Page 1

АҚПАРАТТАР аєыны №148 (28626) 6 ТАМЫЗ БЕЙСЕНБІ 2015 ЖЫЛ

БЕНЗОЛ

Əлеуметтік жауапкершілікке əлеуетті ґѕір

Мемлекеттік хатшы Гүлшара Əбдіқалықова Шығыс өңіріне екі күндік жұмыс сапарымен келді. Мемлекеттік хатшы сапарының алғашқы күнін Қазақстан Конституциясының 20 жылдығына арналған «100 нақты қадам аясындағы Қазақстан халқының бірлігі мен біртектілігі» атты ғылыми-тəжірибелік конференцияға қатысумен жəне облыс орталығындағы бірқатар əлеуметтік нысандармен танысудан бастады. Думан АНАШ,

«Егемен Қазақстан».

Жиынды өңір басшысы Даниал Ахметов ашып, 2015 жылдың мемлекет тарихында орын алатын айрықша жыл екенін, елімізде бірнеше атаулы мерейтойлар аталып өтетінін, бірегей бейбітшілік мəдениеті мен рухани келісімге негізделген маңызды саяси реформалар енгізіліп жатқанын айтты. – Конституция – көпұлтты

мемлекетіміздегі азаматтардың құқық теңдігін қамтамасыз етудің мызғымас кепілі. Елбасы таңдап берген бірлік жолы – біздің болашаққа құйған негізгі инвестициямыз. 100-ден астам этнос өкілдері тұратын облысымыз Елбасы нұсқаған жаңа міндеттерді іске асыру үшін біртекті қоғам ретінде жұмылуға дайын, – деді облыс əкімі. (Соңы 3-бетте).

Грант иегерлері тізімі таяу кїндері баспасґз беттерінде жарияланады

Кеше Астанада Білім жəне ғылым министрі А.Сəрінжіпов төрағалық ететін білім гранттарын тағайындау жөніндегі республикалық конкурстық комиссия жұмысын бастады. Оның құрамында мемлекеттік органдар қызметкерлері, Ұлттық кəсіпкерлер палатасының, Қазақстан Азаматтық альянсының, Ғылым жəне білім қызметкерлері кəсіподағының өкілдері, жоғары оқу орындарының ректорлары бар. Білім жəне ғылым министрлігінің баспасөз қызметі хабарлағандай, ведомство соңғы уақытта студенттік орта құру мен таңдау сапасын көтеру бағытында бірқатар жүйелі жұмыстарды жүргізуде. Комиссия бұл жолы да осы қағидатты ұстанады. Ол жоғары оқу орындарына студенттер қабылдау жөніндегі дайындық жұмыстарының қорытындысын шығарады. Отырыста 2015 жылға бөлінген

32 168 грант иегерлері анықталады. Оның 500-і жоғары оқу орындарының дайындық бөлімдеріне берілсе, 29 668-і 1 курсқа студенттер қабылдауға арналған. Соның ішінде күндізгі оқу бөлімі гранттарының саны – 29 168, сырттай үшін – 500. Білім гранттарын қабылдау құқығын конкурс жолымен анықталған 60 жоғары оқу орны жеңіп алды. (Соңы 2-бетте).

Атырау мўнай ґѕдеу зауытында жаѕа ґнімніѕ алєашќы партиясы алынды Жолдасбек ШӨПЕҒҰЛ, «Егемен Қазақстан».

Еліміздің мұнай өңдеу саласындағы тұңғыш кəсіпорын – Атырау мұнай өңдеу зауытында бірнеше сатылы қайта жаңғырту жобасы сəтті іске асырылып келеді. Алдымен, Жапонияның «Марубени Корпорейшн» компаниясы қайта жаңғырту жобасын іске асырған еді. Бұдан соң аталған зауытта Қытайдың «SІNOPEC Engіneerіng» компаниясы хош иісті көмірсутектер шығаратын кешен құрылысын жүргізуді қолға алды. Осыған орай АтМӨЗ жəне «Синопек инжиниринг» компаниясы арасында өзара шартқа қол қойылды. Жоба бойынша кешен құрылысына салынатын инвестициялық қаржының көлемі 1 миллиард 40 миллион АҚШ долларын құрады. Бұл Елбасының 2015 жылға дейінгі мерзімде мұнай өңдеу зауыттарын қайта жаңғырту жөніндегі тапсырмасына орай қолға алынған алғашқы жоба болуымен ерекшеленді. Жобаны іске асыру еліміздегі мұнай-химия өнеркəсібін дамытуға тың серпін береді. Мұны мамандар жоба туралы əңгіме басталғаннан бері айтып келеді. Нақтылай айтқанда, алдымен жылына 133 мың тонна бензол жəне бір жылда 496 мың тонна параксилол шығаруға қол жеткізеді. Сонымен бірге, осы жоба арқылы АтМӨЗ-де шығарылатын тауарлы бензиндердің сапасын Еуро-4 стандарты деңгейіне жеткізуге болады. Ал экологиялық тұрғыдан айтқанда, жанармай түрлеріндегі бензолдың мөлшері 1 пайыздан, хош иісті көмірсутегілер 35 пайыздан аспайды деп түсіндіреді мамандар. Бензин түрлері мен дизель құрамындағы күкірт мөлшері, қоршаған ортаға зиянды

