Page 1

АҚПАРАТТАР аєыны №8 (28486) 15 ҚАҢТАР БЕЙСЕНБІ 2015 ЖЫЛ

Жаѕа ќўќыќтыќ тетіктер

● Еңбегімен еленген

Мəжіліс Төрағасы Қабиболла Жақыповтың жетекшілігімен өткен палатаның жаңа жылдағы алғашқы жалпы отырысында зияткерлік меншік саласын құқықтық реттеу; халық денсаулығы жəне денсаулық сақтау жүйесі; балаларды денсаулығы мен дамуына зиян тигізетін ақпараттан қорғау мəселелеріне құрылған заңдық құжаттар қаралды.

Он саусаєынан ґнер тамєан кəсіпкер келіншектіѕ ендігі ойы – «Сəн їйін» ашу

балаларды зиянды аќпараттардан ќорєауды кґздейді

Асқар ТҰРАПБАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан».

Зияткерлік меншік саласын құқықтық реттеу мəселелері бойынша кейбір заңнамалық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізуді көздейтін заң жобасы бойынша баяндап берген Мəжіліс депутаты Оңалсын Жұмабеков оның құқықтық олқылықтар

мен қайшылықтарды жою жəне əкімшілік кедергілер келтіретін нормаларды болдырмау жолымен одан əрі жетілдіру мақсатында əзірленгендігін атап көрсетті. Сондай-ақ, депутаттардың құжат жобасына бірқатар ұсыныстар мен ескертпелер енгізгені мəлім болды. (Соңы 2-бетте).

Президент поштасынан

Отандыќ медицинаєа жаєдай жасалєанына ризашылыќ Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың атына Астана қаласының тұрғыны Жəнібек Оспановтан хат келді, деп хабарлады Президенттің баспасөз қызметі. Автор хатында 2012 жылы тамызда Ұлттық ғылыми кардиохирургия орталығында өзіне донорлық жүрек орнату операциясы жасалғанын айтады. «Міне, екі жылдан бері донорлық жүрекпен өмір сүріп келемін. Бала тəрбиелеп, ел қатарлы өмір сүрудемін. Жүрек ауыстыру туралы бес жыл бұрын армандай да алмаған едім. Денсаулық сақтау саласын дамытуға Сіздің тікелей араласуыңыздың арқасында біз қазір жоғары технологиялық

медициналық көмек алу мүмкіндігіне иеміз, бұрын олар тек шетелдерде жəне көп ақшаға жасалатын», – делінген хатта. Ж.Оспанов отандық медицинаны дамыту үшін жағдай жасалғанына ризашылығын білдіріп, соның арқасында өмір сүруге екінші мүмкіндік алғанын айтады. Соңында автор жеке өзінің жəне отбасының атынан Мемлекет басшысына мықты денсаулық пен бақыт, ал барша Қазақстан халқына бақ-береке мен игілік тілеген.

АЌИЌАТЌА АЙНАЛЄАН АРМАН Гүлгүл ТӨЛЕШОВА, журналист.

Салтанат еңбектің қадір-қасиетін жастайынан əжесінен үйренді. Ауыл-аймаққа «оймақтының шебері» атанған жарықтық тұлымшағы желбіреген он қыздың арасынан екі жасында құлап, мүгедектікке ұшыраған үйдің үлкені – оны жанынан бір елі тастамайтын. Əжесі іс тігіп жатқан кезде жіпсіз байланып отыратын. Біресе ине сабақтатып, біресе мата кестіріп, əйтеуір, тыным таптырмайтын. «Ойын баласы» емес пе, далада құлынтайдай асыр салып ойнап жүрген бауырларына елеңдеп, зыта жөнелмекке ыңғайлана бергенде тағы бір жұмыстың «құлағын» ұстата қоятын. Бүгінде ойлап отырса, кейуана немересінің денсаулығының дімкəстігіне алаңдап, өзгеге күнін түсірмей нəпақасын адал тауып жесе деген ішкі уайым жетегінде жүрсе керек. Соғыс жылдары тігіншілікті кəсіп етіп, үлкен отбасын асыраған қайсарлығына таңғалатын. «Сыртқы, ішкі киімдер тігіп, орыс ауылдарының тұрғындарына нанға, картопқа айырбастайтынбыз. Алла тағала берген өнердің арқасында шиеттей бес баланы қатарынан кем қылмай өсіріп, азамат қатарына қостым. Менің жолымды сен жалғастырсаң, арманым болмас еді», деген сөз мүсіркегендіктен емес, үлкен сенім артқандықтан айтылатын еді. Салтанат қайда жүрсе де, əже аманатын естен бір шығарған емес. Таудай талап жүгін арқалап, облыс орталығындағы № 42 техникалық училищеге оқуға түсті. Оны бітіргеннен кейін Жамбыл ауданына қарасты Озерный ауылындағы тұрмыстық комбинатқа жұмысқа орналасты. Алғашқы еңбек жолын тігіншіліктен бастап, кейін меңгерушілікке жоғарылатылды. Тағдырдың жазуымен Қостанайдың педагогика институтын тəмамдап келген жас маман Сейділмəлік деген жігітпен кездесіп, тұрмыс құрды. Тұңғышы Адай дүниеге келгенде шөбере

сүйсем деген тілегіне жете алмаған əжесінің «Қайда жүрсең де аман бол, құлыным!» деген əжім торлаған жылы жүзі көз алдына елестеп, көңілі босап сала берген. Екінші ұлы Əділбектің іңгəлаған үні шаңырақ шаттығын толтырды. Бүгінде Салтанат Əскерқызының тігіншілікпен айналысқанына 34 жыл болыпты. Оның қолынан шыққан кез келген бұйымның түр үйлесімділігі, сəн үлгісі, тігістері мен ойықтарының əсем қиыстырылғандығы соншалық, көздің жауын бірден алады. Əңгіме барысында ол кəсіби шеберлік үйренумен, ізденумен қалыптасатынын айта келіп, тігіншілікті кəсіп етіп, отбасылық нəсіпке айналдырғанына өкінбейтінін жеткізді. Кез келген киімді бойға қонымды етіп, шеберлікпен тігу үйреншікті

Патриоттыќ миссия межеге жетті Астана төрінен алғашқы сапарын бастап, еліміздің барлық аймағында орналасқан əскери бөлімдерді аралап шыққан «Жеңіске құрмет» марафондық акциясының мəртебелі жалауы Алматы қаласына жеткізілген еді.

Қанат ЕСКЕНДІР,

«Егемен Қазақстан».

Ұлы Жеңістің 70 жылдығы мен Достастық елдеріндегі Ардагерлер жылына орай Мемлекет басшысы, Қазақстан Қарулы Күштерінің Жоғарғы Бас қолбасшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың бастамасымен өткен жылғы желтоқсан айының соңғы күнінде Астана төрінен шыққан патриоттық марафон Астана, Қарағанды, Семей, Тараз, Ақтау секілді ірі қалаларда болып, ұрпақтар жалғастығы мен Ұлы Жеңіс жолында жанын қиған қаһарман ерлерге деген құрметтің белгісі ретінде өзінің

бейбіт миссиясын Жетісу жерінде аяқтады. 28 панфиловшылар саябағында орналасқан Мəңгілік алау мемориалдық кешені алдына жиылған Ұлы Отан соғысы мен Ауған соғы сының ардагерлері, түрлі қоғамдық ұйым өкілдері мен қала тұрғындары алдында Қазақстан Республикасы Қарулы Күштері Аэроұтқыр əскері бөлімінің басшысы, генерал-майор Дəулет Оспанов сөз сөйлеп, Ұлы Отан соғысының ардагерлеріне жасаған ерліктері мен ел қорғау ісіндегі адалдығы үшін, болашақ ұрпақтың тыныш тығы мен тұрақты өмір сыйлауға қосқан үлестері үшін

алғыс айтып, оларға сый-сияпат жасады.

«Нұр Отан» партиясы Алматы қалалық филиалы төрағасының

● Алаш абыройы

(Соңы 2-бетте). –––––––––––––––––––

бірінші орынбасары Кенжехан Матыжанов қала ардагерлерінің қоғамдық жұмыстар мен жас ұрпақты əскери-патриоттық рухта тəрбиелеу ісіне де атсалысып отырған еңбектерін тілге тиек етіп, Отанға деген адалдығы мен қалтқысыз қызметіне ризашылығын білдірді. – Жеңіс жолында жанын да, қанын да аямаған ата-апаларымыздың ерлік істері бүгінгі ұрпақ – біздер үшін үлкен құрметке лайық киелі іс. Жас ұрпақ олардың өнегесінен Отанды сүю, елге адал қызмет ету секілді көптеген қасиетті үлгі етіп алады. Атаапаларымыздың жасаған ерлік істері мен қол жеткізген жеңісі бүгінгі тыныш өмір мен өркендеген Қазақстанның тұрақтылығына негіз қалады. Берекелі өмір сүріп отырған мерекелі елдің перзенттері атынан сіздерге алғысымызды жеткіземіз, – деді К.Матыжанов салтанатты шарада сөйлеген сөзінде. Өз кезегінде соғыс ардагерлері Қазақстан Қарулы Күштерінің сарбаздарына баталарын беріп,

Суретті түсірген Талғат ТƏНІБАЕВ.

еліміздің тыныштығы мен тұрақтылығы, Отанымыздың шекарасы мен тұтастығын сақтауда аянбай еңбек етулерін аманаттап, Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың ардагерлер мен қарияларға жасап отырған қамқорлығына ризашылығын білдірді. Салтанатты шара барысында Даңқ мемориалы алдындағы Мəңгілік алауға гүл шоқтары қойылып, патриоттық марафонның мəртебелі белгісі – Əскери жалауды салтанатты күзет əскерлері Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің өкіліне табыстады. Аталмыш жалау Астана қаласында орналасқан Сағадат Нұрмағамбетов атындағы «Жас ұлан» республикалық əскери мектебіне сақтауға беріліп, алдағы уақытта ардагерлерге көрсетілер жоғары құрметтің белгісі ретінде қастерлі тұғырға қойылатын болады. АЛМАТЫ. ––––––––––––––––

Суретті түсірген Юрий БЕККЕР.

Хабарлар Үкімет, облыстық əкімдіктер сайттары мен «ҚазАқпарат» агенттігінің деректері бойынша дайындалды.

● Талап жəне тəртіп

Ќазаќ дəрігері «Медицина маршалы» атанды Денсаулық сақтау саласындағы жетістіктері үшін Ұлттық ғылыми медициналық орталығына Францияның беделді наградасы – Наполеон ордені берілсе, ал оның директоры Абай Байгенжин «Медицина маршалы» атағына лайықты деп танылды. Жолдыбай БАЗАР,

«Егемен Қазақстан».

Денсаулық сақтау жəне əлеуметтік даму министрлігінің баспасөз қызметі атап көрсеткендей, аталмыш орден – экономика, білім жəне медицина салаларында ерекше еңбегімен көзге түскен ұжымдар мен жекелеген тұлғаларға берілетін, 1801 жылы Наполеон Бонапарттың декреті бойынша тағайындалған марапат атауы. Ол 1886 жылы Густав Эйфельге (өзі аттас мұнара құрылысы үшін), 1833 жылы Бен Фурнейроға (гидравликалық турбинаны ойлап тапқаны үшін), 1873 жылы Луи Пастерге (өзінің есімін иеленген ферментизация үрдісін ойлап тапқаны үшін) табыс етілген. Бұдан бөлек, оған ие болғандардың қатарында «Мишлен», «Пежо», «Дассо», «Матра»,

əдетіне айналғаны бірден байқалады. Осы кезге дейін «Зингер» ескі тігін машинкасымен жұмыс істеп келсе, енді соңғы үлгідегі швейцариялық құрал сатып алғанына шексіз қуанулы. Бұл орайда, «Даму» кəсіпкерлікті дамыту қоры мен «Казкоммерцбанктың» «Құс жолы» корпоративтік қорының бірлесіп, мүмкіндігі шектеулі жандарға арналған «Жұлдыздарға қара!» жобасына қатысып, қайырымдылық грантын жеңіп алған. Соның арқасында кəсібін одан əрі жандандырып, жеке кəсіпкерлігін заңды түрде ресімдеу мүмкіндігіне ие болған.

● Өткен жылы Қазақстанда ішкі жалпы өнім 4,3 пайызға өскен. Ал негізгі капиталға бағытталған инвестициялар 6 трлн. 574 млрд. теңгені құрап, 3,9 пайызға артқан. ● Биыл «Байқоңыр» ғарыш кешенінің 60 жылдығы атап өтіледі. Осыған орай мерейтойды ұйымдастыру жəне мерекелеу жөніндегі ұйымдастыру комитеті құрылды. ● Батыс Қазақстанда 2014 жылы «Жұмыспен қамтудың жол картасы-2020» бағ дарламасы бойын ша 996 млн. теңге бөлі ніп, оның барлығы игеріл ді. Жал пы, 20132014 жылдары мемлекеттік бағдар ла ма лардың аясында өңірде 1510 жаңа жұмыс орны ашылған. ● Астанада «BASTAU» бизнес мектебі» атты оқыту жобасы қызмет көрсетеді. Ұлттық кəсіпкерлер палатасы ашқан бұл мектеп жұмыссыз жүрген жастарды, жас кəсіпкерлерді қолдауға жəне бейімдеуге арналған. ● Алматыдағы «Медеу» мұз айдынында 2015 жылдың ақпанында мұздағы мотожарыстан əлем чемпионаты кезеңдерінің бірі өтеді. 20-дан астам спорт телеарнасынан таратылатын дүбірлі доданы əлемнің 200 миллионнан астам көрермені тамашалайды деп күтілуде. ● Оңтүстікқазақстандық оқушылар халықаралық олимпиададан олжалы оралды. Болгария астанасы София қаласында математикадан өткен білім сайысына елімізден 21 оқушы барып, олардың 16-сы жүлделі орындарға ие болған. Оның ішінде оңтүстікқазақстандық 19 оқушы ның 3-еуі алтын, 4-еуі күміс, 7-еуі қола медальға қол жеткізсе, 5 оқушы арнайы сертификатпен марапатталыпты. ● Павлодар облысының барлық деңгейдегі əкімдері мемлекеттік бағдарламалардың іске асырылуы туралы есеп беруде. Олар халыққа 2014 жылдың əлеуметтік-экономикалық даму қорытындылары жөнінде баяндайды. Кездесулер барысында өңір тұрғындарының əлеуметтік мəселелері назарға алынады. ● Жамбыл облысында алғашқы жекеменшік метеостанса ашылды. Оны М.Х. Дулати атындағы Тараз мемлекеттік университетінің «Физика» кафедрасының қызметкерлері, студенттері мен оқытушылары іске қосты. ● Петропавл қаласында 2014 жылы 45 көпқабатты үй жөндеуден өтті. Тұрғын үй-коммуналдық шаруашылықты жаңғырту аясында іске асы рылған бұл жұмыстарға республикалық бюджеттен 777,1 млн. теңге бөлінген.

«Рено» сынды əлемге əйгілі, ұлттық жəне халықаралық деңгейде іргелі жетістіктерге жеткен компаниялардың басшылары бар. «Ұлттық ғылыми медициналық орталығы» АҚ-тың (ҰҒМО) бас директоры А.Байгенжин: «Ғылым саласындағы көрнекті жетістіктер үшін 2012 жылы біздің орталыққа Наполеон есімімен аталатын алтын медаль берілген-ді. Міне, Франция мемлекеті тағы да еңбегімізді елеп, Наполеон орденін ұсынып отыр. Мұндай сыйлықтарды бұған дейін Швейцария мен Ұлыбританиядан алған едік. Бұл – ғылымы дамыған елдердің бізді бағалағаны, дəлірегі,

Қазақстанның медицина саласындағы жалпы жетістігін мойындауы», – дейді. Таныстыра кетейік, «Медицина маршалы» атанған Абай Байгенжин – бүкіл саналы ғұмырын денсаулық сақтау саласына арнаған белгілі азамат. Ол 1970 жылы Алматы мемлекеттік медициналық институтын «емдеу ісі» мамандығы бойынша бітіргеннен кейін, денсаулық сақтау жүйесінде түрлі қызметтер атқарған. Атап айтсақ, А. Байгенжин əр жылдарда Алматы қалалық жедел медициналық көмек клиникалық ауруханасы бас дəрігерінің орынбасары, «Алатау» санаторийінің бас дəрігері, Алматы аймақтық диагностикалық орталықтың директоры, Мемлекеттік аэроғарыш компаниясының вице-президенті, Қазақстан Республикасы Үкіметі жанындағы міндетті медициналық сақтандыру қоры бас директорының орынбасары, Астана қаласындағы республикалық клиникалық аурухананың директоры сынды жауапты қызметтерді абыроймен атқарды. 2004 жылдан бастап қазіргі уақытқа дейін «Ұлттық ғылыми медициналық орталығы» АҚ-тың (ҰҒМО) бас директоры. Сондай-ақ, ол медицина ғылымдарының докторы, профессор, «Парасат» орденінің иегері.

Ќайран кґксерке!..

Зайсан-Ертіс су бассейніндегі балыќ тїрлері екі есе азайып кеткен Табиғат ана Кенді Алтайға балығы тайдай тулаған өзенкөлдерді аямай сыйлаған. Қазіргі кезде өңірде 80-нен астам көлдер мен өзендер бар екен. Соның жартысынан астамында табиғи жолмен балық өсірілуде. Алайда, соңғы бірнеше жылда ЗайсанЕртіс су бассейніндегі балық қоры екі есеге азайған. Балыққа ажал табиғат апатынан емес, суық қолды, жаны ашымастардың

кесі рі нен келіп жатыр десек, қателеспейміз. Бұл мəселе Шығыс Қазақстан облыстық прокуратурасы қызметкерлерінің назарынан шыққан емес. Өткен жылы прокуратураның алқа жиынында облыстағы өзен-көлдерде балықтың азайып бара жатқаны, оны қорғаумен айналысатын тиісті органдардың нашар жұмыс істейтіні сын тезіне алынғанымен, оң өзгерістер орын алудың орнына,

керісінше, жағдай күрделілене түскен. Жақында ғана облыс прокуроры Бағбан Тайымбетовтің төрағалығымен өткен алқа отырысына құқық қорғау, балық өсірумен жəне оны қорғаумен айналысатын тиісті мекемелер басшылары, ақпарат құралдары өкілдері қатысты.

Бес кластер туралы не білеміз?

Созаќтаєы хан мазары

(Соңы 4-бетте).

Бїгінгі нґмірде: Еуроодаќ есеѕгіреп тўр

3-бет

4-бет

5-бет


2

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

Жаѕа ќўќыќтыќ тетіктер (Соңы. Басы 1-бетте). Атап айтқанда, мүліктік құқықтарды ұжымдық негізде басқаратын ұйымдардың жиналған сыйақыны бөлу жəне төлеу үшін шаралар қолдану міндетін көз дейтін түзету енгізілген. Сондай-ақ, Экономикалық ынты мақ тас тық жəне даму ұйымы елдерінің тəжірибесі бойынша жекелеген объектілерді жеделдетіп патенттеу туралы ұсыныс та назардан тыс қалмапты. Жалпы, жұмыс тобының 15 отырысы өткізілгендіктен, баяндамашы заң жобасын екінші оқы лымда толықтай мақұлдауды ұсынды. Əріптестері бұл ұсыныспен келісті. Бұдан кейін күн тəртібінде «Балаларды денсаулығы мен дамуына зиян тигізетін ақпараттан қорғау туралы» заң жобасы да екінші оқылымда депутаттар назарына ұсынылды. Ол бойынша қысқаша баяндама жасаған Алдан Смайыл балалар денсаулығы мен дамуына зардабын тигізетін ақпараттардың түрлері анықталғандығын жеткізді. Оның айтуынша, балалардың жас санаттары белгіленіп, олардың ақпараттарды қабылдау ерекшеліктері ескерілген. Жəне де балаларға арналған ақ па рат тарды жас санаттарына байланысты таңбалау міндеттеліп отыр. Депутаттар бастамашы болған бұл заң жобасы бойынша жұмыс тобының 23 отырысы өтіп, барлық тараптардың мүддесі ескерілгені атап көрсетілді. Депутаттар сөз реті келгенде заң жобасының мемлекеттік тілде əзірленгендігін көлденең тартты жəне оны Сенат қарауына жіберу үшін қолдау көрсетуді өтінді. Сондай-ақ, Мəжіліс

депутаттары ілеспе заң жобасы саналатын «Балаларды денсаулығы мен дамуына зардабын тигізетін ақпараттан қорғау мəселелері бойынша кейбір заңнамалық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасын да екінші оқылымда талқыға салды. А.Смайылдың сөзіне қарағанда, заң жобасымен 13 заңға өзгерістер мен толықтырулар енгізілді. Ол өзгерістер ақпараттық қауіпсіздіктен бастап, радио электрондық немесе жоғары жиілікті құрылғыларды пайдалану қағидаларының сақталуы; білім беру мекемелерінде балаларды зиянды ақпараттан қорғауды қамтамасыз ететін ақпараттық бағдарламалық кешеннің болуы; жарнаманы балалардың денсаулығы мен дамуына зардабын тигізетін ақпараттық ойынды насихаттау үшін пайдаланбау, т.б. көптеген өзекті шараларды қамтыған. А.Смайыл бастаған заң жобасына бастамашы болған депутаттарға ризашылығын білдірген Спикер заң жобаларының былтырғы жылдан бері бірінші рет қазақша əзірленіп, ұсынылғандығын жеткізді. «Балаларды бұрындары үйге кіргізе алмайтын едік, қазір үйден сыртқа шығара алмаймыз. Соған мына заңдардың көмегі тиер деп ойлаймыз», деді Мəжіліс Төрағасы. Осылайша екі оқылымда қаралған балаларға қатысты заңдық құжаттар мақұлданып, Сенатқа жол тартты. Сол сияқты депутаттар кеше гі жалпы отырыста «Халық денсаулығы жəне денсаулық сақтау жүйесі туралы» Кодекске өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасын да екінші оқылымда қолдады. Сонымен

қатар, бірқатар заң жоба ларына қорытынды əзірлеу мер зім дері бекітілді. «Қазақстан Рес пуб ликасының кейбір заңнамалық актілеріне қылмыстық-атқару заңнамасын жетілдіру мəселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасы бойынша мəлімдеген Заңнама жəне сотқұқықтық рефор ма комитетінің төрағасы Рахмет Мұқашев оның түрмеден шыққандарды əлеуметтік қорғау мен қолдаудың нəтижесінде рецидивистік қылмыстардың алдын алуға бағытталғандығымен бөлісті. Ал «Қазақстан Республикасы мен Халықаралық Қайта құру жəне Даму банкі арасындағы «Қазақстанда энергия тиімділігін арттыру» жобасы бойынша грант туралы келісімді ратификациялау туралы» заң жобасы бойынша қысқаша баяндаған Халықаралық істер, қорғаныс жəне қауіпсіздік комитетінің төрағасы Мəулен Əшімбаев ХҚДБ құрылған қор арқылы бөлінетін швейцариялық грант есебінен Қазақстанда энергия тиімділігін арттыру жобасын қаржыландыру көзделіп отырғандығын атап көрсетті. Бұдан басқа, күн тəртібінде Өзбекстанмен арадағы адам дардың реадмиссиясы туралы келісімді іске асыру тəртібі туралы атқару хаттамасын ратификациялау, халықтың көші-қоны жəне жұмыспен қамтылуы, сондай-ақ, Еуразиялық экономикалық комиссияның бəсекелестіктің бірыңғай қағидаларының сақталуын бақылау жөніндегі өкілет тіктерді жүзеге асыруы кезінде құпия ақпаратты қорғау тəртібі сияқты заң жобаларына қорытынды əзірлеу мерзімдері бекітіп берілді.

Ќазаќстан халќы 17 миллионнан асты Өткен жылдың қорытындысы бойынша еліміздегі халық саны 17 397,2 мың адамды құрады, соның ішінде қалалықтар – 9 612,6 мың (55,3%), ауылдықтар 7 784,6 мың адамды (44,7%) құрап отыр. 2014 жылғы қаңтар-қарашада жалпы елімізде халық саны 236,4 мың адамға немесе 1,38%-ға өсті, 2013 жылғы 1 желтоқсанмен салыстырғанда халық саны 251,5 мың адамға немесе 1,47%-ға артқан. Эльмира МƏТІБАЕВА, «Егемен Қазақстан».

Бұл жөнінде Президент жанындағы Орталық коммуникациялар қызметінде болған брифинг барысында хабарлаған Ұлттық экономика министрлігі Статистика комитетінің төрағасы Əлихан Смайылов əлеуметтік-экономикалық қорытындыларға біршама тоқталып өтті. Оның айтуынша, жыл сайын жақсы жағынан артып отырған көрсеткіштер барлық салада көрініс тауып отыр. Мысалы, АХАЖ органдары ұсынған азаматтық хал актілері жазба ларындағы мəліметтерді өңдеу нəтижесінде, өткен жылдың қаңтар-қарашасында туғандар саны

Дума тґраєасымен кездесті

Қазақстанның Ре сейдегі Төтенше жəне өкілетті елшісі Марат Тəжин Ресей Мемлекеттік Думасының төрағасы Сергей Нарышкинмен кездесу өткізді, деп хабарлады Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігінің бас пасөз қызметі. Келіссөздер барысында Қазақстан-Ресей екіжақты ынтымақтастығының мəселелері талқыланды. Тараптар екі ел арасында қалыптасқан стратегиялық серіктестік пен одақтастық қарымқатынастарды одан əрі дамытуға ниеттестіктерін білдірді.

368,9 мың адамды құрап, 2013 жылғы қаңтар-қарашаға қарағанда 5,8 мың адамға немесе 1,6%-ға артқан. Ал қарастырылып отырған кезеңде қайтыс болғандар саны 120,8 мың адамды құрап, 2013 жылғы қаңтар-қарашаға қарағанда 5,9 мың адамға немесе 4,7%-ға азайғандығын мəлімдеді. Сондай-ақ, Ə.Смайылов еліміздегі халықтың басым көпшілігін жастар құрап отырғандығын нақтылады. Сандық көрсеткіште 15 жасқа дейінгі балалар – 27,3%, ал 16 жастан зейнет жасына дейінгі еңбекке жарамды азаматтар 62% болса, зейнет жасынан бастап қариялар – 10,8%, ал 14 пен 28 жас аралығындағы жастардың үлесі

25% болып отырғандығын айтты. Сонымен қатар, өткен жылдың қаңтар-қарашасында республика халқының табиғи өсімі 2013 жылдың қаңтар-қарашасымен салыстырғанда 11,6 мың адамға немесе 4,9%-ға артып, сандық көрсеткіші 248,1 мың адамды құраған. Ал экономикадағы өзгерістер бойынша қысқа мерзімді экономикалық индикатор 2014 жылғы қаңтар-желтоқсанда 2013 жылғы тиісті кезеңмен салыстырғанда 102,8%-ды құрады. Сондайақ, негізгі капиталға салынған инвестициялар көлемі 6574,7 млрд. теңгені құрап, бұл көрсеткіш 2013 жылға қарағанда 3,9%-ға артты. Ал өнеркəсіп өндірісінің көлемі қолданыстағы бағаларда 18492,8 млрд. теңгені құраса, бұл көрсеткіш 2013 жылмен салыстырғанда 0,2%ға артық, деді Ə.Смайылов. Оның айтуынша, ауыл шаруашылығы жалпы өнімінің көлемі 2509,9 млрд. теңгені құрап, 2013 жылмен салыстырғанда 0,8%-ға артқан.

Сенім грамотасын тапсырды

Қазақстан Республикасының Австриядағы елшісі, Қазақстанның Венадағы халықаралық ұйымдар жанындағы Тұрақты өкілі Қайрат Сарыбай Словения Республикасының Президенті Борут Пахорға Сенім грамотасын тапсырды. Кездесу барысында қазақстанӨз кезегінде Б.Пахор Қазақстан дық дипломат Словения басшы- Президентінің жылы лебізіне алсына Қазақстан Президенті Нұр- ғысын білдірді жəне Люблянаның сұлтан Назарбаевтың сəлемін жет- Қазақстан-Словения қаты нас такізіп, Астананың екі ел арасын- рына үлкен мəн беретінін жеткізді. дағы инвестициялардың кеңеюіне Словения Президенті екіжақты саудамүдделілігін атап көрсетті. Сондай- экономикалық ынты мақ тастық қа ақ, словениялық компаниялардың жоғары баға беріп, оны дамытуда қатысуы үшін тиімді алаң болып айтарлықтай əлеуеттің бар екендітабылатын Астана қаласында өтетін гін атап өтті. Ерекше назар екі ел халықаралық мамандандырылған арасындағы ғылыми жəне мəдени ЭКСПО-2017 көрмесінің маңызына алмасулар мəселелеріне аударылды. баса назар аударды. Кездесу соңында Словения Пре«Нұрлы Жол» Жаңа Экономика- зиденті Борут Пахор Қазақстан Прелық Саясат пен индустриялық-ин- зиденті Нұрсұлтан Назарбаевқа ізгі новациялық бағдарламаның екінші тілектерін білдіріп, елшіден Елбакезеңі Словения компанияларының сына ыңғайлы уақытта ресми сапарҚазақстанның индустриялық жоба- мен Словенияға келуге шақыруын ларына қатысуына жаңа серпін беруі жеткізуді өтінді. ықтималдығы туралы айтылды. «Егемен-ақпарат».

АЌИЌАТЌА АЙНАЛЄАН АРМАН (Соңы. Басы 1-бетте). – Ең бастысы, заманауи тігін машинкасына бағдарламаны дұрыс енгізе білу керек. Бастап қы да меңгеру қиынға соқты. Техниканың тіліне жетік ұлымның арқасында барлық бағдар ламаларды тез-ақ үйреніп алдым. Тұтынушылардың кез келген талғамын орындау мүмкіндігі де ұлғайды. Кейбіреулер интернеттен көріп ұнатқан киім үлгісінің көшірмесін əкеліп, қолқа салып жатады. Олардың өтініштерін екі еткен емеспін,– дейді Салтанат. Тігіншілікпен жүйелі шұғылданудың арқасында отбасының табысы молая түскен. Несие арқылы үй алған. Оның айтуынша, əншілер мен бишілерден тапсырыс жиі түсетін көрінеді. Балалар

киімі, құдалық, қыз ұзату, келін түсіру жасау-жабдықтарына, оюлы көрпе-жастықтарға ұсыныстар көп. Қабылдаған тапсырыстарды дер кезінде əрі сапалы етіп орындау – оның міндеті. Ешқандай шағымдардың айтылмауына қарағанда, жұртшылық көңілінен шыққан тəрізді. Жазда күні бойы бау-бақшада болатындықтан, кешкілік басталған жұмыстың түннің бір уағына дейін созылып кететін кездері жиі кездеседі. Ал қыста нағыз таптырмайтын ермек. Шеберді қуантатын бір жай, тігіншілікке қажетті заттардың дүкен сөрелерінде толып тұрғандығы. Қолөнер де шығармашылық ізденістен туындайтыны анық. Сондықтан Салтанат əркез қиял мен арман құшағында жүріп, бір-біріне ұқсамайтын жауһар

туындыларды тұтынушыларға ұсынуға бейіл. Əже аманатының, бала арманының ақиқатқа айналып, еңбектің ризығын татып отырған бақытты күнге жеткеніне шүкіршілік етеді. – Жұбайым колледжде ұстаздық етеді. Үлкен ұлым жұмыс істейді. Кіші ұлым биыл əскери институтты бітіреді. Еңбектің дəмін татқан білер деген. Алдағы мақсатымыздың бірі – пəтерді кеңейтіп, əке-шешемізбен бірге тұру. Жастау кезімде «Сəн үйін» ашуды армандаушы едім. Ол күнге де жетермін. Ең бастысы, еліміздің тыныштығын тілейік, басымыз аман, бауырымыз бүтін болсын!– деді қоштасар сəтте өз ісінің майталманы С. Қарағожина.

Солтүстік Қазақстан облысы.

Əлем їмітін аќтайтын Одаќ Еуразиялық экономикалық одақ құру жөніндегі шартқа үш мемлекет басшылары қол қойғаннан кейін-ақ ол туралы əлемдік пікір ағыны тым көбейіп кеткендей еді. Біреулер одан «Кеңестер Одағының тірілуін» іздесе, енді біреулер жаңа Одақтан үлкен үміт күтетінін білдірген-тін. «Егемен Қазақстан» газетінде бұл тақырып төңірегінде талай оң пікірлер жазылды. Десек те, алуан пікірлер ағыны күшейіп тұрған сол кезде соларды ғылыми сараптан өткізіп беруді жөн көріп, экономика ғылымдарының докторы, əлФараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің профессоры академик Сағындық САТЫБАЛДИНГЕ жолыққанымызда ол əңгімесін былай бастаған еді: – Сөз бостандығына ерік беріл ген қоғамда кім не айтса да хақылы ғой. Десек те, соңғы кездері айтылған толып жатқан пікірлердің ішінен Ресей Федерациясы РБК телеарнасының шолушысы Виталий Витталдың мына бір тұжырымы ақылға қонымды. Ол былай деді: «Бұл – Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев Əбішұлының өмірге жолдама алған даналығы». Білімді адам осылай сөйлейді. Ал мұндайға қарсы пікір айтушылар мүлде адасу бағытында. Мұны бір ғана мысалмен дəлелдеуге болады. Жаңа Одақ құру туралы шартқа қол қойылғаннан кейін-ақ онымен тығыз байланыс орнатуға 40-тан астам мемлекет ынта білдірген. Дəл мұндай қызығушылық Еуроодақ құрылған кезде де болмаған. Себеп неде? Меніңше, оның ең басты себебі, бүгінгі таңда бар болғаны 170 миллион тұрғынды біріктіретін жаңа Одақ мемлекеттері əлемдегі зерттелген пайдалы қазбалар қорының 20 пайызына ие. Көмірсутегілерінің 17 пайызы бізде. Яғни, жаңа Одақ табиғи қор молдығы жағынан аса бай халықаралық құрылым болып тұр. Кейбір сирек кездесетін пайдалы қазбалар біздің аймақтан басқа жерлерде мүлде жоқ. Ал уранды өндіріп əлемге ядролық отын экспорттаудан тек Қазақстанның өзі ғана дүниежүзілік көш бастаушы мемлекет. Сондайақ, уран қорына келсек, біздің ел əлемдік үштіктің тобында. Жаңа Одақ тұрғындары 100 пайыз орта білімді. Демек, мұндағы адам капиталы əлемдегі басқа одақтарға қарағанда əлдеқайда сапалы. Қаржылық мүмкіндігіне келсек, 2007 жылдың тамызында АҚШ қор биржасында басталған дүниежүзілік дағдарыстан «теңселмей» шыққан елдер осы жаңа Одақтың мүшелері. Қазіргі қысылтаяң шақтан да елдеріміздің еңсе тіктеп шығатынына күмəн жоқ. Қысқасы, Одаққа біріккен мем ле кеттер «алақан жаюшылар» емес. Тағы бір артықшылық – Одақ мемлекеттері ХХІ ғасырға лайықталып жаңғыртылған Ұлы Жібек жолының өзегінде жатыр. Батыс Қытай – Батыс Еуропа халықаралық транзиттік тасымал дəлізі осы Одақ жерлерін басып өтеді. Яғни, Одақ дамыған Батыс пен қарқынды дамушы Азияны біріктіретін алтын көпір қызметін атқармақ. Оның үстіне Одаққа біріккен мемлекеттердің болашақтың көшбастаушысы Қытай Халық Республикасымен саяси-экономикалық байланысы стратегиялық

əріптестік деңгейіне жеткен. Мұндай игілік əлемнің басқа одақтарында жоқ. – Иə, əлемде басқа да одақтар барлығы жайлы сөз қозғадыңыз. Ендеше, осы пікірді тереңірек талдап берсеңіз. Себебі, қандай да бір халықаралық одақ болса да ол əйтеуір біздің бəсекелесіміз болып шығады емес пе? – Қазір өмір сүріп, жұмыс істеп жатқан ежелгі одақ – Жапония бастаған Тынық мұхиты елдерінің АСЕАН одағы. Мұнда табиғи қор жоқтың қасы. Сондықтан, оны бізге бəсекелес болады деп ойлау мүмкін емес. Бұдан кейінгі көне одақ – НАФТА. Ол Канада, АҚШ, Мексика үштігінен тұрады. Кезінде бұл халықаралық құрылым Жапонияның арзан да өтімді электронды тұрмыстық тауар ларынан жеңіліске ұшыраған АҚШ өнеркəсібін қолдау мақсатында құрылған-ды. Бұл мемлекеттердің мүмкіндігі қандай екенін талдап жатудың қажеті жоқ. Десек те, бір ақиқат айтылуы тиіс, ол – мұның да біздің жаңа Одаққа бəсекелес бола алмайтындығы. Иə, жылдық ішкі жалпы өнім көлемі жағынан НАФТА қа зіргі əлемдік көшбастаушы. Десек те, ол уақыт озған сайын шегіну үстінде. Оның толып жатқан объективті себептері бар. Біріншіден, одақ негізінен АҚШ-тың тегін долларына арқа сүйеген. Ал бұл ұзаққа бармайтын игілік екені баршаға аян. Əлемдік қаржы аренасынан доллар кетсе, бұл одақтың күні таусылды дей беріңіз. Ал доллардың өз

қызметінен кетуі көп күттірмейді. Үшінші мықты – Еуроодақ. Бұл бүгінгі таңда əлемдегі ең мықты одақ саналып тұр. Десек те, оның да күні таусылғандай. Өйткені, бұл одақтың құрылуы дұрыс болғанымен, мұндағы жоғары биліктің кейінгі қызметі ғылыми негізді деуге сыюдан қалды. Аны ғын айтсақ, одақта Германия, Франция, Англия əлсіздерді асыраушыларға айналып кеткендей. Бұдан Англия мен Франция ендігі жерде бас тартатын сыңайлы. Тіпті, Еуропарламентке соңғы сайлаудың нəтижесі одақтың ыдырау мүмкіндігін күшейте түс кен дей. Одақ ішінде саяси теке тірес бəсеңсудің орнына, өрши түсуде. Өйткені, одақ дағда рыстан əлі шыға қойған жоқ. Жұмыссыздық деңгейі 12 пайызға жетеқабыл. Ақиқатқа тура қарасақ, Еуроодақ мұндай келең сіз көрсеткіштен енді арыла алмайды. Себебі, одақ ішіндегі халықаралық зор беделі бар брендтер атамекенін тастап, жұмыс күші арзан Қытайға жəне Азияның басқа да дамушы мемлекеттеріне қоныс аударуын қарқынды жүргізіп жатыр. Сол батыстан қоныс аударып келген брендтер бізде де өндірілуде. Қысқасы, одақ уақыт озған сайын əлсіреуде. Бертінде өмірге екі одақ келді. Оның бірі – Латын Америкасы елдерінің бір тобын біріктірген МЕРКАСУР халықаралық бірлестігі. Бұл бізге азықтүлік жағынан тегеурінді бəсекелес. Өйткені, мұндағы ауылшаруашылық өнімдері шығынсыз өндіріс. Анығын айтсақ, ет-сүт беретін мал үшін қора салып, қысына шөп дайындап қарбаласып жатпайсың. Мал Амазонканың өне бойын қаптап өскен жасыл желекте өз еркімен 365 күн бойы еркін жайыла алады. Ол-ол ма, бізге келіп жатқан цитрус тобына жататын жемістер мұндағыларға табиғаттың бергені. Еңбекпен келген байлық емес. Қысқасы, бұл жағынан алғанда, біздің елдердің ауыл шаруашылығына осындай мықтылармен бəсекеге түсуге тура келеді. Əрине, Одаққа біріккен мемлекеттер одан қорғанудың жолын алдын ала қарастырған болуы

керек. Сондай-ақ, бұл аймақта көмірсутектерінің біраз қоры бар. Энергиямен өзін өзі толық қамтамасыз ете алатын одақ бізден кейін осы МЕРКАСУР. Демек, ол бұл жағынан да бізге «иіле» қоймайды. Бұл одақтың екі осал тұсы бар. Оның ең бастысы – адам капиталының сапасы жағынан бізден көш төмендігі. Екіншісі – өндірістік металл қорының аздығы. Осы осал тұстар үшінші осалдықты «жасап тұр». Ол осалдық – индустрияның əлсіздігі. Латын Америкасының елдері күні бүгінге дейін Кеңестер Одағында шығарылған автокөліктер мен ауылшаруашылық техникаларын пайдаланады. Соқпай кетпейтін бір субъект – БРИКС одағы. Мұнда Қытай, Үндістан, Ресей Федерациясы, Бразилия жəне Оңтүстік Африка Республикасы бар. Бұл аймақтық бірлестік емес, саяси ұстанымға байланысты құрылған халықаралық бірлікке көбірек ұқсайды. Əлемдік дамудың қазіргі көрсеткішін көтеріп тұрған да осы БРИКС. Қазақстан БРИКС тобына мүше болады деген болжам бар. Əрине, біздің Қазақстан секілді мүмкіндігі мол елдің өз сапында болуын қай жақ болса да қалары сөзсіз. Таңдау біздікі. БРИКС тобына мүше мемлекеттердің атын атап, түсін түстеп бергеннен кейін оның біздің жаңа Одаққа бəсекелес не əріптес болатыны жайлы ой айту қажетсіз секілді. Айтпаған ойымызды оқырман өзі түсінсін. Сонымен, əлемде бүгін жұмыс істеп тұрған халықаралық одақтардың қайсысының болашағы зор екенін оқырман толық болжай алатындай мəлімет бердік қой деп ойлаймын. Жаңадан іске кіріскен Еуразиялық экономикалық одақтың болашағының жарқындығы – дəлелдеуді қажет етпейтін аксиома. Демек, əңгімемнің басында «өмірге жолдама алған даналық» деген пікір ғана ақиқат. Айтарым осы. – Əңгімеңізге рахмет. Əңгімелескен Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан».

АЛМАТЫ.

Еуразиялыќ интеграция – ел дамуыныѕ кілті Азаматтардың əл-ауқатының жақсаруын экономикалық өсімсіз елестету мүмкін емес. Ал ол өз кезегінде өтім нарығының ұлғаюын, кедендік кедергілердің жойылуын, инвестицияға қажетті жағдайдың жақсаруын талап етеді. Осы орайда Елбасы, «Нұр Отан» партиясының Төрағасы Нұрсұлтан Назарбаевтың саясаты негізінде Еуразиялық экономикалық одаққа мүшелікке ену арқылы алға қойған межеге жетерімізге сенім мол. Жалпы, құжатқа қол қойылған күннен бастап «экономикалық ықпалдастық Қазақстанға не үшін қажет? Ол неге дəл қазір құрылып жатыр?» деген сауалдар көпшілік арасында талқыға түсіп жатқаны рас. Десек те, бұл одақтың дер кезінде құрылғаны анық. Дəлірек айтқанда, экономикадағы дағдарыс пен ұзаққа созылған тұрақсыздық кез келген елдің бүгінгі таңда өзге елдермен ықпалдастығына байланысты екенін көрсетіп берді. Əлемнің көптеген аймақтарында ықпалдастық үдерісті жетілдіруде жəне əлемдегі ең дамыған отыздықтың қатарына кіретін елдердің бəрі де аймақтық жəне жаһандық экономикалық бірлестіктердің белсенді қатысушылары болып табылады. Ал отыздықтың қатарына ену үшін бізге де бұл Одаққа кірудің маңызы зор еді. Одақ арқылы бүгінде төрт ел арасында іскерлік саладағы бəсекеге қабілеттілікті дамытуға жағдай жасалады. Сондай-ақ, тауарлардың,

қызмет көрсетудің, инвестицияның, еңбек ресурстарының еркін қозғалысы Қазақстанға əріптестерімен халықаралық экономикалық қатынастарда бірыңғай одақ болып тізе қосылуына мүмкіндік туғызады. Азаматтардың тұтыну жағдайы мен өмір сүру сапасы да едəуір жақсарады деп күтілуде. Сөйтіп, бəсекеге қабілетті алпауыт елдермен тең дəрежеде болатынымыз анық. Тағы бір айта кетерлігі, Ресеймен, Беларусьпен жəне Армениямен бірыңғай нарықта болу Қазақстанға Қытай мен Еуропалық одақтың қуатты экономикаларының арасында тиімді дəнекер болуға мүмкіндік туғызады. Кəсіпкерлер өз өнімін арттырып, төрт ел арасында тауар айналымын жүргізе алса, елдегі қарапайым азаматтар көптеген тауарлар мен əртүрлі қызмет көрсетулерге қол жеткізеді. Сондай-ақ, нарықтық импорт пен жергілікті өнімдер бағасының төмендеуінен ашық бəсекеге мүмкіндік туады. Ең бастысы, тұтынушы үшін өндірілетін тауарлардың дүниежүзілік стандартқа жауап бере алатындай жоғары сапада болуына талап күшейеді. Осыған орай, елде азық-түлік тауарларын өндірудің техникалық регламентін бірегей сипатқа көшіру жоспарлануда. Соның ішінде тауар өндірушілер өз өнімдерінің сапасын көтеруге міндетті. Мəселен, біздің елде шұжық өндірісінде еттің үлесі 5 пен 20 пайыздың арасын құрайтын. Қазіргі уақытта бұл 60 пайыздан кем болмауы тиіс. Осы сияқты барлық тауарлардың сапасы арттырылады. Тағы бір айта кетерлігі, мамандар мен студенттер төрт ел арасында емін-еркін жүріп, қызмет ету, оқу орындарында білім алу сияқты мүмкіндіктерге ие болады. Тізе

берсек, Одаққа енудің маңыздылығы аз емес. Бүгінде Еуразиялық экономикалық одақ жаңа күштің бастауына айналып отыр. 1 қаңтардан өз жұмысын бастаған Еуразиялық экономикалық одақтың болашағы өте зор. Аталған Одақ тың күштің қайнары болады. Ол əлемдік қоғамдастыққа өзінің өміршеңдігі мен айқын бағыт-бағдарын көрсетеріне сенім мол. Бұдан бөлек, ол Еуразиялық экономикалық одаққа Қытай, Вьетнам мен Үндістан сынды ірі елдер қызығушылық танытып отыр, ал келешекте мүше мемлекеттер қатарына Қырғызстанды қабылдау жоспарда бар екені айтылып жатыр. Мұның бəрі əр елдің экономикалық дамуға қол созып жатқандығының көрінісі екені анық. Тағы бір атап көрсететін жайт – ЕАЭО ең алдымен мүше елдердің егемендік теңдігін, олардың аумақтық тұтастығын жəне тараптардың ұлттық мүдделерінің сақталуын ескеріп, халықаралық құқықтың көпшілік мойындаған нормаларының негізінде құрылғанын баса айту керек. Мұнда мүше мемлекеттер еркіндік, теңдік, өзара тиімділік қағидаттарын ұстануға толық құқылы. Жəне əр қатысушының ұйымнан шығуға да толық құқы бар. Айта берсек, əр мемлекеттің экономикалық дамуына бар жағдай жасалған. Болашағын ойлаған, елім, жерім деген көкірегі ояу əр азамат бұл Одақтың маңыздылығын терең түсінуі қажет. Ал мұны бұқараға жеткізіп отыру – əрқайсымыздың міндетіміз. Қанат ƏЗМҰХАНОВ, «Нұр Отан» партиясы Атырау қалалық филиалы төрағасының бірінші орынбасары.


 Дүние жəне дағдарыс

Еуроодаќ есеѕгіреп тўр

Біз сəуегей де, көріпкел де емеспіз. Бірақ көптен бері ерулі атқа ербие мініп жортқандай етегі елбең-елбең етіп жүрген Еуропаның бүгінде елең-алаң жолдың нағыз айрығында тұрғанын пайымдау қиын емес. Бұған «Кəрі құрлықтың» негізін құрап отырған Еуропа одағының алағай да бұлағай күн кешіп, ертеңгі күнінің еңсесі нендей болары түсініксіздіктің түйткіліне ұрынып тұрғаны басты пайым. Оның үстіне, одақ елдерінің өзі ішіне де іріткі түсе бастағанына біраз болып қалды. Осының бəрі еуроаймақтың күндердің күнінде қирай кететінін аңғартып тұр. Серік ПІРНАЗАР,

«Егемен Қазақстан».

Гректер кетсе, Еуроаймақ іргесі сөгіледі Грекияның премьер-министрі Антонис Самарас 2014 жылғы желтоқсанда елді құтқарып қалу жөніндегі қазіргі бағдарламаның жұмысын алдағы ақпан айы ның соңына дейін созу туралы халықаралық кредиторлар «үшті гімен» келісімге қол жеткізді. Осылайша Еуропа комиссиясының, Еуропа орталық банкі мен Халықаралық валюта қорының кепілдемесін алған Эллада елі 25 қаңтарда мерзімінен бұрын өтетін болып белгіленген парламент сайлауына беймарал дайындала бастады. Бірақ бір нəрсе айқын, сайлауда жеңіске жеткен партияның қай-қайсысы да жоғарыда аталған бағдарламаның аясы одан əрі кеңейтіле түсуіне тезірек келісім алуға мəжбүр болады. Мəселе мынада, Грекия наурыз айында Халықаралық валюта қорының €1,5 млрд. ($1,77 млрд.) қаржысын қайтаруы, ал сəл кейінірек бұдан да маңыздырақ борыш міндеттемесін жабуы тиіс. 2014 жылы елдің сыртқы қары зының жалпы ішкі өніміне қатысы рекордтық көрсеткішке жетіп, 174,9 пайызды құрады. Ал ең төменгі деңгей 1980 жылы орын алып, 22,6 пайызға тоқтап еді. Өткен жылғы желтоқсанда елдің парламенті 2015 жылғы бюджетті барынша оптимистік сарында, Грекия экономикасын 2,9 пайызға көтеру жəне ішкі жалпы өнім 3 пайыз деңгейіндегі алғашқы профит тұрғысында қабылдады. 2014 жылғы бюджеттің тапшы лығы жалпы ішкі өнімнің 12,7 пайызға жуығын құраған жағдайында жасалғанын да айта кетуіміз керек. Енді Грекияға көмектің жаңа қалтасын алу немесе бұрыннан барын ұлғайту жөнінде келісімге келудің орайы келіп жатса, оған өз қарыздары бойынша дефолт жария лау процедурасын бастан кешетін болады. Эллада елі 2010 жылдан бері халықаралық дағдарысқа қарсы бағдарламаның көмегімен тіршілік етіп келеді. Ол кезде көмектің бірінші бағдарламасы бөлетін ақшаның көлемі 110 млрд. еуро болатын. Алайда, бұл қаржы елдің табанынан тік тұрып кетуіне жетпеді. Сондықтан 2011 жылы аясы 2012 жылдан 2014 жылдың соңына дейінгі мерзімді қамтитын 130 млрд. еуро мөлшеріндегі екінші бағдарлама бекітілді. Сонымен, былтырғы жылдың соңында аталмыш бағдарлама да жұмысын аяқтаған еді. Тек, жоғарыда айтқанымыздай, премьердің күш салуы арқасында ғана көмек көрсетуді ақпанның ақырына дейін соза тұруға мəміле жасалды. Ал Еуропа орталық банкі содан əрі Грекияның банк жүйелерін қаржыландырудан бас тартса, елдің үкіметі ең соңғы мүмкін болатын қадамға – өз валютасын шығарып, еуроаймақтан шығуға баратын болады. Жəне бұл жай қорқыту үшін істелетін қоқан-лоққы емес. 2014 жылдың соңында грек банктерінен кеткен депозиттер көлемі 3 млрд. еуродан асып түсті. Егер жағдай қазіргідей үргін-сүргін қалпында қалып, соңғы нəтиженің не болатыны белгісіз күйінше қала берсе, шығыс ауқымы тек ұлғая береді. Осы орайда гректер 2013 жылдың соңында елді дефолттан соңғы сəтте ғана құтылып үлгерген Кипрдің ахуалына тап болудан қорқады. Сол жолы арал – мемлекет үкіметі ауысқаннан кейін ол елдегі екінші дəрежелі банктерді жою, банктердің жеке сектордағы қарыздарын сызып тастау жəне 100 мың доллардан артық қаржыны төлемнен алып тастау арқылы Халықаралық валюта қоры мен Еуропа одағынан 10 млрд. еуро көлемінде ақша алды. Ал 2013 жылдың наурыз айында капитал қозғалысының

3

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

шектеулілігі, сарапшылардың пікірінше, іс жүзінде елді еуроаймақтан шығарып тастаумен бірдей болды. Осылайша Еуропа орталық банкі тіпті биліктің ауысуының өзі Еуроодақ қаржы институттарын қорғауға бағытталған реттеушінің іс-əрекетіне тежеу сала алмайтынын көрсетті. Қазір жұртты алаңдатып отырған басты мəселе, ертең сайлаудан жеңіп шығатыны күмəн келтірілмей тұрған оңшыл радикалды «Сириза» коалициясының лидері Алексис Ципрас «үштіктің» талабын орындаудан бас тартып, үкіметтің мемлекеттік жəне муниципалдық басқару жүйесіндегі, салық салу мен еңбек рыногындағы жүргізіліп жатқан реформаларын жиыстырып қоя салуы мүмкін. Оппозиция кезінде бұл жаңалықтарды өмірге ендіруге қарсы дауыс

жерімен жүргізуді қалайтынын білдірді. Мұның алдында Брюссельдің айтағына еріп қалған София бұл жобаның сырт айналуының өзінен 50 млн. долларға жуық қаржыдан айырылып қалғалы тұрғанын кеш сезді. Сарапшылардың пікірлерінше, енді «Оңтүстік тасқынның» Балқан түбегі арқылы тартылуы үшін дауыс берушілер қатарына Австрия, Сербия, Венгрия, Италия, тіпті Германия мемлекеттері де қосылып кетуі мүмкін. Себебі, Ресейдің газы жұрттың бəріне керек. Сондықтан Брюссель ұсынып отырған басқа нұсқаның олардың талаптарын қанағаттандыруы күмəн туғызады. «Болгария «Оңтүстік тасқын» жобасының жүзеге асырылуы үшін барын салады, деп атап өтті Бойко Борисов Брюссельде Еурокомиссия энергетика одағы төрағасының орынбасары Марош Шефчовичпен жүргізілген келіссөзі аяқталғаннан кейін. Біз құбырдың болгар жерімен өтуіне үлкен мүдделілік танытамыз». Бұл оның Еуроодақтың бұған балама ретінде ұсынған жобасына оншалықты қанағаттана қоймағанын байқатады. Ал «Оңтүстік тасқын» дегеніміздің өзі не? Аталмыш газ құбырының жобасы бұдан 10 жылға жуық уақыт бұрын ойластырылған еді. Себебі, Украина жерімен өткен бұрынғы құбыр бойындағы дау мен талас жыл озған сайын ушыға берді. Ақырында 2009 жылы қазіргі дағдарыстың да басы басталды. Мұның соңы айтылған жобаның жасалуына апарып жеткізді. Қарастырылған газ құбыры Ресейдің Батыс-Сібір ойпатындағы кен орындарынан алынатын газды оңтүстіктегі жаңа арна арқылы Еуропа елдеріне жеткізуді көздеді. Украина аумағын айналып өтетін ендігі құбырлар Австрия, Болгария, Венгрия, Грекия, Сербия, Словения жəне Хорватия арқылы Батыстағы тұтынушыларға Сібірдің сапалы газын тасымалдайтын болған. Жоба аталған машрутқа қатысушылардың бəрінің көңілдерінен шықты. Себебі, ондағы елдердің əрбірі «көгілдір отынды» тасымалдауға қатысқандары үшін көретін жеке жеңілдіктерінен бөлек, өз бюджеттеріне 400500 млн. доллар шамасында қосымша табыс кіргізетін еді. Сол тұста бұлардың жолына аяқ астынан Еуроодақ жата қалды. Ол аталмыш елдердің қайткен күнде де жобаға араласпауларының жолдарын қарастырып бақты. Қазір «Кəрі

Ол жылына 20-30 млн. текше метр газды айдап шығуға шақталды. Əйткенмен, артық газы да, ақшасы да болмағандықтан, ол басталмай жатып тоқтап қалды. Сосын Иран мен Əзербайжаннан тұрба тартатын тағы екі жоба қарастырылды. Бірақ қаржымен қолдау жағына келгенде, проблема туындай бергесін, олар да жылы жабылып, қоя салынды. Ал «Оңтүстік тасқын» жөнінде Еуроодақ түпкілікті қарар қабылдағаннан кейін, оны да тоқтатуға тура келді. Соның ішінде одақ алдымен Болгарияны бұл жобадан бас тартуға мəжбүр етті. Содан кейін Түркия арқылы тартылатын жаңа жобаны жүзеге асыру мəселесі көтерілді. Міне, осыдан кейін Балқан түбегіндегі елдер «Оңтүстік тасқын» жобасын қайта жандандыру жайын қайта көтере бастады. Тек олар бұған «қолдарын мезгілінен кеш сермеп» жатқан жоқ па екен, деген қауіп бар.

Литва еуроға көшті, қымбатшылық та келіп жатыр

Литваның еуроаймаққа көшкенін тойлағаны күні кеше еді, оның еуроны айналымға ендіргенінің алғашқы нəтижелері қазірден біліне бастады. Елдің статистика департаментінің мəліметі бойынша, биылғы жылдың басынан еуроның енуіне байланысты қандай өнімдер бағаларының өсе түскені белгілі болып тұр. Бұл туралы BBC Russian хабарлады. Департамент қаңтардың алғашқы аптасында тұтынымдағы көптеген заттар бағаларының күрт өскенін жариялаған. Атап айтқанда, дүкендерде жүзімнің құны – 20, пияз – 11, əйел шұлықтары – 8,8, əжетхана қағазы – 7,4, кір жуатын ұнтақ – 4,7, ерлердің шаш алдырулары 2,7 пайызға қымбаттай түскен екен. Департаменттің мəліметіне сай, Литвада өткен жылдың ортасынан бастап екі валюта – лит пен еуро қолданыста қатар жүргізіле бастаған. Бұл жаңа валютаға күні бұрын бейімделе түсу мақсатынан туған. Соған қарамастан, көптеген сауда орындарының иелері бағаларды қымбаттата түсу дің желеуін тапқан. Айталық, Литва мейманханалар мен ресторандар ассоциациясының төрағасы Гядиминас Бальнистің тұжырымына қарағанда, бəзбір сатушылар «тұтынушылармен есеп айырысуда қолайлы болуы үшін» зат бағасын жинақтап көрсетуге ерік берген. Осылайша бірқатар кафелер мен ресторандағы бағалар аяқ астынан бірден 10 пайызға көтеріліп шыға келген. Мəселен, егер бұрын кешенді тамақ 10 лит немесе 2,90 еуро тұрған болса, жаңа жылдан кейін бағалар еуроға көшкен кезде ол 11 лит немесе 3,19 еуро болып шыға келген. Мұндай баға ауытқушылықтары барлық дерлік бұйымдар мен заттар түрлерін шарпыған. Бағаны күрт өсіріп жіберушілік елдегі шағын жеке дүкендердің барлығын дерлік қамтыған. Панявежис қаласындағы кəсіпкерлердің бірі Йонас Катинас бірінші кезектегі керекті алкогольді ішімдік, темекі, бірқатар ет өнімдері секілді бұйымдар бағаларын түгел жинақтап шыққанын, сондықтан олардың бұрынғыдан айтарлықтай қымбаттап

ШАРАЙНА

Əлем жаѕалыќтары

Пхеньян тікелей келіссґзге дайын Пхеньян АҚШ пен Оңтүстік Кореяның бірлескен жаттығулар өткізуден уақытша бас тартуына жауап ретінде ядролық сынақтарды тоқтатуға қатысты өз ұсынысын түсіндіру үшін Вашингтонмен тікелей келіссөзге шығуға дайын. Бұл туралы КХДР-дің БҰҰ-дағы тұрақты өкілінің орынбасары Ан Мен Хун мəлімдеді. Бұған дейін АҚШ мұндай жайтты егер бірлескен жаттығуларды өткізуден бас тартқан жағдайда сынақ жасаудың «жасырын қатері» деп есептейтінін айтқан болатын. Ал Ан Мен Хун ядролық сынақтар мен америкалық-оңтүстіккореялық жаттығуларды тоқтату бастамасын өте нақтылы жəне маңызды бастама деп атай отырып, жоғарыда айтылған сөздерді теріске шығарды. Осы орайда КХДР-дің соңғы жылдары үш ядролық сынақ жасағанын, оған жауап ретінде Қауіпсіздік Кеңесінің Пхеньянға жаңа санкциялар енгізгенін жəне бұрынғы санкцияларды қатайтқанын айта кету керек.

Жанкешті ќай елдіѕ азаматы? Ыстамбұл прокуратурасы таяуда қаланың Сұлтанахмет алаңында террорлық акті дайындауға қатысы бар деген күдікпен үш адамды, оның ішінде Дағыстанның екі тұрғынын тұтқынға алу туралы сотқа ұсыныс хат жолдады. Террорлық акт Ыстамбұл қаласының орталығындағы полицей учаскесінде орын алған болатын. Ғимаратқа кіру үшін «жанкешті белдігін» таққан əйел тəртіп сақшыларына ағылшын тілінде өзінің əмияны ұрланғанын хабарлаған. Ғимарат ішінде ол жарылғыш затты іске қосады. Соның салдарынан екі полицей жарақат алып, олардың біреуі қаза табады. Барлығы террорлық актіге қатысы бар деген күдікпен алты адам қамауға алынды. Түрік БАҚ-тарының хабарлауынша, жанкешті Диана Рамазанова есімді ресейлік көрінеді. Дегенмен, əзірге ол туралы нақты мəліметтер жоқ.

Италия президенті отставкаєа кетті Италия басшысы Джорджо Наполитано 14 қаңтарда отставкаға кетті. Резиденцияны президент ретінде босатқаннан кейін ол өмір бойғы сенатор мəртебесіне ие болады. Бұл туралы Италия парламентінің отырысында елдің премьер-министрі Маттео Ренци хабарлаған. Осы орайда, президент мəлімдемесінде күлкілі дерлік жағдайдың орын алғанын айта кету керек. Мəселе былай болған. Президент сарайы алдында кездескен бір бала одан өзін қалай сезінетіні туралы сұрағанда, президент: «Мен үйге қайтатыныма өте қуаныштымын. Бұл жерде (резиденцияда) жақсы, бірақ бұл түрмені аздап еске түсіреді» деп жауап берген көрінеді. Жұмыстың күрделілігін əзілмен түсіндірген президенттің əу бастан-ақ екінші мерзімге сайланғысы келмегенін де айта кеткен жөн.

Францияда арнайы тїрмелер ашылмаќ 2015 жылдың соңына дейін Франция түрмелерінде радикалды бағыттағы идеяларды уағыздайтын қылмыскерлер қамалатын айрықша бөлімше пайда болмақ. Елдің премьер-министрі Мануэль Вальс жергілікті парламент депутаттары алдында сөз сөйлеп, осындай мəлімдеме жасаған. Мұндай жағдайға Charlie Hebdo сатиралық апталығының редакциясына жасалған қарулы шабуыл себепкер болып отыр. Оның үстіне Еуроодақтың терроризммен күрес жөніндегі үйлестірушісі Жиль де Кершов Еуропада жаңа террорлық актілердің орын алуы мүмкін екенін айтып, ескертуде. Ол Парижде орын алғандай жаңа шабуылдар қайталанар болса, одаққа мүше елдер олардың алдын ала алмайды деп қауіптенеді.

Дубай əуежайы кґш бастап тўр Дубайдың халықаралық əуежайы 2014 жылдың қорытындысы бойынша тасымалданған жолаушыларының саны жағынан лондондық Хитроуды басып озып, əлемдегі ең жүктемесі ауыр əуежай атанды. 2014 жылы Дубай əуежайы арқылы 71 миллионға жуық халықаралық жолаушылар өткен. Ал Хитроуда бұл көрсеткіш 68,1 миллионды құрайды. Біздің Хитроудың қуаттары жетпейтін бағыттарға қызмет көрсетуге қабілетті болуымызға байланысты Хитроу əуежайы Дубайдың пайдасына көптеген тасымалдарын жоғалтуда, деп мəлімдеген Дубай əуежайының бас атқарушы директоры Пол Гриффитс. Оның сыртында көшбасшылықтың ауысуына Дубайда орналасқан Emirates Airline əуе компаниясының 30 жылға жетер-жетпес уақытта тасымалды қарқынды түрде үдетуі де себепкер болып отыр. Аталмыш компания бүгінде алысқа ұшатын ұшақтардың ең ірі флотына ие.

Ел тарихындаєы еѕ ірі бюджет бекітілді берген болатын. Рас, «Сириза» басшылығы өздерінің шетелдік инвестициялар мен бизнестің дамуына қарсы емес екендерін мəлімдеген. Бірақ экономика саласындағы бұрынғы сəтсіздіктерге жауап бермейтінін де жеткізді. Алексис Ципрастың айтуынша, коалицияның жеңісі «Грекияның қалпына келтірілуінің басы» екенін білдірілетінін, егер партия өз үкіметін құра алса, басты бағыт еуроаймақты «неолиберал тəжірибесінен əлеуметтік қорғау мен өсім моделіне» айналдыруға бағытталады. Дегенмен, Еуроодақты сынаға нына қарамастан, «Сириз» оның көмегінсіз ештеңе жасай алмайды. Солшыл коалиция жоспары тармақтарының бірі Еуроодақтан 5 миллиард еуро көлеміндегі кредит болып отыр. Егер мұның бəрі орындалмайтын болса, Грекияға одақтың есігін тарс жауып кеткеннен басқа жол қалмайды. Сол кезде еуроаймақ құлауының бірінші шегесін суыратын осы ел болып шығады.

«Оңтүстік тасқынның» орны бөлек еді

Еуропаның көптеген елдерінің басшылары Ресейден газ жеткізуге арналған «Оңтүстік тасқын» жобасын «тірілтуге» болатынынан əлі үміттерін толық үзе қойған жоқ. Солардың бірі – Болгария премьерминистрі Бойко Борисов Еуроодақтың кедергі келтіруі мен «Газпромның» бұл магистраль құрылысынан бас тартуына қарамастан, осы құбырды өз елінің

құрлықтың» Ресей отынына тəуелділігі 30 пайыз шамасында. Ал «Оңтүстік тасқынның» іске асырылуы бұған тағы 10-15 пайыздық тəуелділікті қосады. Осыны аңдаған одақ екіұдай жолдың үстінде қалды. Былай тартса арба сынады, былай тартса, өгіз өледі. Оған бір жағы өзін Украинаның ықпалынан құтқаруды қамтамасыз ету керек болса, екінші жағынан қажетті мөлшерде отынды алып тұруға қол жеткізу міндеті қойылды. Осы тұрғыдан келгенде, «Оңтүстік тасқын» тұйықтан шығудың ең оңтайлы мүмкіндігін ұсынатындай көрінді. Алайда, көп ұзамай пенделіктің пешенесіне жазылғаннан аса алмаған Еуроодақ «байдың асын байғұс қызғанадының» кебін киіп, жұрттың бəріне ұнап қалған жобаның желкесінен қиғаннан артық жолды таба алмай, абдырады да қалды. Мұның басы ретінде ол «Газпромды» газ құбырына толық иелік етуден ажыратып, оның тізгінін Еуропаның белгісіз бір компанияларына ұстата қоюды ұсынды. Былайша айтқанда, өзгенің бұйымына өңгенің билік жасауы керектігін алға тартты. Бүгінде дəл осындай талапты Еурокомиссия одақ елдеріне отын жеткізушілердің бəріне қойып отыр. Бірақ «Оңтүстік тасқынның» жөні мүлдем бөлек болып шықты. Қалай қарастырғанда да, бұл құбырға «Газпромнан» басқа иелік ете алатын қуатты кəсіпорын табылмады. Ал жобаның бірнеше баламалы нұсқасы болды. Соның Nabucco деп аталатын біріншісі «Баку-Тбилиси-Эрзурум» бағы тымен Түркия аумағына газ апаруды қарастырды.

кеткенін айтып отыр. Ал бұл секілді бизнесмендер барлық салада жетіп-артылады. Сонымен бірге, сарапшылар мұның бəрі елдегі баға өсірудің тек алды екенін айтып отыр. Нағыз өсім көктемге қарай қауырт көрінуі тиіс. Ол, əсіресе, еуроның доллармен салыстырғандағы бағасы арзандай түседі деп болжанып отырған алдағы уақыттарда айқынырақ білінеді. Бір айта кететін жайт, елде еуро айналымға енуіне байланысты мұнда 5000 компания мен 14 мың дүкен иелері жақын арада бағаны өсірмеу жөніндегі меморандумға қол қойған болатын. Бірақ оның орындалып отырғаны шамалы. Осы ретте тұтынушылар құқығын қорғау қызметі алғашқы аптаның өзінде 600ден астам кəсіпорынның осылайша тəртіп бұзып отырғанын анықтап үлгеріпті. Литвада еуро ақша айналымына көшуге байланысты тағы бір тосын проблема бой көрсетіп жатыр. Ол – жалған валютаны жасау əрекеті. Полиция департаментінің өкілі Рамунас Матонистің айтуынша, алғашқы аптаның ішінде қолдан еуро купюрасын жасауға əрекет еткен 30-дан астам дерек тіркелген. Департаменттегілер бұл үдерістің əзірге толас таппайтынын да біліп отыр. Сонымен бірге, бұл қитұрқы тірлікке Еуропаның басқа елдері азаматтарының да қатыстары барлығы анықталуда. Соның ішінде италия азаматтарының белсенділіктері айқын байқалады. Олар 20 жəне 50 еуро номиналы бар қағаздарды басып шығаруға көбірек күш салып тұр.

Жапония үкіметі сəрсенбі күнгі отырысында елдің 2015 қаржы жылына арналған бюджетінің жобасын бекітті. Онда 4,98 триллион иенді (42,2 млрд.доллар) құрайтын əскери шығындардың ең жоғары деңгейі қарастырылған. Өткен жылмен салыстырғанда, қорғанысқа жұмсалатын шығындар 100 миллиард иенге артпақ. Оның ішінде осы елде орналасқан америкалық əскери базаларға қатысты шығындар үстіміздегі жылы 149 миллиард иенді құрайтын болады. Сөз ретінде КХДР-дің ядролық бағдарламасының, сол сияқты Қытайдың Шығыс-Қытай теңізінде болуының Жапонияның дəстүрлі түрде алаңдаушылығын туғызатынын да айта кету қажет. Ел үкіметі бекіткен бюджет Жапония тарихындағы ең ірі бюджет болып отыр.

Жоєалып кеткен студенттер таєдыры аныќталмай отыр Мексиканың Игуала қаласында осыдан үш жарым ай бұрын жоғалып кеткен студенттердің ата-аналары бір əскери бөлімнің аумағына басып кіріп, сол жерде жанжал шығарды. Прокуратураның болжамы бойынша, полицейлер студенттердің бір тобын «Геррерос унидос» тобының бандыларына беріп жіберген. Ал олар болса, студенттерді атып өлтіріп, олардың денелерін өртеп жіберген. Мүрдесі тергеу органдарына берілген бір студенттің денесінің қалдықтарына жүргізілген сəйкестендіру шарасы да осы болжамды растап отыр. Жоғалып кеткен жастардың ата-аналары өз балаларының қаза табу себептері туралы нақты айғақтар беруді талап етуде. Тергеу барысында елдің құқық қорғау органдары осы қайғылы оқиғаға қатысы бар деген күдікпен 80 адамды қамауға алды. Сонымен бірге, оннан астам адам əлі күнге дейін іздестірілуде. Интернет материалдары негізінде əзірленді.


4

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

 Көкейкесті

Бес кластер туралы не білеміз?

Венера ТҮГЕЛБАЙ,

«Егемен Қазақстан».

Жаз шыға Астана – Ақтөбе – Астана маршрутымен жолға шықтық. Қостанай, Рудный қалаларының үстімен өтіп, табиғатты да тамашалай, жолдағы елді мекендер тіршілігімен таныса алдық. Қалалар шағын, таза, көкке оранған. Жолай кездескен адамдар жол көрсетуге дайын, кішіпейіл. Ойда осындай керемет табиғат пен қарым-қатынасқа қарамастан, ішкі-сыртқы туризмнің сеңі неге енді қозғалып жатыр деген сұрақ қалды. Қостанай облысының Əулиекөл ауданына қарасты Аманқарағай орманына таң қалмасқа шараң жоқ. Табиғаттың бір жерге көл, бір жерге шөл екені аян. Маңғыстаудың маң даласында бойжеткен бізге көк тірей өскен орманның əсері мүлдем басқаша. Əрі табиғатты тамашалау, оны түсіне білу, жаңа жерлерге қызығушылық таныту адамның ой-өрісін кеңейтіп, өз-өзін жетілдіруге көмектеседі. Маңғыстаудың балбал тастары аңыз-əңгіме, тарихтан сыр шертсе, көгі мол солтүстік өлкесі мал мен жанға ыңғайлы екенін аңғартады. Екі түрлі өлкенің осы сипаттарының өзіақ ішкі туризмге сұранып-ақ тұр. Айта кетер бір жайт, Қазақстан туристік ассоциациясының мəліметінше, елімізде туризмнің барлық түрлері бар. Танымдық, ойын-сауықтық, спорттық, сауықтыруемдік, тұтынушылық, іскерлік, діни, этностық, экологиялық, рафтинг, альпинизм, бүркітпен аң аулау дейсіз бе, барлығын да табуға болады. Бірақ байтақ дала табиғатын тамашалауға, демалуға өзге түгіл өзіміз қызығушылық танытпаймыз. Заманауи туризмнің əлеуметтікэкономикалық сипатының маңызы уақыт өткен сайын арта түсуде. Тіпті, экономикалық көрсеткіштері бойынша əлемде мұнай өңдеу саласынан кейін екінші орын алады. Еуропа елдерінің бірқатары өз экономикасына түсетін кірістің едəуір бөлігін туризм саласында жұмыспен қамтамасыз ету, жұмыс орындарын ашудан алады. Жалпы, бұл саласы мемлекет экономикасына үш тұрғыда жағымды əсерін тигізеді. Біріншіден, шетелдік валюта ағынымен жəне төлем балансы жəне ортақ экспорт секілді экономикалық көрсеткіштерді жақсартады. Екіншіден, жергілікті тұрғылықты халықтың жұмыспен қамтылуын арттырады. Үшіншіден, елдегі барлық инфрақұрылымның дамуына септігін тигізеді. Енді осы үш тиімділікті Қазақстан тұрғысынан талдап көрсек. Қазақстан туризмінің қазіргі дамуы бизнесмендер, спортшылар, ғалымдар, экстремальды демалысты сүйетіндер үшін, сонымен қатар, Ұлы Жібек жолында орналасқан елдер тарихы мен бүгінгі дамуы қызықтыратындар үшін тартымды болып отыр. Ішкі туризмді дамыту мақсатында белсенді іс-қимылдар жасалып, индустрия инфрақұрылымының əлеуетін жетілдіру бойынша жұмыстар жүргізілуде. Тіпті, Үкімет туристік саланы дамытудың 2020 жылға дейінгі кезеңге арналған тұжырымдамасын биыл бекітіп те қойды. Ол бойынша елімізді бес туристік кластерге бөліп дамыту қарастырылады. Олар – Астана, Алматы, Шығыс, Оңтүстік жəне Батыс Қазақстан. Бұл бес бағыт өзіндік ерекшеліктері ескеріле отырып жасақталған. Мысалы, Астана жəне Алматы іскерлік туризм орталықтары ретінде ұсынылса, Алматы тағы бір халықаралық тау туризмі орталығы ретінде де танымал. Шығыс Қазақстан экологиялық туризм дамуына жауапты болса, ал Оңтүстік Қазақстан кластері – мəдени туризм ошағы болмақ. Ал Батыс Қазақстан мəдени жəне жағажай туризмі аралығын ұстанады.

Астана кластері

Алдымен Астанадан бастайық. Елорданың бес кластердің біріне

кіру себебі айқын. Біріншіден, ресми іскерлік байланыстар осында бастау алатындықтан, шетелдерден келетін делегациялар Қазақстанды Астана мен Алматы қалалары арқылы таниды. Соңғы кездері алыс-жақын шетелдермен іскерлік байланысты ірі қалалар ғана емес, облыс орталықтары да жүзеге асыра бастағанының куəсі болып жүрміз. Ол үшін облыстық ақпарат көздеріне сілтеме жасасақ жетіп жатыр. Павлодар облысының еліміздің Ресеймен шекаралас аумақтарда ауылшаруашылық өнімдеріне байланысты қарым-қатынастарды жолға қойғанын көрсек, барыс-келіс көбейгенін аңғарасыз. Ал Маңғыстау облысының шекаралас болмақ түгілі, бөлек құрлықта жатқан Біріккен Араб Əмірліктерімен байланыс орнатып, ителгіні қайтару жұмыстарын жүргізгенін білгенде таң қалдық. Италияға оңтүстіктен жіберілген жүн өнімдері ше?! Бұл ішкі нарықты ғана емес, ел бизнесмендерінің сауаты артып, жан-жақпен байланыс орнатуға заң мен əлеует жағынан молынан мүмкіндік бар екенін түсінуінің дəлелі. Мұндай алысберістің бастауында Елбасының шетелдерге мемлекеттік сапарлары, Астанаға келіп-кетіп жатқан шетелдік бизнесмендер мен кəсіпкерлердің келісімшарттары тұрғандығын аңғару қиын емес. Елбасы барған жерінде іскерлік қарым-қатынас ізін қалыңдатуға барынша күш салып, бизнесмендерге инвестициялық ахуалды жақсартуы елдің тартымдылығын арттыру, имиджін қалыптастыру жұмыстарының бастауы болуда. Еңбек мигранттарын шақырып, елден шығатын қаржы көзін емес, елге демалуға келетін шетелдіктерді, инвестициялық қаржы көзін арттырудамыз. Мысалға алсақ, Өзбекстан өткен жылдан бастап шетелде жүрген отандастарын қайтаруға тырысуда. Өйткені, елде бас көтерер ер азаматтар сыртта нəпақа тауып жүр. Олардан ел экономикасына келетін, құйылатын қаржының көлемділігіне қарамастан бұл ел жоқтан бар жасап, азаматтарын шетелге жібермеуге барынша тырысуда. Ал Тəжікстанның жағдайы тым күрделі. Халықаралық банк есебінде Тəжікстанға еңбек мигранттарынан түсетін қаржы ағыны 2013 жылы ІЖӨ-нің тең жартысын құраған. Оның 90 пайызы Ресейден жіберілген. Ресейлік Орталық банктің мəліметінше, оның көлемі 4,1 млрд. АҚШ долларына тең. Ал Қазақстанның халықаралық имиджі қазір өсіп келеді. Еңбек мигранттарына тəуелсіз, керісінше, ел дамуын айқындайтын жұмыстардың жолға қойылуы ертеңімізді нақтылауға мүмкіндік береді. Сондықтан бас қаланың іскерлік қарым-қатынастардың орталығы ретінде дамуы заңды құбылыс.

Алматы кластері

Алматы қаласының бизнес-орталық болып белгіленуі тосын жаңалық емес. Ендігі жерде оның дəстүрлі қаржыландырумен қоса, аймақтық исламдық қаржыландыру орталығына айналады деген ақпарат туристік саланың дамуына серпін беріп отыр. Аймақтық исламдық қаржыландыру хабы дегеніміз не? Бұл исламдық қаржыландыруға байланысты іскерлік байланыстардың орталығы Алматыда болса, оның өнімдерін қолданатын, қолданғысы келетін ТМД елдерінің бизнесмендері ортақ арнаға тоғысады деген сөз. Бұл арқылы Алматының бизнестік туризмнен түсетін пайдасы да болары анық. Мұның барлығы, əрине, болашақтың еншісінде. Сонымен қатар тау туризмі де жастар арасында біршама артып отыр. Англия тағынан үміткер ханзадалардың бірінің келіп-кетуі осыны аңғартады.

