραπόδων δε τά μεν κεραβι τά δ\ όδοϋβι τά δε όνυ\ι καϊ όπλαις έκαρτερωβε, τά δε έρποντα εύχαίτοις βώμαβι καϊ εύυποχωρητοις έμαλάιο κυνε ' και όπως μηδε τον ΰώματος ΰγρότης τέλεον άβ&ενης διαμε'ντ], ών μεν τά βτόματα και τοις όδοϋΰιν ίχαράκωβεν, ών δε τούς όγκους όζύνας δύναμιν περιέ&ηκεν. ούτως τά μεν τι} τοϋ θανάτου ευλάβεια ίϋχυρότερα τών άλλων , τά δε νηκτά δειλά όντα ένοικεΐν 15 £δωκε βτοιχείω, εν ω το φώς οϋδετε'ραν ων ίχεί δυ- [1088] νάμεων ένεργεΐν ίβχύει^ εν γάρ ύδατι το πϋρ οϋτε φαίνει οϋτε καίει' εκαβτον δε αυτών η φολίβιν ή άκάν&αις έν νδατι νηχόμενον φεύγει όπ·η άν δελτ], την ιδίαν περιβεβλημένον δειλίαν και ΰκεπαΰτηριον 2ο έ"χον εις το μη οράο&αι το υδωρ. είς γάρ εκαβτον τών βωμάτων τούτων κα&' ομοιότητα εγκλείονται αϊ ψυχαί, ώΰτε είς μεν άν&ρώπους χωρεΐν τάς κριτικάς, είς δε πτηνά τάς άπαν&ρώπους , είς δε τετράποδα τάς άκριτους ' νόμος γάρ εκείνοις έβτιν η ίαχύς ' £^5 25 ερπετά τάς δολίας' ονδεν γάρ αυτών β'ξ έναντίου έπεί-ερχεται τοις άν&ρώποις , λοχηβαντα δε καταβάλλει ' είς δε τά νηκτά τάς δειλάς και όΰα τών λοιπών δτοιχείων άπολαύειν ανάξια τυγχάνει, γίγνεται μεν ούν και έν εκάΰτω εύρεΐν ζώον τή Ιδία. φύΰει μη κα30 ταρκούμενον. πώς πάλιν ω τεκοϋδα ; εϊπεν Τ£Ιρος. καϊ άπεκρί&η *Ιβις ' ώβτε άν&ρωπον μεν ώ τέχνον Λ


348

ΙίϊΑΝΝΟΤ ΣΤΟΒΑΙΟΤ

ΙιΙΒ. I

το κριτικόν ύπερβήναι, τετράπουν δε την ανάγκην (14$) παραλλάζαι , ερπετά δε το δόλιον άπολέβαι, χαϊ νηκτόν της δειλίας καταφρονήβαι, καϊ πτηνόν της απαν θρωπιάς έκπεβεΐν. καϊ τά μεν περί της διαθέβεως των άνω και της καταβάβεως αυτών και της 6ωμα- 5 τονργίας τοβαντα. βνμβαίνει δε ώ τέκνον εν έκάβτφ εΐ'δει ευρίβκεβθαι καϊ γίνει των προκείμενων βαβιλικάς τινας ψυχάς, καταβαίνειν δε καϊ αλλάς άλλο