Суретті түсірген Рахым ҚОЙЛЫБАЕВ.

əсері азаяды. Еуро-4 стан дартының талабы осындай. Дизель мен авиаотын өндіру де ұлғайтылмақ. Оның ішінде дизель көлемін қосымша сутегі алу есебінен молайтуға мүмкіндік бар екен. Мотор майларының сапасы мұнай өнімдерінің түр-түрін көбейту есебінен жақсартылмақ. Соның ішінде Еуро-2 стандартына сəйкестендірілген Регуляр-92, Премиум-95, Супер-98 маркілі бензиндерінде бензол мен күкірттің мөлшерлі көрсеткіштері бойынша сапа қоры сақталады. Еуро-2,3,4 стандарттарымен шығарылатын қысқы жəне жазғы дизель отындарында қоспа қолданылмаса да 35 градустық салқында қатпайтындығымен ерекшеленеді. Сол себептен, экологиялық жағынан таза бұл өнімді жеңіл жəне жүк көліктеріне

ДСЎ: уаќытпен ќатар жїру мїмкіндігі Қазақстан Дүниежүзілік сауда ұйымына (ДСҰ) ресми түрде мүше болып қабылданды. Ол биылғы маусым айының 22-інде аяқталған келіссөздің оң шешілуі арқасында мүмкін болды. «Бүгін Женевада жұмыс тобының қорытынды жиналысы болып өтті, онда Қазақстанның Дүниежүзілік сауда ұйымына мүше болуына байланысты келіссөздердің аяқталғаны жарияланды», – делінген сол тұста Ақорда хабарламасында. Сол күні Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев осы оқиғаға байланысты келіссөздердің аяқталуына орай үндеу жолдады. Серік ПІРНАЗАР,

«Егемен Қазақстан».

Айтылған уақыттың көзді ашып-жұмғанша жетіп келетіні анық. «Бұл Қазақстанның өзі «белгілеген» шектеулі мерзім. Ратификация жүзеге асырылғаннан кейін республика мұнымен ДСҰ-ның бас директорын хабардар етуі тиіс», – деді бұрнағы күні осы оқиғаға байланысты ДСҰ-ның ақпарат жəне сыртқы байланыс бөлімінің өкілі Мелисса Бегаг. Осы хабарламадан кейін ғана 30 күндік

Бұдан бұрын мəлім етілгендей, Қазақстанның ДСҰға мүше болып қабылдануы үшін дайындалған құжаттар дүйсенбі күні ұйымның бас кеңесі алдына ұсынылды. Онымен 161 мүше елдер өкілдері мұқият танысып шықты. Соңынан Мемлекет басшысы республиканың ДСҰ-ға кіруі туралы хаттамаға қол қойып, Дүниежүзілік сауда ұйымының бас директоры Роберт Азеведамен бірге баспасөз мəслихатын өткізді. Қазақстан енді биылғы жылдың 31 қазаны күні ДСҰ-ға кіргені туралы хаттамаға ратификация жасайды. Сонымен, біздің еліміз аталмыш ұйымның толыққанды мүшесі болып табылады.

есеп кезеңі басталады. Ол Қазақстан ДСҰның 162-ші мүшесі болғанға дейін басталуы тиіс. Ал мүшелікке өткені туралы хабарлама Кенияның астанасы – Найроби қаласында өтетін конференцияда жарияланады. «Алға қойылып отырған мақсат сондай, Қазақстан Найробидегі министрлер конференциясына толыққанды мүше ретінде қатысуға тиіс», – деп сөзін түйіндеді Мелисса Бегаг. Қазақстан Дүниежүзілік сауда ұйымына кіргеннен кейін мемлекеттің агроөнеркəсіптік кешенді субсидиялауын 8,5 пайызға жеткізу

құқығын қорғап шықты. Ауыл шаруашылығы министрлігінің өкілдері республиканың ұйымға мүше болып кіру жөніндегі келіссөз шеңберінде ауыл шаруашылығына мемлекет тарапынан көрсетілетін қолдауды ту етіп көтергеніне тоқталды. Министрліктегілер ауыл шаруашылығына «жасыл кəрзеңке» аясында мемлекеттік қолдаудың ешқандай кедергісіз жүзеге асырыла беруінің өзінің маңызы жоғары екеніне назар аударды.

