Page 1

HET MAGAZINE VAN DE WARANDE #03 BRUSSELSE EDITIE APRIL 2019


Sven Artoos

Corporate Banker Kortrijk

Mark Pauwelijn

Wealth Manager Oost- en West-Vlaanderen

Petra Hinderdael

Expert Business Wealth & Services

Rosita Franssen

Corporate Banker Hasselt

Tom Wauters

Wealth Manager Antwerpen - Limburg

Maarten MatthĂŠ

Corporate Banker Antwerpen

Karel Depauw

Corporate Banker Kortrijk

Filip De Clercq

Eveline Van de Velde

Director Corporate Banking Gent

Wealth Manager Oost- en West-Vlaanderen

Lobke Vanderheyde

Corporate Banker Antwerpen

Dirk Daems

Corporate Banker Brussel

Dirk-Emma Baestaens

Anja Cuypers

Head of Financial Institutions

Estate Planner Wealth Analysis & Planning

Geert Verschueren

Director Corporate Banking Antwerpen

Elisabeth Cromheecke

Tim Roovers

Wealth Manager Oost- en West-Vlaanderen

Estate Planner Wealth Analysis & Planning

Isabelle Verhulst

Rudi Aerts

Head of Wealth Analysis & Planning

Head of Business & Wealth Services Vlaanderen

Jef Crollet

Director Corporate Banking Hasselt

Peter Vermeiren

Director Corporate Banking Brussel

Marc Dalkin

Director Corporate Banking Antwerpen - Kempen - Limburg

Ivan Vertenten

Director Corporate Banking Oost- en West-Vlaanderen

Vanessa Dufour Head of Wealth Management

Mario De Vry Head of Corporate Banking


Lars Everaert

Estate Planner Wealth Analysis & Planning

Koen Bamelis

Jo De Haeck

Corporate Banker Kortrijk

Corporate Banker Gent

Nathaniël Van Waeyenberge Corporate Banker Gent

Nikolaas Van der Heyden Corporate Banker Antwerpen

Tom Vlaeminck

Corporate Banker Gent

Eddie Bosmans Corporate Banker Brussel

Sonja Bourgeois

Corporate Banker Gent

Pieter Van den Berghe Corporate Banker Antwerpen

Marijke Sourbron

Corporate Banker Hasselt

Vincent De Caluwe Corporate Banker Brussel

Jacqueline Wijnhoven

Corporate Banker Financial Institutions

Evi Fransen

Wealth Manager Antwerpen - Limburg

Uw kracht? Uw talent!

Ons talent? Met passie samenwerken voor uw bedrijfs- en privévermogen! Elke dag uw dromen helpen realiseren en samen aan uw privé- en professionele vermogen werken, dat is onze passie. Het drijft onze talenten om er 100% voor te gaan. Onze Corporate Bankers werken aan uw zijde om uw professionele ambities waar te maken. Zo kunnen uw ideeën de Belgische economie versterken en nieuwe jobs en kansen creëren. Met evenveel passie en betrokkenheid begeleiden onze Wealth Management experts u elke dag naar nieuwe successen voor uw privévermogen. U ervaart een unieke hedendaagse manier om uw vermogen te beheren, persoonlijk én performant. Onze Wealth Managers leggen zich graag volledig toe op uw wensen en helpen u stap voor stap bij het realiseren van uw dromen. Kostbare dromen die onze volledige aandacht verdienen. Ook in 2019 kan u op al ons talent blijven rekenen.

Belfius Bank NV, Karel Rogierplein 11, 1210 Brussel - IBAN BE23 0529 0064 6991 – BIC GKCCBEBB – RPR Brussel BTW BE0403.201.185 – Nr. FSMA 19649 A


colofon E INDREDACTIE : Ann-Sofie Daem

VOORWOORD pagina 7

INE MARIËN

Lievelingsplekken van Brusselse leden pagina 8

REDACTIE: Dirk Blijweert, Ann-Sofie Daem

COPYWRITER: Dirk Blijweert

F OTOGRAFIE: Lynn Van den Broeck, Tineke De Vos, Mohammed Hammad

V ERANTW OOR D E L IJK E U IT G E V E R : Katja Borgerhoff

A DVERTEREN? communicatie@dewarande.be

De Warande vzw, Zinnerstraat 1, 1000 Br ussel, tel. 02 549 30 00, info@dewarande.be

CHARLOTTE CAMPO

Lievelingsplekken van Brusselse leden pagina 9

JE T’AIME... MOI NON PLUS

Mia Doornaert, Assita Kanko en Caroline Pauwels over “hun” Brussel pagina 11

TOM VAN DE VOORDE

Lievelingsplekken van Brusselse leden pagina 16

GLUREN BIJ DE BUREN: DE WARANDE BEZOCHT DE RESIDENTIE VAN DE AMERIKAANSE AMBASSADEUR pagina 19


inhoud MARTINE TEMPELS

HADEWIG DE CORTE

NATHALIE BIKHAN

pagina 23

pagina 39

pagina 52

SPECTACULAIRE ONDERGRONDSE RESTANTEN BRENGEN ONS TERUG NAAR DE WONDERE WERELD VAN KEIZER KAREL

TEL AVIV: ZON, ZEE, STRAND EN… START-UPS

OVER DE WARANDE

Lievelingsplekken van Brusselse leden

pagina 25

BIANCA DEBAETS Lievelingsplekken van Brusselse leden

pagina 31

BRUSSELSE BROUWERIJ CANTILLON KAN DE VRAAG NIET MEER BIJHOUDEN

Lievelingsplekken van Brusselse leden

Reisverslag

pagina 40

HENRIETTE VAN EIJL Lievelingsplekken van Brusselse leden

pagina 45

TRANSSYLVANIË, EEN INTRIGERENDE EN COMPLEXE LAPPENDEKEN

Een reis geïnspireerd door ‘Kameraad Baron’, een boek van Jaap Scholten.

pagina 32

pagina 46

BRUSSELS GERECHTJE MET LAM EN TUINBONEN

PAUL LEFEBVRE

pagina 36

Lievelingsplekken van Brusselse leden

pagina 50

Lievelingsplekken van Warandemedewerker

pagina 53

WIST JE DAT... pagina 54

5


HQ PLAY AV Venecoweg 2 9810 Nazareth T +32 (0)9 381 86 40 www.playbiz.be // info@playbiz.be


voorwoord Beste leden,

Welkom in deze derde editie van het Warandemagazine ‘Present’. Vorig jaar vierden we ons dertigjarig bestaan en hebben we de geschiedenis van onze club belicht, als springplank naar de toekomst. In deze editie willen we Brussel in het voetlicht plaatsen. 30 jaar geleden werd door de oprichters van De Warande duidelijk voor Brussel gekozen. De Warande moest een discrete en stijlvolle ankerplaats worden voor Vlamingen die ‘brusselen’: die er wonen, werken, op doortocht zijn, die er zich inzetten en zich engageren. Vandaag biedt De Warande een thuisbasis aan haar leden in Brussel, vanwaar zij ook mogen komen. Wij willen een rustpunt zijn in deze kosmopolitische stad. We blijven uitgesproken kiezen voor dit weerbarstig maar boeiend lief, want hier in Brussel gebeurt het. Op dit kruispunt van taal en cultuur, van diverse gezindheden en uiteenlopende opinies, wordt er over de toekomst van ons allen gediscuteerd, gespeculeerd en beslist. In dit magazine (p. 10) lees je hoe Assita Kanko Brussel vergelijkt met een goed huwelijk: soms twijfel je wel eens. Inderdaad, een handleiding voor Brussel bestaat niet. We willen positieve stedelingen zijn en de fierheid aanwakkeren bij onze leden om mee deel uit te maken van de Vlaamse Brusselse identiteit. Want Brussel is voor elk wat wils. ‘Deze stad spreekt je aan in al je gelaagdheid’, zegt Rector Caroline Pauwels op p.12. Op elke hoek en op elk plein word je uitgedaagd. Brussel verdient het dan ook om ontdekt en herontdekt te worden. Een aantal Brusselse Warandeleden nemen ons in dit magazine mee op sleeptouw door hún Brussel en vertellen ons welke plekken voor hen onmisbaar zijn. Daarom trekken we met dit magazine graag een gouden randje rond Brussel. Brussel in nen emballage kado, als het ware.

Katja Borgerhoff, Gedelegeerd bestuurder van De Warande

7


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Ine Mariën

We vroegen een aantal Brusselse leden naar hun lievelingsplekken in de hoofdstad. Ontdek hun tips doorheen dit magazine en laat u inspireren

© Dries Decorte

voor een Brusselse dagtrip.

8•

H E T E L E G A N T S T E P A R K J E VA N B R U S S E L : D E K L E IN E Z AV E L

In de warme zomermaanden – en voor de horden toeristen er neerstrijken - is het er fris en heerlijk vertoeven omringd door de standbeelden van illustere humanisten uit de XVIde eeuw. Een perfecte plek om even te ontsnappen aan de “rat race” van het businessleven, gewoon je krant te lezen of na te denken over belangrijke beslissingen. De graven van Egmont en Hoorn, symbolen van het verzet tegen de Spanjaarden, en die uiteindelijk onthoofd werden, zetten je aan tot zowel opinie als bescheidenheid.

MÉ T R O P O L E

Een “must” voor elke ondernemende Brusselaar is het Hotel Café Metropole, einde 19de eeuw gebouwd voor de Brusselse bierbrouwers Wielemans – Ceuppens, en nog steeds in privébezit. Het overweldigende fin de siècle decor roept illustere bezoekers uit het verleden op als Albert Einstein en Marie Curie. Maar ook vandaag kom je er “le tout Bruxelles” tegen. De ideale plek om buitenlandse vrienden of familie uit Vlaanderen naar toe te tronen voor een koffie op het terras of een legendarische Americano voor de opera.

D E K O N IN K L IJK E S IN T H U B E R T U S G A L E R IJE N

Opnieuw een initiatief van enkele Brusselse ondernemersfamilies, en nog steeds een privé-onderneming. De overdekte glazen galerijencomplex in Italiaanse renaissance stijl was in 1848 was niet enkel een voorloper, maar ook de grootste in Europa. Ook vandaag is het

een een uitzonderlijke plek met luxe winkels, cafés en brasseries, cinéma en theater, en- wat minder geweten is – appartementen op de bovenste verdieping. Mijn adresjes: de interieurzaak Lignes, de boekhandel Tropismes in de Prinsengalerij, het authentieke Mokafe en het inventieve restaurant ‘Comptoir de la Galerie’.

E E N S T E R K B R U S S E L G E VOEL: D E R E S I D E N T I Ë L E B U U R T VAN D E S Q U A R E S V L A K B I J S C HUM ANN

Als je bovenaan de Ambiorix square staat, met je rug naar het Margaretaplein en het geniet van het uitzicht op de aaneensluitende groene Ambiorix, Palmerstone en Maria-Louiza squares, die allen omringd zijn door typische bakstenen burgerhuizen uit 1900 - waarbij Victor Horta en Gustave Strauven - dan bedenk ik telkens weer dat Brussel in 1900 met zijn stedenbouwkundigen, architecten en kunstenaars ongelofelijk aangename buurten wist aan te leggen, met een grootsheid en tegelijkertijd een kleinschaligheid die veel steden ons benijden.

HET EGMONTPARK, E E N O A S E VA N G R O E N .

Het Egmontpark was oorspronkelijk de tuin van het Egmontpaleis, waarvan de centrale vleugel in Italiaanse Renaissance uit de XVIde eeuw dateert. Vandaag is deze groene parel een publiek park van 1,5 ha volledig omgeven door woningen, en gelegen tussen de drukke winkelbuurt Louiza en de Kleine Zavel. Ideaal voor een rustmoment of om af te spreken voor lunch in de Orangerie: rustig in de winter, bijna vakantiesfeer op het terras in de zomer.


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Charlotte Campo

FRITURE RENÉ

Voor de beste frietjes – volgens het traditionele recept moet je in Anderlecht zijn! De familie-zaak “Friture René” is een echte klassieker voor de Brusselaar. In tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden, is dit geen frituur maar wel een steengoed restaurant, met unieke streekproducten, goede wijnen en lekker bier. Tafelen doe je in een volkse sfeer. Reserveren kan niet, maar waag je kans! Friture René is trouwens ook open op zondag, een uitstervend soort in Brussel.

HUMUS X HORTENSE

Er zijn niet voldoende superlatieven voor dit fantastische concept. Humus x Hortense is het prachtige huwelijk tussen groentechef Nicolas Decloedt en mixologist (nvdr. cocktail-maker) Matthieu Chaumont. In hun eigen woorden: “Humus x hortense beweegt op het ritme van de seizoenen”. Verwacht je aan creatieve groentegerechten van de allerbeste kwaliteit. Nicolas werd zelfs verkozen tot beste groentechef van 2019 door Gault Millau. En jawel: Bij elk gerecht past een op maat gemaakte cocktail. PS: Geen nood! Zelfs een échte carnivoor als ik, mist zijn vlees niet!

OR COFFEE

Brussel bruist van de geweldige koffiebars, en dat kan de koffie-addict in mij enkel toejuichen! Mijn ouwe trouwe go-to bar is OR Coffee, gelegen in hartje Brussel, vlak aan de beurs. Een tweede vestiging in Brussel werd geopend in de Europese Wijk. OR draagt ethiek en kwaliteit hoog in het vaandel. De koffiebonen worden rechtstreeks aangekocht bij lokale boeren, die ze tijdens hun OR-reizen ontmoeten

en waarmee ze de kennis over - en liefde voor – koffie delen. Mijn favoriete ochtend? Een OR koffie en de krant!