Шыєыс кластері

Шығыста ішкі-сыртқы туризмді өркендетуге мүмкіндік мол. Оған облыстың өзен-көлді өңірлері дəлел. Ыстықкөлге бірден-бір бəсекелес бола алатын Алакөл демалыс орнының өзі неге тұрады?! Тарихи-мəдени,

рухани туризм əлеуеті де жеткілікті түрде кеңінен қолданыла қойған жоқ. Туризмді дамытудың түрлі тетіктері туралы айтқанда демалыс орындары мен қысқы туризмді, қысқы спорттық ойындарды дамытуға аса қолайлы Риддер қаласын да атап өтуге болады. Бұл сала мамандарының пікірі. Жалпы, туризм саласы шығыс аймақтың экономикасын арттыру көзі əрі бренді десек те болады. Туризм кластерін дамытуға əлеует жетсе де, қаржы жетіспейді. Сол себепті, бұл саланы дамытып алып кету қиынға соғуда. Облыстың орман-тоғайға бай, сулы-көлді екені белгілі. Катонқарағай, Бұқтырма, Алакөл, тізе берсең кете берер. Бірақ онда туристерді тарту үшін жағдай жасалуы керек. Жағдай үшін инвестиция құю керек. Сол керектердің бірі – жоғары сапалы жолдарды салуға қаржы жоқтығы қолбайлау көрінеді. Дегенмен, қол қусырып, қарап отырған облыс басшылығы жоқ. Өскеменнен Рахман бұлақтары курортына дейінгі жолды жөндеу жұмыстары жүргізілуде. Ұлан ауданында өтетін ұлттық брендіміздің бірі қазақы тазыға арналған көрмені естуіңіз бар ма? Жыл сайын Қазақстанның түкпір-түкпірінен жиналатын тазы иелері ұлттық дəстүрді насихаттап қана қоймай, осы арқылы туристерді тартуға қызықты жағдай жасауда деп ойлаймыз. Шетелде тұқымы түрлі ит-құстың жарысы секілді, мұндай шараларды жиі өткізу бізге де өте пайдалы болса керек. Сұлулық, жылдамдық пен қырағылық байқауының тек ішкі туристерді ғана емес, насихаты болса шетелдіктерді де тартуға əлеуеті жетеді. Батыста белсенді туризмнің түрі саналатын бердвотчинг (birdwatchingқұстарды бақылау) да осы шығыста қолданысқа енуде. Оның мəнісі құстарды таза табиғат аясында бақылау. Осы жазда риддерлік аң аулау шаруашылықтары алғашқы орнитолог-туристерді қабылдап та үлгерді. Еуропада бұл танымал əуесқойлықпен айналысатындар саны миллионнан асқан. Германияда, Ұлыбританияда, Бельгия мен Голландияда ірі орнитологиялық қауымдастықтар жұмыс жасайды. Олардың қатысушылары қанаттылардың суретімен алмасып, бүкіл əлемді аралап сапарлайды. Сирек кездесетін құстарды бақылайды. Міне, осындай сирек құстары бар, қанаттыларды бақылауға ыңғайлы, сапарлап көруге тұрарлық елдер қатарында Қазақстан да бар. Бұл да туристерді тартудың тағы бір дайын жолы. Өйткені, орнитологиялық туризм жаңа, бірақ келешегі бар бағыт. Оған себеп құстарды жыл он екі ай бақылауға əбден болады.

Оѕтїстік кластері

Оңтүстік кластері ішкі туризм жөнінен алда тұрған кластер. Бұлай деуіміздің өзіндік сыры бар. Ортағасырлық тарихтың құнды жəдігерлері, ашық аспан астындағы мұражайлар, тəу ететін орындары еліміздің түкпіртүкпірінен халықтың ағылып, ешқандай жарнамасыз-ақ келуін қамтамасыз етуде. Тұжырымдама бойынша Оңтүстік Қазақстан туризм кластеріне Қызылорда облысының шығыс жəне орталық бөліктері, ОҚО-ның оңтүстігі, Жамбыл облысының оңтүстік-батысы кіреді. Орталығы Шымкент қаласы болмақ. Енді туристік қызығушылық нысандарын атап өтейік. Ежелгі Отырар жəне Отырар оазисі ортағасырлық археологиялық нысандары, Сауран археологиялық кешені, Қаратау геоморфологиялық жəне палеолиттік учаскелердің мемле кеттік табиғи қорығы, Арпа-Өзен петроглифтері, Байқоңыр ғарыш айлағы, Қызылорда, Сарыағаш, Тараз. Кластер болашақта кеңеюі мүмкін. Оңтүстік Қазақстан кластері «Ұлы Жібек жолының жүрегі» ретіндегі туристік бағытта дамуда. Негізгі туристік өнімдері мəдени туризм жəне турнелер (вояж) болмақ.

Батыс кластері

Жаз болса Түркия, Біріккен Араб Əмірліктері, Мальдив аралдары секілді теңізі бар елдерге «жөңкілетін» туристерді еліміздің батысындағы Каспий теңізімен, жағажаймен тарта аламыз. Бірақ ішкі туристік инженерлік инфрақұрылымдардың кірісі төмен болғандықтан кез келген жоба мемлекеттің араласуын «сұрап тұрады». Жағажай бизнесінде қатысушылардың бірі мемлекет сипатында болса көп нəрсе шешілер еді. Каспийдің жағасындағы сары құмды алтынға айналдыру үшін курорттық жағажайлар салу керектігі түсінікті. Ал ашық аспан астындағы аппақ таулар мен мұражай нысандары балбал тастар, ежелгі Тетис теңізінің ізі – мұның барлығы батысқа шақыратын туристік дүниелер. Осы жазда əлеуметтік желі қолданушылардың арасында үлкен дүмпу болды. Ол шетелдегі жағажайларда демалу елімізде демалудан əлдеқайда арзан түсетіндігі туралы салыстырмалы баған көрсетілген еді. Жауап ретінде еліміздегі туристердің жылдық ағыны аз болғандықтан осылай қымбатқа түседі деп ақталды. Егер бес кластерді белсенді дамытсақ елімізде көптеген жаңа жұмыс орындары мен ел экономикасына кіріс ашылар еді.

 Адамдық айнасы Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың ерен еңбегінің, сындарлы да салиқалы, көрегенді саясатының арқасында тəуелсіз мемлекетімізді төрт аяғынан тік тұрғыздық. Экономикамыз нығайып, əлеуметтік жағдайымыз күннен-күнге жақсарып келеді. Бұдан 20 жыл бұрынғы жағдайымыз – еңбекақыны, зейнетақыны 2-3 айда бір берген қиындықтар келмеске кетті. Осының барлығына сабырмен қарап, шүкіршілік етіп, тəубе дейміз. Мемлекетімізде қоғамдық өмір бірқалыпты бейбіт жолмен өрлей түсуде.

айтады. Бойжеткеннің жолы, қыздың жолы – қылдай, оны үзуге болмайды. Бойжеткен, əйел заты əрдайым біздің қоғамымыздың тең құқылы мүшесі. Солай болғанмен, арамызда осындай бейбіт өмірдің мəн-мағынасын жете түсінбей, əртүрлі əдіспен дүние тауып, қарнының тойғандығын көтере алмай шектен шығып, нəпсіқұмарлыққа салынатын ер азаматтар да бар. Олар қыз балалардың нəзіктігін, сенгіштігін пайдаланып намыстарын таптайды, соңынан опасыздық жасайды. Мұндай жайт

Түркі халқы ел-жұртын сақтап, қалыптастырумен қатар, өздерінің пəк қыздарын басқаға күң етпеу жолында қилы-қилы кезеңдерді бастан өткерсе, оны жылнама етіп, болашақ ұрпақ білсін деп тасқа да ойып жазып қалдырған. Біздің қазақ халқы əйел затының тағдырына, оның ішінде қыз балалардың тағдырына аса жауапкершілікпен қарап, олардың намыстарын таптаудан аулақ болған.Қазақ халқы қызды сыйлап, əрқашан төрге оздырған. Осы атадан балаға мұра болып қалған бағыт, біздің тəуелсіз жас мемлеке тіміздің əрқашан назарында. Əйел азамат тардың, əсіресе, қыз балалардың құқығын сақтауға арналған заңнамалар мен нормативтік актілер де жеткілікті. Нақтылай айтқанда, мемлекетіміз 1998 жылы 29 маусымда «Қазақстан Республикасының əйелдерді кемсітпеушіліктің барлық нысандарын жою туралы конвенцияға қосылу туралы» өз Заңын қабылдады. Осы қағиданы нақтылау мақсатында республика Үкіметі 1999 жылы 19 шілдеде №999 қаулысымен республикада Əйелдердің жағдайын жақсарту жөніндегі ұлттық іс-қимыл жоспарын белгіледі. 2001 жылы 12 наурызда «Əйелдерге қатысты зорлық-зомбылық проблемаларымен айналысатын мемлекетттік органдардың, ұйымдардың жəне қоғамдық бірлес тіктердің өзара іс-қимылын ұйымдастыру туралы» №346 арнайы қаулы да қабылдады. Əйелдер мен қыздардың өмір жолы, олардың тағдыры Президентіміз Н.Ə.Назарбаевтың назарынан ешқашан да тыс қалған емес. Елбасы өзінің «Қазақстан-2050» Стратегиясында «Ең алдымен біз қыздарымыздың тəрбиесіне көп көңіл бөлуіміз керек. Олар – болашақ жар, болашақ ана, шаңырақтың шырақшылары», деді. Халқымыз қыздың жолы жіңішке дегенді ерекше мəн беріп

адал жандарды алаңдатпай қоймайды. Айтайын дегенім, қанша бейкүнə қыздар нəпсіқұмар, опасыз ер азаматтардың арбауына түсіп қалып, ар-ұяттарын өздері арқалап нəрестелі болып, содан кейін, зар жылайтындарын да күнделікті өмірде көріп жүрміз. Алдауға түсіп қалған қыздардың амалсыздан түсік тастатып, келешекте ана болуы екіталай күйге түсетіндері де аз емес. Ондайлардың кейбіреулері намысқа шыдамай, өздеріне қол жұмсайды. Осының салдарынан дүниеге келген қаншама нəресте «тастанды» атанып жатқаны да шындық. Мысалы, тек Оңтүстік Қазақстан облысының аумағында (ондай дəйектер басқа облыстарда да баршылық) 2012 жылы нəпсіқұмарлардың алдауына 34 жас қыз, соның ішінде 20-сы 16

Ќыз ґссе, елдіѕ кґркі

жасқа жетпегендер, 2013 жылы 55 қыз, соның ішінде 26-сы 16 жасқа жетпегендер, түсіп қалып жапа шеккен. Міне, осы келтірілген статистикалық деректің өзі бұл көріністің жылдан жылға азаймай, керісінше, көбейіп бара жатқандығын көрсетіп тұр. Нəпсіқұмар ер азаматтардың қыздарға қатысты осындай опасыздық іс-əрекеттерінен ұлтымыздың ар-намысына, иманына елеулі нұқсан келіп отырғанына көз жеткізу қиын емес. Нəпсіқұмарлардың қыздарымыздың ар-намысын таптағанынан бөлек, кейбір ер азаматтардың əйел зорлауы, отбасында зорлық-зомблыққа жол беруі сияқты адам төзгісіз əрекеттері де азаймай тұр. Мұндай теріс мінез, ұлтымызға жат оқыс оқиғалардың себебін іздегенде, оны əр отбасындағы, оқу орындарындағы, əрбір мемлекеттік, қоғамдық, жекеменшік шаруашы лық ұжымдарындағы ер азаматтарға қатысты тəрбие жұмыстарының кемшіліктерінен табатынымыз айдан анық. Сонан соң, осындай қасиетсіз қадамдарға қоғам болып қарсы шықпай, немқұрайлылыққа салынуымыз да итермелейтіні күмəнсіз. Сондықтан, опасыз ер азаматтардың табанының астында от жанатындай жағдай туғызуымыз қажет-ақ. Ал зорлық көрген қыз біреудің мəпелеп өсірген көзінің ағы мен қарасы, біреудің қарындасы, біреудің əпкесі. Сондықтан, елдің көркі – қыздарымыздың ары мен намысын таптамайық деп газет бетінде мəселе көтеруді жөн көрдім. Батырхан ӨМІРЗАҚОВ, отставкадағы милиция полковнигі, Ішкі істер министрлігінің құрметті ардагері.

ШЫМКЕНТ.

Ќайран кґксерке!.. (Соңы. Басы 1-бетте).

Шығыс Қазақстан облыстық табиғатты қорғау прокуроры Бақытжан Ізғұтдиновтің баяндамасын тыңдағанымызда жаға мызды ұстадық. Шынында да, Зайсан-Ертіс су бассейніндегі қазіргі жағдай алаңдатарлық екен. Бір ғана мысал. «ҚазНИИРХ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Алтай филиалы маман дарының зерттеу лері бойынша соңғы бес жылда аса бағалы көксерке балығы 14,2 миллион данадан 6,9 миллион данаға кеміп кеткен. Көксерке ТМД елдері бойынша Ресейдің екі өңірінде ғана, сосын Шығыстың Зайсан көлінде ғана өсетін аса бағалы байлық. Өкінішке орай, ұрылар мен «пысықайлардың» жымысқы əрекеттері арқасында көксерке Қытайға да, Ресейге де тоқтаусыз жөнелтіліп жатты. Тіпті, өткен жылы прокуратура қызметкерлерінің қырағылығы нəтижесінде Тарбағатай ауданындағы бір ауылдық округтің əкімі қылмыстық топ құрып, балықты Қытай мен Ресейге заңсыз саудалап келгені анықталған. Оның мемлекетке келтірген зияны жүздеген миллион теңгеден асып жығылған. Алайда, жылпос əкім табанын жалтыратып үлгерген, қазір оны іздестіру шаралары жүргізіліп жатыр. Ол, ол ма, Зайсан көлі мен Бұқтырма су қоймасындағы табан балық, басқа да балық түрлері екі есе, тіпті, одан көпке құрып кеткен. Ал осы табиғат байлығын көздің қарашығындай қорғайтын балық инспекторлары мен балық аулаумен шұғылданатын үш-төрт ауданның өзенкөлдердегі балықты ұрлаушылармен күрес жүргізетін полиция қызметкерлері қайда қарап отыр, өз жұмыстарына неге салғырт қарайды дегенге келсек, оған жауапты облыс прокуроры Бағбан Тайымбетұлы берді. – Бұл не деген масқара. Полиция жəне балық инспекторларының жұмысын прокуратура немесе Ұлттық қауіпсіздік комитеті қызметкерлері атқарып отырғаны қалай? Бір ғана мысал. Өткен жылы прокуратура қызметкерлері полициямен салыстырғанда браконьерлерді ауыздықтауда ондаған есе артық көрсеткішке қол жеткізген. Сонда олар өз қызметтерін өзгеге жүктеген бе деген заңды сауал туады. Мəселен, Күршім, Тарбағатай жəне Көкпекті аудандарындағы полиция инспекторлары балық ұрлаушылармен ауыз жаласып алған ба деген ой келеді. Əйтпесе, тарбағатайлық полиция инспекторлары он айда небəрі 688 келі балықты

тəркілесе, Күршім ауданындағы төрт полиция қызметкері бір айда 1,2 келі балық ұрлағандарға хаттама толтырған. Сонда қолды болып жатқан мыңдаған тонна табиғат байлығына кім жауап берер екен? Облыстық табиғат қорғау прокуроры Бақытжан Ізғұтдиновтің айтуынша, балықты қынадай қыратын Қытайдан заңсыз əкелінетін ау құралдарын браконьерлерден тартып алуда да құқық қорғау органдары мен тиісті мекеме басшылары еш əрекет жасамай отырған сыңайлы. Ал керісінше, прокуратура қызметкерлері ұзындығы 50 шақырым болатын ауды құрықтап, заңсыз балық аулағандарға шара қолданған. Осы орайда, балық инспекторлары, аудан жəне ауылдық округ əкімдері өз істеріне неге немқұрайды қарайды деген ой туады. Тек өткен жылы ғана заңсыз ауланған 130 тонна балық тəркіленсе, 2006-2009 жылдары бұл көрсеткіш 22 мың тоннадан асып түскен. Алқа отырысында ауланған балық қорын толтыру мақсатында ұсақ майшабақтарды көлге жіберу жұмысының нашар жүргізіліп отырғаны да сөз болды. Мəселен, «Төре-Тағам» серіктестігі он айда 1328 тонна балық аулаған. Ал көлге небəрі 523 мың дана майшабақ жіберілген. «Дигам» жəне «Зайсан балықшылары» серіктестіктері де балық қорын көбейтуге көңіл бөлмей отыр. Балық – тіршілік көзі. Көл жағалағанның өзегі талмайды, деп тегін айтылмаса керек. Облыс прокуроры өткен жылы Тарбағатай ауданындағы Тұғыл, Байтоғас, Қабанбай, Шорға, Күршім ауданындағы Аманат, Жолнұсқау, Шеңгелді ауылдарын аралап, ондағы тұрғындардың балықпен күн көріп отырғанына көз жеткізген. Тиісті рұқсат (лицензия) алып, пайда тауып, қазынаға да қаржы аударып, балық аулап отырғандар саусақпен санарлық, ал, браконьерлік жасау арқылы пайда тауып отырғандар қатарының көбейгеніне көз жеткізген соң мораторий жариялау туралы ой келгені шындық, дейді облыс прокуроры Бағбан Тайымбетұлы. Алайда, олай етсек, көл жағалап, тіршілік жасап отырған ондаған мың адамның күнкөрістері нашарлап кететіні бе лгілі. Ауыл адамдарымен кезде суде заң аясынан шықпай, жеке кəсіпкерлікпен шұғылданып, лицензия алып, балық аулау жөнінде ақыл-кеңес бердік. Осы орайда, мына бір жайға тоқтала кеткен жөн сияқты. Кездесу кезінде тұрғындар жергілікті жерде жұмыс табудың ауыр екенін тілге тиек етті. Ол

рас шығар, бірақ жұмыс мүлдем жоқ дегенмен келісе алмаймын. Мəселен, Күршімде «Өскемен-құрылыс» деген үлкен мекеме бар. Тəжірибелі, өз ісінің білгірі Ержан Сқақов басқаратын фирма өңірдегі ірі құрылыс ғимараттарын салумен шұғылданады. Қазіргі таңда аталмыш компанияға 124 сыршы, сылақшы, кірпіш қалаушы, тракторшы, басқа мамандықтағы жұмысшылар қажет. Олардың жалақысы 90-120 мың теңге. Іргеде тұрған құрылыс ұжымы жұмысшыларға зəру болғандықтан оларды қабылдауға қарсы емес. Алайда, соңғы төрт жылда көл жағасындағы ауылдардың бірде-бір тұрғыны жұмысқа орналасуды қажет деп таппаған. Тарбағатай ауданындағы «ПМК-Құрылыс» серіктестігіне 12 мамандық бойынша 69 жұмысшы керек. Алайда, соңғы бес жылда Шорға жəне Байтоғас ауылдарынан бірде-бір адам құрылысшы мамандығына қызықпаған. Демек, ауыр жұмыстан бой тасалап, жеңіл жолмен пайда табудың тиімді болғаны ғой. Қабанбай ауылынан 14 адам өткен жылы құрылыс мекемесіне жұмысқа орналасыпты. Ал Тұғыл ауылынан небəрі 4 адам 2012 жылдан бері осы мекемеде еңбек етіп келеді. Заңсыз балық аулап, оларды сақтайтын тоңазытқыштарды тексеруде Төтенше жағдайлар, СЭС ГАСКО мекемелері де ешқандай əрекет жасамай отыр. Мамандардың айтуынша, бұл күндері Күршімде – 49, Көкпектіде – 15, Тарбағатайда – 21 балық өңдейтін цехтар мен ірі-ірі тоңазытқыштар бар екені тіркелген. Ал осы цехтарды тексеріп, ондағы сақталатын балық қандай жолмен ауланған, салығы төленген бе, бюджетке қанша қаржы аударған деген мəселемен аты аталған мекеме қызметкерлері шұғылданбайтын сияқты. Яғни, мұнда да ұйымдасқан қылмыстың иісі аңқып тұр. Облыс прокуроры аудандық əкімдіктегі балыққа жауап беретін адамдардың, ауылдық округ əкімдері, аудандық ішкі істер бөлімдері басшыларының табиғат байлығын қорғауға немқұрайды қарап отырғанына бұдан əрі шыдамайтынын айтып, олардың өз қызметтеріне лайық па деген сауалды облыстық əкімдік, Ауыл шаруашылығы министрлігі басшыларына жолдайтынын күйіне хабарлады. Иə, табиғат байлығы ұрлағанның уысында кете берсе, орны толмас өкінішке қаларымыз сөзсіз. Оңдасын ЕЛУБАЙ, журналист.

Шығыс Қазақстан облысы.


 Ойласу Тарихқа дəлдік керек. Түптұқиянын жазба жұмыстарымен емес, шежіремен түгендейтін, түгендеп те келген қазаққа ендігі жерде ғылыми жүйеге негіздеуіне бетбұрыс жасалды. Елбасы нақты тапсырма берді, қадау-қадау мəселелердің мəнісін тарқатты. Енді əркім көрпені өз жағына тартқанды қойып, шын тарих жазылуы керек. Қазақтың алғашқы хандары Керей мен Жəнібектің қайда жерленгені əлі күнге дейін белгісіздеу болып келе жатқандығы əртүрлі айтылып жүр. Мəселен, Ілияс Есенберлиннің «Алмас қылыш» романында Əбілқайыр хан мен Жəнібек ханның қабірі Созақтағы Жуантөбе деген жерде деп айтылады. Оған тарихшы ғалымдар қате дерек деп бағасын берді. Мұхтар Əуезов 1960 жылдары Созаққа келгенінде бұрынғы қамал іргесінде тұрып: «Бұл жерлер жатқан тарих қой, – депті. – Мы нау Созақта қазақтың екі ханы жатыр. Қарт Қаратаудың əр қойнауы толған сыр ғой. Анау Баба ата, Құмкент, Шашты Əзиз əулие – бəрі-бəрі құпиясын ішке бұғып жатқан тылсым дүниелер. Ашып қалсаң, талай тарихқа қанығар едің, шіркін, қолды бір босатып алып зерттер ме еді» деп армандаған екен. Қазақтың əрбір жəдігеріне ыждағаттылықпен қарап, халқымыздың жоғын түгендеуге үлкен үлес қосқан мемлекет қайраткері Өзбекəлі Жəнібеков 1993 жылдары Созаққа келгенінде қасындағы ғалым Мұхтар Қожаға: «Түбінде қазақ хандарын іздейтін, зерттейтін уақыт туады. Халқымыздың тарихы қалпына келеді. Тарихи болжамдарға қарағанда, қазақтың қос ханының қабірі осы Созақта делінеді. Соны зерттеңдер», деп аманат айтқан екен. Созақтың басынан өткен тарихи кезеңдерін шашауын шығармай тырнақтап жинап жүрген жергілікті тарихшы, кеудесі алтын сандық Сүлеймен Тəбрізұлына да осы бағытта ізденуді өтініпті. Тарихи деректерге сүйенсек, Əбілқайырдан іргесін аулақтатқан Керей мен Жəнібек өзіне ерген тайпаларымен қопарыла көшіп Моғолстанға, Есен-Бұға ханның қарамағына келгенде қазақ көшінің Шу мен оған қапталдас жатқан Мойынқұмға келгендігі айтылады. Сол ғасырларда осы өңірдің тарихи-мəдени сауда орталығы Созақ шаһары болғандығы, оның VI ғасырдан XIX ғасырға дейін өмір сүргендігі белгілі. 1946 жылы Əлкей Марғұлан басқарған Орталық Қазақстан археологиялық экспедициясы мен 1947-1948 жылдарда А.Н.Бернштам басқарған археологиялық экспедицияда осы деректер расталады. Яғни, өз алдына байрақ көтеріп, тарих сахнасына қазақ ұлтын алып шыққан Керей мен Жəнібектің сол тұстағы тірек қала Созақты жайлағандығы тарихтан мəлім. Жақында Асекең – Асанəлі Əшімов «Созақтың шырақшысы» деп баға берген Созақбай Əбдіқұловтың бастауымен Созаққа барып қайттық. Бұрын да талай барған жеріміз ғой. Бұл жолғысының мəнісі бөлек. Созақ өңірінде Кеңес өкіметіне қарсы қылыш көтерген атақты Созақ көтерілісінен кейін жергілікті азаматтардан ауданға бірінші басшы сайланбаған. Кеңес империясының сауысқаннан сақ қызылкөздері «бұл өңірден басшы шықпасын» деп қызыл сиямен белдеуден бір тартқан деседі. Екі мыңыншы жылдардың басында Оңтүстік Қазақстан облысының əкімі болып тағайындалған Бердібек Сапарбаев сол сеңді бұзып, Созақтың Созақбайын əкім етіп тағайындаған. Əбдіқұлов мал мен жанның амандығын ғана ойлайтын жай қатардағы басшының бірі емес, тарихты да қаузап, халқымыздың төрт құбыласын түгендей жүретін көшелі кісі. Ал Созақ, Əзіреті Қаратау – қазақтың төл шежіресіне тұнып тұрған өңір. Əбдіқұлов əкім Шолаққорғанға кіреберісте «Жастар аллеясын» ашып, ортасына қазақты жеке мемлекет деңгейіне жеткізген Керей мен Жəнібекке ескерткіш орнатқан. Қазақстанда бірінші рет. Авторы көрнекті сəулетші Аманжол Найманбаев. Сəкең Премьер-Министрдің орынбасары Бердібек Сапарбаевқа телефон шалып, əңгіме барысында Керей мен Жəнібектің қабірі Созақ

5

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

 Абай – 170 қамалында деген ел аузында айтылып келе жатқан деректі жеткізеді. Бердібек ағамыз: «Онда Бақтияр екеуің барып, мəселе көтеріңдер, анық-қанығын «Егеменге» жазыңдар. Əрі қарай тарихшы, археолог ғалымдарды іске қосамыз», деген екен. Бұл жолғы сапар мəнісі осы. Бұрынғы Созақ қамалының орнында ауылдың бір топ ақсақалдары тосып тұр екен. Алды алпыс, соңы сексеннің сеңгіріне аяқ басқан ағаларымыз «қамал төрт қақпалы екенін үлкендерден

жəне керамикалық тауарлар өндірілген шағын шеберханалар болған», – деп жазады. Созақ пен оның айналасындағы қоныстар жайлы: «Қаратаудың солтүстік беткейіне орналасқан Созақ əрдайым-ақ далалық аудандарда билік жүргізуі үшін де, сонымен бірге, Түркістандағы қалалар үшін де Қазақ хандығы əкімдерінің сыртқы жаумен күресіндегі басты таянышы, стратегиялық тұғыры болды. Созақ тек жақсы бекініс қана емес, сонымен қатар, далаға

бір жайт, əрқайсысымен əр мезгілде сөйлессек те, олардың барлығы бір орынды анық көрсеткен еді. Олардың айтуынша, 1950 жылдарға дейін Қамал-қаланың сыртқы жағында дуалға жапсарласа тұрған қос қабірді халық «Хан мазары» деп келген екен. Қабірлердің үстінде көк түсті, күйдірілген құ мыра тəрізді белгі болған. Қамалдың құлаған дуалдарының астында қалып, қабір тегістеліп кеткен. Айтушылар «Хан мазарында» Керей мен Жəнібек хан жерленген

Созаќтаєы хан мазары

Бақтияр ТАЙЖАН,

«Егемен Қазақстан».

естігенбіз, көз алдымызда соқпа тамдар құлап жатты. Бала кезімізде көк күмбезді кесененің үстіне шықтық, асыр-салып ойнаған едіктен» əрі аспады. «Неге білмейді?» деп оларға кінə арта алмайсың. Қылышынан қан тамған Кеңес империясының қанды қасабының соңғы құрбандары – Созақ көтерілісшілері осы қамал да соңғы сарбазына дейін оққа ұшқан. VI ғасырдан бері өмір сүрген, үлкен сауда орталығы, тірек қала болған қамалдың жермен-жексен қиратылуында осындай гəп бар. Ұлы əулие Қарабураның кесенесін бұзып, кірпішін құрылысқа пайдаланамыз деген қызыл белсенділер хандық дəуірден белгі қалдырмауға шын тырысқан ғой. Діттеп келген кісіміз бар еді. Сүлеймен Тəбріз ақсақал. Өзбекəлі Жəнібековтің аманатын орындап, көзі тірі шежіреші қарттардан тырнақтап дерек жинаған, арғыбері тарихты қотарып, безбенге салған, талдау жасаған, жақсылардың сөзін терген азамат расында мол қазына иесі. Сүкеңе бардық. Ол кісі айтты. Біз қағазға түсірдік. – Ең əуелі Созақ шаһарының көне «Жібек жолының» үстінде пайда болған қамал-қала екендігін аңғаруға болады. Дəл түбінде қарт Қаратаудың күнгей бетінде орнаған Шабғар-Ясы-Түркістан қаласы 1500 жылдығын тойлаған болса, көне Созақ шаһарының сол қаладан бір жасының да кем еместігіне күмəн келтіруге болмайтын сияқты, – дейді Сүкең. Созақ шаһары Қазақ хандығының қалыптасу кезеңінде тірек қала ретінде шешуші маңызға ие болды. Осыған орай атақты ғұлама Əлкей Марғұлан: «Қаратаудың солтүстік бөктерінде Созақ поселкесінде сол аттас қамал қала бар, ол қазақ жерлерін біріктірудің бастапқы кезеңінде қазақ хандығының тірегі болған. Созақ қырға жақын тұрған ірі сауда-қолөнер орталығы еді, онда көптеген керуен сарайлары, тұрғын үйлер мен сауда дүкендері жəне қолөнер тауарлары, атап айтқанда, былғары, ұста, зергерлік

қарай шығыңқы орналасқан сауда, қолөнер кəсібі орталығы болатын. Созақ төңірегінде материалдарда аталған жəне археологтар зерттеген өзге отырықшылықты қазақ қоныстары: Күлтөбе, Ран, Тастөбе, Тас қорған, Көктөбе қалалары да болды. Олардың кейбірі бекі ніс тер, бас қалары егіншілікпен айналысатындардың ауылдары еді» деп жазады. Қазақ хандары осында жерлен генін айтқанда, жергілікті халық аузында айтылып келген пікірді ескерусіз қалдыруға болмайтын сияқты. Жасы егде тартқан кез келген Созақтың ұқпа құлақ байырғы тұрғындарынан сұрасаңыз барлығы бір ауыздан қамал-қаланың түстік жақ шетіндегі қазір тегіс жерге айналып, белгі қалмаған орынды «Хан мазары» деп көрсетеді. Біздің сұрауларымызға көп жылдар бойы ұстаздық еткен Абдужалилов Майюсіп: «Өрқақпаның тау жақ шетінде, қамалдың дуалының түбінде «қос мазар» болатын. Қамал құлағанда мазарлар да тегістеліп кетті. Қабірдің басындағы зумруд тəрізді жасыл түсті шошақ белгіні балалар ұрып сындырғанын немесе біреу алып кеткенін білмеймін. Осындай адам тығыз тұратын жерге тегін адамды жерлемейді», – дейді. Ғұлама молда Батыр Қожамқұлұлы: «Өрқақпаның үстінде екі мешіт болатын, біреуі «Мəмет Халпе» мешіті, имамы Абдали дамулла, екіншісі оның шығыс жағындағы Жақыпбай салдырған мешіт, имамы Қарамағзұмның баласы Жалалиддин еді. Осы екі мешіттің арасында жөлек-жол болатын. Сол жолдың бойында дуал түбінде «Хан мазары» болатын», деп ол тегіс жерден қабірдің орнын қалай анықтайтынын былайша түсіндірді: «Мынау арық сияқты болып жатқан жолдың орны. Дуалдар құлағанда жолға топырақ аз түсіп арық сияқты болып қалған. Ал қабір осы жолдың бойында еді», – дейді. Созақтың зиялы адамы Мəжит Мадиярұлы: «Мен «Хан мазарын» зерттеймін дегендерге жəрдем берер едім. Себебі, қабірдің орналасқан жерін жақсы білемін», – дейді. Осы сияқты пікірді көптеген қариялар айтқан еді. Айта кететін

екен» десе, енді біреулері Жəнібек хан мен оның баласы Махмұд сұлтанның, кейбірі Жəнібектің немересі Ақназардың қабірі екен дегенді көлденең тартады. Бүгінгі күндері ұқпа құлақ зерделі қариялар қатарының азайып бара жатқандығын есепке алсақ, «Хан мазары» деп халық ардақтап келген орынды ғалымдарымыз қашан тексеріп, анық-қанығына жетер екен деп толғанасың. Керей мен Жəнібек ханның жəне оның балаларының Созақ жерінде болғандығын тарихи деректер де растайды. Бір деректе 1470 жылы қыста қазақ ханы Керей қол бастап, Түркістанға шабуыл жасайды. Қазақ ханы əз Жəнібектің үлкен баласы Махмұд сұлтан Созақ қаласын бағындырады, екінші баласы Еренжі Сауранды иемденеді. Сөйтіп, 1470 жылы Сырдария жағасындағы екі қала – Созақ қаласы мен Сауран қаласы Қазақ хандығының құрамына кіреді. Махмұд сұлтан 1470 жылдан бастап ұзақ жылдар бойы Созақ шаһарының билеушісі болады. Тағы бір деректе Түркістан үшін болған бір шайқаста Жəнібек хан Суындық асуында қаза табады. Осы айтылғандардан Жəнібекті сол кезде жау қолында болған Түркістанға жерлемей, қазақ хандығының бас қаласы болған Созақ шаһарына жерлеуі əбден мүмкін сияқты. Ал тарихшыларымыздың «Шайбани намадан» алып келтірген бір дерегінде осы Суындық асуында Шайбанимен болған бір соғыста Махмұд сұлтанның бетіне қылыш тиіп, мұрнымен қоса бетінің тегістеліп кеткендігі айтылады. Белгілі тарихшы Фазлоллах ибн Рузбихан Махмұд сұлтан жайлы мынандай мəлімет береді: «Сауран, Созақ түбінде, Қаратаудың Соғынлық асуында жəне басқа жерлерде бірнеше ірі шайқастар болып өтті. Асыны (Түркістанды), Сығанақты біресе қазақ хандары, біресе Мұхаммед Шайбани басып алып, жеңістер мен жеңілістер жау ласушы екі жақтың да үлесіне тиіп отырды. Сондай шайқастың бірінде Жəнібек ханның ұлы Махмұд сұлтан қаза тапты. Ол Созақтың қожасы еді, ал оның інісі Иренші Сауранды иеленіп тұрды».

Осы қисынға қарағанда, Созақты ұзақ уақыт билеген Жəнібектің баласы Махмұд сұлтанның қабірінің де əкесінің қасына жерленуі табиғи шындыққа келетін сияқты. Созақ шаһарының батысындағы Ақназар деген жердің атын да халық Ақназар ханның атымен байланыстырып айтады. Ақназар – жердің аты. Қазақ хандығының алғашқы хандары Жəнібек, Керей, Бұрындық, Қасым, Тəуекелдің қасиетті қадам жайы болған киелі Созақ шаһарының батыс жағындағы бес шақырым шамасындағы, топырағы құнарлы, таудан келетін ағын суымен қатар, суы мол мөлдір бұлақтары бар, шаруа мен егіншілікке қолайлы орынды жергілікті халық «Ақназар» деп атап келген. Жергілікті халық «Ақназар» атын жылы ықыласпен жиі тілге алады. Олай болуының бірінші себебі, оның табиғатының көркемдігі мен жерінің шаруаға қолайлылығы болса, екінші себебі, қазақ хан дығының ел болып қалыптасуында қажырлы күрес жүргізген аты аңызға айналған атақты ханы Ақназардың есімімен байланыс ты. Соңғы кезде осы қазақтың атақты ханының атына байланысты деректер ұмыт болуға айналды. Міне, ежелден қазаққа құтқоныс болған Созақ қаласы, ондағы «Хан мазары» жайлы Сүлеймен Тəбрізұлы бастаған ақсақалдар айтқан деректер осы. Қазақ тарихының аса білгірі, əрбір деректерін ауадан алмай архив материалдарымен түйіндейтін Мұхтар Мағауин «Аласапыран» романын жазуға қалам оңтайлағанда ақ қағазға мынадай сөйлемдер түскен. «Тарихтың тоғыз жүз тоқсан алтыншы тышқан жылы наурыз туып, қар сөгіле шығыс ДештіҚыпшақтың падишахы Тəуекелдің сауын айтып, шұғыл шақыруымен киіз туылдырықты қазақ ұлына үкім жүргізуші қасқа-жайсаң атаулы Қаратаудың терістігіндегі Созақ қаласына құрылтайға жиналды». Сол заманда қазақта Созақтан үлкен қала болса, ұлы хандар сол қалада жиналмас па еді? Яғни, тарихи қисындар Созақтың қазақ хандарының ордасы, астанасы болғандығын растайды. «Хан мазары» жағдайына келсек. «Созақ қамалында қазақтың екі ханы жатыр» деп əуелде Əлкей Марғұлан айтты. Сосын Мұхтар Əуезов айтты. Өмірінің соңғы жылдарында қатты ауырып, дерті сүйектен өтсе де Созаққа барып «қазақ тарихын түгендейтін уақыт келеді. Меніңше, Керей мен Жəнібектің сүйегі осында жатыр, зерттеңдер» деп Өзбекəлі Жəнібеков ағамыз аманат қалдырды. Үшеуі де қазақ үшін əр сөзі асыл азаматтар, білмеген жайт жайлы айтпайды. Хан мазарында анық кім жатыр? Киіз туылдырықты қазақты жеке мемлекет еткен Керей мен Жəнібек пе, əлде соғыста шейіт болған Жəнібек пен оның ұлы Махмұд сұлтан ба?! Биыл қазақ дербес мемлекет ретінде іргесін көтерген Қазақ хандығының 550 жылдығы атап өтіледі. Бұл əрі тарт пен бері тартта жүрген қазақ тарихының біржола түгелделетіндігінің бастауы болмақ. Құдай жеткізсін. Ал оған дейінгі атқарылатын шаруаның бірегейі, қазақтың қос ұлы ханының мазаратын табу, ескерткішін орнату сияқты жұмыстар қолға алынуы керек. Тағы да кейінге оралайық, Созақбай Əбдіқұлов Созақта əкім болып тұрғанда қос ұлы ханға шаңырақ көтертіп, ескерткіш қойды. Бірақ, ол – символикалық дүние. Сөз басында, айтулы тұлғаларымыздың тарихи дəлелдікпен демей-ақ қоялық, бір ізбен салынған бейнесінің жоқтығынан есімізге сақтай алмайтындығымыз, жас ұрпақтың тез ұмытатындығын айтқан едік. Əсілінде, бір ғылыми-зерттеу институты негізінде хан, батыр, билеріміздің бейнесін бір ізге түсіретін мезгіл жетті. Сонда ала-құлалық болмайды. Созақ қамалындағы Хан мазары, Керей мен Жəнібек жайлы мүмкіндігінше айттық. Біздікі тек ой салу. Ойласуға шақыру. Қазақстан Үкіметі осы мəселеге мұрындық болса, қанеки. Оңтүстік Қазақстан облысы, Созақ ауданы.

Абайєа арналєан алєашќы кеш осыдан 100 жыл бўрын ґткен еді

Думан АНАШ,

«Егемен Қазақстан».

Семей – тарихи оқиғалар тоғысқан шаһар. Тура бір ғасыр бұрын орыс жағрафиялық қоғамы Семей бөлімшесінің ұйытқы болуымен Нəзипа Құлжанова қаланың собрание залында қазақтың ұлы ақыны Абайдың дүниеден қайтқанына он жыл толуына байланысты үлкен жиын өтетінін хабарлады. Жағрафия қоғамы жиынды қаладағы орыс жұртшылығына Алашқа аты мəлім атақты ақын əрі философ Ибраһим Құнанбаевты жете таныстыру мақсатында өтетінін де жасырған жоқ. Сол себепті кеште баяндама орыс тілінде оқылады. «Бастап Абайдың орысша жазылған ғұмырнама (биографиясы) оқылды, арасындағы өлеңдері қазақша жазылған еді. Бұл ғұмырнаманы мұнан бірнеше жыл бұрын Əлихан орысшаға көшірген екен. Кеште оқушы семинария учителі Нұрғали Құлжановтың жамағаты Нəзипа ханым болды. Сөздің аяғында: «Абайды туғызған қазақ даласы, тағы да талай Абай секілді, бəлки онан да артық, данышпандар туғызар» дегенде тыңдаушы қазақтардың жүйесі босап, көзіне жас алғандары да болды (байғұс қазақ қамкөңіл ғой). Нəзипа ханымның орысша таза сөйлеуіне орыстар таңғалды», деп жазылған 1914 жылғы «Айқап» журналының 4-санында. Бұл – қазақ қоғамында ұлы ақынның өмірі мен шығар машылығына арналған тұңғыш əдеби-музыкалық шара еді. Кеште Абай туралы баяндамадан басқа ақынның өлеңдері оқылып, өз заманының белгілі əншісі Əлмағамбеттің орындауында Абай əндері шырқалды. Ал кештің үшінші бөлімінде көрермендер Берікбай Сəтиев есімді бақсының өнерін тамашалап, қазақ тұрмысы мен дəстүрлерінен көріністерді қызықтаған. Жуықта осы кештің өткеніне жүз жыл толуына арналған «Сүйсіндірген Алашты...» атты тарихи-танымдық кеш Семейдің тарихи-өлкетану музейінде ұйымдастырылды. Аталған кеште жүз жыл бұрын өткен шараның ұйымдастырушысы, Семей мұғалімдер семинариясының оқытушысы, орыс жағрафиялық қоғамының Семей бөлімшесінің əйелдер қауымының жалғыз мүшесі, кейіннен қазақ қыздарынан шыққан тұңғыш журналист, этнограф болған, ағарту саласында еселі еңбек сіңірген, «Халқыма деп іс қылдым...» деген көшелі сөздің иесі Нəзипа Құлжанова мен оның күйеуі Нұрғали Құлжанов туралы кеңінен айтылды. Сондай-ақ, ұлы Абайдың қазақ əдебиетіне, əсіресе, поэзияға енгізген жаңалықтары мен ерекшеліктері туралы сөз қозғалып, табиғат пен махаббат, ғылым мен білім жəне өскелең жастарға арналған өлеңдері мен аудармаларын музей қызметкерлері нақышына келтіре оқыды. Абайдың «Сегіз аяқ» əні Мəдениет Ешекеевтің орындауында бейнежазбадан тыңдалса, «Қаламқас» пен «Желсіз түнде жарық ай» əндерін музей қызметкері Л.Əлжан тамылжыта шырқады. Нəзипа ханым өткізген кештің

үшінші бөлімінде «...атақты бір бақсы қобыз ойнады, сарнады. Қаруы қайтқан қартаң адам екен, артық келістіре алмады, сөйтсе де бақсы ақырғанда орыстардың кейбір əйелдерінің қорқып, орындарынан ұшып түрегелгендері көрінді», – деп жазған еді «Айқап» журналы. Осыған орай кешке қатысушылар «Қорқыт сарынын» тыңдап, қобыз үнімен ғасырлар қойнауына сапар шекті. 1914 жылы 23 шілдеде «Қазақ» газетінің 67-санында Мыржақып Дулатовтың: «...Ол кеш бірінші қазақ ақынының құрметіне жасалған бірінші əдебиет кеші болып һəм бірінші қазақ əйелінің Нəзипа ханым Құлжанов жамағаты майданға түсіп берген өнері еді. Біз бүгін ардақты ақынымыз, марқұм Абайдың рухына дұға қылып, қараңғы заманда шырақ жаққан басшымыздың есімі, құрметі, терең мағыналы асыл сөзі атадан балаға, немереден шөбереге үзілмей сақталуын тілейміз. Зəредей шүбə етпейміз, Абайдың өлген күнінен қанша алыстасақ рухына сонша жақындармыз. Үнемі бұл күйде тұрмас, халық ағарар, өнербілімге қанар, сол күндерде Абай құрметі күннен-күнге артылар. «Бірінші ақынымыз» деп қабіріне халқы жиі-жиі зиарат етер, халық пен Абай арасы күшті махаббатпен жалғасар. Ол күндерді біз көрмеспіз, бірақ біздің рухымыз сезінер, қуанар», деп жазғаны диктордың əуезді үнімен оқылғанда кеш қонақтары қатты тебіренді. Алаш көсемдерінің бірі болған Міржақыптың ғасыр бұрынғы арманы орындалды. Жаңа тұрпатты Қазақстанмен бірге Абай да адамзаттың кемеңгеріне, рухани асыл қазынасына айналды. Ұлы хакім туралы Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев «Зерде» кітабында: «Абайдың сөзі – қазақтың бойтұмары. Абайдың мұрасы – қазақтың ең қасиетті қазынасы. Заманалар ауысып, дүние дидары өзгерсе де, халқымыздың Абайға көңілі айнымайды. Абай өзінің туған халқымен мəңгі бірге жасайды, ғасырлар бойы қалың елін, қазағын жаңа биіктерге, асқар асуларға шақыра береді», деген жүрекжарды сөзімен жоғары бағасын берген болатын. – Абайды алғаш ұлықтаушы, кешті ұйымдастырушы əрі көркі бола білген Нəзипа Сегізбайқызының есімі ұлт тарихында мəңгілік қалды. Бүгін əңгімемізге арқау етіп отырған, бір ғасыр бұрын Семей шаһары ғана емес, бүкіл елді сүйсіндірген ұлы Абайға арналған алғашқы еске алу кеші де халық жадында осылай сақталады, – деді аталған шараны өткізген музейдің директоры Бекен Теміров. Тағылымды басқосуда халықаралық Абай қорының президенті О.Кəріпжанов, музей жанашыры Б.Ерсəлімов, абайтанушы, ақын М.Сұлтанбеков, М.Əуезов атындағы Семей педагогикалық колледжінің директоры, ғалым Ш.Жанаева, Шəкəрім атындағы Семей мемлекеттік университеті музейі нің меңгерушісі М.Жарыл ғасин, Қазақстан халқы Ассамблеясының мүшесі О.Шəріпбаев, əдебиетші З.Оразалина жəне басқа да өңір зиялылары ой бөлісті. Тарихи-танымдық, əдебикөркемдік тұрғысынан өзгеше өткен шараның бір ерекшелігі – кештің қоюшысы да, орындаушысы да музей қызметкерлері еді. Хакім Абайдың туғанына 170 жыл толуына арналған тағылымды шара бас ақынның өмірі мен шығармашылығына арналған мерекелік шаралардың беташары іспетті. СЕМЕЙ.


6

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

Облыс орталығындағы Ертіс өзені жағалауы 23 ноябрь көшесі, 14 үйде Кеңес Одағының Батыры Махмет Қайырбаевтың жары Сəбира апамыз тұрады. Осы көшедегі тарихи ғимараттардың бірінде 1908-1909 жылдары семинариялық курста

Жүсіпбек Аймауытов білім алған деген тақта тұр. Қазақтың біртуар ұлының ізі қалған семинария үйінің ауласында біраз үнсіз тұрып, алдын ала хабарласқанымыздай, апамыздың пəтер қоңырауын бастық.

Cаєыныш Фарида БЫҚАЙ,

«Егемен Қазақстан».

Бізге есікті батырдың жары, аяулы апа мыздың өзі ашты. Үстелдің үстін альбом, сарғайған қағаздар, кітаптар, фотосуреттерге толтырып қойыпты. Апамыздың əңгімелесуге тыңғылықты дайындалғаны көрініп тұр. Оны қоя тұр. Алдымен дəм ауыз ти. – Жүр қызым, ас үйге, деді келесала үстел үстіндегі көп дүниені ақтарып қарастыра бастағанымда. Жасым 87-ге келді, ас үйде жүріп тамақ пісіретін хал-қуатым бар əзірше, апаңның пісірген дəмді тоқаштарын кейін еске алып жүрерсің, деді дастарқан басында. Жұмыс орным Махмет Қай ырбаев атындағы көшеде дейсің бе? Оңды болған екен, қарағым. Кеңес Одағының Батыры атанған атаңның рухы қолдап жүрсін. Украина, Белоруссия, Литваны жаудан азат етуге қатысты. 90-жылдары көзі тірі кезінде Нұрсұлтан Назарбаевтың Жарлығымен көше ге есімі берілді. Тілеуіміз қабыл болып, Елбасы аман болсын, – деп батасын берді. Бұдан кейінгі əңгімеміз үлкен үйдегі кітап, қағаздар толы үстел басында жалғасын тапты. Апамыздың Батырға ұнаған парасатты, байсалды, сабырлы мінезінен үйренеріміз де көп екен. Батыр сізді алып қашыпты дейді ғой апа, деп сұрадым бір сəт. Алып қашса керім сұлу болған шығармыз, деп ақырын жымиып күліп алды. Мұзафар Əлімбаев бізге арнаған өлеңінде: «Халықтың ұлы атанып елге оралды, Елеусіз бір баласы еді Қайырбайдың, Махмет бақ сыйласа Сəбираға, Сəбира бақыт болды Махметке», деп жазды. Махмет қарапайым еді. Елу жылдай бірге өмір сүрдік. Немере, шөберелерін көрді. 1996 жылы шілде айында Махмет те өмірден өтті. Биыл осымен 18-ші жыл Жеңіс күні мерекесін біздің отбасымыз батырсыз қарсы алдық. 1925 жылы қаңтарда ол кезде Семей губерниясы дейді, одан кейін Бесқарағай ауданы Семиярка деген жерде дүниеге келді. Атабабалары өзіміздің Май ауданы, Аршалы жазығындағы Құлмырза тауын мекен еткен көрінеді. Махметтің атасы Қабзолда ишан Құлмырза ауылында мешіт салып, балалардың сауатын ашқан. Меккеге қажылыққа барып, мұсылмандық парызын өтеген. Қабзолда ата тұңғыш немересі Қайырбайды өсірді. Қайырбай ата қажының əулетінде өскені үшін тұтқындалып, атылып кетеді. Ядролық полигонның батыс шекарасы Ертіс өзенінің сол жағалауымен өткен. Махметтің ата-бабасы тұрған Құлмырза есімі берілген ауыл мен тау, атабаба зираты сол жабық аймақта қалды. Əкесі Қайырбай Мұқатай, Мамыртүбек дейді ол кезде, қазіргі Курчатов қаласы арқылы Семиярка ауылына көшіп келген ғой. Менімен сол жерде танысты. Ауылда мұғалім болды. 37-жылдары 12 жасында əкесін халық жауы деп алып кетеді. Соғыс басталғанда 16 жасында майданға сұранып өтініш бергені де, əкем халық жауы емес деп ақтап алғысы келді, деп көзіне жас алды. Марқұм Əзілхан Нұршайықов ағамыз жазған «Батырдың өмірі» атты кітаптан оқығандарым бар еді апа, дедім үнсіздікті бұзып. Соғыста танктерге қарсы шайқасатын батареяның командирі болды. Жаудың əр танкін ол «Əкем үшін!» деп жойдым деп айтатын. Соғыс біткенде 20 жасар Махмет Кеңес Одағының Батыры атағын алып, елге оралды. Əкесінің халық жауы емес екенін дəлелдеді деген осы ғой, қызым. 1944 жылы тамыз айында бұларды Литваның Шяуляй қаласына 15 артиллеристпен бірге фашистер қоршауында шайқасып жатқан əскерге көмекке жібереді. Сол шайқаста Махметтің жауынгерлері жаудың

7 шабуылына тойтарыс беріп, оларды Шяуляйға өткізбейді. Осы ерлігі үшін 1945 жылы оған 24 наурызда Махмет Қайырбаевқа Кеңес Одағының Батыры атағы берілді. Калинин, Смоленск, Витебск түбіндегі шайқастарға, 1944 жылы жазда 3-Белоруссия майданының əскерлерімен жəне партизан құрамалары қатарында Минскіні, 1-Балтық майданында литвалық Паневежис, Шяуляй қалаларын, Елгава теміржол торабын азат етуге қатысты. Сол шайқаста Махмет атамыз «ЗИС-3 маркалы екі зеңбіректі қоршаудан алып шыққан екен, деп сұрақ қойдым мен де əңгімені сабақтап. Ə, Əзілхан жазған кітаптан оқып айтып отырсың ғой, деді апай. Иə. Махмет Қайыр баев «Багратион» шайқасында генерал Баграмян басқарған 1-Балтық майданы əскерлерінің қатарында Витебск, Полоцк қалаларын жаудан азат етуге қатысыпты. Батарея жау танкілерімен бетпебет келеді. Жарты сағаттан кейін Қайырбаевтың жауынгерлері жау танкілерімен шайқасын бастайды. Күн батқанға дейінгі шайқаста жаудың төрт танкісін өртеп, оларды қалаға қарай өткізбейді. Зеңбіректерді өзеннен өткізерде сал жасап арғы жағалауға жеткізіпті. Батыр ағамыз артиллериялық ату мен тактикалық дайындықты жетік меңгеріпті. Шяуляйды құтқару операциясында да немістер қоршауда қалған жауынгерлерге жеті рет шабуыл жасайды. Төртінші күн дегенде барып, Махмет Қайырбаев бастаған топ зеңбіректі жау қолына қалдырмай, жаяу сүйретіп, полктарына қосылады. Полк командирі Мельников: мен сендерден айырылдым ғой деп ойладым, деп батырды құшақтай алады. Мен кітаптан оқымай-ақ бəрін де жатқа білемін, қызым. Ұмыта қойған жоқпын əлі. Қазір де сол кезінде Махмет жиі айтатын соғыс жылдарының жаңғырығы кей-кейде менің де ойыма оралады. Өмір мен өлім ортасынан келді. Жазықсыз жапа шеккен əке рухы қолдаған шығар. Өмір бойы сабақ беріп, мұғалім болдым, өзің білесің, көптеген шəкірттер тəрбиелеген адаммын,

қызым. Зеңбіректі сүйреп алып шыққан шайқас «Шяуляй танк шайқасы» деп аталыпты. Махмет айтатын, шайқас бір айға созылды деп. Жау бір күнде 400 танкіден жіберіп отырған екен. Біздің жаяу əскерлерді, танктерді артқа қарай шегіндіріп те тастайтын көрінеді. Соған қарамай, жаудың бізге жасаған бес шабуылын тойтардық деп отыратын. Басқа екі зеңбірек жау тойтарысынан істен шығып, Махмет қалған зеңбіректердің біріне көздеуші болып, жаудың үш танкісін жандырып жібереді. Жауынгерлері жауға қарсы тұрды. «Халық жауының баласы» деген сөзге қарсы тұрды. Анасы Мəликеге сүйеніш болды. 1941 жылы Семей мұғалімдер институтының əдебиет факультетіне оқуға түседі. Соғыс басталып, 1942 жылы аудандық əскери комиссариаттың ұйғарымымен бесқарағайлық қос жігіт Бадаев пен Қайырбаев По дольск артиллериялық училищесіне оқуға аттанады. 1943 жылдың сəуірінен бастап Махмет Қайырбаев Калинин майданына қатысты. 712-ші жойғыш танкке қарсы артиллериялық полк командирінің бұйрығымен лейтенант Қайырбаев 5-ші батареяның командирі болып тағайындалады. Калинин, 1-Балтық жəне Ленинград майдандарындағы ұрыстарға қатысты. Шяуляй ұрысы артиллеристер үшін айтарлықтай сынақ болды. Шяуляй жанындағы шайқаста командирлер Н.Сазонов пен С.Горшков, зеңбірек нысанашысы Н.Ефимов пен батарея командирі М.Қайырбаев Кеңес Одағының Батыры атанды. 1977 жылы 135,1 шыңында Шяуляй қаласын жаудан азат еткен Кеңес армиясы əскерлеріне арналған ескерткіш-мемориал ашылды. Осы оқиғаға орай өткен жиында Кеңес Ода ғының Батыры, Павлодар облыстық атқару комитетінің төрағасы Махмет Қайырбаев қатысты. Соғыс қырғын ғой, жеңіс елге оңай келген жоқ, міне, 70 жылдай уақыт өтті, ауыр естелігі естен əлі кетер емес, қарағым. Жалғыз мен емес, соғыста, тылда бүкіл халық ерлік жасады, менің ерлігім менің халқым жасаған ерліктен биік емес, дейтін Махмет.

Зеңбірек демекші, Махметтің жау қоршауынан алып шыққан зеңбіректі 1991 жылы Литва жаққа біздің соғыс ардагерлері өтініш жазып, сұратты ғой. Содан, 1992 жылы ақпан айында Вильнюстің музейінде тұрған жерінен Павлодарға жеткізілді. Естелік естен кетпейді дедім ғой, Махметтің өзі полк командирін, майдандас достарын үнемі айтып жүретін-ді. Ақыры, сол 70жылдары Воронежде тұратын бұрынғы полк командирі Г.Мельников Павлодарға келді. Полк командирінің Павлодарға келгенін Əзекең (Нұршайықов) жазған. Осы кездесудің куəсі де болды. Жазушыға керегі осы, əңгімелесіп тап-тұйнақтай етіп жазып шықты. Əзекең мен Махмет бір-бірімен жылдар бойы сыйласқан жандар ғой. Бейбіт күнде кездескенге не жетсін, соғыс кезіндегі əңгімелерін, майдандас дос-жарандарын айтып екеуі де бір жасап қалды. Сөйтіп, полк командирін қазақы шапан жауып, дəстүрімізге сай лайықты күтіп, шығарып салдық, деп Сəбира апамыз алдымызға сурет толы альбомды қойды. Сарғайған суреттер сырының бір өзі куəсі болғандықтан əрбіреуіне ұзақ тоқталып, əңгімелеп берді. Айы-күніне дейін ұмытпай, ол күні жаңбыр жауып тұрып еді дейді есіне алып. Əлі күнге дейін көңілінде жастай қосылған сүйген жарға деген ыстық ықылас, бірге жүрген күндерге деген сағыныш кетпегенін байқайсыз. Қайта өткеннің естелігін айтқан сайын қуанып, қуат алатындай. Соғыстан кейін, 1946 жылдан бастап Махмет Қайырбаев кеңес жəне партия органдарында, бейбіт өмірді қалыптастыруда қызмет атқарады. Тың жерлерді игеру науқаны басталды. 1946-57 жылдары Успен жəне Ақсу, Ақтоғай аудандарын басқарыпты. Ал, 1968-76 жылдары Павлодар облыстық комитетінің екінші хатшысы, 1976-1982 жж. облыстық атқару комитетінің төрағасы қызметтерін атқарады. Соңында соғыс жылдары жазған хаттары, майдандастарының естеліктері, соғыстан кейінгі жылдардағы кездесулерден сыр шертетін суреттер мен бейнематериалдар, КСРО Қорғаныс министрлігінің Подольск мұрағатынан алынған көшірме құжаттар, қуғынға ұшыраған атамыз жайындағы жазбалары қалды. 1946 жыл дың жазында аға лейтенант Қайырбаев өзінің Семиярск ауылына оралды. Аудандық кеңестің əлеуметтік қамсыздандыру бөлімі меңгерушісі болды. 1946-1957 жылдар аралығында Павлодар облысының Бесқарағай, Успен, Ақсу аудандарында басшылық қызметтерде еңбек етті. 1956 жылы Махметтің əкесі ақталды. Əрбір сурет өткен жылдардың шежіресіндей сыр шертеді. Өзі жау қоршауынан алып шыққан зеңбірек қазір облыс орталығындағы Батырдың бүгінгі күнге қалдырған естелігіндей Əскери даңқ музейінің алдында тұр. Сəбира апамыздың үйі нің бір қа бырғасын алып тұрған қоңыр шкафтың іші толы кітаптар, кітап болғанда да қолға түсе бер мейтін шетел, орыс жəне қазақ жазушыларының шығармалары екен. Мұның барлығы да Махмет атаң оқыған кітаптар, соғыс жайлы жазатын орыстың жазушысы Константин Симоновты жата-жастана оқитын, қолы босай қалса кітапқа үңілетін, өзің көріп тұрғандай міне, өте көп жинады. Барған жерлерінен ылғи кітап əкелетін еді, соңындағы ұрпағына қалды мирас болып. Біздің де ғұмырымыз осы кітаптардай ғой қызым, сағымданып алыстап кетсе де өзіңе айтып берген əңгімедей жан-жүрегіңде жазылып қалады екен. Ал, өткеннің бағасын білу – бүгінге парыз, деді қоштасарда батырдың жары. ПАВЛОДАР.

Қазақстан Республикасының Заңы

Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне Халықаралық теңіз ұйымының аудитінен өту мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы

1-бап. Қазақстан Республикасының мына заңнамалық актілеріне өзгерістер мен толықтырулар енгізілсін: 1. 2008 жылғы 4 желтоқсандағы Қазақстан Республикасының Бюджет кодексіне (Қазақстан Республикасы Парламентінің Жаршысы, 2008 ж., № 21, 93-құжат; 2009 ж., № 23, 112-құжат; № 24, 129-құжат; 2010 ж., № 5, 23-құжат; № 7, 29, 32-құжаттар; № 15, 71-құжат; № 24, 146, 149, 150-құжаттар; 2011 ж., № 2, 21, 25-құжаттар; № 4, 37-құжат; № 6, 50-құжат; № 7, 54-құжат; № 11, 102-құжат; № 13, 115-құжат; № 15, 125-құжат; № 16, 129-құжат; № 20, 151-құжат; № 24, 196-құжат; 2012 ж., № 1, 5-құжат; № 2, 16-құжат; № 3, 21-құжат; № 4, 30, 32-құжаттар; № 5, 36, 41-құжаттар; № 8, 64-құжат; № 13, 91-құжат; № 14, 94-құжат; № 18-19, 119-құжат; № 23-24, 125-құжат; 2013 ж., № 2, 13-құжат; № 5-6, 30-құжат; № 8, 50-құжат; № 9, 51-құжат; № 10-11, 56-құжат; № 13, 63-құжат; № 14, 72-құжат; № 15, 81, 82-құжаттар; № 16, 83-құжат; № 20, 113-құжат; № 21-22, 114-құжат; 2014 ж., № 1, 6-құжат; № 2, 10, 12-құжаттар; № 4-5, 24-құжат; № 7, 37-құжат; № 8, 44-құжат; № 11, 63, 69-құжаттар; № 12, 82-құжат; № 14, 84, 86-құжаттар; № 16, 90-құжат; № 19-І, № 19-ІІ, 96-құжат; 2014 жылғы 8 қарашада «Егемен Қазақстан» жəне «Казахстанская правда» газеттерінде жарияланған «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне мемлекеттік басқару жүйесін одан əрі жетілдіру мəселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» 2014 жылғы 7 қарашадағы Қазақстан Республикасының Заңы; 2014 жылғы 19 қарашада «Егемен Қазақстан» жəне «Казахстанская правда» газеттерінде жарияланған «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне сот төрелігін іске асыруды одан əрі жеңілдету, төрешілдік рəсімдерді азайту мəселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» 2014 жылғы 17 қарашадағы Қазақстан Республикасының Заңы; 2014 жылғы 3 желтоқсанда «Егемен Қазақстан» жəне «Казахстанская правда» газеттерінде жарияланған «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне салық салу мəселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» 2014 жылғы 28 қарашадағы Қазақстан Республикасының Заңы): 53-баптың 1-тармағы 10) тармақшасының төртінші абзацы мынадай редакцияда жазылсын: «кеме қатынасы жолдарын, шлюздердi күтiп-ұстау жəне кеме қатынасы мен теңізде жүзу қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету;». 2. «Сауда мақсатында теңізде жүзу туралы» 2002 жылғы 17 қаңтардағы Қазақстан Республикасының Заңына (Қазақстан Республикасы Парламентінің Жаршысы, 2002 ж., № 2, 16-құжат; 2004 ж., № 20, 116-құжат; № 23, 142-құжат; 2005 ж., № 11, 36-құжат; 2006 ж., № 3, 22-құжат; № 24, 148-құжат; 2007 ж., № 9, 67-құжат; № 18, 143-құжат; 2009 ж., № 24, 134-құжат; 2010 ж., № 5, 23-құжат; № 24, 146-құжат; 2011 ж., № 1, 2, 3-құжаттар; № 5, 43-құжат; № 6, 50-құжат; № 12, 111-құжат; 2012 ж., № 8, 64-құжат; № 14, 95, 96-құжаттар; № 15, 97-құжат; 2013 ж., № 2, 10-құжат; № 14, 72, 75-құжаттар; № 16, 83-құжат; 2014 ж., № 1, 4-құжат; № 7, 37-құжат; № 10, 52-құжат; № 19-І, № 19-ІІ, 96-құжат; 2014 жылғы 8 қарашада «Егемен Қазақстан» жəне «Казахстанская правда» газеттерінде жарияланған «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне мемлекеттік басқару жүйесін одан əрі жетілдіру мəселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» 2014 жылғы 7 қарашадағы Қазақстан Республикасының Заңы): 1) 1-бап мынадай мазмұндағы 21-1) жəне 53-1) тармақшалармен толықтырылсын: «21-1) кəсіби диплом – кеме экипажы мүшесіне берілген жəне оның біліктілігін растайтын диплом;»; «53-1) теңіз оқу-тренажер орталығы – теңіз көлігі мамандарын даярлауды (қайта даярлауды) жəне олардың біліктілігін арттыруды халықаралық талаптарға сəйкес жүзеге асыратын заңды тұлға;»; 2) 4-бапта: 2-тармақ мынадай мазмұндағы 31-2) тармақшамен толықтырылсын: «31-2) Қазақстан Республикасының теңiзшiсi жеке куəлiгiнiң үлгiсiн жəне оны қорғауға қойылатын талаптарды, сондайақ оны ресімдеу, беру, ауыстыру, тапсыру, алып қою жəне жою тəртiбiн бекiту;»; 3-тармақта: 55-3), 55-5) жəне 55-8) тармақшалар мынадай редакцияда жазылсын: «55-3) кəсіби дипломның, кəсіби диплом растамасының үлгілерін, кəсіби дипломды, кəсіби диплом растамасын, жеңілдік рұқсатын беру, олардың қолданылу мерзі мін тоқтата тұру, оларды алып қою қағидаларын бекіту;»; «55-5) теңізде жүзу кітапшасының үлгісін, оны ресімдеу жəне беру тəртібін бекіту;»; «55-8) теңiз көлiгi, теңіз оқу-тренажер орталықтары мамандарын даярлауды (қайта даярлауды) жəне олардың біліктілігін арттыруды жүзеге асыратын бiлiм беру ұйымдарын куəландыру жөнiндегi уəкiлеттi ұйымды айқындау;»; мынадай мазмұндағы 55-27), 55-28), 5529), 55-30) жəне 55-31) тармақшалармен толықтырылсын: «55-27) Қазақстан Республикасы теңізшісінің жеке куəліктерінің, кəсіби дипломдардың, кəсіби дипломдар растамаларының, жеңілдік рұқсаттарының, теңізде жүзу кітапшаларының тізілімдерін жүргізу тəртібін бекіту; 55-28) кеме экипажы мүшелерін медициналық қарап-тексеру қағидаларын, олардың денсаулығы мен дене жарамдылығына қойылатын талаптарды,

сондай-ақ денсаулық сақтау саласындағы уəкілетті органмен келісу бойынша медициналық қорытындының нысанын бекіту; 55-29) кеме экипажы мүшелеріне қойылатын біліктілік талаптарын бекіту; 55-30) теңiз көлiгi, теңіз оқу-тренажер орталықтары мамандарын даярлауды (қайта даярлауды) жəне олардың біліктілігін арттыруды жүзеге асыратын білім беру ұйымдарын куəландыру қағидаларын жəне оларға қойылатын талаптарды бекіту; 55-31) теңiз көлiгi, теңіз оқу-тренажер орталықтары мамандарын даярлауды (қайта даярлауды) жəне олардың біліктілігін арттыруды жүзеге асыратын білім беру ұйымдарын куəландыру жөніндегі уəкілетті ұйымды айқындау қағидаларын бекіту;»; 3) 8-1-бап мынадай мазмұндағы 3-тармақпен толықтырылсын: «3. Кемелердің теңіз порттарындағы жəне оларға кіреберістердегі қауіпсіздігін навигациялық қамтамасыз етуді мемлекеттік мекеменің ұйымдық-құқықтық нысанында құрылатын навигациялық орталық жүзеге асырады.»; 4) 1-1-тарау мынадай мазмұндағы 8-4-баппен толықтырылсын: «8-4-бап. Кемелер жүрісін басқаруды ұйымдастыру 1. Навигациялық орталықтың кемелерге қызмет көрсетуі мынадай кезектілікпен жүргізіледі: 1) авариялық кемелер, көмек көрсету үшін жүзіп келе жатқан кемелер жəне бортында сырқаты ауыр адамдар бар кемелер; 2) кесте бойынша жүзіп келе жатқан паромдар мен жолаушылар кемелері; 3) тез бүлінетін жүктері бар кемелер; 4) сүйретіп келе жатқан объектілері бар сүйреткіш кемелер; 5) қауіпті жүктері бар кемелер; 6) желілік кемелер; 7) өтінімдер келіп түскен уақытқа сəйкес өзге де кемелер. 2. Кемелерді радиолокациялық алып өтуді навигациялық орталық кеменің өтінімі бойынша кез келген көрінетіндей жағдайда жүзеге асырады. 3. Радиолокациялық алып өту тəртібі радиолокациялық алып өту басталғанға дейін теңіз портының капитанымен келісіледі. 4. Кемелер жүрісін басқару жүйесінің əрекет ету аймақтарындағы кемелер жүрісі (аймаққа кіру, зəкірге қою, зəкірден алу, айлақтың кіреберісіне келу жəне арқандап байлау жəне одан кету, қайта арқандап байлау жəне тағы басқалар) теңіз порты капитанының рұқсатымен жүзеге асырылады. 5. Кемелер жүрісін басқару жүйесінің əрекет ету аймағына келгенге дейін теңізден жүзіп келе жатқан кемелер осы аймақтағы жүрісті реттейтін навигациялық орталықпен ультрақысқа толқындарда радиобайланыс орнатады. 6. Навигациялық орталықпен радиобайланыс орнату кезінде кеме: 1) кеменің типін, атауын жəне мемлекеттік тиесілігін (туын); 2) аймаққа келу уақытын; 3) маневр жасау режиміндегі жылдамдығын; 4) межеленген портын; 5) өлшем куəлігі бойынша жалпы сыйымдылығы мен негізгі мөлшерлерін; 6) нақты шөгуін; 7) жүктің түрі мен санын; 8) кеменің радиолокациялық стансасының жай-күйі туралы мəліметтерді; 9) жүзу жəне маневр жасау қауіпсіздігіне əсер ететін бар шектеулер туралы ақпаратты хабарлайды. 7. Кемелер жүзіп келе жатқанда, егер басқа арна көрсетілмесе, өздері аймағында болатын навигациялық орталықтың жұмыс арнасында тұрақты радиовахтаны (кезекшілікті) атқарады. 8. Навигациялық орталықтың кемелермен радиоалмасуы, сондай-ақ ағымдағы радиолокациялық ақпарат құжатталады. Жазбалар үш тəулік бойы сақталады. Егер авариялық ахуалдар немесе авариялық жағдайлар орын алса, жазбалар тергеп-тексеру аяқталғанға дейін сақталады. 9. Навигациялық орталықтың көрсететін қызметтерін пайдалану уəкілетті орган бекітетін тарифтер бойынша ақылы негізде жүзеге асырылады.»; 5) 24-бап мынадай редакцияда жазылсын: «24-бап. Кеме экипажының мүшелерiне қойылатын талаптар 1. Кəсіби дипломдары, кəсіби дипломдардың растамалары, теңіз көлігі мамандарын даярлау куəліктері, медициналық қорытындылары бар адамдар кеме экипажы мүшелерiнiң лауазымдарын атқаруға жiберiледi. Кеме экипажының мүшелері жеңілдік рұқсатының негізінде сол лауазым бойынша тиісті кəсіби дипломы жоқ лауазымды атқаруға алты айдан аспайтын мерзімге жіберіледі. 2. Кəсіби дипломдарды, кəсіби дипломдардың растамаларын, жеңілдік рұқсаттарын порттың теңіз əкімшілігі береді. 3. Теңіз көлігі мамандарын даярлау куəліктерін теңіз көлігі мамандарын даярлауды (қайта даярлауды) жəне олардың біліктігін арттыруды жүзеге асыратын білім беру ұйымдары, теңіз оқу-тренажер орталықтары береді. 4. Кəсіби дипломдардың растамалары кəсіби дипломдардың қолданылу мерзімі аяқталғаннан кейін күшін жояды.»; 6) 28-бап мынадай мазмұндағы 5-тармақпен толықтырылсын:

«5. Кеме иесі: 1) кеме экипажының ең аз құрамына қойылатын талаптарға сəйкес экипаждың жасақталуын; 2) кеме экипажының əрбір мүшесінде оның біліктілігін растайтын құжаттардың болуын; 3) кеме экипажы мүшелерінің қайта даярлау жəне біліктілігін арттыру курстарынан өтуін; 4) құжаттаманың, оның ішінде медициналық қорытындылардың, кеме экипажы мүшелерінің біліктілігі мен тəжірибесін растайтын құжаттардың капитан каютасында немесе қозғалыс бөлмесінде сақталуын; 5) кеме экипажы мүшелерінің өз құқықтарымен жəне міндеттерімен, кеменің сипаттамаларымен жəне құрылғыларымен таныс болуын; 6) авария жағдайында кеме экипажының іс-қимылдарын үйлестіруді қамтамасыз етуге міндетті.»; 7) 28-1-бап мынадай редакцияда жазылсын: «28-1-бап. Теңіз көлігі мамандарын даярлау (қайта даярлау) 1. Білім беру ұйымдары жəне теңіз оқу-тренажер орталықтары теңіз көлігі мамандарын даярлауды (қайта даярлауды) жəне олардың біліктілігін арттыруды уəкілетті органның хабарламасынан кейін жүзеге асырады. Хабарламаға уəкілетті орган айқындаған уəкілетті ұйымның оң қорытындысы қоса беріледі. Теңіз көлігі мамандарын даярлау (қайта даярлау) жəне олардың біліктілігін арттыру жөніндегі қызметтің басталғаны немесе тоқтатылғаны туралы хабарламаны білім беру ұйымдары, теңіз оқу-тренажер орталықтары «Рұқсаттар жəне хабарламалар туралы» Қазақстан Республикасының Заңында белгіленген тəртіппен береді. 2. Білім беру ұйымдары теңіз көлігі мамандарын даярлау (қайта даярлау) кезінде жүзу практикасын ұйымдастыруды қамтамасыз етеді.»; 8) 39-баптың 2-тармағының 3) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: «3) Қазақстан Республикасы теңізшісінің жеке куəліктерінің, теңiзде жүзу кiтапшаларының тізілімдерін жүргізуді жəне оларды беруді, сондай-ақ кəсіби дипломдарды, кəсіби дипломдардың растамаларын, жеңілдік рұқсаттарын беруді, олардың қолданылу мерзімін тоқтата тұруды, алып қоюды;». 3. «Білім туралы» 2007 жылғы 27 шілдедегі Қазақстан Республикасының Заңына (Қазақстан Республикасы Парламентінің Жаршысы, 2007 ж., № 20, 151-құжат; 2008 ж., № 23, 124-құжат; 2009 ж., № 18, 84-құжат; 2010 ж., № 5, 23-құжат; № 24, 149-құжат; 2011 ж., №1, 2-құжат; № 2, 21-құжат; № 5, 43-құжат; № 11, 102-құжат; № 12, 111-құжат; № 16, 128-құжат; № 18, 142-құжат; 2012 ж., № 2, 11-құжат; № 4, 32-құжат; № 15, 97-құжат; 2013 ж., № 2, 7-құжат; № 7, 34-құжат; № 9, 51-құжат; № 14, 72, 75-құжаттар; № 15, 81-құжат; 2014 ж., № 1, 4, 6-құжаттар; № 3, 21-құжат; № 10, 52-құжат; № 14, 84-құжат; № 19-І, № 19-ІІ, 96-құжат): 14-бап мынадай мазмұндағы 8-1-тармақпен толықтырылсын: «8-1. Су көлігі саласындағы мамандықтар бойынша үлгілік оқу бағдарламаларын білім беру саласындағы уəкілетті органмен келісу бойынша сауда мақсатында теңізде жүзу саласындағы басшылықты жүзеге асыратын орталық атқарушы орган бекітеді.». 4. «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне көлік мəселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» 2010 жылғы 28 желтоқсандағы Қазақстан Республикасының Заңына (Қазақстан Республикасы Парламентінің Жаршысы, 2010 ж., № 24, 146-құжат): 2-баптың 2-тармағындағы «2015» деген цифрлар «2020» деген цифрлармен ауыстырылсын. 5. «Рұқсаттар жəне хабарламалар туралы» 2014 жылғы 16 мамырдағы Қазақстан Республикасының Заңына (Қазақстан Республикасы Парламентінің Жаршысы, 2014 ж., № 9, 51-құжат; № 19-І, № 19-ІІ, 96-құжат): 1) 2-қосымшада: 344-жол мынадай редакцияда жазылсын: « 344. Кəсіби Кəсіби дипломды диплом беру

»; мынадай мазмұндағы 344-1 жəне 344-2-жолдармен толықтырылсын: « 344-1. Кəсіби Кəсіби дипломның дипломның растамасын растамасы беру 344-2. Жеңілдік рұқсатын беру

Жеңілдік рұқсаты

»; 2) 3-қосымша мынадай мазмұндағы 34-тармақпен толықтырылсын: «34. Теңіз көлігі мамандарын даярлау (қайта даярлау) жəне олардың біліктілігін арттыру жөніндегі қызметтің басталғаны немесе тоқтатылғаны туралы хабарлама.». 2-бап. Осы Заң, 2016 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізілетін 1-баптың 1-тармағын жəне 2-тармағының 3) жəне 4) тармақшаларын қоспағанда, алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасының Президенті Н.НАЗАРБАЕВ.

Астана, Ақорда, 2015 жылғы 13 қаңтар. № 276-V ҚРЗ

Қазақстан Республикасының Заңы

Қазақстан Республикасының Заңы

2004 жылғы 19 қаңтардағы Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Беларусь Республикасы Үкіметінің арасындағы Халықаралық автомобиль қатынасы туралы келісімге өзгерістер енгізу туралы хаттаманы ратификациялау туралы

Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Әзербайжан Республикасының Үкіметі арасындағы Азаматтық қорғаныс, төтенше жағдайлардың алдын алу және оларды жою саласындағы ынтымақтастық туралы келісімді ратификациялау туралы

2004 жылғы 19 қаңтардағы Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Беларусь Республикасы Үкіметінің арасындағы Халықаралық автомобиль қатынасы туралы келісімге өзгерістер енгізу туралы 2013 жылғы 25 сəуірде Минскіде жасалған хаттама ратификациялансын.

2010 жылғы 6 қазанда Астанада жасалған Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Əзербайжан Республикасының Үкіметі арасындағы Азаматтық қорғаныс, төтенше жағдайлардың алдын алу жəне оларды жою саласындағы ынтымақтастық туралы келісім ратификациялансын.

Қазақстан Республикасының Президенті Н.НАЗАРБАЕВ.

Қазақстан Республикасының Президенті Н.НАЗАРБАЕВ.

Астана, Ақорда, 2015 жылғы 13 қаңтар № 277-V ҚРЗ

Астана, Ақорда, 2015 жылғы 13 қаңтар № 278-V ҚРЗ


www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

 Бəрекелді!

 Мерей

Италияда ґнер кґрсетеді

Жақында ақын, аудармашы, Ə.Бөкейханов атындағы сыйлықтың лауреаты Бақытжан Тобаяқовтың «Қобыз сарындары» атты өлеңдер жинағы АҚШ-тың Нью-Йорк шаһарындағы «Либерти» баспа үйінде ағылшын жəне орыс тілдерінде басылып шықты (Liberty Publishing House, 2014).

Үстіміздегі жылдың сəуір айында Италияда өтетін Fiestalonia халықаралық конкурсына еліміздің атынан солтүстікқазақстандық Эльвира Нұрғожина қатысады.