● Мəселенің мəнісі

9 мектеп жабылып, 5 мектеп ќайта ќўрылады Журналистермен кездесуде Қостанай облыстық білім беру басқармасының басшысы Əлия Тұрғараева осыны мəлімдеді. Содан кейін мектептердің жаңа оқу жылына жəне қысқа дайындығы, оқулықтың жеткізілуі жөнінде əңгімеледі. Нəзира ЖƏРІМБЕТОВА, «Егемен Қазақстан».

Облыстағы 548 жалпы білім беретін мектептердің 47 пайызы күрделі жөндеуден өткізілді. Қарасу ауданындағы апат жағдайында тұрған Ильич білім ұясы туралы көптен бері айтылып келеді. Білім беру басқармасының басшысы бұл мектептің жөндеу жұмыстары 2016 жылы жүргізілетінін айтты.

Жыл басынан бері 5 білім мекемесіне күрделі жөндеу жұмыстары жүргізілген. Бүгінге дейін барлығы 741 мемлекеттік білім беру мекемелерінің 431-і қатты отынмен жылытылады. Оларға жылына 95 мың 21 тонна көмір жеткізілуі тиіс. Қазір барлық керекті отынның 94 пайызы жеткізілді. Облыста биыл 9 мектеп жабылып, 5-уі қайта құрылатын себебі ауылда бала санының

азаюына байланысты болып отыр. Өткен жылы 8 мектеп жабылып, 10 мектеп қайта құрылған болатын. Əлия Тұрғараеваның айтуынша, былтыр 3-ші жəне 10шы сыныптар арасындағы оқушылар оқулықпен 98 пайыз қамтамасыз етілген. Алайда, білім ошақтарына кітаптардың өз уақытында жеткізілмеуі біраз қиындықтар туғызған болатын. Биыл оқулықтардың тасымалданып, жеткізілуі 80 пайызды құрап отыр. Ал оларды аудандарға жеткізу 10 тамызда аяқталады. ҚОСТАНАЙ.

(Соңы 3-бетте).

Бїгінгі нґмірде: Қазақ руханиятының шыңы

4-бет

Əз Жəнібек хан: аңыз бен ақиқат 5-бет

Əбігерге түскен əлем 6-бет

қолдануға əбден болады. Қазіргі кезде жылына 200 мың тоннаға дейін шығарылатын ТС-1 реактив отыны сутегінен тазартылып, керосинмен араластырылу арқылы тұтынушыға ұсынылмақ. Міне, мұнай өнімдерінің сапасын жақсарту мен қоршаған ортаға зиянын шектеуді аталған жобаның бір артықшылығы деуге болады. Хош иісті көмірсутектер шығаратын кешені АтМӨЗ-дің мұнай өңдеу қуатының молаюына да сеп болмақ. Себебі, 2003-2006 жылдар аралығында жүргізілген қайта жаңғырту жобасының жалғасы болып есептелетін бұл кешен құрылысы Францияның «Axens» лицензиясын иеленген «Paramax BTX» технологиясы бойынша іске асырылды. Жо баға кіретін каталикалық риформинг қондырғысы бензол

бөліп шығаруға негізделген. Ал хош иісті көмірсутегін шығаратын кешен құрылысы аясында тұрғызылатын «Eluxyl» қондырғысымен параксилол өнімі алынады. Бұған қоса ксилолдарды изомерлейтін «XyMax» қондырғысы жəне толуолды тран салкилдеуге қажетті «Trans Plus» қондырғысын салу көзделді. Осы қондырғылар жобаның басты артықшылығын айқын дай ды. Осындай маңызы бар, əлемдік озық технологиялар қолда нылатындығы көзделген АтМӨЗдегі хош иісті көмірсутектер шы ғаратын кешен құрылысы былтырғы жылдың аяғында іске қосылған еді. Жақында жаңа кешенде жаңа өнім – бензолдың алғашқы партиясы алынды. (Соңы 5-бетте).