LORD BYRON

Toen scenarist en regisseur Barry Jenkins last had van een writers-block, besliste hij om de eenzaamheid op te zoeken in de “most boring place on earth”. Op aanraden van een -duidelijk slecht-geïnformeerde- vriend trok hij naar Brussel. Hij vestigde zich in het centrum en vond de weg naar het kunst-café Lord Byron (“de Lord” in de volksmond). Hier nam hij opnieuw de pen bij de hand en geraakte geïnspireerd (zoals ons allen kan overkomen na een cocktail van cafébaas Bajram!) Zo geschiedde: aan een tafeltje in de Lord schreef hij het script voor de film “Moonlight” die in 2017 bekroond werd met 3 Oscars! En van ons, een extra Oscar voor de Lord!

CINÉMA GALERIES

Naar de bioscoop in een exclusief kader? Het kan in Brussel! De unieke locatie van de Cinéma Galeries (in de Koninginnegalerij) en de prachtige “Art Déco meets Modernisme” architectuur, maken van je avondje-uit een totaalervaring. De onafhankelijke bioscoop met 19e -eeuwse façade is dan ook een geklasseerd monument. In de twee cinemazalen kan je naar de laatste nieuwe blockbusters, maar ook cultfilms of meer experimentele cinema staan op het programma. Naast zijn cinemazalen, heeft Cinéma Galeries ook een expo-ruimte (1000 m2) en een bar.

9


Mia Doornaert, Assita Kanko en Caroline Pauwels over “hun” Brussel:

“ Je t’aime... moi non plus ” Mia Doornaert, Assita Kanko en Caroline Pauwels delen hun liefde voor Brussel. Maar als het moet, halen ze snoeihard uit naar de stad van hun dromen. Om vervolgens hun reprimande met de mantel der liefde te bedekken. Katja Borgerhoff, ook al een Brusselse, leidt de debatten aan een rijkelijk gevulde ontbijtdis.


“ ”

Sommige studenten die op Erasmus geweest zijn, willen niet meer terug naar Gent of Leuven, ze zoeken hun heil in Brussel. Omdat ze die internationale setting gewoon geraakt zijn.”

Meteen een persoonlijke vraag: hoe zijn jullie in Brussel verzeild geraakt en was het liefde op het eerste gezicht?

12•

Mia Doornaert: “Ik ben afkomstig uit West-Vlaanderen, na mijn studies in Leuven heb ik eerst twee jaar lesgegeven, in Heverlee, daarna ben ik bij De Standaard begonnen. Als ik in Brussel werk, dan kan ik er maar beter gaan wonen, zo redeneerde ik. Mijn eerste woning was een studiootje in Elsene, in de Welgelegenstraat, een zijstraat van de Louizalaan. Ik ben verschillende malen verhuisd maar altijd in Elsene gebleven, een heel leuke, gevarieerde gemeente. De redactie bevond zich toen ik hier kwam nog op de Emile Jacqmainlaan, in het centrum van Brussel. Ik deed de weg een deel te voet, en genoot van de etalages en winkeltjes van de Louizalaan Brussel voelde gewoon goed, zo eenvoudig is het.” Caroline Pauwels: “Bij mij was het niet anders: Brussel voelde aan als thuiskomen. Ik kom uit het Waasland en heb eerst in Antwerpen en daarna in Brussel gestudeerd. Brussel is een stad die je aanspreekt op alle lagen van je persoonlijkheid. Je bent nooit één iemand, vind ik. Op elke hoek van de straat word je geprikkeld, geïnterpelleerd, en ja, soms zelfs geshockeerd. Voor mij voelde dat goed aan. Hier hoor ik, zoveel was duidelijk.” Assita: “Voor mij was de keuze voor Brussel veeleer spontaan. Ik woonde in Leuven en wou verhuizen naar een grotere stad. Het was niet zo dat ik aan het afwegen was wat Brussel méér had dan Leuven. Ik wou naar de hoofdstad van Europa, daar klopt het internationale hart, daar hoor je allerlei talen. Toen ik hier met mijn man kwam rondrijden, ben ik op slag

Assita Kanko: “Voor mij is Brussel als een huwelijk waar je constant aan twijfelt. Het is prachtig, maar we mogen ook niet blind zijn voor de problemen. De huisvesting bijvoorbeeld is verre van ideaal. Ik las onlangs in Le Soir dat je een budget van 450.000 euro nodig hebt om iets te kopen. Voor jonge gezinnen is dat heel moeilijk, voor alleenstaande mensen onbereikbaar. Ook mobiliteit is een gigantisch probleem, niet alleen voor ondernemingen, maar ook voor gezinnen. De wegen zitten vast, de kwaliteit van het openbaar vervoer laat te wensen over. Vrouwen worden drammerig aangesproken of ongewenst aangeraakt op de metro en voelen zich niet comfortabel. Mobiliteit gaat niet alleen over de verplaatsing op zich. Ze heeft ook gevolgen voor de emancipatie van vrouwen, voor hun bewegingsvrijheid in de stad. Mobiliteit is met veel meer verweven.”

Mia Doornaert: “Heb je al eens goed rondgekeken op straat? Brussel ligt er verschrikkelijk bij. En dat voor de zetelstad van de EU! Ik woon momenteel in een van de meeste gegeerde, hippe (en dure) buurten van Brussel, maar ook daar liggen de straten er lamentabel bij. Je moet kijken waar je op de trottoirs je voeten zet, en ik ben er al meer dan eens over losliggende stenen gestruikeld en zelfs gevallen. Wat de hoofdstad mist is een overkoepelende burgemeester met een visie. Parijs kreeg een dergelijke burgemeester in de jaren zeventig, die de twintig arrondissementen overkoepelt. Dat liet toe met een totaalplan te werken en het resultaat is zichtbaar. De Franse hoofdstad ligt er piekfijn bij. Het Brusselse gewest kan die rol niet spelen. Het is te klein voor het tafellaken en te groot voor het servet. De negentien gemeenten vormen baronieën met tal van mandatarissen bij wie ik verantwoordelijkheidszin zie voor de rol en uitstraling van Brussel. In Brussel zijn enorm veel buitenlandse correspondenten gestationeerd. Welk beeld geven ze hun thuispubliek van de hoofdstad en dus ook België? Wij moeten tiptop en piekfijn voor de dag komen. Nederland zou alles geven voor dit soort van internationale exposure, maar Brussel maalt er niet om. Kortom, ik mis Brusselse trots.”

Caroline Pauwels: “Het klopt dat alles aan elkaar is vastgeknoopt. Voor mij is de sociale ongelijkheid zorgenkind nummer één. We zijn een stad met een heel grote expat-community en tegelijk ontvangen we heel wat vluchtelingen. Ook hier zie je opnieuw die gelaagdheid. Het punt is dat die diversiteit ook ongelijkheid met zich meebrengt. Wat dan weer gevolgen heeft voor de veiligheid.”

Assita Kanko: “Het grote probleem is inderdaad de crazy structuur van Brussel. Men is niet geïnteresseerd in de Brusselaar, maar in het vermenigvuldigen van het aantal mandatarissen. Er zijn er enorm veel, en dat voor 1.200.000 Brusselaars. Vergelijk dat eens met Baltimore, een stad van 700.000 inwoners met maar één burgemeester die wél haar werk doet, criminaliteit en werkloosheid

verliefd geworden op een wijk in Elsene. Ik wist meteen: dit wordt mijn thuis. Al geef ik toe dat de Brusselse restaurants ook een grote rol gespeeld hebben (lacht). Ondertussen twijfel ik eraan of ik ooit nog elders zal kunnen aarden. Maar het blijft toch een soort Je t’aime moi non plus verhaal.” Brussel is jullie grote liefde, maar zijn jullie ook kritisch voor jullie lief?


Voor mij is Brussel als een huwelijk waar je constant aan twijfelt. Het is prachtig, maar we mogen ook niet blind zijn voor de problemen.

efficient aanpakt. Dat immobilisme, daar moeten we dringend iets aan doen.” Heeft u als rector van een Brusselse universiteit andere uitdagingen dan uw collega’s in de andere universiteitssteden, mevrouw Pauwels? Caroline Pauwels: “Uiteraard. Elke universiteit heeft specifieke uitdagingen die gelinkt zijn aan haar locatie, dat is zeker ook het geval voor Brussel, maar ook voor Gent, Leuven of Antwerpen. Wij zijn een Vlaamse, vrijzinnige universiteit in Brussel, wat natuurlijk een eigen context met zich meebrengt. Ook wij hebben te maken met die versnippering waar we het daarnet al over hadden. Wij interageren met de Vlaamse ministers, het gewest heeft een vinger in de pap, onze campussen liggen verspreid over de verschillende gemeentes. Die complexiteit ervaren wij dus volop aan den lijve. Maar ik ben positief en dus zie ik er ook de voordelen van. Je kan op meerder niveaus je verhaal gaan doen (lacht). Ja, het is tijdsintensief, maar het schept ook opportuniteiten. We willen onze onderzoekers en studenten betrekken bij de hoofdstad, het venster op Europa met al zijn specifieke problematieken. Op de VUB leven er 128 nationaliteiten samen. Dat is niet vanzelfsprekend, je moet daar bewust mee omgaan. We ijveren ook voor een leefbare stad, die de studenten aanzet tot burgerzin. Daar maken we hen attent op.” U doet moeite om studenten ervan te overtuigen naar Brussel te komen. Maar blijven ze hier ook, eens ze hun diploma op zak hebben? Caroline Pauwels. “Toch wel. Al geef ik toe dat we een pendelende

studentenpopulatie hebben. Dat heeft onder meer te maken met de dure huisvesting. Met meer koten in eigen beheer proberen we daar werk van te maken. Opvallend is dat het vooral onze internationale studenten zijn die blijven hangen: zij vinden Brussel een aantrekkelijke plek. Ze kunnen de moeilijkheden waar wij het over hebben, makkelijker relativeren. Het leuke is dat ze ook de Vlaamse studenten mee op sleeptouw nemen. We voelen dat Brussel en ook de VUB in de lift zit als aantrekkingspool voor jonge mensen. We hebben een grote stijging genoteerd van het aantal generatiestudenten, ook vanuit Vlaanderen. Dat is nieuw voor ons. Ook opvallend: sommige studenten die op Erasmus geweest zijn, willen niet meer terug naar Gent of Leuven, ze zoeken hun heil in Brussel. Omdat ze die internationale setting gewoon geraakt zijn.”

Over internationalisering gesproken: hoe zit het met de meertaligheid in Brussel, mevrouw Doornaert. Kunt u overal in het Nederlands terecht? Mia Doornaert: “Brussel is wat het is. Als veel meer Vlamingen in Brussel zouden wonen en er Nederlands spreken zou die taal er wel ingeburgerd zijn. Maar ook zonder dat feit is het er in de jaren dat ik hier woon echt op vooruitgegaan. Dat geldt vooral voor de duurdere zaken, bijvoorbeeld tussen de Naamse- en de Louizapoort. In die en andere buurten begin ik altijd met de vraag: spreekt u Nederlands? En dan word ik ook in het Nederlands geholpen. Er zijn natuurlijk overal mensen van kwade wil, maar ik merk er weinig van. Als je in een restaurant bijvoorbeeld in het Frans bestelt en de kelners merken dat er aan de tafel Nederlands gesproken wordt, zullen ze hun best doen om op


In Brussel zijn enorm veel buitenlandse correspondenten gestationeerd. Welk beeld geven ze hun thuispubliek van de hoofdstad en dus ook België? Wij moeten tiptop en piekfijn voor de dag komen.

zijn minst alstublieft en smakelijk eten te zeggen. Ik smeek de Vlamingen uit Vlaanderen die naar de hoofdstad komen eten of winkelen aan, dan ook om niet onmiddellijk in het Frans te beginnen, maar eerst te vragen: spreekt u Nederlands? En om dan zelf ook Nederlands te spreken, en geen tussentaal of dialect, want dat is voor Franstaligen die Nederlands geleerd hebben moeilijk te begrijpen.”

14•

Caroline Pauwels: Brussel bestaat uit een meerderheid van minderheden. Die andere nationaliteiten zijn soepel in hun taalgebruik. Ik heb het ook zien vooruitgaan, daar ben ik het met je eens.” Mia Doornaert: “Heel wat immigranten in Brussel doen hun best om naast Frans ook Nederlands te kennen want ze weten dat dit een paspoort is om een (goede) baan te vinden. Elsene staat bekend als zeer francofoon, maar het gemeentehuis is heel correct ten aanzien van Nederlandstaligen. Jaren geleden had ik aan een loket voor het eerst een jonge vrouw met een hoofddoek voor mij. Ik vroeg haar vriendelijk en beleefd of ze Nederlands sprak. “Maar natuurlijk mevrouw”, klonk het opgewekt. Voor haar was dat heel normaal. Is Brussel een stad waar het Nederlands een voertaal is. Neen. Maar dat is ligt aan de Vlamingen: ze hadden er maar meer moeten wonen. U bent erg bereisd mevrouw Doornaert, wat maakt Brussel zo uniek? Mia Doornaert: “Brussel is om te beginnen de enige internationale stad van België. Antwerpen is een prachtige stad maar het is wezenlijk provinciaal. Ik voel me dus thuis in Brussel, waar zovele ambassades en andere


buitenlandse vertegenwoordigingen gevestigd zijn. Brussel heeft ook een rijk cultureel aanbod. Hooghartige Franse ambtenaren van de EU plachten wel eens te zeggen dat het beste van Brussel de TGV is, die op vrijdagavond naar Parijs snelt. Een Franse ambassadeur zei me eens dat hij dat onuitstaanbaar vond. Brussel heeft een heel rijk cultureel aanbod, zei hij. En hij voegde eraan toe; “Uiteraard is het aanbod in Parijs groter, maar wat dan nog? Je kan geen twintig dingen op een avond of een week doen”. Brussel is ook inventief en innoverend en dat is ook de verdienste van de Vlamingen. We zijn meer experimenteel ingesteld dan de Franstaligen. Anderzijds zijn de Franstaligen extraverter. Ze slaan makkelijker een praatje, soms krijg je in de straat spontaan een compliment op je schoenen of kleren. Ik vind dat leuk. En bovendien spreken Franstalige kinderen nog met twee woorden, merci madame, oui monsieur. Caroline Pauwels: “Die vrolijkheid is typisch Brussels. Verder nemen we onszelf ook niet al te serieus voor een hoofdstad. Het is eerder iets van voesj met de koesj!” Mevrouw Kanko, evolueert Brussel in gunstige zin? En welke rol kan of moet de politiek daarin spelen? Assita Kanko: “Ik vind dat de federale regering goede initiatieven genomen heeft die goed zijn voor Brussel, zowel op economisch als op veiligheidsvlak. Denk maar aan de tax shift. Ik hoop dat de degressiviteit van de werkloosheidsuitkeringen ook in de kamer wordt gestemd. Die is broodnodig, want anders maak je van werkloosheid een carrière en