Аќынныѕ кітабы

Америкада басылып шыќты Кітаптың алғысөзін жазған – танымал көсемсөзші əрі ғалым, аталмыш баспаның директоры, америкалық баспагер Илья Левков. Көлемі 115 беттік, əсем безендірілген кітап ағыл шын тіліне орыс тілінен тəржімаланған. Ақынның осынау лирикалық кітабында Отанға деген сүйіспеншілік өлеңдері, философиялық ой-толғамдар, махаббат жырлары топтастырылған.

Туындының тұсаукесер рəсімін баспагерлер үстіміздегі жылдың сəуір айында НьюЙорк қаласында өткізуді жоспарлауда. Бір еске сала кететін жайт, «Либерти» баспасы 2013 жылы қазақ əдебиетінің классигі Əбдіжəміл Нұрпейісовтің екі томдығын ағылшын тілінде басып шығарған болатын. «Егемен-ақпарат».

Жолдыбай БАЗАР,

«Егемен Қазақстан».

Еске сала кетейік, ол өткен жылдың қарашасында Астанада ұйымдастырылған, еліміз бен Ресей, Испания, Украина жəне Италия мемлекеттерінен келген 86 əнші сынға түскен Fiestalonia Kazahstan халықаралық байқауында екінші дəрежелі дипломға ие болған еді. Осы жетістік əншіге сонау Италия жерінде өнер көрсетуге мүмкіндік беріп отыр. Бес жасынан бері əн салуды жанына серік еткен өнерпаз қыз бүгінде қазақ əнін жат елде орындау үшін қызу дайындалып жатыр. Оның мақсаты – беделді конкурста Қазақстанды лайықты танытып,

көрерменді бай мəдениетімізбен таныстыру. Э.Нұрғожина Петропавлдағы өнер колледжін бітіріп, одан кейін Алматыда музыкалық жоғары білім алған. Қазақ, ағылшын, корей жəне француз əндерін нақышына келтіре орындай білетін жас талап қазіргі таңда өз репертуарын толықтыруды көздеп жүр.

 Спорт

Жыл жетістігі жетерлік Дзюдо – жер жүзіне ең танымал спорт түрінің бірі. Бүгінде спорттың бұл түрінен дүниежүзінің көптеген елдерінде ұлттық федерациялар жұмыс істеп, Күншығыс елінің төл күресін дамытып жатыр. Біздің елде де дзюдо күресімен айналысатын жастардың қатары жыл сайын көбейіп келеді. Осы орайда Дзюдо федерациясының жастарды спортқа тартып, күрестің бұл түрін дамытуда жасап жатқан жұмысын айта кеткеніміз жөн. Жақында біз «Дзюдо федерациясы» республикалық қоғамдық бірлестігінің бірінші вице-президенті Маратбек МЫҚТЫБЕКОВПЕН өткен жылы елімізде дэюдоны дамыту үшін қандай жұмыстар жасалғаны туралы əңгімелескен едік.

– Былтыр ұлттық құрама ны жарыстарға дайындау мақсатында қандай жұмыс жүргізілді? – Алдымен ұлттық құраманың дайындығына байланысты айтарым, біз кеңесші-жаттықтырушы ретінде бельгиялық белгілі бапкер Александр Яцкевичті шақырдық. Ол кезінде 10-нан астам Олимпия ойындарының жəне əлем біріншіліктерінің жүлдегерлерін жəне 50-ге жуық Еуропа чемпиондары мен жүлдегерлерін дайындаған жаттықтырушы. Өзі Олимпия ойындарының жəне əлем біріншіліктерінің жүлдегері, үш дүркін Еуропа чемпионы. Қазір Еуропа дзюдо одағының спорт директоры қызметін атқарады. Осы білікті маманмен ақылдаса келе, ерлер ұлттық құрамасының 2014 жəне 2015 жылдарға арналған жаттығу жоспары жасалды. – Жалпы алғанда, былтыр

елімізде қанша жарыс өткізілді? – Өткен жылы əртүрлі жастағы спортшылар арасында 4 ел біріншілігі өткізілді. Ересектер арасында басқа мемлекеттерден келген спортшылардың қатысуымен 5 турнир, жастар жəне жасөсіпірімдер арасында 6 жарыс, оның ішінде Қарағанды қаласында өткізілген жасөспірімдер арасындағы Азия ашық кубогын атап өткен жөн. Əрине, ең үлкен жарысымыз Астанада өткізілген Гранпри. Оған 40-қа жуық мемлекеттен 300-ге тарта спортшы қатысты. Осы турнирде біздің дзюдошылар 2 алтын, 2 күміс жəне 3 қола медаль иегері атанды. Жарыстың ұйымдастырылу дəрежесі халықаралық дзюдо федерациясы тарапынан жоғары бағаланды. – Өңірлердегі спорт мектептеріне федерация тарапынан қандай да бір көмек көрсетіле ме?

– Дзюдо федерациясы облыстардағы спорт мектептерінің материалдық-техникалық базаларын нығайту жолында да жұмыс жасауда. Екі жыл ішінде дзюдо бөлімшелері мен түрлі мектептерге 13 комплект татами мен 178 комплект кимоно берілді. – Жаттықтырушылар мен төрешілердің біліктілігін арттыру мақсатында қандай жұмыс жүргізілуде? – Федерация спортшылар мен төрешілердің жəне бапкерлердің біліктілігін арттыру үшін ерекше көңіл бөлуде. Халықаралық семинарлар мен біліктілігін арттыру курс тарында 30-ға тарта жаттықтырушы мен төреші оқып келді. Өңірлерде отандық жəне шетелдік білікті мамандарды тартып, семинарлар өткізу арқылы кадрларды оқытуға көңіл бөлінуде. Осы бағытта 2014 жылы елімізде 7 семинар өткізілді.

Ашық тендер туралы хабарландыру

«Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС ОҚО бойынша СИП-0,4 кВ-ны қолдана отырып ƏЖ-0,4 кВ-ны жаңғырту жөнінде ашық тендер өткізу туралы хабарлайды Сатып алынатын материалдық, қаржылық ресурстардың жəне қызметтердің толық тізбесі, олардың саны мен егжей-тегжейлі ерекшелігі тендерлік құжаттамада көрсетілген. Материалдық, қаржылық ресурстар мына мекенжайға жеткізілуі тиіс: Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1. Тауарларды, жұмыстарды жəне қызметтерді жеткізудің талап етілетін мерзімі 24.02.2015 жылға дейін. Тендерлік құжаттама топтамасын 21.01.2015 ж. қоса есептегенге дейінгі мерзімде мына мекенжайдан алуға болады: Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1, жабдықтау бөлімі, сағат 9.00-ден 17.30-ға дейін, əлеуетті жеткізуші тендерлік құжаттамаға төлем туралы құжатты тапсырғаннан кейін. Тендерлік құжаттама топтамасының құны 1000 (бір мың) теңге құрайды жəне мына шотқа енгізіледі: KZ939 98STB 00000 97421, TSESKZKA, СТН 582100249565, «ЦеснаБанк» АҚ-тың Шымкент қаласындағы ОҚФ немесе «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС кассасына. Əлеуетті жеткізушілер тендерге қатысуға тендерлік өтінімдерін жапсырылған конверттерге салып «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-ға мына мекенжай бойынша тапсырады (жібереді): Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1, 2-қабат, 226-бөлме, ЦСМТС. Тендерлік өтінімдер тапсырудың түпкілікті мерзімі 22.01.2015 ж. сағат 13.00-ге дейін. Тендерлік өтінімдер салынған конверттерді тендерлік комиссия 22.01.2015 ж. сағат 15.00-де мына мекенжай бойынша ашады: Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1, техникалық директордың бөлмесі. Əлеуетті жеткізушілер тендерлік өтінімдер салынған конверттерді ашу кезінде қатыса алады. Қосымша ақпарат пен анықтаманы мына телефон арқылы алуға болады: 8 (7252) 5058-31. Толтыруға міндетті сауалнамаларды жəне ұсыныстарды мына e-mail-ға жіберу керек: urika@mail.ru

Объявление об открытом тендере

ТОО «Оңтүстік Жарық Транзит» объявляет о проведении открытого тендера по реконструкции ВЛ-0,4 кВ с применением СИП-0,4кВ по ЮКО Полный перечень закупаемых материальных, финансовых ресурсов и услуг, их количество и подробная спецификация указаны в тендерной документации. Материальные, финансовые ресурсы должны быть доставлены по адресу: г. Шымкент, ул. Энергетиков 1. Требуемый срок поставки товаров, работ и услуг до 24.02.2015 г. Пакет тендерной документации можно получить в срок до 21.01.2015 г. включительно, по адресу: г. Шымкент, ул. Энергетиков, 1, отдел снабжения, с 9.00 до 17.30 часов, после представления потенциальным поставщиком документа об оплате тендерной документации. Стоимость пакета тендерной документации составляет 1000 (одна тысяча) тенге и вносится на счет KZ939 98STB 00000 97421, TSESKZKA, РНН 582100249565, ЮКФ АО «ЦеснаБанк» г. Шымкент или в кассу ТОО «Оңтүстік Жарық Транзит». Тендерные заявки на участие в тендере, запечатанные в конверты, представляются (направляются) потенциальными поставщиками в ТОО «Оңтүстік Жарық Транзит» по адресу: г. Шымкент, ул. Энергетиков, 1, 2-этаж, каб. 226, ЦСМТС. Окончательный срок представления тендерных заявок до 13.00 часов 22.01.2015 г. Конверты с тендерными заявками будут вскрываться тендерной комиссией в 15.00 часов 22.01.2015 г. по следующему адресу: г. Шымкент, ул. Энергетиков, 1, кабинет технического директора. Потенциальные поставщики могут присутствовать при вскрытии конвертов с тендерными заявками. Дополнительную информацию и справки можно получить по телефону: 8(7252) 50-58-31. Анкеты, обязательные для заполнения и предложения высылать на e-mail: urika77@mail.ru

Ұлттық құрама сапындағы спортшыларды оқытуға жіті көңіл бөлінуде. Барлығы түрлі жоғары жəне басқа да оқу орындарында оқиды, бірқатары білім ошақтарын бітіріп үлгерген. – Спортшыларға қандай медициналық көмек көрсетілуде? – Федерация жұмысының негізгі бағыттарының бірі – спортшылардың ауруларының алдын алу, түрлі жарақаттан кейін оларды еліміздің жəне шетелдік емханаларда емдету. Конфедерацияның көмегінің арқасында биыл Ислам Бозбаев пен Лим Сергей шетелден сапалы медициналық көмек алып, бейімделу үстінде. Допингке қарсы орталықпен бірлесе тыйым салынған препараттарды қолданбау жөнінде түсіндірме жұмыстары жүргізілуде. Бірнеше келеңсіз жағдайдың орын алуын, спортшылар мен бапкерлердің тыйым салынған препараттар мен сусындардың жəне тағамға қосатын заттардың тізімін толық білмеуінен болды. – Қазақстанда дзюдо күресін жастар арасында насихаттауда қандай жұмыстар жүргізіліп жатыр? – Елімізде дзюдоны насих ат т ау бағ ыт ын да ау қымды жұмыс жасалуда. Федерацияның ресми сайты жұмыс істеуде. Жақында əлем біріншілігінің сайтын іске қостық, өткізілетін

«Жамбыл облысы əкімдігінің денсаулық сақтау басқармасы» КММ Жамбыл облысы ЕААҰ үшін 2015 жылға тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемінде фармацевтикалық қызметті сатып алу тендерін өткізетіндігін жариялайды Жалпы сомасы 1 840 867 055,74 теңге. Сатып алынатын қызметтердің тізімі, олардың көлемі жəне ерекшеліктері тендерлік құжаттамада көрсетілген. Қызметтер Жамбыл облысы бойынша көрсетілуі тиіс. Қызметтердің көрсетудің талап етілетін мерзімі: шарт жасалған соң 2015 жылғы 31 желтоқсанға дейін. Тендерге Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2009 жылғы 30 қазандағы «Кепілдендірілген тегін медициналық көмек көлеміне байланысты фармацевтикалық қызмет көрсету, дəрілік заттарды, профилактикалық (иммунобиологиялық, диагностикалық, дезинфекциялық) препараттарды, медициналық мақсаттағы бұйымдар мен медициналық техниканы сатып алуды ұйымдастыру жəне өткізу Ережесін бекіту туралы» № 1729 қаулысының 8-9 тармақтарында көрсетілген біліктілік талаптарына сəйкес келетін барлық əлеуетті өнім берушілер жіберіледі. Тендерлік құжаттама топтамасын əлеуетті өнім беруші 2015 жылғы 5 ақпанда сағат 11.00-ге дейінгі мерзімді қоса алғанда мына мекенжай бойынша: Тараз қ., Желтоқсан к-сі,78, № 326 бөлмеден сағат 9.00-ден сағат 18.00-ге дейін немесе dzo_goszakup@mail.ru электронды почтамен алуға болады. Тендерге қатысуға өтінімдерді берудің соңғы мерзімі 2015 жылғы 6 ақпанда сағат 10.00-ге дейін. Тендерге қатысуға өтінімдер салынған конверттер 2015 жылғы 6 ақпанда сағат 11.00-де мына мекенжай бойынша: Тараз қ., Желтоқсан к-сі,78, 2-қабат, мəжіліс залында ашылады. Əлеуетті өнім берушілер тендерге қатысу өтінімдері салынған конверттерді ашу кезінде қатыса алады. Қосымша ақпарат пен анықтаманы мына телефон арқылы алуға болады: 8 (7262) 43-27-49.

Қазақстан Республикасы Білім жəне ғылым министрлігі, 010000, Астана қаласы, Орынбор көшесі, № 8, Министрліктер үйі, телефоны: (7172) 74-24-23, Қазақстан Республикасы Білім жəне ғылым министрлігінің «М.Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан мемлекеттік университеті» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кəсіпорны ректорының бос лауазымына конкурс жариялайды, орналасқан мекенжайы: 090000, Орал қаласы, Достық даңғылы, 162. Негізгі мəні – жоғары жəне жоғары оқу орнынан кейінгі білім берудің оқу жоспарларын, іргелі жəне қолданбалы зерттеулерді жүзеге асыру болып табылады. Кəсіпорын қызметінің мақсаты – ұлттық жəне жалпы адамзат құндылықтары, ғылым мен практика жетістіктері негізінде тұлғаның дамуына жəне кəсіби қалыптасуына бағытталған сапалы білімді алуы үшін қажетті жағдайларды жасау. Біліктілікке қойылатын талаптар: жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім, ғылыми дəрежесі жəне кемінде 5 жыл білім беру ұйымдарында жəне/немесе білімді басқару органдарында басшылық қызметтегі еңбек өтілі, білім беру менеджменті бойынша біліктілікті арттыру курстарының өткендігі туралы сертификатының (куəлігінің) болуы тиіс. Конкурсқа мынадай тұлғалар қатыса алмайды: 1) он сегіз жасқа толмаған; 2) бұрын сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасаған; 3) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тəртіппен өтелмеген немесе алынбаған соттылығы бар;

Жария тыңдаулар өткізу туралы хабарландыру Қазақстан Республикасы Инвестициялар жəне даму министрлігінің Байланыс, ақ параттандыру жəне ақпарат комитеті «Қазпочта» АҚ пошта байланысының əмбебап көрсетілген қызметтеріне тарифтердің шекті деңгейлерін бекітуге өтінімі бойынша жария тыңдаулар 2015 жылғы 30 қаңтарда сағат 15.00-де Астана қаласы, Орынбор көшесі, 8, «Министрліктер үйі» ғимараты, 14-кіреберіс, 745-бөлме мекенжайы бойынша өтетіні туралы хабарлайды. Осыған байланысты, жоғарыда көрсетілген қызметтерге тарифтердің шекті деңгейлерінің жобаларын талқылауға мемлекеттік органдардың өкілдерін, тұтынушыларды жəне олардың қоғамдық бірлестіктерін, бұқаралық ақпарат құралдарын, тəуелсіз сарапшылар мен табиғи монополия субъектілерін шақырамыз. Қосымша ақпаратты мына телефон арқылы алуға болады: 8 (7172) 74 10 49.

шаралардың барлығы ақпарат құралдарында жарияланып отырады. Федерацияның «Қазспорт» телеарнасымен тығыз жұмысын ерекше атап өту керек. Осы арнадан жанкүйерлеріміз жарыстар мен дзюдошылар туралы материалдарды көре алады. – Дзюдоны дамытуда спорттық жекпе-жек жəне күш қолданылатын спорт түрлері конфедерациясының рөлі қандай? – Конфедерация құрылғаннан бері материалдық жəне қаржылық мəселелер толыққанды шешілді. Оқу-жаттығу өткізетін спорттық базалар саны көбейіп, оларды жабдықтау жағы да жоғары деңгейге көтерілді. – Биылға қандай негізгі шаралар жоспарланып отыр? – Қазақстан үшін халықаралық дзюдо федерациясының Астана қаласында дзюдо күресінен əлем біріншілігін өткізу құқығы берілгендігінің өзі маңызды. Бұл дзюдоның елімізде əрі қарай насихатталуына мүмкіндік бермек. 2013 жылдың қыркүйегінде Халықаралық дзюдо федерациясының президенті Мариус Визер, Қазақстан дзюдо федерациясының президенті Кеңес Рақышев жəне Алматы қаласының əкімі Ахметжан Есімов дзюдо орталығының құрылысына сəттілік тілеп, алғашқы кірпішін қалаған еді. Енді осы спорт ордасының құрылысын осы жылы аяқтау жоспарланып отыр. – Əңгімеңізге рахмет. Əңгімелескен Дастан КЕНЖАЛИН, «Егемен Қазақстан».

КГУ «Управление здравоохранения акимата Жамбылской области» объявляет о проведении тендера по закупу фармацевтических услуг в рамках гарантированного объема бесплатной медицинской помощи для ЛПО Жамбылской области на 2015 год Общая сумма 1 840 867 055,74 тенге. Полный перечень закупаемых услуг, их объем и подробная спецификация указаны в тендерной документации. Услуги должны быть оказаны по Жамбылской области. Требуемый срок оказание услуг до 31 декабря 2015 года после заключения договора. К тендеру допускаются все потенциальные поставщики, отвечающие квалификационным требованиям, указанным в п.8-9 Правил организации и проведения закупа лекарственных средств, профилактических (иммунобиологических, диагностических, дезинфицирующих) препаратов, изделий медицинского назначения и медицинской техники, фармацевтических услуг по оказанию гарантированного объема бесплатной медицинской помощи, утвержденных постановлением Правительства Республики Казахстан от 30 октября 2009 года № 1729. Пакет тендерной документации можно получить в срок до 11.00 часов 5 февраля 2015 года включительно по адресу: г. Тараз, ул. Желтоксан, 78, 3-этаж, кабинет № 326, время с 09.00 до 18.00 часов или по электронной почте по адресу: dzo_goszakup@mail.ru Окончательный срок представления тендерных заявок до 10.00 часов 6 февраля 2015 года. Конверты с тендерными заявками будут вскрываться в 11.00 часов 6 февраля 2015 года по следующему адресу: г. Тараз, ул. Желтоксан, 78, 2-этаж, зал заседаний. Потенциальные поставщики могут присутствовать при вскрытии конвертов с тендерными заявками. Дополнительную информацию и справку можно получить по телефону: 8 (7262) 43-27-49. 4) Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген басқа да жағдайлар. Конкурсқа қатысу үшін ұсынылатын қажетті құжаттардың тізбесі: 1) қоса берілетін құжаттардың тізбесі көрсетілген конкурсқа қатысу туралы өтініш; 2) жеке куəлігінің көшірмесі; 3) кадрларды есепке алу жөніндегі толтырылған жеке парағы (нақты тұратын мекенжайы мен байланыс телефондары көрсетілген); 4) білімі, біліктілігі туралы, арнаулы білімі немесе кəсіптік даярлығының болуы туралы құжат; 5) еңбек қызметін растайтын құжат көшірмесі; 6) алдын ала медициналық куəландырудан өткені туралы құжат; 7) соттылығының бар не жоқ екендігі туралы анықтама. Конкурсқа қатысушы біліміне, жұмыс тəжірибесіне, кəсіби деңгейіне қатысты (біліктілігін арттыру, ғылыми атағы мен дəрежесі туралы құжаттардың, ғылыми жарияланымдарының, бұрынғы жұмыс орнының басшысы ұсынымының көшірмелері) қосымша ақпаратты ұсына алады. Конкурсқа қатысу үшін құжаттарды қабылдау хабарландыру жарияланған сəттен бастап күнтізбелік 15 (он бес) күн ішінде жүргізіледі. Жоғарыда аталған құжаттарды белгіленген мерзімде Қазақстан Республикасы Білім жəне ғылым министрлігі Əкімшілік департаментінің Кадр жұмысы басқармасына (811-бөлме) өткізу қажет, телефон: 8 (7172) 74-24-23.

7

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау жəне əлеуметтік даму министрлігі «Дəрілік заттарды, медициналық мақсаттағы бұйымдарды жəне медицина техникасын сараптау ұлттық орталығы» ШЖҚ РМК бас директорының бос лауазымына орналасуға конкурс жариялайды. Астана қаласы, Орынбор көшесі, 8, Министрліктер үйі. Кəсіпорынның орналасқан жері: Алматы қаласы, Абылай хан даңғылы, 63. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары медициналық немесе фармацевтикалық білімі, басшы лауазымдарда кемінде бес жыл жұмыс өтілінің бар болуы, медицина ғылымдарының кандидаты немесе докторы ғылыми дəрежесінің болуы, Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының Азаматтық, Еңбек, Бюджет, Халық денсаулығы жəне денсаулық сақтау жүйесі туралы кодекстерін, «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Мемлекеттік мүлік туралы», «Мемлекеттік құпиялар туралы», «Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Қазақстан Республикасының заңдарын, министрлік жəне кəсіпорын қызметін денсаулық сақтау саласында жəне дəрілік заттар, медициналық мақсаттағы бұйымдар жəне медициналық техниканы сараптауды қамтамасыз ету саласында қатынастарды реттейтін өзге де Қазақстан Республикасының нормативтік-құқықтық актілерін білуі. Конкурсқа қатысу үшін қажетті құжаттар: - конкурсқа қатысу туралы белгіленген нысан бойынша өтініш; - мемлекеттік жəне орыс тілдерінде кадрлар есебі жөніндегі жеке парағы; - ерікті түрде жазылған өмірбаяны; - нотариалды куəландырған білімі туралы құжаттардың көшірмелері,; - нотариалды куəландырған еңбек кітапшасының көшірмесі,; - белгіленген нысан бойынша денсаулық жағдайы туралы анықтама (№86 нысан). Конкурсқа қатысушы біліміне, жұмыс тəжірибесіне, кəсіптік деңгейіне (біліктілігін арттыру, ғылыми дəрежелері мен атақтары, ғылыми жариялымдары туралы құжаттардың көшірмелері, сондай-ақ бұрынғы жұмыс орны басшылығының ұсынысы) қатысты қосымша ақпараттарды ұсына алады. Құжаттар, хабарландыру жарияланған күннен бастап күнтізбелік 15 күн ішінде мына мекенжай бойынша қабылданады: Астана қ., Орынбор көшесі, 8, Министрліктер үйі, 5-кіреберіс. Анықтама телефоны: 74-32-45. Конкурсқа жіберілген кандидаттар Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау жəне əлеуметтік даму министрлігінде əңгімелесуден өтеді.

Тараз инновациялық-гуманитарлық университеті профессорлық-оқытушылық құрамының бос лауазымдарына орналасуға конкурс жариялайды: 1. «Биология-география» кафедрасы: кафедра меңгеруші – 1; қауымдастырылған профессор (доцент) – 4; аға оқытушы – 2; оқытушы – 1. 2. «Физика жəне химия» кафедрасы: аға оқытушы – 1. 3. «Стандарттау жəне сертификаттау» кафедрасы: қауымдастырылған профессор (доцент) – 1; аға оқытушы – 1; 4. «Педагогика жəне бастауыш оқыту əдістемесі» кафедрасы: доцент – 2; аға оқытушы – 1; оқытушы – 1. 5. «Тілдер» кафедрасы: кафедра меңгеруші – 1; аға оқытушы – 1. 6. «Құқықтану» кафедрасы: кафедра меңгеруші-1; профессор-1; қауымдастырылған профессор (доцент) –4; аға оқытушы-4; оқытушы-1. 7. «Қазақстан тарихы» кафедрасы: кафедра меңгеруші – 1; қауымдастырылған профессор (доцент) – 1; аға оқытушы – 4. 8. «Экономика жəне басқару» кафедрасы: қауымдастырылған профессор (доцент) – 1; аға оқытушы – 1; оқытушы – 1. 9. «Қаржы-аудит» кафедрасы: кафедра меңгеруші – 1; аға оқытушы – 2. 10. «Математика жəне есептеу техникасы» кафедрасы: аға оқытушы – 3; оқытушы – 3. 11. «Спорт» кафедрасы: кафедра меңгеруші – 1. 12. «Тіршілік қауіпсіздік негіздері жəне бастапқы əскери дайындық» кафедрасы: кафедра меңгеруші – 1; аға оқытушы – 2. 13. «Археология жəне түркология» орталығы: аға ғылыми қызметкер – 1; жетекші ғылыми қызметкер. Конкурсқа қатысушыларға (біліктілікке) қойылатын талаптар: Кафедра меңгеруші: жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білімі, ғылыми дəрежесі, педагогикалық немесе басшы қызметтегі еңбек өтілі кемінде 5 жыл болуы тиіс. Профессор қызметіне: жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білімі, ғылыми дəрежесі, «қауымдастырылған профессор (доцент)» ғылыми атағы жəне ғылымипедагогикалық қызметтегі еңбек өтілі кемінде 5 жыл болуы тиіс. Құқық қорғау органдарының, арнайы мемлекеттік органдардың жəне қорғаныс саласындағы мемлекеттік органның жоғары оқу орындарында Қазақстан Республикасының тиісті мемлекеттік органдарында басшы лауазымдарындағы қызмет өтілі кемінде 7 жыл немесе ғылыми-педагогикалық қызметтегі жұмыс өтілі кемінде 5 жыл, соның ішінде доцент қызметінде кемінде 1 жыл болуы тиіс. Қауымдастырылған профессор (доцент): жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білімі, ғылыми дəрежесі, ғылымипедагогикалық қызметтегі еңбек өтілі кемінде 5 жыл болуы тиіс. Құқық қорғау органдарының, арнайы мемлекеттік органдардың жəне қорғаныс саласындағы мемлекеттік органның жоғары оқу орындарында Қазақстан Республикасының тиісті мемлекеттік органдарында басшы лауазымдарындағы қызмет өтілі кемінде 7 жыл немесе ғылыми-педагогикалық қызметтегі жұмыс өтілі кемінде 5 жыл, соның ішінде доцент қызметінде кемінде 1 жыл болуы тиіс. Аға оқытушы қызметіне: жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білімі, ғылыми-педагогикалық қызметтегі еңбек өтілі кемінде 3 жыл, оның ішінде оқытушы лауазымында кемінде бір жыл болуы немесе мамандығы бойынша практикалық жұмыстағы өтілі кемінде 5 жыл жəне/немесе ғылыми дəрежесі болуы тиіс. Оқытушы (ассистент) қызметіне: жоғары білімі, мамандығы бойынша еңбек өтілі кемінде 3 жыл жəне/немесе магистр академиялық дəрежесі. Аға ғылыми қызметкер: жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білімі, ғылыми дəрежесі жəне ғылыми-педагогикалық еңбек тəжірибесі кемінде 3 жыл. Жетекші ғылыми қызметкер: жоғары білімі жəне ғылыми-педагогикалық еңбек тəжірибесі кемінде 3 жыл. Барлық конкурсқа қатысушылар білуге міндетті: Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Білім туралы», «Ғылым туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» заңдарын жəне басқа да білім беру жүйесінің қызметі мен дамуын реттейтін нормативтік-құқықтық актілерін; білім беру жүйесін басқару теориясы мен əдістемесін; оқу жоспарларын дайындау тəртібін; оқу жұмыстарының құжаттарын жүргізу ережесін; кəсіби білім беру педагогикасын, физиологиясын, психологиясын жəне кəсіптік білім беру əдістемесін; студенттерге білім беру мен тəрбиелеудің қазіргі формалары мен əдістерін; экономика негіздерін, еңбек заңдарын; еңбекті қорғау, қауіпсіздік техникасы жəне өрттен қорғау ережелері мен нормаларын. Конкурсқа қатысу үшін келесі құжаттар тапсырылуы қажет: 1. Ректордың атына өтініш; 2. Кадрларды есепке алу бойынша жеке парағы; 3. Өмірбаян; 4. Жоғары білімі мен академиялық жəне ғылыми дəрежесі туралы дипломдардың, ғылыми атағы туралы құжаттың нотариалды расталған көшірмелері; 5. Қайта даярлау жəне біліктілікті арттыру туралы сертификаттардың көшірмесі (болған жағдайда); 6. Ғылыми жұмыстар мен өнертабыстарының тізімі (болған жағдайда); 7. № 086 нысанындағы медициналық анықтама. 8. Осы жоғары оқу орнында жұмыс істейтін тұлғалар конкурсқа қатысу немесе еңбек шарты бойынша лауазымды атқару үшін жоғары оқу орны басшысының атына өтініш, мінездемесін, егер болған жағдайда ғылыми жұмыстары мен өнертабыстарының тізімін береді. Өтініш беру мерзімі: хабарландыру жарияланған күннен бастап 30 күн. Құжаттар көрсетілген мекенжайда қабылданады: Тараз қаласы, Желтоқсан көшесі, №96 б, Ұйымдастыру жəне кадр жұмыстары бөлімі, тел.: 50-13-55, ұялы тел.: 8 702 690 28 63. ХАБАРЛАМА Маңғыстау облысы денсаулық сақтау басқармасының «Қарақия аудандық орталық аурухана» шаруашылық жүргізу құқығындағы мемлекеттік кəсіпорны ота жасай білетін хирург дəрігерді қызметке шақырады. Еңбекақысы 200 мың теңге (кезекшілік, ургентті есептемегенде). Дəрігерге аудан əкімдігі Құрық кентінен жайлы тұрғын үй береді. Басқа да көмек түрлері қарастырылады. Құрық кенті Ақтау қаласынан 70 шақырымда, теңіз жағасына орналасқан. Аурухананың байланыс телефоны: 8 (72937) 21175.

Утерянный сертификат ЕНТ рег. номер 1397551 выданный на имя Жоламановой Меруерт Маратовны считать недействительным.

В связи с утерей ТОО «Elephantmanagement» регистрационная карточка контрольно-кассовой машины «Меркурий» 115 ф з/в АА 01207439 г/в 2011, считать недействительным.

Егер сіз «Егемен Қазақстан» газетіне жарнама бергіңіз келсе, мына телефондарға хабарласыңыз: Астана тел/факс 37-64-48, 37-60-49. Электронды пошта: egemen_adv@mail.ru. Алматы 273-74-39, ф. 341-08-11. Электронды пошта: gulnurekkz@mail.ru. М.Қозыбаев атындағы Солтүстік Қазақстан мемлекеттік университетінің ұжымы органикалық химия жəне ЖМҚ химиясы кафедрасының профессоры Қадырма Хамитұлы Тоқмұрзинге ағасы Тайжан Хамитұлы ТОҚМҰРЗИННІҢ қайтыс болуына байланысты орны толмас қайғысына ортақтасып көңіл айтады. Алматы экономика жəне статистика академиясының ректораты, профессорлықоқытушылық құрамы академияның ректоры, профессор Валерий Анатольевич Корвяковқа анасы Людмила ИВАНОВНАНЫҢ қайтыс болуына байланысты қайғысына ортақтасып шын ниеттен көңіл айтады.


8

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

 Еркін елдің ертеңі

«Ґмір ґзгереді... ґзгермейтін – математика єана» Айнаш ЕСАЛИ,

«Егемен Қазақстан».

Алматыда ХІ халыќаралыќ Жəутіков олимпиадасы ґтуде

Оңтүстік астанаға 15 елдің математикаға жүйрік жеткіншектері жиналған болатын. Осылайша Алматыдағы əл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дың Студенттер сарайында математика, физика жəне информатикадан ХІ халықаралық Жəутіков олимпиадасы басталды. Олардың арасында аталмыш олимпиаданың бас жүлдесін сегіз рет қатарынан жеңіп алған, Мəскеу мемлекеттік университеті жанындағы мамандандырылған оқу-ғылыми орталығының (СУНЦ) оқушылары да бар.

 Достық дəнекері

Орыс балалар əдебиетініѕ əжесі Евгения Путиловамен Пушкин кітапханасында онлайн-кездесу ґтті Думан АНАШ,

«Егемен Қазақстан».

Шығыс өңірінде «ҚазақстанРесей: шекарасыз ашық оқулар» халықаралық жобасы аясында ресейліктермен кездесулер жалғасуда. Таяуда облыс орталығындағы А.Пушкин атындағы кітапханада А.Герцен атындағы Ресей мемлекеттік педагогикалық университетінің құрметті профессоры, Санкт-Петербург қаласы Жазушылар одағының мүшесі, «Четыре века русской поэзии детям» атты үш томдық кітаптың авторы Евгения Путиловамен онлайн-кездесу ұйымдастырылды. Жақында жарық көрген үш томдық басылым авторының айтуын ша, аталған кітап орыс əдебиетінің фольклордан бастап қазіргі кезеңге дейінгі поэзиялық даму энциклопедиясы іспетті. Онлайн-кездесуге өңірдегі филология мамандары, балабақша тəрбиешілері жəне кітапханашылар қатысты. Жазушы Евгения Оскаровна шығармашылығы жөнінде Ленинград облыстық балалар кітапханасының директоры М.Куракина əңгімелеп, таныстырды. Жазушымен кездесу əдеттен тыс онлайн-жүйеде өткізілсе де, қос тараптағылар кеңістік

айырмасын сезінген жоқ. Жазушы ілкіде күйеуінің қызметіне байланысты Қазақстанды аралап, қазақ халқының салт-дəстүрі мен мемлекеттің бүгінгі даму келбетіне қаныққанын ерекше атап өтті. Евгения Путилованы қаламгер-əріптестері «орыс балалар əдебиетінің əжесі» деп атайды. Ол – балалар əдебиетін филологиялық зерттеулердің негізгі нысанына айналдырған қаламгер. Көптеген жылдар бойы ел арасында сақталған, халық аузында жатталған туындыларды зерттеуде елеулі еңбек етті. Жазушы ізденісінің нəтижесінде орыс поэзиясы балаларға арналған туындыларының бірқатары өз авторларын тапты. Өскемендік оқырмандар сауалына орай Е.Путилова өзі редакторлық еткен «Детская литература» оқулығының толығымен жапон тіліне аударылғанын жəне жуырда жарық көретінін жеткізді. Бүгінде аталған еңбектен алынған үзінділер жапондық журналдарға жарияланып үлгерген. Кездесу соңында орыс балалар əдебиетінің өкілі алдағы уақытта тағы да Қазақстанға келуді жоспарлап отырғанын жеткізді.

Олимпиаданы ұйымдастырушы – «Дарын» республикалық ғылыми-практикалық орталығы жəне РМФМОМИ, ал қолдаушысы – Алматы қаласы əкімдігі. Бұл күнде əлемнің əр шалғайындағы есепке жүйрік балалар арасында танымал Жəутіков олимпиадасын Білім жəне ғылым министрінің орынбасары Есенғазы Иманəлиев ашып берді. Мұнан кейін сөз алған белгілі математик, ғалым Асқар Жұмаділдаев: – Жыл сайынғы Жəутіков олим пиадасы тұрақты дəстүрге айналған білім додасы деуге болады. Математика – дүниенің барлық түкпірінде 1 сыныптан 11 сыныпқа дейін оқытылатын бірден-бір пəн. Екі жердегі екі Алматыда да – 4, Мəскеуде де – 4. Саясат өзгереді, өмір өзгереді, бірақ, математика өзгермейді. Жастарға табыс тілеймін, – деді. Биылғы олимпиадаға Қазақстан, Ресей, Украина, Белоруссия, Əзербайжан, Армения, Грузия, Қырғызстан, Тəжікстан, Түрікменстан, Өзбекстан, Болгария, Румыния, Сербия жəне Моңғолия сияқты əлемнің 15 елінен 58 команда (391 қатысушы) қатысуда. Халықаралық қазылар алқасы құрамында əлемнің 9 елінің

АЛМАТЫ.

 Саламаттылық салты

«Отан» спартакиадасы мəреге жетті Бақберген АМАЛБЕК, «Егемен Қазақстан».

Бұл жолы шаңғы спорты бойынша жарыс жолына алты департамент пен басқарманың өкілдері шықты. Əйелдер 500 метрде, ерлер 1000 метрде күш сынасты.

Тартысты өткен бəсекеде облыстық қазынашылық департаменті мен облыстық тексеру комиссиясының өкілдері ұшқырлық танытып, жеңіс тұғырының алғашқы екі сатысын олжаласа, жүлделі үшінші орынға облыстық мемлекеттік кірістер

департаменті табан тіреді. Командалық есепте топ жарғандар мен жекелей есепте көзге түскен мемлекеттік қызметшілер медальдармен жəне грамоталармен марапатталды. Ақмола облысы.

, н а ќ с а б ѕ а Маѕ-м . . . н а ќ с а б ѕ а м

“Егемен Қазақстан” республикалық газеті” акционерлік қоғамы Президент Сауытбек АБДРАХМАНОВ Вице-президент – бас редактор Жанболат АУПБАЕВ

«Ќарагґз» балеті сыншылар тарапынан жоєары баєаєа ие болуда Балет өнері сыншылары мен сарапшылары назарын аудартып отырған «Қарагөз» спектаклі «Астана Опера» театрының негізгі сахнасында биыл тұңғыш рет қойылған ұлттық туынды болып саналады. Бас партияны «Астана Опера» балетінің жетекші солисі Əнел Рүстемова, басты кейіпкерлер – Сырым мен Наршаның бейнесін талантты биші-əртістер Арман Оразов пен Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, «Астана Опера» балетінің жетекші солисі Тайыр Гатауов сомдаса, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, «Астана Опера» театрының жетекші солисі Гауһар Усина Қарагөздің əжесі Мөржанның рөлін ойнайды. Тұсауы жақында ғана кесілген ұлттық балет бұқаралық ақпарат құралдарында, сондай-ақ балет сыншылары арасында үлкен қызығушылық туғызуда. Педагогика ғылымдарының докторы, ҚазҰӨУ профессоры Айгүл Күлбекова өзінің «Классикаға – ерекше қарымқатынас» атты мақаласында балеттік спектакль көркемдік тұрғыдан келісті безендірілуімен көрерменді таң қалдырғанын айтады. «Костюмдер, түстер, жарық, декорациялар – барлығы көрерменнің қабылдау қабілетін еселей түсетіні сөзсіз. Қоюшы суретшілер – Софья Тасмағамбетова мен Павел Драгунов хореографтың идеясын толығымен жүзеге асырған деуге негіз бар» дейді ғалым премьера туралы ойларын ортаға салып. Өнертану докторы, П.И.Чайковский атындағы Мəскеу консерваториясының профессоры Елена Долинская, əр кейіпкерге өзіне тəн қимыл-əрекет түрлері бекітілген хореография тілі алдын-ала үлестірілгенін тілге тиек етеді. Ол: «Қарагөз пластикасының жұмсақтығы əсіресе адажио, балет тің лирикалық шарықтау шегінде айрықша көрініс табады. Нарша – Қарагөз – Сырым махаббат үштігінде екі кейіпкердің де жеке хореографиялық бояуы қанық шыққан десек, Қарагөзді қатты жақсы көретін əжесі Мөржан мінезі

Салтанат ƏСКЕРБЕКҚЫЗЫ.

––––––––––––––

Суретте: «Қарагөз» балетінен көрініс.

ќазаќстандыќ биыл əскер ќатарына шаќыру пункттеріне тіркелетін болады

Қорғаныс істері жөніндегі басқармалар (бөлімдер) үстіміздегі жылдың қаңтар-наурыз айларының аралығында «Əскери қызмет жəне əскери қызметшілердің мəртебесі туралы» Заңның 16-бабына сəйкес азаматтарды əскер қатарына шақыру учаскелеріне тіркеу жүргізеді. Биыл 1998 жылы туған жасөспірімдер тіркеуге жатады.

Суретті түсірген Қайсар ШЕРІМ.

Тіркеу науқаны барысында азаматтар əскери есепке алынып, болашақ əскер қатарына шақырылушылардың саны анықталады. Сонымен қатар жастардың білімі, алған мамандығы, дене даярлығы ескеріле отырып олардың əскери қызметке жарамдылығы айқындалады. Бозбалалар медициналық тексеруден өтіп, емдеуді немесе медициналық бақылауды қажет ететін жастармен емдеу-сауықтыру іс-шаралары жүргізіледі. Ал денсаулық жай-күйі жəне басқа да қабілеттері бойынша жарамды деп танылған əскер қатарына шақырылушыларға əскери оқу орындарында, Қорғаныс министрлігінің

МЕКЕНЖАЙЫМЫЗ: 010008 АСТАНА, “Егемен Қазақстан” газеті көшесі, 5/13. 050010 АЛМАТЫ, Абылай хан даңғылы, 58 А. АНЫҚТАМА ҮШІН: Астанада: АТС 37-65-27, Алматыда: 341-08-12.

БАЙЛАНЫС: Астанада: факс (7172) – 37-19-87, электронды пошта: egemenkz@maіl.onlіne.kz egemenkz@maіl.ru, egemenkz@maіl.kz Алматыда: факс (727) – 341-08-12, электронды пошта – egemalm@mail.ru

МЕНШІКТІ ТІЛШІЛЕР: Астана – 8 (717-2) 37-61-21; Ақтау – 8 (701) 593-64-78; Ақтөбе – 8 (713-2) 56-01-75; Талдықорған – 8 (728-2) 27-05-70; Атырау – 8 (712-2) 31-74-13; ЖАРНАМА-АҚПАРАТ БӨЛІМІ:

күрделі, алайда ата-баба заңдарын берік ұстанған кейіпкер ретінде айрықша көзге түседі» деп жазды өз пікірінде. Еске сала кетейік, композитор Ғазиза Жұбанова балетті Мұхтар Əуезовтің «Қарагөз» драмасының желісі бойынша 1987 жылы жазған болатын. Балеттің тұсаукесері «Астана Операда» 2014 жылы 5 желтоқсанда 2 бөліммен жəне 9 көрініспен, сондай-ақ реквиемдегідей Прологымен жəне Эпилогымен өтті. Музыкалық редакцияны «Астана Опера» театрының музыкалық жетекшісі, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері Абзал Мұхитдинов жəне балетті қойған Вакиль Усманов (Алматы хореографиялық училищесінің түлегі, ұзақ жылдар бойы Мəскеуде жұмыс істеп, 1988 жылы өзінің Мəскеулік В.Усманов хореография театрын құрған) жасағаны көпшілікті бейжай қалдырмайды. Қос шебердің идеясы ұлттық жобаның сəтті түйінделуіне қызмет етуінің арқасында Қарагөздің классикалық үлгідегі тағы бір ұмытылмас бейнесі дүниеге келді деп сенімді түрде ойымызды шегелей аламыз.

90 000

ӨСКЕМЕН.

Меншік иесі:

Ўмытылмас ўлттыќ бейне

 Айбын

Фотоэтюд

Вице-президент Еркін ҚЫДЫР

ғалымдары жұмыс істеп отыр. Қазылар алқасына əл-Фараби атындағы ҚазҰУ ректоры Ғалымқайыр Мұтанов төрағалық етуде. ХЖО 11 жыл бойы өзін жақын жəне алыс шет елдердің мамандандырылған үз дік мектептерінің жекелеген рейтингтері мен мықты командаларының рейтингтерін шығаратын əлемде теңдесі жоқ бірегей олимпиада ретінде таныта білді. Дəстүр бойынша жеңімпаз команда Гран-при иегері атанады. Жеңімпаз командалар мен олимпиада жүлдегерлері бағалы сыйлықтармен марапатталады. Халықаралық Жəутіков олимпиадасының жеңімпаздарына Назарбаев Университетінің білім гранттары беріледі. Сонымен қатар, Назарбаев Университетіне қабылдау ережесі жəне академиялық бағдарламасы туралы, сондай-ақ, Қазақ-Британ университетіне қабылдау ережесі туралы тұсаукесер өтеді. Қалыптасқан дəстүр бойынша олимпиаданы жоғары деңгейде өткізуге олимпиаданың тұрақты бас серіктесі «РМФМОМИ түлектерінің қоры» ҚҚ мен «Microsoft Kazakhstan» компаниясы қолдау көрсетуде.

 Өнер

Көкшетау – 8 (716-2) 25-76-91; Қарағанды – 8 (721-2) 43-94-72; Қостанай – 8 (714-2) 39-12-15; Қызылорда – 8 (701) 772-70-74; Орал – 8 (777) 496-21-38;

Өскемен – 8 (778) 454-86-11; Павлодар – 8 (718-2) 68-59-85; Тараз – 8 (726-2) 43-37-33; Шымкент – 8 (701) 362-63-76; Петропавл – 8 (715-2) 50-72-50.

Астанада – 8 (717 2) 37-60-49, факс – 37-64-48, egemen_adv@mail.ru Алматыда – 8 (727) 273-74-39, факс – 341-08-11, gulnurekkz@mail.ru А Материалдың жариялану ақысы төленген. Жарнама, хабарландырудың мазмұны мен мəтініне тапсырыс беруші жауапты.

Газет мына қалалардағы: 010000, Астана қ., Сілеті к-сі, 30, «ERNUR» Медиа холдингі» ЖШС, 050000, Алматы қ., Гагарин к-сі, 93 А, «Дәуір» РПБК ЖШС, 100008, Қарағанды қ., Ермеков к-сі, 33, «Қарағанды полиграфия» ЖШС, 110007, Қостанай қ., Мәуленов к-сі, 16, «Қостанай полиграфия» ЖШС, 120014, Қызылорда қ., Байтұрсынов к-сі, 49, «Энергопромсервис» ПФ» ЖШС, 130000, Ақтау қ., 22-м/а, «Caspiy Print» ЖШС, 030010, Ақтөбе қ., Смағұлов к-сі, 9 К, «Хабар-Сервис» ЖШС, 060005, Атырау қ., Ж.Молдағалиев к-сі, 29 А, «Атырау-Ақпарат» ЖШС, 160000, Шымкент қ., Т.Әлімқұлов к-сі, 22, «Ernur prіnt» ЖШС, 140000, Павлодар қ., Ленин к-сі, 143, «Дом печати» ЖШС, 150000, Петропавл қ., Қазақстан Конституциясы к-сі, 11, «Полиграфия» АҚ, 080000, Тараз қ., Төле би д-лы, 22, «ЖБО «Сенім» ЖШС, 090000, Орал қ., Мұхит к-сі, 57/1, «Жайық Пресс» ЖШС, 040000, Талдықорған қ., Қабанбай батыр к-сі, 32, «Офсет» баспаханасы, 070002, Өскемен қ., Абай д-лы, 20, «Печатное издательство-агентство Рекламный Дайджест» ЖШС баспаханаларында басылып шықты.

мамандандырылған ұйымдарында білім алу ұсынылатын болады. Балалар үйлерінің, жетім балалар мектеп-интернаттарының тəрбиеленушілеріне, көп балалы жəне аз қамтылған отбасылардан шыққан балаларға ерекше көңіл бөлінеді. Тіркеу науқаны барысында бозбалалармен сұхбаттар өткізіліп, олар Қарулы Күштердің дамуы туралы, əскери қызметтің келешегі, қазақстандық əскерлердің халықаралық оқу-жаттығуларға, бітімгершілік операцияларына қатысуы туралы барлық қажетті ақпараттарды алады. «Егемен-ақпарат».

Газетті есепке қою туралы №01-Г куəлікті 2007 жылғы 5 қаңтарда Қазақстан Республикасының Мəдениет жəне ақпарат министрлігі берген. «Егемен Қазақстан» республикалық газеті» АҚ ҚР СТ ИСО 9001-2009 Сапа менеджменті жүйесі. Талаптар» талаптарына сəйкес сертификатталған.

Таралымы 203 394 дана. Нөмірдің кезекші редакторы

Нұрбай ЕЛМҰРАТОВ.

Индекс 65392. Аптасына 5 рет шығады. «Егемен Қазақстан» республикалық газеті» АҚ компьютер орталығында теріліп, беттелді. Көлемі 10 баспа табақ. Нөмірдегі суреттердің сапасына редакция жауап береді. «Егемен Қазақстанда» жарияланған материалдарды сілтемесіз көшіріп басуға болмайды. Тапсырыс 8921 Газет Астана қ., Сілеті к-сі, 30, «ERNUR» Медиа холдингі» ЖШС-те басылды, тел. 99-77-77. Тапсырыс №479 ek


9

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

РЕСМИ БӨЛІМ Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы 2014 жылғы 30 желтоқсан

№1408

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы

Астана, Үкімет Үйі

2014 жылғы 31 желтоқсан

№1423

Астана, Үкімет Үйі

Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы «Дарын» мемлекеттік жастар сыйлығын беру туралы

Төтенше жағдай аймағындағы халықтың ең төменгі тіршілігін қамтамасыз ету нормаларын бекіту туралы

Қазақстан Республикасының Үкіметі қаулы етеді: 1. Мыналарға жемісті ғылыми жұмысы, шығармашылық және қоғамдық қызметі үшін Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы «Дарын» мемлекеттік жастар сыйлығы берілсін:

«Азаматтық қорғау туралы» 2014 жылғы 11 сәуірдегі Қазақстан Республикасының Заңы 11-бабының 26) тармақшасына сәйкес Қазақстан Республикасының Yкiметi қаулы етеді: 1. Қоса берiлiп отырған төтенше жағдай аймағындағы халықтың ең төменгі тіршілігін қамтамасыз ету нормалары бекiтiлсiн. 2. Осы қаулы алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасының Премьер-Министрi К.МӘСІМОВ.

«Театр және кино» номинациясы бойынша Ахметов Әділ Ералыұлы

- Астана қаласы әкімдігі «Жастар театры» мемлекеттік коммуналдық қазыналық кәсіпорының актері

Өміралиев Медғат Қуандықұлы

- Маңғыстау облысының мәдениет басқармасының «Н.Жантөрин атындағы облыстық музыкалықдрамалық театры» мемлекеттік коммуналдық қазыналық кәсіпорының актері «Журналистика» номинациясы бойынша

Жақсыбай Рақат Жақсыбайұлы

«Әдебиет» номинациясы бойынша Жүнісов Ерлан Төсбайұл

- Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі «Ұлттық академиялық кітапханасы» мемлекеттік мекемесі жанындағы «ТӘЖ» клубының жетекшісі

Елеусінов Данияр

- Қазақстан Республикасының бокстан еңбек сіңірген спорт шебері, Азия ойындарының екі дүркін чемпионы

«Спорт» номинациясы бойынша

«Эстрада» номинациясы бойынша

Әбдірайымов Бағлан Рашидұлы

- «Жігіттер» тобына қатысушы

Қанаев Ердос Әмзеханұлы

- «Жігіттер» тобына қатысушы

Маханов Мырзахан Жұманұлы

- «Жігіттер» тобына қатысушы

Тұрғамбек Айдар

- «Жігіттер» тобына қатысушы

Ескендір Ибрагим Хашимұлы

- «Нұр Отан» партиясының «Жас Отан» жастар қанатының сарапшысы

Құдайберген - Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі «Қазақ Дінмұхаммед Қанатұлы ұлттық өнер университеті» мемлекеттік мекемесінің студенті «Классикалық музыка» номинациясы бойынша Дүйсен - «Даллас Опера Оркестр» концертмейстері, Даллас қаласы, АҚШ Ордабек Орынбайұлы Құрманаев Ермек Мәлікұлы

Төтенше жағдай аймағындағы халықтың ең төменгі тіршілігін қамтамасыз ету нормалары Р/с №

- «Хабар» акционерлік қоғамы арнайы жобалар қызметінің жетекшісі

Омаров - «Қазақстан» республикалық телерадиокорпорациясы акционерлік Дәурен Бауыржанұлы қоғамының Қытай Халық Республикасындағы меншікті тілшісі

«Жігіттер» тобы:

Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң 2014 жылғы 31 желтоқсандағы №1423 қаулысымен бекiтiлген

- Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі «Қазақ ұлттық өнер университеті» мемлекеттік мекемесінің аға оқытушысы «Халық шығармашылығы» номинациясы бойынша

Жүдебаев Арман Әділханұлы

- Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі «Құрманғазы атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық халық аспаптар оркестрі» республикалық мемлекеттік қазыналық кәсіпорнының бас дирижері

Тұрымбетова Ақбота Ерболатқызы

- Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі «Қазақ ұлттық өнер университеті» мемлекеттік мекемесінің кафедра меңгерушісі

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. 36. 37. 38. 39. 40. 41. 42. 43. 44. 45.

«Дизайн және бейнелеу өнері» номинациясы бойынша Әбжанова Анар Сабырбекқызы

- Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі «Т.Жүргенов атындағы Қазақ ұлттық өнер академиясы» мемлекеттік мекемесінің оқытушысы

Тайшықова Дариға Исентайқызы

- Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі «Қазақ ұлттық өнер университеті» мемлекеттік мекемесінің студенті «Ғылым» номинациясы бойынша

Табынов Қайсар Қазыбайұлы

Темірханова Айнұр Маралқызы

- Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі Ғылым комитеті «Биологиялық қауіпсіздік проблемалары ғылыми-зерттеу институты» республикалық мемлекеттік кәсіпорны инфекциялық аурулардың профилактикасы зертханасының меңгерушісі - Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі «Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті» мемлекеттік коммуналдық қазыналық кәсіпорны доцентінің міндетін атқарушы «Қоғамдық қызмет» номинациясы бойынша

Жампейісов Думан Әбілтайұлы

- «Қазақ инновациялық гуманитарлық-заң университеті» білім беру мекемесінің доценті

Глушковская Мария Анатольевна

- «Юность» Ақмола облыстық педагогтар жасақтары қоғамдық бірлестігінің төрайымы

2. Қазақстан Республикасы Үкіметінің «Дарын» мемлекеттік жастар сыйлығының 2014 жылға арналған мөлшері әр номинация бойынша 200000 (екі жүз мың) теңге сомасында белгіленсін. 3. Осы қаулы қол қойылған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға тиіс. Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі

К.МӘСІМОВ.

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы 2014 жылғы 31 желтоқсан

№1427

Астана, Үкімет Үйі

Қазақстан Республикасы Үкіметінің «Азаматтық қызметшілер лауазымдарының тізбесін бекіту туралы» 2007 жылғы 27 қыркүйектегі № 850 және «Азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі туралы» 2007 жылғы 29 желтоқсандағы № 1400 қаулыларына өзгерістер енгізу туралы Қазақстан Республикасының Үкіметі қаулы етеді: 1. Қазақстан Республикасы Үкіметінің кейбір шешімдеріне мынадай өзгерістер енгізілсін: 1) «Азаматтық қызметшілер лауазымдарының тізбесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2007 жылғы 27 қыркүйектегі № 850 қаулысында (Қазақстан Республикасының ПҮАЖ-ы, 2007 ж., № 35, 394-құжат): көрсетілген қаулымен бекітілген азаматтық қызметшілер лауазымдарының тізбесінде: 5-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «5. Мамандар (бас, аға), оның ішінде: барлық мамандықтағы мұғалімдер мен дәрігерлер, агроном, агрохимик, әкімші, аккомпаниатор, акушер, актер, әртіс, археограф, мұрағатшы, сәулетші, маманның ассистенті (көмекшісі), режиссердің ассистенті, карантиндік зертхана бактериологы, балетмейстер, библиограф, кітапханашы, биохимик (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), бухгалтер, карантиндік зертхана вирусологы, мал дәрігері, мал фельдшері, жетекші, тәрбиеші, гельминтолог (оның ішінде карантиндік зертхананың), геодезист, герболог (оның ішінде карантиндік зертхананың), гидрогеолог, гидротехник, емдәм бикесі, дирижер, әуе және автомобиль тасымалдары диспетчері, флот жөніндегі диспетчер, дыбыс режиссері, зоотехник, тіс дәрігері, тіс технигі, инспектор, барлық мамандықтағы инженер (оның ішінде геоақпараттық қамтамасыз ету, жер қойнауын геологиялық зерделеу инженері), нұсқаушы, өнертанушы, ихтиолог, ихтопатолог (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), капитан, кинорежиссер, кинооператор, командир, конструктор, консультант (оның ішінде әлеуметтік жұмыс жөніндегі), концертмейстер, корректор, мәдени ұйымдастырушы, тілші, зертханашы, орманшы, шебер, медициналық бике, медициналық статистик, медициналық зертханашы, денсаулық сақтау менеджері, менеджер, әдістемеші, механик, миколог (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), микробиолог (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), музыкалық жетекші, музыкатанушы, қоюшы оператор, кинобейнепроекциялық аппаратураны басқару пультінің операторы, оптикометрист, оптикофтальмолог, аң аулау маманы, палеограф, паразитолог (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), аудармашы, режиссердің көмекшісі, жетекшінің көмекшісі (оның ішінде ЖОО, ҒЗИ, ұлттық ғылымипрактикалық орталық), оқытушы, провизор, бағдарламашы, жобалаушы, продюсер, жұмыс жүргізуші (прораб), психолог, радиолог (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), редактор, режиссер, қоюшы режиссер, репетитор, рентген зертханашысы, референт, үйірме жетекшісі, балық өсіруші, селекционер, күкірттанушы (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), солист, әлеуметтанушы, арнаулы әлеуметтік қызметтерге қажеттілікті бағалау және айқындау жөніндегі әлеуметтік қызметкер, күтім жөніндегі әлеуметтік қызметкер, құтқарушы, әлеуметтік жұмыс жөніндегі маман, мамандандырылған медициналық бике, әскери есепке алу және броньдау жөніндегі маман, зерттеуші-тағылымдамадан өтуші, статистик, технолог, барлық атаудағы техниктер, ветеринарлық зертхананың токсикологы, жаттықтырушы, химик-талдаушы, хореограф, хормейстер, сақтаушы (оның ішінде мұражайлардағы қорларды), барлық атаудағы суретшілер, суретші-конструктор (дизайнер), фармацевт, фельдшер (-зертханашы), фитопатолог (оның ішінде карантиндік зертхананың), шкипер, штурман, эколог, экономист, энергетик, экскурсовод, электроншы, карантиндік зертхананың энтомологы, эпизоотолог (оның ішінде ветеринарлық зертхананың), заң кеңесшісі.»; 2) «Азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2007 жылғы 29 желтоқсандағы № 1400 қаулысында (Қазақстан Республикасының ПҮАЖ-ы, 2007 ж., № 51, 648-құжат): көрсетілген қаулыға 1-қосымшада: «О-10» санатында: бірінші бөлігі мынадай редакцияда жазылсын: «Біліктілігі жоғары деңгейлі маман: агроном, агрохимик, аккомпаниатор, актер, әртіс, археограф, мұрағатшы, сәулетші, карантиндік зертхананың бактериологы, балетмейстер, библиограф, кітапханашы, биолог, биохимик, бухгалтер, карантиндік зертхананың вирусологы, мал дәрігері, жетекші, тәрбиеші, гельминтолог, геодезист, герболог, гидрогеолог, гидротехник, дирижер, авиация және автомобиль тасымалдары диспетчері, дыбыс режиссері, зоолог, зоотехник, барлық мамандықтағы инженер, инспектор, нұсқаушы, өнертанушы, ихтиолог, ихтопатолог, капитан, кинорежиссер, командир, конструктор, әлеуметтік жұмыс жөніндегі консультант, концертмейстер, тілші, мәдени ұйымдастырушы, зертханашы, орманшы, ұшқыш-бақылаушы, логопед, мастер, медициналық бике, менеджер, әдістемеші, механик, миколог, микробиолог, музыкалық жетекші, музыкатанушы, қоюшы-оператор, аңшы шаруашылығының маманы, палеограф, паразитолог, аудармашы, режиссердің көмекшісі, провизор (фармацевт), продюсер, жұмыс өндіруші (прораб), психолог, радиолог, редактор, режиссер, қоюшы-режиссер, репетитор, референт, балық өсіруші, селекционер, күкірттанушы, солист, әлеуметтанушы, арнаулы әлеуметтік қызметтерге қажеттілікті бағалау және айқындау жөніндегі әлеуметтік қызметкер, күтім жөніндегі әлеуметтік қызметкер, әлеуметтік педагог, құтқарушы, әлеуметтік жұмыс жөніндегі маман, әскери есепке алу және броньдау жөніндегі маман, жұмыспен қамту орталығының маманы, зейнетақы мен жәрдемақы төлеу жөніндегі маман, зерттеушітағылымдамашы, статистик, технолог, ветеринарлық зертхананың токсикологы, жаттықтырушы, химик-талдаушы, хореограф, хормейстер, мұражай қорын сақтаушы, барлық атаудағы суретшілер, суретші-конструктор (дизайнер), фитопатолог, штурман, эколог, экономист, экскурсовод, электроншы, карантиндік зертхананың энтомологы, эпидемиолог, эпизоотолог, заңгер консультант.». 2. Осы қаулы алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі

К.МӘСІМОВ.

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы 2014 жылғы 31 желтоқсан

№1442

Астана, Үкімет Үйі

«Ұлттық темір жол компаниясы мен ұлттық тасымалдаушылардың кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2004 жылғы 25 желтоқсандағы № 1389 қаулысына өзгерістер енгізу туралы Қазақстан Республикасының Үкіметі қаулы етеді: 1. «Ұлттық темір жол компаниясы мен ұлттық тасымалдаушылардың кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2004 жылғы 25 желтоқсандағы № 1389 қаулысына (Қазақстан Республикасының ПҮАЖ-ы, 2002 ж., № 9, 76-құжат) мынадай өзгеріс енгізілсін: 2-тармақтың 1) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: «1) «Қазтеміртранс» акционерлік қоғамы - жүктерді тасымалдау жөніндегі;»; 3-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «3. Компания жүктерді теміржол көлігімен тасымалдаушының функцияларын 2020 жылғы 1 қаңтарға дейін орындайды деп белгіленсін.». 2. Осы қаулы алғашқы ресми жарияланған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі

К.МӘСІМОВ.

46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55. 56. 57. 58. 59. 60. 61. 62. 63. 64. 65. 66. 67. 68. 69. 70. 71. 72. 73. 74. 75. 76. 77. 78. 79. 80. 81. 82. 83. 84. 85. 86. 87. 88. 89. 90. 91. 92. 93.

94. 95. 96. 97. 98. 99. 100. 101. 102. 103.

Атауы саны Орта есеппен халықтың жан басына шаққанда азық-түлік өнімдері (грамм/тәулігіне) Ұнға қайта есептегенде нан өнімдері 369,8 1-сұрыпты байытылған бидай ұны 31,9 1-сұрыпты байытылған бидай ұнынан пісірілген нан 259 Қара бидай наны 102,8 Макарон өнімдері 15,1 Күріш 15,4 Қарақұмық 7,5 Сұлы жармасы 7,5 Арпа жармасы 6,6 Бидай жармасы 6,6 Ұнтақ жарма 6,9 Бұршақ 6,9 Картоп 273,9 Көкөніс, барлығы 342,4 Аққауданды қырыққабат 93,3 Сәбіз 77,2 Пияз 78,5 Томат 18,5 Қияр 18,5 Қызылша 18,5 Өзге де көкөністер 37 Жемістер, барлығы 82,1 Жас жемістер (алмалар) 43,1 Кептірілген жеміс-жидектер 7,8 Қант 58,3 Ет және ет өнімдері, барлығы 150,6 Мал еті 110,3 Құс еті 14,6 Ет консервілері 7 Ысталған шұжық 9,9 Балық және балық өнімдері, барлығы 12,3 Жас немесе жаңа мұздатылған балық 9,7 Балық консервілері 1,9 Сүт қайта есептегенде сүт және сүт өнімдері, барлығы 772,6 Сүт (л.) 0,23 Сүт консервілері 13,1 Мәйек ірімшік 7,6 Сары май 20,8 Жұмыртқа (дана) 1 Өсімдік майы 23,5 Мал майы 4,9 Шай 5,4 Йодталған ас тұзы 6 Ашытқы 0,1 Дәмдеуіштер 0,1 Киім, ішкиім, аяқ киім ерлер: жылдың жазғы уақытында Шалбар (дана) 1 Жейде (дана) 1 Шұлық (жұп) 1 Ішкиім (ж-қ) 1 Жазғы аяқ киім (жұп) 1 жылдың қысқы уақытында Пальто, күртеше (дана) 1 Костюм (дана) 1 Жейде (дана) 1 Ішкиім (ж-қ) 1 Шұлық (жұп) 1 Қысқы бас киім (дана) 1 Қысқы аяқ киім (жұп) 1 Қолғап, биялай (жұп) 1 жылдың көктемгі немесе күзгі уақытында Плащ, күртеше (дана) 1 Костюм (дана) 1 Жейде (дана) 1 Ішкиім (ж-қ) 1 Шұлық (жұп) 1 Бас киім (дана) 1 Аяқ киім (жұп) 1 әйелдер: жылдың жазғы уақытында Көйлек (дана) 1 Шұлық (жұп) 1 Ішкиім (ж-қ) 1 Жазғы аяқ киім (жұп) 1 жылдың қысқы уақытында Пальто, күртеше (дана) 1 Көйлек, костюм (дана) 1 Жейде (дана) 1 Ішкиім (ж-қ) 1 Шұлық (жұп) 1 Қысқы бас киім (дана) 1 Қысқы аяқ киім (жұп) 1 жылдың көктемгі немесе күзгі уақытында Плащ, күртеше (дана) 1 Көйлек, костюм (дана) 1 Ішкиім (ж-қ) 1 Шұлық (жұп) 1 Бас киім (дана) 1 Аяқ киім (жұп) 1 Ыдыс-аяқ, төсек жабдықтары, жеке гигиена заттары, жуу құралдары Шұңғыл металл тостаған (дана) 1 Қасық (дана) 1 Сапты аяқ (дана) 1 Төсек-орын жабдықтары орамалымен, бір адамға бір жиынтық 1 Жеке гигиена заттары, бір адамға (ж-қ) 1 Шелек, 10 адамға (дана) 2 Металл шәйнек, 10 адамға (дана) 1 Сабын, айына адамға (гр.) 200 Жуу құралдары, айына бір адамға (гр.) 500 Су Ауызсу, тәулігіне адам басына литр (алымында 14 жастан және одан жоғары, 2,5/5,0 бөлгішінде 1 жастан 14 жасқа дейін және бала емізетін аналар) (литр) Тамақ дайындау, жуыну үшін (тәулігіне адам басына литр), оның ішінде: 7,5 тамақ дайындау және асханалық ыдысты жуу; 3,5 жеке ыдысты жуу; 1,0 бетті және қолды жуу 3,0 Адамның санитариялық-гигиеналық қажеттілігін қанағаттандыру және үй21,0 жайлардың санитариялық-гигиеналық жай-күйін қамтамасыз ету үшін, тәулігіне адам басына литр Кір жуатын және химиялық тазарту орындары, килограмға литр 40,0 Коммуналдық-тұрмыстық көрсетілген қызметтер Шатырда орналастыру, адам басына м2 2,5 - 3 Қол жуғыштар, адам басына 1 кран 10 - 15 Дәретханалар, адам басына 1 дәретхана 30 - 40 Моншалар және душтық құрылғылар, адам басына орын 0,007 Кір жуатын орындар, тәулігіне 1 адамға кір киім килограмы 0,12 Химиялық тазарту орындары, тәулігіне 1 адамға кір киім килограмы 0,0032 Қоғамдық тамақтандыру кәсіпорындары, 1 адамға орын 0,035 Тұрмыстық жылу (тәулігіне 1 адамға отынның килограммы): жазда: ең жоғары/ең төмен қыста: ең жоғары/ең төмен

32. 33. 34. 35. 36. 37. 38. 39. 40. 41. 42. 43. 44. 45. 46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55. 56. 57. 58. 59. 60. 61. 62. 63. 64. 65. 66. 67. 68. 69. 70. 71. 72. 73. 74. 75. 76. 77. 78.

1.

2.

3.

4.

5.

31.

Мәйек ірімшік

6,8

7,5

8,8

9

20-59 60 жас жас және одан жоғары 37,5

31,3

320 130,7 18,4 20 8,7 8,7 7,5 7,5 7,2 9 327,3 116,1 84,4 103,6 23,1 23,1 23,1 47,4 43,8 8,8 68,4 132,8 16,4 8,3 12,6

247,5 90,1 14,1 15,3 7 7 6,1 6,1 5,5 6,9 282,2 94,2 68,9 75,4 18,1 18,1 18,1 38,4 35,1 7,6 60,2 102,8 13,5 6,4 9,5

11,6 0,27 15,5 2,3

8,1 0,21 13,6 1,6

8,2

6,6

21,5 1 22 2,4 5,7 5,7 0,22 0,11

24,6 1 29,3 7,7 6,5 8 0,19 0,16

23,5 1 27,7 6,8 6,8 7,5 0,16 0,16

25,2 208,3

34,4 282

34,4 28,2 276,2 221,3

82 13,3 11,6 7 7 6,7 6,7 7 5,2 246 100,1 75,8 79,1 16,3 16,3 16,3 32,1 39,8 6,7 49,7 96 14,1 6,7 9,1

104,5 14 14,4 7,2 7,2 6,9 6,9 6,6 7,5 271,5 100,3 78,3 78,4 18,1 18,1 18,1 37,4 35 7,6 60,2 115,2 14 6,6 9,5

101,6 13,8 14,1 6,9 6,9 6,6 6,6 5,8 6,9 266,7 97,2 75,1 78,4 18,4 18,4 18,4 36,9 35 7,5 60,2 112,7 14 6,6 9,3

87,2 13 13,6 6,4 6,4 5,8 5,8 4,9 6,1 252 78,4 59,5 62,8 15,9 15,9 15,9 31,5 30,7 7,5 49,3 87,8 11,6 5,6 7,2

8,7 1,7 0,2 12 7,4 18,8 1 19,3 2,1 4,6 4,7 0,16 0,11

10,2 1,9 0,23 12,2 7,9 21 1 25,2 5,5 6 6,2 0,22 0,16

10,3 1,8 0,23 11,9 7,6 20,8 1 24,6 5,5 5,7 6,2 0,19 0,16

8,4 1,4 0,18 10,9 5,7 16,4 1 21,1 4,4 4,6 5,5 0,14 0,08

6. 7.

12.

13.

Печенье мыналармен алмастырылады:

100

17.

Томат пастасы мыналармен алмастырылады: томат езбесімен; томат тұздығымен; томат тұздығымен, ащы қышқыл деликатесті тұздықпен; томат шырынымен, жас қызанақпен

100

18.

Жас жемістер мыналармен алмастырылады: жас жидектермен; апельсиндермен, мандариндермен; қарбыздармен; қауындармен; кепкен жемістермен; сублимациялық кепкен жемістермен немесе жидектермен; консервіленген компоттармен2;

100

табиғи жеміс және жидек шырындармен; құрамында кұрғақ заты 50%-дан кем емес концентратты жеміс және жидек шырындармен; сублимациялык кепкен шырындарға; жеміс сусындармен; жемістердің және жидектердің сығындысымен; тосаппен, джемдермен, повидломен; жеміс және жидек сығындысындағы кисель концентратымен 19.

20. 21. 22.

20 18 130 10 17 30

Жеміс және жидек шырындары мыналармен алмастырылады: тіске басар көкөніс консервілермен; лимон қышқылымен және қантпен; томат немесе көкөніс шырынымен; сиыр сүтімен Кепкен жемістер мыналармен алмастырылады: қантпен және шаймен Жемісті және жидекті сығындысындағы кисель концентраты мыналармен алмастырылады: қантпен және шаймен Табиғи кофе мыналармен алмастырылады: ерітінді кофемен; кофе сусынымен; какао-ұнтағымен; 1 сұрыпты қара байха шаймен

100

15/2 100

Қыша ұнтағы мынамен алмастырылады: дайын қышамен Картоп крахмалы мыналармен алмастырылады: жеміс және жидек сығындысынан кисел концентратымен; жас картоппен Табиғи спиртті сірке суы мынамен алмастырылады: сірке су эссенциясымен

100

Жас түйнекті пияз мыналармен алмастырылады: кепкен түйнекті пиязбен;

100

Баспаланған ашытқы мынамен алмастырылады: кепкен ашытқымен Ет (сиыр, шошқа, қой) мыналармен алмастырылады:

60 75

26.

65 55 35 95 85 105

100 100 100 100 100 100 200

250 375

2014 жылғы 31 желтоқсан

50

Р/с Өңір № 1 2 1 Ақмола облысы 2 3

5 6 7 8

100 80 130

10

100 300 100

1 12

33 80 60 60 100 150 120 48 72 2

11

13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24

265 200 160 33 85 80 120

25 26 1 27 28 29 30

100 70

31 32 33

67 100 130 100 100 15 20 30 20 100 20 20 10 30 5 5 12 18 0,5 20 20 2

Астана, Үкімет Үйі

Мониторингке жататын ірі салық төлеушілердің тізбесі

9

120

100

№1434

«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» 2008 жылғы 10 желтоқсандағы Қазақстан Республикасы Кодексінің (Салық кодексі) 623-бабының 3-тармағына сәйкес Қазақстан Республикасының Үкіметі қаулы етеді: 1. Қоса беріліп отырған мониторингке жататын ірі салық төлеушілердің тізбесі бекітілсін. 2. Мыналардың күші жойылды деп танылсын: 1) «Мониторингке жататын ірі салық төлеушілердің тізбесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 29 желтоқсандағы № 1771 қаулысы (Қазақстан Республикасының ПҮАЖ-ы, 2013 ж., № 7, 159-құжат); 2) «Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрлігі Азаматтық авиация комитетінің кейбір республикалық мемлекеттік кәсіпорындарын қайта ұйымдастыру туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2013 жылғы 23 шілдедегі № 736 қаулысымен (Қазақстан Республикасының ПҮАЖ-ы, 2013 ж., № 42, 624-құжат) бекітілген Қазақстан Республикасы Үкіметінің кейбір шешімдеріне енгізілетін өзгерістер мен толықтырулардың 5-тармағы. 3. Осы қаулы 2015 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға тиіс.

4 50 5 100 25 50

100

Шыжғырылған мал майы, маргарин мыналармен алмастырылады: сиыр майымен; өсімдік майымен; шикі маймен; шошқа майымен Сиыр сүті (100 грамға 100 текше сантиметр сүт деп шартты түрде алынған) мыналармен ауыстырылады: құрғақ табиғи сүтпен, құрғақ қатықпен және сублимациялық кепкен ашыған сүт өнімдерімен; табиғи қоюлатылған қант қосылған сүтпен (100 грамға 100 текше сантиметр сүт деп шартты түрде алынған); стерильденген, қантсыз қоюлатылған сүтпен (100 грамға 100 текше сантиметр сүт деп шартты түрде алынған); табиғи кофемен немесе қоюлатылған сүтпен және қант қосылған какаомен; ашыған сүт өнімдерімен (айран, қатық, ацидофилин); кілегеймен; қаймақпен; құрғақ қаймақпен; ірімшікпен; сиыр майымен; балқытылған сиыр майымен; қатты мәйек ірімшікмен; балқыған ірімшікмен; тауық жұмыртқасымен (дана); қоюлатылған қант қосылған кілегеймен; сүзбемен Тауық жұмыртқасы (дана) мыналармен алмастырылады: жұмыртқа ұнтағымен; жұмыртқа қосындысымен

500

Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 31 желтоқсандағы №1434 қаулысымен бекітілген

375

100

100

Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі К.МӘСІМОВ.

500

100

600 100

500

100

100

300

100

500

100

Шикі ысталған шұжық мыналармен алмастырылады: пісірілген шұжықтармен; ысталған еттермен (ысталған шошқа етімен, төс етпен, орамалармен, жартылай ысталған шұжықпен); қатты мәйекті ірімшікпен Балық (суытылған, мұздатылған және тұздалған күйінде ішек-қарны алынған, басы жоқ) мыналармен алмастырылады: кепкен балыкпен және сублимациялық кептірілген балықпен; басы жоқ тұздалған майшабақпен бұзылу жағдайына қарамастан; әртүрлі балық консервілерімен; тіскебасар көкөніс консервілерімен Сиыр майы мыналармен алмастырылады: стерильденген консервіленген маймен; құрғақ май концентратымен

25 80

Мониторингке жататын ірі салық төлеушілердің тізбесін бекіту туралы

500

100

50 2 40 200

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы

500

100

50/2

100

24. 25.

50 0,5 15 300

100

42 28 60 95 90

100 100 100

200 100 33 500

20 50 100

100

100

85

100 100 300 200 20

Қара байха шай мыналармен алмастырылады: еритін шаймен; кофе сусынымен

1-сұрыпты бидай ұны мыналармен алмастырылады: күрішпен; макарон өнімдерімен; ұнтақ жармамен Әртүрлі жарма мыналармен алмастырылады: пісіруді қажет етпейтін жармамен; күрішпен; макарон өнімдерімен; жармалық, көкөністік, жармалық-көкөністік концентраттармен; 2-сұрыпты бидай ұнымен; «Томат тұздығындағы бұршаққап, соя» консервілерімен; жас картоппен; консервіленген жартылай фабрикат табиғи картоппен (құйманы қосқанда); жас көкөністермен; тұздалған және ашытылған көкөністермен; кепкен картоппен және көкөністермен; құрғақ картоп езбесімен, картоп жармашасымен, картоппен және сублимациялық кепкен көкөністермен; табиғи және маринадталған көкөніс және бұршаққапты консервілермен (құйманы қосканда); түскі астың етсіз бірінші тағамдардың көкөністік консервілермен; қоспалы көкөністік консервілермен; тіске басар көкөністік консервілермен

150 150 150 165

1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген жай галеталармен, білезік тәріздес нан өнімдерімен, вафлимен

23.

100

50 140 130 100 100 120 120

100

60

ысталған етпен (ысталған шошқа етімен, төс етімен, орамалармен, жартылай ысталған шұжықпен); әртүрлі ет консервілермен; сүйекті құс консервілерімен; балықпен (суытылған, мұздатылған және тұздалған күйінде басы жоқ); әртүрлі балық консервілерімен; мәйекті қатты ірімшікмен; балқытылған ірімшікмен; тауық жұмыртқасымен (дана)

11.

16.

100

бидай және 2-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген жай галеталармен; кебексіз қарабидай ұнымен; 1-сұрыпты бидай ұнымен; қытырлақ нандармен; 2-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген нанмен; 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген нанмен 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген ақ нан мыналармен алмастырылады: 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген кептірілген нанмен; 1-сұрыпты бидай ұнымен; 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген жай галеталармен; вафлимен; маймен жақсартылған галеталармен; 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген жай батондармен; жоғары сұрыпты бидай ұнынан пісірілген нанмен; 2-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген нанмен

пісірілген шұжықтармен және сосискамен (сарделькамен);

10.

15.

Қант мыналармен алмастырылады: карамельмен; тосаппен, джеммен, повидломен; мармеладпен; печеньемен; вафлимен; халуамен; жеміс қағымен Шоколад мыналармен алмастырылады: какао ұнтағымен; халуамен; табиғи кофемен; балмен

60

сублимациялық және жылумен кептірілген етпен;

9.

14.

қара бидайдан немесе бидай және 2-сұрыпты ұннан пісірілген кептірілген нанмен;

сүйекті ет кесектерімен; сүйексіз ет кесектерімен; бұғы етімен; 1-санатты қосымша өнімдермен (соның ішінде бауырмен); 2-санатты өнімдермен; ішек-қарны алынған құс етімен; жартылай ішек-қарны алынған және алынбаған құс етімен;

8.