● Кəсібің – нəсібің

● Жыл басынан бері елімізде жылжымайтын мүлікті жария ету үшін 43 040 өтінім түскен. Қаржы министрлігі баспасөз қызметінің хабарлауынша, олардың жалпы сомасы 406,2 млрд. теңгені құрайды. Ал 31 шілдедегі мəліметтерге сəйкес, «Мүлікті жария ету үшін алым» бойынша бюджетке іс жүзінде 2,9 млрд. теңге түсті. ● Қазақстаннан қажылыққа барушылар Меккеге 6 са ғатта жететін болды. Мұндай нəтижеге ҚМДБ Қажылық миссиясы өкілдерінің Сауд Арабиясы Қажылық ми нистрлігінің лауазымды тұлғаларымен кездесуі нəтижесінде қол жеткізілді. Осы мақсатта биыл тұңғыш рет Астана, Алматы жəне Шымкент қалаларынан Жидда бағыты бойынша тікелей əуе рейстері ашылады. ● Биылғы қаңтар-шілде айлары аралығында Астанада 10 530 жаңа жұмыс орны ашылды. Қала əкімдігінің баспасөз қызметі таратқан мəлімет бойынша, ең көп жаңа жұмыс орны сауда-саттық саласына тиесілі (2418). Сондайақ, осы аралықта Астана бойынша 3 252 адам жұмыспен қамтылған. ● Алматыдағы селден зардап шеккендерге арнап қазақстан дықтар 50 млн. теңге жинады. Бұл қаржы «Жаңа Алатау» қоғамдық қорының арнайы шотына түскен. Оның басшысы Айдар Балабековтің айтуынша, түскен қаражатты жұмсау мəселесімен мемлекеттік құрылымдар жəне бизнес пен қоғамдық ұйымдардың өкілдерінен құрылған арнайы комиссия айналысады. ● Бүгінде Оңтүстік Қазақстанда 6 индустриялық аймақ пайдалануға берілген. «Оңтүстік» индустриялық аймағы» ЖШС директоры Мұхтар Тұрабековтің сөзіне сүйенсек, жыл соңына дейін тағы 6 аймақ іске қосылады. Қазіргі таңда өңірдегі барлық индустриялық аймақта 176,9 млрд. теңгенің 148 инвестициялық жобасы жүзеге асып, 15 829 жұмыс орны ашылған. ● Қызылорда облысын кешенді газдандыру жобасы шеңберінде өңір бюджетінен 2015 жылға 356,7 млн. теңге бөлінді. Облыстық энергетика, тұрғын үй жəне коммуналдық шаруашылық басқармасы басшысының орынбасары Асылбек Шəменовтің мəлімдеуінше, бұл қаражат жыл соңына дейін 4 аудан орталығын толық газдандыруға жұмсалады. Хабарлар Үкімет, облыстық əкімдіктер сайттары, «ҚазАқпарат» агенттігі жəне «24kz» телеарнасының деректері бойынша дайындалды.

ЌОС КƏСІПКЕР

ґз істерін дґѕгелетіп, ўршыќша їйіріп отыр Аудан экономикасының дамуына өзіндік үлес қосып келе жатқан шағын жəне орта бизнес өкілдерінің бірі – ерлі-зайыпты Бауыржан Кəрімов пен Айнагүл Қадіркеева. ХХ ғасырдың аяқ шенінде мемлекеттік өндіріс орындары таратылып, болмаса жабылып, əркімнің өзінше тірлік жасауларына тура келді. Бірі қорадағы малын көбейтіп, жеке шаруа қожалығын құруға талпынса, екіншісі жер баптап, астық өсіруді жөн көрді. Қаржылық күш-қуаты жеткендер саудаға бейімделіп, дүкен, асхана нысандарын тұрғызды. Келесі бірі құрылыспен айналысса, бəзбіреулер иесіз қалған ғимараттарды жекеменшікке айналдырып, нəпақасын тапты. 1998 жылы кəсіпкерлік жолға түскен Бауыржан мен Айнагүл екінің бірінің тісі бата бермейтін дəріхана секілді күрмеуі қиын саланы таңдап алды. Уақыт өте келе тəжірибе жинақтап, оң мен солын айырғаннан кейін ветеринарлық дəріхананы іске қосты. Арада екі жыл өтпей жатып компьютерлік салон мен баспахана бой көтерді. Мұнда балалардың бос уақыттарын мазмұнды өткізуге мүмкіндік тудырылса, екіншіден, жергілікті мекемелер мен тұрғындар баспа өнімдерімен қамтамасыз етілді. Бұдан былай тұрғындар бір парақ қағаз үшін қалаға жүгірмейтін болды. Ерлі-зайыптылар жұртшылық игілігіне пайдалануға берген ауқымды құрылыстардың бірі – қонақ үй. Маңызды нысанды салуға жұмсалған қаражат пен моральдық-психологиялық салмақтың жүгін айтпай-ақ қояйық. Төрт қабырғасы қалқиып, жұрты үңірейіп тұрған үй орнына жан бітіру, қараса көз тоятын