moedig je mensen aan erin te blijven. De degressiviteit moet komen. Ik vond ook het Kanaalplan van Jan Jambon een positieve evolutie. Maar vanuit Brussel zelf zie ik helaas weinig bemoedigende dingen. “ Heel concreet: wat moet er volgens u veranderen? Assita Kanko: ” Ik denk dat we in eerste instantie het Kanaalplan moeten doorzetten. Verder moeten we meer allochtone vrouwen aan het werk krijgen: de werkloosheidsgraad is vandaag torenhoog. Dat maakt hen erg kwetsbaar. We moeten blijven inzetten op inburgering en de straffeloosheid aanpakken. Brussel moet ook leefbaarder en mobieler worden. Ik wil meer bomen zien in de stad, en volg Cieltje van Achter (N-VA) als zij zegt dat we hiervoor meer parkings onder de grond kunnen hebben. De mobiliteit moet op mensenmaat zijn. De politiek moet ten dienste staan van de burger. We moeten ervoor zorgen dat de stad opnieuw van iedereen wordt. In Noorwegen zag ik tijdens een vakantie opvallend veel jonge kinderen op straat. Ze speelde samen, zonder telefoons. Dat is een goed signaal: het betekent dat het veilig is. Nogmaals: je kan in Brussel niets veranderen zonder eerst de structuren aan te pakken. Anders hebben we geen beleidsmakers, maar monteurs.” Bij de komende verkiezingen staat u op de Europese lijst van de NV-A. Wat

betekenen de Europese instellingen eigenlijk voor een stad als Brussel? Assita Kanko: “De Europese instellingen as such zijn niet meer dan gebouwen zolang wij die aanwezigheid niet gebruiken om te groeien. Kijk bijvoorbeeld naar de Brexit: heel weinig ondernemingen kiezen voor Brussel als ze Londen verlaten. Ze gaan liever naar Amsterdam of Dublin. Spijtig. Het is de inhoud van Europa zélf en wat we daarmee doen dat belangrijk is. Het geeft Brussel een internationale reputatie en visibiliteit maar Brussel moet het gebruiken en zelf efficiënt zijn. Ik wil niet alleen Brussel maar ook de oude EU een beetje wakker schudden. Zo vind ik dat we onze buitengrenzen moeten beschermen om te vermijden dat er opnieuw binnengrenzen zouden ontstaan. De interne markt is bijzonder belangrijk voor onze economie. We moeten meer ondernemers aantrekken om hier jobs te creëren. Onze internationale faam kan daarbij helpen, maar we moeten ook inhoudelijk iets te bieden hebben. Brussel is net als een eerste date. Je denkt, wauw, die ziet er goed uit en is sexy. Maar eenmaal je begint te luisteren dan denk je: vergeet die tweede date maar. Dat is het probleem met Brussel. De eerste date krijg je sowieso, maar daarna is het afwachten.”

15


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Tom Van de Voorde

16•

VA N H A E R E N T S C O L L E C T I E

Te midden in de Chicago wijk, één van de zwaarste buurten van Brussel, heeft een West-Vlaming een statement van schoonheid neergezet: zijn eigen kunstcollectie in een depot van een oud groothandel in sanitair. Op een boogscheut van de Vlaamsesteenweg (met een waaier aan restaurants en cafés), kan men genieten van een collectie van moderne kunst waar liefde en ziel uit voortkomt. Soms, als bonus, kan je de collectioneur er zelfs zien rondwandelen. Een betere gids kan men niet wensen.

POECHENELLEKELDER

Een must voor mensen met dorst, bierdorst met name. Op oogafstand van Manneken Pis doch eenmaal binnen in dit bruin café, een zee van rust. Te veel speciaalbieren om te drinken, lekkere spaghetti ’s maar vooral een leuke plek om te relaxen, bij te praten (babbeleren indien gewenst), Brusselaars te zien, toeristen op te vangen of gewoon naar de curiosa te gaan kijken. Geen betere stamineï van ‘s morgens tot ‘s avonds. Trouwens, ik ben altijd bereid om mee te gaan...

DE CACAOBOONFONTEIN

Een van de weinig geslaagde openbare fonteinen in Brussel. Met in je rug, de ‘schoon van ver, ver van schone’ Basiliek van Koekelberg. Zoveel heisa voor een domme fontein? Ja! De fontein verwijst naar de lokale uitvinding: de

overheerlijke ‘Big Nuts’ chocoladereep, geboren om de hoek in de fabrieken van Chocolade Victoria. Onderweg naar de Godiva-winkel nemen toeristen er talloze selfies. Bovendien is de fontein nu vereeuwigd in een clip van Zwangere Guy (de Brusselse rapper met hart op de juiste plaats). Allen naar Simonis.

BOZAR

Dé cultuurtempel van Brussel. Of is het cultuurfabriek? Van hoogstaande tentoonstellingen tot muziekconcerten tot gaanderijen met foto’s en maquettes… Bozar is en blijft een fantastische plek, met een lage drempel voor nietBrusselaars en toeristen. De schilderijtentoonstellingen zijn werkelijk van wereldniveau, de akoestiek van de zalen is een half wereldwonder en de ploeg onder leiding van Paul Dujardin maakt van een bezoek steevast een hunkering naar ‘meer’. Zoals De Warande Vlaanderen verbindt, verbindt Bozar schoonheid met plezier.

SJB OF SINT-JAN BERCHMANSCOLLEGE

Een twijfelgeval, maar ooit de reden van mijn dagelijkse bedevaart naar downtown Brussel, toen de stad nog niet bestond. Voor sommigen een gevang, voor anderen een sociologische proeftuin om 565 leerlingen op een kleine speelplaats te laten ontspannen, maar vooral een plaats met goede herinneringen en de oorzaak van mijn eerste stappen in de echte wereld als jongen van 12.


•

17


18•

Aan het einde van de inkomhal staat een imposante Stars and Stripes gedrapeerd.


Gluren bij de buren: De Warande bezocht de residentie van de Amerikaanse ambassadeur

“ Elke week vinden

hier drie tot vijf evenementen plaats, goed voor 8000 bezoekers per jaar!

Neen, De Warande en de residentie van de Amerikaanse ambassadeur aan de overkant zijn geen identieke tweeling. De gevels van beide gebouwen lijken misschien erg op elkaar, binnenin kunnen de verschillen nauwelijks groter zijn. Hoe we dat weten? Dankzij een exclusieve rondleiding door Inge Smets, residentiemanager.

19


W 20•

elcome to America! Zodra Inge de deur van de residentie voor ons opent, lijkt het wel alsof we ons aan de andere kant van de oceaan bevinden. Wandbekleding, lopers, gordijnen, ja zelfs de lichtschakelaars ademen die typisch Amerikaanse, huiselijke sfeer uit. Voor wie daar toch nog aan mocht twijfelen: aan het eind van de inkomhal staat een imposante Stars and Stripes, netjes gedrapeerd. Alleen de knalrode popcornmachine, nochtans een op-en-top Amerikaans icoon, valt een beetje uit de toon. Inge Smets merkt onze verbazing. “Het interieur van alle Amerikaanse residenties is in handen van een centrale dienst in Washington DC. De look and feel is overal ter wereld hetzelfde: warm en huiselijk.”

4TH OF JULY Inge troont ons mee naar de balzaal, meteen de grootste ruimte van de residentie. Ook hier lijkt het alsof je op Amerikaanse bodem staat. Het spreekgestoelte, mét Amerikaanse adelaar, versterkt die indruk alleen maar. “Op ons 4th of July event, ter ere van Independence Day, ontvangen we ruim 600 gasten in de residentie. Onder hen ook CEO’s en leden van de Belgische regering. De balzaal is met z’n 120 plaatsen daarvoor veel te klein. Vandaar dat we voor grote gelegenheden uitwijken naar andere vertrekken van de residentie. Gaan jullie mee?”

BOENWAS We stappen in een eetkamer die geurt naar verse boenwas. Op een

“Eigenlijk kan je deze residentie vergelijken met een klein hotel. We hebben niet alleen een gast die bij ons logeert, de ambassadeur, maar ook evenementen die we moeten organiseren.

glimmende tafel staan koperen kandelaars en soepterrines, een kristallen luchter siert het plafond. Hier is plaats voor twintig eters. Elke week vinden er in de residentie drie tot vijf evenementen plaats, goed voor zowat 8000 bezoekers per jaar. Inge en haar zeskoppige team hebben er de handen meer dan vol mee. “Eigenlijk kan je deze residentie vergelijken met een klein hotel. We hebben niet alleen een gast die bij ons logeert, de ambassadeur, maar ook evenementen die we moeten organiseren. Als residentiemanager zorg ik voor een vlot verloop. Ik regel de logistiek en de catering en stuur mijn team aan. Ondertussen ben ik aan mijn derde ambassadeur toe. Weet je, hier wonen is voor een ambassadeur niet altijd even evident. De man of vrouw in kwestie heeft hier wel privé-vertrekken, maar in de residentie vinden er soms activiteiten plaats waar de ambassadeur niet bij aanwezig hoeft te zijn. Daar moet je toch mee om kunnen.”

H U M A N I TA I R E H U L P Naast de eetkamer zijn er op het gelijkvloers nog twee vertrekken: de Zinner Room, een stemmig salon met open haard en de Ducale Room. Blikvanger hier is een Chinees gelakt windscherm uit de achttiende eeuw, vervaardigd uit coromandelhout. President Bush en de Britse premier Tony Blair hebben hier in februari 2005 samen ontbeten. De monumentale trap doet ons even met de ogen knipperen. Als er één stijlelement aan De Warande doet denken, dan dit wel. Inge wijst ons op de twee Vlaamse wandtapijten, die onlangs gerestaureerd werden. “Vergis je niet: dit gebouw dateert uit 1780,

er valt altijd wel iets te herstellen. De Amerikaanse overheid kocht het pand na de Tweede Wereldoorlog. Sinds 1953 is het de vaste verblijfplaats voor de Amerikaanse ambassadeur in België. Het pand heet sinds kort Whitlock Hall, naar de Amerikaanse minister voor België die tijdens de Eerste Wereldoorlog ons land humanitair geholpen heeft. Zo zag hij erop toe dat de Amerikaanse voedselhulp bij de bevolking terechtkwam.”

T E A M P RESIDENT De privé-vertrekken van de huidige ambassadeur krijgen we uiteraard niet te zien, maar Inge gunt ons wel een inkijk in de VIP-ruimte, waar belangrijke gasten logeren. Al is dat een understatement dat kan tellen, want reeds verschillende presidenten verbleven in die kamer! Inge kijkt enthousiast op haar eerste presidentsbezoek terug. “Ik heb voor speciaal bedlinnen gezorgd, voorzien van een geborduurd Amerikaans zegel. Bij zo een gelegenheden is het alle hens aan dek. Ongelooflijk hoeveel mensen daarbij betrokken zijn, erg spannend allemaal! Gelukkig is het team van de President altijd supervriendelijk, dat stelt ons erg op ons gemak.”

K A L K O E N EN OP YOUTUBE Of we ook een blik mogen werpen in de keuken? Tuurlijk mag dat. Inge gaat ons voor naar de kelder, waar chef-kok Luk Nevens volop in de weer is met meloenen. Het is moeilijk te geloven, maar Luk is een eenmanskeukenploeg! Doorgaans staat hij alleen aan het


Het gebouw dateert uit 1780. De Amerikaanse overheid kocht het na WOII.

fornuis. Alleen bij grote events, zoals Independence Day, roept hij de hulp in van de andere residentie-koks. Donald Trump, Hilary Clinton, Emmanuel Macron, het lijstje bekende namen waarvoor Luk een potje gekookt heeft, oogt indrukwekkend. “Of het klopt dat er mensen zijn die het eten voorproeven? Dat niet. Maar laat ons zeggen dat zowel ikzelf als mijn keuken nauw in de gaten gehouden worden. Het lastigste aan deze job? Thanksgiving! Omdat je dan zoveel kalkoenen moet versnijden. De eerste keer wist ik amper hoe ik eraan moest beginnen. Ik heb dan maar een filmpje op YouTube bekeken.” Ons bezoek loopt ten einde. Of de verhalen van een nakende verhuis kloppen, willen we nog weten. Inge haalt de schouders op. “Het nieuws heeft de pers gehaald, maar ik ben er zelf niet van op de hoogte. Het spijt me.” Of we als uitsmijter nog een sappige anekdote mogen noteren? Inge lacht minzaam maar houdt de lippen stijf op elkaar. Discretie, weet u wel. Net als aan de overkant, trouwens…


A DVO C AT E N

AVO C AT S

OPLOSSINGEN VOOR ONDERNEMINGEN EN OVERHEDEN Wij begrijpen u en overtuigen anderen

RETAIL

COMPETITION E-COMMERCE DISTRIBUTION

CORPORATE & COMMERCIAL

M&A PRIVATE EQUITY RESTRUCTURING INSOLVENCY

IP/IT

PRIVACY BIG DATA MEDIA

LITIGATION REAL ESTATE & CONSTRUCTION PUBLIC SECTOR

Access Building Keizer Karellaan 586 bus 9 B - 1082 Brussel - Bruxelles 02 411 21 55 contact.brussels@racine.eu www.racinebrussels.eu

PUBLIC PROCUREMENT PERMITS ENVIRONMENT

EMPLOYMENT LIABILITY & INSURANCE


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Martine Tempels

Brussel is gewoon genieten. Voor mij is dit het lijstje van niet-te-missen ervaringen.

