Page 1


KIND

SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING

BEGELEIDING

ORGANISATIE

KIND

...IN DE KINDEROPVANG Wil je gericht werken aan een efficiëntere en betere opvang, maar weet je niet hoe? Wil je jezelf of je medewerkers verder ontwikkelen, maar weet je niet hoe? Wil je de kwaliteit van je opvang verbeteren, maar weet je niet hoe je hieraan begint? Geloof je in de kracht van samenwerking en wil je wel eens ervaringen uitwisselen met andere opvangorganisaties? PCBO ontwikkelde verschillende instrumenten die je de mogelijkheid geven om de kwaliteit en de organisatie van je opvang te verbeteren, de talenten en de competenties van je medewerkers te beheren, de kosten van je opvang in de hand te houden, de toegekende opvangplaatsen efficiënt te benutten, …

SAMEN

Daarnaast biedt PCBO ook begeleiding aan bij het gebruik van deze instrumenten. Instappen in een begeleidingstraject betekent niet alleen dat de instrumenten duidelijk worden uitgelegd en dat je op maat gemaakte ondersteuningsinstrumenten krijgt, maar ook dat je via groepsbijeenkomsten ervaringen kunt uitwisselen, van elkaar kunt leren, ...

7


KIND

SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING KIND

...IN DE KINDEROPVANG Wil je de kwaliteit van je opvang verbeteren, maar weet je niet hoe je hier aan begint? Het kind staat centraal in de kinderopvang. Het pedagogische beleid van jouw organisatie zou dan ook gericht moeten zijn op het welbevinden van het kind en bepaalt niet alleen de manier waarop je in je organisatie omgaat met kinderen, ook wel het pedagogisch handelen genoemd, maar ook – en vooral – de reden waarom je op die manier met kinderen omgaat, met andere woorden, de pedagogische visie van je organisatie. Het instrument “Kind in de kinderopvang” biedt je zes pedagogische schalen aan die je de mogelijkheid geven om het pedagogische beleid van je organisatie te evalueren. Deze zes schalen zijn: Behulpzaamheid | Zelfredzaamheid Rust | Energie Bottom-up | Top-down Structuur | Vrijheid Heterogeniteit | Homogeniteit Afwachtend | Confronterend Vervolgens breng je via een cultuurkwadrant de kernkwaliteit, de uitdaging, de valkuil en de allergie van je organisatie in kaart. Een actieplan, opgesteld op basis van het cultuurkwadrant, stelt je organisatie in staat om de kwaliteit blijvend te verbeteren.

8


SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING

BEGELEIDING KIND

...IN DE KINDEROPVANG Wil je jezelf of je medewerkers verder ontwikkelen, maar weet je niet hoe? Het instrument “Begeleiding in de kinderopvang� geeft je verschillende instrumenten om de talenten, de competenties die aanwezig zijn bij jezelf of bij je medewerkers in kaart te brengen en (verder) te ontwikkelen. Je start met het opstellen van een functieprofiel. Hiervoor zal je o.a. gebruikmaken van het Gedragscompetentiewoordenboek, een Beslissingsboom en Competentiekaartjes. Nadat het functieprofiel is opgesteld en je dus weet over welke gedragscompetenties iemand moet beschikken om deze functie uit te voeren, ga je over tot de volgende stap: het in kaart brengen van de talenten van de medewerker(s) die deze functie uitoefenen. Dit gebeurt aan de hand van de Talentenzoeker die de sterktes en zwaktes van de medewerker aangeeft. Om de competenties van deze medewerker verder te ontwikkelen zal je samen met de medewerker een Persoonlijk Ontwikkelingsplan (ook wel P.O.P. genoemd) opstellen. Via oefeningen en tips kan de medewerker zijn zwakke punten verbeteren en zijn sterke punten nog versterken.

9


SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING

ORGANISATIE

KIND

...IN DE KINDEROPVANG Wil je gericht werken aan een efficiëntere en betere opvang, maar weet je niet hoe? Het instrument “Organisatie in de kinderopvang” biedt je allereerst een instrument aan om een snelle analyse te maken van jouw organisatie, nl. de quickscan. Op basis van de resultaten hiervan kies je een module uit om grondiger te analyseren. De verschillende modules zijn: Personeel: personeelsbeheer, talent- en competentiebeheer, empowerment en welzijn, medewerkers perceptie van de opvang, prestatiemetingen, … Middelen en partnerschappen: partnerschappen met andere organisaties, financieel beheer en financiële duurzaamheid, kennis en informatie, technologie, infrastructuur, klantentevredenheid, ouderbetrokkenheid, prestatiemetingen, … Organisatie: missie, visie en waarden, management, behoeften- en omgevingsanalyse, strategische planning, verandering en innovatie, … Deze grondige analyse legt de sterke en zwakke punten bloot van jouw organisatie. Je zal vervolgens één of meer doelstellingen formuleren die je wenst te bereiken. Een concreet actieplan zal je vervolgens op weg helpen om deze doelstellingen te bereiken.

10


SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING KIND

...IN DE KINDEROPVANG Geloof je in de kracht van samenwerking en wil je wel eens ervaringen uitwisselen met andere opvangorganisaties? Het instrument “Samen in de kinderopvang” biedt je de mogelijkheid met andere opvanginitiatieven samen te werken rond bepaalde thema’s.

Enkele thema’s die hierin aan bod kunnen komen zijn: - het uitwerken van gezamenlijke of gelijklopende communicatie-acties - het efficiënt beheren van inkomsten en uitgaven - het efficiënt gebruikmaken van aanwezige kinderopvangplaatsen - het efficiënt inzetten van personeelsleden -… Voorzieningen met gelijkaardige knelpunten worden (lokaal) samengebracht en onder begeleiding wordt er gezocht naar concrete (gezamenlijke) oplossingen.