18,9 1 21,9 4,9 6,5 6,2 0,19 0,08

Азық-түлік өнімдерін алмастыру нормалары: Атауы Грамдағы көлемі алмастырылатын алмастыру өнімнің шы өнімнің Кебексіз қара бидай мен 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген нан мыналармен алмастырылады: 100

жасыл пиязбен; кепкен сарымсақпен; жас сарымсақпен

Төтенше жағдай аймағындағы халықтың ең төменгі тіршілігін қамтамасыз ету нормаларына қосымша Азық-түлік өнімдерімен қамтамасыз ету нормалары: ерлер: грамм/тәулігіне Р/с Атауы 0,5-тен 5-9 жас 10-14 15-19 № 4 жасқа жас жас дейін 1. 1-сұрыпты бидай ұны 12,9 25,3 34,6 37,5 2. 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген нан 90,1 182,2 233,9 325,8 3. Қара бидай наны 54 79,1 96,3 133,5 4. Макарон өнімдері 10,7 14,5 16,5 18,6 5. Күріш 9,2 12,2 15,7 20 6. Қарақұмық 6,6 7,3 8,4 9,3 7. Сұлы жармасы 6,6 7,3 8,4 9,3 8. Арпа жармасы 5 5,2 7 8 9. Бидай жармасы 5 5,2 7 8 10. Талған арпа жармасы 11,6 8,2 7,8 7,4 11. Бұршақ 2,4 4,9 6,1 9,3 12. Картоп 138 254,2 291 334,7 13. Аққауданды қырыққабат 29,2 69,7 88,3 122,2 14. Сәбіз 71,2 75,8 84,9 90,6 15. Пияз 12,9 53,9 85,2 106,6 16. Томат 7,1 15,7 19,1 23,4 17. Қияр 7,1 15,7 19,1 23,4 18. Қызылша 7,1 15,7 19,1 23,4 19. Өзге де көкөністер 8 31,5 39,5 47,4 20. Жас жемістер 83,1 51,6 48,4 46,6 21. Кептірілген жеміс-жидектер 6,9 7,1 7,7 8,4 22. Қант 31,1 49,8 57,8 71,1 23. Мал еті 59,6 88,6 110,8 137,9 24. Құс еті 13 14,4 16 18,1 25. Ет консервілері 6,1 6,4 7,6 8,6 26. Ысталған шұжық 2,4 6,4 9,5 13,4 27. Жас немесе жаңа мұздатылған балық 7 9,3 10,5 12 28. Сүт (л) 0,14 0,19 0,24 0,28 29. Сүт консервілері 11,2 11,5 13,9 16,6 30. Балық консервілері 1,2 1,5 2,1 2,3

17 18,8 1 1 11,3 19,9 0 2,2 1,4 3,6 1,6 2,9 0,05 0,19 0 0,05 әйелдер: 1-сұрыпты бидай ұны 9,6 22,1 1-сұрыпты бидай ұнынан пісірілген 84,1 170,4 нан Қара бидай наны 51 67,5 Макарон өнімдері 10,1 12,8 Күріш 8,6 10,8 Қарақұмық 6,3 6,4 Сұлы жармасы 6,3 6,4 Арпа жармасы 5 4,9 Бидай жармасы 5 4,9 Ұнтақ талған арпа жармасы 10,7 7,3 Бұршақ 2,4 4,4 Картоп 127,4 226,3 Аққауданды қырыққабат 29,2 63,3 Сәбіз 67,9 69,5 Пияз 9,7 47,5 Томат 6,7 13,8 Қияр 6,7 13,8 Қызылша 6,7 13,8 Өзге де көкөністер 6,7 27,4 Жас жемістер (алма) 75,5 45,8 Кептірілген жеміс-жидектер 6,2 6,4 Қант 28,2 44,2 Мал еті 56,9 78,4 Құс еті 12 12,2 Ет консервілері 5,5 5,6 Жас немесе жаңа мұздатылған 6,7 8,2 балық Ысталған шұжық 2,4 5,6 Балық консервілері 1 1,3 Сүт (л) 0,13 0,16 Сүт консервілері 10,6 10,9 Мәйек ірімшік 6,2 6,6 Сары май 15,6 16,6 Жұмыртқа (дана) 1 1 Өсімдік майы 11,3 16,6 Мал майы 0 1,6 Шай 1,4 2,8 Йодталған ас тұзы 1,6 2,9 Ашытқы 0,05 0,14 Дәмдеуіштер 0 0,05

сублимациялық кекен пиязбен;

1,95/0,33 4,78/0,41

Ескертпе: ерлер мен әйелдерді азық-түлік өнімдерімен қамтамасыз ету, сондай-ақ төтенше жағдай аймағындағы халықтың ең төменгі тіршілігін қамтамасыз ету нормаларына қосымшаға сәйкес азықтүлік өнімін алмастыру нормалары.

Сары май Жұмыртқа (дана) Өсімдік майы Мал майы Шай Йодталған ас тұзы Ашытқы Дәмдеуіштер

60 15

34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50

Салық төлеушінің атауы

3 «Altyntau Kokshetau» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақмола облысы «Семiзбай-U» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақмола облысы «ҚАЗАҚАЛТЫН» тау-металлургиялық концерні» акционерлік қоғамы Ақмола облысы «Степногорский подшипниковый завод» акционерлік қоғамы Ақмола облысы «Кокшетауские минеральные воды» акционерлік қоғамы Ақтөбе облысы «СНПС – Ақтөбемұнайгаз» акционерлік қоғамы Ақтөбе облысы «Қазхром» трансұлттық компаниясы» акционерлік қоғамы Ақтөбе облысы «Қазақойл Ақтөбе» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «Актюбинская медная компания» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «АНВАР» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «Алтиес Петролеум Интернэшнл Б.В.» компаниясының Ақтөбе филиалы 2 3 Ақтөбе облысы «Ұлы қабырға» Қазақстан-Қытай бұрғылау компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «Ақтөбе хром қосындылары зауыты» акционерлік қоғамы Ақтөбе облысы «Казахдорстрой» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «Коппер Текнолоджи» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «КМК Мұнай» акционерлік қоғамы Ақтөбе облысы «Сагиз Петролеум Компани» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «Маерск Ойл Казахстан ГмбХ» компаниясының филиалы Ақтөбе облысы «Ақтөбеэнергоснаб» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «Кабиев и К» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «Восток нефть и сервисное обслуживание» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Ақтөбе облысы «М-Техсервис» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Алматы облысы «Филип Моррис Қазақстан» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Алматы облысы «Джей Ти Ай Казахстан» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Алматы облысы «ЧПП (Қазақстан)» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Алматы облысы «Компания Фудмастер-Трэйд» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 2 3 Атырау облысы «Тенгизшевройл» жауапкершілігі шектеулі серіктестік Атырау облысы «Ембімұнайгаз» акционерлік қоғамы Атырау облысы «SINOPEC Engineering (Group) Co.,Ltd» Қазақстан филиалы Атырау облысы «Каспий нефть» акционерлік қоғамы Атырау облысы «Мәтен Петролеум» акционерлік қоғамы Атырау облысы «Атырау мұнай өндеу зауыты» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «Қазақстан Республикасындағы «Шлюмберже Лоджелко Инк.» компаниясының филиалы Атырау облысы «Каспий құбыр консорциумы-К» акционерлік қоғамы Атырау облысы «Болашақ- Атырау» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «ҚазМұнайГаз-Бұрғылау» сервистік бұрғылау кәсіпорны» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «ПСН ҚазСтрой» акционерлік қоғамы Атырау облысы «Бейкер хьюзсервисез интернешнл, ИНК. /BAKER HUGHES SERVICES INTERNATIONAL, INC/» корпорациясының Қазақстандағы филиалы Атырау облысы «Консорциум «ISKER» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «АтырауЭнергосату» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «Идеал Маркет» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «ЮСС Супорт Сервисез» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «Атаба» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «УорлиПарсонс Казахстан» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «Потенциал ойл» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «Атырау жылу электр орталығы» акционерлік қоғамы Атырау облысы «Группа компаний Атаба» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Атырау облысы «СИЧИМ С.п.А., Қазақстан» филиалы Атырау облысы «Имтэк Болашақ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Шығыс Қазақ-стан «Казцинк» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі облысы

(Соңы 10-бетте).

БСН 5 101040011256 061240000604 990940003176 990640000283 950440000010 931240001060 951040000069 990940002914 040340008667 930340000648 010241001329 4 991140004489 950640000404 050640000298 031140005339 040440000209 010240005009 000941000344 040940005515 990540004410 020140001173 031140000108 040440000348 070440001301 080440001788 050440001209 4 930440000929 120240021112 100241007446 970140000112 100940002277 040740000537 010641000226 970340000427 001240000920 971140000323 070640004748 980441001505 050840001729 081240009857 050840002162 020240000802 990640002359 040240003256 001240004478 970740002267 041040005054 030941002762 100740014184 970140000211


10

www.egemen.kz

(Соңы. Басы 9-бетте). Р/с Өңір № 51 Шығыс Қазақ-стан облысы 52 Шығыс Қазақстан облысы 53 Шығыс Қазақстан облысы 54 Шығыс Қазақстан облысы 55 Шығыс Қазақстан облысы 56 Шығыс Қазақстан облысы 57 Шығыс Қазақстан облысы 58 Шығыс Қазақстан облысы 59 Шығыс Қазақстан облысы 60 Шығыс Қазақстан облысы 61 Шығыс Қазақстан облысы 62 Алматы қаласы 63 64 65

Алматы қаласы Алматы қаласы Алматы қаласы

66 67 68

Алматы қаласы Алматы қаласы Алматы қаласы

69 70 71

Алматы қаласы Алматы қаласы Алматы қаласы

72 73

Алматы қаласы Алматы қаласы

74

Алматы қаласы

75 76 77 78

Алматы қаласы Алматы қаласы Алматы қаласы Алматы қаласы

79 80 81

Алматы қаласы Алматы қаласы Алматы қаласы

82 83 84

Алматы қаласы Алматы қаласы Алматы қаласы

85

Алматы қаласы

86

Алматы қаласы

87 88

Алматы қаласы Алматы қаласы

89

Алматы қаласы

90

Алматы қаласы

91

Алматы қаласы

92

Алматы қаласы

93

Алматы қаласы

94

Алматы қаласы

95 96

Алматы қаласы Алматы қаласы

97

Алматы қаласы

98 99

Алматы қаласы Алматы қаласы

100 Алматы қаласы 101 Алматы қаласы 102 Алматы қаласы 103 Алматы қаласы 104 Алматы қаласы 105 Алматы қаласы 106 Алматы қаласы 107 Алматы қаласы 108 Алматы қаласы 109 Алматы қаласы 110 Алматы қаласы 111 Алматы қаласы 112 Алматы қаласы 113 Алматы қаласы 114 Алматы қаласы 115 Алматы қаласы 116 Алматы қаласы 117 Алматы қаласы 118 Алматы қаласы 119 Алматы қаласы 120 Алматы қаласы 121 Алматы қаласы 122 Алматы қаласы 123 Алматы қаласы 124 Алматы қаласы 125 Алматы қаласы 126 Алматы қаласы 127 Алматы қаласы 128 Алматы қаласы 129 Алматы қаласы 130 Алматы қаласы 131 Алматы қаласы 132 Алматы қаласы 133 Алматы қаласы 134 Алматы қаласы 135 Алматы қаласы 136 Алматы қаласы 137 Алматы қаласы 138 Алматы қаласы 139 Алматы қаласы 140 Алматы қаласы 141 Алматы қаласы 142 Алматы қаласы 143 Алматы қаласы

144 Алматы қаласы 145 Алматы қаласы 146 Алматы қаласы 147 Алматы қаласы 148 Алматы қаласы 149 Алматы қаласы 150 Алматы қаласы 151 Алматы қаласы 152 Алматы қаласы 153 Алматы қаласы 154 Алматы қаласы 155 Алматы қаласы 156 Алматы қаласы 157 Алматы қаласы 158 Алматы қаласы 159 Алматы қаласы 160 Алматы қаласы 161 Астана қаласы 162 Астана қаласы 163 Астана қаласы 164 Астана қаласы 165 Астана қаласы 166 Астана қаласы 167 Астана қаласы 168 Астана қаласы

Салық төлеушінің атауы

БСН

«БИПЭК АВТО Қазақстан» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «АЗИЯ АВТО» акционерлік қоғамы «Үлбі металлургиялық зауыты» акционерлік қоғамы

091240008010

«Казцинк-Ремсервис» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Бұқтырма цемент компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Каражыра ЛТД» жауапкершілігі шектеулі серіктестіктігі «Өскемен титан-магний комбинаты» акционерлік қоғамы «Алел» қаржы-инвестициялық корпорациясы» акционерлік қоғамы «ЭЙКОС» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Altyntau Vostok» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі («Altyntau Vostok» ЖШС) «Семей Цемент зауыты» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Казкоммерцбанк» акционерлік қоғамы «Қазақстан халық жинақ банкі» акционерлік қоғамы «БТА банкі» акционерлік қоғамы «Азиялық Газқұбыры» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Kaspi Bank» акционерлік қоғамы «Кселл» акционерлік қоғамы «НафтаТрансСервис» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Банк ЦентрКредит» акционерлік қоғамы «Эйр Астана» акционерлік қоғамы «NEO Азия» компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «МГҚК ҚазҚұрылысСервис» акционерлік қоғамы «Мегаполис-Қазақстан» Сауда компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Ресей Жинақ банкі» еншілес банкі акционерлік қоғамы «Темірбанк» акционерлік қоғамы «Альянс Банкі» акционерлік қоғамы «Гелиос» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Arena S» (Арена S) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Sinooil» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Еуразиялық банк» акционерлік қоғамы Банк ВТБ (Қазақстан) еншілес ұйымы акционерлік қоғамы «Delta Bank» акционерлік қоғамы «АТФБанк» акционерлік қоғамы «Газпром нефть-Казахстан» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ЕР САЙ Каспиан Контрактор» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Алматыэнергосбыт» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Нұрбанк» акционерлік қоғамы «Қазақстан-қытай құбыры» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Magnum Cash&Carry» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Сайпем S.p.A» акционерлік қоғамының «Сайпем Казахстан Филиал» филиалы «Apple City Distributors» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Прима Дистрибьюшн» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «МЕДСЕРВИС ПЛЮС» Қазақ фармацевтикалық компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Хоум Кредит энд Финанс Банк» акционерлік қоғамы еншілес банкі «КАЗФОСФАТ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Technodom Operator» (технодом оператор) акционерлік қоғамы «Алматинские электрические станции» акционерлік қоғамы «АСПМК-519» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Кока-Кола Алматы Боттлерс» бірлескен кәсіпорны» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «KSP Steеl» («КейЭсПи Стил») жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Базис» құрылыс компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «САТ-Сентрал Азия Трейдинг» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Эл Джи Электроникс Алматы Қазақстан» акционерлік қоғамы «Халық-Казахинстрах» Қазақстан Халық банкінің еншілес сақтандыру компаниясы» акционерлік қоғамы «Халықаралық Алматы әуежайы» акционерлік қоғамы «Вираж» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «RG Brands Kazakhstan» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Центральноазиатская сахарная корпорация» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Кастинг» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ROYAL PETROL» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Gulser Computers» (Гулсер компьютерс) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Евразиан Фудс Корпорэйшн» акционерлік қоғамы «Мобайл Телеком – Сервис» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Скиф Трейд» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «РАМСТОР ҚАЗАҚСТАН» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «GREEN HOUSE BEST» (ГРИН ХАУЗ БЕСТ) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Номад Иншуранс» сақтандыру компаниясы» акционерлік қоғамы «Альфа-Банк» еншілес банк акционерлік қоғамы «Toyota Tsusho Kazakhstan Auto» (Тойота Тсушо Казахстан Авто) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Алатау Жарық Компаниясы» акционерлік қоғамы «Рахат» акционерлік қоғамы «Амангельдинский ГПЗ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Борусан Макина Казахстан» Шетел кәсіпорны» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «А.П. Милланд» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «МЕТРО Кэш энд Керри» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Алматы жылу жүйесі» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қоры» акционерлік қоғамы «Волковгеология» акционерлік қоғамы «СИНОПЭК Қазақстан Халықаралық мұнай сервис компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Alina Trade» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «TURKUAZ MACHINERY» (ТУРКУАЗ МАШИНЕРИ) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қазақстан Эксимбанкі» акционерлік қоғамы «Халлибуртон Интернэшнл, ЛЛС» компаниясының Қазақстан Республикасындағы филиалы «Bank RBK» Банкі» акционерлік қоғамы «Цеснабанк» акционерлік қоғамының еншілес ұйымы «Цесна Гарант» сақтандыру компаниясы» акционерлік қоғамы «А-ТА СТРОЙ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «АДИДАС» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Промстрой-Энерго» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Alina Pro» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ЭМИТИ Интернешнл» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Оптовый Клуб» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қазақстанның тұрғын үй құрылыс жинақ банкі» акционерлік қоғамы Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің «Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорны «ҚАЗАҚСТАН - отын-энергетикалық кешені» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Имсталькон» акционерлік қоғамы «MERCUR AUTO LTD» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Вимм-Билль-Данн-Центральная Азия-Алматы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Эл Си Трэйд» жауапкершілігі шектеулі серіктестігi «Торговая сеть «GREEN Mart» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ДальПродукт» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Carlsberg Kazakhstan (Карлсберг Қазақстан)» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ЧППИ (Казахстан)» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «CNLC International Kazakhstan Inc (КНЛК интернешнл Казахстан Инк)» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Масло-Дел» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры» акционерлік қоғамы «НSBC БАНК КАЗАҚСТАН» еншілес банкі акционерлік қоғамы «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Банкнот фабрикасы» шаруашылық жүргізу құқығы бар республикалық мемлекеттік кәсіпорны «СТЕЛЛ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «МАСЛОДЕЛ-ТРЕЙД» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «SHEBERBUILD» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамы «ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамы «Аджип Қарашығанақ Б.В.» жауапкершілігі шектеулі компаниясының филиалы «Локомотив» акционерлік қоғамы «Қазатомөнеркәсіп» ұлттық атом компаниясы» акционерлік қоғамы «Қазақтелеком» акционерлік қоғамы «КазТрансОйл» акционерлік қоғамы «ҚазМұнайГаз Өнімдері» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

040740006655

021240001843 941040000097

970240004535 021240000409 950940000178 041140005787 960140000150 101140003724 060340000070

15 қаңтар 2015 жыл

Р/с Өңір № 169 Астана қаласы 170 Астана қаласы 171 Астана қаласы 172 Астана қаласы 173 174 175 176 177 178

Астана қаласы Астана қаласы Астана қаласы Астана қаласы Астана қаласы Астана қаласы

179 Астана қаласы 180 Астана қаласы 181 Астана қаласы 182 Астана қаласы 183 Астана қаласы

911040000021

184 Астана қаласы 185 Астана қаласы

940140000385 970140000241 080240013062

186 Астана қаласы 187 Астана қаласы

971240001315 980540002879 100440000976

188 Астана қаласы

980640000093 010940000162 041140005083 010740001371 960740000122

189 Астана қаласы 190 Астана қаласы 191 Астана қаласы 192 Астана қаласы

930740000137

193 Астана қаласы

920340000031 990740000683 990940004405 090840013770

194 Астана қаласы

050940008016 950240000112 080940010300 930940000025 951140000151 070540009192 031040003170 060640004748 930940000164 040740001832 081040004326 920941000346 060840003599 080940014531 971240001494 930540000147 991040000313 121140008045 060640001713 001040002533 010140000669 070140004107 980540001197 960440001050 971040000885 981040001082 950440001445 981040003188 060440002605 090140012994 991040000303 080940010539 081040013276 940540001140 041140004799 020340002288 980640000182 060640010217 040140001147 941240000341 040640007075 960840000483 920540000128 041040002401 991040001450 020740005069 080740000861 060640007336

195 Астана қаласы

196 Астана қаласы 197 Астана қаласы 198 Астана қаласы 199 Астана қаласы 200 201 202 203 204

Астана қаласы Астана қаласы Астана қаласы Астана қаласы Астана қаласы

205 Астана қаласы 206 Астана қаласы 207 Астана қаласы 208 Астана қаласы 209 Жамбыл облысы 210 Батыс Қазақстан облысы 211 Батыс Қазақстан облысы 212 Батыс Қазақстан облысы 213 Батыс Қазақстан облысы 214 Батыс Қазақстан облысы 215 Батыс Қазақстан облысы 216 Батыс Қазақстан облысы 217 Қарағанды облысы 218 Қарағанды облысы 219 Қарағанды облысы 220 Қарағанды облысы 221 Қарағанды облысы 222 Қарағанды облысы 223 Қарағанды облысы 224 Қарағанды облысы 225 Қарағанды облысы 226 Қарағанды облысы 227 Қарағанды облысы 228 Қарағанды облысы 229 Қарағанды облысы 230 Қарағанды облысы 231 Қарағанды облысы 232 Қарағанды облысы 233 Қарағанды облысы 234 Қарағанды облысы 235 Қостанай облысы 236 Қостанай облысы 237 Қостанай облысы 238 239 240 241

Қостанай облысы Қостанай облысы Қостанай облысы Қостанай облысы

990240000368 970840000277

242 Қызылорда облысы 243 Қызылорда облысы 244 Қызылорда облысы 245 Қызылорда облысы 246 Қызылорда облысы 247 Қызылорда облысы 248 Қызылорда облысы 249 Қызылорда облысы 250 Қызылорда облысы 251 Маңғыстау облысы 252 Маңғыстау облысы 253 Маңғыстау облысы 254 Маңғыстау облысы 255 Маңғыстау облысы 256 Маңғыстау облысы 257 Маңғыстау облысы 258 Маңғыстау облысы 259 Маңғыстау облысы 260 Маңғыстау облысы 261 Маңғыстау облысы 262 Маңғыстау облысы 263 Маңғыстау облысы 264 Маңғыстау облысы 265 Маңғыстау облысы 266 Маңғыстау облысы 267 Павлодар облысы

980740000057

268 Павлодар облысы

040340003379

269 Павлодар облысы 270 Павлодар облысы 271 Павлодар облысы

971240002115 940740001484 040640002916 070240008699 031040002102 980940000054 040641002931 920440001102 080740012607 030440003023 070340010694 031040000364 001040003521 981040000153 041240005374 030740001404 990140001154

010940002327 950540000292 030640000234 010940007912 991040003060 110740016112 070740004278 981040000728 011240002483 020840001426

950340000522 071140016827

272 Павлодар облысы 273 Павлодар облысы

070240017648 020540003431

274 Павлодар облысы 275 Павлодар облысы

020240000555 980741000518 031040001799 970240000816 941240000193 970540000107 070740007153

276 Павлодар облысы 277 Павлодар облысы 278 Павлодар облысы

Салық төлеушінің атауы

БСН

«КМГ Қарачаганак» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «КаР-Тел» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ҚазТрансГаз Аймақ» акционерлік қоғамы «Жол жөндеуші» компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Цеснабанк» акционерлік қоғамы «Қазтеміртранс» акционерлік қоғамы «Интергаз Орталық Азия» акционерлік қоғамы «ҚазМұнайГаз» Барлау Өндіру» акционерлік қоғамы «Жолаушылар тасымалы» акционерлік қоғамы «Электр желілерін басқару жөніндегі Қазақстан компаниясы» (Кazakhstan Electricity Grid Operating Company) «KEGOC» акционерлік қоғамы «ҚазАгроҚаржы» акционерлік қоғамы «ТЕМІРЖОЛ ЖӨНДЕУ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Локомотив құрастыру зауыты» акционерлік қоғамы «Мечта Маркет» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қамқор Локомотив» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қазпочта» акционерлік қоғамы «Астанаэнергосбыт» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ЦЕНТРКАЗЭНЕРГОМОНТА» акционерлік қоғамы «Сембол Улусларарасы Ятырым Тарым Пейзаж Иншаат Туризм Санайи ве Тиджарет Аноним Ширкети» акционерлік қоғамының Астана қаласындағы филиалы «ҚАЗАҚТҮРІКМҰНАЙ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Кедентранссервис» акционерлік қоғамы Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің «Қазсушар» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорны «B & A Contractors SA» (Би & Эй Контракторс СА) компаниясының Астаналық филиалы «Құлагер» құрылыс корпорациясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Mabсo constructions s.a.» (Мабко констракшнз с.а.) фирмасының Астаналық филиалы «Ұлттық ақпараттық технологиялар» акционерлік қоғамы Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің «Зейнетақы төлеу жөніндегі мемлекеттік орталығы» республикалық мемлекеттік қазыналық кәсіпорны «Құрылыс конструкциялары» акционерлік қоғамы «АБК-Автодор НС» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қазақстан» республикалық телерадиокорпорациясы» акционерлік қоғамы «Лизингтік жолаушылар вагон компаниясы» акционерлік қоғамы «Астана-Энергия» акционерлік қоғамы «Астана халықаралық әуежайы» акционерлік қоғамы «Логос Грейн» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Транстелеком» акционерлік қоғамы Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрлігінің «Халыққа қызмет көрсету орталығы» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорны «ДС Нойбург» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Мұнай сақтандыру компаниясы» акционерлік қоғамы «Аграрлық несие корпорациясы» акционерлік қоғамы «Әскерилендіріліген теміржол күзеті» акционерлік қоғамы «Т.И. Батуров атындағы Жамбыл ГРЭС-і» акционерлік қоғамы «Би Джи Қарашығанақ Лимитед (Ақсай қаласы)» филиалы «Шеврон Интернэшнл Петролеум Компани» компаниясының филиалы «ЛУКОЙЛ Оверсиз Карачаганак Б.В.» филиалы

120540016236

«Жайықмұнай» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

970340003085

«Конденсат» акционерлік қоғамы

921040000053

«Нефтестройсервис ЛТД» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Карачаганак Петролиум Оперейтинг Б.В. Қазақстан филиалы «Қазақмыс» корпорациясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «АрселорМиттал Теміртау» акционерлік қоғамы

010740001502

«Эфес Қазақстан» шетел кәсіпорны» акционерлік қоғамы «KAZAKHMYS SMELTING (ҚАЗАҚМЫС СМЭЛТИНГ)» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Kazakhmys Energy» (Казахмыс Энерджи) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Аманат» жауапкершілігі шектеулі серiктестiгi «Шұбаркөл көмір» акционерлік қоғамы «Central Asia Cement» акционерлік қоғамы

971040000974

«Қарағанды Энергоцентр» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ПромТранс Менеджмент» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ҚарағандыЖылуСбыт» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ӨРКЕН» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

081140015375

«Жәйрем кен байыту комбинаты» акционерлік қоғамы «Common Market Corporation» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «KM Logistic» (КМ Логистик) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Евразиан Фудс» акционерлік қоғамы «Белый Ветер KZ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Интерстройсервис и К» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Соколов-Сарыбай кен-байыту өндірістік бірлестігі» акционерлік қоғамы «СТОФАРМ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ИВОЛГА-ХОЛДИНГ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ВАРВАРИНСКОЕ» акционерлік қоғамы «Агромашхолдинг» акционерлік қоғамы «Баян Сұлу» акционерлік қоғамы «Костанайнефтепродукт» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қазгермұнай» біріккен кәсіпорны» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Салини Конструттори С.П.А.» акционерлік қоғамы Қазақстан филиалы «ПетроҚазақстан Күмкөл Ресорсиз» акционерлік қоғамы «Торғай-Петролеум» акционерлік қоғамы

940940000255

«Қуатамлонмұнай» бірлескен кәсіпорн» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «СНПС-Ай Дан Мұнай» акционерлік қоғамы

941040001055

«ҚОР» мұнай компаниясы» акционерлік қоғамы

991140000357

«Сибу-Қызылорда» инженерлік бұрғылау компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Байкен-U» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Маңғыстаумұнайгаз» акционерлік қоғамы «Өзенмұнайгаз» акционерлік қоғамы «Қаражанбасмұнай» акционерлік қоғамы «Қарақұдықмұнай» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Бұрғылау» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

050740005470

«Маңғыстау атом энергетикалық комбинаты-Қазатомөнеркәсіп» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Oil Services Company» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Инженерлік Бұрғылау компаниясы «Си Бу»(Актау) жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Оңтүстік-Шығыс сервистік тобы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Емир-Ойл» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Oil Construction Company» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ОЙЛ ТРАНСПОРТ КОРПОРЕЙШЭН» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Қазақ газ өңдеу зауыты» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Тұлпар Мұнай Сервис» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Argymak TransService» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «ҚазМұнайТеңіз» теңіз мұнай компаниясы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Павлодар мұнайхимия зауыты» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Болат Нұржанов атындағы «Екібастұз ГРЭС-1» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Алюминий Казахстана» акционерлік қоғамы «Қазақстан электролиз зауыты» акционерлік қоғамы «Еуроазиаттық энергетикалық корпорация» акционерлік қоғамы «Богатырь Көмір» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Karaganda BI Energy Plus» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Екібастұз ГРЭС - 2 станциясы» акционерлік қоғамы «Алсим Аларко Санайи Тесислери ве Тиджарет» акционерлік қоғамының Екібастұз қаласындағы филиалы «ПАВЛОДАРЭНЕРГО» акционерлік қоғамы «Павлодарэнергосбыт» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Проммашкомплект» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

030240000329

980540000397 020440001144 050840000334 920140000084 031040000572 970740000392 040340001283 020540000922 970740000838

991240000043 030140002252 060940001133 121040002914 030440000940 000140002217 040940002605 040540000212 060741007950 980240003816 990840000825 110740000364 100541016496 030440001087

БСН 980440001669

990140000186 060440001855 981040001439 040340000106 050140004649 050740004185 030240005191 990540000170 050740000945 960340001136 031040000999 110240020102 940140001056 030640003148 980440001758 030140000870 960240000114 931240000335

041041007913 000740000728

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы

970740001013

921140000156 990140000661 941240000311 040240003761 041140002811 030340001539 081140011987 991140001226 111240004906

040540002467 960440000716 010340000953 011240002017 971040001407 020941003629 980741001289 010541004364

981141001567 050140000656 951140000042

110440001807 110140012821 960340000029 020740000236 980940003108

060140004076 061240003113 050140001773

2014 жылғы 31 желтоқсан

1.5

Хабарлама беру үшін негіздеме (керегінің астын сызу керек)*

940140001234 110340018293

920240000127 031240000544 990140000384 950840000144 011140000215 930940000055 050840006303 940240000021 091241006961 940540000210 950840000065

030640005443

060340009857 990140000483 120240020997 950540000524 060440002942 971040000706

020540003223 040140004558 070140003228 020340004531 020640002982 010840003679 061040003532 011040001498 041140003196 030340001806 001140000362 960840000532 940140000325 050340001374 960340000148 970340000843 010340001055 000940000220 111041000604 020640000163 990140002737 061140001916

280 Павлодар облысы «Богатырь Транс» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 020440003517 940140000672

Астана, Үкімет Үйі

Қазақстан Республикасының Үкіметі қаулы етеді: 1. «Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларын және күдікті операцияны айқындау критерийлерінің белгілерін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 23 қарашадағы № 1484 қаулысына (Қазақстан Республикасының ПҮАЖ-ы, 2012 ж., № 80, 1191-құжат) мынадай өзгерістер мен толықтырулар енгізілсін: 1) тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын: «Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларын және күдікті операцияны айқындау белгілерін бекіту туралы»; 2) кіріспе мынадай редакцияда жазылсын: «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» 2009 жылғы 28 тамыздағы Қазақстан Республикасының Заңы 4-бабының 3-тармағына және 10-бабының 2-тармағына сәйкес Қазақстан Республикасының Үкіметі ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:»; 1-тармақтың 2) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: «2) күдікті операцияны айқындау белгілері бекітілсін.»; 3) көрсетілген қаулымен бекітілген Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларында: 1-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «1. Осы Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпаратты беру қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» 2009 жылғы 28 тамыздағы Қазақстан Республикасы Заңының (бұдан әрі – Заң) 10-бабының 2-тармағына сәйкес әзірленді және қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингі жөніндегі уәкілетті органға (бұдан әрі – уәкілетті орган) қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беруінің бірыңғай тәртібін белгілейді.»; 3-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «3. Электрондық тәсілмен берілетін ақпаратты қызметінің ерекше түрi шетел валютасымен айырбас операцияларын ұйымдастыру болып табылатын заңды тұлғаларды қоспағанда, Заңның 3-бабы 1-тармағының 1) – 5) және 10) тармақшаларында көрсетiлген қаржы мониторингi субъектiлерi уәкілетті органға XML пішімінде «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Қазақстандық банкаралық есеп айырысу орталығы» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорнының электрондық байланыс арналары арқылы жібереді. Электрондық тәсілмен берілетін ақпаратты Заңның 3-бабы 1-тармағының 6) – 9), 11), 12) тармақшаларында көрсетiлген қаржы мониторингi субъектiлерi, сондай-ақ қызметінің ерекше түрi шетел валютасымен айырбас операцияларын ұйымдастыру болып табылатын заңды тұлғалар уәкілетті органға XML пішімінде «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Қазақстандық банкаралық есеп айырысу орталығы» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорнының электрондық байланыс арналарын немесе уәкілетті органның веб-порталын пайдалану арқылы жібереді. Электрондық тәсілмен берілетін ақпараттың XML пішімін уәкілетті орган бекітеді.»; мынадай мазмұндағы 11-тармақпен толықтырылсын: «11. Қаржы мониторингі субъектісі бұрын ұсынған қаржы мониторингіне жататын операциялар, оның ішінде күдікті операциялар туралы қажетті ақпаратты алу мақсатында уәкілетті орган қаржы мониторингінің субъектісіне осы Қағидаларға 7-қосымшаға сәйкес электрондық немесе қағаз тасығыштарда қажетті ақпаратты, мәліметтер мен құжаттарды беруге сұрау салу жібереді. Қаржы мониторингі субъектілері қаржы мониторингіне жататын операциялар бойынша сұратылған қажетті ақпаратты, мәліметтер мен құжаттарды уәкілетті органға Заңның 10-бабы 3-1-тармағында белгіленген мерзімде осы Қағидаларға 8-қосымшаға сәйкес нысан бойынша осы Қағидалардың 3-5-тармақтарында айқындалған тәртіппен жібереді. Қаржы мониторингі субъектілері уәкілетті органнан электрондық тәсілмен қаржы мониторингіне жататын операциялар бойынша қажетті ақпаратты, мәліметтер мен құжаттарды беруге сұрау салуды алған кезде уәкілетті органға осы Қағидалардың 9-қосымшасына сәйкес нысан бойынша хабарлама жібереді.»; көрсетілген Қағидаларға 1-қосымшада: Қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпараттың нысанында (бұдан әрі – ҚМ-1 нысаны): реттік нөмірі 1-жолдың 1.5-тармағы мынадай редакцияда жазылсын: «

110340016831

010340000359

№1435

«Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларын және күдікті операцияны айқындау критерийлерінің белгілерін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 23 қарашадағы № 1484 қаулысына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы

090140004587

279 Павлодар облысы «KDV Казахстан» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 041240000988 281 Павлодар облысы «Токката» жауапкершілігі шектеулі серіктестік

Р/с Өңір Салық төлеушінің атауы № 282 Солтүстік Ресей Федерациясының Жол қатынастары Қазақстан облысы министрлігінің «Оңтүстік-Орал темір жолы» Мемлекеттік унитарлы Федералды кәсіпорнының «Петропавл бөлімі» еншілес кәсіпорны 283 Солтүстік «СевКазЭнерго» Қазақстан облысы акционерлік қоғамы 284 Оңтүстік «САУТС-ОЙЛ» Қазақстан облысы жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 285 Оңтүстік «Қазақстан-француз «Катко» бiрлескен кәсiпорны» Қазақстан облысы жауапкершiлiгi шектеулi серiктестiгi 286 Оңтүстік «Бетпақ Дала» бірлескен кәсіпорны» жауапкершілігі Қазақстан облысы шектеулі серіктестігі 287 Оңтүстік «ПетроКазахстан Ойл Продактс» жауапкершілігі Қазақстан облысы шектеулі серіктестігі 288 Оңтүстік «Қаратау» Қазақстан облысы жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 289 Оңтүстік «SCAT» авиакомпаниясы» акционерлік қоғамы Қазақстан облысы 290 Оңтүстік «Оңтүстік мұнайгаз» акционерлік қоғамы Қазақстан облысы 291 Оңтүстік «Аппақ» Қазақстан облысы жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 292 Оңтүстік «ИНКАЙ» Бiрлескен кәсiпорны» жауапкершiлiгi Қазақстан облысы шектеулi серiктестiгi 293 Оңтүстік «SMART-OIL» Қазақстан облысы жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 294 Оңтүстік «ОРТАЛЫҚ» өндіруші кәсіпорны» Қазақстан облысы жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 295 Оңтүстік «Кентау трансформатор зауыты» акционерлiк қоғамы Қазақстан облысы 296 Оңтүстік «Оңтүстік жарық» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі Қазақстан облысы 297 Оңтүстік «АЛТЫН-ДӘН» Қазақстан облысы жауапкершiлiгi шектеулi серiктестiгi 298 Оңтүстік «Заречное» «шетелдік инвестициялармен ҚазақстанҚазақстан облысы Ресей-Қырғыз бірлескен кәсіпорны акционерлік қоғамы 299 Оңтүстік «АҚ НИЕТ» Қазақстан облысы жауапкершiлiгi шектеулi серiктестiгi 300 Оңтүстік «Химфарм» Қазақстан облысы акционерлiк қоғамы

4.7

Операцияға қатысушының банкі*

081

Аудиторлық ұйымдар »

деген жолдан кейін мынадай мазмұндағы жолмен толықтырылсын: « 082

Бухгалтерлік есеп саласында кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын бухгалтерлiк ұйымдар мен кәсiби бухгалтерлер »;

мынадай мазмұндағы жолдармен толықтырылсын: « 110 120

Микроқаржы ұйымдары Банктер болып табылмайтын электрондық ақша жүйелерінің операторлары »;

көрсетілген Қағидаларға 5-қосымшада: қаржы мониторингіне жататын операциялардың түрлері кодтарының анықтамалығында: мына: « 0211 0221

Айырбастау пункттері арқылы қолма-қол шетел валютасын сатып алу Айырбастау пункттері арқылы қолма-қол шетел валютасын сату »

деген жолдар мынадай редакцияда жазылсын: « 0211 0221

Клиенттің айырбастау пункттері арқылы қолма-қол шетел валютасын сатып алуы Клиентке айырбастау пункттері арқылы қолма-қол шетел валютасын сату »;

мына: « 0231

Айырбастау пункттері арқылы қолма-қол шетел валютасын айырбастау »

деген жол алып тасталсын; мына: « 0611 0612

0613 0614

0621 0622

1. Шекті сомаға тең немесе одан асады 2. Күдікті операция 3. Күдікті операция жүргізуге ұмтылыс 4. Терроризмді және экстремизмді қаржыландырумен байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесімен сәйкес келуі: 4.1. Банк шоттары бойынша шығыс операцияларын тоқтата тұру 4.2. Банк шотын пайдаланбай төлемдер мен аударымдар бойынша нұсқауларды орындауды тоқтата тұру 4.3. Бағалы қағаздарды оқшаулау 4.4. Өзге операциялар жүргізуден бас тарту 5. Іскерлік қатынастар орнатудан бас тарту 6. Операция жүргізуден бас тарту 7. Іскерлік қатынастарды тоқтату

реттік нөмірі 2-жолдың 2.3-тармағы алып тасталсын; реттік нөмірі 4-жолдың 4.7-тармағы мынадай редакцияда жазылсын: «

жүргізілген жағдайларда 4.7 «Операция қатысушысының банкі» деген деректеменің «Банктің/ филиалдың орналасқан елі» деген 4-тармағы «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» Қазақстан Республикасы Заңының мақсаттары үшін оффшорлық аймақтар тізбесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2010 жылғы 10 ақпандағы № 52 бұйрығына сәйкес толтырылады.»; он екінші, он үшінші және он төртінші абзацтар мынадай редакцияда жазылсын: «3.10 «Күдікті операциялар белгілерінің коды» деген деректемеде осы қаулымен бекітілген қаржылық операцияның күдіктілік белгілері анықтамалығына сәйкес қаржылық операцияның негізгі күдіктілік белгісінің цифрлық коды көрсетіледі. 1.5-деректемесінің 2-тармағы көрсетілген жағдайда деректемені толтыру міндетті. 3.11 «Операцияның күдіктілік белгісінің 1-ші қосымша коды» деген деректемеде осы қаулымен бекітілген қаржылық операцияның күдіктілік белгілері анықтамалығына сәйкес қаржылық операцияның бірінші қосымша күдіктілік белгісінің цифрлық коды көрсетіледі. Деректеме ішкі бақылау шараларын іске асыру нәтижесіндегі күдікті қаржылық операциялардың қосымша белгісі анықталған жағдайда толтырылады. 3.12 «Операцияның күдіктілік белгісінің 2-ші қосымша коды» деген деректемеде осы қаулымен бекітілген қаржылық операцияның күдіктілік белгілері анықтамалығына сәйкес қаржылық операцияның екінші қосымша күдіктілік белгісінің цифрлық коды көрсетіледі. Деректеме ішкі бақылау шараларын іске асыру нәтижесіндегі күдікті қаржылық операциялардың қосымша белгісі анықталған жағдайда толтырылады.»; он алтыншы абзац мынадай редакцияда жазылсын: «3.14 «Операция жөнінде қосымша ақпарат» деген деректемеде 3-бөлімнің деректемелерінде толтыруға жататын ақпаратты қоспағанда, ішкі бақылау шараларын іске асыру кезінде оған қатысты, оның қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру (жылыстату) немесе терроризмді қаржыландыру мақсатында жүзеге асырылғаны туралы күдік туындаған операциялар жөніндегі ақпарат көрсетіледі.»; «Қаржы мониторингіне жататын операцияларға қатысушылар туралы мәліметтер» деген 4-бөлімде: он бесінші абзац мынадай редакцияда жазылсын: «1.1 Филиалдың орналасқан жері» – банк Қазақстан Республикасынан тыс орналасқан жағдайда 4.4-деректемеде көрсетілген анықтамалыққа сәйкес ел көрсетіледі. Филиал Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан жағдайда операцияның басталған/аяқталған жерінің елді мекені көрсетіледі;»; он сегізінші абзац мынадай редакцияда жазылсын: «1.3 Банктің/филиалдың коды» – мысалы, резиденттер үшін және SWIFT BIC (немесе non-SWIFT BIC) резидент еместер және басқалар үшін БСК көрсетіледі. Операция банк филиалында өткізілген жағдайда Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі басқармасының 2012 жылғы 24 тамыздағы № 236 қаулысына сәйкес Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі берген филиалдың коды көрсетіледі;»; отыз үшінші абзац мынадай редакцияда жазылсын: «2.1 Атауы:» – құрылтай құжаттарына сәйкес операцияға қатысушының құрылтайшысы заңды тұлға болған жағдайда, операцияға қатысушы құрылтайшының атауы тырнақшасыз көрсетіледі. Егер операцияға қатысушының құрылтайшысы жеке тұлға немесе дара кәсіпкер болса, онда мына тармақтар толтырылады:»; қырық төртінші абзац алып тасталсын; қырық алтыншы абзац мынадай редакцияда жазылсын: «4.13 «ЖСН/БСН» деген деректемеде операцияға қатысушының жеке сәйкестендіру нөмірі немесе бизнес сәйкестендіру нөмірі немесе резидент емес заңды тұлға шет мемлекетте тіркелген нөмір көрсетіледі. 4.2-деректемесінде 2-тармақ көрсетілген жағдайда, деректемені толтыру міндетті. (Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес резидент емес жеке тұлғаға жеке тұлғаның бірыңғай нөмірі берілмеген кездерді қоспағанда). 4.15-деректемеде жеке басты куәландыратын құжат ретінде «Шетел мемлекеті азаматының паспорты» таңдалған кезде 4.13-деректемені толтыру талап етілмейді.»; алпыс екінші абзац мынадай редакцияда жазылсын: «4.25 «Операцияға қатысушы туралы қосымша ақпарат» деген деректемеде 4-бөлімнің деректемелердінде толтыруға жататын ақпаратты қоспағанда, ішкі бақылау шараларын іске асыру кезінде оған қатысты, оның қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) немесе терроризмді қаржыландыруға қатысы туралы күдік туындаған операция қатысушысына қосымша ақпарат көрсетіледі.»; көрсетілген Қағидаларға 2-қосымша осы қаулыға 1-қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын; көрсетілген Қағидаларға 3-қосымшада: қаржы мониторингі субъектілерінің түрлері кодтарының анықтамалығында: мына: «

Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына есептеуі Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына есептеуі Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар заңды тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына есептеуі Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар заңды тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына есептеуі Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына аударуы Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына аударуы »

деген жолдар алып тасталсын; мына: « 0623 0624 »;

1.1. Филиалдың орналасқан жері: 1.2. Банктің атауы: 1.2.1. ААЖ атауы: 1.3. Банктің/филиалдың коды: 1.4. Қатысушы шотының нөмірі: 1.5. Операцияға қатысушылардың корреспонденттік шоттары туралы мәліметтер: 1.5.1. Банктің орналасқан жері: 1.5.2. Банктің атауы:

»; реттік нөмірі 4-жолдың 4.11-тармағы алып тасталсын; ҚМ-1 нысанын толтыру бойынша түсініктемеде: «ҚМ-1 нысаны туралы мәліметтер» деген 1-бөлімде: он төртінші абзац мынадай редакцияда жазылсын: «3. Тоқтатып қойылған» - егер қаржы мониторингі субъектісінде операция күдікті операцияларды айқындау белгілеріне сәйкес келеді деп ұйғаруға негіз туындаған кезде қаржы мониторингі субъектісі жүргізіліп жатқан операцияны тоқтата тұру туралы шешім қабылдаған жағдайда көрсетіледі»; он сегізінші және он тоғызыншы абзацтар мынадай редакцияда жазылсын: «1. Шекті сомаға тең немесе одан асады» - егер «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» 2009 жылғы 28 тамыздағы Қазақстан Республикасы Заңының 4-бабы 1-тармағына сәйкес операцияның сомасы шекті сомаға тең немесе одан асқан жағдайда көрсетіледі». «2. Күдікті операция» - егер қаржы мониторингі субъектісінде оны жасау үшін пайдаланылатын ақша және (немесе) өзге мүлік қылмыстық әрекеттен түскен табыс болып табылады не операцияның өзі қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) немесе терроризмді не өзге қылмыстық әрекетті қаржыландыруға бағытталған деген күдік туындаған жағдайда көрсетіледі.»; мынадай мазмұндағы жиырмасыншы, жиырма бірінші, жиырма екінші, жиырма үшінші, жиырма төртінші, жиырма бесінші, жиырма алтыншы, жиырма жетінші, жиырма сегізінші абзацтармен толықтырылсын: «3. Күдікті операцияны жүргізуге ұмтылыс» – егер клиент операция жасауға ұмтылыс жасаған, қаржы мониторингі субъектісінде оны жасау үшін пайдаланылатын ақша және (немесе) өзге мүлік қылмыстық әрекеттен түскен табыс болып табылады не операцияның өзі қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) немесе терроризмді не өзге қылмыстық әрекетті қаржыландыруға бағытталған деген күдік туындаған жағдайда көрсетіледі. Осы деректеменің 3-тармағы көсертілген жағдайда, ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректемелер толтыруға міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.7 (1.1, 1.2, 1.3-жолдар, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14. Бұл ретте 4.2-деректемеде «2. Болып табылады» деген мән көрсетілген кезде мынадай деректемелерді толтыру міндетті болып табылады: 4.7 (1.4-жол), 4.13, жеке тұлғалар үшін: 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18. «4. Терроризмді және экстремизмді қаржыландырумен байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесімен сәйкес келуі» - егер операцияға қатысушы тұлға немесе ұйым терроризмді және экстремизмді қаржыландырумен байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесінде тұрған жағдайда көрсетіледі, мұнда: «4.1. Банк шоттары бойынша шығыс операцияларын тоқтата тұру» - осындай ұйымның немесе жеке тұлғаның банк шоттары бойынша, сондай-ақ осындай жеке тұлға бенефициарлық меншік иесі болып табылатын клиенттің банк шоттары бойынша шығыс операциялары тоқтатыла тұрған жағдайда көрсетіледі. Осы тармақ таңдалған кезде ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректемелерді толтыру міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.7 (1.1, 1.2, 1.3, 1.4-жолдар), 4.13, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14, 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18. «4.2. Банк шотын пайдаланбай төлемдер мен аударымдар бойынша нұсқауларды орындауды тоқтата тұру» - осындай жеке тұлғаның банк шотын пайдаланбай ақша төлемі немесе аударымы бойынша нұсқауларды, сондай-ақ осындай жеке тұлға бенефициарлық меншік иесі болып табылатын клиенттің нұсқауларын орындау тоқтатыла тұрған жағдайда көрсетіледі. Осы тармақ таңдалған кезде ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректемелерді толтыру міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.7 (1.1, 1.2, 1.3-жолдар), 4.13, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14, 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18. «4.3. Бағалы қағаздарды оқшаулау» - егер ұйым немесе жеке тұлға терроризмді және экстремизмді қаржыландырумен байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесіне енгізілген жағдайда көрсетіледі. Бұл ретте бағалы қағаздарды ұстаушылар тіркелімдерінің жүйесіндегі және осындай ұйымның немесе жеке тұлғаның жеке шоттарында, сондай-ақ осындай жеке тұлға бенефициарлық меншік иесі болып табылатын клиенттің жеке шоттарында номиналды ұстауды есепке алу жүйесіндегі бағалы қағаздар оқшауланады. Осы тармақ таңдалған кезде ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректермелерді толтыру міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.13, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14, 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18. «4.4. Өзге операциялар жүргізуден бас тарту» - осындай ұйым немесе жеке тұлға не олардың пайдасына, сол сияқты осындай жеке тұлға бенефициарлық меншік иесі болып табылатын клиент не оның пайдасына жасайтын ақшамен және (немесе) өзге мүлікпен өзге де операциялар жүргізуден бас тартылған жағдайда көрсетіледі. Осы тармақ таңдалған кезде ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректермелерді толтыру міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.7 (1.1, 1.2, 1.3, 1.4-жолдар), 4.13, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14, 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18. «5. Іскерлік қатынастар орнатудан бас тарту» - Заңның 5-бабы 3-тармағының 1), 2) және 4) тармақшаларында көзделген шараларды қабылдау мүмкiн болмаған жағдайда көрсетіледі. Осы тармақ таңдалған кезде ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректемелерді толтыру міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.7 (1.1, 1.2, 1.3-жолдар), 4.13, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14, 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18. «6. Операция жүргізуден бас тарту» - Заңның 5-бабы 3-тармағының 1), 2) және 4) тармақшаларында көзделген шараларды қабылдау мүмкiн болмаған жағдайда көрсетіледі. Осы тармақ таңдалған кезде ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректемелерді толтыру міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.7 (1.1, 1.2, 1.3-жолдар), 4.13, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14, 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18. «7. Іскерлік қатынастарды тоқтату» - Заңның 5-бабы 3-тармағының 6) тармақшасында көзделген шараларды қабылдау мүмкiн болмаған жағдайда, сондай-ақ клиент жасайтын операцияларды зерделеу процесінде клиент іскерлік қатынастарды қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру (жылыстату) немесе терроризмді қаржыландыру мақсатында пайдаланыланады деген күдік туындаған жағдайда көрсетіледі. Осы тармақ таңдалған кезде ҚМ-1 нысанының 3 және 4-бөлімдерінде мынадай деректемелерді толтыру міндетті болып табылады: 3.4, 4.2, 4.4, 4.5, 4.7 (1.1, 1.2, 1.3, 1.4-жолдар), 4.13, заңды тұлғалар үшін: 4.8, жеке тұлғалар үшін: 4.14, 4.15, 4.16 (1-жол), 4.17, 4.18.»; «ҚМ-1 нысанын жіберген қаржы мониторингі субъектісі туралы мәліметтер» деген 2-бөлімде: бесінші абзац алып тасталсын; «Қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы ақпарат» деген 3-бөлімде: үшінші абзац мынадай редакцияда жазылсын: «0623, 0624, 0633, 0634 кодтар көрсетілген және оффшорлық аймақта (аймақтан) операция

Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар заңды тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына аударуы Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар заңды тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына аударуы »

деген жолдар мынадай редакцияда жазылсын: « 0623

0624

Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке немесе заңды тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына есептеуі Оффшорлық аймақта тиісiнше тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке немесе заңды тұлғаның ақшаны клиенттiң банктiк есепшотына есептеуі »;

мына: « 0631 0632

Оффшорлық аймақта тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке тұлғалардың пайдасына клиенттің ақша аударуы Оффшорлық аймақта тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке тұлғалардың пайдасына клиенттің ақша аударуы »

деген жолдар алып тасталсын; мына: « 0633 0634

Оффшорлық аймақта тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар заңды тұлғалардың пайдасына клиенттiң ақша аударуы Оффшорлық аймақта тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар заңды тұлғалардың пайдасына клиенттің ақша аударуы »

деген жолдар мынадай редакция жазылсын: « 0633 0634

Оффшорлық аймақта тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ біржолғы операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке немесе заңды тұлғалардың пайдасына клиенттің ақша аударуы Оффшорлық аймақта тiркелген, тұрғылықты жерi немесе орналасқан жерi бар, сондай-ақ қатарынан күнтізбелік жеті күн iшiнде жүзеге асырылатын операция ретінде оффшорлық аймақта тiркелген банкте есепшоты бар жеке немесе заңды тұлғалардың пайдасына клиенттің ақша аударуы »;

мына: « 2011

Заңның 4-бабының 2-тармағында көрсетілген операцияларды қоспағанда, қаржы мониторингіне жататын операция

» деген жол алып тасталсын; көрсетілген Қағидалар осы қаулыға 2, 3, 4-қосымшаларға сәйкес 7, 8, 9-қосымшалармен толықтырылсын; 4) көрсетілген қаулымен бекітілген күдікті операцияны айқындау критерийлерінің белгілері осы қаулыға 5-қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын. 2. Осы қаулы 2014 жылғы 1 шілдеден бастап қолданысқа енгізілетін 1-тармақтың екінші, үшінші, алтыншы, жетінші, он үшінші, он сегізінші, он тоғызыншы, жиырмасыншы, жиырма бірінші, жиырма екінші, жиырма үшінші, жиырма төртінші, жиырма бесінші, жиырма алтыншы, жиырма жетінші, жиырма сегізінші, жиырма тоғызыншы, отызыншы, отыз бірінші, отыз екінші, отыз үшінші, отыз төртінші, отыз бесінші, отыз алтыншы, отыз жетінші, отыз сегізінші, отыз тоғызыншы, қырқыншы, қырық бірінші, қырық екінші, қырық үшінші, қырық төртінші, қырық бесінші, қырық алтыншы, қырық жетінші, қырық сегізінші, қырық тоғызыншы, елуінші, елу бірінші, елу екінші, елу үшінші, елу төртінші, елу бесінші, елу алтыншы, елу жетінші, елу сегізінші, елу тоғызыншы, алпысыншы, алпыс бірінші, алпыс екінші, алпыс үшінші, жүз он бесінші абзацтарын қоспағанда, қол қойылған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға тиіс. Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі

К.МӘСІМОВ.

Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 31 желтоқсандағы №1435 қаулысына 1-қосымша Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларына 2-қосымша Нысан ҚМ-1 нысанының қабылданғаны (қабылданбағаны) туралы хабарлама ____________________________________________________________________ (уәкілетті орган) ____________________________________________________________________ (қаржы мониторингі субъектісінің атауы) _____ № __ҚМ-1 нысаны __________________ туралы хабарлайды. (қабылданғаны/қабылданбағаны) Қабылданбау себебі (ҚМ-1 нысаны қабылданбаған жағдайда ғана көрсетіледі) ___________________________________________________. Осыған байланысты

(Соңы 11-бетте).


www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

(Соңы. Басы 10-бетте). ___________________________________________________: (қаржы мониторингі субъектісінің атауы) 1. Бұрмаланған түрде немесе толық емес көлемде ұсынылған ақпаратты ______________ ________________жіберу себептерін жоюы. (уәкілетті орган) 2. Осы хабарламаны___________________________________________________________ (қаржы мониторингінің субъектісі) алған күннен бастап 1 жұмыс күні ішінде қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы __ __________________________________________________________ қабылданбаған (уәкілетті орган) хабарламаны түзетуі және осы Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларының ережелеріне сәйкес оны қайтадан ұсынуы қажет. __________________________ ____________ ____________________ (уәкілетті органның уәкілетті (қолы) (қолдың толық жазылуы) адамының Т.А.Ә.) ҚМ-1 нысанының қабылданған

5004

38.

7001

39.

7007

40.

7008

41.

7009

42.

7011

43.

7012

44.

1019

45.

1025

46.

2006

47.

2013

48.

4003

49.

4005

50.

4006

51.

4008

52.

4009

53.

4012

54.

4013

55.

7013

56.

7015

57.

7016

58. 59.

7017 7018

60.

7019

61.

7023

62.

7031

63.

1003

64.

1004

65.

1005

66.

1006

67.

1007

68.

1008

69.

7032

70.

7033

71.

7034

72.

7035

73.

7036

74.

7037

75.

1020

76.

1021

77.

7026

78.

7027

79.

7028

80.

7029

81.

7030

82.

7038

83.

7039

84.

1022

85.

1015

86.

1024

87.

1030

88.

1032

89.

1031

90.

1038

(қабылданбаған) күні мен уақыты: Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 31 желтоқсандағы №1435 қаулысына 2-қосымша

Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларына 7-қосымша Қаржы мониторингіне жататын операциялар бойынша қажетті ақпарат, мәліметтер мен құжаттарды ұсынуға сұрау салу

Нысан

«Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» 2009 жылғы 28 тамыздағы Қазақстан Республикасы Заңының 17-бабы 1-тармағының 1) тармақшасына және 10-бабының 3-1-тармағына сәйкес _____________________________________________________ (уәкілетті орган) клиенттердің операциялары және клиенттердің бенефициарлық меншік иелері туралы мынадай ақпаратты беруді сұрайды: 1. _____________________; 2. _____________________. ________________________ ____________ ____________________ (уәкілетті органның уәкілетті (қолы) (қолдың толық жазылуы) адамының Т.А.Ә.) Байланыс телефоны

37.

________________

Сұрау салудың жіберілген күні мен уақыты:

______________________

Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 31 желтоқсандағы №1435 қаулысына 3-қосымша Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларына 8-қосымша Қаржы мониторингіне жататын операциялар бойынша қажетті ақпарат, мәліметтер мен құжаттарды ұсынуға сұрау салуға жауап

Нысан

«Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» 2009 жылғы 28 тамыздағы Қазақстан Республикасының Заңының 17-бабы 1-тармағының 1) тармақшасына және 10-бабының 3-1-тармағына сәйкес _____________________________________________________ (қаржы мониторингі субъектінің аты) __________ № ______ сұрау салуға мынадай ақпаратты жібереді: 1. ________________; 2. ________________. Қосымша _____ парақта. _________________________ (қаржы мониторингі субъектісінің жауапты адамының Т.А.Ә.)

___________ (қолы)

____________________ (қолдың толық жазылуы)

Байланыс телефоны: _________________ Жауаптың жіберілген күні мен уақыты: ________________________ Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 31 желтоқсандағы №1435 қаулысына 4-қосымша Қаржы мониторингі субъектілерінің қаржы мониторингіне жататын операциялар туралы мәліметтер мен ақпарат беру қағидаларына 9-қосымша Нысан Қаржы мониторингіне жататын операциялар бойынша қажетті ақпарат, мәліметтер мен құжаттарды ұсынуға сұрау салудың қабылданғаны туралы хабарлама _______________________________________________________________ (қаржы мониторингі субъектісінің атауы) ___________________________________________________________________ (уәкілетті орган) ________ №____ қаржы мониторингіне жататын операция бойынша қажетті ақпаратты, мәліметтер мен құжаттарды беруге сұрау салудың қабылданғаны туралы хабарлайды. __________________________ (қаржы мониторингі субъектісінің жауапты адамының Т.А.Ә.)

___________ (қолы)

____________________ (қолдың толық жазылуы)

Сұрау салудың қабылданған күні мен уақыты: ___________________________ Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 31 желтоқсандағы №1435 қаулысына 5-қосымша Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 23 қарашадағы №1484 қаулысымен бекітілген Күдікті операцияны айқындау белгілері Р/с №

Код №

1.

1009

2.

1012

3.

1013

4.

1018

5. 6.

7.

1034 1035

1036

8.

2001

9.

2003

10.

2005

11.

2007

12.

2009

13.

2014

14.

2015

15.

2016

16.

3001

17.

3002

18.

3003

19.

3004

20.

6003

21.

7002

22.

7003

23.

7004

24.

7006

25.

1010

26.

1011

27.

1016

28.

1017

29.

1023

30.

1026

31.

1027

32.

1028

33.

1029

34.

2012

35.

5001

36.

5002

Күдікті операцияны айқындау белгілері 1. Жалпы Жақын туыстық немесе жекжаттық, асыраушылық, қамқоршылық және қорғаншылық қатынастарда болмаған үшінші тұлғаның пайдасына мүлік немесе өзге де материалдық құндылықтар сатып алу Клиенттің (клиенттің өкілінің) қызмет көрсетудің (комиссиялар, сыйақы және т.б.) тиімді шарттарын елемеуі, сондай-ақ клиенттің (клиенттің өкілінің) қаржы мониторингі субъектісінің көрсеткен қызметі үшін әдеттегіден жоғары комиссия (сыйақы) ұсынуы Осы ұйымның құрылтай құжаттарына сәйкес ұйымның қызметі сипатына мәміленің сай келмеуі Клиенттің жоғары тәуекелді қаржылық операцияларды жүйелі жүргізуі, олардың нәтижесі клиенттің тұрақты табысы немесе тұрақты шығыны болып табылады Коммерциялық емес ұйымдардың қатысуымен, оның ішінде қайырымдылық қызметімен және (немесе) өзге де қайырмалдықтармен байланысты операция Клиент ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы күрестің қаржылық шараларын әзірлейтін топтың (ФАТФ) ұсынымдарын орындамайтын мемлекетте (аумақта) тіркелген (тұратын) не осы топтың ұсынымдарын орындамайтын мемлекетте (аумақта) тіркелген (тұратын) тұлғалардың қатысуымен, сондай-ақ осы мемлекетте (аумақта) тіркелген банктегі шотты пайдалана отырып, жүйелі түрде операциялар жасайды Қаржы мониторингі субъектісі лауазымды адамдарының тәжірибелері мен білімдеріне сәйкес олар күдікті деп таныған операциялар Жоғалған не ұрланған жеке басын куәландыратын құжаттар бойынша, жалған құжат бойынша операция жүргізуге әрекеттену не жүргізу Клиенттің (клиенттің өкілінің) дұрыстығы күмән туғызатын және тексеру мүмкін емес мәліметтерді, оның ішінде бенефициарлық меншік иесі туралы мәліметтерді ұсынуы, сонымен қатар клиент көрсеткен мекенжай мен телефондар бойынша хабарласудың мүмкін еместігі Клиенттің (клиенттің өкілінің) операциялар жасаудағы негізсіз асығуы және (немесе) өткізілетін операцияларға қатысты құпиялылық мәселелерімен клиенттің орынсыз дегбірсізденуі Клиенттің үшінші тұлғаның және/немесе операцияға қатысатын тұлғалардың басшылығымен операция жүргізуі Клиенттің сомасы жеке алғанда қаржы мониторингіне жататын операция сомасынан аспайтын осыған ұқсас операцияларды бірнеше рет жүргізуі, бірақ қосу нәтижесінде белгілеген сомадан асатын болады (клиенттің қызметі міндетті немесе ерікті төлемдер, тұрғындарға қызмет көрсетумен байланыссыз болған жағдайда) Осы қызмет оның кәсіптік қызмет шеңберіне кірмейтін жағдайларды қоспағанда, қымбат металдар мен асыл тастарды, зергерлік бұйымдарды, қымбат металдар сынығын жаппай сатып алу-сату Операция жасау кезінде анық жалған ақпарат ұсынуының салдарынан клиенттің толқып тұрғаны байқалады Клиент не клиенттер тобы қаржы мониторингі субъектісінің қызметкерлеріне олардың уәкілетті органға хабарлама жіберу не қажетті ақпаратты тіркеуі бойынша міндеттемелерін орындамау мақсатында, оның ішінде сыйақы беруге ұсыныс жасау жолымен ықпал жасауды жүзеге асырады Терроризмді қаржыландыру тәуекелі жоғары елге (елден) ақшамен және (немесе) өзге де мүлікпен операция жасау Мәмілеге қатысатын коммерциялық емес ұйымдардың қатысуын қоспағанда, қайырымдылық қызметімен және (немесе) өзге де қайырмалдықпен байланысты ақшамен және (немесе) өзге мүлікпен операция жасау Діни бағыттағы коммерциялық емес ұйымдардың қатысуымен ақшамен және (немесе) өзге де мүлікпен операция жасау Клиенттің осы операция (операциялар) терроризмді және (немесе) экстремизмді қаржыландыруға бағытталған деуге негіз туындаған операцияны (операцияларды) жасауға әрекеттенуі не жасауы Тіркеу мекенжайы тіркеу орнымен, сондай-ақ терроризмді және экстремизмді қаржыландыруға байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесіне енгізілген немесе алынып тасталған тұлғалар мен ұйымдардың орналасқан жерімен сәйкес келетін жеке және заңды тұлғалардың қатысуымен операциялар Химиялық, биологиялық және ядролық қаруға және олардың құрауышына жататын заттарды, егер бұл клиенттің қызметіне жатпаса, сатып алу-сатуға, тасымалдауға, дайындауға, сақтауға және сатып өткізуге байланысты ақшамен және өзге де мүлікпен жасалатын операциялар Егер бұл клиенттің қызметіне жатпаса, әскери мақсаттағы заттарды, дәрідәрмекті сатып алуға-сатуға байланысты ақшамен және өзге де мүлікпен жасалатын операциялар Егер бұл клиенттің қызметіне жатпаса, дәрілік препараттарды ғана емес, сонымен қатар улы және күшті әсер ететін басқа да синтетикалық және табиғи заттарды өзіне қамтитын, сатып алуға-сатуға байланысты ақшамен және өзге де мүлікпен операциялар Қаржы мониторингі субъектісінің ішкі рәсімдеріне сәйкес олардың қызметі, операциялары не оларды жасау әрекеттері күдікті деп танылған клиенттер 2. Ақша төлемдері мен аударымдары бойынша қызметтер көрсету кезінде Өзінің шаруашылық қызметінің негізгі сипатына және оның нақты қажеттіліктеріне сәйкес келмейтін тұлғалардың тауарлар мен қызметтер үшін ақша төлемдері немесе түсімдері 720 күннен асатын экспорт немесе импорт шарттары бойынша резиденттің репатриация мерзімін көрсетуі (Қазақстан Республикасының аумағындағы құрылысмонтаж жұмыстарын орындау және/немесе қызмет көрсетуді көздейтін шарттарын қоспағанда) Мынадай: мәселен, білікті персоналдың, жабдықтың, айналым қаражатының және материалдық қорлардың болмауының объективті себептеріне байланысты төлеуші және (немесе) алушы көрсете алмайтын қызметтер үшін түсімдер және (немесе) төлемдер Қалыптасқан іскер тәжірибеден өзгеше есеп айырысулар жүргізу тәртібімен стандартты емес немесе әдеттегідей емес күрделі нұсқаулықтардың болуы Мәні бойынша сомалары бірдей және/немесе ұқсас ақшаны кейіннен қайта аудара отырып, клиенттің басқа банктегі (банктердегі) шотына (шоттарына) ақша қаражатын аудару бойынша ағымдағы шоттынан тұрақты түрде жүргізілетін ақша аударымдары Клиенттің оның ішінде резидент еместердің қатысуымен әдеттен тыс жоғары сыйақы мөлшерімен қарыз беруімен (алуымен) байланысты ақша төлемдері мен аударымдары Клиенттің тауарларды (жұмыстарды орындау, қызметтер көрсету және т.б.) жеткізу шарты бойынша бұрын алынған авансты қайтару жөнінде ақша төлемдері мен аударымдарын тұрақты негізде жүзеге асыруы Әдеттегі іскерлік тәжірибеден қомақты түрде өзгешелігі бар мөлшерде мәміле затын төлеуге байланысты емес тұрақсыздық айыбын (айыппұл, өсімпұл) төлеумен байланысты төлемдер Маркетингтік, консультациялық немесе зерттеу қызметтерін көрсету бойынша мәмілелер шеңберінде клиенттің тұрақты ақша аударуы (алуы) Төлем жасалған немесе қарыз аударылған бастапқы шоттан басқа шотқа бұзылған мәміле немесе қарыз шарты бойынша клиенттің соманы қайтаруды жүзеге асыру ұсынысы Операция бойынша алушы-резидент емес пен шарт бойынша алушы-резидент еместің атауының / Т.А.Ә. сәйкес келмеуі Шарт (шарттар) бойынша тарап болып табылмайтын резидент еместің пайдасына тауарлардың (жұмыстардың, көрсетілетін қызметтердің) импортына шарт (шарттар) бойынша ақша төлемдері мен аударымдары

Сыртқы экономикалық қызмет немесе осыған ұқсас мәмілелерге қолданылатын осындай мәмілелерді және/немесе халықаралық ережелерді жүзеге асыру жөніндегі сыртқы экономикалық қызметтің жалпы қабылданған тәжірибесінен оның орындалу тәртібі бойынша шарттың негізгі талаптарының маңызды айырмашылығы Қаржы саласындағы қызметті және (немесе) қаржы ресурстарын шоғырландыруға байланысты қызметті жүзеге асыруға лицензиясы клиентте болмаған кезде жеке тұлғалардан ақша және (немесе) өзге де мүлік тартумен байланысты төлемдер мен аударымдар Кеден одағының кеден аумағына тауардың нақты келіп түсуін көздемейтін не Кеден одағының аумағы бойынша тауарды алып өтуді көздемейтін тауарлар импортының шарты бойынша Кеден одағына кірмейтін мемлекеттер резиденттерінің пайдасына ақша төлемдері мен аударымдары Олар кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру мақсатында жасалды деп ұйғаруға негіз туындауға қатысты банктік шот ашпай-ақ шет елге жүйелі ақша аударымдары Валюта шартын ұсынбастан жүзеге асырылатын валюталық операциялар бойынша жүйелі ақша төлемдері мен аударымдары Интернет-сауда саласындағы клиенттің қызметі туралы мәліметтер болмаған жағдайда, клиенттің пайдасына ірі мөлшерде электрондық ақшаны пайдалана отырып төлемдер түсімі не бірнеше рет электрондық ақша төлемдерінің түсімі Клиенттің пайдасына электрондық ақша сәйкестендірілмеген иелерінен электрондық ақшаны төлемдердің жиі түсуі (салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер төлеу бойынша, коммуналдық қызметтер, байланыс қызметтері, телерадиохабар қызметтері бойынша төлемдерді қоспағанда) 3. Банктік қызмет көрсету кезінде Егер клиенттің негізгі қызметі әдетте қолма-қол ақшасыз нысанда есеп айырысу болып табылса, заңды тұлға-клиенттің шотына түсіп отыратын қолма-қол ақша үлесінің айтарлықтай ұлғаюы Егер қолда бар ақпарат кредиттік қарыздың қаржыландыру көзін анықтауға мүмкіндік бермесе, клиенттің кредитті мерзімінен бұрын өтеуі Жеке қатысуды талап ететін жағдайларда клиенттің алынып тасталған терминалмен ғана дербес жұмыс істеуді табанды талап етуі Айырбастау операцияларын жүргізу кезінде зақымданған және/немесе ұсқынсыз банкноталарды жиі ұсыну Есептелгеннен кейін қысқа уақыт ішінде банктік шоттан ақшаның барлық не қомақты бөлігін алу немесе аудару Қызметтердің және (немесе) тауарлардың әрқилы түрлерінің кең спектрін көрсеткені үшін алынған ақшаның бүкіл не қомақты бөлігін банк шотынан алу немесе аудару Клиенттің бұрынғы атына немесе отбасы мүшелеріне (сол әрекет заңды тұлғаларға да) кейіннен жаңа шоттар аша отырып, шоттарды жабу Сол бір адамның не адамдар тобының ақшаны банктік шоттан (шоттардан) жүйелі түрде алуы Банктік шоттан ақшаны жүйелі түрде алуды жүзеге асыратын сыртқы келбеті ұсқынсыз (тұрғылықты жері жоқ адамның белгілері, нашақорлық және маскүнемдік белгілері) тұлға Кейіннен қолма-қол ақша нысанында алу не бір шотқа салымдар (депозиттер) мерзімі аяқталғаннан кейін сома есептеу және (немесе) кейіннен басқа банкке аудару аз уақыт кезеңі ішінде бір клиенттің атына соманың шекті мәнінен аспайтын сомаға жедел депозиттік шоттардың бірнешеуін ашу Үшінші тұлғадан клиенттің банктік шотына кейіннен осы ақшаны клиенттің алуымен не бір операциялық күн ішінде немесе одан кейінгі күні клиенттің немесе үшінші тұлғаның банктік шотына бүкіл немесе қомақты аудара отырып тұрақты қолма-қол ақша есептеу Клиенттің және мұндай тұлғалардың қызметі арасында анық байланыс болмаған жағдайда үшінші тұлғаның пайдасына ашылатын (ашылған) депозиттерге клиенттің тұрақты қолма-қол ақша есептеуі Делдалдың немесе дилердің атына ашылған банктік шотқа, оның ішінде делдал немесе дилер олардың клиентіне тиесілі ақшаны есепке алу және сақтау үшін ашқан банктік шотқа қолма-қол ақша салу Сақтандыру агенті ретінде қызметін жүзеге асыратын тұлғаның атына ашылған банктік шотқа қолма-қол ақша салу Сақтандыру агентінің өз банктік шотына жүйелі түрде қолма-қол ақша салуы Қолма-қол ақша қабылдауға арналған жабдықтың (құрылғының) көмегімен жүзеге асырылатын клиенттің шотына ақшаның жүйелі түрде түсуі Клиенттің қызметі қымбат металдарды немесе асыл тастарды өңдеумен байланысты жағдайларды қоспағанда, клиенттің кредит бойынша қамтамасыз ету ретінде қымбат металдар мен асыл тастарды бірнеше рет ұсынуы Клиенттің қызметтік сипатымен байланысты емес алдын ала төленіп қойылған төлем карточкаларының үлкен көлемін сатып алуы Алты айдан астам мерзім ішінде операциялар жүргізілмеген клиенттің шотына кейіннен клиенттің қолма-қол нысанда ақша қаражатын алуымен ақша қаражатын есептеуі 4. Бағалы қағаздар, зейнетақы қорлары нарығында қызмет көрсету кезінде Клиенттің не оның нұсқауы бойынша нәтижесінде бұл бағалы қағаздардың (қаржы құралдарының) иеленушілері өзгермейтін бағалы қағаздармен (қаржы құралдарымен) мәмілелер жасалуы Осыған ұқсас мәмілелер бойынша ағымдағы нарықтық бағадан едәуір ауытқитын бағалар бойынша жасалатын бағалы қағаздарды сатып алу және сату жөніндегі мәмілелер Осыған ұқсас мәмілелер бойынша ағымдағы нарықтық бағадан едәуір ауытқитын бағалар бойынша бағалы қағаздардың ұйымдасқан және/немесе ұйымдаспаған бағалы қағаздар нарығында бағалы қағаздарды сатып алу (сату) туралы екі немесе бірнеше сауда-саттыққа қатысушылардың немесе олардың өкілдерінің келісімі Инвесторларды жария орналастырылатын және/немесе жария айналымдағы бағалы қағаздарды сатуға немесе сатып алуға итермелеу мақсатында жалған немесе дәйексіз ақпарат тарату Клиенттің бағалы қағаздар нарығының кәсiби қатысушысы болып табылмайтын және (немесе) бағалы қағаздар клиент алдында контрагенттің қарызын өтеуге клиентке берілмеген жағдайда бағалы қағаздар мен қаржылық қызметтердің ұйымдасқан нарығында айналыста болатын бағалы қағаздардың көп мөлшерін біржолғы сатуы (сатып алуы) Сатып алу, көрсетілген бағалы қағаздарды іске асырудан түскен ақша бағалы қағаздардың ұйымдасқан нарығында айналыста болатын өтімділігі жоғары бағалы қағаздарды сатып алуға бағытталған жағдайда ұйымдасқан бағалы қағаздар нарығында айналыста болмайтын және баға белгіленбеген бағалы қағаздарды кейіннен сата отырып сатып алу бойынша тұрақты қаржы операциялары (тәртіпті бағалы қағаздар нарығында айналысатын бағалы қағаздарды сатып алуға арналған өтінім қанағаттандырылған сәтте анықталады) Қаржы мониторингі субъектісімен өзара қарым-қатынаста айтарлықтай тарихы бар клиент күтпеген жерден активтерінен құтылады және (немесе) активтерін шетелге ауыстыру мақсатында шоттарын жабады Бағалы қағаздарды (қаржы құралдарын) жоғары бағамен сатып алу және оларды кейіннен қомақты залалға жеткізетіндей сату Листингтік емес бағалы қағаздарды қысқа уақыт мерзімі ішінде жүзеге асырылған үлкен баға айырмашылығымен сатып алу және сату Клиенттің не оның нұсқауы бойынша нәтижесінде бұл бағалы қағаздардың (қаржы құралдарының) бенефициарлық меншік иесі өзгермейтін бағалы қағаздармен (қаржы құралдарымен) мәмілелер жасау Түрлі адамдардан зейнетақы төлемдерін алушының пайдасына ерікті зейнетақы жарналарының түсуі Шетелдіктің не азаматтығы жоқ не шарт жасаған кезде шекті жасқа жеткен немесе соған жақындаған адамның атына жеке зейнетақы шотын аша отырып оған кейіннен ерікті зейнетақы жарналары түрінде едәуір сома аудару 5. Сақтандыру саласында қызмет көрсету кезінде Өмірді жинақтаушы сақтандыру шарты бойынша сақтандырылушыны және пайда алушыны ауыстыру жөнінде операциялар жасау Клиент оның денсаулығы жағдайы мен жас шамасын ескере отырып, сақтандыру шартының қолайсыз талабын қабылдайды Клиенттің ірі сомаға жасаған ерікті сақтандыру шартын ол жасалғаннан кейін шамалы уақыт аралығы өткен соң сақтандыру сыйлықақысын оның ішінде үшінші тұлғаның пайдасына қайтарумен мерзімінен бұрын бұзуы Клиенттің жинақтаушы сақтандыру шартына сәйкес көзделген сатып алу сомасы шегінде ол жасалғаннан кейін шамалы уақыт аралығы өткен соң қарыз алуға әрекеттенуі не алуы Клиенттің жинақтаушы сақтандыру шарты бойынша сақтандыру сыйлықақысын төлеуге қолма-қол ақша беруге әрекеттенуі не беруі Жасалған жинақтаушы сақтандыру шарты бойынша сақтандыру сыйлықақысының мөлшерін тиісінше ұлғайта отырып, сақтандыру сомасының мөлшерін өзгерту Клиенттің оның қажеттілігінен асатын сомаға сақтандыру полисін не мәлімделген кіріс деңгейіне жауап бермейтін сақтандыру сыйлықақысын сатып алуы Сақтандыру дәнекерінің (сақтандыру брокерінің, сақтандыру агентінің) қызметі үшін үшінші тұлғаға сақтандыру дәнекерінің нұсқауы бойынша сыйақының бәрін не бөлігін төлеу Сақтандыру дәнекеріне (сақтандыру брокеріне, сақтандыру агентіне) қызметтің осы түріне лайық мөлшерден анағұрлым асатын мөлшерде сыйақы төлеу 6. Ақша аударымдарына пошталық қызметтер көрсету кезінде Бір немесе бірнеше жеке тұлғалардың атына пошталық ақша аударымдарын бірнеше дүркін жүзеге асыру 7. Нотариаттық, аудиторлық қызметтер көрсету кезінде Қаржылық жалға беру шарты (лизинг) бойынша шарттың тиімсіз, экономикалық орынсыз талаптары бойынша мүлікті алу және/немесе беру (нотариустер) Нақ сол бір мәміле заты сатылатын және сатып алынатын қаржы операцияларын жүйелі түрде жүзеге асыру Жақын туыстық немесе жекжаттық, асыраушылық, қамқоршылық және қорғаншылық қатынастарда болмаған мәмілеге (операцияға) қатысушылар арасында мемлекеттік тіркеуге жататын жылжымалы және/немесе өзге де мүлікті сыйға беру Мәміле мәнінің шарты мен шын мәніндегі құнының анық сәйкес келмеуі 8. Ойын бизнесі саласында қызметтер көрсету кезінде Құмар ойындар және/немесе құмар ойындардың ставкалары бойынша ұтыс ретінде ойын мекемесінен ірі мөлшерде қаражатты бірнеше дүркін алу (төлеу) 9. Лизинг қызметтерін көрсету кезінде Егер қолда бар ақпарат борышты қаржыландыру көзін анықтауға мүмкіндік бермесе, бұрын міндеттеменің орындалу мерзімінің өтуіне жол берген клиенттің лизинг шарты бойынша негізгі борышты мерзімінен бұрын өтеуі

Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің бұйрығы 2014 жылғы 27 қазан

№59

Астана қаласы

Бюджеттік бағдарламалар Әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау қағидаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасының 2008 жылғы 4 желтоқсандағы Бюджет кодексінің 65-1- бабына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау қағидалары бекітілсін. 2. Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Бюджет саясаты департаменті (В.Р. Хисматулин) заңнамада белгіленген тәртіппен: 1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін; 2) осы бұйрық мемлекеттік тіркелгеннен кейін он күнтізбелік күн ішінде оның мерзімді баспасөз басылымдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауға жіберілуін; 3) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің интернет-ресурсында орналастырылуын қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі. Министр

Е. ДОСАЕВ.

Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2014 жылғы 27 қарашадағы № 59 бұйрығымен бекітілген Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау қағидалары 1. Негізгі ережелер 1. Осы Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) 2008 жылғы 4 желтоқсандағы Қазақстан Республикасы Бюджет кодексінің 65-1-бабына сәйкес әзірленді. 2. Қағидалар бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкiлеттi органның және мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергiлiктi уәкiлеттi органдардың бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындауы тәртібін айқындайды. 3. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері, жаңа бастамаларға арналған лимиттер бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің бюджеттік өтінімдерді қалыптастыруы үшін айқындалады. 4. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының жеткізілген лимиттері мен жаңа бастамаларға арналған лимиттердің шегінде бюджеттік бағдарламалар әкімшісі өз қызметінің басымдықтарын, мемлекеттік және салалық бағдарламалардың іске асырылуын ескере отырып, бюджеттік бағдарламалар (кіші бағдарламалар) бойынша шығыстарды өз бетінше бөледі. Бюджеттік бағдарламалар әкімшісі шығыстардың бірінші кезекті басымдығын өз бетінше айқындайды. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері, жаңа бастамаларға арналған лимиттер шегінде ескерілмеген шығыстар макроэкономикалық сценарий мен кірістер болжамы көрсеткіштердің жақсаруы жағына қарай екінші кезеңде өзгерген жағдайда және/немесе тиісті бюджет комиссиясына қорытынды дайындау барысында бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкiлеттi орган немесе жергiлiктi уәкiлеттi органдар жекелеген шығыстарды қабылдамаған жағдайда бюджет жобасына енгiзiлуi мүмкiн. 2. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау 5. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкiлеттi орган және мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергiлiктi уәкiлеттi органдар жоспарлы кезеңге Қазақстан Республикасының немесе облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың әлеуметтік экономикалық дамуының, республикалық және жергілікті бюджеттердің болжамды көрсеткіштері, бюджет қаражатын жұмсаудың басым бағыттары, тиісті бюджет тапшылығының мөлшері негізінде айқындайды. 6. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері, жаңа бастамаларға арналған лимиттер бюджет жобасын қалыптастыру кезінде жылдарға бөле отырып, бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің әрқайсысы үшін жоспарланатын үшжылдық кезеңге жыл сайын өзгермелі негізде айқындалады. Жоспарлы кезеңнің екінші және үшінші жылдарына арналған лимиттер әлеуметтік-экономикалық даму болжамындағы өзгерістер ескеріле отырып, кезекті үшжылдық кезеңге лимиттерді айқындаған кезде өзгертілуі мүмкін. Макроэкономикалық болжам мен экономиканың өсу болжамы азаю жағына өзгерген жағдайда, бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстары лимиттерінің және жаңа бастамаларға арналған лимиттердің сомасы ағымдағы қаржы жылына арналған шығыстар бойынша бекітілген жоспардан номиналды Жалпы ішкі өнімнің (бұдан әрі – ЖІӨ) немесе Жалпы өңірлік өнімнің (бұдан әрі – ЖӨӨ) тиісті жылға болжанатын өсуінен аспауы тиіс. Бюджетті нақтылау кезінде бюджеттік бағдарламалар әкiмшiлерi шығыстарының лимиттері, жаңа бастамаларға арналған лимиттер бюджеттік бағдарламалар әкімшілеріне жеткізілмейді.

7. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау кезінде: 1) тиісті кезеңге арналған әлеуметтік-экономикалық дамудың мақұлданған болжамы; 2) ағымдағы қаржы жылына арналған бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының бекітілген (нақтыланған) көлемі; 3) тиісті қаржы жылына арналған бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының бекітілген көлемі; 4) өткен және ағымдағы қаржы жылдарында бюджеттік бағдарламалардың орындалу қорытындысы; 5) бюджеттік инвестицияларды іске асыруды бағалау қорытындысы; 6) республикалық бюджеттің атқарылуы туралы есепке Республикалық бюджеттің атқарылуын бақылау жөніндегі есеп комитетінің (жергілікті бюджеттің атқарылуы туралы есепке облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың тексеру комиссиясының) қорытындылары мен ұсынымдары; 7) мемлекеттік және салалық бағдарламалардың іс-шаралары есепке алынады. Мемлекеттік және салалық бағдарламаларды әзірлемейтін бюджеттік бағдарламалар әкімшілері бойынша стартегиялық жоспарлар, өзге стратегиялық және бағдарламалық құжаттар ескеріледі. 8. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау кезінде лимиттердің құрамында бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің басқа шығыстарға қайта бөлуге жатпайтын бюджеттің мына шығыстары жеке бөлінеді: 1) іске асырылуы Қазақстан Республикасы Ұлттық қорынан бөлінетін нысаналы трансферттер есебінен көзделетін жобалар бойынша шығыстар; 2) бюджеттік субвенциялар, бюджеттік алып қоюлар; 3) үкіметтік борышқа немесе жергілікті атқарушы органдардың борышына қызмет көрсету; 4) мемлекеттік кепілдік; 5) Қазақстан Республикасы Үкіметінің немесе жергілікті атқарушы органның резерві. 9. Жергілікті бюджеттер бойынша бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері, жаңа бастамаларға арналған лимиттер бюджеттің нысаналы трансферттері және жергілікті атқарушы органдарға жоғары тұрған бюджеттен бюджеттік кредиттер ескерілусіз айқындалады. Жергілікті бюджеттер бойынша бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің шығыстары, жаңа бастамаларға арналған шығыстар Қазақстан Республикасының заңында (облыстық мәслихат шешімімен) белгіленген жалпы сипаттағы трансферттер көлемі ескеріле отырып айқындалады. Жергілікті бюджеттер бойынша бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау кезінде жалпы сипаттағы трансферттер көлемі туралы заңда (облыстық мәслихат шешімімен) белгіленген шығыстардың жекелеген бағыттарын ең төменгі қаржыландыру көлемі есепке алынады. 10. Әлеуметтік-экономикалық дамудың бірінші кезеңінде мақұлданған болжамда көрсетілген үшжылдық кезеңге арналған бюджет шығыстарының болжамына сүйене отырып, ағымдағы шығыстардың жалпы лимиті және үшжылдық кезеңге арналған бюджеттік даму бағдарламалары шығыстарының лимиті айқындалады. Ағымдағы шығыстар мен үшжылдық кезеңге арналған бюджеттік даму бағдарламалары шығыстарының жалпы лимиті номиналды ЖІӨ-нің (ЖӨӨ) және соңғы пайдалану бойынша оның құрамдауыштарының болжанатын көлемін қамтамасыз етуді ескере отырып айқындалады. 1-параграф. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін айқындау 11. Бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерi шығыстарының лимиттері бюджеттің базалық шығыстарына сүйене отырып айқындалады. Тұрақты сипаттағы шығыстар, күрделі шығыстар, сондай-ақ басталған (жалғасатын) бюджеттік инвестициялық жобалар мен қабылданған мемлекеттік концессиялық міндеттемелерді орындау шығыстары базалық шығыстар болып табылады. Мемлекеттік функцияларды, өкілеттіктерді орындауға және мемлекеттік қызметтерді көрсетуге, трансферттерді төлеуге және мемлекеттің басқа да міндеттемелеріне байланысты шығыстар тұрақты сипаттағы шығыстар болып табылады. 12. Бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерi шығыстарының лимиттері бюджеттік бағдарламалар бөлінісінде есептеледі. 13. Бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерi шығыстарының лимиттерін есептеу үшін база ретінде ағымдағы қаржы жылының 1 сәуіріндегі жағдай бойынша қаржы жылына арналған шығыстар бойынша бекітілген (нақтыланған) жоспар, сондай-ақ тиісті қаржы жылына арналған шығыстардың бекітілген жоспары пайдаланылады. 14. Бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерi шығыстарының лимиттері мына формула бойынша есептеледі: Лимитt = Ағымдағы шығыстарt + Даму бюджетіt, мұндағы Лимитt – бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерiнің тиісті қаржы жылына арналған шығыстарының лимиті; Ағымдағы шығыстар t – бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерiнің тиісті қаржы жылына арналған ағымдағы бюджеттік бағдарламаларының шығыстары бойынша лимиті; Даму бюджетіt – бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерiнің тиісті қаржы жылына арналған бюджеттік даму бағдарламаларының шығыстары бойынша лимит. 15. Бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерi шығыстарының лимиттерін есептеу үшін әрбір әкімші үшін шығыстар мынадай санаттарға топтастырылады: 1) ағымдағы шығыстар: тұрақты сипаттағы ағымдағы шығыстар; күрделі шығындар; ауыспалы шығыстар; 2) бюджеттік даму бағдарламаларының шығыстары. Тұрақты сипаттағы ағымдағы шығыстар: мемлекеттік органдардың және олардың ведомстволық бағынысты мекемелерінің жұмыс істеуін қамтамасыз ету шығыстарын; мемлекеттік тікелей міндеттемелерді; шығыстардың көлемі бойынша негіздемелерді талап ететін мемлекеттік міндеттемелерді қамтиды. Күрделі шығындар: мемлекеттік органдардың және олардың ведомстволық бағынысты мекемелерінің жұмыс істеуін қамтамасыз етуге байланысты күрделі шығындарды; мемлекеттік және салалық бағдарламаларды іске асыруға байланысты күрделі шығындарды қамтиды. Бюджеттік даму бағдарламаларының шығыстары: республикалық (жергілікті) бюджеттік инвестицияларды іске асыруға арналған шығыстарды; төмен тұрған бюджеттерге нысаналы даму трансферттерін қамтиды. 16. Ағымдағы шығыстар бойынша лимиттерді есептеу кезінде әлеуметтік-экономикалық даму болжамына сәйкес тиісті жылға болжанатын инфляция деңгейі, сондай-ақ жоспарлы кезеңнің екінші және үшінші жылдарына бекітілген шығыстар көлемі есепке алынады. 17. Бюджеттік даму бағдарламаларының шығыстары бойынша лимит мына формулаға сәйкес есептеледі: Даму бюджетіt = Жалғасатын республикалық (жергілікті) бюджеттік инвестицияларға арналған бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстар t + Жалғасатын бюджеттік инвестицияларға арналған нысаналы даму трансферттеріt. Жалғасатын бюджеттік инвестициялар шығыстарының лимиті іске асырылуы ағымдағы немесе өткен қаржы жылдарында басталып кеткен бюджеттік инвестициялар бойынша бюджетте көзделген қаражат ескеріле отырып айқындалады. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің бюджеттік даму бағдарламаларына арналған шығыстарының лимиттерін айқындау кезінде тиісті бюджет комиссиясының оң ұсынысы жоқ бюджеттік инвестициялар есепке алынбайды. 18. Бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстар лимитін айқындау кезінде республикалық немесе облыстық бюджеттерден төмен тұрған бюджеттерге нысаналы даму трансферттері бойынша пул айқындалады. Төмен тұрған бюджеттерге нысаналы даму трансферттері бойынша пул мына формула бойынша айқындалады: НДТПt = ЖДБt * Кt-1 , мұндағы НДТПt – тиісті қаржы жылына арналған төмен тұрған бюджеттің нысаналы даму трансферттері бойынша пул; ЖДБt – бюджеттік даму бағдарламаларына жергілікті бюджет шығыстары (жоғары тұрған бюджеттен нысаналы даму трансферттерін есептемегенде). Бюджеттік даму бағдарламаларына жергілікті бюджеттер шығыстарын айқындау кезінде тиісті үшжылдық кезеңге арналған жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу кезінде ескерілген бюджеттік даму бағдарламаларына жергілікті бюджеттер шығыстарының болжамы, сондай-ақ тиісті қаржы жылына арналған жергілікті бюджеттердің шығыстары бойынша нақтыланған жоспары ескеріледі. К t-1 – нысаналы даму трансферттері түрінде жоғары тұрған бюджеттен тартылған, бюджеттік даму бағдарламаларына жергілікті бюджеттен (жоғары тұрған бюджеттен нысаналы даму трансферттерін есептемегенде) бөлінген бір теңгеге теңге санын айқындайтын коэффициент. Осы коэффициент ағымдағы қаржы жылында қалыптасқан жоғары тұрған бюджеттің нысаналы даму трасферттерінен жергілікті бюджеттердің меншікті даму бюджетінің тәуелділігін айқындайды және мына формула бойынша есептеледі: Кt-1 = НТt-1 / ЖДБt-1 мұндағы НТt-1 – жоғары тұрған бюджеттен нысаналы даму трансферттері; ЖДБt-1 – бюджеттік даму бағдарламаларына жергілікті бюджет шығыстары (жоғары тұрған бюджеттен нысаналы даму трансферттерін есептемегенде). Төмен тұрған бюджеттерге нысаналы даму трансферттері бойынша пул жалғасатын және жаңа бюджеттік инвестициялардың нысаналы даму трансферттерін қамтиды. Төмен тұрған бюджеттерге нысаналы даму трансферттері пулын айқындау кезінде Астана және Алматы қалаларының пулы жеке бөлінеді. Республикалық бюджеттен нысаналы даму трансферттерін объектілер бойынша бөлу Өңірлік саясат мәселелері жөніндегі ведомствоаралық комиссияның ұсыныстары ескеріле отырып, бюджеттік өтінімдерді бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкiлеттi органға енгізгенге дейін Қазақстан Республикасының бюджет заңнамасында белгіленген мерзімде жүзеге асырылады. 2-параграф. Жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау 19. Жаңа бастамаларға арналған лимиттер жаңа бастамаларға арналған шығыстарға сүйене отырып айқындалады. Жаңа бастамаларға арналған шығыстарға: 1) әлеуметтік-экономикалық дамудың жаңа басым бағыттарын стратегиялық және бағдарламалық құжаттарға сәйкес іске асыруға; 2) макроэкономикалық және әлеуметтік көрсеткіштердің өзгеруіне байланысты емес және қолданыстағы бюджеттiк бағдарламалар шеңберінде бюджет қаражатын жұмсаудың қосымша бағыттарын көздейтін (орындалатын мемлекеттік функциялардың, өкілеттіктер мен мемлекеттік көрсетілетін қызметтер көлемін кеңейту) базалық шығыстарды ұлғайтуға бағытталған шығыстар жатады. 20. Жаңа бастамаларға арналған лимиттерді есептеу кезінде: 1) Мемлекет басшысының тапсырмалары, оның ішінде жыл сайынғы Қазақстан халқына жолдайтын Жолдауындағы тапсырмалары; 2) мемлекеттік және салалық бағдарламаларда көзделген іс-шаралар; 3) жаңадан енгізілетін объектілерді ұстауға бағытталған шығыстар есепке алынады. Жоспарлы кезеңнің бірінші жылына жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау кезінде жоспарлы кезеңнің бірінші жылында қаржыландыруды талап ететін, Мемлекет басшысының тапсырмалары есепке алынады. 21. Жаңа бастамаларға арналған лимиттер тиісті кезеңге арналған әлеуметтік-экономикалық дамудың мақұлданған болжамында көрсетілген бюджет шығыстарының болжамы мен бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері сомасы арасындағы айырма ретінде айқындалады. Жаңа бастамаларға арналған лимиттер ағымдағы шығыстар бойынша жаңа бастамалар мен бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстар бойынша жаңа бастамаларды қамтиды. Ағымдағы шығыстар бойынша жаңа бастамаларды айқындау кезінде, бірінші кезекте еңбекақы төлеуді, зейнетақыларды, жәрдемақылар мен басқа да әлеуметтiк төлемдерді арттыруға бағытталған жаңа бастамалар ескеріледі. 22. Бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстар бойынша жаңа бастамалар мына формула бойынша айқындалады: ДББЖБt = ДББЖЛt / Даму бюджетіt мұндағы ДББЖБt – бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстар бойынша жаңа бастамалар; ДББЖЛt – номиналды ЖІӨ немесе ЖӨӨ болжамының негізінде айқындалатын бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстардың жалпы лимиті; Даму бюджетіt – тиісті қаржы жылына арналған бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстар бойынша лимиті. 23. Бюджеттік даму бағдарламаларына шығыстар бойынша жаңа бастамалар нысаналы даму трансферттері есебінен іске асырылатын бюджеттік инвестицияларды қоспағанда, жаңа республикалық (жергілікті) бюджеттік инвестицияларға арналған шығыстарды және жаңа бюджеттік инвестицияларға нысаналы даму трансферттерін қамтиды. 24. Жаңа бюджеттік инвестицияларға арналған нысаналы даму трансферттері нысаналы даму трансферттері бойынша төмен тұрған бюджеттердің жалпы пулы мен жалғасатын бюджеттік инвестицияларға нысаналы даму трансферттері арасындағы айырма ретінде айқындалады. Жаңа бюджеттік инвестицияларға арналған нысаналы даму трансферттері салалар (аялар) бөлінісінде жергілікті бюджеттің бюджеттік даму бағдарламаларына арналған шығыстардың қалыптасқан құрылымын (жоғары тұрған бюджеттен нысаналы даму трансферттерін ескере отырып) ескере отырып, бюджеттік бағдарламалар әкімшілері бойынша бөлінеді. 25. Нысаналы даму трансферттері есебінен іске асырылатын бюджеттік инвестицияларды қоспағанда, жаңа республикалық (жергілікті) бюджеттік инвестицияларға арналған шығыстар мына формула бойынша айқындалады: ЖЖШt = ДББЖБt / ЖЖНДТt мұндағы ЖЖШt – нысаналы даму трансферттері есебінен іске асырылатын бюджеттік инвестицияларды қоспағанда, жаңа республикалық (жергілікті) бюджеттік инвестицияларға арналған шығыстар; ДББЖБt – бюджеттік даму бағдарламаларына арналған шығыстар бойынша жаңа бастамалар; ЖЖНДТt – жаңа бюджеттік инвестицияларға арналған нысаналы даму трансферттері. Нысаналы даму трансферттері есебінен іске асырылатын бюджеттік инвестицияларды қоспағанда, жаңа республикалық (жергілікті) бюджеттік инвестицияларға арналған шығыстар Мемлекет басшысының тапсырмалары мен мемлекеттік және салалық бағдарламаларда көзделген іс-шаралар ескеріле отырып, бюджеттік бағдарламалар әкімшілері бойынша бөлінеді. 3. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді бюджеттік комиссияларда қарау және бюджеттік бағдарламалар әкімшілеріне дейін жеткізу 26. Бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкілетті орган Республикалық бюджет комиссиясының қарауына жоспарланған кезеңнің алдындағы жылдың 15 сәуірінен кешіктірмей, мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдар облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) тиісті бюджет комиссиясының қарауына жоспарланған кезеңнің алдындағы жылдың 20 сәуірінен кешіктірмей: 1) жоспарлы кезеңнің жылдары бойынша бюджеттік бағдарламалар әкімшілері бөлінісінде бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін; 2) жоспарлы кезеңнің жылдары бойынша бюджеттік бағдарламалар әкімшілері бөлінісінде жаңа бастамаларға арналған лимиттерді енгізеді. 27. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері, жаңа бастамаларға арналған лимиттер одан әрі бюджеттік бағдарламалар әкімшілеріне жеткізу үшін тиісті бюджет комиссиясының ұсыныстары ескеріле отырып айқындалады. Тиісті бюджет комиссиясы мүшелерінің ескертулері мен ұсыныстары болған жағдайда, бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері мен жаңа бастамаларға арналған лимиттерді бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкiлеттi орган немесе мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергiлiктi уәкiлеттi органдар бес күн мерзім ішінде пысықтайды. 28. Бюджеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкілетті орган және жергілікті уәкілетті органдар жоспарланатын кезеңнің алдындағы жылдың 1 мамырына дейін бюджеттік бағдарламалар әкімшілеріне осы Қағидаларға қосымшаға сәйкес нысан бойынша тиісті бюджет комиссиясының ұсыныстарын ескере отырып айқындалған, бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді жолдайды. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттерін, жаңа бастамаларға арналған лимиттерді айқындау қағидаларына қосымша _____________________________________________ арналған бюджеттік бағдарламалар әкімшісінің атауы бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиттері, жаңа бастамаларға арналған лимиттер мың теңге Атауы 1 1. Бюджеттік бағдарламалар әкімшілері шығыстарының лимиті, оның ішінде қайта бөлуге жатпайтын шығыстар

Жоспарлы кезеңнің 1-жылы 2

Жоспарлы кезеңнің 2-жылы 3

Жоспарлы кезеңнің 3-жылы 4

2. Жаңа бастамаларға арналған лимиттер Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 24 қарашадағы Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне № 9897 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің бұйрығы 2014 жылғы 6 қараша

№72

Астана қаласы

Ауылдық елді мекендерге жұмыс істеу және тұру үшін келген денсаулық сақтау, білім беру, әлеуметтік қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға әлеуметтік қолдау шараларын ұсыну қағидаларын бекіту туралы «Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі Қазақстан Республикасының Заңының 6-бабының 2-тармағының 3-1) тармақшасына сәйкес бұйырамын: 1. Ауылдық елді мекендерге жұмыс істеу және тұру үшін келген денсаулық сақтау, білім беру, әлеуметтік қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға әлеуметтік қолдау шараларын ұсыну қағидалары бекітілсін. 2. Өңірлік саясат және жергілікті өзін өзі басқаруды дамыту департаменті (С.Тұңғышбеков): 1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін және оның «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде және ресми бұқаралық ақпарат құралдарында жариялануын; 2) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің ресми интернет-ресурсында жариялануын қамтамасыз етсін.

11

3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика вице-министрі Қ.А.Өскенбаевқа жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Министр

Е.ДОСАЕВ.

Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2014 жылғы 6 қарашадағы №72 бұйрығымен бекітілген Ауылдық елдi мекендерге жұмыс iстеу және тұру үшiн келген денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға әлеуметтiк қолдау шараларын ұсыну қағидалары 1. Осы Ауылдық елдi мекендерге жұмыс iстеу және тұру үшiн келген денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға әлеуметтiк қолдау шараларын ұсыну қағидалары (бұдан әрi – Қағидалар) «Агроөнеркәсiптiк кешендi және ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттiк реттеу туралы» 2005 жылғы 8 шiлдедегi Қазақстан Республикасының Заңына (бұдан әрі - Заң) және Қазақстан Республикасының бюджет заңнамасына сәйкес әзiрлендi, ауылдық елдi мекендерге жұмыс iстеу және тұру үшiн келген денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға (бұдан әрі – мамандар) бюджет қаражаты есебінен көтерме жәрдемақы және тұрғын үй сатып алуға немесе салуға бюджеттік кредит түрiнде әлеуметтiк қолдау шараларын ұсыну шарттары мен тәртiбiн айқындайды. 2. Заңның 18-бабының 8-тармағында көрсетілген мамандарға көтерме жәрдемақы және тұрғын үй алу немесе салу үшін әлеуметтік қолдау көрсетіледі. 3. Бюджеттік кредиттер облыстардың жергілікті атқарушы органдарына мынадай талаптарда: ауылдық елдi мекендерге жұмыс iстеу және тұру үшiн келген денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандардың тұрғын үй сатып алуы немесе салуы үшiн оларға кейіннен теңгемен 15 (он бес) жылға дейінгі мерзiмге жылдық 0,01 % мөлшерiндегі сыйақы мөлшерлемесі бойынша бере отырып кредиттiк шарттар жасасу арқылы беріледі; кредиттерді игеру кезеңі кредитордың шотынан кредиттер аударылған сәттен бастап есептеледі және 22 (жиырма екі) айды құрайды. 4. Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергiлiктi өкiлдi органы (мәслихат), аудан (облыстық маңызы бар қала) әкiмi мәлiмдеген денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға қажеттiлiктi ескере отырып, жыл сайын мамандарға көтерме жәрдемақы және тұрғын үй сатып алу немесе салу үшiн бюджеттік кредит беру туралы шешiм қабылдайды. 5. Мамандарға әлеуметтік қолдау шараларын көрсету бойынша жұмысты ұйымдастыру үшін аудан (облыстық маңызы бар қаланың) әкімдігі аудандық (облыстық маңызы бар қалалық) мәслихаттың депутаттарынан, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) атқарушы органдарының және қоғамдық ұйымдардың өкілдерінен тұратын, тұрақты жұмыс істейтін комиссия (бұдан әрі – комиссия) құрады. Комиссияның отырысы қажеттілігіне қарай шақырылады және құрамына кіретін мүшелерінің жартысынан астамы қатысса, жиналыс заңды болып саналады. 6. Ауылдық аумақтарды дамыту жөніндегі аудандық (облыстық маңызы бар қалалық) уәкілетті орган комиссияның жұмыс органы болып табылады (бұдан әрі – Әкімші). 7. Денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандар үшiн тұрғын үй сатып алуға немесе салуға бюджеттік кредит беру сенiм бiлдiрiлген өкiлмен (агентпен) шарт болған жағдайда жүзеге асырылады. Аудан (облыстық маңызы бар қала) әкiмi Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес мамандарға тұрғын үй сатып алу немесе салу үшiн кредит беру жөнiндегi бюджеттiк бағдарламаны iске асыру бойынша сенiм бiлдiрiлген өкiлмен (агентпен) тапсырыс шартын жасасады. Бюджеттік заңнамаға сәйкес сенiм бiлдiрiлген өкiлдiң (агенттiң) мамандарға тұрғын үй сатып алу немесе салу үшiн кредит беру жөнiндегi бюджеттiк бағдарламаны iске асыру бойынша операциялық қызметтеріне арналған шығындарды өтеу үшiн қаражат жалпы сипаттағы трансферттер және/немесе жергілікті бюджет шеңберінде көзделедi. 8. Әлеуметтiк қолдау шараларын алу үшiн маман әкiмшiге мынадай құжаттарды ұсынады: 1) көтерме жәрдемақы алған кезде: осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өтiнiш; жеке басын куәландыратын құжаттың көшiрмесi; жаңа жұмыс орны бойынша кадр қызметi растаған еңбек кiтапшасының көшiрмесi; бiлiмi туралы дипломының көшiрмесi; көші-қон қызметінен алдыңғы тіркелген жері туралы мәлеметтер; тиісті елді мекенде тұратындығын растайтын тұрғылықты жерінен мекенжай анықтамасы; 2) көтерме жәрдемақыны және тұрғын үй сатып алуға бюджеттік кредит алған кезде; осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өтiнiш; жеке басын куәландыратын құжаттың көшiрмесi; жаңа жұмыс орны бойынша кадр қызметi растаған еңбек кiтапшасының көшiрмесi; бiлiмi туралы дипломының көшiрмесi; сатып алынатын жылжымайтын мүлікті бағалау актісі; көші-қон қызметінен алдыңғы тіркелген жері туралы мәлеметтер; тиісті елді мекенде тұратындығын растайтын тұрғылықты жерінен мекенжай анықтамасы; неке туралы куәлік көшірмесі (некеде тұрған мамандар үшін); аталған ауылдық елді мекенде маманның, оның жұбайының және балаларының жылжымайтын мүлкінің болмауы (болуы) туралы анықтама; 3) көтерме жәрдемақы және тұрғын үй салуға бюджеттік кредит алған кезде: осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өтiнiш; жеке басын куәландыратын құжаттың көшiрмесi; жаңа жұмыс орны бойынша кадр қызметi растаған еңбек кiтапшасының көшiрмесi; бiлiмi туралы дипломының көшiрмесi; көші-қон қызметінен алдыңғы тіркелген жері туралы мәлеметтер; тиісті елді мекенде тұратындығын растайтын тұрғылықты жерінен мекенжай анықтамасы; неке туралы куәлік көшірмесі (некеде тұрған мамандар үшін); аталған ауылдық елді мекенде маманның, оның жұбайының және балаларының жылжымайтын мүлкінің болмауы (болуы) туралы анықтама; маманның атына тұрғын үй салу үшін берілген жер учаскесін пайдалану құқығына акт; кепілге қойылған мүлікті бағалау актісі; кепілге қойылған мүлікті сақтандыру шарты; берілетін кредит мөлшерінен асатын тұрғын үй құрылысы бөлігін бірлесіп қаржыландыруға жазбаша келісім. Құжаттар салыстыру үшiн түпнұсқада және көшiрме түрiнде ұсынылады, содан кейiн құжаттардың түпнұсқасы маманға қайтарылады. Осы Қағидаларда көзделмеген басқа да құжаттарды ұсынуды талап етуге жол берiлмейдi. 9. Әкімші әлеуметтік қолдау шараларын алуға үміткер мамандардың құжаттарын қабылдауды және тіркеуді жүзеге асырады, ұсынылған құжаттардың дұрыстығын тексереді, қаржы қаражатының қажеттілігін есептеуді жүргізеді және құжаттарды қабылдаған күннен бастап бес күнтізбелік күн ішінде комиссияға жібереді. 10. Комиссия Әкімшіден құжаттардың келіп түскен күнінен бастап он күнтізбелік күннің ішінде ұсынылған құжаттарды қарайды және аудан (облыстық маңызы бар қала) әкімдігіне маманға әлеуметтік қолдау шараларын көрсетуге ұсыным жасайды. Әлеуметтік қолдау шараларын ұсынудан бас тартылған жағдайда, Әкімші үш жұмыс күні ішінде маманға дәлелді жауап жолдайды. Осы Қағидалардың 8-тармағында көрсетілген құжаттарды дұрыс немесе толық топтамасын ұсыну фактісі, сондайақ маманның осы Қағидалардың 2-тармағының талаптарға сәйкес келмеуі бас тарту үшін негіздеме болып табылады. 11. Аудан (облыстық маңызы бар қала) әкімдігі комиссияның ұсынымы келіп түскен сәттен бастап он күнтізбелік күннің ішінде мамандарға әлеуметтік қолдау шараларын ұсыну туралы қаулы қабылдайды. 12. Осы Қағидалардың 11-тармағында көрсетілген қаулы қабылданғаннан кейін жеті күнтізбелік күннің ішінде Әкімші, маман және сенім білдірілген өкіл (агент) арасында осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша мамандарға әлеуметтік қолдау шараларын ұсыну туралы келісім жасалады. 13. Келісім жасалғаннан кейін: 1) Әкімші жеті күнтізбелік күннің ішінде көтерме жәрдемақысының сомасын мамандардың жеке есеп шоттарына аударады; 2) сенiм бiлдiрiлген өкiл (агент) отыз жұмыс күнi iшiнде Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен маманға тұрғын үй сатып алуға немесе салуға кредит бередi. 14. Маманның кредит бойынша мiндеттемелерді орындауы: 1) ол сатып алған тұрғын үйді кепілге қоюмен; 2) салынған тұрғын үйді кейіннен кепілге қоюмен өзге жылжымайтын өтімді мүлікпен қамтамасыз етiледi. 15. Тұрғын үйді сатып алу және салу үшін бюджеттік кредиттерді беру, өтеу және қызмет көрсету бойынша қосымша шарттар кредиттік шартта белгіленеді. 16. Қайталама нарықта тұрғын үйді сатып алу-сату шарты немесе салынған тұрғын үйді пайдалануға беру актісі тұрғын үй сатып алуға немесе салуға арналған бюджеттік кредит сомасын мақсатты пайдалануды растау болып табылады. 17. Бөлінген бюджет қаражатының пайдаланылуын бақылау Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес жүзеге асырылады. 18. Тұрғын үй салу үшін бюджеттік кредит беруге маман әлеуметтік қолдау шараларын ұсыну туралы өтінішпен және осы Қағидалардың 8-тармағының талаптарына сәйкес құжаттардың толық тізбесімен Әкімшіге жүгінеді. 19. Маманның тұрғын үй салу үшін бюджеттік кредит беру туралы өтінішін қарау тәртібі осы Қағидалардың 9-10-тармақтарына сәйкес жүзеге асырылады. 20. Аудан (облыстық маңызы бар қала) әкімдігі комиссиядан ұсыным келіп түскен сәттен бастап күнтізбелік 7 күн ішінде маманға мынадай шарттарды ескере отырып, тұрғын үйлердің үлгілік жобаларының нұсқаларын ұсынады: 1) тұрғын үйдің бір шаршы метрінің құны қырық алты айлық есептік көрсеткіштен аспауға тиіс; 2) тұрғын үй құрылысының жалпы сметалық құны берілетін кредиттің екі еселік мөлшерінен аспауға тиіс; 3) тұрғын үй құрылысының ең ұзақ мерзімі кредит берген сәттен бастап он екі айдан аспауға тиіс. 21. Маман үлгілік жобалардың ұсынылған нұсқаларымен жазбаша түрде келіскен жағдайда аудан әкімдігі (облыстық маңызы бар қала) келісім алған сәттен бастап күнтізбелік он күн ішінде тұрғын үй салуға бюджеттік кредит беру туралы қаулы қабылдайды. 22. Осы Қағидалардың 21-тармағында көрсетілген қаулы қабылданғаннан кейін күнтізбелік 7 күннің ішінде Әкімші, маман және сенім белдірілген өкіл (агент) арасында осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша Тұрғын үй салу үшін бюджеттік кредит беру туралы келісім жасалады. 23. Тұрғын үй салу үшін бюджеттік кредит беру осы Қағидалардың 13-15-тармақтарына сәйкес жүзеге асырылады. 24. Сома банктік шотқа аударылғаннан кейін маман кемінде он жұмыс күнінен бұрын Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен, мемлекеттік сәулет-құрылыс бақылауды жүзеге асыратын органдарға тұрғын үй құрылысының басталғаны туралы хабарлайды. 25. Құрылыс аяқталғаннан кейін маман Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес тұрғын үйді пайдалануға беруді жүзеге асырады. 26. Маман салған тұрғын үй пайдалануға берілгеннен және оны ғимараттарды, құрылыстар мен (немесе) олардың құрамдастарын мемлекеттік техникалық тексеруді жүзеге асыратын ұйымға тіркелгеннен кейін тараптардың келісімі бойынша салынған тұрғын үйге бұрын берілген кепілді ауыстыру мүмкін. Ауылдық елді мекендерге жұмыс істеу және тұру үшін келген денсаулық сақтау, білім беру, әлеуметтік қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға әлеуметтік қолдау шараларын ұсыну қағидаларына 1-қосымша ___________________________________ облысы ________________________________ ауданының (облыстық маңызы бар қаланың) әкiмi __________________________________________ тегi, аты-жөнi __________________________________________ мекенжайы бойынша тұратын өтiнiш берушiнiң __________________________________________ тегi, аты, әкесiнiң аты __________________________________________ жұмыс орны, лауазымы Нысан

Өтініш Сiзден Келiсiмнiң (қоса берiледі) мөлшерiнде және шарттарында маған көтерме жәрдемақы төлеуiңiздi және/ немесе тұрғын үй сатып алуға/салуға (қажеттісін сызу) бюджеттiк кредит ресiмдеуге құқық беруiңiздi сұраймын. __________ ____________ күнi қолы Құжаттар қабылданды: 20__жылғы «___» _______ _______ ___________________________________________________________ қолы құжаттарды қабылдаған лауазымды тұлғаның Т.А.Ә. __________________________________________________________________ (кесу сызығы)

Өзгерiстер туындаған жағдайда, олар туралы 15 жұмыс күн iшiнде хабарлауға мiндеттенемiн. Дұрыс емес мәлiметтер мен жасанды құжаттар бергенiм үшiн жауапкершiлiк туралы ескертiлдiм. Азамат ____________ өтiнiшi қоса берiлген саны ________ дана құжаттармен бiрге 20__жылғы «__»_________________ қабылданды. ________ ________________________________________________________ қолы құжаттарды қабылдаған лауазымды тұлғаның Т.А.Ә. Ауылдық елді мекендерге жұмыс істеу және тұру үшін келген денсаулық сақтау, білім беру, әлеуметтік қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен саласындағы мамандарға әлеуметтік қолдау шараларын ұсыну қағидаларына 2-қосымша Нысан Ауылдық елді мекендерге жұмыс iстеу және тұру үшiн келген денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік кешен мамандарына әлеуметтiк қолдау шараларын ұсыну туралы келiсiм Елдi мекен _________ 20 ___ жылғы «__»__________ Бұдан әрі «Әкiмшi» деп аталатын «__________________» мемлекеттiк мекемесi атынан басшы ________________________________ бiр тараптан, бұдан әрi «Алушы» деп аталатын әлеуметтiк көмек алушы _________________________, басқа тараптан және бұдан әрi «Сенiм бiлдiрiлген өкiл (агент)» деп аталатын ____________________________________ үшiншi тараптан төмендегiлер туралы осы өзара мiндеттемелер келiсiмiн жасасты: 1. Келiсiмнiң мәні Тараптар өзара жауапкершiлiктi және келiсiмдi ескере отырып, ешқандай тараптан мәжбүр етiлмей тараптар толық көлемде орындауы тиiс мiндеттемелер қабылдайды, атап айтқанда: 1. Әкiмшi, ________________________________ мәслихатының (20 ___ жылғы «__»_______ №_____) шешiмiнiң негiзiнде өзiне мынадай түрдегi әлеуметтiк қолдау шараларын ұсыну мiндеттемелерін қабылдайды: 1) _____________________________________________________ теңге мөлшерiнде көтерме жәрдемақы; 2) ___ жыл мерзiмге __________________________________________ теңге сомасында тұрғын үй сатып алуға немесе салуға бюджеттiк кредит. 2. Алушы өзiне жоғарыда көрсетiлген әлеуметтiк қолдау шараларын алған кезде ___________ ауылдық елдi мекенiнде орналасқан (денсаулық сақтау, бiлiм беру, әлеуметтiк қамсыздандыру, мәдениет, спорт, агроөнеркәсіптік кешен) ұйымында кемiнде үш жыл қызмет iстеуге мiндеттеме қабылдайды. 3. Сенiм бiлдiрiлген өкiл (агент) өзiне тапсырма шарты негiзiнде әкiмшiнiң атынан және оның есебiнен және оның нұсқауына сәйкес бюджеттiк кредит беруге байланысты белгiлi бiр тапсырмаларды орындауға мiндеттеме қабылдайды. 2. Тараптардың құқықтары мен мiндеттемелерi 1. Әкiмшi: 1) алушыдан осы Келiсiмге сәйкес өзiне алған мiндеттемелердi адал және тиiсiнше орындауды талап етуге құқылы. 2. Әкiмшi: 1) аудан (облыстық маңызы бар қала) әкiмдiгiнiң қаулысы қабылданғаннан кейiн он жұмыс күнi iшiнде және осы Келiсiм негiзiнде көтерме жәрдемақысының тағайындалған сомасын алушының жеке есеп шотына аударуға мiндеттi. 3. Алушының: 1) комиссияның жұмыс органының талабы бойынша қажеттi құжаттарды тапсыру кезiнде әлеуметтiк қолдау шараларын ерiктi түрде таңдауға; 2) үш жыл мерзiм өткенге дейiн, өндiрiстiк жағдайларға немесе әкiмшiлiктiң бастамасына байланысты басқа ауылдық елдi мекендерге жұмысқа ауысқан кезде алынған әлеуметтiк қолдау шараларына құқығын сақтауға құқығы бар. 4. Алушы: 1) әлеуметтiк қолдау шараларын алған күннен бастап 60 жұмыс күні iшiнде комиссияның жұмыс органына бюджет қаражатының мақсатты пайдаланылғаны туралы растау құжаттарын беруге; 2) меншiгiне сатып алынған/салынған жылжымайтын мүлiктi әдiлет органдарында тiркегеннен кейiн сенiм бiлдiрiлген өкiлге (агентке) тұрғын үйге арналған құжаттардың түпнұсқаларын осы Келiсiмдi кемiнде үш жыл мерзiмге қамтамасыз ету жөнiндегi кепiл ретiнде беруге; 3) жұмыс органына тоқсан сайын жұмыс орнынан анықтама ұсынуға; 4) жыл сайын ХҚКО жұмыс органына мекенжай анықтамасын ұсынуға; 4) осы Келiсiмнiң шарттары орындалмаған жағдайда әлеуметтiк қолдау шаралары ретiнде алынған бюджет қаражатын толық көлемде қайтаруды қамтамасыз етуге мiндеттi. 5. Сенiм бiлдiрiлген өкiлдiң (агент): 1) алушымен есеп айырысуды жүргiзуге; 2) алушының қаржылық жағдайына мониторинг жүргiзуге құқығы бар. 6. Сенiм бiлдiрiлген өкiл (агент): 1) Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес бюджеттiк кредитке қызмет көрсетуге; 2) кредиттiк шарт бойынша әлеуметтiк қолдау шараларын алған маман мiндеттемелерiнiң орындалуына мониторинг жүргiзуге; 3) Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес алушылардан берешектi өндiрiп алуды жүзеге асыруға мiндеттi. 3. Дауларды шешу 1) Осы Келiсiмдi орындау кезiнде туындауы мүмкiн барлық мәселелер мен келiспеушiлiктер мүмкiндiгiне қарай тараптардың арасында келiссөздер жолымен шешiлетiн болады. 2) Егер даулар мен келiспеушiлiктер келiссөздер жолымен реттелмейтiн болса, олар Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес сот тәртiбiмен шешiлуге тиiс. 4. Келiсiмнiң қолданылу мерзiмi 1) Осы Келiсiм тараптар оған қол қойған күннен бастап күшiне енедi. Келiсiм 20___ жылғы «__»____________ бастап қолданылады. 2) Келiсiм бiрдей заң күшi бар үш данада жасалды. 5. Тараптардың заңды мекенжайлары Әкiмшi Алушы Сенiм бiлдiрiлген өкiл (агент) _______________________ ________________ ______________________ _______________________ ________________ ______________________ ________________________ ________________ ______________________ Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 9 желтоқсанда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9946 болып енгізілді.


12

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің бұйрығы 2013 жылғы 30 желтоқсан

№478

КС бірліктерінің тізбесі (кәсіптік еңбек функциялары)

Астана қаласы

«Былғары галантерея өндірісі» кәсіптік стандартын бекіту туралы 2013 жылғы 15 мамырдағы Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің 138-5-бабының 3-тармағына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріп отырған «Былғары галантерея өндірісі» кәсіптік стандарты бекітілсін. 2. Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің Өнеркәсіп комитеті (Б.А. Қасымбеков) заңнамада белгіленген тәртіпте: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде осы бұйрықтың мемлекеттік тіркелуін; 2) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде осы бұйрық мемлекеттік тіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауға жіберуді; 3) Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің интернет-ресурсында осы бұйрықтың орналасуын қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Индустрия және жаңа технологиялар бірінші вице-министрі А.П. Рауға жүктелсін. 4. Осы бұйрық оның алғаш рет ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасы Премьер-Министрдің орынбасары – Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрі Ә.ИСЕКЕШЕВ.

Еңбек қызметінің шифрі Ф1 Ф2 Ф3

Ф2

«КЕЛІСІЛДІ» Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі ___________ Т.ДҮЙСЕНОВА. 2013 жылғы 7 сәуір

Материалдар, шикізат, шала өнімдер Ілмек, түймелер, жіптер Материалдар, шикізат, шала өнімдер Материалдар, шикізат, шала өнімдер

Қазақстан Республикасының Индустрия және жаңа технологиялар министрінің міндетін атқарушының 2013 жылғы 30 желтоқсандағы №478 бұйрығымен бекітілген «Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандарты 1. Жалпы ережелер 1. «Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандарты (бұдан әрі - КС) біліктілік деңгейіне, құзыреттікке, еңбек мазмұны, сапасы мен шарттарына қойылатын талаптарды анықтайды және мына мақсаттарға арналған: 1) кәсіби қызмет мазмұнына қойылатын бірыңғай талаптарды белгілеуге; 2) еңбек нарығының заманауи талаптарына жауап беретін біліктілік талаптарын жаңартуға; 3) персоналды басқару саласында бірқатар міндеттер шеңберін шешуге; 4) білім беру стандарттарын, оқу жоспарларын, модульдік оқу бағдарламаларын әзірлеуге, сондай-ақ тиісті оқу-әдістемелік материалдарды әзірлеуге; 5) мамандардың кәсіби даярлығына бағалау мен біліктілігінің сәйкестігіне растау жүргізуге арналған. 2. КС негізгі пайдаланушылары: 1) білім беру ұйымдарының түлектері, қызметкерлері; 2) ұйым басшылары мен қызметкерлері, ұйымның персоналды басқару бөлімшесінің басшылары мен мамандары; 3) білім беру стандарттарын әзірлейтін мамандар; 4) мамандардың кәсіби даярлығына бағалау және біліктілігінің сәйкестігіне растау саласындағы мамандар болып табылады. 3. КС негізінде қызметтің функционалдық үлгілеріне, лауазымдар, біліктілікті арттыру, қызметкерлерді аттестаттау, еңбекті ынталандыру жүйесі мен басқаларына арналған ішкі, ұжымдық стандарттар әзірлене алады. 4. Осы КС мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады: 1) біліктілік – қызметкердің еңбек қызметінің нақты түрі шеңберінде нақты қызметтерді сапалы орындауына даярлығы; 2) біліктілік деңгей – күрделілігі параметрлері, стандартты емес еңбек шарттары, жауаптылығы және дербестігі бойынша тарамдалатын қызметкердің құзыреттігіне қойылатын талаптар жиынтығы; 3) еңбек заты – нақты еңбек құралдарының көмегімен өнім құру мақсатында қызметкердің әрекеті бағытталған зат; 4) еңбек құралы – еңбек затын бастапқы жағдайдан өнімге түрлендіру үшін қызметкер пайдаланатын құралдар; 5) еңбек қызметінің түрі-еңбек қызметтерінің бүтін жинағымен және оларды орындау үшін қажетті құзыреттіктермен қалыптастырылған кәсіби қызмет саласында құрамдас бөлік; 6) еңбек функциясы – еңбек процесінің бір немесе бірнеше міндеттерін шешуге бағытталған өзара байланысты әрекеттер жинағы; 7) кәсіби қызмет саласы – жалпы біріктірілген негізге ие (балама және жуық арналулар, нысандар, технологиялар, оның ішінде еңбек құралдары) және оларды орындау үшін еңбек қызметтері мен құзыреттіктердің ұқсас жинағын болжайтын саланың еңбек қызметі түрлерінің жиынтығы; 8) КС – кәсіби қызметтің нақты саласында біліктілік деңгейіне, құзыреттікке, мазмұны, сапасы мен еңбек әрекеттеріне қойылатын талаптарды анықтайтын стандарт; 9) КС бірлігі – бүтін, аяқталған, салыстырмалы автономды және осы еңбек қызметінің түрі үшін мәнді болып табылатын нақты еңбек қызметінің тарамдалған сипаттамасынан тұратын кәсіби стандарттың құрылымдық элементі; 10) кәсіп – арнайы теориялық білім мен арнайы даярлық нәтижесінде алынған практикалық дағды, жұмыс тәжірибесінің кешенін иеленуді талап ететін еңбек қызметінің тегі; 11) құзыреттік – еңбек қызметінде білімін, дағды мен тәжірибесін қолдану қабілеті; 12) лауазым – ұйымның ұйымдастыру-әкімшілік сатысы жүйесінде функционалдық орын; 13) міндет – еңбек қызметін іске асырумен және нақты заттар мен еңбек құралдарын пайдаланумен нәтижеге жетумен байланысты әрекеттер жиынтығы; 14) сала – олар үшін шығарылатын өнім, өндіріс технологиясы, негізгі қорлар мен жұмыскерлердің кәсіби дағдыларының жалпылығы тән болатын кәсіпорындар мен ұйымдар жиынтығы; 15) салалық біліктіліктің шеңбері (бұдан әрі - СБШ) – салада танылатын біліктілік деңгейлерін құрылымдық сипаттау; 16) ұлттық біліктіліктің шеңбері (бұдан әрі - ҰБШ) – еңбек нарығында танылатын біліктілік деңгейлерінің құрылымдық сипаттамасы; 17) функционалдық карта – кәсіби қызметтің сол не басқа саласы шеңберінде қызметкердің нақты түрін орындайтын еңбек қызметтері мен міндеттерін құрылымдық сипаттау. 2. КС паспорты 5. КС паспорты келесіні анықтайды: 1) экономикалық қызмет түрі (кәсіби қызмет саласы): ҚР МЖ 03-2007: 14.19 Киімнің өзге түрлері мен аксессуарларды өндіру. 2) экономикалық қызмет (кәсіби сала) түрінің негізгі мақсаты: Былғарыдан галантерея өндірісі. КС«Былғары галантерея өндірісі» кәсіби қызмет саласында еңбек мазмұны, сапасы, шарттары, қызметкерлер біліктілігі мен құзыреттігіне қойылатын талаптарды белгілейді 3) еңбек қызметінің, кәсіптің түрлері, біліктілік деңгейлер осы КС 1-қосымшада келтірілген. 4) стандарт талаптары осы салада «былғары галентерея бұйымдарын тігуші, былғары галентерея бұйымдарын жинақтаушы, қорапшы, техник-технолог» кәсібіне қатысты болады 3. «Былғары галентерея бұйымдарын тігуші» еңбек қызметі (кәсіп) түрлерінің карточкалары 6. Еңбектік қызметінің (кәсіптің) түр карточкасы құрайды: 1) СБШ бойынша біліктілік деңгейі – 1-4 2) Лауазымның мүмкін болатын атаулары: былғары галентерея бұйымдарын тігуші. 3) «Былғары галентерея бұйымдарын тігуші» кәсібі субъектінің маманға былғары галантерея бұйымдарын былғарының кез келген түрінен, оның ішінде жасанды былғарыдан машина немесе қолмен тігу процесін жүргізу негізгі қызметті іске асырумен болатын міндеттерді білу мен орындай білуді міндеттейді. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс осы КС 2-қосымшаның 1-кестесінде келтірілген. 4) Былғары галентерея бұйымдарын тігушінің еңбек әрекеттеріне, жұмыс тәжірибесі мен біліміне қойылатын талаптар осы кәсіби стандартқа 2-қосымшаның 2-кестесінде келтірілген. 5) КС бірлігінің тізбесі осы КС 2-қосымшаның 3-кестесінде келтірілген. 6) «Былғары галентерея бұйымдарын тігуші» орындайтын еңбек әрекеттерін, КС бірлігін сипаттайтын функционалдық қарта осы КС 2-қосымшаның 4-кестесінде келтірілген. 7) Былғары галентерея бұйымдарын тігуші құзыретіне қойылатын талаптар осы КС 2-қосымшаның 5-кестесінде келтірілген. 4. «Былғары галентерея бұйымдарын жинақтаушы» еңбек қызметі (кәсіп) түрлерінің карточкалары 7. Еңбектік қызметінің (кәсіптің) түр карточкасы құрайды: 1) СБШ бойынша біліктілік деңгейі– 1-4 2) Лауазымның мүмкін болатын атаулары: Былғары галентерея бұйымдарын жинақтаушы 3) «Былғары галентерея бұйымдарын жинақтаушы» кәсібі субъектінің былғары галантерея бұйымдарын машинада немесе қолмен жинақтау, асай-мүсейлерді бекіту бойынша негізгі қызметті іске асырумен болатын міндеттерді білу мен орындай білуді міндеттейді. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс осы КС 3-қосымшаның 1-кестесінде келтірілген. 4) Былғары галентерея бұйымдарын жинақтаушының еңбек әрекеттеріна, жұмыс тәжірибесі мен біліміне қойылатын талаптар осы КС 3-қосымшаның 2-кестесінде келтірілген. 5) КС бірлігінің тізбесі осы КС 3-қосымшаның 3-кестесінде келтірілген. 6) Былғары галентерея бұйымдарын жинақтаушы орындайтын еңбек әрекеттерін, КС бірлігін сипаттайтын функционалдық қарта және құзыреттілікке қойылатын талаптар және былғары галентерея бұйымдарын жинақтаушы құзыретіне қойылатын талаптар осы КС 3-қосымшаның 4-кестесінде келтірілген. 5. «Қорапшы» еңбек қызметі (кәсіп) түрлерінің карточкалары 8. Еңбектік қызметінің (кәсіптің) түр карточкасы құрайды: 1) СБШ бойынша біліктілік деңгейі – 1-4 2) Лауазымның мүмкін болатын атаулары: Қорапшы 3) «Қорапшы» кәсібі субъектінің түрлі заттар (бинокльдер, көзілдіріктер, музыкалық аспаптар және т.б.) үшін қораптар дайындау бойынша негізгі қызметті іске асырумен болатын міндеттерді білу мен орындай білуді міндеттейді. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс осы КС 4-қосымшаның 1-кестесінде келтірілген. 4) Қорапшының еңбек әрекеттеріна, жұмыс тәжірибесі мен біліміне қойылатын талаптар осы КС 4-қосымшаның 2-кестесінде келтірілген. 5) КС бірлігінің тізбесі осы КС 4-қосымшаның 3-кестесінде келтірілген 6) Қорапшы орындайтын еңбек әрекеттерін, КС бірлігін сипаттайтын функционалдық қарта және құзыреттілікке қойылатын талаптар мен қорапшы құзыретіне қойылатын талаптар осы КС 4-қосымшаның 4-кестесінде келтірілген. 6. «Техник-технолог» еңбек қызметі (кәсіп) түрлерінің карточкалары 9. Еңбектік қызметінің (кәсіптің) түр карточкасы құрайды: 1) СБШ бойынша біліктілік деңгейі – 4 2) Лауазымның мүмкін болатын атаулары: Шебер 3) «Техник-технолог» кәсібі субъектіге жүнді бастапқы өңдеу процесін ұйымдастырумен, өнім сапасын, еңбек өнімділігін және жабдықтарды қамтамасыз етумен байланысты міндеттерді білу мен орындауды міндеттейді. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс осы КС 5-қосымшаның 1-кестесінде келтірілген. 4) Техник-технолог еңбек әрекеттеріне, жұмыс тәжірибесі мен біліміне қойылатын талаптар осы КС 5-қосымшаның 2-кестесінде келтірілген. 5) КС бірлігінің тізбесі осы КС 5-қосымшаның 3-кестесінде келтірілген. 6) Техник-технолог орындайтын еңбек әрекеттерін, КС бірлігін сипаттайтын функционалдық қарта және құзыреттілікке қойылатын талаптар және құзыретіне қойылатын талаптар осы КС 5-қосымшаның 4-кестесінде келтірілген. 7. Осы КС негізінде берілетін сертификаттар түрлері 10. Мамандардың кәсіби даярлығын бағалау және біліктілігінің сәйкестігін растау саласындағы ұйымдар осы КС негізінде сертификаттар береді. 11. Осы КС негізінде берілетін сертификаттар түрлері игерілуі осы КС-тың 2, 3, 4, 5- қосымшаларының 3-кестесінде қарастырылған сертификат алу үшін қажетті КС бірліктерінің тізіліміне сәйкес анықталады. 8. КС әзірлеушілер, келісу парағы, сараптама жасау және тіркеу 12. КС әзірлеуші Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігі болып табылады. 13. Келісу парағы, КС сараптамасы мен тіркелуі осы КС 6-қосымшасында келтірілген.

Материалдар, шикізат, шала өнімдер

Ф3

Еңбек нарығы үрдісін есепке ала отырып кәсіп атауы Былғары галантерея бұйымдарын тігуші (1-6 р.) Былғары галантерея бұйымдарын жинақтаушы (1-4 р.)

ҚР Қызметтердің мемлекеттік жіктеуішіне сәйкес кәсіп атауы (ҚР МЖ 01-2005)

СБШ (ҰБШ) біліктілік деңгейі

7442 Бұйым тігуші

1-4

7442 Былғары галантерея бұйымдарын жинақтаушы

1-4

1

Қолмен және машинкада былғары галантерея бұйымдарын тігу

2

Былғары галантерея бұйымдарының бөлшектерін жинақтау

3

Былғары галантерея бұйымдары үшін қорап дайындау

Қорапшы (1-5р)

7442 Қорапшы

1-4

4

Былғары галантерея бұйымдарының өндірісін ұйымдастыру және бақылау

Техник-технолог

Техник-технолог

4

Міндет шифрі З 1.1

Міндет шифрі З 1.1

З 1.2

Міндет шифрі З 1.1

З 1.2

З 3.1

З 3.2

Міндет шифрі З 2.1

З 2.2

«Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандартына 2-қосымша 1-кесте

Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс

Қазақстан Республикасының мемлекеттік кәсіптердің жіктеуіші (МКЖ) Базалық топ 7442 Былғары аяқ киімдері мен былғарыдан жасалған өзге бұйымдар өндірумен айналысатын жұмыскерлер кәсібі Жұмысшылардың жұмыстары мен кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы (БТБА) БТБА шығарылымы, бөлімі 45-шығарылым, «Былғары-галантерея өндірісі» бөлімі БТБА бойынша кәсіп Бұйымдарды тігуші Салалық біліктілік шеңберінің (СБШ) БТБА бойынша разрядтар біліктілік деңгейі 1 1 2 2 3 3-4 4 5-6 Еңбек шарттарына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар.

2-кесте

Кәсіп бойынша мүмкін бо- Былғары галантерея бұйымдарын өндіру кәсіпорындары латын жұмыс орындары (кәсіпорын, ұйымдар) Зиянды және қауіпті факторлар, еңбек шарттары

Машиналар мен тетіктердің айналатын бөліктері.

Жұмысқа жіберудің ерекше шарттары

Медициналық кері көрсеткіштердің және қауіпсіздік техникасы бойынша нұсқау беруден өтудің болмауы

СБШ біліктілік деңгейі

Кәсіби білім беру мен оқыту деңгейі

1

Жұмыс орнында қысқы мерзімді оқу (нұсқаулық) және/немесе бастауыш білімнен төмен емес, негізгі орташа білімі болған жағдайда қысқа мерзімді курстар негізгі орта білімненен төмен емес негізгі орта жалпы 1 жыл 1-деңгейде білімі болған жағдайда практикалық тәжірибе және/немесе кәсіби даярлық (білім беру ұйымы негізінде кәсіби даярлық бағдарламалары бойынша бір жылға дейін курстар немесе кәсіпорында оқу) Жалпы орта білімі немесе негізгі орта білім не практикалық 2 жыл 2-деңгейде тәжірибесіз орта жалпы білімі болған жағдайда техникалық және кәсіби білімі болған жағдайда практикалық тәжірибе және/немесе кәсіби даярлық (білім беру ұйымы негізінде кәсіби даярлық бағдарламалары бойынша бір жылға дейін курстар немесе кәсіпорында оқу) Жоғары деңгейдегі техникалық және кәсіби білімі (қосымша 3 жыл 3-деңгейде кәсіби даярлық), практикалық тәжірибе

2

3

4

Талап етілетін жұмыс тәжірибесі Талап етілмейді

Еңбек құралдары

4-кесте

Міндеттер (еңбек әрекеті)

Көмекші аспап- З 1.1: Қызмет көрсетілетін жабдық пен аспап дұрыстығын тар, жабдық тексеру, жұмысқа материалдар, шикізат, шала өнімдерді дайындау Көмекші аспап- З 1.2: Материалдар, шикізат, шала өнімдерді жұмысқа тар, жабдық дайындау Көмекші аспап- З 2.1: Бұйым элементтерін қолмен тігу жұмыстарын тар, жабдық орындау: ілмек тігу, түйме қадау, қолғаптарды жұптастырып тігу, жіп түю, ілмекті бүктеп немесе түйістіріп жіппен бекіту Көмекші аспап- З 2.2: Бүктеме, қапсырма, әрлеу сызықтарын, бедерлі тар, жабдық ойықтарды тігу, бізбен қадап екі инемен бұйымды тігу, қораптың түбін тігу. Машина тіге алмайтын орындарды қолмен тігу және машина тігістерін бізбен тесіп екі инемен бұйымды тігіп бекіту Тігін машинасы З 2.3: машинада күрделі бұйымдарды тігу бойынша жұмыстарды орындау: қолғаптар (жолдыдан басқа), сөмке, портфель, балет қораптарын, папка, арқа сөмкелерін кедерді бітрге салумен джәне шіптерін жиектеумен оырндау, бұрыштап тігетін машиналарда шабадандар мен арқа сөмкелерін, жеңдік, бағандық машиналар мен тіреулі машиналарда шабадандарды тігу. Қолғапқа жиектеме тігу. Машинада спорт бұйымдарын тігу: қалқандар, қақпашының иықтығы мен кеуделігін, боксер пердесін, веложарыс пен мотожарысқа қатысатындарға велодулыға мен хоккей дулығаларын, мотокостюмдер, снарядтық қолғаптар, боксер грушаларын, қорғаныс қалақшаларын тігу. Ойыншы қалқанына тостақ пен басқа бөліктерін тігу. Қолмен спорт бұйымдарын тігу: қалқан мен спорт доптары, боксер грушалары, қорғаныс бақалшақ, қақпашы қолғабы. Қолғаптарды қолмен денталық әдіспен тігу Тігін машинасы З 2.4: аса күрделі бұйымдарды машинада тігу жұмыстарын орындау: жолды машиналарда қолғаптарды, бұрыштап тігетін машиналарда қатты құрастырымды қорапшаларды; жіптерін жиектеумен бұрыштап тігетін машиналарда шабадан мен арқа сөмкелері, машинада спорт бұйымдарын тігу: мотокостюмдер, боксер қолғаптары, ойыншы, қылыштасушы, қақпашы мен боксер қолғаптары. Қыл салғаннан кейін ойыншы қолғабының білігі мен бүйір жіктерін тігу. Шынтақтыққа тостақтар, крага мен ойыншы қалқанына серіппелер тігу. Жабын мен спорт доптарын машинада тігу, фигуралы пішілген достар мен жабындарды қолмен тігу. З 3.1: Жабдықты тазарту, жұмыс орнын жинастыру Жабдыққа күтім жасау ережелері мен графиктері, ауысымды қабылдау және тапсыру ережесі, қауіпсіздік техникасы ережесі Журналдар, З 3.2: Шикізат, материалдар, дайындалған өнімге есеп құжаттама, жүргізу, қабылданған құжаттаманы жүргізу жүргізу ережесі

5-кесте

«Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандартына 1-қосымша Еңбек қызметі түрінің атауы

Жабдық тораптары мен тетіктері, жұмысшы орын беті

Шикізат, материалдар шығыны, дайындалған өнім көлемдері

Қызмет, кәсіп түрлері, біліктілік деңгейлері № р/с

Еңбек функциясының атауы Шикізат, материалдар, жабдықтар, құрал-сайманды жұмысқа дайындау Былғары галантерея бұйымдарын тігу процесін жүргізу Жабдық және жұмыс орнына күтім жасау КС бірліктерін сипаттау (функционалдық карта)

Еңбек Еңбек қызметінің заттары шифрі Ф1 Жабдық, аспап

3-кесте

З 2.3

З 2.4

Былғары галантерея бұйымдарын тігушінің құзыреттігіне қойылатын талаптар 1-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және кәсіби Жабдықты Былғары галантеқызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын тексеру мен рея бұйымдарын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру дайындау, өндірудің Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және шикізат пен технологиялық басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және материал- схемасын, шикізат өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. дарды қасиеттерін, оған Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім дайындау қойылатын талаптармен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет дағдылары ды білу тәсілдерін таңдау: қызмет көрсетілетін жабдық пен аспап дұрыстығын тексеру, материалдар, шикізат пен шала өнімдерді дайындау Былғары галантерея бұйымдарын тігушінің құзыреттігіне қойылатын талаптар 2-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және кәсіби Жабдықты Былғары галантеқызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын тексеру мен рея бұйымдарын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру дайындау, өндірудің Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және шикізат пен технологиялық басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және материал- схемасын, шикізат өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. дарды қасиеттерін, оған Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім дайындау қойылатын талаптармен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет дағдылары ды білу тәсілдерін таңдау: қызмет көрсетілетін жабдық пен аспап дұрыстығын тексеру, материалдар, шикізат пен шала өнімдерді дайындау Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және кәсіби Шикізат пен Қолданылатын материалдар қасиеттері, материқызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын ал-дарды олардың сапасына жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру қойылатын талаптар Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және дайындау басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және дағдылары өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: материал мен шикізаттарды, шала өнімдерді жұмысқа дайындау Былғары галантерея бұйымдарын тігушінің құзыреттігіне қойылатын талаптар 3-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және кәсіби Жабдықты Былғары галантетексеру мен рея бұйымдарын қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын дайындау, өндірудің жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және шикізат пен технологиялық басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және материал- схемасын, шикізат қасиеттерін, оған өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. дарды дайындау қойылатын талаптарКүрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім дағдылары ды білу мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: қызмет көрсетілетін жабдық пен аспап дұрыстығын тексеру, материалдар, шикізат пен шала өнімдерді дайындау Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және кәсіби Шикізат пен Қолданылатын материал- материалдар қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын дарды қасиеттері, олардың жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру сапасына қойылатын Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және дайындау басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және дағдылары талаптар өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: материал мен шикізаттарды, шала өнімдерді жұмысқа дайындау Жабдыққа күтім Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және кәсіби Жабдық тораптары жасау ережесі мен қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын кестесін, ауысымды мен жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру. қабылдау және Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және тетіктерін тапсыру ережесін, басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және тазарту қауіпсіздік техникасы, өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. дағдысы, өртке қарсы қоқымды Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім жою, жұмыс қауіпсіздікті, ішкі мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәртіп ережелерін орнын тәсілдерін таңдау: білуі керек. тазарту Есеп жүргізу Шикізат, материӨзіндік әрекет: типтік жағдайда дербестігін және кәсіби және қабыл- алдар, асай-мүсей қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын данған шығындарының норжүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру малары, құжаттама Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және құжатты жүргізу ережесі басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және жүргізу өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. қағидалары Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Шикізат, материалдар, дайындалған өнімге есеп жүргізу, қабылданған құжаттаманы жүргізу Былғары галантерея бұйымдарын тігушінің құзыреттігіне қойылатын талаптар 4-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Мыналарды білуі Жұмысты Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол қолмен керек: бұйым астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру орындау элементтерін қолмен тіру жұмыстарын бойынша атқарушылық-басқару қызметі дағдысы орындау тәсілдерін, Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің бұйым түрлерін, және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны ине мен жіп қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. нқмірлерін, орындалатын операцияға Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап қойылатын талаптар, ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым өңдеу ақаулары, тутораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: ілмек тігу, түйме қадау, қолғаптарды жұптастырып тігу, жіп түю, ындау себептері мен алдын ала және жою ілмекті бүктеп немесе түйістіріп жіппен бекіту тәсілдер Жұмысты Мыналарды білуі Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру машинамен керек: жұмыс және қағидаты, бір класты мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру қолмен тігу тігін машиналарын бойынша атқарушылық-басқару қызметі дағдысы. техникалық Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижеге, ілмек тігу, түйме қадау, қолғаптарды жұптастырып тігу, жіп түю, пайдалану мен реттеу ережесін, ілмекті бүктеп немесе түйістіріп жіппен бекіту қарапайым Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап бұйымдарды ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: Бүктеме, қапсырма, әрлеу сызықтарын, бедерлі ойықтарды тігу, тігу бойынша жұмыстарды орындау бізбен қадап екі инемен бұйымды тігу, белгі тулары үшін талаптары мен қорапша түбін тігу. Машина тіге алмаған телімдерді жеткізе тәсілдері, бақылаутігу өлшеу аспаптарының арналуы мен қолдану ережесі Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол Машинада Әмбебап құралдарды астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру күрделі қолдану ережесі мен мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бұйымқұрылымын білу, бойынша атқарушылық-басқару қызметі дарды тігу орташа қиындықты Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижеге, ілмек тігу, дағдысы бұйымдарды тігу бойтүйме қадау, қолғаптарды жұптастырып тігу, жіп түю, ынша жұмыс орындау ілмекті бүктеп немесе түйістіріп жіппен бекіту тәсілдері Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық жағдайларды шешу: білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгіліден әрекет тәсілін таңдау. Машинада күрделі жұмыстарды тігу жұмыстарын орындау: Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол Аса қиын Мыналарды астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру бұйымдар- білуі керек: тігін мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру ды машимашиналарының бойынша атқарушылық-басқару қызметі нада тігу құрылымы, Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижеге, ілмек тігу, дағдысы техникалық пайдатүйме қадау, қолғаптарды жұптастырып тігу, жіп түю, лану және реттеу ілмекті бүктеп немесе түйістіріп жіппен бекіту ережесі, аса күрделі Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап бұйымдарды тігу ететін типтік түрлі практикалық жағдайларды шешу: Аса бойынша жұмысты күрделі бұйымдарды машинада тігу жұмыстарын орындау орындау тәсілдерін, ерекше арналған бұйымдарды дайындау бойынша ерекше қиын жұмыстарды орындау тәсілдері мен талаптары «Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандартына 3-қосымша Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс

Қазақстан Республикасының мемлекеттік кәсіптердің жіктеуіші (МКЖ) Базалық топ 7442 Былғары аяқ киімдері мен былғарыдан жасалған өзге бұйымдар өндірумен айналысатын жұмыскерлер кәсібі Жұмысшылардың жұмыстары мен кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы (БТБА) БТБА шығарылымы, бөлімі 45-шығарылым, «Былғары-галантерея өндірісі» бөлімі БТБА бойынша кәсіп Былғары галантерея бұйымдарын тігуші Салалық біліктілік шеңберінің (СБШ) БТБА бойынша разрядтар біліктілік деңгейі 1 1 2 2 3 3-4

Еңбек шарттарына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар

2-кесте

Кәсіп бойынша мүмкін Жасанды былғары өндіру кәсіпорындары болатын жұмыс орындары (кәсіпорын, ұйымдар) Зиянды және қауіпті Машиналар мен тетіктердің айналатын бөліктері, электр жабдығы, бу, факторлар, еңбек полимер ерітіндісі шарттары Жұмысқа жіберудің Медициналық кері көрсеткіштердің және қауіпсіздік техникасы бойынша ерекше шарттары нұсқау беруден өтудің болмауы СБШ біліктілік деңгейі Кәсіби білім беру мен оқыту деңгейі Талап етілетін жұмыс тәжірибесі 1 Жұмыс орнында қысқы мерзімді оқу (нұсқаулық) және/ Талап етілмейді немесе бастауыш білімнен төмен емес, негізгі орташа білімі болған жағдайда қысқа мерзімді курстар 2 Жалпы орта білім, қысқа мерзімде курстар 1 жыл 1-деңгейде 3 Техникалық немесе кәсіптік білім 2 жыл 2-деңгейде

Ф2 Ф3

Жабдықтар, негіздер мен материалдарды жасанды былғарыны бояу мен күйдіру процестерін жүргізуге дайындау. Қорап дайындау бойынша қарапайым жұмыстарды орындау Қораптар дайындау процесін жүргізу. Технологиялық параметрлерін бақылау Машина, құрал-сайманды тазарту, жұмыс орнын жинау КС бірліктерін сипаттау (функционалдық карта)

Еңбек Еңбек заттары қызметінің шифрі Ф1 Жабдық, аспап

Материалдар, шикізат, шала өнімдер

Көмекші аспаптар, жабдық

Материалдар, шикізат, шала өнімдер Материалдар, шикізат, шала өнімдер Материалдар, шикізат, шала өнімдер Жабдық тораптары мен тетіктері, жұмысшы орын беті

Негізгі және көмекші жабдық

Шикізат, материалдар шығыны, дайындалған өнім көлемдері

Негізгі және көмекші жабдық Негізгі және көмекші жабдық

Қораптар

4-кесте

Міндеттер (еңбек әрекеті)

Жабдыққа күтім З 3.1: Жабдықты тазарту, жұмыс орнын жинастыру жасау ережелері мен графиктері, ауысымды қабылдау және тапсыру ережесі, қауіпсіздік техникасы ережесі Журналдар, З 3.2: Шикізат, материалдар, дайындалған өнімге есеп құжаттама, жүргізу жүргізу, қабылданған құжаттаманы жүргізу ережесі

Қораптар

Қораптар

Ф3

Жабдық тораптары мен тетіктері, жұмысшы орын беті

5-кесте Былғары-галантерея бұйымдарын жинақтаушының құзыреттігіне қойылатын талаптар 1-деңгейдегі СБШ Міндет Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі шифрі дағдылар З 1.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және Машинаны Білуі керек: қолданылатын кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен іске қосуды, жабдықты техникалық жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру қажетті пайдалану және реттеу Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің материалдар ережесі, қарапайым және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны мен құралжұмыс аспаптарының қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша сайманды түрі мен арналуын, талаптарды орындауға. дайындай білуі қолданылатын желімдер Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, керек. мен асай-мүсейлерді, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі өңделетін бөлшектер мен әрекет тәсілдерін таңдау: былғары галантерея бұйымдар түрлері мен бұйымдарын жинақтау бойынша жұмыстар жүргізу арналуын білу үшін бөлшектер, аспаптар, материалдарды дайындау З 3.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігі және Жабдықтар Жабдыққа күтім жасау кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен тазарту мен ережесі мен кестесін, жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру жұмыс орнын ауысымды қабылдау Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің жинау дағдысы және тапсыру ережесін, және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қауіпсіздік техникасы, қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талапөртке қарсы қауіпсіздікті, тарды орындауға. ішкі тәртіп ережелерін Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білуі керек. білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Жабдықтар тазарту мен жұмыс орнын жинау Былғары-галантерея бұйымдарын жинақтаушының құзыреттігіне қойылатын талаптар 2-деңгейдегі СБШ Міндет Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі шифрі дағдылар Білуі керек: қолданылатын Машинаны З 1.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және іске қосуды, жабдықты техникалық кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен пайдалану және ретқажетті мажұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру теу ережесі, қарапайым териалдар Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің жұмыс аспаптарының мен құралжәне басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны түрі мен арналуын, қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талап- сайманды дайындай қолданылатын желімдер тарды орындауға. мен асай-мүсейлерді, білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, өңделетін бөлшектер мен білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі бұйымдар түрлері мен әрекет тәсілдерін таңдау: былғары галантерея арналуын білу бұйымдарын жинақтау бойынша жұмыстар жүргізу үшін бөлшектер, аспаптар, материалдарды дайындау Бұйымдарды Қарапайым жинақтау З 1.2 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және жұмыстарын орындаудың желіммен кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен техникалық талаптары жинақтау жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру мен тәсілдерін; өңдеу және асайЖауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің ақауларын, олардың мүсейлерді және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны туындау себептері мен қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талап- машинаоларды болдырмау және мен немесе тарды орындауға. қолмен бекіту жою тәсілдерін білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, бойынша білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі қарапайым әрекет тәсілдерін таңдау: Жұмыс сипаттамалары. жұмыстарды Бұйымдарды желіммен жинақтау және асайорындау мүсейлерді машинамен немесе қолмен бекіту дағдысы. бойынша қарапайым жұмыстарды орындау Жабдыққа күтім жасау Жабдықтар З 3.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігі және тазарту мен ережесі мен кестесін, кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмыс орауысымды қабылдау жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру және тапсыру ережесін, нын жинау Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің дағдысы қауіпсіздік техникасы, және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны өртке қарсы қауіпсіздікті, қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша ішкі тәртіп ережелерін талаптарды орындауға. білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Жабдықтар тазарту мен жұмыс орнын жинау Былғары-галантерея бұйымдарын жинақтаушының құзыреттігіне қойылатын талаптар 3-деңгейдегі СБШ Міндет Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі шифрі дағдылар Білуі керек: қолданылатын Машинаны З 1.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және іске қосуды, жабдықты техникалық кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен пайдалану және ретжұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру қажетті материалдар теу ережесі, қарапайым Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің жұмыс аспаптарының мен құралжәне басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны түрі мен арналуын, қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талап- сайманды қолданылатын желімдер дайындай тарды орындауға. білуі керек. мен асай-мүсейлерді, Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, өңделетін бөлшектер мен білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі бұйымдар түрлері мен әрекет тәсілдерін таңдау: былғары галантерея арналуын білу бұйымдарын жинақтау бойынша жұмыстар жүргізу үшін бөлшектер, аспаптар, материалдарды дайындау Бұйымдарды Қарапайым жинақтау З 1.2 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және жұмыстарын орындаудың кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен желіммен техникалық талаптары жинақтау жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру мен тәсілдерін; өңдеу және асайЖауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің ақауларын, олардың мүсейлерді және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны туындау себептері мен қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талап- машинамен немесе оларды болдырмау және тарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, қолмен бекіту жою тәсілдерін білуі керек. білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі бойынша қарапайым әрекет тәсілдерін таңдау: Жұмыс сипаттамалары. жұмыстарды Бұйымдарды желіммен жинақтау және асаймүсейлерді машинамен немесе қолмен бекіту орындау бойынша қарапайым жұмыстарды орындау дағдысы. Жабдыққа күтім жасау Жабдықтар З 3.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігі және тазарту мен ережесі мен кестесін, кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру жұмыс орауысымды қабылдау және тапсыру ережесін, Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің нын жинау қауіпсіздік техникасы, дағдысы және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны өртке қарсы қауіпсіздікті, қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. ішкі тәртіп ережелерін білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Жабдықтар тазарту мен жұмыс орнын жинау З 3.2

Өзіндік әрекет: типтік жағдайда дербестігін және кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Шикізат, материалдар, дайындалған өнімге есеп жүргізу, қабылданған құжаттаманы жүргізу

Есеп жүргізу және қабылданған құжатты жүргізу қағидалары

Шикізат, материалдар, асай-мүсей шығындарының нормалары, құжаттама жүргізу ережесі

Шикізат, материалдар шығыны, дайындалған өнім көлемдері

Міндет шифрі З 1.1

З 1.2

Міндет шифрі З 1.1

З 1.2

З 3.1

Міндет шифрі З 1.1

З 1.2

З 3.1

«Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандартына 4-қосымша 1-кесте

Қазақстан Республикасының мемлекеттік кәсіптердің жіктеуіші (МКЖ) Базалық топ

7442 Былғары аяқ киімдері мен былғарыдан жасалған өзге бұйымдар өндірумен айналысатын жұмыскерлер кәсібі

Жұмысшылардың жұмыстары мен кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы (БТБА) БТБА шығарылымы, бөлімі 45-шығарылым, «Былғары-галантерея өндірісі» бөлімі БТБА бойынша кәсіп Қорапшы Салалық, біліктілік шеңбері (СБШ) БТБА бойынша разрядтар біліктілік деңгейі 1