➥ Pralines kopen in de Koninginnegalerij ➥ Winkelen aan de Naamsepoort en de Waterloolaan ➥ winkelen in de Dansaertstraat (Essentiel, COS,

Stijl, K-Way...), gevolgd door een lekkere koffie bij OR of Mok. Of voor een leuk café: ViaVia, De Monk, Les Brasseurs.

sfeer opsnuiven aan Sint-Katelijne en seafood eten in de Noordzee

➥ KVS & Kaaitheater voor cultuur ➥ zaterdag- en zondagmarkt op het Flagey plein, gevolgd door een bezoek aan Café Belga

➥ Kuieren in de Hoogstraat, Blaesstraat en op het Vossenplein tijdens de rommelmarkt

➥ de Vlaamsesteenweg voor de beste restaurants (Selecto, Pré Salé…)

23


24•

De ondergrondse gangen van het Coudenbergpaleis.


Spectaculaire ondergrondse restanten brengen ons terug naar de wondere wereld van Keizer Karel.

“ “Het Koningsplein en het Warandepark werden als het ware bovenop het oude Coudenbergpaleis gebouwd.”

Politieke intriges, adellijke escapades, een verwoestende brand…Het Coudenbergpaleis leek tussen de 12de en de 18de eeuw wel het decor voor een soapserie. Vandaag kan je de rijke geschiedenis herbeleven door af te dalen naar de restanten van wat ooit een van de mooiste paleizen van Europa was. De Warande stapte mee in de voetsporen van Roel Jacobs, historicus, causeur maar in de eerste plaats een echte ket.

25


De middeleeuwse Inghelantstraat werd in 1625 speciaal heraangelegd voor aartshertogin Isabella, de bijzonder devote zuster van de Spaanse koning Filips III. Dankzij de kasseiweg kon ze zich in no time verplaatsen van het kasteel naar de kapel, kwestie van geen tijd te verliezen…

W

ie de ondergrond wil verkennen, moet eerst de achtergrond kennen”, steekt Roel meteen van wal. De historicus, die een tiental boeken geschreven heeft over de geschiedenis van Brussel, wil eerst een misverstand de wereld uit helpen. “Brussel was in de 16de eeuw even belangrijk als Antwerpen. De twee steden hebben meer met elkaar gemeen dan de meeste mensen denken. Ze zijn beide laat ontstaan en stelden aanvankelijk weinig voor. Vanaf de dertiende eeuw beginnen ze aan een spectaculaire opmars. In drie eeuwen tijd ontpopt Antwerpen zich tot het financieel en commercieel centrum van Europa en wordt Brussel de hoofdresidentie van Keizer Karel, destijds de machtigste Europese vorst. Waarom Antwerpen een prominentere plaats inneemt in de geschiedenisboeken? Simpel.

Omdat geschiedschrijvers sinds de 20ste eeuw vooral oog hebben voor de financiële en economische ontwikkelingen en minder voor de politieke. Hoe dan ook: in de 16de eeuw waren Brussel en Antwerpen zustersteden, die elkaar niet wilden aftroeven maar juist sterker maken. In de zestiende eeuw hebben de Brusselaars voor een heus wereldwonder gezorgd: ze groeven het kanaal van Willebroek, naar Antwerpen. In heel Europa was zo een bouwwerk maar in twee streken mogelijk: in het noorden van Italië en bij ons.”

ADELLIJK CIRCUS Maar als Brussel geen economisch centrum was, hoe heeft het zich dan op de kaart weten te zetten? Door de adel

te verleiden, zo luidt het verrassende antwoord. “Je moet weten dat er in de 15de eeuw geen hoofdsteden bestonden zoals we die vandaag kennen. De politieke en militaire macht lag bij de adel. Die trokken met hun gevolg van het ene slagveld naar het andere om tussendoor hier en daar een adellijk huwelijk bij te wonen. Een rondreizend circus, zeg maar. De adel heeft natuurlijk geld nodig. Dat gaan ze halen bij de handel, de industrie, en dus bij de steden. Die kunnen niet anders dan betalen, want de adel heeft de militaire macht in handen. De Brusselaars trekken hun geldbuidel gul open en bouwen een schitterend paleis. De anderen verklaren hen gek, maar de Brusselaars weten verduiveld goed wat ze doen. In de 15de eeuw was de hertog van Bourgondië de grootste potverteerder van Europa. Hij smeet het geld tijdens feestjes door deuren en ramen, en dat mag je gerust letterlijk nemen. Want bij een militaire overwinning of een geboorte gooiden ze geld vanop het balkon de straat op. Als zo iemand zijn feestjes bij jou organiseert, dan profiteer je natuurlijk mee. Jij mag voor de catering zorgen, je mag wandtapijten maken, het duurste luxeproduct van die tijd. En daar begint de echte geschiedenis van de stad. De Brusselaars lokten de adel naar hier. De vorsten op hun beurt spendeerden hier hun geld waarmee ze de lokale luxe-industrie stimuleerden.” Voor de geschiedenis van het Coudenbergpaleis moeten we terug naar de 11de eeuw. Historici zijn het er niet over eens, maar vermoedelijk staat er dan op deze eigenste plek al een kasteel van een lokale familie. Vanaf de 13de eeuw verblijven de hertogen van Brabant steeds meer in de stad. Vanaf dan groeit hun Brusselse residentie uit


tot dé ontmoetingsplaats voor de internationale diplomatie. In 1731 slaat het noodlot toe: een zware brand legt het complex in de as. Het drama legt de geschiedenis van het paleis in een andere plooi. “Na de verwoestende brand heeft Brussel alles veertig jaar lang laten aanmodderen. Het is pas in de jaren 70 van de 18de eeuw dat er beslist wordt om een neoklassiek plein aan te leggen: het huidige Koningsplein. Er werd beslosen om van het voormalige hertogelijke jachtgebied een park te maken, het Warandepark, naar een ontwerp van de Oostenrijkse architect Joachim Zinner. De ruines van het afgebrande paleis en de omliggende tuinen moesten plaats ruimen voor dit neoclassicistisch project, maar heel wat delen bleven bewaard om te fungeren als funderingen en kelders voor de nieuwe gebouwen. Het zijn deze resten, delen van het magnifieke paleis van Keizer Karel, die we vandaag ondergronds kunnen bezoeken. Het Koningsplein en het Warandepark werden er als het ware bovenop gebouwd. De ondergrond van het Koningsplein en de Koningsstraat bevat dus enkele spectaculaire archeologische parels bevat. Kom, ik laat ze jullie zien.”

I NDRUKWEKKEN D E R D A N DE SAINTE-CHAP E L L E I N PARIJS Samen met Roel dalen we langzaam een moderne trap af: elke trede brengt ons dichter bij de geschiedenis van het Coudenbergpaleis. Wanneer we een zware deur openen, komen we pardoes terecht in een ander tijdperk. “Vanuit archeologisch oogpunt is dit verreweg het meest interessante deel, maar historisch gezien is het minder waardevol. De resten van

het woongedeelte die zich onder het BELvue-museum bevinden, vormen het oudste gedeelte van de site. Deze ruimtes lagen pal onder de vertrekken van de vorst. Wist je dat regenwater en afvalwater toen al van elkaar gescheiden werden? Het hemelwater kwam op straat terecht, het afvalwater in een beerput. Voor de 15de eeuw is dat best complex. “ We lopen door naar de overblijfselen van een gotische kapel, in de eerste helft van de 16de eeuw gebouwd in opdracht van Keizer Karel. “Zijn enige ambitie: een kapel die méér indruk moest maken dan de SainteChapelle in Parijs. Ik denk wel dat hij in zijn opzet geslaagd is, al is het enige dat er vandaag van overblijft de benedenverdieping. Maar kijk eens naar die dimensies en die achthoekige zuilen: ik denk wel dat zijn tijdsgenoten onder de indruk zullen geweest zijn, dat kan gewoon niet anders.” Even later hobbelen we over een hellende kasseiweg, die niet zou misstaan in een Vlaamse heuvelklassieker. De middeleeuwse Inghelantstraat werd in 1625 speciaal heraangelegd voor aartshertogin Isabella, de bijzonder devote zuster van de Spaanse koning Filips III. Dankzij de kasseiweg kon ze zich in no time verplaatsen van het kasteel naar de kapel, kwestie van geen tijd te verliezen…

BRUGPENSIOEN K E I Z E R K A R E L “Je zou het niet zeggen, maar dit is het topstuk van het museum”, zegt Roel Jacobs, terwijl hij wijst naar een rommelig stapeltje plavuizen. “Dit is het enige wat overblijft van de Magna Aula, een prestigieuze pronkzaal die gebouwd werd tussen 1452 en 1460. De zaal was wel veertig meter lang en werd integraal door Brussel betaald. De Magna Aula moest Filips De Goede, de grootste hertog van Bourgondië, ervan overtuigen zich hier te vestigen. Die had eerder al


Na een adembenemende ondergrondse wandeling stappen we door het park terug naar De Warande. We kijken naar alle mensen die het park elke dag gebruiken als jogroute of als sluipweg naar het station, zouden zij weten welke schatten hier allemaal onder de grond zitten?

THE WEST WING

gezegd naar hier te willen komen, op voorwaarde dat hij een paleis zou krijgen dat aantoonde dat hij belangrijker was dan de koning van Frankrijk. De komst van Filips was een gamechanger. Het zorgde voor de definitieve doorbraak van de wandtapijten en zette Brussel historisch op de kaart. De Magna Aula zelf verging het minder goed. In de jaren zeventig van de 18de eeuw werd wat overbleef van de zaal na de brand van 1731, gedynamiteerd. De zaal is letterlijk in elkaar gezakt. De vloer van de Magna Aula ligt nu in de niveaus eronder, waar vroeger de feestmalen bereid werden. Historisch gezien is dit niet te onderschatten: op deze plavuizen heeft Keizer Karel zijn

troonsafstand gedaan, waardoor hij op brugpensioen mocht!” We zetten onze weg verder naar het Museum van de Coudenberg. Hier vind je Venetiaans glas, keramieken tegels en allerlei andere objecten die de voorbije 30 jaar ontdekt werden op de site. Rustig keuvelend wandelen we langs vitrinekasten boordevol artefacten. Plots staan we aan de uitgang in de Villa Hermosatraat, om de hoek van het Muziekinstrumentenmuseum. Lichtjes gedesoriënteerd lopen we de Hofbergstraat op, richting Koningsplein. Nu pas worden onze ondergrondse kronkelingen stilaan duidelijk.

Of Roel nog een sappige anekdote over het Coudenbergpaleis kent, willen we weten. Nou en of, zo blijkt. Hij schotelt ons twee verhalen voor waaraan de scenarioschrijvers van The West Wing een puntje kunnen zuigen. “Voor Keizer Karel troonsafstand deed, probeerde hij tevergeefs vrede te sluiten met de koning van Frankrijk. Zijn zoon Filips II heeft meer succes. Een Franse delegatie komt naar Brussel om het vredesverdrag te tekenen in naam van de Franse Koning. De Magna Aula is voor de gelegenheid behangen met een schitterende tapijtenreeks over de slag van Pavia. Dat is de veldslag waarin de generaals van Keizer Karel de Franse koning gevangen hadden genomen. Als je dit hangt in de zaal waarin je een vredesverdrag tekent, dan kan je spreken van een ferme provocatie. De Fransen doen echter alsof hun neus bloedt. Tot de volgende dag op het feest dat het akkoord moet inhuldigen…Het Spaanse Hof is al aanwezig, de Fransen schrijden de zaal binnen in staatsiegewaad. De laatste die binnenkomt, is de nar. Hij


www.coudenberg.brussels heeft een geldbeugel mee en strooit onophoudelijk geld in het rond, terwijl hij luidkeels largesse, largesse roept. Vrij vertaald: laat het breed hangen. De provocatie lukt: mensen grabbelen naar het geld en gaan op de vuist. De provocatie van het wandtapijt wordt gewroken met een geldbeugel. Het circus van de macht!”

D R A MAT IS C H E B R A N D De brand van 1731 betekende het definitieve einde van het Coudenbergkasteel. Een dramatische plotwending, waarin de vrouw des huizes, Maria-Elisabeth (de zus van Keizer Karel) een hoofdrol speelt. “Op het ogenblik van de feiten zwaait de katholieke landvoogdes hier de scepter. Ze houdt er een strenge hofetiquette op na. Zo heb je verschillende toelatingen nodig om je van het ene vertrek naar het andere te begeven. Oorspronkelijk krijgen de koksmaatjes de schuld in de schoenen geschoven. Zij zouden brand veroorzaakt hebben tijdens het koken. Maar die uitleg raakt kant noch

wal. Integendeel, het is een van de hofdames die met een voetkachel het paleis in lichterlaaie zet. Het chique volk wil niet toegeven dat zij zelf aan de oorzaak liggen. Hoe dan ook: tijdens de brand vallen verschillende doden. ’s Nachts werden de slaapkamerdeuren van buiten op slot gedaan, om te voorkomen dat de bewoners nachtelijke “uitstapjes” zouden doen. Een Duitse gravin kan zich ternauwernood redden omdat ze uit onvrede met die maatregel een bijl bij zich heeft, waarmee ze de deur aan splinters hakt. Ze slaagt er zelfs in enkele buren van een tragische dood te redden. Mensen uit de binnenstad die wilden helpen, werden verjaagd. De paleisbewoners waren bang dat ze hun goud en juwelen wilden stelen... Na een adembenemende ondergrondse wandeling stappen we door het park terug naar De Warande. We kijken naar alle mensen die het park elke dag gebruiken als jogroute of als sluipweg naar het station, zouden zij weten welke schatten hier allemaal onder de grond zitten?