əлеуметтік нысанға айналдыру – үлкен ерлікпен пара-пар. Бүгінде мейманхана орналасқан ғимаратта 36 орындық дəмхана мен бильярд залы бар. 10 адам жұмыспен қамтылған. Былтыр азық-түлік дүкені есігін айқара ашты. Əрине, кəсіпкерлік сала айтар ауызға ғана оңай. Жеңіл болса кез келген адам ұмтылыс жасар еді. Шын мəнінде олай емес. Іскерлік, табыстың көзін таба білу, ұйымдастырушылық қасиеттер өз алдына, қомақты қаржысыз ілгері басу қиын екенін ерлізайыптылар тəжірибеден жақсы біледі. Бауыржан мен Айнагүл де Үкіметтің жеңілдетілген несиесіне сүйенді. Бастапқыда «Ауыл шаруашылығын қаржылай қолдау қоры» АҚ-тан төмендетілген пайызбен несие алды. Кейін Еуразиялық банк арқылы да шаруасын дөңгелетті. –Шағын жəне орта бизнесті қолдау туралы Елбасының

тапсырмасы қағазбастылықты кемітіп, бюрократтық кедергілерді мейлінше азайтуға айтарлықтай ықпал етті,– дейді Бауыржан Берушаұлы. Елімізде ауқатты отбасылардың саны күннен-күнге артып келеді. Олар бала-шағадан артылғанын қосалқы шаруашылық ашуға, өндіріс орнын кеңейтуге жұмсайды. Демек, жаңа жұмыс орындары пайда болып, жұмыссыз жүргендер екі қолға бір күрек ұстайды деген сөз. Жергілікті салық түсімі де молаяды. Сондықтан, жұмыс істеймін деп талаптанғандар өз шаруасын ұршықша үйіріп отырған «Кəрімов» жеке кəсіпкерлігінен үлгі алса, еш артықтық етпейді. «Бұлақ көрсең көзін аш» дегеннің бір мысалы осы. Болат АМРИН.

Солтүстік Қазақстан облысы, Ақжар ауданы.


2

www.egemen.kz

6 тамыз 2015 жыл

БЕС РЕФОРМА – ЎЛТ ЖОСПАРЫ

Бўл ўйым отандыќ ґнімге ґріс ашуы тиіс Кеше Орталық коммуникациялар қызметінде өткен баспасөз мəслихатында еліміздің Дүниежүзілік сауда ұйымына кірудегі жетістіктері жайында айтылды. оңтайлы орташа кедендік тарифке қол жеткізе алдық», деп атап өтті Жанель Күшікова. Айта кетерлігі, Қазақстанда экспорттық баж шағын тізбедегі тауарлар түрлеріне енгізілген, соның ішінде терілерге, үй жануарларының терілеріне, қара жəне түсті металдар сынығына, мұнай жəне мұнай өнімдеріне енгізіліп отыр. Бұл ретте баж салығы реттеуші құралын атқаратын болады. Осы арқылы ішкі нарық отандық өндірушілер үшін қажетті деңгейдегі шикізатпен толық қамтамасыз етіледі. Сонымен қатар, мұнай мен мұнай өнімдеріне экспорттық баж бюджетті толықтырады. «Жалпы Еуропалық одақ экспорттық баждарды алып тастау саясатын ұстанады. Дегенмен, Еуропалық одақпен салмақты жүргізілген келіссөздер нəтижесінде біз бүгін қолданылып жүрген тізбедегінің бəріне дерлік экспорттық бажды қолдану мүмкіндігін сақтап қалдық. Ал тауарлардың басқа түрлеріне экспорттық кедендік баж салығын қолдану бойынша шешімдер тек ДСҰ мүшелерімен келісілгеннен соң ғана мүмкін болады. «Мұнай мен мұнай өнімдеріне келетін болсақ, біз бұл ретте кедендік баждарды ресейлік форма бойынша есептеу мүмкіндігі туралы да қарастырдық. Əлемдік конъюнктура мен мұнай бағасының құлдырауына қатысты біз бүгінгі күні экспорттық бажға біршама төменгі ставканы қолданып келеміз. Егер əлемдік нарықта мұнай бағасы көтерілетін болса, онда біз бюджетке кірісті арттыру үшін оны да көтере алатын боламыз», деді департамент басшысы. Айтпақшы, тағы бір айтат кететін жайт – Дүниежүзілік сауда ұйымы аясында Қазақстан автокөліктерге кедендік бажды төмендететін болады. Ұлттық экономика министрлігі Сыртқы сауда қызметін реттеу департаменті директорының мəлімдеуінше, кедендік баждың төмендеуі көлік бағасына қаншалықты əсер