11

SAMEN

Deze samenwerking gebeurt onder begeleiding van PCBO. Via een quickscan wordt er eerst nagegaan rond welke gemeenschappelijke thema’s er samengewerkt kan worden.


KIND

SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING

BEGELEIDING

SAMEN

ORGANISATIE

KIND

13


“Er kwam veel bij kijken, maar het zette ons kleine team aan tot nadenken en bijsturen waar nodig was.” Stefanie Jossa KDV ‘t Hummelhof “De pedagogische schaal was een serieuze denkoefening. Het was niet altijd gemakkelijk om een score toe te kennen, maar het laat je in team nadenken over hoe je bepaalde situaties aanpakt. Van hieruit hebben we een pedagogische visie opgesteld. Een cultuurkwadrant opstellen was een heel aangename denkoefening in team en maakte snel zichtbaar welke waarden wij in de opvang belangrijk vinden. Het laat je tevens nadenken over mogelijke valkuilen hierbij.” Gemelde opvang ’t Klim-Op-Je “De verschillende stappen in het traject volgden elkaar goed op. De ontwikkelde documenten zijn goed bruikbaar in de praktijk maar nemen veel tijd in beslag. Als je ze goed gebruikt, leveren ze goede resultaten op en kan je alzo de dienstverlening en de medewerkers continu sturen. Het ganse project werd goed begeleid.” Chantal Moens KDV De Rakkertjes “De pedagogische schalen leken eerst ontwikkeld te zijn voor de groepsopvang maar achteraf werden er nieuwe punten voor de onthaalouders toegevoegd. Ik vermoed dat de schalen nu ook heel wat werkbaarder zijn voor de onthaalouders.” Linda Van Geneugden Genkse Dienst voor Onthaalgezinnen “De tijd en energie die we in dit project gestoken hebben moeten we zien als een investering voor de toekomst. De komende jaren zullen we hier nog de vruchten van plukken. Het was een boeiende oefening op persoonlijk vlak en het resultaat doet ons ook als organisatie verder groeien!” Koen Vaesen KDV AD Wombat “Deelname aan het LSM-project heeft ons geleerd dat we al goed bezig zijn, maar dat er altijd nog ruimte is voor verbetering. Tijdens het traject kwam tot uiting dat vele mensen vele gedachten maken maar dat evenzeer ook vele handen het werk lichter maken.” Margit Hendricx IBO Tutti Frutti 14

DNIK


KIND

TOE TE VOEGEN DOCUMENTEN Meer informatie over de ontwikkelde documenten vind je terug op de website www.limburg.be/pcbo. Een muisklik op het logo van “Klimkracht” brengt je op de juiste pagina. Als kinderopvangvoorziening kun je je gratis registreren op deze website. Na registratie krijg je toegang tot een reeks documenten. Deze kunnen toegevoegd worden aan de inhoud van deze map. Enkele invuldocumenten kunnen eveneens online worden ingevuld. Het is ook mogelijk om een begeleidingstraject te starten bij PCBO. Het instappen in deze begeleiding geeft toegang tot een extra pakket ondersteuningsinstrumenten. Je krijgt daarnaast begeleiding op maat van de specifieke situatie van je eigen opvang/organisatie.

EXTRA DOCUMENTEN – TE RAADPLEGEN/DOWNLOADEN DOOR GEREGISTREERDE INITIATIEFNEMERS ‚ Handleiding gebruik pedagogische schalen ‚ Pedagogische schaal “Afwachtend – Confronterend” ‚ Pedagogische schaal “Behulpzaamheid – Zelfredzaamheid” ‚ Pedagogische schaal “Bottom-up – Top-down” ‚ Pedagogische schaal “Homogeniteit – Heterogeniteit” ‚ Pedagogische schaal “Rust – Energie” ‚ Pedagogische schaal “Structuur – Vrijheid”

EXTRA DOCUMENTEN – TE RAADPLEGEN/DOWNLOADEN DOOR INITIATIEFNEMERS, OPGENOMEN IN EEN BEGELEIDINGSTRAJECT ‚ Verwerking resultaten pedagogische schaal (op maat van de organisatie) ‚ Handleiding opstellen cultuurkwadrant ‚ Invuldocument cultuurkwadrant ‚ Handleiding opstellen actieplan ‚ Ontwikkeltips pedagogische schaal (op maat van de organisatie) ‚ Invuldocument pedagogisch actieplan ‚ Tips verdere stappen actieplan

19


KIND

DE BEGELEIDING Wanneer je kiest om gebruik te maken van het begeleidingstraject, word je uitgenodigd voor enkele groepsbijeenkomsten. De uitwisseling van ervaringen en tips en de steun vanuit de groep biedt een belangrijke meerwaarde aan het begeleidingstraject. Tijdens de begeleiding wordt de autonomie van de opvanginitiatieven gewaarborgd. De begeleider begeleidt enkel het traject. Van de opvanginitiatieven wordt verwacht dat ze de nodige inspanningen doen om het traject tot een succesvol einde te brengen. Het welslagen van het traject valt of staat met de inspanning van alle opvanginitiatieven die er aan deelnemen.

DE KLIMKRACHTBEGELEIDER … ... organiseert verschillende begeleidingsmomenten in groep. ... stuurt een verslag over de begeleidingsmomenten naar de deelnemers. ... zoekt bijkomende informatie op vraag van de deelnemers. ... stelt ondersteuningsinstrumenten op maat op. ... geeft tijdens de begeleidingsmomenten ook opdrachten mee. ... geeft in de loop van het traject regelmatig feedback. ... formuleert adviezen op basis van de ingevulde analyse-instrumenten. ... kan ook telefonisch en per e-mail gecontacteerd worden indien nodig. ... volgt de initiatieven van dichtbij op tijdens de uitvoering van het actieplan.