Coudenbergpaleis Paleizenplein 7 1000 Brussel Openingsuren Dinsdag tot vrijdag: van 9u30 tot 17u Weekend + juli en augustus + schoolvakanties: van 10u tot 18u

29


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Bianca Debaets

PAR C K FA R M

Op de site van Tour & Taxis is nu al enkele jaren een prachtig nieuw park aangelegd. Het is zelfs het grootste nieuwe park in Brussel sinds Leopold II. Onder de brug in het park vind je Parckfarm, een heerlijke plek met een prachtig vergezicht op de Noordwijk. In Parckfarm kan je vanaf de lente iets drinken of gewoon in het gras liggen en naar de wolken kijken. Heerlijk.

AU V IE U X S A IN T MA R T IN

De traditionele, eenvoudige en heerlijkste Brusselse gerechten vind je bij Au vieux saint martin. De Grote Zavel is sowieso al een van mijn favoriete pleinen in Brussel. En au vieux saint martin maakt De Zavel helemaal af. De bediening, de inrichting en het eten zijn kwaliteitsvol. Een aanrader, zeker met gasten die voor het eerst in Brussel zijn.

K A F FA B A R

Voor mij is een stad pas af als je er voldoende fijne koffieplekken vindt. Kaffabar is mijn favoriet. De koffiebar op het Rouppeplein bestaat nog niet erg lang en won toch al de prijs voor beste koffiezaak in Brussel. Marcel, de hond des huizes, is de vriendelijkheid zelve. En ook de eigenaars zijn ongelooflijk behulpzaam. Kaffabar moet ook ongeveer de enige plek in Brussel zijn waar je elke dag Het Belang van Limburg kan lezen. Exotisch!

S T I J L D A N S A E R T S T R A AT

Ik draag het liefst Belgische mode. Dat is soms een tikje duurder dan kledij uit een winkelketen uit de Nieuwstraat, maar dat heb ik er graag voor over. Je vindt me dan ook af en toe bij Stijl in de Dansaertstraat. Ik neus er graag wat rond en probeer tijdens de stockverkopen goede zaakjes te doen. De vlotte bediening in het Nederlands is een grote troef.

Voor mij is een stad pas af als je er voldoende fijne koffieplekken vindt.

31


Brusselse Brouwerij Cantillon kan de vraag niet meer bijhouden

“We zouden makkelijk drie tot vier keer meer kunnen brouwen.” 32•

Amper vijftig jaar geleden hing de toekomst van Brouwerij Cantillon aan een zijden draadje. De zuur-bittere geuze die er gebotteld wordt, viel niet langer in de smaak. Maar kijk, anno 2019 is geuze opnieuw populair en kan de brouwerij de vraag niet bijhouden. Die ommezwaai is grotendeels de verdienste van zaakvoerder Jean-Pierre Van Roy. In het volgende anderhalf uur neemt Jean-Pierre ons niet alleen op sleeptouw door de brouwerij, maar ook door de rijke geschiedenis van de familiezaak.

H

et lijkt wel alsof de tijd heeft stilgestaan in Brouwerij Cantillon. Wie de deur van het pand in de Anderlechtse Gheudestraat achter zich dicht trekt, waant zich in 1900. De houten bankjes, de kachel, de toog, de vaten: alles ademt de sfeer uit van de belle époque. Zaakvoerder Jean-Pierre van Roy begroet ons allerhartelijkst. “Jullie hebben geluk”, begint hij. “Vandaag wordt er bier gebrouwen, en neen, dat gebeurt heus niet elke dag.” Het brouwseizoen loopt van november tot april, zo leren we. En daar is volgens Jean-Pierre een goede reden voor. “Wij maken lambikbier van spontane gisting. Alles begint met wort: een suikerrijke oplossing op basis van tarwe, gerst en hop. Het mengsel wordt verwarmd tot 100°C. Daarna pompen we de wort

in een grote koelbak, die onder de pannen staat. Daar koelt het ’s nachts geleidelijk af tot 20 graden. Rond 40°C gebeurt er iets miraculeus: dan komen er micro-organismen of wilde gisten in contact met het wort. Een besmetting als het ware, maar dan een van de goede soort.”

BABYLONIË Nadat de wort is afgekoeld, wordt het mengsel overgeheveld naar eiken- of kastanjehouten vaten van 225 tot wel 500 liter. Vijf tot zes dagen later begint de spontane gisting onder invloed van de wilde gisten. “Straf, hé”, zegt Jean-Pierre. “We maken hier bier zoals in Babylonië, 6000 jaar geleden. De winterperiode is dé

brouwtijd bij uitstek omwille van twee redenen. Om te beginnen is het ’s nachts voldoende koud om de wort af te koelen. En bovendien hangen er in de wintermaanden meer wilde gisten in de lucht, precies wat we nodig hebben. “ Eigenlijk brouwt Cantillon maar één bier: lambik. Alle andere bieren zijn mengelingen. “Lambik is een heel speciaal bier”, vervolgt JeanPierre wanneer hij ons twee glazen uitschenkt. “Het rare is: lambik schuimt niet. Het ziet eruit als wijn. Waarom? Omdat we werken met eiken vaten, die het koolzuurgas doen verdampen. Lambik is ook niet zwaar: hooguit 5-6%. We laten de lambik tot drie jaar rijpen op de vaten. Onze geuze is een mix van lambik van 1 jaar, van 2 jaar én van 3 jaar. Die bottelen we in een crémant-fles mét een kurk op. Geuze is een levend bier: het gist voor een tweede keer op de fles.”

B I O L O G I SCH Cantillon is ook een trendsetter: Sinds 1999 produceert de brouwerij


uitsluitend biologische lambik. En dan zijn er nog de uitstekende vruchtenbieren, zoals de fameuze kriek. “We kopen onze Schaarbeekse krieken in Pepingen, bij Peter Van den Daele. Een echte Pajottenlander die nog een 25-tal bomen heeft staan. Daarnaast gebruiken we witte druiven uit Sicilië en merlotdruiven uit de Gironde. In 1996 hebben we voor het eerst abrikozenbier gebrouwen, een traditie die we tot vandaag verderzetten. “

maar er zijn ook avonden dat het kwik een flink stuk boven uitkomt, het kan regenen of waaien…Al die omstandigheden hebben een impact op de micro-organismen, die op hun beurt de gisting én de smaak beïnvloeden. Vroeger lag die variatie moeilijk, omdat de consumenten een standaardproduct wilden. Maar als je de moeite doet om het hen uit te leggen, zijn ze mee.”

De traditionele bereiding heeft een belangrijke consequentie: de smaak van de Cantillon-bieren verschilt van jaar tot jaar. “We kunnen hier gewoonweg geen standaardbier maken. De weeromstandigheden verschillen van dag tot dag. Je kan een droge vriesnacht hebben,

Z WA R T E GO L D E N S I X T I E S Tijd voor een stukje geschiedenis. Jean-Pierre neemt ons mee naar 1900. Paul Cantillon neemt samen met zijn echtgenote Maria Troch een bierhandel over. “Oorspronkelijk was Paul een biersteker. Dat is iemand

die niet zélf brouwt, maar geuze maakt door lambiken te mengen die hij in andere brouwerijen koopt. In 1937 veranderen ze het geweer van schouder. Paul begint samen met zijn twee zonen een heuse brouwerij. In Ouffet, een dorpje op een steenworp van Hoei, kopen ze tweedehandsspullen: een brouwkuip, een kookketel, een koelbak. Op 22 maart 1939 maken ze hun eerste brouwsel. Slechte timing, zo net aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog.” Brouwerij Cantillon ziet de eerste jaren zwarte sneeuw. Na 1945 keert het tij geleidelijk. Lambik, geuze en kriekenbier geraken weer helemaal in. Die mooie periode duurt maar tot eind jaren vijftig. Dan gaan de zaken opnieuw achteruit. “De fameuze


golden sixties waren voor de brouwers zwarte jaren. Cantillon maakte verlies. Mijn schoonvader kwam me in 1969 onverwacht opzoeken. Zijn vraag was duidelijk: Jean-Pierre, ou tu reprends, ou je ferme. Veel keuze had ik niet, natuurlijk. Ik heb er toen veel over gesproken met mijn vrouw. Vergeet niet dat ik amper 27 was. Ik werkte bij Philips en kende als regent wetenschappen en aardrijkskunde niets van brouwen…In alle eerlijkheid: die eerste jaren liep het niet goed, ik dacht eraan om te stoppen.”

L A L IB R E B E L G IQ U E Maar in 1971 kantelt het lot opnieuw. Jean-Pierre leert George Michiels

kennen, een kleermaker uit de buurt die de ter ziele gegane breugelfeesten nieuw leven wil inblazen. George dringt erop aan dat Jean-Pierre meedoet met de festiviteiten. “Ik begreep niet goed wat hij wou. Simpel, zei hij, je komt op straat met je vat lambik en schenkt glazen bier. Dat was raar, lambik op straat verkopen. Hoe dan ook, samen met mijn schoonbroer heb ik in de Hoogstraat bier geschonken. Het rare was: op straat ontmoette ik een heel ander publiek. Vergeet niet dat ik gewoon was om naar de cafés te gaan. Tournees betalen, mee drinken, je begrijpt wat ik wil zeggen. Ik vond het tof om eens iets anders te doen.” De deelname aan het wijkfeest blijkt een gouden zet. Want een paar maanden later krijgt Jean-Pierre een telefoontje van een journalist van La Libre Belgique. Een telefoontje dat alles verandert... “Die man had bier gedronken in de Hoogstraat en vond het fantastisch. Hij wou langskomen voor een interview. Mijn schoonvader zag dat eerst niet zitten. Je moet weten dat Cantillon een oude brouwerij is, hier staan geen glimmende ketels of spectaculaire machines. Enfin,

de journalist is gekomen en hij vond het hier ongelooflijk. Resultaat: een paginagroot artikel in La Libre Belgique, compleet met foto’s. Drie dagen later belt er een madame, ze had het artikel gelezen en wou ons bezoeken. Ik zei: waarom niet. Zo is de bal aan het rollen gegaan.”

3 9 .0 0 0 BEZOEKERS Jean-Pierre beseft dat publiekswerking de sleutel is tot succes. Hij begint rondleidingen te geven in de brouwerij en richt in 1978 het Brussels Museum van de Geuze op. Het museum wordt een instant succes. In 2018 kreeg het maar liefst 39.000 bezoekers uit de vier windstreken over de vloer! “Onze VZW telt bijna vierhonderd leden die van over heel de wereld komen: de VS, China, Brazilië, noem maar op. Om de drie maanden verschijnt er een nieuwsbrief: het Grummelinkske, boordevol anekdotes over het leven in de brouwerij. Het Grummelinkske verschijnt in het Nederlands, Frans, Engels en Italiaans en binnenkort ook in het Portugees. Da’s een beke zot, hé?”


“ ”

Lambik is een heel speciaal bier. Het rare is: lambik schuimt niet. Het ziet eruit als wijn.

Of geuze opnieuw populair is, willen we nog weten. “Niet overdrijven, hé”, klinkt het bescheiden. “Wij brouwen 2500 hectoliter, dat is een minidruppel in de oceaan van het bier! Ja, er is vraag naar. En neen, we kunnen de vraag niet bijhouden. We zouden makkelijk drie tot vier keer meer kunnen brouwen. Maar dat is praktisch onmogelijk. We zitten beperkt in de tijd en omdat het bier lang moet rijpen, zouden we ook veel opslagruimte nodig hebben. Vooral Vlamingen drinken graag geuze, in Wallonië is het bier minder populair. Ook de internationale belangstelling is groot. Al in 1988 kregen we hier Japanners over de vloer. Japan was een van onze eerste internationale markten. Vandaag zijn we aanwezig in 28 landen. Heel wat van onze bezoekers zijn toeristen. Ze hebben veel moed omdat ze van de Grote Markt naar hier komen, een flinke wandeling. Eigenlijk zouden ze daarvoor een medaille moeten krijgen!” Dat, én een frisse geuze natuurlijk!

www.cantillon.be Brouwerij Cantillon Gheudestraat 56 1070 Brussel Openingsuren Open op maandag, dinsdag, donderdag, vrijdag en zaterdag, telkens van 10.00 tot 16.00 uur.

Proef mee Geen tijd voor een bezoek aan de brouwerij? In de lounge van DeWarande kunt u ook genieten van een heerlijk glas Brusselse Geuze. Open elke weekdag van 8u tot 19u.


Brussels gerechtje met lam en tuinbonen

36•


Voor 4 personen

4 lamsfilets (120gr per persoon) 200gr diepvrieserwtjes 100 dl kippenfond 20 gr tuinbonen 20 gr verse erwtjes bonenkruid peterselie bieslook 2 aardappels Chantenay-wortel boter peper zout look tijm rozemarijn scheutje neutrale olie

HET VLEES

Bak het lamsfilet goudbruin aan in bruisende boter. Voeg een takje tijm, rozemarijn en een teentje knoflook toe. Neem met een lepel de boter uit de ban en giet deze meermaals over het vlees. Voeg een scheutje neutrale olie toe en bak het vlees langs beide kanten. Nadien zet u de schotel 5 minuten in de oven op 180°.