ететінін болжау əзірше мүмкін емес. «Дегенмен, кедендік баж міндетті түрде төмендейді, ал бұдан автокөлік бағасының төмендеуі орын ала ма, мұны нарық сол кезде көрсетеді деп жауап бере аламын», деді брифинг барысында журналистер сауалына орай департамент басшысы. Оның айтуына қарағанда, Қазақстанда автоөндіріс енді ғана жанданып келе жатқан тұста ДСҰ аясында импорттық кедендік баж бойынша келіссөздер аяқталып кеткен болатын. «Еліміздегі жеңіл автокөліктер өндірісі 2010 жылы біз бірыңғай кедендік тарифті 30 жəне импорттық бажды одан да жоғары мөлшерге бекіткен кезде қуатты серпіліс алды. Сосын ол тұста Еуропа елдері, АҚШ пен Жапония өздерінің нарығын тазарту үшін үшінші елдерге мінілген ескі көліктерді қаптата бастағандықтан, біз елімізге оларды əкелуге мүлдем тыйым салған едік. Бұл бір жағынан отандық өндірістің жандануына да оң əсер етті. Бір ескеретіні, сол кезде ДСҰ аясында бұл нарыққа қатысты келіссөздер аяқталып, біз оны қайта бастай алмайтын болғанбыз», деп түсіндірді Жанель Күшікова. Автокөлік саласы бойынша баж салығы кедендік құнының 20-15 пайызы мөлшерінде қамтылады. «Əрине, бұл біздің отандық өндірісті дамыту үшін жеткіліксіз деңгей. Дегенмен, осы жылдар ішінде біз техникалық реттеу жүйелерін, түрлі стандарттарды реформалай алдық. Соған сəйкес, Кеден одағы аясында техникалық регламентке сай келмейтін көліктер мен автокөліктер Қазақстанға импорттала алмайды. Осы арқылы біз өзіміздің тауар өндірушілерімізге қорғаныс тетігін жасайтын боламыз. Ал жалпылама келсек, отандық өндірісті қорғау бойынша кешенді шаралар қазір əзірле ну үстінде. Бұл ретте ескі автокөліктерді нарыққа қаптатпас үшін салықтық жеңілдіктер, басқа да шектеу шаралары қолданылмақ», деді департамент басшысы.

Энергия тиімділігін арттырудыѕ кґзі

де, табиғи монополия субъектісіне де салмақ түспейді. Оны инвестор көтереді. Есесіне, инвестор үнемдеуді нақты атқарып, одан қалған қалдық қаражатты өзі иеленіп отыратын болады. Баспасөз мəслихатында энергия тиімділігі қорын құру бойынша жұмыс жүргізіліп жатқаны да айтылды. Бұл қор Дүниежүзілік банкпен жəне БҰҰ Даму бағдарламасының негізінде құрылатыны да айтылды. «Қор тұжырымдамасы əзірленетін болады. Ол ведомствоның мамандары əзірлейтін қазақстандық энергия тиімділігі картасының жобасын қаржыландырады. Бұл шара экономиканың осы секторын дамытуды қосымша ынталандырады деген үміт бар. Осы тұрғыдан біз энергияны үнемдеу саласында айтарлықтай жетістіктерге жеткен Еуропаның, соның ішінде, Германияның жолын үлгі етеміз», деді А.Рау. «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ ұлттық компаниялар арасында энергия тиімділігіне қатысты жобаларды, бағдарлама аудитін өте сəтті іске қосыпты. Қазақстан темір жолы бүгінгі таңда Еуропалық даму банкімен бірлесе отырып, өз саласында энерготиімді жобаларды жүзеге асыру үшін 40 млн. долларға лайықталған арнайы бағдарлама жасап, оның аудитін өте сəтті қорғады. Бағдарлама тұжырымдамасында жоғарыда аталған қаражат теміржол саласындағы стансалар мен парктердегі электр энергиясын үнемдеп пайдалану тетіктерін заманауи құрылғылармен жетілдіретіндігі анық көрсетілген, деді бұл жөнінде Ə.Қабылбай.

Динара БІТІКОВА,

«Егемен Қазақстан».

Алдымызда – жауапты да маѕызды істер Лавр ХАЙРЕТДИНОВ,

Жаңақала ауданының əкімі.