DE INSTRUMENTEN De instrumenten die gedurende het traject gebruikt worden, zijn: ‚ handleiding pedagogische schalen ‚ pedagogische schalen ‚ handleiding opstellen cultuurkwadrant ‚ sjabloon cultuurkwadrant ‚ voorbeeldbegrippen cultuurkwadrant per pedagogische schaal ‚ ontwikkeltips ‚ handleiding opstellen actieplan ‚ sjabloon actieplan ‚ het formuleren van SMART-doelstellingen ‚ bijkomende ondersteuningsinstrumenten op maat.

21


KIND

BEGELEIDINGSTRAJECT Eerste begeleidingsmoment ‚ De begeleider geeft uitleg over het online invullen van formulieren, het downloaden van documenten en de persoonlijke pagina van de individuele opvanginitiatieven. ‚ De begeleider deelt de handleiding voor de pedagogische schalen uit en overloopt de verschillende pedagogische schalen. ‚ De initiatiefnemers kiezen een pedagogische schaal en krijgen een exemplaar hiervan. ‚ De begeleider legt uit hoe de pedagogische schaal (online) moet ingevuld worden. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Tweede begeleidingsmoment ‚ De begeleider overloopt de resultaten van de pedagogische schalen en bespreekt deze met de initiatiefnemers. ‚ De begeleider geeft uitleg over het cultuurkwadrant en deelt het sjabloon uit. ‚ De initiatiefnemers proberen het cultuurkwadrant al in te vullen als oefening. ‚ De begeleider bespreekt deze oefening met de initiatiefnemers. ‚ De begeleider beantwoordt specifieke vragen. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Derde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt de ingevulde cultuurkwadranten. ‚ De begeleider legt uit hoe doelstellingen SMART geformuleerd worden. ‚ De begeleider overloopt het sjabloon voor het opstellen van een actieplan. ‚ De initiatiefnemers beginnen met het formuleren van de doelstelling(en) en het invullen van het actieplan. ‚ De begeleider geeft feedback hierover tijdens het begeleidingsmoment. ‚ De begeleider overhandigt de handleiding voor het opstellen van een actieplan en de uitleg over het formuleren van SMART-doelstellingen. ‚ De begeleider beantwoordt specifieke vragen. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Vierde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt de actieplannen die werden opgesteld. ‚ De actieplannen worden gefinaliseerd. ‚ De begeleider bespreekt het verdere verloop van het traject, namelijk het uitvoeren van het actieplan, de tussentijdse evaluaties en de eindevaluatie. Vijfde en zesde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt met de initiatiefnemers de uitvoering van het actieplan: verloopt alles volgens planning, moet de doelstelling worden bijgestuurd, moet het actieplan worden bijgestuurd, zijn er tussentijdse evaluaties geweest, wat waren de resultaten hiervan, enzovoort. ‚ Indien nodig zullen er nog één of twee extra begeleidingsmomenten worden gepland.

22


KIND

SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING

BEGELEIDING

SAMEN

ORGANISATIE

KIND

23


“Wat wij in de eerste plaats meenemen uit het traject is het besef dat er meer talent in ons zit, dan we vaak denken. Hiernaast konden we tijdens het traject onze sterke kanten verder versterken en gericht werken aan onze mindere kanten.” Hubert Crals Gemelde opvang Europaschool “Het opstellen van een functieprofiel verliep heel vlot door de aangeboden werkvormen. In 2014 gaan we deze verder gebruiken zodat elke werknemer in onze organisatie een functieprofiel heeft, gelinkt aan de jobinhoud.” Cindy Claes vzw Familia “De wijze waarop je tot de juiste competenties komt, vond ik sterk! Wat me het meest is bijgebleven, is de Talentenzoeker waarmee je zowel met talenten als met werkpunten een persoonlijk ontwikkelingsplan kan opstellen! Wat aandacht krijgt, groeit!” Philo Broekx KDV Ter Duinen “Het opstellen van het competentieprofiel aan de hand van de beslissingsboom en kaartjes is zeer bruikbaar en de onthaalouders vonden het zelfs een leuk ‘spelletje’. De Talentenzoeker is echter niet eenvoudig om in te vullen. De onthaalouders hadden hier meer sturing nodig.” Linda Van Geneugden Genkse Dienst voor Onthaalgezinnen “De Talentenzoeker en POP geven een handige en concrete structuur om doelgericht aan persoonlijke groei in je eigen functie te werken. Leuk om jezelf te leren verdiepen, je sterktes verder uit te bouwen en je zwaktes aan te pakken op een positieve manier. Het zijn goede hulpmiddelen om te komen tot functieprofielen en een leidraad voor toekomstige aanwervingen. Vooral de beslissingsboom en gedragscompetentiekaarten zijn handige hulpmiddelen die tot direct resultaat leiden.” Gemelde Opvang ’t Klim-Op-Je “Voor Bambi was dit project een leerrijke ervaring. Het is een stuk zelfreflectie van je werking wat aanzet tot kritisch denken en het opstellen van nieuwe doelstellingen. Wij vonden het fijn om samen te werken met andere diensten en ideeën en informatie uit te wisselen. Het project was tijdsintensief, maar heeft ons veel bijgebracht rond competentieprofielen en functieomschrijvingen, net wat we nodig hadden voor de start van ons nieuwbouwproject. Zeker een aanrader!” An Derijck KDV Bambi 24

GNIDIELEGEB


Gedragscompetentiewoordenboek kinderopvang


Cluster Zelfsturing Betrouwbaarheid Levenslang leren Stressbestendigheid

6 8 9 10

Cluster Relatie Inlevingsvermogen Samenwerken Omgaan met diversiteit Netwerken Helder communiceren Overtuigingsvermogen Coachen