1

2

2

3 4

3-4 5 Еңбек шарттарына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар

Міндет шифрі З 2.1

2-кесте

Кәсіп бойынша мүмкін болатын жұмыс орындары (кәсіпорын, ұйымдар)

Былғары галантерея бұйымдарын өндіру кәсіпорындары

Зиянды және қауіпті факторлар, еңбек шарттары

Машиналар мен тетіктердің айналатын бөліктері

Жұмысқа жіберудің ерекше шарттары

Медициналық кері көрсеткіштердің және қауіпсіздік техникасы бойынша нұсқау беруден өтудің болмауы

З 2.2

СБШ біліктілік деңгейі Кәсіби білім беру мен оқыту деңгейі

Талап етілетін жұмыс тәжірибесі

1

Жұмыс орнында қысқы мерзімді оқу (нұсқаулық) және/немесе Талап етілмейді бастауыш білімнен төмен емес, негізгі орташа білімі болған жағдайда қысқа мерзімді курстар

2

негізгі орта білімненен төмен емес негізгі орта жалпы білімі болған жағдайда практикалық тәжірибе және/немесе кәсіби даярлық (білім беру ұйымы негізінде кәсіби даярлық бағдарламалары бойынша бір жылға дейін курстар немесе кәсіпорында оқу) Жалпы орта білімі немесе негізгі орта білім не практикалық тәжірибесіз орта жалпы білімі болған жағдайда техникалық және кәсіби білімі болған жағдайда практикалық тәжірибе және/немесе кәсіби даярлық (білім беру ұйымы негізінде кәсіби даярлық бағдарламалары бойынша бір жылға дейін курстар немесе кәсіпорында оқу)

1 жыл 1-деңгейде

Жоғары деңгейдегі техникалық және кәсіби білімі (қосымша кәсіби даярлық), практикалық тәжірибе

3 жыл 3-деңгейде

1-кесте

3

4

2 жыл 2-деңгейде

4-кесте

Міндеттер (еңбек әрекеті) З 1.1: Қораптар дайындау бойынша жұмыстарды жүргізу үшін бөлшектер, аспаптар, материалдарды дайындау

З 1.2: Дайындық жұмыстарын орындау: картон ранттарын қағаз және коленкормен желімдеу, картон негізді қорапшаларға бүйір қабырғаларының кассеталарын жинақтау Көмекші З 2.1: Жұқа тақтайша немесе картон негізді қарапайым аспап, негізгі қорапшаларды дайындау. Қорапшаның картон түбін жабдық илеумен немесе бүйір қабырғаларының дайындамаларынан жасалған жинақпен жинақтау, дайындаманы қақпақ және қорап корпусымен біріктіру. Ішкі және сыртқы өлшемдерін алу. Қолмен тазартып тегістеу. Бояу, қораптың сыртқы әрлемесін әдемілеу. Қороаптың бүйір қабырғалары үшін картон дайындамаларды желімдеу. Картонды парақта немесе дайындамада желімдеу. Жұқа тақтай, металл немесе картон қалқаншаларын қорапшаға жинақтау. Сақина, сырға, кеуде белгісіне арналған қорапшалардың сыртын әдемілеу және барлық қорапшаларды әрлеу қағазымен ішін әдемілеу. Қақпағын корпусқа жұмсақ бекіту. Металл бұлғақтар мен құлыптарды қолмен жинау. Көмекші З 2.2: Өлшеулер бойынша немесе өлшеу құралдарының аспаптар, көмегімен өлшемдерді тексерумен жұқа тақтайлы немесе негізгі жабдық картон негізді орташа қиындықты қорапшалар дайындау. Бүйір қабырға дайындамаларынан жұқа тақтау негіз жинақтау. Құрамен түзету: жазықтықты, жұқа тақтай негізінің қырларын қырнау. Танокта тазартумен сылап тегістеу. Сыртын әрлеу, қорапша қақпағына жастықшалар қою, жібек немесе барқытпен не оны алмастыратындармен әрленген салмалар дайындау. Металл бұлғақтар мен құлыптарды жанышпада немесе қолмен бекіту Көмекші З 2.3: сырты мен ішін былғары, күдері, барқыт және аспап, негізгі жібекпен әрлеумен музыкалық аспаптар, бинокльдер, киножабдық , фотоаппараттары, ас үй құралдары, көрме тіреулері, сөрелері, блокноттар, бюварлар үшін күрделі қорапшалар дайындау. Бүйір қабырғаларының тіреулері мен түптері үшін ағаш материалдары немесе жұқа тақтайшаларды кесу, негіздің көлденең қырларын және оның қақпақ пен корпусқа кесіктерін өңдеу. Лакталған және жылтыратылған қорапшалар дайындау. Үлгілер бойынша көркемдігі жоғары зергерлік бұйымдар үшін қорапша корпусына салмалар дайындап салу. Беті мен табандыққа астарды тарту. Спиртті және сілтілі политурлар, тегістеу сылақтарын құрастыру З 3.1: Жабдықты тазарту, жұмыс орнын жинастыру Жабдыққа күтім жасау ережелері мен графиктері, ауы-сымды қабылдау және тапсыру ережесі, қауіпсіздік техникасы ережесі Журналдар, З 3.2: Шикізат, материалдар, дайындалған өнімге есеп құжаттама, жүргізу, қабылданған құжаттаманы жүргізу жүргізу ережесі 5-кесте

З 3.2

Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс

Еңбек құралдары

Көмекші аспаптар, жабдық Материалдар, Көмекші шикізат, шала аспаптар, өнімдер жабдық

З 1.1: былғары галантерея бұйымдарын жинақтау бойынша жұмыстар жүргізу үшін бөлшектер, аспаптар, материалдарды дайындау З 1.2: Жұмыс сипаттамалары. Бұйымдарды желіммен жинақтау және асай-мүсейлерді машинамен немесе қолмен бекіту бойынша қарапайым жұмыстарды орындау З 2.1: Бұйым бөлшектерін машинада және қолмен жинақтау бойынша орташа қиындықты жұмыстарды орындау З 2.2: Бұйымдар мен бұйым элементтерін машина немесе қолмен желім, асай-мүсей, былғары демеуші көмегімен жинақтау бойынша қиын жұмыстар орындау З 2.3: Бұйымдар жинақтау бойынша аса қиын жұмыстарды машина немесе қолмен орында

3-кесте

Еңбек функциясының атауы

Жабдықтар, құрал-сайманды, бөлшектер мен материалдарды былғары галантерея бұйымдарын жинақтау процесіне дайындау. Жинақтау бойынша қарапайым бастапқы жұмыстарды орындау Былғары галантерея бұйымдарын тігу процесін жүргізу. Сапасын бақылау Машина, құрал-сайманды тазарту, жұмыс орнын жинау

Еңбек Еңбек заттары Еңбек құралдары қызметінің шифрі Ф1 Жабдық, аспап Көмекші аспаптар, жабдық

Ф3

Ф2 Ф3

Ф2

Еңбек функциясының атауы

КС бірліктерін сипаттау (функционалдық карта)

Ф2

Еңбек қызметінің № Ф1

3-кесте

КС бірліктерінің тізбесі (кәсіптің еңбек функциялары) Еңбек қызметінің № Ф1

КС бірліктерінің тізбесі (кәсіптің еңбек функциялары)

З 2.3

Қорапшы құзыреттігіне қойылатын талаптар 1-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және Қораптар Пайдаланылатын кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен дайындау құрал-сайманды, қағаз, жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру бойынша коленкор мен картон Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің жұмыстарды сапасы мен қасиеттерін, және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны жүргізу үшін қолданылатын желім қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша бөлшектер, түрлерін білуі керек талаптарды орындауға. аспаптар, Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім материалмен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет дарды тәсілдерін таңдау: Қораптар дайындау бойынша дайындай жұмыстарды жүргізу үшін бөлшектер, аспаптар, білу материалдарды дайындау Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және Қарапайым Бөлшектер олар кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен бұйымдарды үшін дайындалажұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру желімдеу мен тын қорапшалар Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің жинақтауды түржиынын білуі, желім және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны орындау қоспаларын әрлеу қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша дағдысы материалдарының талаптарды орындауға. бетіне жағу тәсілдерін Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім білуі керек. мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Дайындық жұмыстарын орындау: картон ранттарын қағаз және коленкормен желімдеу, картон негізді қорапшаларға бүйір қабырғаларының кассеталарын жинақтау Қорапшы құзыреттігіне қойылатын талаптар 2-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Пайдаланылатын Қораптар Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және құрал-сайманды, қағаз, дайындау кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен коленкор мен картон бойынша жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру жұмыстарды сапасы мен қасиеттерін, Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің жүргізу үшін қолданылатын желім және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны түрлерін білуі керек бөлшектер, қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша аспаптар, талаптарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім материалдар-ды мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет дайындай тәсілдерін таңдау: Қораптар дайындау бойынша білу жұмыстарды жүргізу үшін бөлшектер, аспаптар, материалдарды дайындау Қарапайым Бөлшектер олар Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және бұйымдарды үшін дайындалатын кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен желімдеу мен қорапшалар жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру жинақтауды түржиынын білуі, желім Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің орындау қоспаларын әрлеу және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны материалдарының дағдысы қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша бетіне жағу тәсілдерін талаптарды орындауға. білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Дайындық жұмыстарын орындау: картон ранттарын қағаз және коленкормен желімдеу, картон негізді қорапшаларға бүйір қабырғаларының кассеталарын жинақтау. Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігі және кәсіби Жабдықтар Жабдыққа күтім жақызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын тазарту мен сау ережесі мен кестесін, ауысымды жұмыс оржүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру нын жинау қабылдау және тапсыЖауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің ру ережесін, қауіпсіздік дағдысы және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны техникасы, өртке қарсы қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша қауіпсіздікті, ішкі тәртіп талаптарды орындауға. ережелерін білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Жабдықтар тазарту мен жұмыс орнын жинау Қорапшы құзыреттігіне қойылатын талаптар 3-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Пайдаланылатын Қораптар Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және құрал-сайманды, қағаз, дайындау кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен коленкор мен картон бойынша жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру жұмыстарды сапасы мен қасиеттерін, Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің жүргізу үшін қолданылатын желім және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны түрлерін білуі керек бөлшектер, қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша аспаптар, талаптарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім материалдарды мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет дайындай тәсілдерін таңдау: Қораптар дайындау бойынша жұмыстарды жүргізу үшін бөлшектер, аспаптар, білу материалдарды дайындау Бөлшектер олар Қарапайым Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігіты және бұйымдарды үшін дайындалатын кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру желімдеу мен қорапшалар жинақтауды түржиынын білуі, желім Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің қоспаларын әрлеу орындау және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны дағдысы материалдарының қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. бетіне жағу тәсілдерін білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Дайындық жұмыстарын орындау: картон ранттарын қағаз және коленкормен желімдеу, картон негізді қорапшаларға бүйір қабырғаларының кассеталарын жинақтау Өзіндік әрекет: типтік жағдайда Дербестігі және кәсіби Жабдықтар Жабдыққа күтім жақызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын тазарту мен сау ережесі мен жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру жұмыс оркестесін, ауысымды қабылдау және тапсыЖауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің нын жинау ру ережесін, қауіпсіздік дағдысы және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны техникасы, өртке қарсы қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. қауіпсіздікті, ішкі тәртіп ережелерін білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Жабдықтар тазарту мен жұмыс орнын жинау Өзіндік әрекет: типтік жағдайда дербестігін және кәсіби Есеп жүргізу Шикізат, материалдар, асай-мүсей қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын және қабылданған шығындарының нормажүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру құжатты лары, құжаттама жүргізу Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны жүргізу ережесі қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талапқағидалары тарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Шикізат, материалдар, дайындалған өнімге есеп жүргізу, қабылданған құжаттаманы жүргізу Қорапшы құзыреттігіне қойылатын талаптар 4-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен Білімі дағдылар Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның Жұқа Сыртынан қағаз-бен қол астындағылардың жұмысты іске асырутақтайша немесе қағаз негізді ын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын немесе ледеринмен әрленген басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылықкартон негізді қорапшаларды басқару қызметі қарапайым дайындаудың Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің қорапшатехнологиялық және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны ларды процесін, жабдықтар қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талапдайындау мен құралдар арналутарды орындауға. дағдысы ын, желімдердің әр түрі Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап мен желімді қоспа мен ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: сылақтар, сынамалар бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: дайындау ережесін білу Жұқа тақтайша немесе картон негізді қарапайым қорапшаларды дайындау Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның Өлшеулер Мыналарды білуі қол астындағылардың жұмысты іске асырубойынша керек: қорапшалар ын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын немесе дайындаудың басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылықөлшеу құрал- технологиялық басқару қызметі дарының процесі; жабдықтар, Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің көмегімен құралдар мен аспаптар және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны өлшемдерді құрылғысы мен қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптексерумен пайдалану ережелері; тарды орындауға. жұқа тақтай- қолданылатын Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап лы немесе материалдарға ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: картон негізді арналған тезникалық бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: орташа шарттар мен талаптар; Өлшеулер бойынша немесе өлшеу құралдарының қиындықты желім, сылақ құрамы көмегімен өлшемдерді тексерумен жұқа тақтайлы не- қорапшалар мен рецептурасы, месе картон негізді орташа қиындықты қорапшалар дайындау күрделі емес сызбалар дайындау. дағдысы Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның Күрделі Қорапшалар қол астындағылардың жұмысты іске асыруқорапшалар дайындаудың ын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын дайындау технологиялық басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылықдағдысы, процесін, әрлеу басқару қызметі сылақ пен материалдарының арЖауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің политурлар налуы мен қасиеттерін, және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны дайындау қорапшаларда қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талапдағдысы бұйымдарды жинақтау тарды орындауға.

(Соңы 13-бетте).


(Соңы. Басы 12-бетте).

Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің бұйрығы

Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: сырты мен ішін былғары, күдері, барқыт және жібекпен әрлеумен музыкалық аспаптар, бинокльдер, кино-, фотоаппараттары, ас үй құралдары, көрме тіреулері, сөрелері, блокноттар, бюварлар үшін күрделі қорапшалар дайындау

ережесін, әрлеу материалдарын іріктеуді, сызбалар, рецептураларды оқуы, сылақ пен политурларды білуі, оларды дайындау мен қолдану ережелерін білуі керек

«Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандартына 5-қосымша 1-кесте

Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс Қазақстан Республикасының мемлекеттік кәсіптердің жіктеуіші (МКЖ) Базалық топ 3111 Техник-технолог Басшылар, мамандар мен басқа қызметкерлер лауазымдарының біліктілік анықтамалығы БТБА бойынша кәсіп Техник-технолог Салалық біліктілік шеңберінің (СБШ) біліктілік деңгейі БТБА бойынша разрядтар 4 4 Еңбек шарттарына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар Кәсіп бойынша мүмкін болатын жұмыс орындары (кәсіпорын, ұйымдар) Зиянды және қауіпті факторлар, еңбек шарттары Жұмысқа жіберудің ерекше шарттары СБШ біліктілік деңгейі 4

3-кесте

4-кесте

КС бірліктерін сипаттау (функционалдық карта) Еңбек Еңбек заттары қызметінің шифрі

Еңбек құралдары

Ф1

Технологиялық (техникалық) құжатты әзірлеу қағидалары мен талаптары Бақылау әдістері мен түрлері

Ф2

Ф3

Міндеттер (еңбек әрекеті)

3.1.1 Технологиялық (техникалық) құжаттаманы, жұмыстың оңтайлы режимдерін, жабдықөа күтім жасау кестелерін, жуғыш ерітінділер рецептілерін және оларды дайындау режимдерін әзірлеу Өндірістік тәртіп, өнерЗ 1.2: Технологиялық және өндірістік кәсіптік сани-тария, үйтәртіптің сақталуына, өндіріс мәдениеті, жайдың температуралықөнеркәсіптік санитария, үй-жайдың темпераылғал режимі туралық-ылғал режимінің сақталуына бақылау Шикізат пен материалдар, Сапаны бақылау З 1.3: Шикізат пен материалдар, дайын өнім дайын өнім, жуғыш әдістері мен түрлері сапасын тексеруді жүзеге асыру ерітінділер Технологиялық жабдық Бақылау әдістері З 1.4: Технологиялық жабдықтың мен түрлері пайдалануына, белгіленген параметрлер сақталуына, сақтандыру, жөндеу, жабдықты тазарту кестелерінің сақталуына бақылау Тапсырыс, мақсаттар, ҰйымдастыруЗ 2.1: Орындаушылар ұжымының жұмысын өндірістік міндеттер басқару аспаптары ұйымдастыру, өндірістік жұмыстарды жоспарлау мен ұйымдастыру; жұмыстарды жоспарлау кезінде оңтайлы шешімдер таңдау. Өндіру уақытыныңғ негізделген нормаларын, қызмет көрсету аймақтарын белгілеу Өндіріс учаскелерінің Сапаны бақылау З 2.2: Өндірістің барлық учаскелерінде әдістері мен түрлері шығарылатын өнім саны мен сапасын технологиялық параметрлері бақылау; технологиялық процестердің экономикалық тиімділігін бағалауда, оны арттыру бойынша шаралар әзірлеуге қатысу Қауіпсіздік және З 2.3: өндірістің барлық учаскелерінде Өндіріс учаскелерінің технологиялық өртке қарсы қауіп- қауіпсіздік техникасы мен өртке қарсы сіздік құралдары, қауіпсіздікті қамтамасыз ету параметрлері қағидалары Өндірістік процесте Біліктілікті арттыЗ 2.4: өндірістің барлық учаскелерінде ру әдістері мен жұмыскерлердің біліктілігін арттыруды қиындықтар, құзыреттік жетіспеушілігі тәсілдері ұйымдастыру, олардың жаңа техника және технология игеруін ұйымдастыру Жаңа технологиялық Сынау әдістері, З 3.1: Жаңа технологиялық жабдықты жабдық режимдері сынау, жаңа режимдер, препараттар мен параметрлерді өндірістің барлық кезеңдерінде сынау Жаңа технологиялық Сынау әдістері, З 3.2: Жаңа, оның ішінле ресурс үнемдейтін жабдық режимдері технологияларды, жаңа жабдықтарды енгізу бойынша тәжірибелік-экспериментальдік жұмыстар жүргізу Өндірістік процесте Жаңашылдық және З 3.3: Ұжымда жаңашылдық және оңтайландыру жұмыстарын ұйымдастыру оңтайландыру қиындықтар, құзыреттік жетіспеушілігі жұмыстарының әдістері мен тәсілдері 5-кесте

Техник-технолог құзыреттігіне қойылатын талаптар 4-деңгейдегі СБШ Міндет Тұлғалық және кәсіби құзыреттер шифрі З 1.1 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Технологиялық (техникалық) құжаттаманы, жұмыстың оңтайлы режимдерін, жабдықөа күтім жасау кестелерін, жуғыш ерітінділер рецептілерін және оларды дайындау режимдерін әзірлеу З 1.2 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Технологиялық және өндірістік тәртіптің сақталуына, өндіріс мәдениеті, өнеркәсіптік санитария, үй-жайдың температуралық-ылғал режимінің сақталуына бақылау З 1.3 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: Шикізат пен материалдар, дайын өнім сапасын тексеруді жүзеге асыру З 1.4 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: технологиялық жабдықтың пайдалануына, белгіленген параметрлер сақталуына, сақтандыру, жөндеу, жабдықты тазарту кестелерінің сақталуына бақылау 3.2.1 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Орындаушылар ұжымының жұмысын ұйымдастыру, өндірістік жұмыстарды жоспарлау мен ұйымдастыру; жұмыстарды жоспарлау кезінде оңтайлы шешімдер таңдау. Өндіру уақытыныңғ негізделген нормаларын, қызмет көрсету аймақтарын белгілеу З 2.2 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Өндірістің барлық учаскелерінде шығарылатын өнім саны мен сапасын бақылау; технологиялық процестердің экономикалық тиімділігін бағалауда, оны арттыру бойынша шаралар әзірлеуге қатысу З 2.3 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: өндірістің барлық учаскелерінде қауіпсіздік техникасы мен өртке қарсы қауіпсіздікті қамтамасыз ету З 2.4

Білік пен дағдылар Құжаттама дайындау, кесте құру

Өндіріске техникалық бақылауды жүзеге асыру

Білімі Кәсіпорын қызметін ұйымдастыру мен оны басқару негіздерін, жүнді бастапқы өңдеу технологиясын, жабдықтарды техникалық пайдалану ережелерін білу

Кәсіпорынның қолданыстағы стандарттар, техникалық шарттар, технологиялық режимдер, техникалық пайдалану ережелері

Астана қаласы

«Жүн өндірісі» кәсіби стандартын бекіту туралы

«КЕЛІСІЛДІ» Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі ___________ Т.ДҮЙСЕНОВА. 2013 жылғы 7 сәуір

Машиналар мен тетіктердің айналатын бөліктері Медициналық кері көрсеткіштердің және қауіпсіздік техникасы бойынша нұсқау беруден өтудің болмауы Кәсіби білім беру мен оқыту деңгейі Талап етілетін жұмыс тәжірибесі Жоғары деңгейдегі техникалық және Талап етілмейді кәсіби білім (қосымша кәсіби даярлық)

№479

2013 жылғы 15 мамырдағы Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің 138-5-бабының 3-тармағына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріп отырған «Жүн өндірісі» кәсіби стандарты бекітілсін. 2. Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің Өнеркәсіп комитеті (Б.А. Қасымбеков) заңнамада белгіленген тәртіпте: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде осы бұйрықтың мемлекеттік тіркелуін; 2) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде осы бұйрық мемлекеттік тіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде бұқаралық ақпарат құралдарына және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауға жіберуді; 3) Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің интернет-ресурсында осы бұйрықтың орналасуын қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылауды өзіме қалдырамын. 4. Осы бұйрық оның алғаш рет ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрінің міндетін атқарушы А.РАУ.

2-кесте

Еңбек функциясының атауы Өндірістік-технологиялық Ұйымдастыру-басқару Тәжірибелік-экспериментальдік

Технологиялық карталар мен өндіріс схемалары

2013 жылғы 30 желтоқсан

Былғары галантерея бұйымдарын өндіру кәсіпорындары

КС бірліктерінің тізбесі (кәсіптің еңбек функциялары) Еңбек қызметінің № Ф1 Ф2 Ф3

13

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрінің міндетін атқарушының 2013 жылғы 30 желтоқсандағы №479 бұйрығымен бекітілген «Жүн өндірісі» кәсіби стандарты 1. Жалпы ережелер 1. «Жүн өндірісі» кәсіби стандарты (одан әрі КС) біліктілік деңгейіне, құзыреттікке, еңбек мазмұны, сапасы мен шарттарына қойылатын талаптарды анықтайды және мына мақсаттарға арналған: 1) кәсіби қызмет мазмұнына қойылатын бірыңғай талаптарды белгілеуге; 2) еңбек нарығының заманауи талаптарына жауап беретін біліктілік талаптарын жаңартуға; 3) персоналды басқару саласында бірқатар міндеттер шеңберін шешуге; 4) білім беру стандарттарын, оқу жоспарларын, модульдік оқу бағдарламаларын әзірлеуге, сондай-ақ тиісті оқу-әдістемелік материалдарды әзірлеуге; 5) мамандардың кәсіби даярлығына бағалау мен біліктілігінің сәйкестігіне растау жүргізуге арналған. 2. КС негізгі пайдаланушылары: 1) білім беру ұйымдарының түлектері, қызметкерлері; 2) ұйым басшылары мен қызметкерлері, ұйымның персоналды басқару бөлімшесінің басшылары мен мамандары; 3) білім беру стандарттарын әзірлейтін мамандар; 4) мамандардың кәсіби даярлығына бағалау және біліктілігінің сәйкестігіне растау саласындағы мамандар болып табылады. 3. КС негізінде қызметтің функционалдық үлгілеріне, лауазымдар, біліктілікті арттыру, қызметкерлерді аттестаттау, еңбекті ынталандыру жүйесі мен басқаларына арналған ішкі, ұжымдық стандарттар әзірлене алады. 4. Осы КС мынадай терминдер мен анықтамалар қолданылады: 1) біліктілік – қызметкердің еңбек қызметінің нақты түрі шеңберінде нақты қызметтерді сапалы орындауына даярлығы; 2) біліктілік деңгей – күрделілігі параметрлері, стандартты емес еңбек шарттары, жауаптылығы және дербестігі бойынша тарамдалатын қызметкердің құзыреттігіне қойылатын талаптар жиынтығы; 3) еңбек заты – нақты еңбек құралдарының көмегімен өнім құру мақсатында қызметкердің әрекеті бағытталған зат; 4) еңбек құралы – еңбек затын бастапқы жағдайдан өнімге түрлендіру үшін қызметкер пайдаланатын құралдар; 5) еңбек қызметінің түрі-еңбек қызметтерінің бүтін жинағымен және оларды орындау үшін қажетті құзыреттіктермен қалыптастырылған кәсіби қызмет саласында құрамдас бөлік; 6) еңбек функциясы – еңбек процесінің бір немесе бірнеше міндеттерін шешуге бағытталған өзара байланысты әрекеттер жинағы; 7) кәсіби қызмет саласы – жалпы біріктірілген негізге ие (балама және жуық арналулар, нысандар, технологиялар, оның ішінде еңбек құралдары) және оларды орындау үшін еңбек қызметтері мен құзыреттіктердің ұқсас жинағын болжайтын саланың еңбек қызметі түрлерінің жиынтығы; 8) КС – кәсіби қызметтің нақты саласында біліктілік деңгейіне, құзыреттілікке, мазмұны, сапасы мен еңбек әрекеттеріна қойылатын талаптарды анықтайтын стандарт; 9) КС бірлігі – бүтін, аяқталған, салыстырмалы автономды және осы еңбек қызметінің түрі үшін мәнді болып табылатын нақты еңбек қызметінің тарамдалған сипаттамасынан тұратын кәсіби стандарттың құрылымдық элементі; 10) Кәсіп – арнайы теориялық білім мен арнайы даярлық нәтижесінде алынған практикалық дағды, жұмыс тәжірибесінің кешенін иеленуді талап ететін еңбек қызметінің тегі; 11) Құзыреттік – еңбек қызметінде білімін, дағды мен тәжірибесін қолдану қабілеті; 12) Лауазым – ұйымның ұйымдастыру-әкімшілік сатысы жүйесінде функционалдық орын; 13) Міндет – еңбек қызметін іске асырумен және нақты заттар мен еңбек құралдарын пайдаланумен нәтижеге жетумен байланысты әрекеттер жиынтығы; 14) Сала – олар үшін шығарылатын өнім, өндіріс технологиясы, негізгі қорлар мен жұмыскерлердің кәсіби дағдыларының жалпылығы тән болатын кәсіпорындар мен ұйымдар жиынтығы; 15) Салалық біліктіліктің шеңбері (одан әрі СБШ) – салада танылатын біліктілік деңгейлерін құрылымдық сипаттау; 16) Ұлттық біліктіліктің шеңбері (одан әрі ҰБШ) – еңбек нарығында танылатын біліктілік деңгейлерінің құрылымдық сипаттамасы; 17) Функционалдық карта – кәсіби қызметтің сол не басқа саласы шеңберінде қызметкердің нақты түрін орындайтын еңбек қызметтері мен міндеттерін құрылымдық сипаттау. 2. КС паспорты 5. КС паспорты келесіні анықтайды. 1) экономикалық қызмет түрі (кәсіби қызмет саласы): ҚР МЖ 03-2007 «13.20 Тоқыма бұйымдарының өндірісі. Жүн өндірісі». 2) экономикалық қызмет (кәсіби сала) түрінің негізгі мақсаты: Жүн өндірісінде жүнді бастапқы өңдеуді ұйымдастыру. Кәсіби стандарт «Жүнді бастапқы өңдеу» кәсіби қызмет саласында еңбек мазмұны, сапасы, шарттары, қызметкерлер біліктілігі мен құзыреттігіне қойылатын талаптарды белгілейді 3) еңбек қызметінің, кәсіптің түрлері, біліктілік деңгейлер осы кәсіби стандартқа 1-қосымшада келтірілген. Стандарт талаптары осы салада «жүн жуатын агрегат операторы, лаборант, техник-технолог» кәсібіне қатысты болады 3. «Жүн жуатын агрегат операторы» еңбек қызметі (кәсіп) түрлерінің карточкалары 6. Еңбектік қызметінің (кәсіптің) түр карточкасы құрайды 1) СБШ бойынша біліктілік деңгейі – 2-4 2) лауазымның мүмкін болатын атаулары: Жүн жуушы. 3) «Жүн жуатын агрегат операторы» кәсібі субъектінің маманға жүнді бастапқы өңдеу процесін жүргізу негізгі қызметті іске асырумен болатын міндеттерді білу мен орындай білуді міндеттейді. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс осы КС 2-қосымшаның 1-кестесінде келтірілген. 4) жүн жуатын агрегат операторының еңбек әрекеттеріна, жұмыс тәжірибесі мен біліміне қойылатын талаптар осы КС 2-қосымшаның 2-кестесінде келтірілген. 5) КС бірлігінің тізбесі осы кәсіби стандартқа 2-қосымшаның 3-кестесінде келтірілген. 6) «Жүн жуатын агрегат операторы» орындайтын еңбек әрекеттерін, кәсіби стандарт бірлігін сипаттайтын функционалдық қарта осы КС 2-қосымшаның 4-кестесінде келтірілген. 7) жүн жуатын агрегат операторы құзыретіне қойылатын талаптар осы КС 2-қосымшаның 5-кестесінде келтірілген. 4. «Техник-технолог» еңбек қызметі (кәсіп) түрлерінің карточкалары 7. Еңбектік қызметінің (кәсіптің) түр карточкасы құрайды 1) СБШ бойынша біліктілік деңгейі – 4-5 2) лауазымның мүмкін болатын атаулары: Шебер 3) «Техник-технолог» кәсібі субъектіге жүнді бастапқы өңдеу процесін ұйымдастырумен, өнім сапасын, еңбек өнімділігін және жабдықтарды қамтамасыз етумен байланысты міндеттерді білу мен орындауды міндеттейді. Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс осы КС 3-қосымшаның 1-кестесінде келтірілген. 4) техник-технолог еңбек әрекеттеріна, жұмыс тәжірибесі мен біліміне қойылатын талаптар осы КС 3-қосымшаның 2-кестесінде келтірілген. 5) КС бірлігінің тізбесі осы кәсіби стандартқа 3-қосымшаның 3-кестесінде келтірілген. 6) техник-технолог орындайтын еңбек әрекеттерін, КС бірлігін сипаттайтын функционалдық қарта және құзыреттілікке қойылатын талаптар осы кәсіби стандартқа 3-қосымшаның 4-кестесінде келтірілген. 7) техник-технолог құзыретіне қойылатын талаптар осы КС 3-қосымшаның 5-кестесінде келтірілген. 5. Осы КС негізінде берілетін сертификаттар түрлері 8. Мамандардың кәсіби даярлығын бағалау және біліктілігінің сәйкестігін растау саласындағы ұйымдар осы кәсіби стандарт негізінде сертификаттар береді. 9. Осы кәсіби стандарт негізінде берілетін сертификаттар түрлері игерілуі осы КС 2,3,4- қосымшаларының 3-кестесінде қарастырылған сертификат алу үшін қажетті кәсіби стандарт бірліктерінің тізіліміне сәйкес анықталады.

Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: кептіру жабдығын дайындау – қыздыру, параметрлер белгілеу З 2.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда дербестігін Түту машинасында Түту машинасының және кәсіби қызметтің күрделі жағдайында жұмыс істеу технологиялық басшылықпен жұмысын жүзеге асыру, оқуды дағдысын меңгеру, режимін, құрылымы өзіндік ұйымдастыру жүннің түтіну және мен жұмыс істеу Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, қоқыстану деңгейін қағидатын, құралдарды өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған анықтай білу немесе компьютерді ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік берілген режимге күйге бойынша талаптарды орындауға. келтіре білу Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: жуылмаған жүнді қопсыту мен түту процесін жүргізу З 3.1 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда дербестігін Жабдық тораптары Жабдыққа күтім жасау және кәсіби қызметтің күрделі жағдайында мен тетіктерін ережесі мен кестесін, басшылықпен жұмысын жүзеге асыру, оқуды тазарту, жинақтау ауысымды қабылдау өзіндік ұйымдастыру камерасынан және тапсыру Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, қоқысты алу, ережесін, қауіпсіздік өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған агрегаттар, техникасы, өртке қарсы ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік жүйелер, қауіпсіздікті, ішкі тәртіп бойынша талаптарды орындауға. коммуникациялар, ережелерін білуі керек. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, жұмысшы білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі органдарды шайып әрекет тәсілдерін таңдау: ауысымды тапсырушығу дағдысы қабылдау, бекітілген жабдықты тазарту және жұмыс орнын жуу Есеп жүргізу және Шикізат, материЗ 3.2 Өзіндік әрекет: типтік жағдайда дербестігін қабылданған алдар, асай-мүсей және кәсіби қызметтің күрделі жағдайында құжатты жүргізу шығындарының норбасшылықпен жұмысын жүзеге асыру, оқуды қағидалары малары, құжаттама өзіндік ұйымдастыру жүргізу ережесі Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: типтік практикалық міндеттерді шешу, білім мен практикалық тәжірибе негізінде белгілі әрекет тәсілдерін таңдау: Шикізат, материалдар, дайындалған өнімге есеп жүргізу, қабылданған құжаттаманы жүргізу Жүн жуатын аргегат операторының құзыреттігіне қойылатын талаптар 4-деңгейдегі СБШ Міндет Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен дағдылар Білімі шифрі Химиялық Химиялық станса З 1.3 Өзіндік әрекет: таныс жағдайларда кейбір құрылысы, жұмыс стансаны күйге дербестігінің болуы жағдайында басшылықпен істеу қағидатын, жұмыс, басшылық үйретуі келтіру мен іске жуғыш ерітінділер қосу, жуғыш Жауаптылығы: қарапайым тапсырмаларды параметрлері мен ерітінділерді орындау нәтижелері үшін, өзінің қауіпсіздігі мен қасиеттерін, химиялық дайындау, басқалардың қауіпсіздігі үшін, қоршаған ортаны материалдардың қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік талаптарын бекітілген режим жұмсалу нормаларын және рецептіге орындағаны үшін Күрделілігі: қарапайым типтік білу сәйкес жуғыш міндеттерді шешу: Жүнді жуу мен шаю процесіне ерітінділерді баркаларды дайындау, оларға жуғыш ерітіндіні толтыру, пультте бекітілген параметрлерді орнату дайындау дағдысы, индикаторлар көмегімен ерітіндіні талдай білу З 2.2 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның Агрегаттың жуатын Жүнді бастапқы өңдеу технологиясын, баркаларында қол астындағылардың жұмысты іске асыруын жұмыс істеу, жуғыш технологиялық ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық- ерітінді мен судың режим, жүн жуатын басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске ағып кетуіне қарсы агрегат құрылымы мен жұмыс істеу әрекетті қолдану асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке дағдысы, реттеуші қаиғдатын, құралдар немесе компьютерді қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. құрылғылардың жүн жуудың берілген ақаусыздығын Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды режиміне келтіре білу, талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді бақылау, жуылған жүн сапасына шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын синералдық және қойылатын талаптарорганикалық орындау: Жүнді жуу мен шаюдың негізгі ды білуі, зертханалық қосымдарды технологиялық процесін жүргізу, шала өнімдер талдаулар негізінде сапасын, технологиялық процестер мен дайын кетіру, ланолин алу, қалдықтарды жүн сапасын бақылауы өнімді бақылау, ұжымда үйретіп жетекшілік ету кәдеге жарату керек. жұмысы Кептіргіш машинаның Кептіргіш З 2.3 Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның машинада жұмыс құрылымы мен жұмыс қол астындағылардың жұмысты іске асыруын істеу қағидатын, істеу дағдысы, ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын жуылған жүн сапасына басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық- кептірудің қойылатын талаптарды, талап етілетін басқару қызметі кептіру параметрлерін параметрлерін Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, реттеу әдістерін, оның ұстану өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ішінде энергия үнемдеу ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік әдістерін білу бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: жуылған жүнді кептірудің технологиялық процесін жүргізу. Ұжымды үйретіп жетекшілік ету «Жүн өндірісі» кәсіби стандартына 3-қосымша 1-кесте

Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс

Қазақстан Республикасының мемлекеттік кәсіптердің жіктеуіші (МКЖ) Базалық топ 3111 техник-технолог Жұмысшылардың жұмыстары мен кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы (БТБА) Шығарылым, БТБА бөлімі 44-шығарылым, «Жүн өндірісі» бөлімі Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әулеметтік қорғау министрінің 2013 жылғы 26 ақпандағы № 73-ө-м бұйрығымен бекітілген БТБА бойынша кәсіп Техник-технолог Салалық біліктілік шеңберінің БТБА бойынша разрядтар (СБШ) біліктілік деңгейі 4 4-5 5 6-8 Еңбек шарттарына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар Кәсіп бойынша мүмкін болатын жұмыс орындары (кәсіпорын, ұйымдар) Зиянды және қауіпті факторлар, еңбек шарттары Жұмысқа жіберудің ерекше шарттары СБШ біліктілік деңгейі 4

Машиналар мен тетіктердің айналатын бөліктері, электр жабдығы, бу. Медициналық кері көрсеткіштердің және қауіпсіздік техникасы бойынша нұсқау беруден өтудің болмауы Кәсіби білім беру мен оқыту деңгейі Талап етілетін жұмыс тәжірибесі Техникалық немесе кәсіби білім 3-кесте

Кәсіптің еңбек функцияларының тізбесі Еңбек қызметінің шифрі Ф1 Ф2 Ф3

Еңбек функциясының атауы (кәсіби стандарт бірліктері) Өндірістік-технологиялық Ұйымдастыру-басқару Тәжірибелік-эксперименталдық 4-кесте

КС бірліктерін сипаттау (функционалдық карта) Еңбек Еңбек заттары қызметінің шифрі

2-кесте

Жүнді бастапқы өңдеу кәсіпорындары

Еңбек құралдары

Міндеттер (еңбек әрекеті)

6. КС әзірлеушілер, келісу парағы, сараптама жасау және тіркеу 10. КС әзірлеугі Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігі болып табылады. 11. КС келісу парағы осы кәсіби стандартқа кестеде көрсетілген. «Жүн өндірісі» кәсіби стандартына 1-қосымша Шикізат, материалдар, дайын өнімнің сәйкеспеушілігін көзбен шолып және зертханалық талдау негізінде анықтай білу Жабдық жағдайын талдау және бағалау

Мақта мен үліктің физика-механикалық және химиялық қасиеттерін, сәйкеспеушіліктер себептері мен жою әдістерін, стандарттар, сапа жөніндегі нұсқаулықтарды, жіктеу жұмыстарының әдістерін, қоқыстану түрлері мен дәрежесін анықтай білу Жабдық құрылғысы мен пайдалану ережелерін, оларға күтім жасау ережелерін білу

Заманауи Өндірісті ұйымдастыру, бағдарлаүнемдеу, еңбекті нормалық және малауды білу ақпараттық технологиялардың техникалық құралдарын, озық халықаралық тәжірибені пайдалану

Шығарылатын Жабдықтың өнімделігі өнім сапасын, мен өнім өндіру санын анықтау стандарттары, нұсқаулықтары, есептеу әдістерін білу

№ р/с Еңбек қызметі түрінің атауы

Салалық біліктілік шеңберінің біліктілік деңгейі

1

2-4

2

4

«Жүн өндірісі» кәсіби стандартына 2-қосымша 1-кесте

Қолданыстағы нормативтік құжаттармен байланыс

Қазақстан Республикасының мемлекеттік кәсіптердің жіктеуіші (МКЖ) Базалық топ 7431 Мақта-мата, кенеп, жібек орау, жүн, кеуекті жіп өндірісінда мен мақта өндірісінде талшық дайындаумен айналысатын жұмыскерлер Жұмысшылардың жұмыстары мен кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығы (БТБА) БТБА шығарылымы, бөлімі 44-шығарылым, «Жүн өндірісі» бөлімі БТБА бойынша кәсіп Жүн жуушы Салалық біліктілік шеңберінің БТБА бойынша разрядтар (СБШ) біліктілік деңгейі 3 3-4 4 5 Еңбек шарттарына, біліміне және тәжірибесіне қойылатын талаптар

Еңбек қызметінің шифрі Ф1 Ф2 Ф3 Еңбекті қорғау ережелері мен нормалары, қауіпсіздік техникасы, өнеркәісіптік санитария мен өртке қарсы жүйе, технологиялық жабдықты автомат басқару жүйелері

Еңбек Еңбек заттары қызметінің шифрі Ф1 Жуылмаған жүн Жуылмаған жүн

Ф3

Келісу күні 2013 жылғы 19 желтоқсандағы № 04-3-1-16/16973

Осы КС _____________________________________________________________________________ ________________________________________________________тіркелді Кәсіби стандарттар кәсіби стандарт тізбесіне енгізілді, тіркеу № _____________________________ Хат (хаттама) № _________________ Күні________________________ Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 14 мамырда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9415 болып енгізілді.

Еңбек құралдары

Міндеттер (еңбек әрекеті)

Пневмокөлік, конвейер, қоректендіргіш Баркалар, жуғыш ерітінділер

З 1.1: Жуылмаған жүнге қоректендіргіш құю З 1.2: Жүнді жуу мен шаю процесіне баркаларды дайындау З 1.3: Жуғыш ерітіндіні дайындау З 1.4: Кептіру секциясын жүн кептіруге дайындау

Жуылмаған жүн

Химиялық материалдар Кептіру параметрлері, шығатын өнім ылғалдығына қойылатын талаптар Түту машинасы

Жуылмаған жүн

Баркалар

З 2.1: Жуылмаған жүнді қопсыту мен түту процесін жүргізу З 2.2: Жүнді жуу, сығу және шаю процестерін жүргізу Жуылған жүн Кептіргіш машина З 2.3: Жуылған жүнді кептіру процесін жүргізу Жабдық торапЖабдыққа күтім жасау ережелері З 3.1: Жабдықты тазарту, жұмыс тары мен тетіктері, мен графиктері, ауысымды орнын жинау жұмысшы орын қабылдау және тапсыру ережесі, беті қауіпсіздік техникасы ережесі Шикізат, матеЖурналдар, құжаттама, жүргізу З 3.2: Шикізат, материалдар, риалдар шығыны, ережесі дайындалған өнімге есеп жүргізу, дайындалған өнім қабылданған құжаттаманы жүргізу көлемдері

Міндет шифрі З 1.1

З 1.2

З 1.3

5-кесте

Білік пен дағдылар Білімі

З 1.4

Кептіру машинасын күйге келтіру және жұмысқа қосу дағдысы, бекітілген параметрлерді орнату

Өзіндік әрекет: типтік жағдайда дербестігін және кәсіби қызметтің күрделі жағдайында басшылықпен жұмысын жүзеге асыру, оқуды өзіндік ұйымдастыру Жауаптылығы: жұмысты орындау нәтижесіне, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға.

Кептіру машинасының құрылымы, жұмыс істеу қағидатын, кептіру параметрлерін, кіретін өнім ылғалдығына қойылатын талаптарды білу

Өндіріс учаскелерінің технологиялық параметрлері Өндірістік процесте қиындықтар, құзыреттік жетіспеушілігі жаңа технологиялық жабдық жаңа технологиялық жабдық

З 1.1: Технологиялық (техникалық) құжаттаманы, жұмыстың оңтайлы режимдерін, жабдыққа күтім жасау кестелерін, жуғыш ерітінділер рецептілерін және оларды дайындау режимдерін әзірлеу З 1.2: Технологиялық және өндірістік тәртіптің сақталуына, өндіріс мәдениеті, өнеркәсіптік санитария, үй-жайдың температуралық-ылғал режимінің сақталуына бақылау З 1.3: Шикізат пен материалдар, дайын өнім сапасын тексеруді жүзеге асыру

З 1.4: Технологиялық жабдықтың пайдалануына, белгіленген параметрлер сақталуына, сақтандыру, жөндеу, жабдықты тазарту кестелерінің сақталуына бақылау ҰйымдастыруЗ 2.1: Орындаушылар ұжымының жұмысын басқару аспаптары ұйымдастыру, өндірістік жұмыстарды жоспарлау мен ұйымдастыру; жұмыстарды жоспарлау кезінде оңтайлы шешімдер таңдау. Өндіру уақытыныңғ негізделген нормаларын, қызмет көрсету аймақтарын белгілеу Сапаны бақылау З 2.2: Өндірістің барлық учаскелерінде әдістері мен түрлері шығарылатын өнім саны мен сапасын бақылау; технологиялық процестердің экономикалық тиімділігін бағалауда, оны арттыру бойынша шаралар әзірлеуге қатысу Қауіпсіздік және өртке З 2.3: өндірістің барлық учаскелерінде қауіпсіздік қарсы қауіпсіздік техникасы мен өртке қарсы қауіпсіздікті қамтамасыз ету құралдары, қағидалары Біліктілікті арттыру З 2.4: өндірістің барлық учаскелерінде әдістері мен тәсілдері жұмыскерлердің біліктілігін арттыруды ұйымдастыру, олардың жаңа техника және технология игеруін ұйымдастыру Сынау әдістері, З 3.1: Жаңа технологиялық жабдықты сынау, режимдері жаңа режимдер, препараттар мен параметрлерді өндірістің барлық кезеңдерінде сынау Сынау әдістері, З 3.2: Жаңа, оның ішінле ресурс үнемдейтін режимдері технологияларды, жаңа жабдықтарды енгізу бойынша тәжірибелік-экспериментальдік жұмыстар жүргізу жаңашылдық және З 3.3: ұжымда жаңашылдық және оңтайландыру оңтайландыру жұмыстарын ұйымдастыру жұмыстарының әдістері мен тәсілдері 5-кесте

Жүн жуатын аргегат операторының құзыреттігіне қойылатын талаптар 3-деңгейдегі СБШ Міндет Тұлғалық және кәсіби құзыреттер шифрі

Тапсырыс, мақсаттар, өндірістік міндеттер

Өндірістік процесте қиындықтар, құзыреттік жетіспеушілігі

4-кесте

КС бірліктерін сипаттау (функционалдық карта)

Ф2

Ф3

3-кесте

Шикізат, материалдар, жабдықтар, жуғыш ерітінділерді жүн жуу процесін жүргізу үшін дайындау Жүнді түту, қопсыту, жуға шылау, жуу, шаю, кептіру процестерін жүргізу Жабдық және жұмыс орнына күтім жасау

Технологиялық Технологиялық карталар мен (техникалық) құжатты өндіріс схемалары әзірлеу қағидалары мен талаптары Өндірістік тәртіп, Бақылау әдістері мен өнеркәсіптік сани- түрлері тария, үй-жайдың температуралықылғал режимі Шикізат пен Сапаны бақылау материалдар, әдістері мен түрлері дайын өнім, жуғыш ерітінділер Технологиялық Бақылау әдістері мен жабдық түрлері

Өндіріс учаскелерінің технологиялық параметрлері

Еңбек функциясының атауы

Жуғыш ерітінді Кептіргіш машина

Өз өндірісінің кәсіптері шеңберінде оқу әдістемелері мен бағдарламаларын білу

Ф2

2-кесте

Кәсіп бойынша мүмкін Жүнді бастапқы өңдеу кәсіпорындары, киіз басу өндірісі болатын жұмыс орындары (кәсіпорын, ұйымдар) Зиянды және қауіпті фак- Машиналар мен тетіктердің айналатын бөліктері, электр жабдығы, жылу торлар, еңбек шарттары генераторы, бу Жұмысқа жіберудің ерек- Медициналық кері көрсеткіштердің және қауіпсіздік техникасы бойынша ше шарттары нұсқау беруден өтудің болмауы СБШ біліктілік деңгейі Кәсіби білім беру мен оқыту деңгейі Талап етілетін жұмыс тәжірибесі 3 Білім беру ұйымы негізінде бір жылға дейін кәсіби даярлық Талап етілмейді бағдарламасы бойынша курстар немесе жалпы орташа білімі немесе негізгі орта білім негізінде техникалық және кәсіби білімі немесе практикалық тәжірибесіз жалпы орта білімі болған жағдайда кәсіпорында оқу 4 Жоғары деңгейде техникалық және кәсіби білімі (қосымша Кемі 3 жыл кәсіби даярлық), практикалық тәжірибе 3-деңгейде

«Былғары галантерея өндірісі» кәсіби стандартына 6-қосымша Келісу парағы Ұйым атауы Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау миинистрлігі

Еңбек нарығы үрдісін ҚР қызметтердің есепке ала отырып мемлекеттік жіктеуішіне кәсіп атауы сәйкес кәсіп атауы (ҚР МЖ 01-2005) Жүн жуатын агрегатта жүнді Жүн жуатын агрегат Жүн жуушы (жүн өндірісі) жуып кептіру операторы Жүнді бастапқы өңдеуді Техник-технолог Техник-технолог ұйымдастыру және бақылау

КС бірліктерінің тізбесі (кәсіптің еңбек функциялары)

Өндірістің барлық учаскелерінде қауіпсіздік техникасы мен өртке қарсы қауіпсіздікті қамтамасыз ету жағдайын талдау және бағалау, оларды қамтамасыз ету бойынша шаралар қабылдай білу Кәсіп негіздерін Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру жұмыскермен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру лердің оқуын бойынша атқарушылық-басқару қызметі жүргізу дағдысы, Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, семинарлар, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған курстар жүргізу, ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. оқыту бағдарКүрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ламаларын құрастыру ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: өндірістің барлық учаскелерінде жұмыскерлердің біліктілігін арттыруды ұйымдастыру, олардың жаңа техника және технология игеруін ұйымдастыру

Ф1

Қызмет, кәсіп түрлері, біліктілік деңгейлері

З 1.4

Техник-технолог құзыреттігіне қойылатын талаптар 4-деңгейдегі СБШ Тұлғалық және кәсіби құзыреттер Білік пен дағдылар Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол Құжаттама астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру дайындау, мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру кесте құру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Технологиялық (техникалық) құжаттаманы, жұмыстың оңтайлы режимдерін, жабдықөа күтім жасау кестелерін, жуғыш ерітінділер рецептілерін және оларды дайындау режимдерін әзірлеу Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол Өндіріске астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру техникалық мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бақылауды бойынша атқарушылық-басқару қызметі жүзеге асыру Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Технологиялық және өндірістік тәртіптің сақталуына, өндіріс мәдениеті, өнеркәсіптік санитария, үй-жайдың температуралық-ылғал режимінің сақталуына бақылау Шикізат, Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру материалмен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру дар, дайын өнімнің сәйбойынша атқарушылық-басқару қызметі кеспеушілігін Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, көзбен өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған шолып және ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. зертханалық Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап талдау негізінде ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: Шикізат пен материалдар, дайын өнім сапасын тексеруді анықтай білу жүзеге асыру Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі

Жабдық жағдайын талдау және бағалау

Білімі Кәсіпорын қызметін ұйымдастыру мен оны басқару негіздерін, жүнді бастапқы өңдеу технологиясын, жабдықтарды техникалық пайдалану ережелерін білу

Кәсіпорынның қолданыстағы стандарттар, техникалық шарттар, технологиялық режимдер, техникалық пайдалану ережелері

Мақта мен үліктің физика-механикалық және химиялық қасиеттерін, сәйкеспеушіліктер себептері мен жою әдістерін, стандарттар, сапа жөніндегі нұсқаулықтарды, жіктеу жұмыстары-ның әдістерін, қоқыс-тану түрлері мен дәрежесін анықтай білу Жабдық құрылғысы мен пайдалану ережелерін, оларға күтім жасау ережелерін білу

З 2.1

З 2.2

З 2.3

З 2.4

Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: технологиялық жабдықтың пайдалануына, белгіленген параметрлер сақталуына, сақтандыру, жөндеу, жабдықты тазарту кестелерінің сақталуына бақылау Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Орындаушылар ұжымының жұмысын ұйымдастыру, өндірістік жұмыстарды жоспарлау мен ұйымдастыру; жұмыстарды жоспарлау кезінде оңтайлы шешімдер таңдау. Өндіру уақытыныңғ негізделген нормаларын, қызмет көрсету аймақтарын белгілеу Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: Өндірістің барлық учаскелерінде шығарылатын өнім саны мен сапасын бақылау; технологиялық процестердің экономикалық тиімділігін бағалауда, оны арттыру бойынша шаралар әзірлеуге қатысу Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру бойынша атқарушылық-басқару қызметі Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым тораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: өндірістің барлық учаскелерінде қауіпсіздік техникасы мен өртке қарсы қауіпсіздікті қамтамасыз ету

Заманауи бағдарламалық және ақпараттық технологиялардың техникалық құралдарын, озық халықаралық тәжірибені пайдалану

Өндірісті ұйымдастыру, үнемдеу, еңбекті нормалауды білу

Шығарылатын өнім сапасын, санын анықтау

Жабдықтың өнімделігі мен өнім өндіру стандарттары, нұсқаулықтары, есептеу әдістерін білу

Өндірістің барлық учаскелерінде қауіпсіздік техникасы мен өртке қарсы қауіпсіздікті қамтамасыз ету жағдайын талдау және бағалау, оларды қамтамасыз ету бойынша шаралар қабылдай білу Кәсіп Өзіндік әрекет: міндетті өзі анықтау, оның қол астындағылардың жұмысты іске асыруын ұйымдастыру негіздерін мен бақылауды қарастыратын басшылықпен іске асыру жұмыскерлердің оқуын бойынша атқарушылық-басқару қызметі жүргізу Жауаптылығы: норманы іске асыруда нәтижелік, өзінің және басқалардың қауіпсіздігіне; қоршаған дағдысы, ортаны қорғау және өртке қарсы қауіпсіздік бойынша семинарлар, курстар талаптарды орындауға. Күрделілігі: жұмысшы жағдайда өзіндік талдауды талап жүргізу, ететін типтік түрлі практикалық міндеттерді шешу: бұйым оқыту бағдартораптарын қолмен тігу жұмыстарын орындау: өндірістің ламаларын құрастыру барлық учаскелерінде жұмыскерлердің біліктілігін арттыруды ұйымдастыру, олардың жаңа техника және технология игеруін ұйымдастыру

Еңбекті қорғау ережелері мен нормалары, қауіпсіздік техникасы, өнеркәісіптік санитария мен өртке қарсы жүйе, технологиялық жабдықты автомат басқару жүйелері

Өз өндірісінің кәсіптері шеңберінде оқу әдістемелері мен бағдарламаларын білу

«Жүн өндірісі» кәсіби стандартына 4-қосымша Келісу парағы Ұйым атауы 1. Қазақстан Республикасы еңбекті және халықты әлеуметтік қорғау миинистрлігі

Келісу күні 2013 жылғы 19 желтоқсандағы № 04-3-1-16/16973

Осы кәсіби стандарт___________________________________________________________________ ________________________________________________________тіркелді Кәсіби стандарттар кәсіби стандарт тізбесіне енгізілді, тіркеу № _______________________ Хат (хаттама) № _________________ Күні________________________ Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 14 мамырда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9423 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің бұйрығы 2014 жылғы 26 қараша

№269

Астана қаласы

Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалауды жүргізу қағидаларын бекіту туралы «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» 2009 жылғы 18 қыркүйектегі Қазақстан Республикасы Кодексінің 7-бабы 1-тармағының, 84) тармақшасына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалауды жүргізу қағидалары бекітілсін. 2. Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің Медициналық және фармацевтикалық қызметті бақылау комитеті заңнамада белгіленген тәртіппен: 1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін; 2) осы бұйрықтың Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде бұқаралық ақпараттық құралдарында және «Әділет» құқықтық-ақпарат жүйесінде ресми жариялануын; 3) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің интернет-ресурсында орналастырылуын қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму вице-министрі С.Р.Мусиновқа жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланғаннан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Министр Т.ДҮЙСЕНОВА. Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2014 жылғы 26 қарашадағы №269 бұйрығымен бекітілген Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалауды жүргізу қағидалары 1. Жалпы ережелер 1. Осы Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидалары Қазақстан Республикасында (бұдан әрі – Қағидалар) тіркелген дәрілік заттардың мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу тәртібін айқындайды және дәрілік заттар, медициналық мақсаттағы бұйымдар айналысы субъектілеріне (бұдан әрі айналыс субъектісі) денсаулық саласындағы уәкілетті органға (бұдан әрі – уәкілетті орган) дәрілік заттар, медициналық мақсаттағы бұйымдар және медициналық техниканың айналысы саласындағы мемлекеттік сараптама ұйымына қоданылады. 2. Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалау (бұдан әрі –қауіпсіздік пен сапаны бағалау) мемлекеттік монополияға жатады және Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен аккредиттелген сынақ зертханалары бар дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың және медициналық техниканың айналысы саласындағы мемлекеттік сараптама ұйым болып табылатын – Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің «Дәрілік заттарды, медициналық мақсаттағы бұйымдарды және медициналық техниканы сараптау ұлттық орталығы» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорны және оның аумақтық филиалдары (бұдан әрі - сараптама ұйымы) жүзеге асырады. 3. Қауіпсіздік пен сапаны бағалау мынадай: 1) дәрілік заттарды, медициналық мақсаттағы бұйымдарды әкелу және Қазақстан Республикасында өндіру кезінде айналысқа рұқсат беру; 2) Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың сапасына күдік туындаған жағдайда, соның ішінде мемлекеттік орган алып қойған, сондай-ақ жалған дәрілік заттарды табу үшін қауіпсіздік пен сапаны растау мақсатында жүзеге асырылады. 4. Қауіпсіздік пен сапаны бағалау құнын төлеуді Қазақстан Республикасының Үкіметі белгілеген бағаларға сәйкес сараптама ұйымының есебінен айналыс субъектісі жүргізеді. 5. Қауіпсіздік пен сапаны бағалаудың жүргізілуіне мемлекеттік бақылауды уәкілетті орган жүзеге асырады. 6. Осы Қағидаларда қолдану мақсатында мынадай терминдер мен анықтамалар пайдаланылады: 1) дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың айналысы саласындағы субъекті фармацевтикалық қызметті жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлғалар; 2) қауіпсіздік пен сапаны бағалау - тіркеу құжаты деректерінің, стандарттау бойынша нормативтік құжаттар деректерінің негізінде олардың Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасының сәйкестігін айқындау; 3) қауіпсіздік пен сапа туралы қорытынды - дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына жүргізілген бағалау нәтижелері бойынша берілетін және дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың нарықта болуына құқық беретін құжат; 4) қауіпсіздік пен сапаны сериялық бағалау – өндіріс жағдайын бағалау немесе 3 жылдан кем емес мемлекеттік тіркеу кезінде өндіріске жүргізілген бағалауды тану және өнімнің үлгілеріне сынау жүргізе отырып жүзеге асырылатын дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалау; 5) өнім – «Дәрілік заттарды, медициналық мақсаттағы бұйымдарды және медициналық техниканы мемлекеттік тіркеу, қайта тіркеу және оларды тіркеу деректеріне өзгерістер енгізу ережесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2009 жылғы 18 қарашадағы №735 бұйрығына сәйкес тіркелген және Қазақстан Республикасында медициналық қолдануға рұқсат етілген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдар; 6) өнім үлгілерін сынау – өнім үлгілерін тіркеу, қайта тіркеу немесе тіркеу дерегіне өзгерістер енгізу кезінде өндіруші бекіткен немесе ұсынған сапа мен қауіпсіздік көрсеткіштерін, бақылау тәсілдері бойынша нормативтік құжаттың талаптарына сәйкес талдау. 7) өтініш беруші - фармацевтикалық қызметке лицензиясы немесе «Рұқсаттар және хабарламалар тур алы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес хабарламасы бар заңды немесе жеке тұлға, Қазақстан Республикасында тіркелген және қауіпсіздік пен сапаны бағалауға арналған өнімді ұсынатын фармацевтикалық компаниялар өкілдігі; 8) стандарттау бойынша нормативтік құжат - дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың сапасы мен қауіпсіздігіне қойылатын талаптар кешенін белгілейтін дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың сапасы мен қауіпсіздігін бақылау бойынша нормативтік құжат (бұдан әрі - нормативтік құжат); 9) сынаулар хаттамасы - дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың нормативтік құжаттың талаптарына сәйкестігін/сәйкессіздігін куәландыратын құжат. 2. Қауіпсіздік пен сапаны бағалауды жүргізу тәртібі 7. Қауіпсіздік пен сапаны бағалау дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың айналысқа шығуына дейін, сонымен қатар олардың Қазақстан Республикасының фармацевтикалық нарығындағы айналымы процесінде жүзеге асырылады. 8. Қауіпсіздік пен сапаны бағалауға Қазақстан Республикасына әкелінетін және Қазақстан Республикасы аумағында өндірілетін дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдар жатады. 9. Дәрілік заттардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалау тиісті өндірістік практика (бұдан әрі – GMP) жағдайында өндірілген иммунобиологиялық және орфандық препараттарды қоспағанда, мына әдістердің бірін жүргізу арқылы жүзеге асырылады: 1) Қазақстан Республикасыннаң GMP, не Еуропа одақтың GMP, не Америка Қурама Штатының GMP (бұдан әрі – ҚР GMP, ЕО GMP, АҚШ GMP) талаптарын сәйкес өндірілген дәрілік заттардың қауіпсіздігі мен сапасын сериялық бағалау немесе өндірісті бағалауға тартылған өндірістік желіде Қазақстан Республикасында тіркелген өнім тізімін көрсете отырып, мемлекеттік тіркеу кезінде үш жылдан кешіктірмен жылға дейін жүргізілген өндіріс шарттарын бағалау нәтижелерін тану; 2) ҚР GMP, ЕО GMP, АҚШ GMP талаптарына сәйкес өндірілмеген дәрілік заттардың әрбір сериясының (партия) қауіпсіздігі мен сапасын бағалау; 3) осы тармақтың 1) тармақшасына сәйкес қауіпсіздігі мен сапасы сериялық бағалаудан өтпеген дәрілік заттардың әрбір сериясының (партия) қауіпсіздігі мен сапасын бағалауды жүргізу. 10. Осы Қағидаларға 1-қосымшада көрсетілген медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалау мына әдістердің бірін жүргізу арқылы жүзеге асырылады: 1) ISO EN 13485 халықаралық стандартының талаптарына сәйкес өндірілген медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын сериялық бағалау немесе өндірісті бағалауға тартылған өндірістік желіде Қазақстан Республикасында тіркелген өнім тізімін көрсете отырып, мемлекеттік тіркеу кезінде үш жылдан кешіктірмен жылға дейін жүргізілген өндіріс шарттарын бағалау нәтижелерін тану; 2) ISO EN 13485 халықаралық стандартының талаптарына сәйкес өндірілмеген медициналық мақсаттағы бұйымдардың әрбір сериясының (партиясының) қауіпсіздігі мен сапасын бағалау; 3) осы тармақтың 1) тармақшасына сәйкес қауіпсіздігі мен сапасы сериялық бағалаудан өтпеген медициналық мақсаттағы бұйымдардың әрбір сериясының (партиясының) қауіпсіздігі мен сапасын бағалау жүргізу. Медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалау әдісін 1-қосымшаға сәйкес өтініш беруші таңдайды. 11. Өнім қауіпсіздігі мен сапасын бағалау мемлекеттік тіркеу кезінде өндіруші берген немесе ұсынған нормативтік құжатқа сәйкестігіне жүзеге асырылады. 12. Дәрілік заттардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалауға GMP жағдайында өндірілген иммунобиологиялық және орфандық препараттарды қоспағанда, мыналар жатады: 1) қауіпсіздік пен сапаға бағалау жүргізуге өтінімді осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысаны бойынша ұсыну; 2) қауіпсіздік пен сапаға бағалау жұмыстарын жүргізуге арналған шартты жасасу; 3) өнім үлгілерін іріктеу; 4) өнім үлгілерін сынау; 5) өндірісті бағалау (сериялық бағалау жағдайында) немесе өндірісті бағалауға ұшыраған өндірістік желіде (алаңда), Қазақстан Республикасында тіркелген өнім тізімін көрсете отырып 3 жылдан кем емес мерзімінде мемлекеттік тіркеу жүргізілген өндіріс шарттарын бағалау нәтижелерін тану; 6) қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны тізілімде тіркеу; 7) өтініш берушіге өнім қауіпсіздігі мен сапасы туралы қорытындыны беру; 8) қауіпсіздік пен сапаны сериялық бағалау жағдайында сынақтар жүргізу үшін нарықта үлгілерді екі жылда бір рет іріктеуді жүзеге асыру. 13. GMP жағдайында өндірілген осы Қағидаларға 1-қосымшада көрсетілмеген иммунобиологиялық, орфандық препараттарды, медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасын бағалау рәсімі мыналарды: 1) қауіпсіздік пен сапаға бағалау жүргізуге өтінімді осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысаны бойынша ұсыну; 2) қауіпсіздік пен сапаға бағалау жұмыстарын жүргізуге арналған шартты жасасу; 3) осы Қағиданың 16-тармағында көрсетілген құжаттарды бағалау; 4) нормативтік құжаттардың көрсеткіштері бойынша: «Сипаттамасы», «Қаптамасы», «Таңбалануы» (дәрілік заттардың үлгілерін кейіннен кері қайтарумен), медициналық мақсаттағы бұйымдар үшін - медициналық мақсаттағы бұйымдардың беткі жағының, ішкі жағының, жан-жағының, үстіңгі және астыңғы жағының сканерленген бейнелерін бағалау; 5) қорытынды тізілімінде қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны тіркеу; 6) өтініш берушіге өнімнің қауіпсіздігі мен сапасы туралы қорытынды беруді қамтиды. 14. Қауіпсіздік пен сапаны бағалау өтінімді 30 жұмыс күнінен аспайтын мерзімде жүргізіледі.

(Соңы 14-бетте).


14

www.egemen.kz

(Соңы. Басы 13-бетте). 1-параграф. Қауіпсіздік пен сапаны бағалауды жүргізуге өтінім беру және шарт жасасу тәртібі 15. Өтініш беруші сараптама ұйымына өнімнің қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізуге осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша өтінім ұсынады, және сараптау ұйыммен екі данада өнімнің қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізуге шартқа отырады. 16. Өнімнің сериясын (партиясын) бағалау кезінде өтінімге: 1) Рұқсаттар мен хабарламалар туралы Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес тиісті қосымшасы бар фармацевтикалық қызметке лицензиясының немесе қызметі туралы хабарламаның, шетелдік өкілдіктер үшін - есепке алуға тіркеу туралы куәліктің. Салыстыру үшін өтініш берушіге қайтарылатын түпнұсқа ұсынылады (сараптама ұйымның дерекқорына қоса отырып бір рет ұсынылады); 2) өндірушінің сапа сертификатының; 3) өндірілген және әкелінетін дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың нормативтік құжатының (қажет болған жағдайда); 4) өнімнің шығу тегін, шығу сертификатын растайтын құжаттардың (әкелу кезінде, дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың партиялары үшін); 5) жүкқұжаттың, шот-фактураның немесе инвойстың (өнімнің партиялары үшін); 6) өнімдер декларациясының (әкелу кезінде, партиялары үшін); 7) өндірушінің бағасын көрсете отырып (әкелу кезінде) жеткізуге арналған келісімшарттың немесе шарттың; 8) өтінімде көрсетілген өткізуге дайын дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың бар болуы туралы анықтаманың (тек Қазақстан Республикасының аумағында өндірілген дәрілік заттарды медициналық мақсаттағы бұйымдарды өндірушілер үшін, партиялар үшін) көшірмелері ұсынылады. 17. Өнімнің қауіпсіздігі мен сапасын сериялық бағалау кезінде өтінімге тіркеледі: 1) Рұқсаттар мен хабарламалар туралы Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес тиісті қосымшасы бар фармацевтикалық қызметке лицензиясының немесе қызметі туралы хабарламаның, шетелдік өкілдіктер үшін - есепке алуға тіркеу туралы куәлігінің көшірмесі; 2) өнімді жеткізудің ұзақ мерзімді келісімшарттарының болуы туралы немесе олардың отандық өндірушілерден басқа, жеке келісімшарттар бойынша тұрақты жеткізу туралы анықтама; 3) өндіруші-кәсіпорын туралы ақпарат («site master file») (дәрілік заттарға арналған өндірістік алаңның мастер файл сайты), медициналық мақсаттағы бұйымдар үшін өндіруші (дайындаушы) туралы мәліметтер; атауы, қызмет түрі, заңды мекенжайы, меншік түрі, басшылық құрамы, мәртебесі мен өкілеттігі көрсетілген бөлімшелер мен еншілес компаниялардың тізімі. 18. Өтініш беруші құжаттардың толық жинағын ұсынған кезде өтінімді ресімдеу және өнімнің қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу үшін шарт жасасу өтініш берген күнінен бастап екі жұмыс күні ішінде жүзеге асырылады. 2-параграф. Қауіпсіздік пен сапаға сериялық бағалау жүргізу тәртібі 19. Қауіпсіздік пен сапаға сериялық бағалау жүргізу кезінде: 1) шығарылатын өнімнің белгіленген тәртіпке сәйкестігін қамтамасыз ету үшін қажетті жағдайдың болуын анықтау мақсатында өндіріс жағдайына және сапаны қамтамасыз ету жүйесіне бағалау; 2) өнім үлгілеріне сынау жүргізіледі. 20. Өндірістің жағдайы мен сапаны қамтамасыз ету жүйесін бағалауды сараптама ұйым тағайындаған комиссия жүргізеді. 21. Дәрілік заттар өндірісінің жағдайы мен сапасын қамтамасыз ету жүйесін бағалау ҚР GMP, ЕО GMP, АҚШ GMP талаптарына сәйкес, медициналық мақсаттағы бұйымдарды нақты ISO EN 13485 халықаралық стандартына талаптарына сәйкестікке немесе бір текті өнім өндіруге қолдануға әзірленген сараптама ұйымының басшысы бекіткен бағдарлама бойынша жүргізіледі. Бағдарлама тексерілетін сұрақтар тізбесінен тұрады. 22. Өнім үлгілеріне сынақтары сараптама ұйымының мамандарымен, сараптама ұйымының аккредиттелген сынақ зертханаларында немесе егер нормативтік құжаттармен үлкен қаражат шығынына, тасымалдауы қиын өнімдерге, сынақтардың күрделілігіне, үлгілердің қымбат бағасына байланысты сынақтар анықталған жағдайда сынақ өндірісте жүргізіледі. Аталған шарттар Тапсырыс беруші мен сараптама ұйым арасында қауіпсіздік пен сапаға сериялық бағалау жүргізу шартында белгіленеді. 23. Өндіріс жағдайларына және сапаны қамтамасыз ету жүйесіне бағалаудың аяқталуы бойынша осы Қағидаларға 3-қосымшаға сәйкес үш данада ондіріс жағдайларына және сапаны қамтамасыз ету жүйесіне бағалау есебі құрылады, оның ішінде: біріншісі - мемлекеттік органға, екіншісі - сараптама ұйымына, үшіншісі - өндіруші-ұйымға жіберіледі. 24. Өндіріс жағдайларын бағалаудың нәтижелері және іріктелген өнімге жүргізілген сынақ нәтижелері бойынша үш жыл мерзімге өнімнің қауіпсіздігі мен сапасы туралы қорытынды беруден немесе өнімнің қауіпсіздігі мен сапасы туралы қорытынды беруден бас тарту шешім шығарылады. Қауіпсіздік пен сапаны сериялық бағалау кезінде мемлекеттік орган сараптама ұйыммен және өтініш берушімен өтініш беруші мен сараптама ұйымы арасындағы шарттың жағдайларына сәйкес Қазақстан Республикасының нарығынан қауіпсіздік пен сапаға сынақ жүргізу үшін екі жылда бір рет үлгілерді алуды жүзеге асырады. 25. Өндіріс шарттарын және сапаны қамтамасыз ету жүйесін немесе сынақ нәтижелерін бағалаудың теріс нәтижесі жағдайында сараптама ұйым күнтізбелік он күннен аспайтын мерзімде өтініш берушіге жазбаша хабарлайды. 3-параграф. Әрбір серияның (партияның) қауіпсіздігі мен сапасын бағалауды жүргізу тәртібі 26. Өнімнің әрбір сериясының (партиясының) қауіпсіздігі мен сапасын бағалау өнім үлгілерінің сынамаларын жүргізу жолымен нормативтік құжаттың барлық көрсеткіштері бойынша жүзеге асырылады. Нарықта болған үш жыл ішінде жарнамалаудың болмауы кезінде өнімнің әрбір сериясының (партиясының) қауіпсіздігі мен сапасын бағалау осы Қағидаларға 4-қосымшаға сәйкес қауіпсіздік пен сапаны бақылау бойынша тіркелген дәрілік заттардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу кезінде нормативтік құжат көрсеткіштерінің тізбесіне сәйкес жүзеге асырылады. нормативтік құжаттың жеке көрсеткіштерімен жүзеге асырылады. 27. Бір сериялы және бірнеше өтініш берушілердің кедендік тазалау жүргізуіне арналған өнім партиялары кедендік қоймаға түскен жағдайда сынамаларды іріктеу қауіпсіздік пен сапаны бағалауға өтінім берген бірінші өтініш берушінің өніміне сынаманы іріктеу және сынақ жүргізіледі. Бірінші қорытынды берілгеннен кейін он екі ай ішінде қауіпсіздік пен сапаны бағалауға өтінім берген кейінгі өтініш берушілерге өнім үлгілеріне сынақ жүргізусіз қорытынды қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізуге өтінімді ұсыну сәтінен бастап 10 жұмыс күнінен аспайтын мерзімде беріледі. 4-параграф. Үлгілерді іріктеу 28. Қауіпсіздік пен сапаны бағалауға арналған үлгілерді іріктеу Қазақстан Республикасы аумағында қолданылатын фармакопеялардың талаптары ескеріле отырып, өтінімді және нақты өнімнің нормативтік құжатын ресімдегеннен кейін екі жұмыс күні ішінде жүргізіледі. 29. Сынамаларды іріктеуді сараптама ұйымның мамандары көтерме қоймада, өндірушінің дайын өнімі қоймасында, кедендік терминал үй-жайларында немесе уақытша сақтау қоймаларында өтініш берушінің қатысуымен жүргізеді. Сақтау шарттары нормативтік құжаттың талаптарына сәйкес болуы тиіс. Өтініш берушінің әкімшілік аумағында сараптама ұйымның аумақтық бөлімшелері болмаған жағдайда үлгілерді іріктеуді уәкілетті органның аумақтық департаменттерінің өкілдері өтініш берушінің қатысуымен жүзеге асырады. Осы Қағидаларға 5-қосымшаға сәйкес нысан бойынша үлгілерді іріктеу актісі жасалады. Үлгілерді сараптама ұйымына жөнелтуді сараптама ұйымы жүзеге асырады. 30. Үлгілер нормативтік құжатта қарастырылған көрсеткіштер бойынша бір реттік сынақтар жүргізу үшін қажетті мөлшерде ұсынылады. 31. Іріктелген үлгілерді негізгі өнімнен оқшаулайды, қаптайды, сұрыптау орнында мөрлейді. 32. Сынақтарға арналған үлгілерді іріктеумен бір уақытта бақылау үлгілеріне іріктеу жүргізіледі. Бақылау үлгілері сараптама ұйымда немесе өтініш берушіде сақталады, бұл туралы өнімнің жарамдылық мерзімі немесе қауіпсіздігі мен сапасы туралы қорытындының қолданылу мерзімі өткенге дейін қауіпсіздік пен сапаға бағалау жүргізу шартында және үлгілерді іріктеу актісінде көрсетіледі. 33. Өнімді сәйкестендіру: 1) өнімнің сериясының (партиясын) сипаттайтын құжаттарды талдау (Қазақстан Республикасында тіркеу, тауар тасымалының жүкқұжаты, шот-фактура немесе инвойс, сапа сертификаты, тауар декларациясы, жеткізу шарты, келісімшарты, шығу тегінің сертификаты, штрих коды, іріктелген сериялардың нөмірі және т.б.); 2) ілеспе құжаттамада тиісті нөмірлі үлгілердегі сериялардың бірдей болуы; 3) іріктелген үлгілердің өндіруші өніміне тиістілігі; 4) тасымалдау және сақтау шарттарын орындау негізінде жүзеге асырылады. 5-параграф. Өнім үлгілеріне сынақ жүргізу тәртібі 34. Сынақтар жүргізуге арналған көрсеткіштер тізбесі нормативтік құжаттар негізінде айқындалады. Сынақтардың мерзімі нормативтік құжаттардағы сынақ әдістемелерінде қарастырылған. Егер сынақ мерзімдері нормативтік құжаттарда көзделмеген жағдайда, онда сынақтар қауіпсіздігі мен сапасын бағалау үшін үлгілердің сынамалары іріктелген сәттен бастап күнтізбелік 20 жұмыс күні ішінде жүргізіледі. 35. Сынақ нәтижелері осы Қағидаларға 6-қосымшаға сәйкес нысан бойынша сынақтар туралы хаттамамен ресімделеді. 6-параграф. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны (көшірмесі мен телнұсқасын) тіркеу және беру тәртібі 36. Қауіпсіздік пен сапаны бағалауға байланысты жүргізілген жұмыстардың нәтижелерін алғаннан кейін сараптама ұйым екі жұмыс күні ішінде осы Қағидаларға 7-қосымшаға сәйкес нысан бойынша қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны ресімдейді және оны қауіпсіздік пен сапа туралы берілген, тоқтатылған, кері қайтарылған, ұзартылған қорытындылардың тізіліміне тіркейді. 37. Өнімнің қауіпсіздігі мен сапасын бағалаудың теріс нәтижелері кезінде сараптама ұйымы осы Қағидаларға 8-қосымшаға сәйкес нысан бойынша себептерін көрсете отырып, қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны сынақтар хаттамасын алғаннан кейін екі жұмыс күні ішінде беруден бас тартуды ресімдейді. 38. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының, егер нақтылау талап етілсе, оның қолданысына таралатын нақты өнімнің тізбесінен тұратын осы Қағидаларға 9-қосымшаға сәйкес нысан бойынша қауіпсіздік пен сапа туралы қорыстындының қосымшасы болуы мүмкін: 1) бір өндіруші шығаратын және бір талаптармен бағаланған біртекті өнім топтары; 2) қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыда көрсетілген бұйымдарға техникалық қызмет көрсету және жөндеу үшін қолданылатын құрама бөліктердің жиынтығы және (немесе) қосалқы бөліктер бұйымдары. 39. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыға сараптама ұйымы басшысының бұйрығымен белгіленген уәкілетті тұлғалар қол қояды. 40. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының қолданылу мерзімі үш жылдан аспайтын әрбір серияны (партияны) бағалау кезінде жарамдылық мерзімі аяқталғанға дейін белгіленеді. 41. Өнімнің жарамдылық мерзімі аяқталғанға дейін қауіпсіздігі мен сапасы туралы қорытындының қолданылу мерзімін, бірақ үш жылдан аспайтын мерзімге ұзартуға болады. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының қолданылу мерзімін ұзарту мынадай тәсілдердің бірімен: 1) «Қолданылу мерзімі ______ дейін ұзартылды» деген жазуды енгізу арқылы қорытынды бағанынан солға қарай «____дейін жарамды», ол уәкілетті тұлғалардың қолымен және сараптама ұйымының мөрімен куәландырылады; 2) қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының қолданылу мерзімі өткеннен кейін бұрынғы тіркеу нөмірімен және өнімнің номенклатурасын және оның санын, сондай-ақ бастапқы тіркеу күнін көрсете отырып, қауіпсіздік пен сапа туралы жаңа қорытынды беру жолымен ресімделуі мүмкін. Сараптама ұйымы қауіпсіздік пен сапа туралы ұзартылған қорытындының есебін жүргізеді. 42. Қауіпсіздік пен сапаны сериялық бағалау өніміне берілген қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының қолданылу мерзімі өткен жағдайда, қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының қолданылу кезеңінде әкелінген немесе өндірілген жағдайда, нарықта болса оның қолданылуы, оны сақтау шарттарының сақталуының бар болуы кезінде өнімнің барлық жарамдылық мерзімі үш жылдан аспайтын мерзімге ұзартылады. 43. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының түпнұсқасы өтініш берушіге беріледі, ол қолданылу мерзімінде қосымша тағы бір жыл сақталады. Берілген қорытындылар туралы мәлімет дәрілік заттар, медициналық мақсаттағы бұйымдар және медициналық техниканың айналысының барлық субъектілері үшін ақпарат алуға қолжетімді бірыңғай дерекқор базасына енгізіледі. Өтініш берушінің талабы бойынша өнімді алып жүру немесе өнімді тұтынушыға ұсыну үшін осы Қағидаларға 10-қосымшаға сәйкес белгіленген нысан бойынша өнімнің қауіпсіздігі және сапасы туралы қорытындының көшірмесі беріледі. Өнімді өткізу кезінде қауіпсіздік пен сапа туралы берілген қорытынды туралы мәліметті жеткізуші қорытынды көшірмелерін қоспай-ақ ілеспе құжатта көрсетеді. 44. Қауіпсіздік пен сапаны бағалау бойынша құжаттар құпия талаптарының сақталуына және орындалуына кепілдік беретін шарт бойынша 3 жыл ішінде сараптама ұйымында сақталады, сақтау мерзімі өткеннен кейін жойылады. 45. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының көшірмелері бекітілген үлгідегі бланкіде ресімделері, уәкілетті тұлғалардың қолымен және сараптама ұйымның мөрімен куәландырылады. 46. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының телнұсқасын беруді өтініш беруші қорытындының түпнұсқасын жоғалтқан (бүлдірген) жағдайда сараптама ұйымы жүзеге асырады. Бұл жағдайда өтініш беруші жоғалту (бүліну) себептерін көрсете отырып, еркін түрде өтініш жібереді. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының телнұсқасы түпнұсқадағыдай нөмірмен тіркеледі, түпнұсқа мен телнұсқаның берілген күні көрсетіледі, сондай-ақ бланкінің жоғарғы оң бұрышында «Телнұсқа» деген мөртабан қойылады. Телнұсқаны беру өтініш беруші жүгінген сәттен бастап 2 жұмыс күннің ішінде жүзеге асырылады. 7-параграф. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының есебі 47. Сараптама ұйымы: 1) қауіпсіздік пен сапа туралы қорытынды бланкілерінің есебін; 2) қауіпсіздік пен сапа туралы берілген, тоқтатылған, кері қайтарылған, ұзартылған қорытындылардың тізілімі мен электрондық дерекқорын; 3) қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыларды беруден бас тарту туралы тізілімі және электрондық дерекқорларын; 4) қауіпсіздік пен сапа туралы берілген қорытындылары көшірмелерінің электрондық дерекқорларын; 5) қауіпсіздік пен сапа туралы берілген қорытындылары телнұсқаларының электрондық дерекқорларын жүргізеді. 3. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны тоқтата тұру немесе кері қайтару 48. Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытынды уәкілетті органның шешімі немесе тіркеу куәлігі иесінің бастамасы бойынша «Дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдар мен медициналық техниканың айналысына тыйым салу, оларды тоқтата тұру немесе айналыстан алып қою қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2011 жылғы 5 желтоқсандағы №1461 қаулысында қарастырылған жағдайларда кері қайтарылады немесе тоқтатыла тұрады. 49. Сараптама ұйымы қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны тоқтата тұру немесе күшін жою туралы шешімді осы Қағидаларға 11-қосымшаға сәйкес нысан бойынша ресімдейді және қауіпсіздік пен сапа туралы берілген, тоқтатыла тұрған, қайтарылған, ұзартылған қорытындыларды тиісті жазбалары бар тізілімге енгізеді. 50. Сараптаума ұйымы қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының қолданысын тоқтата тұру немесе күшін жою туралы өтініш берушіге және уәкілетті органға жазбаша хабарлайды. 4. Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың мемлекеттік орган күмәнді деп алып тастаған, оның ішінде жалған дәрілік заттарды табуға арналған үлгілердің қауіпсіздігі мен сапасын растау тәртібі 51. Сараптама ұйымы жүргізген сараптама нәтижелері бойынша мемлекеттік органға сынақтар хаттамасын ілеспе хатпен және дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдардың Қазақстан Республикасы нарығында болуына қатысты шешімдер қабылдау үшін нормативтік құжаттың талаптарына сәйкестігі немесе сәйкессіздігі туралы тұжырымдамамен бірге ұсынады. Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 1-қосымша Қауіпсіздік пен сапаны міндетті бағалауға жататын медициналық мақсаттағы бұйымдардың тізбесі 1. Зарарсыздандырылған және зарарсыздандырылмаған мақта, дәке, бинттер, салфеткалар, тампондар, мата қиындылары. 2. Құрамында дәрілік заттары бар зарарсыздандырылған және зарасыздандырылмаған таңғыш материал. 3. Бір реттік және көп реттік медициналық шприцтер. 4. Шприцтерге арналған бір реттік және көп реттік медициналық инелер, канюлялар, зарарсыздандырылған көбелек-инелер. 5. Инесі бар және инесіз зарарсыздандырылған және зарарсыздандырылмаған тігіс материалдары. 6. Қан құюға және инфузия тамшылатып енгізу арналған бір реттік жүйе. Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 2-қосымша 20___ жылғы «___»__________ Сараптама ұйымның атауы мен мекенжайы Өнімнің қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізуге өтінім _____________________________________________________________________________ (мекенжайы мен банк деректемелері көрсетілген өтініш берушінің атауы) Бұдан әрі «Өтініш беруші» деп аталатын,___________________________________ __атынан (лауазымы, Т.А.Ә.) ________________________________________________________________________________ ____________________________________қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізуді сұрайды (мәлімделген өнімнің толық атауы) ________________________________________________________________________________ ____________________________________________________белгіленген талаптарға сәйкестігі (нормативтік құжаттың атауы, нөмірі және күні) _________________________________________________________________________________ (қажет жағдайда тармақтың нөмірін көрсету) _________________________________________________________________________________ Осы өтініммен: 1) өнімнің қауіпсіздігі мен сапасын бағалау тәртібін сақтауға; 2) мәлімделген өнім көрсеткіштерінің (сипаттамаларының) тұрақтылығын қамтамасыз етуге;

нысан

15 қаңтар 2015 жыл

3) шартқа сәйкес қауіпсіздік пен сапаны бағалауға және қауіпсіздік пен сапаны сериялық бағалау жағдайында өнімді кейіннен сынауға байланысты шығындарды төлеуге міндеттенемін. Қосымша: ____________________________________________________________________________ ____________________________________________________________________________ ________________________ М.О. _______________________________________________ (өтініш берушінің қолы) (тегі, аты-жөні) Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 3-қосымша Өндіріс шарттарын бағалау жүргізу туралы және сапаны қамтамасыз ету жүйесінің ЕСЕБІ ________________________________________________________________________________ өндіруші ұйымның атауы: 20____ж. «___»_____________ Өндіруші ұйымның заңды мекенжайы: _________________________________________________________________ Негіздеме: Сараптама ұйымының атауы және мекенжайы:________________________ 1.ТҮЙІНДЕМЕ Өндіріс учаскесінің атауы, мекенжайы, деректемелері Өндіруші ұйым қызметінің түйіндемесі Активті фармацевтикалық субстанциялардың өндірісі Дайын дәрілік заттардың өндірісі Аралық немесе өлшепсалынбаған («балк») дәрілік заттардың өндірісі Өлшеп-орау және қаптамалау Әкелу және пайдалану Зертханалық сынақтардың жүргізілуі Дәрілік зат серияларын шығаруды бақылау Өзге Тексеру жүргізілген күн (дер) Сарапшылар Лицензия(лар) Жұмыс жазбаларының шифрлері

11. Тұндырмалар Бөлімнің атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Этанол құрамы немесе қатысты тығыздығы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Бөлімнің атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Қатысты тығыздығы немесе этанол құрамы (сұйық экстрактілер) Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі _____________________________________________________________________ Сараптама ұйымның атауы мен мекенжайы ҚҚК №__________ КӨШІРМЕ ҚАУІПСІЗДІК ПЕН САПА ТУРАЛЫ ҚОРЫТЫНДЫ Қауіпсіздік пен сапа қорытындысы берілген тізілімде тіркелген 20__ж. «___»_________________ №____________________________ Сақтау шарттарын сақтаған жағдайда 20__ж. «__» дейін жарамды

12. Экстрактілер

13. Дәрілік өсімдік шикізаты, шөпдәрі, өлшеп-оралған өнім (брикеттер, пакеттер, фильтр-пакеттер) р/с№ 1. 2.