Ел Президенті Н.Назарбаевтың «Нұрлы Жол – болашаққа бастар жол» бағдарламасы жаһандық сын-қатерлердің алдын алудан туындағаны белгілі. Бұл стратегиялық құжат күні бүгін Ұлт жоспары саналатын бес институттық реформалармен жəне 100 нақты қадаммен толықтырылды. Əлемдегі дамыған 30 елдің қатарына қосылу мүмкіндігі осы 100 қадам арқылы жүзеге асады. Сондықтан, 100 қадам жүктеген міндеттерді жүзеге асыру өте жауапты да маңызды іс. Осыған орай Батыс Қазақстан облысында, оның əрбір аудандарында 100 қадам міндеттерін іске асырудың жоспары жасақталып, оны халыққа түсіндіретін, насихаттайтын арнайы ақпараттық топтар құрылып, жұмыс істеуде. Жалпы, көпшілік көңілінен шыққан Ұлт жоспарындағы бес реформа мен 100 нақты қадамды ел экономикасын қалып ты дамытудың айқын жоспары десек, қателеспейміз. «Көп ұлттылық – біздің байлығымыз» деді Елбасымыз. Оны елдің өмірінен көріп, куə болып келеміз. Алысқа бармай-ақ дəлел келтірсек, Жаңақала ауданы жұртшылығының қазіргі атамекені – қасиетті Нарын жиегіндегі Қамыс-Самар өңірінде бірнеше этнос сан жылдар бойы тату тұрмыс кешіп келеді. Негізінен бұл өңірді басқа эт нос өкілдері он тоғызыншы ғасырдың бірінші жартысынан бастап қоныстанды. Олар негізінен татар этносының өкілдері еді. Бұдан кейін Ұлы Отан соғысы, тың игеру жылдарында тағдырдың талайымен келген өзге ұлт өкілдері Қамыс-Самар өңірі елін, жерұйығы – Жаңақала жерін достықтың ордасына айналдырды. Біз оларды жатсынып бөлген емеспіз, бір жағадан бас, бір жеңнен қол шығарып, еңбек етіп ынтымағымызды ұйытып, бірлігімізді жарастырып, ортақ тірлігімізді жалғап келеміз. Жаңақала ауданы облыстың оңтүстік бетінде орналасқан. Жер көлемі 2076073 гектар, оның 1923325 гектары ауыл ша руашылық жері болса, шабындық – 139026 гектар, жайылым – 1768871 гектар, бос жер – 15428 гектар. Аудан жері жарты лай шөлейтті, сондықтан халықтың негізгі күнкөрісі мал ша ру ашылығы. Елбасымыз индустрияландыру жəне экономикалық өсім реформасының 69-қадамында ет

өндірісіне қатысты міндет – шикізат бағасын дамыту екендігін атаған. Бұл қадамға қатысты біздің аудан жағдайында атқарылған да, атқаратын да жұмыстар баршылық. Күні бүгін ауданда 51335 бас мүйізді ірі қара, аналығы – 22141 бас, 218195 қой мен ешкі, 17771 бас жылқы, 958 бас түйе өсіріледі. Ауданда 4740 аула барын ескерсек, түйе мен құсты қоспағанда əр аулаға 11 сиыр, 46 қой, 4 жылқыдан келеді. Бұл тұрмысының төмен еместігін көрсетеді. Сол сияқты жыл басынан бері 48475 центнер ет, 43987 центнер сүт, 142 мың дана жұ мыртқа, 1519 центнер жүн өнді рілді. Үкімет ауыл шаруашылығын дамытуға, соның ішінде мал шаруашылығына да басымдық беріп отыр. Осыған орай аудан халқы мал басын өсіріп қана қоймай, Үкімет бағдарламаларын пайдаланып, мал тұқымын асылдандыру ісіне ден қоюда. Қазіргі таңда ауданда қазақтың ақбас тұқымды малдарын өсіретін – 8, герефорд, ангус малын өсіретін – 1, қырдың қызыл сиырын өсіретін – 1, асыл тұқымды еділбай қойын өсіретін – 3, көшім жылқысын өсіретін 2 шаруашылық бар. Асыл тұқымды малдың алынуы жыл санап арта түсуде. «Ірі қара малы етінің экспорттық əлеуетін дамыту» жобасы бойынша асыл тұқымды шаруашылықтар желісін құру үшін биылғы жылы Ресейден «Шамұрат» шаруа қожалығы 51 бас, «Бекарыс» шаруа қожалығы 43 бас, «Дос» шаруа қожалығы 30 бас, Бөкей ордасы ауданынан «Ғабды-Ғали» шаруа қожалығы 100 бас қашар сатып алды. Аудан шаруалары мемлекеттік бағдарламалармен қоянқолтық жұмыс істеуде. Тек өткен жылдың өзінде «ҚазАгроҚаржы» АҚ арқылы лизингке жəне өз қаржыларына 102 ауыл ша руашылық техникаларын алса, бұл жұмыстар биыл