DE SAUS

Stoof de parures van het lam aan samen met de ajuin en sjalot, blus met geuze en rode wijn. Voeg de lamsfond en de kruiden (tijm, laurier en rozemarijn) toe. Laat het mengsel rustig reduceren om het daarna te zeven. Voeg koude boter toe terwijl u de saus mixt met de keukenmixer.

voor de saus:

parures van het lam ajuin sjalot tijm laurier rozemarijn rode wijn geuze ‘Cantillon’

DE ERWTENPUREE

Mix de bevroren erwten in een keukenblender en voeg tegelijkertijd de opgewarmde kippenfond toe. Zeef het geheel. Bewaar de puree eventjes in een sauteuse of in een spuitzak tot het dresseren.

afwerking:

gele goudsbloem paarse shiso

DE GROENTEN

Haal de kleine boontjes uit de schil en blancheer ze 4 minuten in kokend gezouten water, koel ze daarna onmiddellijk af in ijswater. Pel daarna nogmaals de kleine boontjes. Bak ze net voor het dresseren in gesmolten boter en haal het fijngesneden bonenkruid, de peterselie en de bieslook erdoor. Snij de wortels in fijne schijfjes en zet ze op ijswater zodat ze mooi krullen.

Chantenay-wortels zijn heerlijk zoet van smaak en hebben een knapperige textuur, waardoor ze zeer geschikt zijn om rauw te verwerken.

De goudsbloem kent een lange traditie van gebruik in de keuken. De lintbloemetjes worden vers of gedroogd gebruikt. Al in de 16de eeuw werd de bloem omwille van zijn gele kleur gebruikt als vervanging voor saffraan.

Shiso, dat ook bekend staat als Japanse munt en Viëtnamese koriander, behoort tot de muntfamilie, heeft een speciale, scherpe geur en een fijne smaak die in de verte aan basilicum doet denken.

Schil de aardappelen en snij ze in de gewenste vorm. Strijk ze in met gesmolten boter en bak ze in de oven gedurende 20 minuten op 170°.

DRESSEREN

Bak het vlees nog even af in de oven en warm de erwtenpuree op. Dresseer de groenten en voeg de saus toe. Werk af met de gele goudsbloemetjes en de paarse shiso.

T IP Deel de foto’s van uw gerecht met ons via www.instagram.com/ de_warande


Kip of ei?

Gezonde, duurzame voeding, wordt

Wij doorbreken die cirkelredenering.

vaak als een kip-ei-probleem voor-

Niet alleen onze kippen en eieren,

gesteld. Duurzaam eten zou pas ingang

maar alles wat we met zorg bereiden,

vinden als er voldoende duurzame

is duurzaam gekweekt. Wij serveren

producten zijn. Die producten zouden

met de glimlach lekkere en gezonde

evenwel pas economisch rendabel zijn

gerechten in onze bedrijfsrestaurants

als de vraag ernaar voldoende groot is.

en op evenementen.

Wijngaardveld 16, 9300 Aalst l 053 606 660 l info@belgocatering.be


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Hadewig De Corte

VRI JD A G AV O N D / RESTA U R A N T B O Z A R

Vrijdagavond maken mijn man, Bernard, en ik - zonder de kinderen - tijd voor elkaar en gaan we lekker uit eten. Restaurant Bozar is hiervoor onze geliefkoosde plek. Een mooi kader, tafel voor 2 met zicht op de keuken, vriendelijke - ondertussen bevriende – ontvangst door Karen en een heerlijke gastronomische keuken maken onze vrijdagavonden bijzonder. De paté en croute kan niet missen!

Tijdens niet-geplande weekenduren kuieren we met zijn allen graag rond in Schaarbeek. Via het park aan Huart Hamoir wandelen we naar het vernieuwde station van Schaarbeek waar we ook al eens durven binnenspringen in het treinmuseum of de brasserie die daaraan verbonden is.

➥ ➥

ZATER D A G V O O R MI D D A G / RON D K U IE R E N E N IN K O P E N D O E N AAN H E T S IN T-K AT E L IJN E P L E I N

Na het zwemmen met de kinderen (vroeger in het authentieke zwembad Les bains de Saint-Josse) gaan de kinderen verder sporten en trekken wij zaterdagvoormiddag naar het Sint-Katelijneplein dat zich opmaakt voor veel volk later op de dag. Met een warm bouletje uit het vuistje van bij Tom, doen we inkopen voor het weekend. De beste vissalades en vis halen we bij Wouter van Mer Du Nord, champignons en andere groenten en fruit vinden we bij Champigros en heerlijke kazen en Oud Beersel slaan we in bij Linkebeek. Indien Bernard zijn zinnen zet op een vleesgerecht, passeren we steevast bij Dierendonck. Dit moet een goede plek zijn aangezien Sergio zijn frietkot hier net heeft geopend.

R U S T IG E Z AT E R D A G - O F Z O N D A G N A M ID D A G / PARK IN SCHAARBEEK

MAANDAGMORGEN/ H E I L I G E FA M I L I E

Maandagmorgen start de week opnieuw en keren de kinderen terug naar school. Sinds een achttal jaar gaan zij met veel plezier naar hun Heilige familie, een school die sterk groeit en veel aandacht heeft voor vernieuwing. Zo investeren zij in daktuinen, serveren ze vegetarische maaltijden met producten uit hun daktuin en zetten ze in op inclusie om maximale kansen te geven aan kinderen met diverse specifieke uitdagingen.

MAANDAGMORGEN/ B U U R T K L I N I E K S I N T- J A N A A N H E T R O G I E R P L E I N

Ikzelf start ook de week en vertrek richting de kliniek SintJan op de Kruidtuinlaan. Na het ophalen van een lekkere verse fruitsap en een café latté bij Quel Pain passeer ik een prachtige authentieke apotheek vooraleer de kliniek binnen te stappen en een week met hart en ziel te mogen werken in het hart van Brussel.

39


Reisverslag

Tel Aviv: zon, zee, strand en… start-ups 40•

Wist u dat… Israël in relatieve termen meer investeert in Research & Development dan alle andere landen van de OESO… en zelfs bijna twee keer zoveel als België? En dat de gemiddelde temperatuur van het zeewater in Tel Aviv in januari, hoger is dan de gemiddelde temperatuur van de warmste Belgische maand, maar dan aan land? En dat de stad Jeruzalem in haar geschiedenis …tot nu… 44 keer veroverd en heroverd is? Dat de wegwijzers steeds de vertaling tonen in de taal van de 20,9% Israëlische burgers van Arabische oorsprong? Een “wist-u-dat” opstellen over Israël is natuurlijk niet zo moeilijk. Het land is een vat vol tegenstellingen en tegenstrijdigheden, maar ook vrij onbekend voor de meeste van onze landgenoten, behalve dan uit de voorpagina van de krant. En daarmee zijn we in deze introductie zelfs nog niet verder geraakt dan het cliché.

Door Brandaan Mombaers

V

eel redenen om zelf eens te gaan kijken hoefden we dus niet te verzinnen. Toen de Jongerenraad, met Anouk Schoors op kop, het idee lanceerde, vertaalde het enthousiasme zich in een handomdraai in een volle (air)bus richting Tel Aviv. Na vier-uur-en-half non-stop genoten te hebben van de uitmuntende service van Brussels Airlines (de toiletten aan boord

waren gratis!) landden we tussen de palmbomen, onder de zon. Dankzij de vele relaties van onze onwrikbare reisleidster Ellen Van den Branden was de security zo geregeld. Wat later kwamen we toe in een charmant hotel aan de kust van Tel Aviv. De charme zat soms in de details, zoals de rooftopbar erbovenop. Volgens de Israëli zelf de place-to-be van het moment. We hebben allemaal


de kans gehad om ervan te genieten, sommigen die het geluk hadden om een verdiep lager te logeren hadden zelfs recht op nachttarief voor de volledige immersie-ervaring. Maar hey, het is een jongerenreis, nietwaar? En het eten was zéér lekker.

met een bezoek aan het Weizmann Institute of Science, gevolgd door een bezoek met lunch aan HP Indigo en daarna voor de liefhebbers een uitstap naar die andere trekpleister in Tel Aviv, de beach met haar -boys en -girls.

De dag erop hadden we, opnieuw dankzij de lange arm van Ellen, met onze bonte groep van jongeren(van-geest) een date met de hoofdarcheoloog van Jeruzalem, Amit Re’em. Tijdens de kalmte van de sabbat leidde hij ons in en rond, bij wijlen ook onder Jeruzalem. We kregen niet alleen de typische bezienswaardigheden te zien, maar ook een aantal exclusieve plaatsen, afgesloten voor het grote publiek. Een unieke ervaring.

Maandag hadden we dankzij de al even impressionante arm van Anouk het voorrecht om een start-up te bezoeken, Innoviz Technologies, gespecialiseerd in LIDAR-oplossingen voor autonome voertuigen. Het bedrijfje groeide op twee jaar tijd van een handvol specialisten tot een uit de kluiten gewassen start-up met meer dan 180 werknemers. Meteen werd ook een belangrijke stuwende factor in het Israëlische innovatie-verhaal duidelijk; het merendeel van de werknemers had al eerder zijn sporen verdiend in de technologische eliteeenheden van het Israëlische leger, zoals eenheid 8200.

HOOGTECHNOLO G IE E N BE A CHBOYS Hoewel de beruchte rooftopbar en aansluitend een dancing met een dansende (pluchen) beer de rangen ‘s ochtends wat hadden uitgedund, begon zondag het serieuze werk,

Het leger zet hard in op jonge rekruten met bijzondere talenten om deze eenheden te bevolken, bijvoorbeeld door het organiseren van naschoolse activiteiten voor 16 tot 18-jarige leerlingen, waar zij


“ ”

De charme zat soms in de details, zoals de rooftopbar erbovenop. Volgens de Israëli zelf de place-to-be van het moment. We hebben allemaal de kans gehad om ervan te genieten, sommigen die het geluk hadden om een verdiep lager te logeren hadden zelfs recht op nachttarief voor de volledige immersie-ervaring.

trouwens?), maar wel zeer nuttig in de hoogtechnologische wereld van de start-ups.

Die avond werden we ontvangen door Olivier Belle, de Belgische ambassadeur, in zijn residentie. Ook Jacob Lempert, verantwoordelijke voor FIT in Israël, en Anya Eldan, VP van de Israel Innovation Authority waren aanwezig. Anya Eldan onderhield ons eerst met een amusante toelichting over de politiek van de Israëlische overheid om risicokapitaal te verschaffen aan de vele start-ups. Hierna vervoegde ambassadeur Belle ons voor het diner. computercode leren schrijven en zelfs leren hacken. Deze leerlingen stromen dan na hun secundair onderwijs door naar eenheden als 8200 en blijven daar meestal tot zij ongeveer 21 jaar oud zijn, vaak zelfs langer. Later zie je deze rekruten terug opduiken in de vele start-ups. De relaties die gesmeed worden in deze eenheden worden in stand gehouden en je zou zelfs kunnen zeggen dat de rekruten er een professioneel netwerk aan overhouden. Niet meteen een De Warande (heeft u zich al ingeschreven voor de Lange Tafel,

MET HET SMURFENLIED NAAR HUIS Dinsdag, laatste dag al. Voor we opnieuw werden overgeleverd aan de geneugten van de officiële Smurfairbus (…) van Brussels Airlines, mét Smurfenlied tijdens het boarden, hadden we eerst nog wat serieuzere zaken op het programma. Een sofagesprek met drie venture-capital investeerders, Manuel Süssholz van Sweetwood Ventures, Pinchas Buchris van State of Mind Ventures,

Almog Ohayon van Javelin Networks en Roy Alon van Netapp. Ook deze activiteit was zeer verrijkend en opnieuw werd de link met 8200 gemaakt. Twee van de vier sprekers hadden deze achtergrond en Pinchas Buchris is zelfs commandant van de eenheid geweest. Niet veel later stonden we aan te schuiven voor een taxi in Zaventem. Goddank regende het niet, al was het wel een beetje frisser. De feedback van onze medereizigers was unaniem positief. De diversiteit van de groep was een absolute verrijking en namens de Jongerenraad dank ik iedereen die deze ervaring met ons heeft willen delen. Een bijzondere bedanking is op zijn plaats voor Anouk, voor het idee en voor het ‘uitlenen’ van haar professionele contacten. Het is dankzij haar dat het professionele programma zo buitengewoon interessant was. Ook Ellen verdient een speciale vermelding. Ondanks de uitdagingen die een reis naar Israël op organisatorisch vlak met zich meebrengt, is zij er altijd in geslaagd om de problemen naar ieders tevredenheid met zachte doch kordate hand op te lossen.


Reiskriebels gekregen? De Warande organiseert elk jaar een aantal reizen voor haar leden. Op www.dewarande.be/reizen leest u meer over de eerstkomende trips. Alvast een kleine teaser; voor de volgende jongerenreis is de jongerenraad duchtig bezig met het reserveren van een ritje op de grootste ondergrondse carrousel ter wereld!


ING Private Banking, maar vooral

Gaspar Banking

Vincent Gaspar, Internationale vicevoorzitter bij Prolacta Bioscience

Via de commerciële ontwikkeling van medische hulpmiddelen bouwde Vincent zijn internationale carrière uit. Het is voor hem zo veel meer dan een beroep. Het is ook zijn passie die ervoor zorgde dat hij de wereld kon rondreizen en met zijn gezin in het buitenland kon wonen. Bij zijn terugkeer naar België was Vincent op zoek naar advies en begeleiding op maat dus besloot hij om zijn financiën aan ING toe te vertrouwen. Al ruim twee jaar beheert zijn Private Banker zijn financieel vermogen. Ook u kunt de uiterst persoonlijke aanpak van ING Private Banking ontdekken op ing.be/privatebanking

Aanbod voor bank-, financiële en/of verzekeringsdiensten, onder voorbehoud van aanvaarding door ING België (of in voorkomend geval door de betrokken verzekeringsmaatschappij) en mits wederzijds akkoord. Voorwaarden en modaliteiten (reglementen of algemene voorwaarden, tarieven en andere bijkomende informatie) zijn beschikbaar in alle ING-kantoren en op www.ing.be. ING België nv – Bank /Kredietgever – Marnixlaan 24, 1000 Brussel – RPR Brussel – BTW BE 0403.200.393 – BIC: BBRUBEBB – IBAN: BE45 3109 1560 2789. Verzekeringsmakelaar ingeschreven bij de FSMA onder het nr.12381A. Verantwoordelijke uitgever: Philippe Wallez – Sint-Michielswarande 60, B-1040 Brussel.