11 12 13 14 15 16 17 18

Cluster Informatie Probleemverkenning Oordeelsvorming Visie Creativiteit

19 20 21 22 23

Cluster Actie Omgaan met procedures Aanpassingsvermogen Verantwoordelijkheidszin Kindgericht handelen Beslissen Organisatiebetrokkenheid

25 26 27 28 29 30 31

Cluster Management Plannen Organiseren Richting geven

33 34 35 36

Cluster Kennis Kennisgebonden competentie

37 38

5

begeleiding

INDEX


Gedragscompetenties die bepalen hoe je als persoon omgaat met externe prikkels. BETROUWBAARHEID LEVENSLANG LEREN STRESSBESTENDIGHEID

begeleiding

ZELFSTURING


BETROUWBAARHEID

CLUSTER

ZELFSTURING

DEFINITIE

BETROUWBAAR ZIJN, AFSPRAKEN NAKOMEN EN ERVOOR ZORGEN DAT ANDEREN OP JE KUNNEN REKENEN.

INDICATOREN

Niveau I

Handelt correct en respectvol. • Respecteert (groeps)afspraken. • Respecteert vertrouwelijke en persoonlijke informatie, ook bij het gebruik van nieuwe media. • Voert taken nauwgezet uit. • Handelt consequent: doet wat hij zegt, komt beloften en afspraken na. • Neemt de verantwoordelijkheid op voor het eigen handelen, ook bij fouten, vergissingen of nalatigheden.

Niveau II

Handelt altijd integer, ook in minder eenduidige situaties. • Blijft correct en integer handelen in situaties waarrond nog geen afspraken gemaakt zijn. • Houdt in zijn rol het algemeen belang duidelijk voor ogen en gedraagt zich daar ook naar. • Blijft in situaties van grote (externe) druk correct en integer handelen. • Spreekt anderen aan in geval van onethisch gedrag, wanneer regels en afspraken niet worden nageleefd en dergelijke. • Durft op een verantwoorde en onderbouwde wijze een uitzondering maken op de (groeps)afspraken.

Niveau III

Garandeert een respectvolle en integere werking in de praktijk. • Toont steeds voorbeeldgedrag rond regels, afspraken en ethische en sociale normen. • Zorgt ervoor dat iedereen op de hoogte is en blijft van de verwachte gedragsnormen. • Garandeert een transparante structuur binnen de organisatie. • Onderneemt concrete acties bij onethisch gedrag, het niet-naleven van afspraken of regels bij medewerkers.

begeleiding

COMPETENTIE

Opmerkingen

8

Opgelet: dit betreft een basiscompetentie die je zal terugvinden als uitgangspunt/ houding in verschillende andere competenties. (I) Het respecteren van het beroepsgeheim valt hier onder. (III) Dit niveau hoort meestal bij een leidinggevende functie.


LEVENSLANG LEREN

CLUSTER

ZELFSTURING

DEFINITIE

HET PROFESSIONALISEREN VAN HET EIGEN FUNCTIONEREN DOOR EEN LEVENSLANGE LEERHOUDING AAN TE NEMEN.

INDICATOREN

Niveau I

Is bereid bij te leren en zich aan te passen. • Is bereid om nieuwe methodes te leren en nieuwe kennis te verzamelen. • Staat open voor feedback. • Vraagt om uitleg en toelichting. • Geeft aan waar zich problemen of moeilijkheden in de taak voordoen. • Past het eigen handelen aan op basis van dagelijkse ervaring.

Niveau II

Denkt na over en neemt actie tot persoonlijke en professionele groei. • Denkt kritisch na over het eigen dagelijkse handelen. • Kan een eigen sterkte-zwakteanalyse maken aan de hand van hulpmiddelen. • Vraagt uit eigen initiatief feedback. • Past het geleerde toe in de praktijk. • Doet voorstellen voor eigen vormings-, leerbehoeften.

Niveau III

Neemt continu initiatieven om te professionaliseren. • Informeert zich regelmatig over nieuwe ontwikkelingen. • Benut informatie afkomstig uit andere vakgebieden. • Toetst nieuwe kennis en inzichten aan de praktijk. • Zoekt actief naar mogelijkheden om het eigen handelen te verbeteren. • Werkt concrete voorstellen uit om het eigen handelen te verbeteren.

9

begeleiding

COMPETENTIE


SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING

ORGANISATIE

KIND

...IN DE KINDEROPVANG Wil je gericht werken aan een efficiëntere en betere opvang, maar weet je niet hoe? Het instrument “Organisatie in de kinderopvang” biedt je allereerst een instrument aan om een snelle analyse te maken van jouw organisatie, nl. de quickscan. Op basis van de resultaten hiervan kies je een module uit om grondiger te analyseren. De verschillende modules zijn: Personeel: personeelsbeheer, talent- en competentiebeheer, empowerment en welzijn, medewerkers perceptie van de opvang, prestatiemetingen, … Middelen en partnerschappen: partnerschappen met andere organisaties, financieel beheer en financiële duurzaamheid, kennis en informatie, technologie, infrastructuur, klantentevredenheid, ouderbetrokkenheid, prestatiemetingen, … Organisatie: missie, visie en waarden, management, behoeften- en omgevingsanalyse, strategische planning, verandering en innovatie, … Deze grondige analyse legt de sterke en zwakke punten bloot van jouw organisatie. Je zal vervolgens één of meer doelstellingen formuleren die je wenst te bereiken. Een concreet actieplan zal je vervolgens op weg helpen om deze doelstellingen te bereiken.

10


DE BEGELEIDING Wanneer je kiest om gebruik te maken van het begeleidingstraject, word je uitgenodigd voor enkele groepsbijeenkomsten. De uitwisseling van ervaringen en tips en de steun vanuit de groep biedt een belangrijke meerwaarde aan het begeleidingstraject. Tijdens de begeleiding wordt de autonomie van de opvanginitiatieven gewaarborgd. De begeleider begeleidt enkel het traject. Van de opvanginitiatieven wordt verwacht dat ze de nodige inspanningen doen om het traject tot een succesvol einde te brengen. Het welslagen van het traject valt of staat met de inspanning van alle opvanginitiatieven die er aan deelnemen.