Бөлімнің атауы Сипаттамасы Сәйкестігі: а. макроскопия; b. микроскопия; с. сапалық және/немесе гистохимиялық реакциялар; d. хроматографиялық сынақтар (жқх, гх, жтсх және басқалар) Экстракті заттектер немесе сандық белгілеу Микробиологиялық тазалық Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

3. 4. 5. 6. 7. 8.

Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 5-қосымша

2. КІРІСПЕ АҚПАРАТ

Нысан

Үлгілерді іріктеу актісі

Өндіруші ұйымның және өндіріс алаңының қысқаша сипаттамасы Алдыңғы тексеру күні (дері) Алдыңғы тексеруді жүргізген мамандар Алдыңғы тексеру уақытында орын алған негізгі өзгерістер Тексеру мақсаты Тексерілетін аймақтар Тексеру жүргізуге қатысатын өндіруші ұйымның персоналы Өндіруші ұйым берген құжаттар

20___жылғы «___»____________№____ Өтініш беруші (ұйымның атауы, Т.А.Ә.) ________________________________________________________________________________ (ұйымның атауы, Т.А.Ә., мекенжайы) Іріктеу мекенжайы мен орны_______________________________________________________________ Актіні әзірлеген__________________________________________________________________________ (сараптама ұйымның немесе уәкілетті органның аумақтық департаментінің өкілдері Т.А.Ә.) __________________________________________________________________қатысуымен (өтініш берушінің немесе оның өкілінің Т.А.Ә.) Ұсынылған өнімнің үлгілері________________________________________________ сәйкес өнімнің қауіпсіздігі мен сапасын бағалау мақсатында сынақтар үшін іріктелген. Өнім_______________________________________________________________________ (тауарлық-тасымалдау жүкқұжаты; т/ж квитанция №, _____________________________________________________________бойынша алынған № келісімшарт бойынша, күні; № шарт бойынша, күні) Дайындаушы__________________________________________________________________ (ел, ұйым (жеке кәсіпкер), мекенжайы) Жеткізуші_____________________________________________________________________ (ел, ұйым (жеке кәсіпкер), мекенжайы) Тексеру___________________________________________________________анықтады ____________________________________________________________________ сақтау шарттары ____________________________________________________________________ ыдыстың, қаптаманың, сыйымдылықтың түрі және жай-күйі ____________________________________________________________________ қаптамадағы және затбелгідегі жазбалар

3. ТЕКСЕРУДІ БАҚЫЛАУ ЖӘНЕ ОНЫҢ НӘТИЖЕЛЕРІ Сапаны басқару Персонал Үй-жай және жабдық Құжаттама Өндіріс Сапаны бақылау Келісімшарт бойынша өндіріс және талдау жүргізу Жарнамалау және өнімді кері қайтару Өзін-өзі тексеру Өнімді өткізу және тасымалдау Өнідіріс алаңының мастер-файлын бағалау Әртүрлі 4. КЕМШІЛІКТЕРДІҢ ТІЗБЕСІ 4.1. Күрделі 4.2. Маңызды 4.3. Басқа

Үлгілер төмендегідей атаумен ұсынылған өнімнен іріктеледі:

5. ӨНДІРУШІ ҰЙЫМНЫҢ ҚОРЫТЫНДЫ КЕҢЕСІ ЖӘНЕ ОНЫҢ ЖАУАБЫН БАҒАЛАУ Өндіруші ұйымның соңғы кеңесі барысында жасаған комментарийлері Өндіруші ұйымның анықталған ескертулер бойынша жауабын бағалау Тексеру барысында іріктелген құжаттар және/немесе үлгілер 6. ҚОРЫТЫНДЫ ҰСЫНЫМДАР ЖӘНЕ ТҰЖЫРЫМДАР Ұсынымдар Тұжырым

Ұсынылған өнім Өлш.бір. үлгілерінің атауы 1 2

Партия нөмірі 3

Партия көлемі 4

Дайындалған күні 5

Жарамдылық мерзімі 6

Өнімнің іріктелген үлгілерінің саны 7

Бақылау үлгілері іріктелген үлгілердің санынан тең мөлшерде мөрлеп жабылған және қауіпсіздік пен сапа қорытындысының жарамдылық мерзімінде тиісті жағдайларда сақталады. Сараптама ұйымның немесе уәкілетті органның аумақтық департаментінің өкілі ______________ ________________ (қолы) (тегі, аты-жөні) Өтініш беруші ___________ _____________ (қолы) (тегі, аты-жөні) Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 6-қосымша

Есеп әзірленді және қол қойылды: Мамандардың тегі, аты-жөні, әкесінің аты: Қолдары қол қойылған күн

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі _____________________________________________________________________ Мемлекеттік сараптама ұйымның атауы _____________________________________________________________________ Сынақ зертханасының аккредиттеу аттестаты (№, жарамдылық мерзімі) _____________________________________________________________________ Сараптама ұйымның (сынақ зертханасының) мекенжайы, телефоны

Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 4-қосымша Тіркелген дәрілік заттардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу кезінде нормативтік құжаттың көрсеткіштерінің тізбесі Р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15.

Бөлім атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Мөлдірлігі Түсі рН Беріктігі (суспензия) Бөліктер мөлшері (суспензия) Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Шығарылған көлемі Бактериялық эндотоксиндер немесе пирогендер Зарарсыздандырылуы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

Р/с№ 1. 2. 3.

Бөлім атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Ерітінді сапасының көрсеткіштері: мөлдірлігі түсі* қышқылдығы (сілтілік) немесе рН Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Бактериялық эндотоксиндер және/немесе пирогендер Зарарсыздандырылуы Сандық белгілеу Активтігі Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

2. Парентеральды қолдануға арналған құрғақ дәрілік нысандар

Сынақтардың нәтижелері Көрсеткіштердің атауы

НҚ талаптары Нақты алынған қорытындылар Т ºС және ылғалдылығы

1

2

Бөлім атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Мөлдірлігі (ерітінділер үшін) Түсі (ерітінділер үшін) Қышқылдығы немесе сілтілігі, немесе рН Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Зарарсыздандырылуы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі (оның ішінде ашқаннан кейін)

Р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

Бөлім атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Микробиологиялық тазалық немесе зарарсыздандырылуы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

Р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Бөлім атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

Р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Бөлім атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

Р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

Бөлім атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Тектес қоспалар: ** сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Зарарсыздандырылуы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

Р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Бөлім атауы Сипаттамасы (оның ішінде капсуланың қабықшасы және құрамы) Активті заттардың сәйкестігі Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Бөлімнің атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі Тектес қоспалар: сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Сандық белгілеу Қаптама Таңбалау Сақтау мерзімі

р/с № 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Бөлімнің атауы Сипаттамасы Активті заттардың сәйкестігі рН Тектес қоспалар:* сәйкестендірілген қоспалар сәйкестендірілмеген қоспалар қоспалар сомасы Зарарсыздандырылуы Сандық белгілеу Қаптама

8. 9.

Таңбалау Сақтау мерзімі

4. Ішуге және сыртқа қолдануға арналған сұйық дәрілік нысандар

5. Аэрозольдар

3

Қорытынды: ұсынылған үлгілер НҚ талаптарына сәйкес/сәйкес емес және әдістеме келеді/келмейді (қажеттілігіне қарай көрсету) (қажеттісінің астын сызу) Сараптама ұйымның сынақ орталығының/ аумақтық филиалының директоры __________________ _______ __________ қолы тегі, аты-жөні Сараптама ұйымның сынақ зертханасының меңгерушісі __________________ _______ __________ қолы тегі, аты-жөні Сараптама ұйымның сынақ _________________________ _______________________ зертханасының маманы қолы тегі, аты-жөні МО Сынақ хаттамасы сынаққа ұшыраған үлгілерге ғана таратылады Сараптама ұйымның рұқсатынсыз хаттаманы толық немесе ішінара қайта басып шығаруға тыйым салынады Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 7-қосымша Қазақстан Республикасы Денсаулық және әлеуметтік даму министрлігі _____________________________________________________________________ Сараптама ұйымның атауы мен мекенжайы ҚҚК №____________

3. Көзге арналған тамшы дәрілер Р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11.

ҚАУІПСІЗДІК ПЕН САПА ТУРАЛЫ ҚОРЫТЫНДЫ берілген қауіпсіздік пен сапа қорытындылары тізілімінде тіркелген 20____жылғы «____»_______________ №________________________________ Сақтау шарттары сақталған жағдайда 20__ж. «___» дейін жарамды 1. Осы қорытынды өнімнің тиісінше_______________________________________ __________________________________________________сәйкестендірілгенін растайды өнім атауы, түрі, маркасы __________________________________________________________________СЭҚ ТӨЖ коды ________________________________________________________________КО СЭҚ ТН коды _________________________________________________________________дайындалған өндіріс түрі, партия мөлшері, ________________________________________________________________________________ ел, кәсіпорын, фирма атауы ________________________________________________________________________________ нормативтік құжаттар ____________________________белгіленген қауіпсіздік және сапа талаптарына сәйкес келеді 2. Өтініш беруші___________________________________________________________ атауы, Т.А.Ә., мекенжайы 3. Қорытынды_____________________________________________________________ №____сынақ хаттамас ________________________________________________________________________________ аккредиттелген зертхана аккредиттеу аттестатының №, _______________________________________________________________негізінде берілді 4. Қосымша ақпарат____________________________________________

Уәкілетті тұлғалардың қолы ___________ қолы тегі, ___________ қолы тегі,

10. Жұмсақ дәрілік нысандар

М.О. Уәкілетті тұлғалардың қолы __________ қолы, тегі, __________ қолы тегі,

_____________ аты-жөні _____________ аты-жөні

Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 11-қосымша 20__ж. «__»_____________________ _________________ (өтініш берушінің толық атауы) ______________________________________ (басшының лауазымы, тегі) ______________________________________ (өтініш берушінің мекенжайы) Көшірме:______________________________________ (дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдар мен медициналық техниканың айналысы саласындағы мемлекеттік орган) Қауіпсіздік пен сапа жөнінде қорытындыны тоқтата тұру, кері қайтару туралы ШЕШІМ ________________________________________________________________________________ (өнімнің қауіпсіздігі мен сапасын бағалауды жүзеге асыратын сараптама ұйымның атауы) мынаны хабарлайды: Сіздің 20__ж. «____»________өтініміңізге сәйкес қауіпсіздік пен сапа туралы қорытынды берілді №__________күні__________ _______________________________________________________________________өнімге (өнім атауы) ________________________________________________________________________________ (негізін көрсетіңіз) _________________________________________________________________________сәйкес 20 жылғы «___»_______бастап қауіпсіздік пен сапа туралы қорытынды тоқтатыла тұрды, кері қайтарылды (қажеттісін көрсетіңіз) Қосымша: оның негізінде тоқтатыла тұрған, кері қайтарылған құжаттарды көрсету _______________________________М.О.__________________________________ (уәкілетті тұлғаның қолы) (тегі, аты-жөні) Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 25 желтоқсанда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №10003 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің бұйрығы 2014 жылғы 10 шілде

№271

БҰЙЫРАМЫН: 1. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының «Лотерея қызметі және ойын бизнесі саласындағы мемлекеттік көрсетілетін қызметтер регламенттерін бекіту және «Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі көрсететін электрондық мемлекеттік қызметтер регламенттерін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасы міндетін атқарушының 2012 жылғы 2 қазандағы № 294 бұйрығының күші жойылды деп тану туралы» 2014 жылғы 4 наурыздағы № 73 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 9222 болып тіркелген) мынадай толықтырулар енгізілсін: көрсетілген бұйрықпен бекітілген «Лотереяны ұйымдастыру және өткізу жөніндегі қызмет түрін жүзеге асыруға лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік көрсетілетін қызмет регламенті: осы бұйрыққа 1-қосымшаға сәйкес 4-қосымшамен толықтырылсын; көрсетілген бұйрықпен бекітілген «Казино қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік көрсетілетін қызмет регламенті: осы бұйрыққа 2-қосымшаға сәйкес 4-қосымшамен толықтырылсын; көрсетілген бұйрықпен бекітілген «Ойын автоматтары залы қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік көрсетілетін қызмет регламенті: осы бұйрыққа 3-қосымшаға сәйкес 4-қосымшамен толықтырылсын; көрсетілген бұйрықпен бекітілген «Букмекер кеңсесі қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік көрсетілетін қызмет регламенті: осы бұйрыққа 4-қосымшаға сәйкес 4-қосымшамен толықтырылсын; көрсетілген бұйрықпен бекітілген «Тотализатор қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік көрсетілетін қызмет регламенті: осы бұйрыққа 5-қосымшаға сәйкес 4-қосымшамен толықтырылсын. 2. Стратегиялық даму департаменті (Д.Ү. Қамзебаева) заңнамада белгіленген тәртіппен: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне осы бұйрықты мемлекеттік тіркеуге ұсынуды; 2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауды қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылауды өзіме қалдырамын. 4. Осы бұйрық алғаш ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің төрағасы Т.ЕСЕНТАЕВ. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агентігі төрағасының 2014 жылғы 10 шілдедегі №271 бұйрығына 1-қосымша «Лотереяны ұйымдастыру және өткізу жөніндегі қызмет түрін жүзеге асыруға лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік көрсетілетін қызмет регламентіне 4-қосымша Мемлекеттік қызмет көрсетудің бизнес-процестерінің анықтамалығы «Лотереяны ұйымдастыру және өткізу жөніндегі қызмет түрін жүзеге асыруға лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» (мемлекетік көрсетілетін қызмет атауы)

_________________ аты-жөні ________________ аты-жөні

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі _________________________________________________________________ Сараптама ұйымның атауы мен мекенжайы «___» ______________20_____ж. __________________________ өтініш берушінің атауы, Т.А.Ә., __________________________ басшының лауазымы, тегі __________________________ өтініш берушінің мекенжайы Көшірме:______________________________ дәрілік заттардың, медициналық мақсаттағы бұйымдар мен медициналық техниканың айналысы саласындағы мемлекеттік орган Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыны беруден бас тарту туралы ШЕШІМ _____________________________________________________________________________ өнімнің қауіпсіздігі мен сапасын бағалауды жүзеге асыратын сараптама ұйымның атауы хабарлайды: 1. Сіздің «__ » 20__ж. өтініміңізге сәйкес мәлімделген өнімге зертханалық сынақтар жүргізілді____________________________________________________________ Өнім атауы, ________________________________________________________________________________ серия нөмірі, партия мөлшері, өндіруші кәсіпорын атауы, ел ______________________________________________________________________________ 2. 20___жылғы «____»______________№_______________________сынақ хаттамасына сәйкес қауіпсіздік пен сапаны бағалау үшін ұсынылған өнім___________________________ ________________________________________________ мәлімделген өнімге арналған нормативтік құжаттар атауы мен белгісі_____ талаптарына сәйкес келмейді. 3. Сізге Ұсынылған өнім сынағы алынған нәтижелердің негізінде қауіпсіздік пен сапа бойынша қорытындыны ресімдеуден бас тартылды. 4. Сізге қолданысқа жарамсыз өнім және тауарларды жою жөніндегі комиссияға белгіленген тәртіппен жүгіну қажет. Қосымша: 20____жылғы «____»_________________________. №_______________________сынақтар хаттамасы__________________парақта. М.О. Уәкілетті тұлғалардың қолы ___________ қолы тегі, ___________ қолы тегі,

_____________ аты-жөні _____________ аты-жөні

Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 9-қосымша Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі _____________________________________________________________________ Сараптама ұйымның атауы мен мекенжайы ҚҚК №__________ Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындыға №_____ҚОСЫМША Қауіпсіздік пен сапа туралы қорытындының оған қолданысы таралатын нақты өнім тізбесі СЭҚ ТӨЖ коды КОСЭҚТН коды

Өнім атауы мен белгісі, оны дайындаушы

Уәкілеттік тұлғалардың қолы __________ қолы тегі, М.О.

Ол бойынша өнім шығарылатын құжаттама белгісі ___________________ аты-жөні

Астана қаласы

«Лотерея қызметі және ойын бизнесі саласындағы мемлекеттік көрсетілетін қызметтер регламенттерін бекіту және «Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі көрсететін электрондық мемлекеттік қызметтер регламенттерін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасы міндетін атқарушының 2012 жылғы 2 қазандағы №294 бұйрығының күші жойылды деп тану туралы» Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының 2014 жылғы 4 наурыздағы № 73 бұйрығына толықтырулар енгізу туралы

Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 8-қосымша

7. Ұнтақтар (сыртқа және ішке қолдануға арналған құрғақ дәрілік нысандар)

9. Суппозиторийлер (пессарийлер)

1.Осы қорытынды өнімнің тиісінше________________________________________ __________________________________________________сәйкестендірілгенін растайды өнім атауы, түрі, маркасы ______________________________________________________________СЭҚ ТӨЖ коды ___________________________________________________КО СЭҚ коды __________________________________________________________________дайындалған өндіріс түрі, партия көлемі, ________________________________________________________________________________ ел, кәсіпорын, фирма атауы ________________________________________________________________________________ нормативтік құжаттар ___________________белгіленген қауіпсіздік және сапа талаптарына сәйкес келеді 2. Өтініш беруші (дайындаушы, сатушы)_____________________________ қажеттісінің астын сызу ________________________________________________________________________________ атауы, Т.А.Ә., мекенжайы 3. Қорытынды_____________________________________________________________ аккредиттелген зертхана сынақтары, хаттама, ________________________________________________________________________________ зертхана атауы, аккредиттеу субъектілерінің тізілімінде тіркеу №, 4. Қосымша ақпарат_______________________________________________________

М.О.

6. Таблеткалар

8. Капсулалар

Нысан

СЫНАҚ ХАТТАМАСЫ №________ «_____» ______________________ж. Бет __/Парақ саны___ Өтініш беруші (атауы, Т.А.Ә.)_________________________________ Өнімнің атауы_____________________________________________________ Сынақ түрі_______________________________________________________ Негізі:____________________________________________________________ Дайындаушы-фирма/өндіруші, елі____________________________________ Сериясы, партиясы________Өндіру күні____Жарамдылық мерзімі______ Үлгілер саны__________________________________________________ Сынақтардың басталу және аяқталу күні_______________________________ Өнімге НҚ белгісі__________________________________________________ Сынақ әдісіне НҚ белгісі____________________________________________

1. Парентеральды қолдануға арналған сұйық дәрілік нысандар

4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11.

Қазақстан Республикасында тіркелген дәрілік заттар мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қауіпсіздігі мен сапасына бағалау жүргізу қағидаларына 10-қосымша

р/с№ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

(Соңы 15-бетте).


15

www.egemen.kz

15 қаңтар 2015 жыл

(Соңы. Басы 14-бетте).

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің бұйрығы 2014 жылғы 28 шілде

№293

Астана қаласы

Спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебелерін беру қағидаларын бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агентігі төрағасының 2014 жылғы 10 шілдедегі №271 бұйрығына 2-қосымша «Казино қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік қызметінің регламентіне 4-қосымша Мемлекеттік қызмет көрсетудің бизнес-процестерінің анықтамалығы «Казино қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» (мемлекетік көрсетілетін қызмет атауы)

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агентігі төрағасының 2014 жылғы 10 шілдедегі №271 бұйрығына 4-қосымша «Букмекер кеңсесі қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік қызметінің регламентіне 4-қосымша Мемлекеттік қызмет көрсетудің бизнес-процестерінің анықтамалығы «Букмекер кеңсесі қызметімен айналысу үшін үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» (мемлекеттік көрсетілетін қызмет атауы)

Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 5 тамызда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9671 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің бұйрығы 2014 жылғы 28 шілде

№291

Астана қаласы

«Үздік спорт журналисі» атағын беру қағидаларын бекіту туралы «Дене шынықтыру және спорт туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 7-бабының 46) тармақшасына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған «Үздік спорт журналисі» атағын беру қағидалары бекітілсін. 2. Стратегиялық даму департаменті (Д.Ү. Қамзебаева) заңнамада белгіленген тәртіппен: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне осы бұйрықты мемлекеттік тіркеуге ұсынуды; 2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауды қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының орынбасары Е.Б. Қанағатовқа жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғаш ресми жарияланған күнінен бастап күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің төрағасы Т.ЕСЕНТАЕВ.

«Келісілді» Қазақстан Республикасы Байланыс және ақпарат агенттігінің төрағасы ____________ А.ЖҰМАҒАЛИЕВ. 2014 жылғы 29 шілде

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының 2014 жылғы 28 шілдедегі №291 бұйрығымен бекітілді «Үздік спорт журналисі» атағын беру ҚАҒИДАСЫ 1. Жалпы ережелер 1. Осы «Үздік спорт журналисі» атағын беру қағидасы (бұдан әрі – Қағида) «Дене шынықтыру және спорт туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 7-бабының 46) тармақшасына сәйкес әзірленді. 2. Қағида Қазақстанның бұқаралық ақпарат құралдарында (бұдан әрі – БАҚ) спорттық оқиғаларды және спорт төңірегіндегі оқиғаларды жариялауда елеулі еңбек сіңірген бұқаралық ақпарат құралдары өкілдеріне «Үздік спорт журналисі» атағын берудің тәртібі мен шарттарын анықтайды. 3. «Үздік спорт журналисі» атағын беру (бұдан әрі – атақ) үшін мақсаты қазақстандық спорт журналистикасының сапасын және БАҚ-та спорттық ақпараттарды таратудың мәдени деңгейін арттыру болып табылатын конкурс өткізіледі. 4. Осы қағидада мынадай ұғымдар пайдаланылады: 1) сыйақы - «Үздік спорт журналисі» конкурсында (бұдан әр – конкурс) жеңімпаз болған бұқаралық ақпарат құралдарының өкіліне қайтарымсыз берілетін ақша; 2) атақ беру жөніндегі конкурстық комиссия – дене шынықтыру және спорт саласындағы уәкілетті орган (бұдан әрі – уәкілетті орган) конкурс жеңімпазын анықтау және оған атақ беру үшін құратын комиссия; 3) конкурсқа қатысушы – осы Қағидаға сәйкес құжаттары мен жұмыстарын конкурсқа қатысу үшін беретін бұқаралық ақпарат құралдарының өкілі. 2. Атақ берудің тәртібі мен шарттары 5. Атақ жыл сайын желтоқсан айының екінші жартысында конкурстық негізде беріледі. 6. Конкурс өткізу туралы хабарландыруды уәкілетті орган құжаттарды қабылдау басталғанға дейін отыз күнтізбелік күн бұрын Қазақстан Республикасының барлық аумағына таралатын БАҚ-та жариялайды, сондайақ уәкілетті органның интернет-ресурсында орналастырады. 7. Атақ беру жөніндегі конкурс үш номинация бойынша өткізіледі: 1) «Үздік телевизиялық репортаж (фильм, сюжет)»; 2) «Үздік жарияланым (баспа, интернет БАҚ)»; 3) «Үздік фоторепортаж (фотожұмыс)». 8. Конкурсқа спортшыға немесе спорттық оқиғаға арналған, эфирге шыққан және/немесе баспа немесе электронды БАҚ-та ағымдағы жыл ішінде жарық көрген жұмыстар қабылданады. 9. Барлық номинациялар үшін, ең алдымен, материалды берудің қызықты нысаны, орын алған оқиғаның динамикалылығы мен көрнекілігі, журналистің сөз саптауының дұрыстығы мен нақтылығы бағаланады. 1) «Үздік спорттық телевизиялық репортаж (фильм, сюжет)» номинациясы Видеоматериалды бағалау критерийлері – журналистің сауатты ауызша сөйлеген сөзі, сюжеттің драматургиясы, видеоқатардың сапасы, стендаптың, кадрдан тыс мәтіннің орындылығы. 2) «Үздік спорттық жарияланым (баспа/интернет БАҚ)» Жарияланымды бағалау критерийлері – тілдің сауаттылығы, нақтылығы, сөз саптаудың түпнұсқалығы, авторлық беру, сюжеттің драматургиясы. 3) «Үздік спорттық фоторепортаж (фотожұмыс)» номинациясы Фоторепортажды бағалау критерийлері – динамикалылығы, стандартты емес көркем шешімі, өнертапқыштылығы мен креативтілігі, бейнесінің сапасы. 10. Әрбір автор әртүрлі номинацияларға түрлі жұмыстарды, бірақ әрбір номинацияға кемінде бір жұмыстан ұсына алады. 11. Конкурсқа қатысу үшін уәкілетті органға мыналарды ұсыну қажет: 1) конкурсқа қатысу үшін еркін насындағы өтініш; 2) қатысушының шығармашылық қызметінің қысқаша сипаттамасы; 3) конкурстық жұмыс – видеоматериалдар, аудиоматериалдар, жарияланымдар (баспа/интернет БАҚ), фотожұмыстар (фоторепортаждар). 3. Атақ беру жөніндегі конкурстық комиссия 12. Атақты беру үшін уәкілетті орган конкурсты өткізу жөніндегі комиссияны құрады. Конкурсты өткізу жөніндегі комиссия құру және конкурсты өткізу жөніндегі комиссияның хатшысын анықтау туралы шешімді уәкілетті органның басшысы қабылдайды. 13. Конкурс өткізу жөніндегі комиссия мүшелерінің жалпы саны кемінде 11 адам болуы тиіс. Конкурстық комиссияның төрағасы, төрағаның орынбасары мен басқа да мүшелері конкурс өткізу жөніндегі комиссияның мүшелері болып табылады. Төраға болмаған уақытта оның функциясын оны ауыстыратын адам атқарады. 14. Комиссияның отырысы егер онда комиссия мүшелерінің жалпы санының кемінде 2/3 қатысса заңды деп саналады. 15. Комиссияның шешімі комиссияның қатысушы мүшелерінің көп даусымен қабылданады. Дауыстар тең болған жағдайда, төрағалық етушінің даусы шешуші болып табылады. Комиссияның шешімі хаттамамен ресімделеді. 16. Комиссияның қандай да бір мүшесі болмаған жағдайда комиссия отырысының хаттамасында оның қатыспаған себебі көрсетіледі. Комиссияның жоқ мүшелерін ауыстыруға жол берілмейді. 17. Уәкілетті орган комиссия шешім шығарған сәттен бастап он күнтізбелік күн ішінде атақ беру туралы бұйрық шығарады. 4. Қорытынды ереже 18. Әрбір номинация бойынша жеңімпаздарға «Үздік спорт журналисі» атағы және «Жазушы Сейдахмет Бердіқұловты мәңгі есте қалдыру туралы» Қазақстан Республикасы Министрлер Кабинетінің 1994 жылғы 2 желтоқсандағы № 1363 қаулысына сәйкес Сейдахмет Бердіқұлов атындағы сыйлық тапсырылады. 19. Конкурс жеңімпаздарын марапаттау үшін қажетті қаражат республикалық бюджет есебінен Сейдахмет Бердіқұлов атындағы жүлдені төлеуге бөлінген 50 айлық есептік көрсеткіш мөлшеріндегі қаражат шеңберінде жүзеге асырылады. 20. Конкурстың нәтижелері мүдделі мемлекеттік органдар мен ұйымдардың интернет-ресурстарында орналастырылады және бұқаралық ақпарат құралдарында конкурс өткізілгеннен кейін 10 күнтізбелік күн ішінде жарияланады.

Қазақстан Республикасының «Дене шынықтыру және спорт туралы» 2014 жылғы 3 шілдедегі Заңының 7-бабының 43) тармақшасына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебелерін беру қағидалары бекітілсін. 2. Жоғары жетістіктер спорты және спорт резерві департаменті (С.М. Жарасбаев) заңнамамен бекітілген тәртіпте: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне осы бұйрықты мемлекеттік тіркеуге ұсынсын; 2) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін осы бұйрықтың бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауды қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының орынбасары Е.Б. Қанағатовқа жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғаш ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің төрағасы Т.ЕСЕНТАЕВ. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі Төрағасының 2014 жылғы 28 шілдедегі №293 бұйрығымен бекітілген Спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебелерін беру қағидалары 1. Жалпы ережелер 1. Осы Спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебелерін беру қағидалары (бұдан әрі – Қағида) мәртебелер беру тәртібін анықтайды. 2. Спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебелері аталған спорттық мектептердің және спорт түрлерінен бөлімшелердің қызметкерлерін материалдық ынталандыру, сонымен қатар олардың жоғары дәрежелі сортшыларды даярлауға және Қазақстан Республикасы құрама командаларының резервін дайындауға мүддесін арттыру мақсатында беріледі. 3. Дене шынықтыру және спорт саласындағы уәкілетті орган (бұдан әрі – уәкілетті орган) спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебелерін беру туралы шешім қабылдайтын орган болып табылады. 4. Осы Қағидада мынадай ұғым қолданылады: 1) спорттық жетiлдiру топтары – мынадай атақтар мен разрядтарды орындаған спортшылар топтары: 2) спорттың ойын түрлерiнен (футбол, шағын футбол, жағажай футболы, волейбол, жағажай волейболы, баскетбол, қол добы, су добы, шайбалы хоккей, допты хоккей, көгалдағы хоккей), көкпардан, коньки тебу спортынан, жеңiл атлетикадан – 1-спорттық разряд; 3) спорттың басқа түрлерiнен – «Қазақстан Республикасының спорт шеберiне үмiткер». 2. Мәртебелерді беру тәртібі 5. Спорт мектептеріне «мамандандырылған» мәртебесін беру үшін мынадай шарттар сақталады: 1) өз меншігінде немесе жалға алынған спорттық объектінің (үй-жайдың) болуы; 2) спорт мектептерінің барлығындағы спорт түрінен бөлімшелерде кемінде 4 адамнан тұратын жаттықтырушы-оқытушы құрамының болуы; 3) «Қазақстан Республикасының спорт шебері», «Қазақстан Республикасының халықаралық дәрежедегі спорт шебері» атағы бар спортшылардың, республикалық және халықаралық жарыстардың чемпиондары мен жүлдегерлерінің болуы; 4) кемінде 2/3 бөлігінде спорт түрінен мамандандырылған бөлімшелердің болуы. 6. Спорт мектептерінің спорт түрлері бойынша бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебесін беру үшін мына шарттар сақталады: 1) спорт түрлері бойынша бөлімшелер өз қызметін жүзеге асыратын спорт мектептерінің өз меншігінде немесе жалға алынған спорттық объектінің (үй-жайдың) болуы; 2) спорт түрлері бойынша бөлімшелерде кемінде 4 адамнан тұратын жаттықтырушы-оқытушы құрамының болуы; 3) спорт түрлері бойынша бөлімшелерде «Қазақстан Республикасы спорт шеберіне үміткер», «Қазақстан Республикасының спорт шебері», «Қазақстан Республикасының халықаралық дәрежедегі спорт шебері» атағы бар спортшылардың, республикалық және халықаралық жарыстардың чемпиондары мен жүлдегерлерінің болуы; 4) спорт түрлері бойынша бөлімшелерде кемінде екі спорттық жетілдіру тобының болуы (бір спорттық жетілдіру тобында шұғылданушылар саны дамытылған спорт түріне қарай 3адамнан бастап 6 адамды құрайды). 7. Спорт мектептерінің және спорт мектептері бөлімшелерінің «мамандандырылған» мәртебесі оны уәкілетті орган берген күннен бастап төрт жыл бойына қолданыста болады. 8. Спорт мектептеріне «мамандандырылған» мәртебесін беру үшін қажетті құжаттар: 1) дене шынықтыру және спорт саласындағы жергілікті атқарушы органнан (бұдан әрі – жергілікті орган) еркін нысанда жазылған қолдаухат, онда спорт мектебінің штат саны, спорт мектебіндегі спортшылардың, жаттықтырушы-оқытушылардың құрамы туралы ақпарат болады; 2) спорт мектебіне жататын спорттық объектіге (үй-жайға) құқық белгілейтін құжаттардың көшірмелері немесе спорт мектебінің оқушылары спортпен шұғылданатын спорттық объектіні (үй-жайды) жалға алу шартының көшірмесі; 3) дәрігерлік-дене шынықтыру диспансері мен спорт мектебінің арасында жасалған қолданыстағы шарттың көшірмесі. 9. Спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебесін беру үшін қажетті құжаттар: 1) жергілікті атқарушы органның еркін нысанда жазылған қолдаухаты, онда спорт түрлерінен бөлімшелерінің штат саны, спорт түрлерінен бөлімшелердегі спортшылардың, жаттықтырушы-оқытушылардың құрамы туралы ақпарат болады; 2) көшірмелері: спорт түрлерінен бөлімшелердің оқушылары спортпен шұғылданатын спорт мектебіне жататын спорттық объектіге (үй-жайға) құқық белгілейтін құжаттарының және спорт түрлерінен бөлімшелердің оқушылары спортпен шұғылданатын спорт мектебімен жасалған спорттық объектіні (үй-жайды) жалға алу шартының көшірмесі; 3) дәрігерлік-дене шынықтыру диспансері мен спорт түрлерінен бөлімшелердің оқушылары үнемі медициналық тексерістен өтетін спорт мектебі арасында жасалған қолданыстағы шарттың көшірмесі; 4) жергілікті атқарушы орган бекіткен спорттық жетілдіру топтарының тізімдері. 10. Спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебесін беруге ұсынылған құжаттарды уәкілетті орган тіркелген күнінен бастап 30 күнтізбелік күн ішінде қарастырады. 11. Уәкілетті орган ұсынылған құжаттарды қарастыру қорытындысы бойынша спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебесін беру немесе беруден бас тарту туралы шешім қабылдайды. 12. Спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебесін беруден бас тартқан жағдайда уәкілетті органмен дәлелді жауап беріледі. 13. Уәкілетті органның мәртебе беру туралы шешімі бұйрықпен ресімделеді, бұйрықтың көшірмесі спорт мектептеріне және спорт мектептерінің бөлімшелеріне «мамандандырылған» мәртебесін беруге құжаттарды тапсырған жергілікті органға жіберіледі. Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 5 тамызда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9676 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің бұйрығы 2014 жылғы 28 шілде

2014 жылғы 28 шілде Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агентігі төрағасының 2014 жылғы 10 шілдедегі №271 бұйрығына 3-қосымша «Ойын автоматтары залы қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік қызметінің регламентіне 4-қосымша Мемлекеттік қызмет көрсетудің бизнес-процестерінің анықтамалығы «Ойын автоматтары залы қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» (мемлекетік көрсетілетін қызмет атауы)

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агентігі төрағасының 2014 жылғы 10 шілдедегі №271 бұйрығына 5-қосымша «Тотализатор қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» мемлекеттік қызметінің регламентіне 4-қосымша Мемлекеттік қызмет көрсетудің бизнес-процестерінің анықтамалығы «Тотализатор қызметімен айналысу үшін лицензия беру, қайта ресімдеу, лицензияның телнұсқаларын беру» (мемлекетік көрсетілетін қызмет атауы)

№292

Астана қаласы

Спорт түрлері бойынша Қазақстан Республикасы құрама командаларының (спорт түрлері бойынша ұлттық құрама командалардың) мүшелеріне олардың халықаралық спорттық жарыстарда жарақаттар алуы және мертігуі кезіндегі өтемақы төлемдерін берудің қағидаларын бекіту туралы 2014 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы «Дене шынықтыру және спорт туралы» Заңының 7-бабының 34) тармақшасына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Спорт түрлері бойынша Қазақстан Республикасы құрама командаларының (спорт түрлері бойынша ұлттық құрама командалардың) мүшелеріне олардың халықаралық спорттық жарыстарда жарақаттар алуы және мертігуі кезіндегі өтемақы төлемдерін берудің қағидалары бекітілсін. 2. Стратегиялық даму департаменті (Д.Ү. Қамзебаева) заңнамада белгіленген тәртіппен: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне осы бұйрықты мемлекеттік тіркеуге ұсынуды; 2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауды қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының орынбасары Е.Б. Қанағатовқа жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің төрағасы Т.ЕСЕНТАЕВ. «Келісілді» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрі __________________С.ҚАЙЫРБЕКОВА. 2014 жылғы 31 шілде Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының 2014 жылғы 28 шілдедегі №292 бұйрығымен бекітілген Спорт түрлері бойынша Қазақстан Республикасы құрама командаларының (спорт түрлері бойынша ұлттық құрама командалардың) мүшелеріне олардың халықаралық спорттық жарыстарда спорттық жарақат алуы және мертігуі кезінде өтемақы төлемдерін төлеу қағидалары 1. Жалпы ережелер 1. Спорт түрлері бойынша Қазақстан Республикасы құрама командаларының (спорт түрлері бойынша ұлттық құрама командалардың) мүшелеріне олардың халықаралық спорттық жарыстарда спорттық жарақат алуы және мертігуі кезінде өтемақы төлемдерін төлеу қағидалары (бұдан әрі – Қағида) «Дене шынықтыру және спорт туралы» Қазақстан Республикасының 2014 жылғы 3 шілдедегі Заңының 7-бабы 34) тармақшасының негізінде әзірленді. 2. Осы қағида спорт түрлері бойынша Қазақстан Республикасы құрама командаларының (спорт түрлері бойынша ұлттық құрама командалардың) мүшелеріне олардың халықаралық спорттық жарыстарда спорттық жарақат алуы және мертігуі кезінде өтемақы төлеуді жүзеге асыру мақсатында әзірленген. 3. Өтемақы төлеуді дене шынықтыру және спорт саласындағы уәкілетті орган (бұдан әрі – уәкілетті орган) жүзеге асырады. 4. Өтемақы төлемдері – халықаралық спорттық жарыстарда спорттық жарақат алған немесе мертіккен адамды емдеу және оңалту шығындарының құнын өтеуге байланысты ақшалай төлемдер. 2. Өтемақы төлеуді жүзеге асыру тәртібі 5. Өтемақы төлемдерін жүзеге асыру үшін мынадай құжаттар болуы қажет: 1) осы қағидаларының қосымшаға сәйкес белгіленген нысандағы өтініш; 2) спорттық жарақат алған немесе мертіккен адамның жеке куәлігінің не паспортының көшірмесі; 3) тиісті спорттық іс-шараға қатысқанын растайтын құжат; 4) Уәкілетті органның Спорттық медицина және оңалту орталығымен берілген, диагнозы көрсетілген медициналық қорытынды; 5) спорттық жарақат алған немесе мертіккен адамды емдеуге және оңалтуға жұмсалатын шығыстың құнын растайтын құжат; 6) есеп шотының бар болуы туралы анықтама. 6. Уәкілетті органның құжаттарды қарау, өтемақы төлеу немесе бас тарту туралы шешім қабылдау мерзімі өтініш қабылданған сәттен бастап жиырма күнтізбелік күн болады. 7. Ұсынылған құжаттарды қарау нәтижелері бойынша уәкілетті орган оның негізінде өтемақы төлеуді жүзеге асыру (төлеуден бас тарту) туралы шешім қабылданатын қорытынды шығарады. 8. Өтемақы төлеуді жүзеге асыруға шешім қабылданғаны (төлеуден бас тартылғаны) туралы уәкілетті орган өтініш берушіге жазбаша түрде осындай шешім қабылданған күннен бастап он күнтізбелік күн ішінде хабарлайды. 9. Өтемақы төлеуді жүзеге асыру Қазақстан Республикасының аумағындағы екінші деңгейдегі банктегі өтініш берушінің есеп шотына аудару арқылы жүргізіледі. Спорт түрлері бойынша Қазақстан Республикасы құрама командаларының (спорт түрлері бойынша ұлттық құрама командалардың) мүшелеріне олардың халықаралық спорттық жарыстарда спорттық жарақат алуы және мертігуі кезінде өтемақы төлемдерін төлеу қағидаларына қосымша Нысан Кiмге _________________________________ Кiмнен ________________________________ Өтемақы төлемдерін жүзеге асыру үшін өтiнiш Сiзден _________________________________________________________ ________________________________________________________________ Өтiнiшке мынадай құжаттар қоса берiлдi: 1) ____________________________________________________________ 2) ____________________________________________________________ 3) ____________________________________________________________ 4) ____________________________________________________________ 5) _____________________________________________________________. М.О. ___________ (қолы)

_____________________ (тегi, аты-жөнi)

«____» ___________ 20__ ж. Өтiнiштiң түскен күнi «___» __________ 20 __ ж. Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 5 тамызда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9672 болып енгізілді.

Астана қаласы

Спортшыны тіркеу туралы куәлікті беру және ауыстыру, спорт федерацияларының спортшыны тіркеу туралы мәліметтерді ұсыну қағидаларын бекіту туралы «Дене шынықтыру және спорт туралы» 2014 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 32-бабының 3-тармағына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Спортшыны тіркеу туралы куәлікті беру және ауыстыру, спорт федерацияларының спортшыны тіркеу туралы мәліметтерді ұсыну қағидалары бекітілсін. 2. Жоғары жетістіктер спорты және спорт резерві департаменті (С.М. Жарасбаев) заңнамамен бекітілген тәртіпте: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне осы бұйрықты мемлекеттік тіркеуге ұсынсын; 2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауды қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының орынбасары Е.Б. Қанағатовқа жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғаш ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 5 тамызда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9678 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің бұйрығы

№295

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің төрағасы Т.ЕСЕНТАЕВ. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының 2014 жылғы 28 шілдедегі №295 бұйрығымен бекітілген Спортшыны тіркеу туралы куәлікті беру және ауыстыру, спорт федерацияларының спортшыны тіркеу туралы мәліметтерді ұсыну туралы қағидалар 1. Жалпы ережелер 1. Осы қағидалар (бұдан әрі – Қағида) «Дене шынықтыру және спорт туралы» 2014 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 32-бабының 3-тармағына сәйкес әзірленген және Спортшыны тіркеу туралы куәлікті беру және ауыстыру, спорт федерацияларының спортшыны тіркеу туралы мәліметтерді ұсыну тәртібін айқындайды. 2. Спортшыны тіркеу туралы куәлігі оның спорттық федерацияда тіркелуден өткендігін растайтын құжат болып табылады. 3. Спортшыларды тіркеуді дене шынықтыру және спорт саласындағы жергілікті атқарушы органдардың ұсынысы бойынша спорт түрлерінен спорттық федерациялар жүзеге асырады. 4. «Қазақстан Республикасының спорт шеберіне үміткер» разрядынан төмен емес разрядты орындаған спортшы тіркеуден өтуі тиіс. 2. Спортшыны тіркеу туралы куәлігін беру және ауыстыру, спортшыны тіркеу туралы спорттық федерациялардың мәлімет ұсыну тәртібі 5. Спортшыны тіркеу үшін дене шынықтыру және спорт саласындағы жергілікті атқарушы органдар спорттық федерацияларға келесі құжаттарды ұсынады: 1) спортшының жеке куәлігінің көшірмесі; 2) осы Қағиданың 1 қосымшасындағы нысанға сәйкес ұсыныс; 3) 3х4 екі түрлі-түсті фотосурет. 6. Спорттық федерациялар осы Қағиданың 5-тармағындағы құжаттар ұсынылған күннен бастап 15 күнтізбелік күн ішінде осы Қағиданың 2-қосымшасындағы нысанға сәйкес спортшыны тіркеу және спортшыны тіркеу туралы куәлік беру туралы шешім қабылдайды. 7. Спорттық федерациялар спортшыны тіркеу туралы берілген куәліктердің есебін электрондық және қағаз түрінде жүргізеді. 8. Дене шынықтыру және спорт саласындағы уәкілетті органның сұрауы бойынша спорттық федерациялар сауал қабылданған күнен бастап 10 күнтізбелік күн ішінде Қағиданың 3-қосымшасындағы нысанға сәйкес спортшыны тіркеу бойынша мәлімет ұсынады. 9. Спортшыны тіркеу туралы куәлігін ауыстыру (көшірмесін беру) келесі жағдайларда жүзеге асырылады: 1) тіркеу куәлігінде көрсетілген мәліметтердің өзгеруі; 2) тіркеу куәлігінің тозуына немесе механикалық бұзылуына байланысты оның жарамсыз болуы; 3) спортшыны тіркеу куәлігінің жоғалуы. Спортшыны тіркеу туралы куәлікті беру және ауыстыру, спорт федерацияларының спортшыны тіркеу туралы мәліметтерді ұсыну қағидаларына 1-қосымша нысан Спорт түрі:

Ұсыну

тегі, аты, әкесінің аты (бар болғанда) (мемлекеттік және орыс тілдерінде толтырылады):

Жынысы:

фотосурет 3х4

Туған күні: ЖСН №:

Облыс, қала:

Спорттық мектеп (клуб):

Оқу, жұмыс орны:

Білімі:

Спорттық разрядтар, санаттар мен спорттық атақтар беру туралы мәліметтер: Медициналық тексеруден өтуі туралы мәліметтер: Спорттық жарыстарда қол жеткізген нәтижелері: Жарыстан шеттету туралы мәліметтер:

Допинг қолданған жағдайлар туралы мәліметтер:

Мемлекеттік наградалар мен көтермелеудің өзге де нысандары туралы мәліметтер: Таңдалған спорт түрінің ерекшелігіне байланысты өзге де мәліметтер: Жаттықтырушының тегі, аты, әкесінің аты (бар болғанда): Қолы: Бірінші жаттықтырушысы немесе спорт түрлері бойынша Қазақстан Республикасы құрама командаларының тізіміне сәйкес жаттықтырушысы Жергілікті атқарушы орган Басшысы _________ М.О. Күні «__»_____ 20__ ж. Спортшыны тіркеу туралы куәлікті беру және ауыстыру, спорт федерацияларының спортшыны тіркеу туралы мәліметтерді ұсыну қағидаларына 2-қосымша нысан Спортшыны тіркеу куәлігі Тегі, аты, әкесінің аты (бар болғанда): Тіркеу нөмірі: Жынысы: Тіркеу нөмірін берген күні: Туған күні: Спорт түрі: Тіркеуді жүзеге асырған спорт федерациясының атауы: Спорттық разрядтар, санаттар мен спорттық атақтар беру туралы мәліметтер: Медициналық қарап-тексеруден өткені туралы мәліметтер: Спорттық жарыстарда қол жеткізген нәтижелері: Жарыстан шеттету туралы мәліметтер: Допинг қолданған жағдайлар туралы мәліметтер: Мемлекеттік наградалар мен көтермелеудің өзге де нысандары туралы мәліметтер: Жаттықтырушының тегі, аты, әкесінің аты Таңдалған спорт түрінің ерекшелігіне байланысты өзге де (бар болғанда): мәліметтер: Спорт түрлері бойынша спорттық федерацияның атауы Басшысы _________ М.О. Күні «__»_____ 20__ ж. Фотосурет 3х4

(Соңы 16-бетте).


16

www.egemen.kz

(Соңы. Басы 15-бетте). Спортшыны тіркеу туралы куәлікті беру және ауыстыру, спорт федерацияларының спортшыны тіркеу туралы мәліметтерді ұсыну қағидаларына 3-қосымша нысан Спортшыны тіркеу туралы ақпарат ұсынудың нысаны Спортшы- Туған Спорт Спорттық Облыстық, Жоғары ның аты- күні түрі атағы республикалық маңызы көрсеткіші жөні бар қаланың, астананың 1 2 3 4 5 6

Жаттықтырушысы (бірінші, жеке) 7

Тіркеу нөмірі/ күні 8

Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 5 тамызда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9673 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің бұйрығы 2014 жылғы 30 шілде

№302

Астана қаласы

Т.ЕСЕНТАЕВ.

Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының 2014 жылғы 30 шілдедегі № 302 бұйрығымен бекітілген Салалық көтермелеу жүйесі 1. Жалпы ережелер 1. Осы Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің салалық көтермелеу жүйесі (бұдан әрі – Көтермелеу) «Дене шынықтыру және спорт туралы» Қазақстан Республикасының 2014 жылғы 3 шілдедегі Заңына сәйкес, дене шынықтыру және спорт саласының қызметкерлерін Қазақстан Республикасында осы саланы дамытуға үлес қосқан ынталандыру мақсатында әзірленген. 2. Дене шынықтыру және спорт саласының қызметкерлерін көтермелеу мақсатында төмендегі көтермелеу түрлері белгіленеді: 1) Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің Құрмет грамотасы (бұдан әрі – Құрмет грамотасы); 2) Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі Төрағасының алғысы (бұдан әрі – Алғыс). 2. Құрмет грамотасымен және Алғыспен көтермелеу талаптары 3. Мемлекеттік қызметшілер, Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің (бұдан әрі – Агенттік) ведомстволық бағыныстағы ұйымдарының, дене шынықтыру және спорт саласы ұйымдарының қызметкерлері, спорт ардагерлері және Қазақстан Республикасында дене шынықтыру және спорт саласын дамытуға үлес қосқан тұлғалар Құрмет грамотасымен көтермелеуге үміткер тұлғалар болып табылады. 4. Мемлекеттік қызметшілер, Агенттікке ведомстволық бағыныстағы ұйымдардың, дене шынықтыру және спорт саласы ұйымдарының қызметкерлері, меценаттар, демеушілер және Қазақстан Республикасында дене шынықтыру және спорт саласын дамытуға үлес қосқан тұлғалар Алғыс жариялауға үміткер тұлғалар болып табылады. 5. Қызмет нәтижелерін сипаттайтын және Агенттіктің көтермелеуге құқық беретін негізгі көрсеткіштері мыналар болып табылады: 1) Қазақстан Республикасында дене шынықтыруды және спортты дамытуға қосқан үлесі, дене шынықтыру және спорт саласының білікті кадрларын даярлауға белсенді қатысу; 2) қызметтік міндеттерді үлгілі орындау, дене шынықтыру және спорт саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру; 3) шығармашылық белсенділік, мінсіз қызмет, кәсіптік және еңбек қызметіндегі жетістіктер; 4) дене шынықтыру және спорт аясында өңірлік, республикалық және халықаралық бағдарламаларды және жобаларды іске асырудағы жетістіктер; 5) спортты дамытудың өзекті мәселелері бойынша ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер; 6) халықаралық, республикалық, өңіраралық спорттық іс-шараларға белсенді қатысу. 6. Бір тұлға Құрмет грамотасымен марапаттауға бес жыл ішінде екі рет ұсынылмайды. 7. Агенттіктің құрылымдық бөлімшесінің, Агенттіктің ведомстволық бағыныстағы ұйымдарының, дене шынықтыру және спорт мәселелері бойынша Алматы және Астана қалаларының, облыстық жергілікті атқарушы органдардың, (бұдан әрі – жергілікті атқарушы органдар), меншік нысанына қарамастан дене шынықтыру және спорт саласы мекемелерінің, қоғамдық бірлестіктердің, спорт түрлері бойынша федерациялардың басшыларының немесе оларды алмастыратын тұлғалардың ұсынымдары негізінде Құрмет грамотасымен марапаттау, Алғыс жариялау жүзеге асырылады. 8. Көтермелеуге ұсынымдарды қарау мерзімі Агенттікке келіп түскен күннен бастап 30 жұмыс күнін құрайды. 9. Көтермелеу Агенттік Төрағасының немесе оның міндеттерін атқаратын тұлғаның бұйрығы негізінде жүзеге асырылады. 3. Қорытынды ережелер 10. Құрмет грамотасын табыстауды және Төрағаның алғысын жариялауды Төраға немесе оны алмастыратын тұлға, не болмаса ол болмаған кезде оның уәкілетті лауазымды тұлғалары салтанатты түрде жүзеге асырады. 11. Мемлекеттік органның немесе басқа да ұйымның кадр қызметі қызметкердің еңбек кітапшасына және жеке іс-қағазына бұйрықтың шыққан күні мен нөмірін көрсете отырып, көтермелеу туралы тиісті жазба енгізеді. Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 5 тамызда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9679 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының бұйрығы №136

Астана қаласы

Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалау Әдістемесін бекіту туралы Қазақстан Республикасы Президентінің 2000 жылғы 21 қаңтардағы №327 Жарлығымен бекітілген мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалау жүргізу және оларды аттестаттаудан өткізу қағидасының 27-тармағын орындау мақсатында, Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының міндетін атқарушының 2014 жылғы 5 маусымдағы №04-2-4/93 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілердің қызметін жыл сайынғы бағалаудың үлгілік әдістемесінің 2-тармағына, «Прокуратура туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 11-бабының 4) тармақшасына сәйкес, бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалаудың Әдістемесі бекітілсін. 2. Кадр жұмысы департаментінің бастығы осы бұйрықты Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткізуге шара қолдансын. 3. Осы бұйрықпен Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің барлық қызметкерлері таныстырылсын. 4. Аталған бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының Кадр жұмысы департаментіне жүктелсін. 5. Осы бұйрық алғашқы жарияланған күнінен бастап он күнтізбелік күн өткеннен кейін қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасының Бас Прокуроры

7. Бағалау нәтижелеріне шағымдану 25. Комиссия шешіміне қызметшінің мемлекеттік қызмет істері жөніндегі уәкілетті органға немесе оның аумақтық департаментіне шағымдануы шешім шыққан күннен бастап он жұмыс күні ішінде жүзеге асырылады. 26. Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі уәкілетті орган немесе оның аумақтық департаменті қызметшіден шағым түскен күнінен бастап он жұмыс күні ішінде шағымды қарайды және бұзушылықтар анықталған жағдайда, Қазақстан Республикасының прокуратура органына, ведомствосы мен мекемесіне Комиссия шешімінің күшін жою туралы ұсыныс жасайды. 27. Қабылданған шешім туралы ақпаратты Қазақстан Республикасының прокуратура органы, ведомствосы мен мекемесі екі апта ішінде мемлекеттік қызмет істері жөніндегі уәкілетті органға немесе оның аумақтық департаментіне береді. Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалаудың осы Әдістемесінің 1-қосымшасы Тікелей басшысының бағалау парағы

«Дене шынықтыру және спорт туралы» 2014 жылғы 3 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 7-бабының 5)-тармақшасына сәйкес бұйырамын: 1. Салалық көтермелеу жүйесі бекітілсін. 2. Әкімшілік және кадр жұмысы департаменті (Ғ.Т.Әбілова) заңнамамен бекітілген тәртіппен: 1) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігіне осы бұйрықты мемлекеттік тіркеуге ұсынсын; 2) Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін осы бұйрықтың бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялануын қамтамасыз етсін. 3. Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі төрағасының «Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігінің салалық көтермелеу жүйесін бекіту туралы» 2012 жылғы 2 қарашадағы № 344 бұйрығының (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 8164 тіркелген) күші жойылды деп танылсын. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Жауапты хатшы Қ.Ғ.Кәкенге жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін он күнтізбелік күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

2014 жылғы 17 қараша

23. Бағалау нәтижелері қызметшінің қызметтер тізіміне енгізіледі. 24. Осы Әдістеменің 20-тармағында көрсетілген құжаттар, сондай-ақ комиссия отырысының қол қойылған хаттамасы Кадр жұмысы бөлімшесінде сақталады.

А.ДАУЫЛБАЕВ.

Қазақстан Республикасы Бас Прокурорының 2014 жылғы 17 қарашадағы №136 бұйрығына қосымша Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалаудың Әдістемесі 1. Жалпы ережелер 1. Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалаудың осы Әдістемесі (одан әрі – Әдістеме) «Мемлекеттік әкімшілік қызметшілердің қызметін жыл сайынғы бағалау жүргізу және оларды аттестаттаудан өткізу қағидасын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің 2000 жылғы 21 қаңтардағы №327 Жарлығын іске асыру мақсатында әзірленді және Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің (одан әрі - қызметшілер) қызметін жыл сайынғы бағалаудың Әдістемесін айқындайды. 2. Қызметшілердің қызметін жыл сайынғы бағалау (одан әрі - бағалау) олардың жұмыс тиімділігі мен сапасын айқындау үшін жүргізіледі. 3. Бағалау мемлекеттік әкімшілік қызметте болған әрбір жыл өткен сайын, көрсетілген мерзім басталған күннен бастап үш айдан кешіктірілмей, бірақ осы лауазымға орналасқан күннен бастап алты айдан ерте емес мерзiмде жүргізіледі. 4. Қызметшілерді бағалау мыналардан: 1) қызметшінің тікелей басшысының бағалауы; 2) айналмалы бағалау (қызметшінің қарамағындағы немесе олардың әріптестерінің бағалауы); 3) қызметшінің қорытынды бағасынан тұрады. Қызметшінің тікелей басшысы оның лауазымдық нұсқаулығына сәйкес өзі бағынатын тұлға болып табылады. 5. Бағалау нәтижелері бойынша қызметшілер қызметіндегі кемшіліктерді жою жөнінде ұсыныстар әзірленеді, олардың қызметіндегі жақсартуды қажет ететін бағыттар айқындалады, тағылымдамадан өткізу, ілгерілету бойынша ұсыныстар әзірленеді. 6. Қызметшінің соңғы үш жыл бойы «тиімді» деген баға алуы, оны лауазымы бойынша көтеруге негіз болып табылады. 7. Қызметшінің соңғы үш жыл бойы екі рет «қанағаттанарлықсыз» деген баға алуы, оны аттестаттаудан өткізуге негіз болып табылады. Аттестаттаудан өткізу туралы шешім қабылдау кезінде алдыңғы аттестаттаудан өткізуге негіз болған бағалау нәтижелері ескерілмейді. 8. Қызметшінің қорытынды бағасын тұрақты жұмыс істейтін Бағалау жөніндегі комиссия (одан әрі – Комиссия) бекітеді, оны қызметшіні лауазымға тағайындау және лауазымнан босату құқығы бар адам құрады. 9. Комиссия кемінде үш мүшеден, соның ішінде төрағадан тұрады. 10. Дауыс беру қорытындысы Комиссия мүшелерінің көпшілік дауысымен айқындалады. Дауыс саны тең болған кезде комиссия төрағасының дауысы шешуші болып табылады. Мыналар: Бас прокуратурада – Бас Прокурордың Аппаратының басшысы; прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінде – прокуратура органдары, ведомстволары немесе мекемелерінің тиісті уәкілетті басшысының орынбасарларының бірі комиссия төрағасы болып табылады. Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының, прокуратура органдары, ведомстволары немесе мекемелерінің кадр жұмысы бөлімшелерінің (одан әрі – кадр жұмысы бөлімшесі) қызметкері комиссия хатшысы болып табылады. Комиссия хатшысы дауыс беруге қатыспайды. Егер Комиссия құрамына оған қатысты бағалау жүргізілетін қызметшінің тікелей басшысы, сондай-ақ осы Әдістеменің 4-тармағының 2) тармақшасында көрсетілген қызметшілер кіретін болса, олар осы қызметшіге қатысты дауыс беруге және шешім қабылдауға қатыспайды. 2. Бағалау жүргізуге дайындық 11. Кадр жұмысы бөлімшесі Комиссия төрағасының келісімі бойынша бағалауды өткізу кестесін әзірлейді. Кадр жұмысы бөлімшесі бағаланатын қызметшіге, сондай-ақ осы Әдістеменің 4-тармағының 1) және 2) тармақшаларында көрсетілген тұлғаларға бағалау жүргізілетіні туралы хабарлайды және оларға бағалау өткізуге дейін бір айдан кешіктірмей толтыру үшін бағалау парағын жібереді. 3. Тікелей басшының бағалауы 12. Тікелей басшы осы Әдістеменің 1-қосымшасына сәйкес нысан бойынша бағалау парағын кадр жұмысы бөлімшесінен алған күннен бастап үш жұмыс күні ішінде толтырады, қызметшіні толтырылған бағалау парағымен таныстырады және екі жұмыс күні ішінде толтырылған бағалау парағын кадр жұмысы бөлімшесіне қайтарады. Қызметшіні толтырылған бағалау парағымен таныстыру жазбаша немесе электронды нысанда жүргізіледі. Қызметшінің танысудан бас тартуы құжаттарды Комиссия отырысына жіберуге кедергі бола алмайды. Бұл жағдайда кадр жұмысы бөлімшесінің қызметкерi және тікелей басшы танысудан бас тарту туралы еркін нұсқада акт жасайды. 4. Айналмалы бағалау 13. Айналмалы бағалау қызметшінің қарамағындағы адамдардың, ал қарамағындағы адамдар болмаған жағдайда – қызметші жұмыс істейтін құрылымдық бөлімшеде лауазымды атқаратын адамның (олар болған жағдайда) бағалауын білдіреді. Мұндай адамдардың тізімін (үш адамнан аспайтын) қызметшінің лауазымдық міндеттері және қызметтік өзара әрекеттестігіне қарай кадр жұмысы бөлімшесі бағалау жүргізілгенге дейін бір айдан кешіктірмей анықтайды. 14. Осы Әдістеменің 13-тармағында көрсетілген тұлғалар осы Әдістеменің 2-қосымшасына сәйкес нысанда бағалау парағын толтырады. 15. Осы Әдістеменің 13-тармағында көрсетілген тұлғалармен толтырылған бағалау парағы кадр жұмысы бөлімшесінен оларды алған күннен екі жұмыс күні ішінде кадр жұмысы бөлімшесіне жіберіледі. 16. Кадр жұмысы бөлімшесі осы Әдістеменің 13-тармағында көрсетілген тұлғалардың бағалауының орташа есебін жүргізеді. 17. Осы Әдістеменің 13-тармағында көрсетілген тұлғалардың бағалауы жасырын түрде жүргізіледі. 5. Қызметшінің қорытынды бағасы 18. Кадр жұмысы бөлімшесі қызметшінің қорытынды бағасын мына формула бойынша Комиссия отырысына дейін бес жұмыс күнінен кешіктірмей есептейді: a = b + c мұндағы, a – қызметшінің қорытынды бағасы, b – тікелей басшының бағасы, c – осы Әдістеменің 13-тармағында көрсетілген тұлғалардың орта бағасы. 19. Қорытынды баға мына шкала бойынша қойылады: 21 баллдан төмен – «қанағаттанарлықсыз», 22-дан 33 балға дейін – «қанағаттанарлық», 33 баллдан жоғары – «тиімді». 6. Комиссияның бағалау нәтижелерін қарауы 20. Кадр жұмысы бөлімшесі осы Әдістеменің 11-тармағында көрсетілген кестеге сәйкес бағалау нәтижелерін қарау бойынша Комиссияның отырысын өткізуді қамтамасыз етеді. Кадр жұмысы бөлімшесі Комиссияның отырысына мына құжаттарды: 1) толтырылған тікелей басшының бағалау парағын; 2) толтырылған айналмалы бағалау парағын; 3) қызметшінің лауазымдық нұсқаулығын; 4) осы Әдістеменің 3-қосымшасына сәйкес нысан бойынша қорытынды баға көрсетілген Комиссия отырысы хаттамасының жобасын тапсырады. 21. Комиссия бағалау нәтижелерін қарастырады және мына шешімдердің бірін шығарады: 1) бағалау нәтижелерін бекітеді; 2) бағалау нәтижелерін қайта қарайды. Бағалау нәтижелерін қайта қарау туралы шешім қабылдаған жағдайда Комиссия хаттамада тиісті қысқаша түсіндірмемен бағаны түзетеді. Бұл ретте қызметшінің бағасын төмендетуге жол берілмейді. 22. Кадр жұмысы бөлімшесі бағалау нәтижелерімен ол аяқталған соң бес жұмыс күні ішінде қызметшіні таныстырады. Қызметшіні бағалау нәтижелерімен таныстыру жазбаша немесе электронды нысанда жүргізіледі. Қызметшінің танысудан бас тартуы бағалау нәтижелерін оның қызметтік тізіміне енгізуге кедергі бола алмайды. Бұл жағдайда кадр жұмысы бөлімшесінiң қызметкерi танысудан бас тарту туралы еркін нұсқада акт жасайды.

№ р/н Өлшем 1. Бастамашылығы 2. Лауазымдық міндеттерін орындау сапасы 3. Әрекеттестікке икемділігі 4. Қызметтік этиканы сақтауы БАРЛЫҒЫ (барлық бағалардың бағасы): Таныстым: Қызметші (аты-жөні) ______________________ күні ____________________ қолы ___________________

Көрсеткіштің мәні 2-ден 5-ке дейін 2-ден 8-ге дейін 2-ден 5-ке дейін 2-ден 5-ке дейін

2014 жылғы 17 қыркүйек

Баға (балл)

2-ден 5-ке дейін 2-ден 5-ке дейін 2-ден 5-ке дейін 2-ден 5-ке дейін 2-ден 5-ке дейін 2-ден 5-ке дейін

Бағалау жөніндегі комиссия отырысының хаттамасы __________________________________________________________________________________ (Қазақстан Республикасы прокуратура органы, ведомствосы мен мекемесінің атауы) Тікелей басшысының бағасы

Кәсіби біліктілігі

Айналмалы баға Қорытынды баға

1-2003

Комиссияның хатшысы:____________________ Күні: _________________ (аты-жөні, қолы) Комиссияның төрағасы: _____________________ Күні: _____________ (аты-жөні, қолы) Комиссияның мүшесі:__________________________ Күні: ________________ (аты-жөні, қолы)

Кәсіби біліктілігі

Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 15 желтоқсанда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9977 болып енгізілді.