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Henriette van Eijl

RESID E N C E P A L A C E B R A S S E R I E

Lunchen tussen de Eurocraten en lobbyisten in dit authentieke Art Deco paleis is een belevenis, zelfs als de kwaliteit van het eten soms wat wisselend is.

CAFE IN D E L IN D E

Precies op de grens van het Brussels Gewest ligt dit heerlijke café, waar mijn hond Toby met open armen wordt ontvangen na een wandeling in het Scheutbospark. Goede kriek.

CHAR L IE R MU S E U M

Een Hortagebouw dat heerlijk werd volgepropt met de collecties van een rijke 19e eeuwse Amsterdamse kunstliefhebber en zijn beeldhouwer-vriend Charlier. Jammer genoeg meestal gesloten in het weekend, gelukkig worden er regelmatig leuke concerten gehouden.

DEMEULDRE SERVIESWINKEL

Dit familiebedrijf bestaat al bijna 200 jaar. Je kan binnen de drie minuten klaar zijn voor een cadeautje (bijvoorbeeld een whisky-proeversglas), maar er ook uren ronddwalen tussen de geweldige collecties. Ook het elegante salon op de eerste verdieping is een bezoek meer dan waard. www.demeuldre.com

P AT I S S E R I E B R I A N J O Y E U X

Ruim 4 jaar geleden opende het jonge ondernemersechtpaar Joyeux uit de Elzas hun nieuwe patisserie – op slechts 10 minuutjes wandelen van De Warande. Een overvloed aan geuren komt je tegemoet bij binnenkomst want alle producten worden vers in de winkel gemaakt. www.brianjoyeux.be

45


Een reis geïnspireerd door ‘Kameraad Baron’, een boek van Jaap Scholten.

Transsylvanië, een intrigerende en complexe lappendeken 46•

Een ongewone reisbestemming aan het eind van de zomer. Met heel warme zonnige dagen maar ook met een bittere eerste koude aan het einde van ons verblijf. Een land dat ons aangenaam verraste, en ook door de weersomstandigheden ons aanmaande om er dieper op in te gaan. We waren dan ook geen gewone toeristen. Dankzij onze gids Tibor werden we ongemerkt meegenomen in de geschiedenis van zovele aristocratische families….

Door Ann De Beir

T

ranssylvanië blijft voor altijd in ons geheugen gegrift, met name als een gebied dat zich staande hield onder de Habsburgers met de vele ingeweken Hongaren, die het rijk ten Westen van de Karpaten moesten beschermen tegen de Ottomanen, de Tartaren, de Mongolen. Dat vandaag deel uitmaakt van de Europese Unie maar ons zo onbekend blijft. Gids Tibor lichtte de geschiedenis toe met een lezing. ‘Alles is onzeker’, vertelde hij. En tussen ‘eigenlijk’ en ‘in de praktijk’ ligt een wereld van verschil. Transsylvanië ligt in een grote vlakte aan de voet van de beschermende Karpaten. Met een eeuwenoude

landbouwgemeenschap, met de onmeetbare Karpatische wouden en omzoomd door bergkammen. Doorheen de geschiedenis werd Transsylvanië deel van de Habsburgse Dubbelmonarchie en deelgebied van Hongarije. Bij het Verdrag van Trianon na WO I in 1920 komt Transsylvanië bij Roemenië, want de OostenrijksHongaarse Dubbelmonarchie is één van de verliezers van de oorlog. Na WO II wordt het onderdeel van het communistisch blok en komt Ceaucescu in beeld. De nacht van 2 op 3 maart 1949 gooit de ganse samenleving in Roemenië nog meer overhoop. De Hongaarse landadel en de grootgrondbezitters veranderen plots in ‘vijanden van

de mensheid’. Mannen, vrouwen en kinderen worden uit hun bed gelicht en opgesloten in kelders en gevangenissen (zoals in de beruchte Gherla gevangenis). Alle roerende en onroerende eigendommen worden in beslag genomen, verbrand, vernietigd. Zij krijgen voor 16 jaar het etiket ‘D.O.’ ofwel Domiciliu Obligatoriu, in het beste geval een ‘verplichte woonplaats’. Zij worden verstoken van onderwijs, ziekenzorg, zijn enkel vijanden van de communistische ‘gelijkheid’. Velen overleven de folterkamers, de Roemeense goelags, honger, ziekte en koude, niet. Hun arbeid is de laagst denkbare: het Donau-kanaal graven in onmenselijke weersomstandigheden, als dienstmeid bij de communistische gezagsdragers werken, schoenpoetser. De boerenbevolking (toen nog in een feodaal systeem met horigen waarvoor zorg werd gedragen door de verantwoordelijke adel en grootgrondbezitters) was haar zekerheid kwijt. Gebeurde dit allemaal om een nieuwe gelijkheid tussen mensen te creëren? Was het toen en is het nu beter in Roemenië en in casu Transsylvanië?


De titel van het boek waarop deze reis is gebaseerd, verwijst naar die periode. De toenmalige bevolking bleef haar respect betuigen aan de Kameraad Baron. De Hongaarse adel was een landadel. Zij trokken hun kostbare dolman, attila met bont en gekromde sabel, slechts aan in uitzonderlijke feestomstandigheden, maar droegen voor de rest dezelfde boerenkledij als iedereen, om te werken in de bossen of op de velden, samen met de plaatselijke bevolking.

BE GIN VAN DE R E IS Na onze aankomst vertrokken we naar de Kornis-ruïnes, het familiehuis van het hoofdpersonage in Jaap Scholten’s boek, Erzsébet. Haar echte naam is Gabriella Kornis. Het huis is een ruïne geworden, uitgeleefd in de communistische tijd, onmogelijk te restaureren want de bijbehorende 10.000 hectaren land werden niet teruggegeven. Erzsébet verwierf een klein terrein dichtbij het huis van haar jeugd door als schoonmaakster elk centje te sparen. Ze bracht er jarenlang de zomermaanden door in

een zelfgebouwd houten huisje. Het zicht op de Gherla-gevangenis was beangstigend, een oninneembare vesting in het landschap, zo dicht bij de stad Cluj-Napoca, waar we geland waren. Cluj is de Roemeense naam, Napoca werd toegevoegd onder Ceaucescu, Roemeens president van 1967 tot 1989, om de link met het fiere oude Rome en de oorspronkelijke nederzetting te benadrukken. Kolozsvár is de naam door de Hongaarse minderheid gegeven. De stad is één van de 7 burchten -Zevenburgen- om de Dubbelmonarchie te beschermen tegen de Ottomanen. Tijdens ons bezoek keken we er naar art-nouveau huizen en gebouwen, prachtige orthodoxe kerken in een propere, moderne stad. Een taxichauffeur noemde zijn stad fier het SiliconValley van Roemenië. Overal tijdens onze reis blijkt die verschillende herkomst. Roemenië kent Roemenen, Hongaren en Saksen. Het onderwijs gebeurt nu nog in de verschillende plaatselijke hoofdtalen met het Roemeens als tweede taal. De bevolking en de geschiedenis bepalen de spreektaal, het Roemeens


Wij logeerden er in dorpshuizen waar het leek alsof de tijd was blijven stilstaan…

is niet altijd gekend. Voeg naast deze bevolkingsgroepen de taal van de nomaden, de Roma-zigeuners, en je begrijpt dat Roemenië intrigerend complex is.

In Cund, bij Valea Verde van Jonas Schäfer (een Duitser die zowat de Roemeense Peter Goossens is) genoten we van een succulent diner: gemarineerd varkensvlees dat smolt in de mond. Jonas Schäfer heeft honderden jagers onder zijn trouwe jaarlijkse bezoekers. Jagers die zoals wij ook truffels zoeken. Want inderdaad, wij gingen ook op truffeljacht. Met de hulp van Sandru Viorel en zijn afgerichte hond Dicky hadden we snel een grote oogst van het zwarte goud te pakken.

We bezochten het geplunderd Banffykasteel in Bontida, het Versailles van Transsylvanië, dat nu voor een deel gerestaureerd is en gebruikt wordt voor festivals en feesten. Jaarlijks komen de nog overblijvende adellijke families -slechts een 12-tal van de oorspronkelijk meer dan 200- er samen om feest te vieren in een paleis dat letterlijk steentje voor steentje heropgebouwd wordt. Op 22 september reisden we verder met onze comfortabele bus en de Hongaarse chauffeur Andres, naar Targu Mures. In de Teleki Bibliotheek bewonderden we 14e eeuwse Incunabili van de Bijbel. De Teleki-familie opende de eerste publieke bibliotheek in 1802.

48•

Aan tafel vertelde graaf Teleki dat hij een gelukkige jeugd gekend heeft. Opmerkelijke uitspraak van een kind in 1949. In een kelder allemaal samenleven op een paar vierkante meters. Over problemen werd niet gesproken, noblesse oblige. Het dagelijkse melden bij de Securitate, de geheime politie, hoorde er gewoon bij. Bij het dagelijks verplicht melden in het bureau werd aan elke vrouw gevraagd of ze voor de ‘gravinnen’ of voor de ‘anderen’, lees: prostituées, kwam. De schrijnende armoede en de vernederende taken werden vervuld. Bij samenkomsten met lotgenoten werd poëzie voorgedragen uit het hoofd, omdat boeken verboden waren. Dit deed men om zich maar niet over het politieke klimaat uit te spreken. De Securitate lag overal op de loer, een vermoeden alleen volstond voor nachtenlange folteringen of een deportatie naar dwangkampen. De basis van een dictatuur is ervoor zorgen dat niemand nog iemand vertrouwt. Overal schuilen verraders, ook in eigen kring. Angst is de beste drijfveer om macht te behouden.

De huidige graaf Teleki beheert samen met zijn Belgisch-Hongaarse echtgenote het kasteel en woont er nu permanent. Samen met twee neven probeert hij, zonder teruggave en opbrengsten van de bijhorende gronden, het familiekasteel nieuw leven in te blazen. We genoten met de graaf en de gravin van een heerlijke maaltijd, te midden van aristocratische wellevendheid, handkus en knip-buiging incluis. Na 1989 tot 2000 hebben de overlevende edelen en hun nakomelingen in ballingschap dromen gekoesterd. Van de meer dan 200 families zijn er nog slechts 12 over. Hen was beloofd dat zij hun eigendom opnieuw konden verwerven. Geen gewag werd gemaakt van hoe alles geplunderd en uitgeleefd was tijdens de Ceaucescuperiode. Zij proberen vandaag hun eigendom nieuw leven in te blazen met alle mogelijke middelen, te midden van de plaatselijke mensen, zoals vroeger. Als het voormalige kasteel het niet toelaat, treffen zij overeenkomsten met de plaatselijke bevolking om genodigden-toeristen te herbergen. Precies zoals wij het zagen in Miclosoara, waar graaf Tibor Kalnoky de dorpsgenoten betrekt bij zijn project. Het familiehuis is een museum waardoor het een publieke functie heeft en subsidies krijgt.

“ ”

Angst is de beste drijfveer om macht te behouden

Daarna trokken we richting Zabola, aan de voet van de Karpaten. Te midden van de Székler cultuur, lees: Hongaarse bevolking. Tussen de wilde natuur, 10.000 hectaren van noest bewerkte akkers, ongerept landschap, en de bergen aan de einder. Het jachtslot in Zabola, aan de voet van het familiekasteel Mikes, is vandaag een prachtig hotel. Gravin Katalin Chowdhury-Mikes is er opnieuw gaan leven, samen met de gezinnen van haar twee zonen. De Hongaarse dorpsbevolking vindt er werk en tegelijk ook een levensdoel. Men is fier op zijn afkomst. In een druilerige regenbui reden we met boerenkarren naar het bos voor een picknick in stijl. Er volgde een kennismaking met schrijver Jaap Scholten en een lezing over Transsylvanië, gezellig aan de haard met een glaasje wijn in de hand. Een grande soirée in avondkledij aan de open haard met ontelbare kaarsjes en traditionele Hongaarse dansen waar we gretig aan deelnamen. Feeëriek en onvergetelijk. De laatste dagen verbleven we in Luthers, lees: ‘Duits’ gebied. De huizen hebben een trapezium fronton, zijn opgetrokken in hout en leem en bepleisterd. De Lutherse kerken zijn ‘weerkerken’, versterkt, want zij boden aan mens en vee bescherming tegen roversbenden of belagers. In de Lutherse kerken verwonderden we ons over de vele beelden, de fresco’s, de Turkse tapijten. Luther begreep dat mensen niet te drastisch een nieuwe visie aanvaarden. Ja, de mensen vinden altijd een tussenweg. Over wegen gesproken, in Roemenië haal je trouwens een gemiddelde snelheid van slechts 45 kilometer per uur. De


verbindingswegen tussen steden zijn goed, maar er zijn geen autowegen. Eens je de hoofdweg verlaat, krijg je onverharde wegen onder de wielen geschoven. Aan de rand van de dorpen wonen Roma-zigeuners, zeer arm, werkloos en analfabeet. Het zijn gesloten gemeenschappen waar enkel de stam en de familie telt. We bezochten Sighisoara, de plek waar Dracula zou geboren zijn. Vlad III Tepes leefde in de 15e eeuw, maar werd als Dracula een hersenspinsel van een Iers horrorschrijver uit de 19e eeuw. De schrijver zelf is nooit in Roemenië geweest. Waarom schreef hij dan over Vlad III als een bloed drinkende vampier? Vlad III was een krijgsheer berucht om zijn wreedheid. Zo zou hij duizenden Turken gespiest hebben en liet hij hen als het ‘bos der gespiesten’ ter afschrikking van hun geloofsgenoten staan aan de voet van de Karpaten. Sighisoara is een goed bewaard ommuurd middeleeuws vestingstadje, aan de voet van de Karpaten, met een befaamde school, een Lutherse kerk en een autovrij centrum. In het hotel genoten we niet alleen van een lekker avondmaal maar ook van een fijn kamerorkest. We keken neer op de recente stad waarbij de talloze zielloze verwaarloosde communistische woontorens in het oog sprongen, naast de verlaten fabrieken waar ijzer verwerkt werd. Onze laatste avond in Sibiu brachten we door in Hotel Imparatul Romanilor, gebouwd door de zoon van Ceaucescu. Het illustreert zowel in naam als in interieur de kitscherige aanspraken van een dictator. Het confronteerde ons met het verlies van tradities en schoonheid door een dictatoriaal regime.