BEGELEIDING

DE KLIMKRACHTBEGELEIDER… ... organiseert verschillende begeleidingsmomenten in groep. ... stuurt een verslag over de begeleidingsmomenten naar de deelnemers. ... zoekt bijkomende informatie op vraag van de deelnemers. ... stelt ondersteuningsinstrumenten op maat op. ... geeft tijdens de begeleidingsmomenten ook opdrachten mee. ... geeft in de loop van het traject regelmatig feedback. ... formuleert adviezen op basis van de ingevulde analyse-instrumenten. ... kan ook telefonisch en per e-mail gecontacteerd worden indien nodig. ... volgt de initiatieven van dichtbij op tijdens de uitvoering van het P.O.P.

DE INSTRUMENTEN De instrumenten die gedurende het traject gebruikt worden, zijn: ‚ handleiding opstellen functieprofiel ‚ handleiding Gedragscompetentiewoordenboek ‚ Gedragscompetentiewoordenboek ‚ Beslissingsboom ‚ Competentiekaartjes ‚ handleiding Talentenzoeker ‚ Talentenzoeker ‚ handleiding opstellen P.O.P. ‚ invuldocument P.O.P. ‚ ontwikkeltips ‚ bijkomende ondersteuningsinstrumenten op maat.

31


BEGELEIDINGSTRAJECT Eerste begeleidingsmoment ‚ De begeleider geeft uitleg over het online invullen van formulieren, het downloaden van documenten en de persoonlijke pagina van de individuele opvanginitiatieven. ‚ De initiatiefnemers kiezen één of meer functies waarvoor ze een functieprofiel gaan opstellen. ‚ De begeleider overloopt de verschillende stappen die ze moeten volgen om een functieprofiel op te stellen. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment.

BEGELEIDING

Tweede begeleidingsmoment ‚ De begeleider overloopt de taakinhouden. ‚ De begeleider legt uit hoe het Gedragscompetentiewoordenboek, de Beslissingsboom en de Competentiekaartjes moeten gebruikt worden aan de hand van een voorbeeld. ‚ De initiatiefnemers maken enkele oefeningen om te leren werken met het Gedragscompetentiewoordenboek, de Beslissingsboom en de Competentiekaartjes. ‚ De begeleider bespreekt deze oefeningen met de initiatiefnemers. ‚ De begeleider deelt de handleiding voor het Gedragscompetentiewoordenboek uit, de Beslissingsboom en de Competentiekaartjes. ‚ De begeleider beantwoordt specifieke vragen. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Derde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt de opgestelde functieprofielen. ‚ De begeleider legt het gebruik van de Talentenzoeker uit. ‚ De initiatiefnemers bepalen door hoeveel medewerkers de Talentenzoeker wordt ingevuld. ‚ De begeleider legt uit hoe een Persoonlijk OntwikkelingsPlan wordt opgesteld. ‚ De begeleider deelt de handleiding P.O.P. uit. ‚ De initiatiefnemers maken een oefening over het opstellen van een P.O.P. ‚ De begeleider beantwoordt specifieke vragen. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Vierde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt de resultaten van de Talentenzoekers. ‚ De begeleider bespreekt de resultaten van de P.O.P.’s. ‚ De begeleider overloopt het verdere verloop van het begeleidingstraject. Vijfde en zesde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt met de initiatiefnemers de uitvoering van de P.O.P.’s. ‚ Indien nodig zullen er nog één of twee extra begeleidingsmomenten worden gepland.

32


KIND

SAMEN ORGANISATIE BEGELEIDING

BEGELEIDING

SAMEN

ORGANISATIE

KIND

33


“Deze zeer bruikbare tools bieden handvaten bij het uitbouwen van kwaliteitsvolle kinderopvang binnen de eigen organisatie en leveren een bijdrage tot professionalisering van de sector. Ze sluiten naadloos aan bij het kwaliteitsmanagementsysteem dat door het decreet en K&G vooropgesteld wordt. De tijdsinvestering verdien je terug in efficiëntie en effectiviteit.” Elke Van Damme vzw Familia

“Ik vond het een boeiend en leerrijk traject. Ook het samenwerken met andere kinderdagverblijven vond ik heel fijn. Een meerwaarde voor mij is dat ik door mijn deelname meer duidelijkheid heb gekregen over het opvanginitiatief zelf en mijn functie binnen de opvang. Hiernaast waren er de instrumenten en documenten, met steeds duidelijke uitleg, waarmee we aan de slag konden gaan. Wat ik vooral uit het traject geleerd heb, is dat goede communicatie van groot belang is, zowel in omgang met collega’s , ouders als verantwoordelijken, en dat het belangrijk is om alles duidelijk te documenteren.” Jenny Schroyen ZKDV ’t Oogappeltje

“Vooral het stuk met de enquête voor de ouders vonden we zeer leuk en bruikbaar. Het was een zeer leerrijk traject en we hebben er dan ook veel aan gehad. Bedankt!” Elke Maes ZKDV De Bengeltjes

“Met de quickscan krijg je snel een beeld van waar je opvang staat. Dit is een hulpmiddel (een start) om als opvang te kunnen doorgroeien naar een hoger niveau.” Gemelde opvang ’t Klim-Op-Je

“De instrumenten brachten systematisch de belangrijkste factoren en actoren van meer en betere kinderopvang in kaart: Welke belangen spelen er? In hoeverre is er vertrouwen? In welke mate zijn doelstellingen bepaald en gedeeld? Vervolgens werd er gekeken naar oplossingspistes. De gebruikte methodiek was vlot toepasbaar mits rekening te houden met de workload die op ons afkwam. Ik kijk in ieder geval uit naar eventueel toekomstige projecten.” Sabine Hoeven ZKDV Goed Gemutst 34

EITASINAGRO


3 DE QUICKSCAN 3.1 ORGANISATIE Leiderschap Ja

Nee

Beschikt de opvangvoorziening over een uitgeschreven missie, visie en waarden?