Астана қаласы

БҰЙЫРАМЫН: 1. Қазақстан Республикасы Экономика және бюджеттік жоспарлау министрінің кейбір бұйрықтарына өзгерістер енгізілсін: 1) «Қазақстан Республикасының Бiрыңғай бюджеттiк сыныптамасын жасау ережесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Экономика және бюджеттік жоспарлау министрінің 2013 жылғы 13 наурыздағы №72 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 8398 болып тіркелген, 2013 жылғы 17 шілдедегі № 172 (28111) «Егемен Қазақстан») газетінде жарияланған: көрсетілген бұйрықпен бекітілген Қазақстан Республикасының Бiрыңғай бюджеттiк сыныптамасын жасау ережесінде: 12-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «12. Бюджеттік бағдарлама мемлекеттік органның стратегиялық жоспарында айқындалған стратегиялық бағыттармен, мақсаттармен, міндеттермен, нәтиже көрсеткіштерімен немесе стратегиялық жоспарды әзірлемейтін мемлекеттік органның ережесінде айқындалған өкілеттіктермен өзара байланысты бюджет шығыстарының бағытын айқындайды және нәтиже көрсеткіштері мен бюджет шығыстарын қаржыландыру көлемдерін қамтиды. Бюджеттік бағдарламаның сыныптамалық коды 3 белгiден тұрады.»; 14-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «14. Бюджеттiк кiшi бағдарлама бюджеттiк бағдарлама шеңберiндегi бюджет шығыстарының нақты бағыттарын ашады және бюджеттік бағдарлама сияқты ол да сол функционалдық топта, функционалдық кіші топта бекітіледі. Бюджеттiк кiшi бағдарламалардың 001-ден 999-ғa дейiнгi сыныптамалық коды болады. Бiрнеше әкiмшiлерге бекiтiлген аттас бюджеттiк кiшi бағдарламалар 001-ден 099 аралығындағы кодтар бойынша жiктеледi. Егер бағдарлама кiшi бағдарламаларға бөлiнбесе, олардың орнына 000 сыныптамалық коды көрсетiледi.»; 16-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «16. Бюджет кодексінің 33-бабына сәйкес бюджеттiк бағдарламалар мыналарға бөлiнеді: 1) мазмұнына байланысты мыналарға: мемлекеттiк функцияларды, өкiлеттiктердi жүзеге асыру және олардан туындайтын мемлекеттiк қызметтердi көрсету; трансферттер мен бюджеттiк субсидиялар беру; бюджеттік кредиттерді беру; бюджеттiк инвестицияларды жүзеге асыру; күрделi шығыстарды жүзеге асыру; мемлекет мiндеттемелерiн орындау; нысаналы салым салу. Бірыңғай түпкілікті нәтижеге қол жеткізу мақсатында мемлекеттік функцияларды, өкілеттіктерді жүзеге асыру және олардан туындайтын мемлекеттік қызметтерді көрсету, күрделі шығыстарды жүзеге асыру, бюджеттік инвестициялық жобаларды іске асыру жолымен бюджеттік инвестицияларды жүзеге асыру, трансферттер мен бюджеттік субсидиялар беру жөніндегі шығындар, көрсетілген шығындарды жекелеген кіші бағдарламаларға бөле отырып, бір бюджеттік бағдарламаға біріктірілуі мүмкін; 2) мемлекеттiк басқару деңгейiне қарай мыналарға: республикалық бюджеттiң құрамында бекiтiлетiн республикалық бағдарламалар; облыстық бюджеттiң, республикалық маңызы бар қала, астана бюджеттерiнiң құрамында бекiтiлетiн облыстық, республикалық маңызы бар қала, астана бағдарламалары; аудан (облыстық маңызы бар қала) бюджетiнiң құрамында бекiтiлетiн аудандық (қалалық) бағдарламалар; республикалық маңызы бар қала, астана бюджетiнiң, аудан (облыстық маңызы бар қала) бюджетiнiң құрамында бекiтiлетiн қаладағы ауданның, аудандық маңызы бар қаланың, кенттiң, ауылдың (селоның), ауылдық (селолық) округтiң бюджеттiк бағдарламалары болып бөлiнедi. Облыстық, республикалық маңызы бар қала, астана, аудандық (қалалық) бюджеттiк бағдарламалар, сондай-ақ қаладағы ауданның, аудандық маңызы бар қаланың, кенттiң, ауылдың (селоның), ауылдық (селолық) округтiң бюджеттiк бағдарламалары жергiлiктi бюджеттiк бағдарламалар болып табылады; 3) iске асыру тәсiлiне қарай мыналарға: бiр әкiмшi iске асыратын жеке бюджеттiк бағдарламалар; белгiлi бiр бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiсiнiң бюджеттiк бағдарламаларының құрамында бекiтiлетiн және бюджеттiк бағдарламалардың түрлi әкiмшiлерi арасында ағымдағы қаржы жылы iшiнде бөлiнуге тиiс бөлiнетiн бюджеттiк бағдарламалар болып бөлiнедi. Бұдан басқа, бюджеттік бағдарламалар (кіші бағдарламалар) бірыңғай бюджеттік сыныптаманың құрамында тиісті белгі (код) беріле отырып, ағымдағы бюджеттік бағдарламаларға (кіші бағдарламаларға) және бюджеттік даму бағдарламаларына (кіші бағдарламаларға) бөлінеді. Бюджеттік инвестицияларды жүзеге асыруға бағытталған бюджет шығыстары бюджеттік даму бағдарламаларына (кіші бағдарламаларға) жатады. Бюджеттің қалған шығыстары ағымдағы бюджеттік бағдарламаларға (кіші бағдарламаларға) жатады.»; 42-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «42. Бюджеттік бағдарлама бюджет қаражатын жұмсаудың бағыттарын нақтылайтын, бюджеттік бағдарламаның түпкілікті нәтижесіне қол жеткізуге бағытталған кіші бағдарламаларға бөлінуі мүмкін. Бюджеттік бағдарламаның кіші бағдарламалары болған кезде, тікелей нәтиже көрсеткіштері кіші бағдарламалар деңгейінде көрсетіледі.»; 51-тармақтың 10) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: «10) «Тiкелей нәтиже көрсеткiштерi» деген жолда қол жеткізілуі осы функцияларды, өкілеттіктерді жүзеге асыратын ұйымның қызметіне немесе көрсететін қызметіне толық тәуелді болатын, бюджет қаражаты шегінде орындалатын мемлекеттік функциялар, өкілеттіктер және көрсетілетің қызметтер көлемінің сандық сипаттамасы көрсетіледі. Жоғары тұрған бюджеттен берілетін нысаналы даму трансферттері есебiнен іс-шараларды іске асыруға бағытталған жергілікті бюджеттік бағдарламалар бойынша тікелей нәтиже көрсеткіштері жергілікті бюджеттік инвестициялық жобалар бөлінісінде көрсетіледі;»; 53-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «53. Стратегиялық жоспарлар әзiрлемейтiн республикалық бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерiнiң бюджеттiк бағдарламаларының жобалары республикалық бюджет бекiтiлгеннен кейiн пысықталады және оларды Қазақстан Республикасының Президентi республикалық бюджет туралы заңға қол қойған күннен бастап бiр апта мерзiмде бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiсiнiң бiрiншi басшысы бекiтедi. Облыстардың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың тексеру комиссияларының бюджеттiк бағдарламаларының жобалары тиiстi жергiлiктi бюджет бекiтілгеннен кейiн пысықталады және оларды ағымдағы қаржы жылының 30 желтоқсанына дейiн тиiстi тексеру комиссиясының төрағасы бекiтедi. Облыстардың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың, аудандардың (облыстық маңызы бар қаланың) мәслихат аппараттарының бюджеттiк бағдарламаларының жобалары тиiстi жергiлiктi бюджет бекiтiлгеннен кейiн пысықталады және оларды ағымдағы қаржы жылының 30 желтоқсанына дейiн тиiстi мәслихат хатшысы бекiтедi. Облыстық бюджеттен, республикалық маңызы бар қала немесе астана бюджетінен қаржыландырылатын атқарушы органдар әкімшілері болып табылатын бюджеттік бағдарламалар жобалары мемлекеттік жоспарлау жөніндегі тиісті жергілікті уәкілетті органмен келісу бойынша бюджеттік бағдармалалардың әкімшілері ағымдағы қаржы жылының 30 желтоқсанына дейiн бекітеді. Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) бюджетiнен қаржыландырылатын, стратегиялық жоспарлар әзiрлемейтiн бюджеттiк бағдарламалар әкiмшiлерi бюджеттiк бағдарламаларының жобалары тиiстi жергiлiктi бюджет бекiтiлгеннен кейiн пысықталады және оларды ағымдағы қаржы жылының 30 желтоқсанына дейiн ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) тиiстi жергiлiктi атқарушы органдары бекiтедi. Жоғары тұрған бюджеттен бөлінетін нысаналы трансферттер есебінен іс-шараларды іске асыруға бағытталған бюджеттік бағдарламаларды нысаналы трансферттер аударатын жоғары тұрған бюджеттің бюджеттік бағдарламаларының әкімшісімен және мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдармен келісу бойынша төмен тұрған бюджеттің бюджеттiк бағдарламаларының жобалары әкiмшiлерi ағымдағы қаржы жылының 30 желтоқсанына дейiн бекітеді.»; 54-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «54. Бюджетті нақтылау немесе түзету кезінде олардың қаржыландыру көлемдері мен нәтижелер көрсеткіштері өзгерген жағдайда, бюджеттік бағдарламалар қайта бекітіледі. Бюджеттік бағдарламалар әкімшісінің бастамасы бойынша бюджеттік бағдарламаларға тоқсанына бiр реттен жиi емес, тоқсанның екінші айының 25-күніне дейін өзгерістер енгізуге жол беріледі. Қаржыландыру көлемiнiң өзгеруiне байланысты бюджеттiк бағдарламаларға өзгерiстер мен толықтырулар жобаларын тиiстi бюджеттiк комиссия қарайды.»; 2) «Бюджеттiк өтiнiмдi жасау және ұсыну қағидаларын бекiту туралы» Қазақстан Республикасы Экономика және бюджеттік жоспарлау министрінің 2013 жылғы 13 наурыздағы №73 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 8399 болып тіркелген, 2013 жылғы 17 шілдедегі № 172 (28111) және 23 тамыздағы № 196 (28135) газетінде жарияланған «Егемен Қазақстан») газетінде жарияланған: 6-тармақтың 8), 9) тармақшалары мынадай редакцияда жазылсын: «8) республикалық бюджеттен облыстық бюджеттерге, республикалық маңызы бар қала, астана бюджеттерiне нысаналы даму трансферттер бөлiнген жағдайда, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың жергiлiктi атқарушы органдарымен келiсiлген нысаналы трансферттер бойынша нәтижелер туралы келiсiмдер жобаларын, қол жеткiзiлген тiкелей және түпкiлiктi нәтижелер туралы есепті; 9) облыстық бюджеттен ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) бюджеттерiне нысаналы даму трансферттері, оның ішінде облыстың бюджеттеріне бөлiнетiн және одан әрi ауданның бюджеттерiне бөлуге жататын республикалық бюджеттен нысанады даму трансферттері бөлiнген жағдайда, ауданның жергiлiктi атқарушы органдарымен келiсiлген нысаналы трансферттер бойынша нәтижелер туралы келiсiмдердiң жобаларын;»; 66-1-тармақтың 1) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: «1) бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің бюджеттік өтінімдерін олардың Қазақстан Республикасының бюджет және өзге де заңнамасына, облыстық, республикалық маңызы бар қала, астана әлеуметтікэкономикалық даму болжамына, аумақтарды дамыту бағдарламасының көрсеткіштеріне және қолданыстағы заттай нормаларға сәйкес келуі тұрғысынан қарайды, бұл ретте, бюджеттік өтінімдерді қарау кезінде әрбір бюджеттік бағдарлама бойынша шығыстар түрлері бойынша есептеу кезінде бағдар ретінде Қазақстан Республикасының мемлекеттік сатып алу туралы заңнамасында белгіленген тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бағаларының дерекқоры пайдаланылады. Мемлекеттік жоспарлау жөнiндегi жергілікті уәкiлеттi орган бағалар дерекқорында көзделген тауарлар, жұмыстар, қызметтер бірлігінің іс жүзіндегі орташа құнынан аспайтын құнына бағдарланады. Бағалар дерекқорында жоқ болған жағдайда, жоспарланған шығыстарды негіздейтін құжаттар (шарттардың көшірмелері, прайс-парақтар) пайдаланылады;»; 67-тармақтын 6) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: «6) шешілуіне нысаналы трансферттер бойынша келісімдер жобаларында көзделген нысаналы даму трансферттері бөлінетін нысаналы даму трансферттері бойынша мақсаттар мен міндеттерге қол жеткізуді талдау ескеріледі.»; 68 -тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «68. Мемлекеттік жоспарлау жөніндегі орталық стратегиялық жоспарлардың жобаларын немесе стратегиялық жоспарларға өзгерістер мен толықтырулардың жобаларын, бюджеттік өтінімдерді, бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің бюджеттік бағдарламаларының жобаларын қарау қорытындылары бойынша стратегиялық жоспарлардың жобалары немесе стратегиялық жоспарларға өзгерістер мен толықтырулардың жобалары, бюджеттік өтінімдер және бюджеттік бағдарламалардың жобалары бойынша қорытындыларды қалыптастырады және оларды тиісті бюджет комиссиясының қарауына жібереді. Жергілікті атқарушы органдарға нысаналы даму трансферттері мен бюджеттік кредиттер беруге бағытталған бюджеттік бағдарламаларға бюджеттік өтінімдер бойынша мемлекеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкілетті органның қорытындылары өңірлік саясат мәселелері жөніндегі комиссияның ұсыныстары ескеріле отырып, өңірлік даму саласындағы орталық уәкілетті органның ұсыныстары негізінде қалыптастырылады. Мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдар жергілікті бюджеттік бағдарламалар әкімшілерінің бюджеттік өтінімдерін, бюджеттік бағдарламаларының жобаларын қарау қорытындылары

Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Парламентi және оның депутаттарының мәртебесi туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Әкімшілік рәсімдер туралы», «Нормативтік құқықтық актілер туралы», «Жеке және заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тәртiбi туралы», «Заңсыз жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» Заңдарын, Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексін (Жалпы бөлім), «Қазақстан – 2050» Стратегиясы: қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты стратегиясын білгені, осы санаттағы лауазымдар бойынша функционалдық міндеттерді орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер.

»;

Функционалдық Комитеттің жетекшілік ететін құрылымдық бөлімшелерінің қызметін үйлестіру, міндеттері заңсыз жолмен алынған кiрiстердi заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмдi қаржыландыруға қарсы iс-қимыл мақсатында қаржы мониторингі саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыруды қамтамасыз ету және Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес басқа міндеттер. »

Функционалдық Комитеттің жетекшілік ететін құрылымдық бөлімшелерінің қызметін үйлестіру, міндеттері қылмыстық жолмен алынған кiрiстердi заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмдi қаржыландыруға қарсы iс-қимыл мақсатында қаржы мониторингі саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыруды қамтамасыз ету және Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес басқа міндеттер. »; 11-тарауда. «Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі Қаржы мониторингі комитетінің Алматы қаласы бойынша Қаржы мониторингі департаментінің басшысы С-О-1 санаты, 1 бірлік» деген: жол: « Кәсіби біліктілігі

Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Парламентi және оның депутаттарының мәртебесi туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Әкімшілік рәсімдер туралы», «Нормативтік құқықтық актілер туралы», «Жеке және заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тәртiбi туралы», «Заңсыз жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» Заңдарын, Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексін (Жалпы бөлім), «Қазақстан – 2050» Стратегиясы: қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты стратегиясын білгені, осы санаттағы лауазымдар бойынша функционалдық міндеттерді орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер. »

мынадай редакция жазылсын: « Кәсіби біліктілігі

Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Парламентi және оның депутаттарының мәртебесi туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Әкімшілік рәсімдер туралы», «Нормативтік құқықтық актілер туралы», «Жеке және заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тәртiбi туралы», «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» Заңдарын, Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексін (Жалпы бөлім), «Қазақстан – 2050» Стратегиясы: қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты стратегиясын білгені, осы санаттағы лауазымдар бойынша функционалдық міндеттерді орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер.

Функционалдық міндеттері

»

Департамент пен оның басқармалары қызметіне жалпы басшылық, департаменті мемлекеттік органдарда және басқа ұйымдарда ұсыну, қылмыстық жолмен алынған табыстарды (жылыстыруға) заңдастыруға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-әрекет саласында саясатты жүзеге асыруды қамтамасыз ету, Қазақстан Республикасы заңнамасына сәйкес басқа да міндеттерді жүзеге асыру, қаржы мониторингі субъектілерін есепке алуды, ақпаратты жинау, алғашқы өңдеу және департамент құзыретіне кіретін сұрақтар бойынша ақпаратты ұсынуды қамтамасыз ету.

мынадай редакция жазылсын: «

Функционалдық міндеттері

Департамент пен оның басқармалары қызметіне жалпы басшылық, департаменті мемлекеттік органдарда және басқа ұйымдарда ұсыну, қылмыстық жолмен алынған табыстарды (жылыстыруға) заңдастыруға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-әрекет саласында саясатты жүзеге асыруды қамтамасыз ету, Қазақстан Республикасы заңнамасына сәйкес басқа да міндеттерді жүзеге асыру, қаржы мониторингі субъектілерін есепке алуды, ақпаратты жинау, алғашқы өңдеу және департамент құзыретіне кіретін сұрақтар бойынша ақпаратты ұсынуды қамтамасыз ету.

». 2. Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Қаржы мониторингі комитеті (Б.Ш. Тәжіяқов) заңнамада белгіленген тәртіпте: 1) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді; 2) осы бұйрықты мемлекеттік тіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде оны интернет-ресурсында орналастыруды және бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауға жіберуді; 3) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Қазақстан Республикасы Қаржы министрі

Б.СҰЛТАНОВ.

Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 23 қазанда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9819 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің бұйрығы 2014 жылғы 28 қараша

№143

Астана қаласы

Метеорологиялық және гидрологиялық мониторингтерін және қоршаған орта жайкүйі мониторингін жүргізу саласында мемлекеттік монополия субьектісі өндіретін және (немесе) іске асыратын жұмыстардың, көрсетілетін қызметтердің бағаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 9 қаңтардағы Экологиялық кодексінің 145-2 бабы 1-тармағына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Метеорологиялық және гидрологиялық мониторингтерін және қоршаған орта жайкүйі мониторингін жүргізу саласында мемлекеттік монополия субъектісі өндіретін және (немесе) іске асыратын жұмыстардың, көрсетілетін қызметтердің ұсынылған бағалары бекітілсін. 2. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Экологиялық мониторинг және ақпарат департаменті Қазақстан Республикасы заңнамасында белгіленген тәртіппен: 3. осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өтуін; 1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде оның мемлекеттік тіркелгенінен кейін күнтізбелік он күн ішінде оның ресми жариялауға бұқаралық ақпарат құралдарына жіберуді және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесіне жолдануын; 2) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің ресми интернет-ресурсында және мемлекеттік органдардың интранет-порталында орналастырылуын қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Энергетика вице-министріне жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі және 2015 жылғы 1 қаңтардан бастап туындаған қатынастарға қолданылады. Министр

В.ШКОЛЬНИК.

«КЕЛІСІЛДІ» Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрі ____________________ Е.ДОСАЕВ. 2014 жылғы 26 қараша Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2014 жылғы 25 қарашадағы №143 бұйрығымен бекітілген Метеорологиялық және гидрологиялық мониторингті және қоршаған орта жай-күйінің мониторингін жүргізу саласында мемлекеттік монополия субъектісімен өндірілетін және (немесе) іске асырылатын жұмыстарға, қызметтерге арналған бағалар Р/с №

Жұмыстардың (қызметтердің) атауы және сипаттамасы

1-Тарау. Метеорологиялық ақпарат 1-бөлім. Метеорологиялық бақылаулар 1-1001 Мерзімдік қысым 1-1002 Мерзімдік жел 1-1003 Мерзімдік ауа температурасы 1-1004 Мерзімдік ауа ылғалдығы 1-1005 Мерзімдік жауын-шашын 1-1006 Мерзімдік формасы 1-1007 бұлттылық: биіктігі 1-1008 саны 1-1009 1-1010 1-1011

Мерзімдік топырақ температурасы:

Беті Тереңдікте:

буынды сорып шығатын

Өлшем бірлігі

Бір өлшем бірлігінің бағасы, теңге (ҚҚС-сыз)

1 мәні 1 мәні 1 мәні 1 мәні 1 мәні 1 мәні 1 мәні 1 мәні

34 34 34 34 34 34 34 34

1 мәні 1 мәні 1 мәні

34 34 34

1-2008 1-2009 1-2010 1-2011 1-2012 1-2013 1-2014 1-2015 1-2016 1-2017 1-2018 1-2019

Қар жамылғысы:

Мерзімдік тұрақты рейка бойынша Қар-түсірілім мезгілдік өріс мезгілдік орман

1 мәні 1 мәні 1 мәні Мезгілдік мұз басу 1 мәні Мерзімдік көрінуі 1 мәні Тәуліктік өздігінен термограф 1 мәні жазу: гигрограф 1 мәні гелиограф 1 мәні плювиограф 1 мәні барограф 1 мәні Бір бақылау пунктінің деректері бойынша дауылды құбылыс, оның 1 мәні ішінде ҚҚ және АГҚ тексерісі және сипаттамасы Мерзімдік озонометриялық бақылау 1 мәні Мерзімдік актинометриялық бақылау 1 мәні Мерзімдік аэрологиялық бақылау 1 мәні Бір бақылау пунктінің деректері бойынша дауылды құбылыс 1 мәні Мерзімдік ауа-райы жай-күйі (атмосфералық құбылыстың түрі мен 1 мәні ұзақтығы) 2-бөлім. Болжамды метеорологиялық ақпарат Қазақстан Республикасы аумағы бойынша ауа-райының күнделікті 1 бюллебюллетені тень Қазақстан Республикасы облысы бойынша ауа райының күнделікті бюллетені Қазақстан Республикасы аумағы бойынша 1 тәулікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша 1 тәулікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы пункті бойынша 1 тәулікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша жарты-тәулікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасының пункті бойынша жарты-тәулікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша бір айға арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы аумағы бойынша бір айға арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы аумағы бойынша онкүндікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша онкүндікке арналған ауа райы болжамы Арнайы сұраныстар бойынша әртүрлі мерзімге арналған Қазақстан Республикасы аумағы бойынша ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы аумағы бойынша бір аптаға арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша бір аптаға арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша бір мезгілге арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы аумағы бойынша 2-3 тәулікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша 2-3 тәулікке арналған ауа райы болжамы Қазақстан Республикасы облысы бойынша қауіпті метеорологиялық құбылыстар жөнінде дауылды ескертулер Қазақстан Республикасы пункті бойынша қауіпті метеорологиялық құбылыстар жөнінде дауылды ескертулер Қазақстан Республикасы облысы бойынша апатты метеорологиялық құбылыстар туралы дауылды ескертулер Қазақстан Республикасы пункті бойынша апатты метеорологиялық құбылыстар туралы дауылды ескертулер

3 193

1 болжам 927

1 болжам 618 1 болжам 309 1 болжам 10 610 1 болжам 147 718 1 болжам 3 708 1 болжам 258 1 болжам 618 1 болжам 3 811 1 болжам 1 133 1 болжам 41 720 1 болжам 2 575 1 болжам 1 030 1 ескерту 927 1 ескерту 927 1 ескерту 927 1 ескерту 927

Р/с №

Жұмыстардың (қызметтердің) атауы және сипаттамасы Өлшем бірлігі

1-3004 1-3005 1-3006 1-3007 1-3008 1-3009 1-3010 1-3011 1-3012 1-3013 1-3014 1-3015

Онкүндік ішіндегі ауа температурасы

Сору термометрі бойынша орташа әртүрлі тереңдіктегі топырақ жылдық температурасы 1-3041 Топыраққа 0°С орташа 1-3042 температураның ену көп тереңдігі (сору термометрі 1-3043 аз бойынша), см 1-3044 Топырақтың қату тереңдігі, см 1-3045 Күні топырақ бетіндегі бірінші үсік 1-3046 топырақ бетіндегі соңғы үсік 1-3047 топырақ бетіндегі аяз болмаған кезеңнің ұзақтығы 1-3048 топырақтың тұрақты қатуы 1-3049 топырақтың толық еруі Желдің жылдамдығы мен бағыты

155 206 4 326 1 483 2 503

1 болжам 1 185

3-бөлім. Режимдік-анықтамалық метеорологиялық ақпарат Ауа температурасы Тәулік ішіндегі ауа температурасы орташа 1 көрсеткіш орташа минималды 1 көрсеткіш орташа максималды 1 көрсеткіш

орташа орташа минималды орташа максималды Бір ай ішіндегі ауа орташа температурасы орташа минималды орташа максималды Бір жыл ішіндегі ауа темпе- орташа ратурасы орташа минималды орташа максималды Кезең ішіндегі абсолют-ті максимум ауа температурасы минимум Кезең ішіндегі күндердің әртүрлі шектегі орташа орташа саны тәуліктік ауа температурасы 1-3016 әртүрлі шектегі максималды ауа температурасы 1-3017 әртүрлі шектегі минималды ауа температурасы 1-3018 0,98 және 0,92% қамсыздандырылған және бес күндік және ең суық тәуліктердің температурасы 1-3019 Орташа ең ыстық айдың максималды ауа температурасы, °С 1-3020 ең суық айдың минималды ауа температурасы, °С 1-3021 Үсік басу күндері ең ерте 1-3022 ең кеш 1-3023 Аязсыз кезеңнің ұзақтығы 1-3024 Елді мекен бойынша жылыту басталу күні 1-3025 кезеңі аяқталу күні 1-3026 ұзақтығы 1-3027 орташа температура 1-3028 Орташа тәуліктік ауа температурасының 0,5; 10; 15°С арқылы ауысу күні және кезеңнің ұзақтығы 1-3029 Қазақстан бойынша әртүрлі мерзімге арналған ауа райына шолу Топырақ температурасы 1-3030 Тәулік ішіндегі топырақ орташа 1-3031 температурасы орташа минималды 1-3032 орташа максималды 1-3033 Топырақ бетінің абсолютті максимум температурасы 1-3034 минимум орташа 1-3035 ≤ 0 °С әр түрлі тереңдікте 1-3036 топырақ температурасы күндердің көп саны 1-3037 (сору термометрі бойынша) күндердің аз саны 1-3038 Буынды термометр бойынша топырақтың беткі қабаттарының орташа температурасы

2 060 2 987 824 2 987 34 103 72 41 515 72 14 834

1 бюлле- 1 854 тень 1 болжам 1 957

1-3001 1-3002 1-3003

1-3039 1-3040

»;

жол: «

1-2006 1-2007

1-2021

Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Парламентi және оның депутаттарының мәртебесi туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Әкімшілік рәсімдер туралы», «Нормативтік құқықтық актілер туралы», «Жеке және заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тәртiбi туралы», «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» Заңдарын, Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексін (Жалпы бөлім), «Қазақстан – 2050» Стратегиясы: қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты стратегиясын білгені, осы санаттағы лауазымдар бойынша функционалдық міндеттерді орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер.

мынадай редакция жазылсын: «

1-2005

1-2020

»

жол: «

Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің бұйрығы

Қазақстан Республикасы Экономика және бюджеттік жоспарлау министрінің кейбір бұйрықтарына өзгерістер енгізу туралы

1-2004

мынадай редакция жазылсын: «

Тексерілді:

№392

1-1023 1-1024 1-1025 1-1026 1-1027

1-2002

Астана қаласы

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің 2014 жылғы 4 шілдедегі өкімімен бекітілген «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» 2014 жылғы 10 маусымдағы Қазақстан Республикасының Заңын іске асыру мақсатында қабылдануы қажет нормативтік құқықтық актілер тізбесінің 8-тармағына сәйкес, бұйырамын: 1. Қазақстан Республикасы Қаржы министрлiгiнiң кейбiр бұйрықтарына мынадай өзгерiстер енгiзiлсiн: 1) «Сапаға сыртқы бақылау жүргiзу тәртiбін әзiрлеу қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2012 жылғы 26 қыркүйектегі № 441 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерін мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 8034 болып тіркелген, 2012 жылғы 24 қарашада № 408-409 (27227-27228) «Казахстанская правда», 2012 жылғы 24 қарашада № 771-775 (27847) «Егемен Қазақстан» газеттерінде жарияланған): көрсетілген бұйрықпен бекітілген Сапаға сыртқы бақылау жүргiзу тәртiбін әзiрлеу қағидаларында: 8-тармақтын 6)-тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: «6) аудиторлық ұйымның сапасына ішкі бақылау жүйесін, «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» 2009 жылғы 28 тамыздағы Қазақстан Республикасының Заңы талаптарының сақталуын, сондай-ақ аудиторлық қызмет туралы заңнама талаптарының сақталуын тексеру мәселелерін;»; 2) «Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі орталық аппаратының, Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Комитеттері төрағаларының орынбасарлары мен Комитеттердің аумақтық органдарының басшылары «Б» корпусының мемлекеттік әкімшілік лауазымдарына қойылатын біліктілік талаптарын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Қазақстан Республикасының Қаржы министрінің 2014 жылғы 2 сәуірдегі № 155 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерін мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 9336 болып тіркелген, 2014 жылғы 30 сәуірде «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде жарияланған): көрсетілген бұйрықтын 2-қосымшасында: Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Комитеттері төрағаларының орынбасарлары мен Комитеттердің аумақтық органдарының басшылары «Б» корпусының мемлекеттік әкімшілік лауазымдарына қойылатын біліктілік талаптарға: 6-тарауда. «Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Қаржы мониторингі комитеті төрағасының орынбасары С-1 санаты, 2 бірлік, № ҚМК- 02, № ҚМК-03» деген: жол: «

Комиссияның қорытындысы: _______________________________________________________________________________ _______________________________________________________________________________ _______________________________________________________________________________

2014 жылғы 10 қыркүйек

№401

Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің кейбір бұйрықтарына өзгерістер енгізу туралы

Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалаудың осы Әдістемесінің 3-қосымшасы

№ р/н Қызметшінің аты-жөні 1 …

Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің бұйрығы

Баға (балл)

Қазақстан Республикасының прокуратура органдары, ведомстволары мен мекемелерінің «Б» корпусындағы мемлекеттік әкімшілік қызметшілерінің қызметін жыл сайынғы бағалаудың осы Әдістемесінің 2-қосымшасы Айналмалы бағалау парағы Бағаланатын қызметшінің аты-жөні: ________________________________ Бағаланатын қызметшінің лауазымы: _____________________________ Көрсеткіштің мәні

1-1012 1-1013 1-1014 1-1015 1-1016 1-1017 1-1018 1-1019 1-1020 1-1021 1-1022

1-2001

Тікелей басшы (аты-жөні) ___________________________________ күні _____________________________ қолы ___________________________

№ р/н Өлшем Бағынышты адам 1. Жұмысты жоспарлай алу қабілеті 2. Жұмысқа ынталандыру қабілеті 3. Қызметтік этиканы сақтауы Барлығы (барлық бағалардың бағасы) Әріптесі 1. Топта жұмыс істей алу қабілеті 2. Қызметтік этиканы сақтауы 3. Лауазымдық міндеттерін орындау сапасы Барлығы (барлық бағалардың бағасы)

бойынша бюджеттік өтінімдер мен бюджеттік бағдарламалардың жобалары бойынша қорытындыларды қалыптастырады және оларды тиісті бюджет комиссиясының қарауына жібереді.»; 70-тармақ мынадай редакцияда жазылсын: «70. Республикалық бюджеттік бағдарламалардың әкімшілері Республикалық бюджет комиссиясының ұсыныстарына сәйкес мемлекеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкілетті органға стратегиялық жоспарлардың пысықталған жобаларын немесе стратегиялық жоспарларға өзгерістер мен толықтырулардың жобаларын, бюджеттік бағдарламалардың жобаларын және бюджеттік өтінімдерді ұсынады. Стратегиялық жоспарлар әзірлемейтін бюджеттік бағдарламалардың әкімшілері тиісті бюджет комиссиясының ұсыныстарына сәйкес мемлекеттік жоспарлау жөніндегі орталық немесе жергілікті уәкілетті органдарға бюджеттік бағдарламалардың пысықталған жобаларын және бюджеттік өтінімдерді ұсынады.». 2. Бюджеттік жоспарлау және болжамдау департаменті (Ж. Т. Тоқабекова) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әдiлет министрлiгiнде мемлекеттiк тiркелуiн және оның «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде және ресми бұқаралық ақпарат құралдарында ресми жариялануын қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрық 2015 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізілетін 1-тармақтың 1) тармақшасының он тоғызыншы, жиырма сегізінші - отыз екінші абзацтарын және 2) тармақшасының үшінші - бесінші, сегізінші және тоғызыншы абзацтарын қоспағанда, мемлекеттік тіркелген күнінен бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға жатады. Министр Б.СҰЛТАНОВ. Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 29 қыркүйекте Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9765 болып енгізілді.

Бағаланатын қызметшінің аты-жөні: ________________________________ Бағаланатын қызметшінің лауазымы: _____________________________

Салалық көтермелеу жүйесін бекіту туралы

Төраға

15 қаңтар 2015 жыл

395 395 395

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

Бір өлшем бірлігінің бағасы, теңге (ҚҚС-сыз) 410 410 410 425 425 425 439 439 439 2 503 2 503 1 668

1 көрсеткіш

1 668

1 көрсеткіш

1 668

1 көрсеткіш

4 442

1 көрсеткіш

3 696

1 көрсеткіш

3 696

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

2 464 2 464 1 232 1 848 1 848 1 848 1 848 3 696

1 шолу

236 102

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

834 834 834 1 251 1 251 1 108 1 108 1108 2 503

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

1 251 1 251

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

1 232 1 232 1 232

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

3 696 924 924 924

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

924 3 696

1-3050 1-3051 1-3052 1-3053 1-3054 1-3055 1-3056 1-3057 1-3058 1-3059 1-3060 1-3061 1-3062 1-3063 1-3064

Жел жылдамдығының орташа мәні

тәулік онкүндік ай жыл Желдің жылдамдығы максималды мәні минималды мәні Жел жылдамдығы әртүрлі ай өрбуінің қайталануы жыл Бағыттар бойынша желдің орташа жылдамдығы 8 румб бойынша жел бағытының қайталануы желдің тымығы жел бағыттарының кестесі 16 румб бойынша жел бағытының қайталануы жел бағытының кестесі Артудың қайталанғыштығы жылына 5% құрайтын желдің жылдамдығы Жауын-шашын, қар жамылғысы, ауа ылғалдығы

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

626 626 626 626 1 251 1 251 1 624 1 624 3 249 1 083 1 083 1 083 1 624 1 624 3 249

1-3065 1-3066 1-3067 1-3068 1-3069 1-3070 1-3071 1-3072 1-3073 1-3074

Жауын-шашын мөлшері

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

501 501 501 501 501 2 503 834 834 834 2 503

1-3075 1-3076 1-3077 1-3078 1-3079 1-3080 1-3081 1-3082 1-3083 1-3084 1-3085 1-3086 1-3087 1-3088

орташа тәуліктік максималды онкүндік айлық мезгілдік жылдық Әртүрлі көлемді жауын-шашынды күндердің орташа саны Тұрақты рейка бойынша қар орташа онкүндік жамылғысының биіктігі ең аз онкүндік ең көп онкүндік Қар жамылғысы бар күндердің саны Тұрақты қар жамылғысы

пайда болу күні жиылыс күні қалыптасу күні бұзылуы Онкүндіктің соңғы күніне биіктігі арналған қар жамылғысы қалыңдығы (қар түсірілімі бойынша) су қоры АЫ 5% қар жамылғысының қалыңдығы Ауаның салыстырмалы бір айға орташа ылғалдығы, % бір жылға орташа Ауаның салыстырмалы 30% көп емес ылғалдығы бар күндердің 80% аз емес саны Қанығудың орташа айлық және жылдық тапшылығы, гПа Су буының орташа айлық және жылдық серпінділігі, гПа

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

626 626 626 626 896 896 896 6 493 1 251 1 251 2 503 2 503

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

2 503 2 503

Атмосфералық құбылыс, мұзтайғақ, күн шуағы 1-3089 1-3090 1-3091 1-3092 1-3093 1-3094 1-3095 1-3096 1-3097 1-3098 1-3099 1-3100 1-3101 1-3102

Мұзтайғақ станок сымдарының қатуымен орташа, көп күндер саны орташа және көп күндер бұршақпен саны: тұманмен борасынмен найзағаймен шаңды дауыл орташа ұзақтығы, сағ. тұман жел найзағай Бір жыл ішіндегі боранды әртүрлі күндердің қайталануы, % Күн сәулесінің ұзақтығы, сағ. Салыстырмалы ұзақтығы,%, Күн сәулесімен бір күн ішіндегі орташа ұзақтығы, сағ. Күн сәулесінсіз күндер саны

Бұлттылық 1-3103 Жалпы (Ж) және төменгі (Т) бұлттылықтың орташа айлық және жылдық мөлшері 1-3104 Мерзім бойынша жалпы (Ж) және төменгі (Т) бұлттылықтың орташа айлық және жылдық мөлшері 1-3105 Жалпы (Ж) және төменгі (Т) бұлттылық бойынша аспанның ашық, жартылай ашық және түнерген жай-күйінің қайталануы 1-3106 Жалпы және төменгі бұлттылығы бойынша ашық және түнерген күндердің орташа саны Атмосфералық қысым 1-3107 Станция деңгейіндегі және теңіз деңгейіндегі орташа және жылдық атмосфералық қысым, гПа 1-3108 Станция деңгейіндегі максималды және минималды атмосфералық қысым, гПа

1 көрсеткіш

4 815

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

963 963 963 963 963 1 605 1 605 1 605 4 815 3 062 3 062 3 062 4 815

1 көрсеткіш

2876

1 көрсеткіш

3 323

1 көрсеткіш

3 323

1 көрсеткіш

2 876

1 көрсеткіш

2 003

1 көрсеткіш

2 003

1 карта 1 карта 1 карта

19 533 19 347 19 533

Синоптикалық карталар 1-3109 1-3110 1-3111

Фронтальді анализі бар айналмалы карта Фронтальді анализі жоқ айналмалы карта Жерге жақын барийлі аяның болжамы

(Соңы 17-бетте).


2-3017 2-3018

2-3019 2-3020 2-3021 2-3022

2-3023

2-3024

2-3025 2-3026 2-3027 2-3028 2-3029 2-3030

6 807

Жұмыстардың (қызметтердің) атауы және сипаттамасы

Қазақстанның егін егетін аймақтарындағы жаздық бидай өнімділігінің (күн ілгері), (өнімділіктің қалыптасуын анықтаушы, агрометеорологиялық факторларды ескере отырып) болжамы Қазақстан аумағы бойынша көктем-егістік жұмыстарының басталуына қарай ылғал қорының (күн ілгері, соңғы) болжамы Қазақстан аумағы бойынша жаздық астық дақылдарын егудің тиімді мерзімдерінің (күн ілгері, соңғы) болжамы Қазақстан аумағы бойынша жаздық астық дақылдары пісіп-өнуі мерзімдерінің (күн ілгері, соңғы) болжамы Қазақстан аумағы бойынша қар еру қорының барысы туралы (қар жиналу шарттарын көрсетумен) анықтама Қазақстандағы астық дақылдарын жинаудың агрометеорологиялық жағдайына (күн ілгері, соңғы) болжам Қысқа шығар алдындағы (бағдарлық тексеріс нәтижелері бойынша өсімдіктердің жай-күйі мен зақымдану дәрежесінің сипаттамасын қоса) күзгі астық дақылдарының жай-күйі туралы анықтама Қазақстан аумағы бойынша вегетацияның жаңару кезеңіндегі күздік астық дақылдарының (өсімдіктердің жай-күйі мен зақымдану дәрежесінің сипаттамасын қоса) жай-күйі туралы есеп Қазақстан аумағы бойынша көктемгі және күзгі топырақтағы өнімді ылғалдың (ылғал қорын бағалауды қоса) нақты қоры туралы анықтама Қазақстан аумағындағы астық дақылдарын жинаудағы агрометеорологиялық жағдайлар туралы анықтама Орташа көпжылдық мәндер мен өткен жыл мәндеріне қатысты агрометеорологиялық көрсеткіштердің салыстырмалы сипаттамасы Қазақстан аумағы бойынша ауа-райы жағдайына байланысты а/ш аурулары мен зақымдаушыларының даму жағдайлары туралы анықтама Станциялар бойынша метеорологиялық кесте (онкүндіктік бюллетенге қосымша) Қазақстан аумағы бойынша көктемгі себуді жүргізудің мерзімдері мен жағдайлары туралы консультациялық анықтама Қар жамылғысының ерігенінен кейінгі күзгі астық дақылдарының (бағдарлық тексеріс нәтижелері бойынша өсімдіктердің жай-күйі мен зақымдану дәрежесінің сипаттамасын қоса) жай-күйі туралы анықтама Жазғы дақылдардың масақтану фазасына жүргізілген бағдарлық фенологиялық тексеріс туралы анықтама Жазғы астық дақылдарының 3-жапырақтану фазасына жүргізілген бағдарлық фенологиялық тексеріс туралы анықтама Маусымға арналған ауа райы болжамы Вегетациялық кезеңнің ортасындағы және Қазақстанның астық аймақтарының аудандары (пунктер бойынша) бойынша вегетациялық кезеңдегі жай-күй бойынша онкүндіктер жөніндегі үдемелі нәтижелері бар 0 градустан жоғары орташа тәуліктік температуралы ауаның белсенді оң температуралар сомасының кестесі Вегетациялық кезеңнің ортасындағы және Қазақстанның астық аймақтарының аудандары (пунктер бойынша) бойынша вегетациялық кезеңдегі жай-күй бойынша онкүндіктер жөніндегі үдемелі нәтижелері бар 5 градустан жоғары орташа тәуліктік температуралы ауаның белсенді оң температуралар сомасының кестесі Қазақстан аумағы бойынша (маусымдық болжам негізінде) егін егудің алдындағы және вегетациялық кезеңнің бірінші жартысындағы агрометеорологиялық жағдайлардың консультативтік болжамы Қазақстан аумағы бойынша вегетациялық кезеңнің жылумен қамтамасыз етілуінің болжамы Бір ай ішіндегі бір станцияның деректері бойынша стандартизацияланған жауын-шашын индекстерінің (SPI) негізінде құрғақшылықтың ықтимал болжамы Бір ай ішіндегі бір станцияның деректері бойынша стандартизацияланған жауын-шашын индекстерінің (SPI) негізінде құрғақшылық мониторингі Бір ай ішіндегі бір станцияның деректері бойынша Селяниннің гидротермиялық коэффициентінің (ГТК) негізіндегі құрғақшылық мониторингі Бір онкүндіктегі бір станцияның деректері бойынша Селяниннің гидротермиялық коэффициентінің (ГТК) негізіндегі құрғақшылық мониторингі Жамбыл және Алматы облыстары бойынша күзгі бидай өнімділігінің (күнілгері, соңғы) болжамы.

3-Тарау. Гидрологиялық ақпарат 1-Бөлім. Гидрологиялық бақылаулар 3-1001 Мерзімінде деңгейлік Шұғыл бақылау: 3-1002 Толқу 3-1003 Судың шығыны 3-1004 Мерзімдік су температурасы 3-1005 Судың тұздылығы 3-1006 мерзімдік мұз мұздық жағдай құбылысы: 3-1007 мұздың қалыңдығы және қардың биіктігі 3-1008 Су ластануын көзбен бақылау 3-1009 Мерзімдік ауа температурасы 3-1010 Атмосфералық бақылау 3-1011 Атмосфералық жауын-шашын 3-1012 Қар жамылғысы 3-1013 Қар түсірілімі 3-1014 Су бетінен булану 3-1015 ҚР қар өлшеу бағдарындағы дала жұмыстары 2-бөлім. Каспий 3-2001 Каспий теңізі бойынша бюллетень 3-2002 Каспий теңізі деңгейінің болжамы (Солтүстік және Орта Каспий) 3-2003 Орта Каспийге арналған толқу бойынша бюллетень 3-2004 Аптасына 2 рет 5 аудан бойынша толқу болжамы 3-2005 Жиналу-қарқындау құбылыстарын шолу 3-2006 Каспий теңізінде мұз жағдайларын шолу 3-2007 Климат мониторингінің жылсайынғы бюллетені 3-2008 «Каспий теңізінің режимі туралы жылсайынғы деректер» анықтамалық (мұз басу құбылысы, Каспий теңізі су бетінің жайкүйін шолу) 3-2009 «N жыл ішіндегі негізгі өзен бассейндері бойынша су ресурстары», «N жыл ішіндегі Қазақстанның барлық аумағы бойынша өзен ағынының ресурстары» атты фондық кестесі 3-бөлім. Болжамды гидрологиялық ақпарат 3-3001 Жазықтық өзендердегі көктемгі су тасқынындағы судың максималды деңгейінің ұзақ мерзімді болжамы 3-3002 Жазықтық өзендердегі көктемгі су тасқыны көлемінің ұзақ мерзімді болжамы 3-3003 Жазықтық өзендердегі көктемгі су тасқыны басталу және максимум күндерінің ұзақ мерзімді болжамы 3-3004 Таулы өзендер бойынша вегетациялық кезеңге су шығынының ұзақ мерзімді болжамы 3-3005 Таулы өзендер бойынша вегетациялық кезең ішіндегі судың орташа айлық шығындарының ұзақ мерзімді болжамы 3-3006 Ашу мерзімінің ұзақ мерзімді болжамы (Іле, Ертіс, Сырдария) 3-3007 Қалқымалы мұздың қалыптасуын және мұздың қатуын болжау 3-3008 Тоқсандарға су ағынын болжау (Қапшағай, Шүлбі және Бұхтырма су қоймалары) 3-3009 2-4 тоқсанға арналған судың ағынын болжау (Қапшағай, Шүлбі және Бұхтырма су қоймалары) 3-3010 Күнтізбелік жылдың бір айына су ағынын болжау (Қапшағай, Шүлбі және Бұхтырма су қоймалары) 3-3011 Айлар бойынша және жыл ішіндегі Қапшағай су қоймасының су балансы 3-3012 Сәуір-мамыр ішіндегі тәулікке және одан да көп (екі айға дейін) Оба және Үлбі өзендерінің жиынтық ағынын болжау 3-3013 Қазақстан өзендері бойынша күнделікті гидрологиялық бюллетень 3-3014 Сел қауіпті өзендер бойынша күнделікті гидрологиялық бюллетень 3-3015 Алматы облысының өзендері бойынша күнделікті гидрологиялық бюллетень 3-3016 1 ақпанға арналған жай-күй бойынша Қазақстан өзендерінің бассейндеріндегі ылғал қорының жиналуы туралы анықтамаконсультация 3-3017 1 наурызға арналған жай-күй бойынша Қазақстан өзендерінің бассейндеріндегі ылғал қорының жиналуы туралы анықтамаконсультация 3-3018 1 сәуірге арналған жай-күй бойынша Қазақстан өзендерінің бассейндеріндегі ылғал қоры туралы анықтама-консультация 3-3019

Өлшем бірлігі

1 болжам

Бір өлшем бірлігінің бағасы, теңге (ҚҚС-сыз) 41 958

1 болжам

824

1 болжам

1 177

1 болжам

530

1 анықтама

14 496

1 болжам

3 138

1 анықтама

15 359

1 есеп

15 359

1 анықтама

41 193

1 анықтама

12 691

1 тексеріс

12 691

1 анықтама

12 691

1 кесте

8 768

1 анықтама

7 199

1 анықтама

7 513

1 анықтама

27 462

1 анықтама

19 616

1 болжам 1 кесте

618 18 046

1 кесте

18 046

1 болжам

43 154

1 болжам

883

1 болжам

11 769

мониторинг бойынша ақпарат мониторинг бойынша ақпарат мониторинг бойынша ақпарат 1 болжам

7 846 19 616 16 673 471

1 бақылау

390

1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау

52 1 029 142 179 248

1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 бақылау 1 маршрут

412 15 34 15 34 717 2 435 1 422 266 697

1 бюллетень 1 болжам 1 бюллетень 1 болжам 1 шолу 1 шолу 1 бюллетень 1 анықтама

27 813 2 472 19 778 9 271 10 507 10 507 7 268 484 44 501

кестелер

1 938 262

1 болжам

3 708

1 болжам

7 417

1 болжам

4 945

1 болжам

3 296

1 болжам

3 296

1 болжам 1 болжам 1 болжам

6 181 6 181 4 945

1 болжам

4 533

1 болжам

3 708

1 ақпарат

3 090

1 болжам

5 563

1 бюллетень 1 бюллетень 1 бюллетень

9 889 4 120 6 181

1 анықтама

1 113 266

1 анықтама

1 180 018

1 анықтама

379 494

1 аудан бойынша қауіпті гидрологиялық құбылыс жөніндегі дауылды 1 ескерту ескерту

15 452

1 анықтама

1 058 108

1 анықтама

268 693

1 анықтама

1 448 351

1 анықтама

896 898

1 анықтама

444 679

1 анықтама

1 523 685

1 анықтама

329 350

1 көрсеткіш 124 124 124 124 124 1 көрсеткіш 124 124 124 124 124

124

124

249 124 249 124 249 124 1 492 1 492 1 492 1 492 124

3-6028 3-6029 3-6030 3-6031 3-6032

орташа онкүндік 1 көрсеткіш 124 бір жыл ішіндегі орташа 1 көрсеткіш 124 бір жыл ішіндегі экстремалды 1 көрсеткіш 124 0, 2, 10°С арқылы судың өту күні 1 көрсеткіш 124 Өлшенген және орташа тәуліктік 1 көрсеткіш 124 тартылған шөгінділердің шығыны 3-6033 орташа айлық 1 көрсеткіш 124 3-6034 Бір жылдағы шөгінділер ағынының көлемі 1 көрсеткіш 124 3-6035 Бір жылдағы шөгінділер ағынының модулі 1 көрсеткіш 124 3-6036 Бір жылғы су тасқынының ұзақтығы 1 көрсеткіш 373 Мұзды құбылыс 3-6037 Мұздың қалыңдығы және мұздағы қардың биіктігі, онкүндік мәні 1 көрсеткіш 249 3-6038 Бір жыл ішіндегі мұздың ең үлкен қалыңдығы (қардың биіктігі) 1 көрсеткіш 124 3-6039 Мұз құбылыстарының басталуы мен аяқталуы туралы деректер 1 көрсеткіш 124 3-6040 Тасқын шыңының күні 1 көрсеткіш 249 3-6041 Ұзақтығы мұздың жүру 1 көрсеткіш 124 3-6042 сең жүру 1 көрсеткіш 124 3-6043 мұз қату 1 көрсеткіш 124 3-6044 барлық мұзды құбылыстармен 1 көрсеткіш 124 кезең 3-6045 Сеңнің тоқтауы туралы қосымша мәлімет 1 көрсеткіш 62 4-Тарау. Қоршаған ортаның ластану жай-күйі туралы ақпарат 1-бөлім. Атмосфералық ауада ластаушы заттардың шоғырын анықтау 4-1001 Аммиак 1 көрсеткіш 1 119 4-1002 Бензол 1 көрсеткіш 1 119 4-1003 Қалқымалы заттар 1 көрсеткіш 323 4-1004 Азот диоксиді 1 көрсеткіш 1 217 4-1005 Күкірт диоксиді 1 көрсеткіш 1 224 4-1006 Кадмий, Cd 1 көрсеткіш 2 854 4-1007 Күкірт қышқылы 1 көрсеткіш 1 690 4-1008 Мыс, Cu 1 көрсеткіш 2 854 4-1009 Күшәлә, As 1 көрсеткіш 2 854 4-1010 Байланысқан күшәләнің н/қ 1 көрсеткіш 1 980 4-1011 Азот оксиді (азот тотығы) 1 көрсеткіш 1 217 4-1012 Көміртек оксиді 1 көрсеткіш 887 4-1013 Қорғасын, Pb 1 көрсеткіш 2 854 4-1014 Күкіртті сутек 1 көрсеткіш 1 378 4-1015 Сульфаттар 1 көрсеткіш 1 690 4-1016 Күкіртті сутек жинағы 1 көрсеткіш 868 4-1017 Фенол 1 көрсеткіш 832 4-1018 Формальдегид 1 көрсеткіш 2 285 4-1019 Фторлы сутек 1 көрсеткіш 853 4-1020 Хлор 1 көрсеткіш 1 631 4-1021 Хлорлы сутек 1 көрсеткіш 853 4-1022 Хром (6+), Cr 6+ 1 көрсеткіш 851 2-бөлім. Топырақ сынамасын іріктеу және талдау 4-2001 Кадмий, Cd 1 көрсеткіш 290 4-2002 Марганец, Мn 1 көрсеткіш 290 4-2003 Мыс, Cu 1 көрсеткіш 290 4-2004 Мұнай өнімдері 1 көрсеткіш 290 4-2005 Никель, Ni 1 көрсеткіш 290 4-2006 Қорғасын, Pb 1 көрсеткіш 290 4-2007 Хром (6+), Cr6+ 1 көрсеткіш 290 4-2008 Цинк, Zn 1 көрсеткіш 290 3-бөлім. Радиациялық фон деңгейін бақылау 4-3001 Гамма-фонның радиациялық қуаты деңгейін бақылау 1 бақылау 3 029 4-3002 Жиынтық бета-белсенділікті бақылау 1 бақылау 22 951 4-бөлім. Қар өлшеу түсірілімінің негізінде атмосфералық жауын-шашын мен қар жамылғысы сынамасын іріктеу және талдау 4-4001 Тұзды аммоний, NH4 1 көрсеткіш 21 879 4-4002 Гидрокарбонат, HCO321 көрсеткіш 14 260 4-4003 Кадмий, Cd 1 көрсеткіш 81 646 4-4004 Калий, K+ 1 көрсеткіш 606 4-4005 Ион кальций, Ca2+ 1 көрсеткіш 9 507 4-4006 Қышқылдық, рН 1 көрсеткіш 291 4-4007 Жауын-шашын мөлшері, мм 1 көрсеткіш 233 4-4008 Ион магнийі, Mg 1 көрсеткіш 1 118 4-4009 Мыс, Cu 1 көрсеткіш 35 650 4-4010 Күшәлә, As 1 көрсеткіш 43 549 4-4011 Натрий, Na+ 1 көрсеткіш 606 4-4012 Нитраттар (NO32-) 1 көрсеткіш 757 4-4013 Қорғасын, Pb 1 көрсеткіш 29 359 4-4014 Сульфаттар, SO41 көрсеткіш 932 4-4015 Ион жинағы, мг/л 1 көрсеткіш 2 237 4-4016 Үлестік электр өткізгіштік 1 көрсеткіш 291 4-4017 Хлоридтер 1 көрсеткіш 25 584 5-бөлім. Түп шөгінділерін іріктеу және талдау 4-5001 Кадмий, Cd 1 көрсеткіш 5 592 4-5002 Марганец, Мn 1 көрсеткіш 6 326 4-5003 Мыс, Cu 1 көрсеткіш 6 326 4-5004 Күшәлә, As 1 көрсеткіш 4 416 4-5005 Никель, Ni 1 көрсеткіш 6 326 4-5006 Қорғасын, Pb 1 көрсеткіш 5 592 4-5007 Хром (6+), Cr6+ 1 көрсеткіш 6 326 4-5008 Мұнай өнімдері 1 көрсеткіш 1 244 4-5009 Мырыш, Zn 1 көрсеткіш 6 326 6-бөлім. Гидрохимиялық көрсеткіштерге өзендер мен теңіз сынамаларын іріктеу және талдау 4-6001 4-6002 4-6003 4-6004 4-6005 4-6006 4-6007 4-6008 4-6009 4-6010 4-6011 4-6012 4-6013 4-6014 4-6015 4-6016 4-6017 4-6018 4-6019 4-6020 4-6021 4-6022 4-6023 4-6024 4-6025 4-6026 4-6027 4-6028 4-6029 4-6030 4-6031 4-6032 4-6033 4-6034 4-6035 4-6036 4-6037 4-6038 4-6039 4-6040 4-6041 4-6042

Нитратты азот, NO32Нитратты азот, NO2Алюминий, Al Тұзды аммоний, NH4 АББЗ Бериллий, Be Бор, B БПК5 (оттегіні биохимиялық пайдалану (шыны-құтылық анықтау)) Қалқымалы заттар Көзбен шолып бақылау Гидрокарбонаттар, HCO32Көміртек қос тотығы, CO2 ЕН Темір жалпы, Fe Темір2+, Fe 2+ Темір 3+ Қаттылығы Иісі Кадмий, Cd Калий, K+ Ион кальций, Ca2+ Карбонаттар Кобальт, Co Кремний, Si Ұшатын фенол Ион магний, Mg Марганец, Мn Мыс, Cu Минералмен құнарландыру Молибден, Mo Күшәлә, As Натрий, Na+ Натрий+Калий (Na+ +, K+) Мұнай өнімдері Никель, Ni Тотығу бихроматты (ОХП - оттегіні химиялық пайдалану) Пестицидтер 4,4-ДДЕ Пестицидтер 4,4-ДДТ Пестицидтер α-ГХЦГ Пестицидтер γ-ГХЦГ Мөлдірлігі Еріген оттегі

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш

805 324 142 365 142 142 142 490 268 142 238 419 203 436 436 436 163 142 1 361 142 158 142 1 242 142 142 142 525 594 142 142 726 142 210 1 235 1 156 513 489 489 489 489 142 317

9-бөлім. Атмосфералық ауаның ластану жай-күйі туралы режимдік-анықтамалық ақпарат Фондық шоғыр туралы ақпарат 4-9001 Атмосфералық ауадағы ластаушы заттардың фондық шоғыры ту1 зат 10 021 ралы ақпарат 4-9002 Судағы ластаушы заттардың фондық шоғыры туралы ақпарат 1 зат 9 245 Ауаның орташа айлық сипаттамасы: 4-9003 Аммиак 1 көрсеткіш 17 919 4-9004 Бензол 1 көрсеткіш 17 919 4-9005 Қалқымалы заттар 1 көрсеткіш 5 169 4-9006 Азот диоксиді 1 көрсеткіш 19 485 4-9007 Күкірт диоксиді 1 көрсеткіш 19 597 4-9008 Кадмий, Cd 1 көрсеткіш 45 686 4-9009 Күкірт қышқылы 1 көрсеткіш 27 044 4-9010 Мыс, Cu 1 көрсеткіш 45 686 4-9011 Күшәлә, As 1 көрсеткіш 45 686 4-9012 Байланысқан күшәлә н/қ 1 көрсеткіш 31 699 4-9013 Азот оксиді (Азот тотығы) 1 көрсеткіш 19 485 4-9014 Көміртек оксиді 1 көрсеткіш 14 193 4-9015 Қорғасын, Pb 1 көрсеткіш 45 686 4-9016 Көмір сутек 1 көрсеткіш 22 059 4-9017 Сульфат 1 көрсеткіш 27 044 4-9018 Көмірсутек жинағы 1 көрсеткіш 13 902 4-9019 Фенол 1 көрсеткіш 13 315 4-9020 Формальдегид 1 көрсеткіш 36 571 4-9021 Фторлы сутек 1 көрсеткіш 13 651 4-9022 Хлор 1 көрсеткіш 26 104 4-9023 Хлорлы сутек 1 көрсеткіш 13 651 4-9024 Хром (6+), Cr 6+ 1 көрсеткіш 13 617 Су ластануының орташа айлық сипаттамасы: 4-9025 Нитратты азот, NO321 көрсеткіш 12 893 4-9026 Нитритті азот, NO21 көрсеткіш 5 184 4-9027 Тұзды аммоний, NH4 1 көрсеткіш 5 837 4-9028 БПК5 (оттегіні биохимиялық пайдалану (шыны-құтылық анықтау)) 1 көрсеткіш 7 851 4-9029 Қалқыма заттар 1 көрсеткіш 4 289 4-9030 Гидрокарбонаттар, HCO321 көрсеткіш 3 804 4-9031 Көміртек қос тотығы, CO2 1 көрсеткіш 6 714 4-9032 ЕН 1 көрсеткіш 3 245 4-9033 Темір жалпы, Fe 1 көрсеткіш 6 975 4-9034 Темір 2+, Fe 2+ 1 көрсеткіш 6 975 4-9035 Қаттылығы 1 көрсеткіш 2 611 4-9036 Иісі 1 көрсеткіш 392 4-9037 Кадмий, Cd 1 көрсеткіш 21 782 4-9038 Ион кальций, Ca2+ 1 көрсеткіш 2 536 4-9039 Кобальт, Co 1 көрсеткіш 19 879 4-9040 Ион магний, Mg 1 көрсеткіш 298 4-9041 Марганец, Мn 1 көрсеткіш 8 401 4-9042 Мыс, Cu 1 көрсеткіш 9 511 4-9043 Минералмен құнарландыру 1 көрсеткіш 597 4-9044 Күшәлә, As 1 көрсеткіш 11 618 4-9045 Натрий+Калий (Na+ +, K+) 1 көрсеткіш 3 357 4-9046 Мұнай өнімдері 1 көрсеткіш 19 768 4-9047 Никель, Ni 1 көрсеткіш 18 511 4-9048 Бихроматты тотығу (ОХП - оттегіні химиялық пайдалану) 1 көрсеткіш 8 205 4-9049 Пестицидтер 4,4-ДДЕ 1 көрсеткіш 7 832 4-9050 Пестицидтер 4,4-ДДТ 1 көрсеткіш 7 832 4-9051 Пестицидтер α-ГХЦГ 1 көрсеткіш 7 832 4-9052 Пестицидтер γ-ГХЦГ 1 көрсеткіш 7 832 4-9053 Мөлдірлігі 1 көрсеткіш 559 4-9054 Еріген оттегі 1 көрсеткіш 5 072 4-9055 рН 1 көрсеткіш 1 753 4-9056 Сынап, Hg 1 көрсеткіш 10 335 4-9057 Қорғасын Pb 1 көрсеткіш 7 832 4-9058 Күкіртті сутек, H2S 1 көрсеткіш 7 068 4-9059 СББЗ 1 көрсеткіш 12 569 4-9060 Азот қосындысы 1 көрсеткіш 93 4-9061 Үлестік электр өткізгіштік 1 көрсеткіш 2 424 4-9062 Фенол, мг/дм3 1 көрсеткіш 10 555 4-9063 Фосфат, PO4 1 көрсеткіш 5 371 4-9064 Фосфор жалпы 1 көрсеткіш 3 454 4-9065 Фторид 1 көрсеткіш 6 993 4-9066 Хлорид 1 көрсеткіш 6 825 4-9067 Хром жалпы Cr 1 көрсеткіш 8 522 4-9068 Түсі 1 көрсеткіш 3170 4-9069 Мырыш, Zn 1 көрсеткіш 9511 р/с № Жұмыстардың (қызметтердің) атауы мен сипаттамасы Бір өлшем бірлігінің бағасы, теңге (ҚҚС-сыз) 5-тарау. Өлшеу құралдарын салыстырып тексеру 5-1001 Тостағанды анемометр 1 342 5-1002 Сандық тасымалды анемометр 1 342 5-1003 М-63М-1 анеморумбометрі 6 465 5-1004 Автоматты станциялардағы жел датчиктері 10 344 5-1005 Автоматты станциялардағы жел датчиктері 10 344 5-1006 М-49 метеостанциясы 6 465 5-1007 ГӨ-21 электромагнитті шығын түрлендірушілері 7 273 5-1008 ГӨ-55 электромагнитті шығын түрлендірушілері 7 273 5-1009 Индукционды шығын өлшеуіштер (Айналым жылдамдығының өлшеуіштер (АЖӨ)) 12 930 5-1010 Индукционды шығын өлшеуіштер (Ағын жылдамдығының өлшеуіштері (АЖӨ)) 12 930 5-1011 Индукционды шығын өлшеуіштер (ГӨ-21М, ГӨ-55М түрлендірілген гирометриялық 12 930 зырылдауық) 5-1012 Ротаметрлер 4 041 5-1013 Анероид-барометрі 4 364 5-1014 Электронды барометр 4 364 5-1015 БРС-1М типті желілік жұмыс барометрі 4 364 5-1016 МД-20 кварцты барометр 4 364 5-1017 Барограф 4 364 5-1018 Вибрациялы-жиілікті барометр 4 364 5-1019 Метеорологиялық анероидты барографтар 4 364 5-1020 Сынап барометрі 4 364 5-1021 Мембранды метеорологиялық барометрлер 4 364 5-1022 К-100 Газталдауышы 6 433 5-1023 Н-320 Газталдауышы 6 465 5-1024 СВ-320 Газталдауышы 6 465 5-1025 С-105 Газталдауышы 6 465 5-1026 С-310 А Газталдауышы 6 465 5-1027 Оптогаз 500 (4С) Газталдауышы 6 465 5-1028 3.02 (П-А) Газталдауышы 5 204 5-1028 Р-310 Газталдауышы 2 909 5-1030 822 Аспираторы 8 437 5-1031 ОП-280 ТЦ Аспираторы 8 437 5-1032 ОП-824 ТЦ Аспираторы 8 437 5-1033 ОП-442 ТЦ Аспираторы 8 437 5-1034 АПВ Аспираторы 8 437 5-1035 Озон газталдауышы Ф-105 5 204 5-1036 ТМ-1 Максимальді метеорологиялық сынап термометрі 4 202 5-1037 ТМ-2 Минимальді метеорологиялық спирт термометрі 2 424 5-1038 ТМ-3 метеорологиялық сынап термометрі 4 202 5-1039 ТМ-4 метеорологиялық сынап термометрі 4 202 5-1040 ТМ-5 (Савиновтың) метеорологиялық буынды сынап термометрі 4 202 5-1041 ТМ-6 метеорологиялық сынап термометрі 4 202 5-1042 ТМ-8 метеорологиялық сынап соқпан-термометрі 4 202 5-1043 ТМ-9 метеорологиялық төменгі градусты спирт термометрі 2 424 5-1044 ТМ-10 метеорологиялық сынап термометрі 4 202 5-1045 ТМ-11 метеорологиялық сынап термометрі 4 202 5-1046 ТМ-14 метеорологиялық сынап термометрі 4 202 5-1047 НМР 45D Ауа температурасы мен ылғалдылығын өлшеуге арналған датчик 14 223 5-1048 НМР 155 Ауа температурасы мен ылғалдылығын өлшеуге арналған датчик 14 223 5-1049 АМС 111 (II) Автоматты метеорологиялық станция 25 860 5-1050 MAWS (100,110,200,301,310) Автоматты метеорологиялық станция 25 860 5-1051 QLI -50 Автоматты метеорологиялық станция 25 860 5-1052 (VantagePRO, АИИС ВП2) Автоматты метеорологиялық станция 25 860 5-1053 LUFFT WS600-UMB Метеокешен 25 860 5-1054 Аспирационды психрометрлер 2 424 5-1055 (М -19 және М-68) Метеорологиялық шаш гигрометрлері 8 890 5-1056 (М-21 А) Метеорологиялық гигрограф 8 890 5-1057 APNA-370 Газталдауышы 2 909 5-1058 APDA-371 Шаң өлшеуіші 32 326 5-1059 APMA-370 Газталдауышы 6 433 5-1060 APSA-310 Газталдауышы 6 465 5-1061 APHA-370 Газталдауышы 21 771 5-1062 APOA-370 Газталдауышы 5 204 5-1063 Appli TOCTRUE судағы Көміртек талдауышы 20 850 5-1064 Судағы ауыр металлдар талдауышы 12 284 5-1065 Су талдауышы (сульфат, кальций, магний, фенол, фторидтер) 16 163 5-1066 Су талдауышы (температура және еріген оттегі, аммиак пен рН, NO3 мен лайлылық) 16 163 5-1067 ОМПН-10.0 Шаң өлшеуіші 32 326 5-1068 ФОРТ-301 Өлшеу кешені 5 204 5-1069 ГАММА-ЕТ Газталдауышы 21 771 Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 19 желтоқсанда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №9985 болып енгізілді.

Р/с № 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11.

Өңір

Қосылған құн салығын есепке алмағанда, мың текше метрі үшін шекті бағасы теңгемен 15 881 (он бес мың сегіз жүз сексен бір) 15 881 (он бес мың сегіз жүз сексен бір) 14 616 (он төрт мың алты жүз он алты) 14 310 (он төрт мың үш жүз он) 5 705 (бес мың жеті жүз бес) 10 961 (он мың тоғыз жүз алпыс бір) 4 105 (төрт мың бір жүз бес) 5 439 (бес мың төрт жүз отыз тоғыз) 15 748 (он бес мың жеті жүз қырық сегіз) 7 563 (жеті мың бес жүз алпыс үш) 11 164 (он бір мың бір жүз алпыс төрт)

Алматы қаласы Алматы облысы Оңтүстік Қазақстан облысы Жамбыл облысы Қызылорда облысы Батыс Қазақстан облысы Ақтөбе облысы Атырау облысы Қостанай облысы Шығыс Қазақстан облысы Маңғыстау облысы

Бұйрық Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2014 жылғы 31 желтоқсанда Нормативтік құқықтық кесімдерді мемлекеттік тіркеудің тізіліміне №10051 болып енгізілді.

Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің бұйрығы 2013 жылғы 10 шілде

№268

Астана қаласы

Техникалық және кәсіптік білім беру мамандықтары бойынша үлгілік оқу жоспарлары мен үлгілік білім беретін оқу бағдаламаларын бекіту туралы (Жалғасы. Басы 181, 187, 191, 196, 206, 216, 232, 254, 2015 ж. 5-нөмірлерде) ЖКП 07 Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті жерасты тау-кен қазбаларында өзін-өзі ұстау ережелерін; өнеркəсіп санитариясы жəне өрттен қорғану талаптарын білуі керек; еңбекті қорғау ережелерін ұстану; өзін қорғау жəне өрт сөндіру құралдарын қолдану; қауіпті жəне зиянды факторларды айыра білу қолынан келуі керек. АП 00 Арнайы пəндер АП 01 Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті ашық өндіру кен өндірісінің технологиясын; ашық өндіру кен жұмыстарында қолданылатын экскаваторлар мен бұрғылау қондығыларының типтерін; үйінді жұмыстарын жүргізудің технологиясын; кен орындарын ашық түрде аршу схемалары мен өндіру жүйелерін білуі керек; пайдалы қазбаларды ашық əдіспен қазу кезіндегі технологиялық процестерге құжаттамаларды жасауды қолынан келуі керек.

АП 02

АП 03

АП 04

АП 05

АП 06

АП 07

АП 08

АП 09

АП 10

Еңбекті қорғау: тау-кен жұмыстарын жүргізу барысындағы қауіпсіздік шаралары; өнеркəсіп санитариясы; өндірістік қауіптіліктер мен зияндылықтар; өрт профилактикасы негіздері;

Кен ісі: ашық өндіру кен өндірісінің технологиялық процестері; аршу жəне қазу жұмыстары; экскаваторларды (біршөмішті, көпшөмішті) пайдалана отырып қазу-арту жұмыстары; орлар жəне оларды жүргізу əдістері; кен орындарын ашық қазу жүйелері жəне олардың элементтері; үйінді жұмыстарының технологиясы; теспелер мен ұңғымаларды бұрғылау əдістері; ашық кеніштердің (жармалардың) өндірістік қуаттылығы, тереңдігі жəне техникалық шекаралары; ашық кен кəсіпорындарын жобалаудың негіздері. Жарылыс жұмыстарының технологиясы Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті мен қауіпсіздігі: жарылғыш заттары жəне қоздыру құралдарын; жарылыс теориясы мен жарылғыш заттар жарылғыш материалдарын есепке алу, сақтау, қасиеттерінің негіздері; зарядтарды жару тасымалдау жəне жою ережелерін; бұрғылауқұралдары мен тəсілдері; жарылғыш матежару жұмыстарын жүргізу құжатын; бұрғылаужару жұмыстарын жүргізу барысында қауіпсіздік риалдарын сақтау, тасымалдау жəне жою; жару жұмыстарының əдістері; бұрғылаушегін; жару жұмыстарының барысындағы белгі жару жұмыстарының құжаты; карьерберуін білуі керек; лерде (тіліктерде) жару жұмыстарының жару жұмыстарын жүргізуді басқару; жару ерекшеліктері; жарылғыш заттардың зажұмыстарын жүргізуге құжатты жасау; жару рядтарын біртіндеп немесе топтап жару жұмыстарын жүргізу барысында қауіпсіздік барысындағы кен жыныстарын қирату ережелерін ұстану қолынан келуі керек. процесі; бұрғылау-жару жұмыстарын ұйымдастыру; жару жұмыстарын механизациялау; жарушының жұмысын ұйымдастыру. Кен механикасы Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті турбомашиналар теориясының негіздері; гидравликаның негізгі заңдарын; желдеткіштер, сорғылар, компрессорлар, калориферлер, көтергі желдеткіш, сутөкпе, пневматикалық жəне көтергі қондырғылары, олардың түрлері, машиналарының типтерін білуі керек; конструкциялары, жұмыс істеу принципі; ашық кен жұмыстарына арналған жылжымайтын машиналар мен механизмдерді есептеу жəне өнімділігін реттеу, оларды қолдану. таңдау қолынан келуі керек. Карьерлік көлік: Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті көлік машиналары теориясының негіздері; карьер көлігінің түрлерін автокөлік пен рельстік карьерлік көлік түрлері; рельсті жəне жолдардың түрлерін; теміржол жəне автокөлік автокөлік жолдарының құрылымы; дірілді, жолдарының жылжымалы құрамдарының тақташа, ысырма, таспалы жəне арнайы түрлерін, олардың техникалық сипаттарын; конвейерлер; карьерлік вагондар мен лококонвейерлік көліктің техникалық сипаттарын мотивтер, технологиялық кешені; карьер жəне арналуын, құрылымын білуі керек; көлігінің жұмысын ұйымдастыру; үйінділер экскаваторлық кенжар жұмыстарына арналған мен қоймалар көлігі. қажетті көлік жабдықтарын есептеу жəне оларға таңдау жүргізу қолынан келуі керек. Кен кəсіпорындарындағы электр жабдықтары Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті электржабдықтарының конструкциялық орында- мен электр қуатын жеткізу: кен электр жабдықтарының пайдалануы мен лу түрлерін; электр ішексымдарын жəне сымдар конструкциялық орындалу ерекшеліктері; тізбектерін іліп тарту ережелерін; карьерлер1140 В дейін жəне одан жоғары кернеудің де (тіліктерде) жарықтандыру параметрлерін; басқару жəне қорғаныш электр аппаратурақорғаныш құрылғыларды тексеру тəсілдерін білуі керек; сы; кен кəсіпорындарының электр қуатымен қорғаныш құрылғылардың жұмысқа қабілеттілігін жабдықталуы; кен кəсіпорындарының тексеру; электр жабдықтарын дұрыс жəне қауіпсіз электр жүйелері; электр қондырғы-ларының қорғанышы; карьерлерді (тіліктерді) пайдалана алу қолынан келуі керек. жарықтандыру; белгі беру жəне байланыс; электр тоғына түсуден қорғау. Кен машиналары мен кешендері: Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті уатқыш балғалардың, бұрғылау құрал-саймандары гидро-жəне пневможетектер негіздері; уатым балғалар мен бұрғылау машиналары; аршу мен бұрғылау машиналарының құрылымын, аржəне қазу жұмыстарына арналған жабдықтар налуын; аршу жəне қазу жұмыстарына арналған мен кешендер, құрылымы мен техникалық машиналар мен механизмдердің жұмыс істеу сипаты; бұрғылау қондырғылары, жұмыс принципін, қолдану аумағын; тау-кен машиістеу принципі мен қолданылу аумағы; налары мен механизмдерін қауіпсіз қолдану ережелерін; ашық тау-кен жұмыстарына арналған қазу-тиеу жəне көлік машиналары, кеқосалқы жабдықтардың арналуы мен құрылымын шендер; ашық тау-кен жұмыстарына арналған қосалқы жабдықтар, құрылымы, білуі керек; кен техникасын дұрыс жəне қауіпсіз қолданылуда арналуы жəне қолданылу аумағы; тау-кен тексеру жүргізу; ашық кен жұмыстарын жүргізуге өнеркəсібінде қолданылатын машиналар мен арналған тапсырылған параметрлер бойынша ма- механизмдер ерекшеліктері. шиналарды есептеу жəне таңдау жүргізу қолынан келу керек. Инженерлі геология, гидрогеология жəне Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті кен орындарын құрғату: пайдалы қазбалар кенорындарын су басу гидрогеология; инженерлік геология; пайжағдайларын; құрғату тəсілдерін жəне су далы қазбалар кенорындарын құрғату; кен ағынымен күресу əдістерін білуі керек; кəсіпорындарының құрылысы кезіндегі карьердегі (тіліктегі), кен жұмыстарын жүргізу гидрогеологиялық жəне инженерлікорындарындағы сағаттық, сөткелік су ағынын геологиялық зерттеулер; ашық кен анықтау қолынан келеуі керек. жұмыстары кезінде геологиялық ортаны қорғау. Өндіріс процестерін автоматтандыру: Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті автоматика жəне телемеханиканың негіздері; кен өндірісінің автоматика жəне телемеханисандық техника элементтері; техникалық ка негіздерін; басқарудың автоматтандыру құралдарды автоматтандыру; кен машиналажүйелерінің құрылу принципін білуі керек; ры мен кешендерді, карьерлік көлік пен жылтау-кен жабдықтарын автоматтандыру схежымайтын қондырғыларды автоматтандыру. маларын оқу; кен автоматикасының, оның ішінде түйіспесіз жəне микропроцессорлы құрылғыларының, негізгі элементтерін тану қолынан келуікерек. Қауіпсіздік техникасы, қоршаған ортаны Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті қорғау жəне табиғатты тиімді пайдалану: еңбек заңнама, қоршаған ортаны қорғау, өртке зақымдану жəне кəсіби аурулар; ауырлық қарсы профилактикасы негіздерін; зақымдану дəрежесі мен зардап шеккендер саны бойынмен кəсіби аурулар жіктелуін; еңбек қорғаудың ша жазатайым оқиғалар жіктелуі; өндірісте басқару жүйесін; тау-кен жұмыстарын жүргізу салауатты жəне қауіпсіз еңбек жағдайын барысындағы қауіпсіздік техникасын; өндірістік қауіптіліктер мен зияндылықтарын; қоршаған ор- құру; кəсіпорындағы еңбекті қорғау жүйесін таны қорғау жəне жер қойнауын тиімді пайдалану басқару; өндірістегі жəне тұрмыстағы жазабойынша талаптарды білуі керек; тайым оқиғаларды тергеу тəртібі; өндірістегі қауіпсіздік Ережелерінің талаптарын ұстану; жəне тұрмыстағы жазатайым оқиғалар туратұрмыста жəне өндірісте болатын жазатайым лы акт жасау тəртібі; өндірістік қауіптіліктер оқиғалар туралы бекітілген түрдегі актлерді жасай мен зияндылықтар; зардап шегушіге алғашқы білу; зақымданған адамға алғашқы көмек көрсету; дəрігерлік көмек көрсету; қоршаған ортаны экобиоқорғау техникасын қолдану қолынан қорғау жəне табиғатты тиімді қолдану. келуі керек. Пəнді зерделеу нəтижесінде оқушы міндеті Сала экономикасы: өндірістік жəне технологиялық процестерді сала жəне нарық экономикасы; саланың ұйымдастыруды; саланың (кəсіпорынның) материалдық, еңбек жəне қаржы ресурстаматериалды-техникалық, еңбек жəне қаражат ры; саланы басқару, дамудың экономикалық ресурстарын, оларды тиімді пайдалакөрсеткіштері; кəсіпорын шаруашылық ну көрсеткіштерін; өнім бағасының жасалу субъектісі ретінде; кəсіпорындарды механизмдерін; қазіргі кезең жағдайларындағы ұйымдастыру формалары, олардың еңбек төлемінің формаларын; бизнес-жоспарды өндірістік жəне ұйымдастыру құрылымдары; дайындау əдісін білуі керек; негізгі өндірістік жəне технологиялық қабылданған əдіс бойынша кəсіпорын (бөлікше) процестер; кəсіпорын инфрақұрылымы; іс əрекетінің негізгі техника-экономикалық кəсіпорын капиталы мен мүлігі; негізгі жəне көрсеткіштерін есептеу қолынан келуі керек. айналымдағы мүліктер; еңбек ресурстары; еңбекті нормалау жəне оның төлемі; өндіріс шығындары жəне өнімнің өз бағасы; бағаның құрылуы; бизнес-жоспар; негізгі техникаэкономикалық көрсеткіш-терді есептеу əдісі.

КҚ 3.1 АҚ 3.2

КҚ 3.1, 3.3, 3.4, АҚ 3.1, 3.2

КҚ 3.4, АҚ 3.1, 3.2,

КҚ 3.3, АҚ 3.3, 3.4

КҚ 3.1, 3.2, АҚ 3.4

КҚ 3.1, 3.3, АҚ 3.4

КҚ 3.3, 3.4, АҚ 3.4

КҚ 3.1, АҚ 3.2, 3.3

КҚ 3.3, АҚ 3.3

БҚ 3.7, КҚ 3.1, АҚ 3.2, 3.3

КҚ 3.1, 3.2, АҚ 3.3

Қазақстан Республикасы Білім жəне ғылым министрінің 2013 жылғы 10 шілдедегі №268 бұйрығына 46-қосымша

Үлгілік оқу жоспары техникалық жəне кəсіптік білім

Білім коды мен бейіні: 0700000 - Геология, тау кен өнеркəсібі жəне пайдалы қазбаларды өндіру Мамандығы: 0707000 - Тау кен электромеханикалық жабдықтарына техникалық қызмет көрсету жəне жөндеу Біліктілігі: 070719 3 - Электромеханик Оқыту түрі: күндізгі Оқытудың нормативтік мерзімі: 3 жыл 10 ай негізгі орта білім базасында Оқу процесінің жоспары

Оқу пəндерінің атауы

1 2 ЖБП Жалпы білім беретін пəндер* 00 ЖБП 01 ЖБП 02 ЖБП 03 ЖБП 04 ЖБП 05 ЖБП 06 ЖБП 07 ЖБП 08 ЖБП 09 ЖБП 10

Сағаттар саны

Курстар жəне семестрлер бойынша бөлу*

олардың ішінде

3 4 5 6 7 8 4** 9 1437 1116 321

I курс

II курс

9 10 11 12 0 684 36 684 36 39 3

13 30 2

Қазақ (орыс) тілі

2

2

171

141

30

76

4

95

5

0

0

Қазақ жəне орыс əдебиеті*** Шетел тілі

2

1

171

151

20

95

5

76

4

0

0

2

1

76

64

12

38

2

38

38

38

0

38

2

0

0

0

0

0

Дүниежүзілік тарих Қазақстан тарихы 2

76

76

0

38

2

38

Қоғамтану

38

38

0

38

2

0 38

2

0

0

5

76

4

0

0

География Математика

2

0

0

0

0

38

38

0

0

2

171

171

0

95

76

46

30

38

2

38

2

0

0

2

152

117

35

76

4

76

4

0

0

Информатика Физика жəне астрономия

2

(Жалғасы 18-бетте).

III курс

14

15

IV курс

7 сем 13 ап.

2-3016

1 анықтама

4 327 956

16

аптадағы сағат саны

2-3015

23 539

1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 көрсеткіш 1 492 1 492 1 көрсеткіш 124 124

Бір ай ішіндегі ағын көлемі Бір жыл ішіндегі ағын көлемі Бір ай ішіндегі ағын модулі Бір жыл ішіндегі ағын модулі Бір ай ішіндегі ағын қабаты Бір жыл ішіндегі ағын қабаты Су объектісінің ені Су объектісінің орташа тереңдігі Су объектісінің максималды (минималды) тереңдігі Ағынның жылдамдығы орташа максималды 1 көрсеткіш минималды 1 көрсеткіш Судың температурасы орташа тәуліктік орташа айлық 1 көрсеткіш бір ай ішіндегі экстремалды 1 көрсеткіш

1 анықтама

Қазақстан Республикасының ішкi нарығында тауарлық газды көтерме саудада өткiзудiң 2015 жылғы 1 қаңтар – 30 маусым кезеңіне арналған шектi бағасы

6 сем 12 ап.

2-3014

1 анықтама

3-6013 3-6014 3-6015 3-6016 3-6017 3-6018 3-6019 3-6020 3-6021 3-6022 3-6023 3-6024 3-6025 3-6026 3-6027

1 317 518

аптадағы сағат саны

2-3013

628

1 анықтама

В.ШКОЛЬНИК.

Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2014 жылғы 26 желтоқсандағы №224 бұйрығымен бекітілген

5 сем 12 ап.

2-3012

1 бюллетень

753 239

2 436 419

аптадағы сағат саны

2-3011

5 841

29 659

1 анықтама

4 сем 15 ап.

2-3010

1 бақылау пунктісі бойынша 1 тексеріс 1 бақылау пунктісі бойынша 1 тексеріс

26 677

2 890 162

аптадағы сағат саны

2-3009

28 246

1 анықтама

Министр

«КЕЛІСІЛДІ» Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрі ____________________________________Е.ДОСАЕВ «____» __________2014 жыл

3 сем 13 ап.

2-3008

1 бақылау пунктісі бойынша 1 тексеріс бақылау пунктісі бойынша 1 тексеріс 1 бақылау пунктісі бойынша 1 тексеріс 1 бақылау пунктісі бойынша 1 тексеріс

1 661 473 858 590

«Газ және газбен жабдықтау туралы» Қазақстан Республикасының 2012 жылғы 9 қаңтардағы Заңы 6-бабының 7) тармақшасына сәйкес бұйырамын: 1. Қоса беріліп отырған Қазақстан Республикасының iшкi нарығында тауарлық газды көтерме саудада өткiзудiң 2015 жылғы 1 қаңтар – 30 маусым кезеңіне арналған шектi бағалары бекітілсін. 2. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Газ өнеркәсібін дамыту департаментіне: 1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін; 2) осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде оның бұқаралық ақпарат құралдарында және «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесінде ресми жариялауға жіберілуін; 3) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің интернет-ресурсында орналастырылуын қамтамасыз етсін. 3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің жетекшілік ететін вице-министріне жүктелсін. 4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен бастап қолданысқа ен