S L O T G E D AC H T E Men wil de naam van het land veranderen door de negatieve connotatie met de zigeunerbevolking. Men zou dan echter ook de link met Rome moeten opgeven, wat hun fierheid niet toelaat. Roemenië is trouwens niet te verwarren met de Roma-zigeuners, een nomadenvolk dat oorspronkelijk uit India kwam en zich verspreidde over West-Europa. De Hongaarse en Duitse minderheden werken ijverig aan hun toekomst. In Cluj Napoca zagen we dat ook de Roemenen hun uiterste best doen om een middenstand op te bouwen, met ondernemers en restaurateurs. Het toerisme staat nog maar in de kinderschoenen. We logeerden in het Hilton Double Tree met Roemeens personeel. Ze doen hun uiterste best maar de gangbare voorwaarden voor klasse-toerisme zijn nog niet helemaal voldaan. De nieuwe elite, de voormalige tweedelijners in de Securitate die hun kop niet verloren na 1989, hebben de touwtjes stevig in handen. Ze zijn rijk, corrupt en hebben geen visie voor de bevolking. Het is een drama voor Roemenië, dat een democratie is in naam maar (nog) niet qua inhoud. De huidige president is een Duitser van oorsprong. De werkelijke macht ligt echter in het parlement, dat zetelt in het voormalige paleis van Ceaucescu. Een middenklasse is er nog niet, nochtans is die noodzakelijk.

De overblijvende of teruggekeerde Transsylvanische adel bewijst waardigheid en vaderlandsliefde, ze weten niet wat de toekomst of de wetgeving brengt… ondertussen bouwen ze het patrimonium verder op en ondersteunen ze het toerisme. Ik wil dan ook een warme oproep lanceren aan alle leden: als u Transsylvanië niet kunt bezoeken, lees dan het boek ‘Kameraad Baron’ van Jaap Scholten. Het opent een raam op een wereld niet eens zo ver van ons. Het maakt dat wij, gelukkige burgers met alle mogelijkheden tot eigen ontwikkeling en groei, dankbaar worden voor waar onze wieg stond. Niets zo ijdel en vergankelijk als materiële welstand. Waarden zoals een hechte familie en een warme opvoeding worden echter met zekerheid doorgegeven aan de volgende generatie.


Lievelingsplekken van Brusselse leden

Paul Lefebvre

50•

ME IL L E U R E JE U N E S S E

Origineel restaurant met twee gezichten: ’s middags een business publiek tegen een achtergrond van klassieke muziek, ’s avonds jazz met een modern en kunstzinnig publiek van beautiful people. Frans-Belgische keuken met exotische toetsen.

CAFÉ CALLENS

Klassieke degelijke Belgische brasseriekeuken in een modern kader. Door een familie uitgebaat die kan bogen op grondige stielkennis. Voor wie houdt van orgaanvlees: de kalfsniertjes verdienen een speciale vermelding.

B O U L A N G E R IE C H A IN N I A U X

Een van de weinige warme bakkers die Brussel nog rijk is en dus een adres om te koesteren voor de zondagse pistolets!

SLUMBERLAND

Voorheen bekend als “Schlirf”. Dé ‘Zonnetempel’ voor alle stripliefhebbers – van jong tot oud! Ook open op zondag. Nederlandse albums zijn op bestelling verkrijgbaar dankzij akkoord met het Stripmuseum.

V E R S E V I S VA N B I J MIJNHEER FRANÇOIS IN D E C A R R E F O U R VA N D E N BASCULE

Dagvers en steeds met de glimlach geserveerd door mijnheer François en zijn ploeg gemotiveerde en meertalige medewerkers. Met plezier rijtje schuiven en ondertussen gesprekken aanknopen met vele andere Brusselaars die de topkwaliteit van de vis en de dienstverlening al jaren waarderen.


De juiste koers voor jouw hr Je wil je klanten dag na dag de beste service en producten bieden. Elke medewerker kan daarbij het verschil maken. Daarom ondersteunt SD Worx je bij alle aspecten van jouw personeelsbeleid, met een complete aanpak die je medewerkers optimaal laat renderen. Van loonadministratie tot op maat gemaakt strategisch advies, wij maken het mogelijk. Samen met jou zoeken we naar de ideale oplossing om al jouw hr-uitdagingen waar te maken. Zo werken we samen aan het duurzame succes van jouw onderneming.


Lievelingsplekken van Warandemedewerker

Nathalie Bikhan lidmaatschappen en facilities

52•

ME T D E E L E K T R IS C H E S T E P D O O R H E T   JU B E L P A R K

Toegegeven, het ziet er belachelijk uit… maar ze zijn zo plezierig om mee te rijden. Wanneer mijn vriendinnen op visite komen in Brussel, neem ik hen steevast mee voor een ritje. Adrenaline verzekerd! Het Jubelpark is trouwens mijn lievelingspark in Brussel. Door zijn grootsheid waan ik me altijd een beetje in Central Park. Hoop doet leven.

Z O H IP S T E R : T H E AV O C A D O S H O W

Kan je een hele menukaart ophangen aan slechts één ingrediënt? Ja, zo blijkt. Op de Anspachlaan is onlangs het walhalla van de gemiddelde instagram-influencer geopend. The Advocado Show heeft inderdaad zijn entree niet gemist: de plek zit elke dag propvol. Het doet deugd om een aantal hippe concepten uit de grond te zien schieten in en rond de voetgangerszone.

G E N IE T E N VA N H E T U I T Z I C H T A A N H E T P O E L A E R T P L E IN

Ik ben nog maar pas een Brusselaar en ben dus nog niet gewend geraakt aan het adembenemende uitzicht over de stad dat je krijgt op het Poelaertplein. Wat een romantische

plek! Ik kijk ook al uit naar de zomer voor een botellón met uitzicht op de ondergaande zon. Nog in de zomer trouwens, start hier elke vrijdag de Roller Bike Parade: dan worden alle tunnels gesloten voor een tocht met rolschaatsen, fietsen en steps. En al dat moois wordt voorzien van een streepje muziek!

DE BRUSSELSE CULTUURTEMPEL AB

Hoe fantastisch is het om in een stad te wonen waar alle groten der aarde passeren om hun album te spelen? De zalen van Ancienne Belgique zijn perfect in grootte, waardoor een concert nooit voelt als een overrompeling. Ik hou ervan om nieuwe dingen te ontdekken en door de democratische ticketprijs lukt dat ook.

MUSEUM NIGHT FEVER

Eén keer per jaar kan je ‘s avonds terecht in een dertigtal Brusselse musea: van BOZAR, tot MIMA, tot het Wielsmuseum. Terwijl je rondloopt kan je genieten van concerten, glitter, lichtzwaardgevechten en een afterparty! Een hoogdag (-nacht) voor nieuwkomers zoals ikzelf die alle museumschatten van Brussel nog moeten ontdekken.


Over De Warande

PRAKTISCHE INFORMATIE ➥

O P E N I N G S UREN De Warande is elke weekdag open van 8u tot 19u. Bij avondactiviteiten blijven we open tot 24u. Tijdens schoolvakanties bent u welkom in De Warande van 10u tot 17u. Onze lounge is ook elke weekdag geopend vanaf 8u en is vrij toegankelijk voor alle leden en hun gasten. Tussen 12u en 14u kunt u lunchen in ons clubrestaurant.

➥ B E R E I K B A A RHEID Met de wagen De Warande beschikt over een ondergrondse parkeergarage. Onze voiturier staat klaar om uw auto te parkeren bij aankomst. Geef ons een seintje voor u aankomt en wij zorgen voor de rest. Tel.: +32 2 514 30 00 Mail: info@dewarande.be

Met het openbaar vervoer

D

e Warande is een club van Vlamingen in Brussel, opgericht in 1988. Bij haar stichting diende ze om de Vlaamse aanwezigheid in de hoofdstad te versterken. Meer dan dertig jaar later staat De Warande symbool voor de welvarendheid, de dynamiek en de internationale oriëntatie van Vlaanderen. Van de meet af aan liet De Warande zich geen zuivere zakenclub noemen, maar veeleer een ontmoetingsplaats voor vooraanstaande Vlamingen. De Warande wil mensen bij elkaar brengen die op sociaal, economisch of cultureel vlak het verschil maken. Onze deuren staan open voor gasten uit de hele wereld. Vandaag tellen we zo’n 1700 leden waaronder ambassadeurs, politici, bedrijfsleiders en tenoren uit de culturele sector.

Trein: De Warande ligt op wandelafstand (7 min.) van het Centraal Station. Via het activiteitenprogramma ontmoeten onze leden elkaar rond belangrijke thema’s: artificiële intelligentie, gezondheidszorg, energie... Bovendien beschikt De Warande ook over een aantal salons en conferentiezalen. Deze kunnen door onze leden gebruikt worden om hun gasten op stijlvolle, elegante en bovenal discrete manier te ontvangen. Als lid mag u het huis namelijk gebruiken als het uwe. De Warande heeft ook een clubrestaurant, waar u ongestoord kunt lunchen op topniveau, en een lounge, waar u de hele dag in terecht kan tussen vergaderingen door. Bovendien organiseert de club elk jaar een aantal reizen en heeft ze ook affiliaties met 27 zusterclubs, verspreid over de hele wereld. Wanneer u lid wordt van De Warande, wordt u ook lid van al haar zusterclubs.

Metro: De haltes ‘Park’ en ‘Kunst-wet’, liggen op 5 minuten stappen van De Warande.

Fiets: Wie met de fiets komt kan gebruik maken van onze douchefaciliteiten. Zo kunt u steeds fris en monter aan tafel verschijnen.

➥ L I D

W O R D E N?

Wenst u een lidmaatschapskandidatuur in te dienen? Heeft u vragen over onze verschillende formules? Of wenst u langs te komen om samen te zoeken naar de beste formule voor uzelf of voor uw organisatie? Contacteer ons via lidmaatschappen@dewarande.be.

53


Wist je dat... ... De Warande binnenkort haar eerste zomerlounge opent? Hou onze website goed in de gaten om als eerste te kunnen genieten van heerlijke cocktail in onze tuin.

... u op het ledenportaal online kunt reserveren in het clubrestaurant? ... ons netwerk van zusterclubs ondertussen 27 partners kent? De meestbezochte clubs zijn: 1. Ex aequo Cercle de l’Union Interalliée, Parijs en The Lansdowne Club, Londen 2. Down Town Association, New York 3. Ex aequo St James’s Club, Londen, Gran Peña, Madrid en Jockey Club, Buenos Aires Als lid van De Warande kunt u ook terecht in al deze clubs. Geef ons even een seintje en wij kondigen uw komst aan.

54•

... De Warande zo’n 120-tal clubactiviteiten per jaar organiseert? Alle werklunches, bedrijfsbezoeken en debatavonden verschijnen op de activiteitenkalender op de website. www.dewarande.be/activiteiten. ... we in maart 2019 een grondige digitalisering van onze clubwerking hebben doorgevoerd? Onze leden krijgen nu toegang tot een online portaal waar zij hun lidmaatschap kunnen beheren. ... De Warande beschikt over laadpalen voor elektrische wagens? Geef ons een seintje voor uw komst en onze voiturier zorgt voor de rest.

... u doorheen de dag ook kunt genieten van tapas? Onze lounge is elke weekdag open van 8 uur tot 19 uur. Op vrijdag tot 17 uur. ... u het reilen en zeilen van de club ook online kan volgen: Twitter: de_warande

Facebook: warande

Instagram: de_warande


CliĂŤntgedreven

Degelijk

Een verzekeringsplan op uw maat? Wij helpen u graag.

Ondernemend

Doelgericht

Teamgericht Het is makkelijk verloren lopen in de verzekeringswereld. Vanbreda Risk & Benefits zet u graag op weg. Als toonaangevende makelaar en consultant op de Beneluxmarkt leveren wij al 80 jaar maatwerk in verzekeringen, Risk Management en Employee Benefits. Onze grondige kennis van uw activiteiten en risico’s en onze doorgedreven technische knowhow garanderen uw bedrijfszekerheid. Dankzij ons internationaal partnership EOS RISQ krijgen uw buitenlandse vestigingen dezelfde dekking en service die wij u in de Benelux garanderen.

www.vanbreda.be / www.eosrisq.com

Contactinfo Vanbreda Risk & Benefits Plantin en Moretuslei 297 2140 Antwerpen Tel. + 32 3 217 67 67 info@vanbreda.be


U bent uniek. Maar nooit alleen. Bij KBC Private Banking bent u goed omringd. Van portefeuillebeheer tot financiĂŤle planning, van vastgoed tot verzekeringen. Uw private banker zorgt samen met experts voor een vakkundige begeleiding. Zo kunnen we uw vermogen uitbouwen en veiligstellen.

Best

Private Banking BELGIUM

EUROMONEY

2019

2015

2014

2013

www.kbcprivatebanking.be

Profile for De Warande

Present #3  

Ontdek hier de derde editie van Present, het magazine van De Warande! In dit themanummer staat onze hoofdstad Brussel centraal.

Present #3  

Ontdek hier de derde editie van Present, het magazine van De Warande! In dit themanummer staat onze hoofdstad Brussel centraal.

Advertisement