_

_

Wordt de verantwoordelijke gezien als een rolmodel, gericht op continue verbetering?

_

_

Heeft de verantwoordelijke een duidelijk systeem of methodiek om de belangrijkste zaken in de opvangvoorziening efficiënt op te volgen?

_

_

Kan de verantwoordelijke beslissingen nemen en veranderingen doorvoeren?

_

_

Is de verantwoordelijke gekend en betrokken bij klanten, partners en vertegenwoordigers in de samenleving?

_

_

Wordt er door de verantwoordelijke aan de medewerkers voldoende ondersteuning en erkenning gegeven zodat ze gemotiveerd blijven?

_

_

Leiderschap – globale beoordeling Niet of anekdotisch _

Een eerste aanzet _

Redelijk uitgewerkt

Goed uitgewerkt

_

Voorbeeldfunctie

_

_

Ja

Nee

Wordt bij het opstellen van het beleid en de strategie voldoende rekening gehouden met de huidige en toekomstige behoeften en verwachtingen van de belanghebbenden?

_

_

Wordt het beleid en de strategie bepaald op basis van een reëel inzicht in de markt? Wordt er daarvoor gewerkt met een marktonderzoek, enquêtes of dergelijke?

_

_

Worden de beleids- en strategische plannen regelmatig geëvalueerd, herzien of geactualiseerd?

_

_

Worden in het beleid en de strategie de belangrijkste processen (=sleutel-/kernprocessen) beschreven en wordt de strategie hierop toegepast?

_

_

Wordt het beleid en de strategie gecommuniceerd aan eigen medewerkers en andere externe belanghebbenden?

_

_

Wordt er door de verantwoordelijke in voldoende mate toegezien op de uitvoering van de strategie?

_

_

ORGANISATIE

Beleid en strategie

Beleid en strategie – globale beoordeling Niet of anekdotisch _

Een eerste aanzet _

Redelijk uitgewerkt

Goed uitgewerkt

_

Voorbeeldfunctie

_

_

3.2 PERSONEEL Medewerkers Ja

Nee

Is er een duidelijke personeelsplanning en –opvolging (bv. door functionerings- en evaluatiegesprekken)?

_

_

Worden de kennis, de competenties en de interesses van medewerkers geïdentificeerd en op peil gehouden (bv. via persoonlijke ontwikkelingsplannen)?

_

_

Worden de medewerkers voldoende betrokken bij de werking en het beleid?

_

_

Krijgen de medewerkers verantwoordelijkheden en beslissingsbevoegdheden toegewezen?

_

_

Wordt er een goede, volledige en transparante communicatie gevoerd tussen de medewerkers en de opvangvoorziening en vice versa?

_

_

Worden medewerkers in voldoende mate erkend en beloond voor hun prestaties?

_

_

Medewerkers – globale beoordeling Niet of anekdotisch _

Een eerste aanzet _

Redelijk uitgewerkt _

Goed uitgewerkt _

Voorbeeldfunctie _

39


“Er kwam veel bij kijken, maar het zette ons kleine team aan tot nadenken en bijsturen waar nodig was.” Stefanie Jossa KDV ‘t Hummelhof “De pedagogische schaal was een serieuze denkoefening. Het was niet altijd gemakkelijk om een score toe te kennen, maar het laat je in team nadenken over hoe je bepaalde situaties aanpakt. Van hieruit hebben we een pedagogische visie opgesteld. Een cultuurkwadrant opstellen was een heel aangename denkoefening in team en maakte snel zichtbaar welke waarden wij in de opvang belangrijk vinden. Het laat je tevens nadenken over mogelijke valkuilen hierbij.” Gemelde opvang ’t Klim-Op-Je “De verschillende stappen in het traject volgden elkaar goed op. De ontwikkelde documenten zijn goed bruikbaar in de praktijk maar nemen veel tijd in beslag. Als je ze goed gebruikt, leveren ze goede resultaten op en kan je alzo de dienstverlening en de medewerkers continu sturen. Het ganse project werd goed begeleid.” Chantal Moens KDV De Rakkertjes “De pedagogische schalen leken eerst ontwikkeld te zijn voor de groepsopvang maar achteraf werden er nieuwe punten voor de onthaalouders toegevoegd. Ik vermoed dat de schalen nu ook heel wat werkbaarder zijn voor de onthaalouders.” Linda Van Geneugden Genkse Dienst voor Onthaalgezinnen “De tijd en energie die we in dit project gestoken hebben moeten we zien als een investering voor de toekomst. De komende jaren zullen we hier nog de vruchten van plukken. Het was een boeiende oefening op persoonlijk vlak en het resultaat doet ons ook als organisatie verder groeien!” Koen Vaesen KDV AD Wombat “Deelname aan het LSM-project heeft ons geleerd dat we al goed bezig zijn, maar dat er altijd nog ruimte is voor verbetering. Tijdens het traject kwam tot uiting dat vele mensen vele gedachten maken maar dat evenzeer ook vele handen het werk lichter maken.” Margit Hendricx IBO Tutti Frutti 14

DNIK


DE BEGELEIDING Wanneer je kiest om gebruik te maken van het begeleidingstraject, word je uitgenodigd voor enkele groepsbijeenkomsten. De uitwisseling van ervaringen en tips en de steun vanuit de groep biedt een belangrijke meerwaarde aan het begeleidingstraject. Tijdens de begeleiding wordt de autonomie van de opvanginitiatieven gewaarborgd. De begeleider begeleidt enkel het traject. Van de opvanginitiatieven wordt verwacht dat ze de nodige inspanningen doen om het traject tot een succesvol einde te brengen. Het welslagen van het traject valt of staat met de inspanning van alle opvanginitiatieven die er aan deelnemen.

DE KLIMKRACHTBEGELEIDER… ... organiseert verschillende begeleidingsmomenten in groep. ... stuurt een verslag over de begeleidingsmomenten naar de deelnemers. ... zoekt bijkomende informatie op vraag van de deelnemers. ... stelt ondersteuningsinstrumenten op maat op. ... geeft tijdens de begeleidingsmomenten ook opdrachten mee. ... geeft in de loop van het traject regelmatig feedback. ... formuleert adviezen op basis van de ingevulde analyse-instrumenten. ... kan ook telefonisch en per e-mail gecontacteerd worden indien nodig. ... volgt de initiatieven van dichtbij op tijdens de uitvoering van het actieplan.

DE INSTRUMENTEN ORGANISATIE

De instrumenten die gedurende het traject gebruikt worden, zijn: ‚ handleiding quickscan ‚ quickscan ‚ handleiding thema’s ‚ vragenlijsten thema Personeel, Organisatie, Middelen en partnerschappen ‚ handleiding opstellen actieplan ‚ sjabloon actieplan ‚ het formuleren van SMART-doelstellingen ‚ bijkomende ondersteuningsinstrumenten op maat.

43


BEGELEIDINGSTRAJECT Eerste begeleidingsmoment ‚ De begeleider geeft uitleg over het online invullen van formulieren, het downloaden van documenten en de persoonlijke pagina van de individuele opvanginitiatieven. ‚ De begeleider geeft een korte uitleg over EFQM. ‚ De begeleider geeft uitleg over de quickscan, het doel ervan, hoe deze in te vullen. ‚ De begeleider deelt de handleiding voor de quickscan uit. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment.

ORGANISATIE

Tweede begeleidingsmoment ‚ De begeleider overloopt de resultaten van de quickscan. ‚ De begeleider overloopt de uitgebreide vragenlijsten, geeft bijkomende uitleg en verduidelijkt één en ander door middel van concrete voorbeelden. ‚ De opvanginitiatieven kiezen het thema waarvoor ze de uitgebreide vragenlijst gaan invullen en krijgen de handleiding voor het gekozen thema. ‚ De begeleider legt uit hoe de uitgebreide vragenlijst online kan ingevuld worden. ‚ De begeleider beantwoordt specifieke vragen. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Derde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt de uitgebreide vragenlijsten. ‚ De begeleider legt uit hoe doelstellingen SMART geformuleerd worden. ‚ De begeleider overloopt het sjabloon voor het opstellen van een actieplan. ‚ De initiatiefnemers beginnen met het formuleren van de doelstelling(en) en het invullen van het actieplan. ‚ De begeleider geeft feedback hierover tijdens het begeleidingsmoment. ‚ De begeleider overhandigt de handleiding voor het opstellen van een actieplan en de uitleg over het formuleren van SMART-doelstellingen. ‚ De begeleider beantwoordt specifieke vragen. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Vierde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt de actieplannen die werden opgesteld. ‚ De actieplannen worden gefinaliseerd. ‚ De begeleider bespreekt het verdere verloop van het traject, namelijk het uitvoeren van het actieplan, de tussentijdse evaluaties en de eindevaluatie. Vijfde en zesde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt met de initiatiefnemers de uitvoering van het actieplan: verloopt alles volgens planning, moet de doelstelling worden bijgestuurd, moet het actieplan worden bijgestuurd, zijn er tussentijdse evaluaties geweest, wat waren de resultaten hiervan, enzovoort. ‚ Indien nodig zullen er nog één of twee extra begeleidingsmomenten worden gepland.

44


KIND

SAMEN ORGANISATIE

SAMEN BEGELEIDING

BEGELEIDING

SAMEN

ORGANISATIE

KIND

45


“Ik ben zeer tevreden over de hulp, de steun en de motivatie van de fijne en vriendelijke mentoren alsook over de persoonlijke aandacht die we kregen bij vragen of opdrachten. Dit was een leerrijke opleiding die we zeker verder gaan gebruiken in onze opvang.” Ilse Knaepen ZKDV Kieke-Boe

“De deelname aan de try-out, draaide in grote mate om het samen afleggen van een traject. We konden leren van anderen maar het bood ons ook goede handvaten om zelf mee aan de slag te gaan. De bruikbare methodieken verschaften ons een extra inzicht in onze werking.” Tatiana Di Iorio IBO ’t Klim-Op-Ke

“Het was vooral leuk om eens bij collega’s binnen te kijken en inspiratie op te doen. We zijn tien jaar actief binnen de kinderopvang en hebben hierbij vaak op ons buikgevoel vertrouwd, maar door deel te nemen aan de try-out hebben we heel bewust stilgestaan bij onze kwaliteiten en minder goede punten. Ons goede voornemen voor 2014 is dan ook hiermee verder aan de slag te gaan. Zeker op vlak van profilering als zelfstandig opvanginitiatief hebben we veel bijgeleerd.” Marc en Ilse ZKDV De Mini’s

“In het begin kwam alles wat moeilijk op gang, maar uiteindelijk heeft het toch veel nuttige informatie en actieplannen opgeleverd!” Veerle Mertens IBO ‘t Kadeeke

“Meewerken aan het project voor meer en betere opvang was soms zeer tijdrovend maar hierdoor hebben we elkaar wel beter leren kennen in de regio. We kunnen nu hard gaan werken aan een kwalitatief betere opvang en ons inspannen om ook de kwantiteit te verhogen. De begeleiding zal content zijn en de leidinggevende zal na verloop van tijd ook de vruchten plukken van dit project.” Marij Janssen IBO ‘t Huis 46

NEMAS


TOE TE VOEGEN DOCUMENTEN Meer informatie over de ontwikkelde documenten vind je op de website www.limburg.be/pcbo. Een muisklik op het logo van “Klimkracht” brengt je op de juiste pagina. Als kinderopvangvoorziening kun je je gratis registreren op deze website. Na registratie krijg je toegang tot een reeks documenten. Deze kunnen toegevoegd worden aan de inhoud van deze map. Enkele invuldocumenten kunnen eveneens online worden ingevuld. Het is ook mogelijk om een begeleidingstraject te starten bij PCBO. Het instappen in deze begeleiding geeft toegang tot een extra pakket ondersteuningsinstrumenten. Je krijgt daarnaast begeleiding op maat van de specifieke situatie van je eigen opvang/organisatie.

EXTRA DOCUMENTEN – TE RAADPLEGEN/DOWNLOADEN DOOR GEREGISTREERDE INITIATIEFNEMERS ‚ handleiding quickscan ‚ quickscan

EXTRA DOCUMENTEN – TE RAADPLEGEN/DOWNLOADEN DOOR INITIATIEFNEMERS, OPGENOMEN IN EEN BEGELEIDINGSTRAJECT

SAMEN

‚ Handleiding en invuldocument gekozen module(s) Mogelijkheden: . Bezetting . Communicatie . Inkomsten en uitgaven . Personeel .… ‚ Handleiding opstellen actieplan ‚ Ondersteuningsdocumenten uitgekozen module (op maat van de organisatie) ‚ Invuldocument regionaal actieplan

49


DE BEGELEIDING Wanneer je kiest om gebruik te maken van het begeleidingstraject, word je uitgenodigd voor enkele groepsbijeenkomsten. De uitwisseling van ervaringen en tips en de steun vanuit de groep biedt een belangrijke meerwaarde aan het begeleidingstraject. Tijdens de begeleiding wordt de autonomie van de opvanginitiatieven gewaarborgd. De begeleider begeleidt enkel het traject. Van de opvanginitiatieven wordt verwacht dat ze de nodige inspanningen doen om het traject tot een succesvol einde te brengen. Het welslagen van het traject valt of staat met de inspanning van alle opvanginitiatieven die er aan deelnemen.

DE KLIMKRACHTBEGELEIDER… ... organiseert verschillende begeleidingsmomenten in groep. ... stuurt een verslag over de begeleidingsmomenten naar de deelnemers. ... zoekt bijkomende informatie op vraag van de deelnemers. ... stelt ondersteuningsinstrumenten op maat op. ... geeft tijdens de begeleidingsmomenten ook opdrachten mee. ... geeft in de loop van het traject regelmatig feedback. ... formuleert adviezen op basis van de ingevulde analyse-instrumenten. ... kan ook telefonisch en per e-mail gecontacteerd worden indien nodig. ... volgt de initiatieven van dichtbij op tijdens de uitvoering van het actieplan.

DE INSTRUMENTEN

SAMEN

De instrumenten die gedurende het traject gebruikt worden, zijn: ‚ handleiding quickscan ‚ quickscan ‚ uitgebreide analyse-instrumenten per gekozen thema ‚ handleiding uitgebreide analyse-instrumenten ‚ handleiding opstellen actieplan ‚ sjabloon actieplan ‚ het formuleren van SMART-doelstellingen ‚ bijkomende ondersteuningsinstrumenten op maat en afhankelijk van het gekozen thema.

51


BEGELEIDINGSTRAJECT Eerste begeleidingsmoment ‚ De begeleider geeft uitleg over het online invullen van formulieren, het downloaden van documenten en de persoonlijke pagina van de individuele opvanginitiatieven. ‚ De begeleider geeft uitleg over de quickscan, het doel ervan, hoe deze in te vullen. ‚ De begeleider deelt de handleiding voor de quickscan uit. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Tweede begeleidingsmoment ‚ De begeleider overloopt de resultaten van de quickscan en bespreekt deze met de initiatiefnemers. ‚ De initiatiefnemers kiezen rond welk thema ze willen werken en krijgen de uitgebreide vragenlijst voor dit thema. ‚ De begeleider overloopt de uitgebreide vragenlijst en legt ook uit hoe ze deze online kunnen invullen. ‚ De initiatiefnemers kunnen al beginnen met het invullen van de uitgebreide vragenlijst. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Derde begeleidingsmoment ‚ De begeleider overloopt de resultaten van de uitgebreide vragenlijst en bespreekt deze met de initiatiefnemers. ‚ De initiatiefnemers kiezen een concreet werkpunt. ‚ De initiatiefnemers formuleren de doelstelling(en) die ze willen behalen. ‚ De initiatiefnemers bespreken al mogelijke acties die ze kunnen uitvoeren. ‚ De begeleider overloopt het sjabloon voor het actieplan. ‚ De begeleider overloopt de opdracht voor het volgende begeleidingsmoment. Vierde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt het gezamenlijke actieplan dat werd opgesteld. ‚ Het actieplan wordt gefinaliseerd. ‚ De begeleider bespreekt het verdere verloop van het traject, namelijk het uitvoeren van het actieplan, de tussentijdse evaluaties en de eindevaluatie.

SAMEN

Vijfde en zesde begeleidingsmoment ‚ De begeleider bespreekt met de initiatiefnemers de uitvoering van het actieplan: verloopt alles volgens planning, moet de doelstelling worden bijgestuurd, moet het actieplan worden bijgestuurd, zijn er tussentijdse evaluaties geweest, wat waren de resultaten hiervan, enzovoort. ‚ Indien nodig zullen er nog één of twee extra begeleidingsmomenten worden gepland.

52

Klimkracht 14 februari 2014  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you