да жүйелі жалғасын табуда. 100 нақты қадамда құрылыс саласын дамыту да көрініс тапқан. Осы мақсатта да ауданда атқарылып жатқан жұмыстар аз емес. Өткен жылы «Қолжетімді тұрғын үй-2020» бағдарламасының 7-бағыты бойынша 5760 шаршы метр тұрғын үй алаңы іске қосылды. Бұл алдыңғы жылдан 12 пайызға артық. Жұмыс биылғы жылы да қарқынды жалғасуда. Биылғы жаңа оқу жылына аудан орталығында 600 орындық мектеп, 100 төсектік жатақхана, Сарыкөл ауылында 108 орындық, Жуалыой ауылында 108 орындық мектеп үйінің құрылыстары аяқталып, пайдалануға берілмек. Қазақтың ұлы жазушысы Мұхтар Əуезовтің «Ел боламын десең, бесігіңді түзе» деген керемет сөзі бар. Бесікті түзеу дегеніміз – ата-бабадан бері қанмен беріліп келе жатқан ұлттық қасиеттерімізді бойымызға қалыптастырып, елдің арғы-бергі тарихын түгендеп, оны жас ұрпақтың санасына сіңіру. Бұл орайда ел Президентінің «Халық тарих толқынында» бағдарламасының маңызы зор болды. Осыған орай ауданда біркел кі жұмыстар жүргізілуде. Тарих пəнінен Бородино, Курск шайқастарын оқып, саналарына сіңіріп алған буынның ИсатайМахамбет бастаған ұлт-азаттық көтерілісті білмеуіне таңғалуға болмайды. Кеңестік отарлаушы саясат бабалар ерлігін насихаттауға мүмкіндік бермегені белгілі. Осы ақтаңдақтардың орнын толтыру үшін аудан орталығында Тастөбе шайқасының 175 жылдығына орай арнайы белгі қойылды. Жыл сайын қараша айында мектеп оқушылары осы Тастөбе кешеніне жиналып, Махамбеттің өршіл өлеңдерін оқып, шара өткізеді. Бұл да отаншылдық тəрбие берудің бір жолы деп есептейміз. Ауданда алты күй алыбына, төрт Ұлы Отан соғысының батырына ескерткіш, Мəмен мен Тұяқ кесенелерінің салынуы, Бөкей көшін бейнелейтін белгі ұрпаққа тағылым екені даусыз. Ұлт жоспары – 100 нақты қадамда мақсаты айқындалған істердің бірі – шағын жəне орта кəсіпкерлік. Бұл бағытта ауданда 1005 шағын жəне орта кəсіп керлік тіркелген. Оның 416-сы шаруа қожалықтары, 12-сі жауап кершілігі шектеулі серіктес тіктер, 577-сі жеке кəсіпкерлер. Қазіргі таңда 801 кəсіпкерлік жұмыс жасап тұрса, оларда 1653 адам еңбек етеді. Ендігі мақсат – кəсіпкерлердің бəсекеге қабілеттілігін арттыру,

яғни өнім сапасын арттыру. Жалпы, Ұлт жоспары – 100 қадам жүктеген міндеттерді халыққа жете түсіндіру, ортақ іске жұмылдыру оны жүзеге асырудың алғышарты екені белгілі. Бұл мақсатта шілде айында облыс əкімі белгілеген жоспарға сəйкес Батыс Қазақстан облысы əкімінің орынбасары бастаған ақпараттық топ ауданымызға келіп, облыстың оңтүстік бетіндегі төрт аудан өкілдері қатысқан актив жиынын өткізді. Жиында 2-бағыт – Заң үстемдігін қамтамасыз ету бағдарламасы бойынша БҚО қылмыстық істер жөніндегі аппеляциялық сот алқасының төрағасы М.Нағашыбаев əңгімелеп, реформаның 2-бағыты 19 нақты қадам арқылы жүзеге асатынына тоқталып, əр қадамды саралап берді. Сондай-ақ, Орал қалалық Əділет басқармасының басшысы Е.Рашқалиев жеке сот орындаушысы, жергілікті полиция қызметкері жөнінде жатық тілмен мол мағлұмат берді. Ұлт жоспарындағы 5-бағыт – есеп беретін мемлекетті қалыптастыру тақырыбы бойынша БҚО экономика жəне бюджеттік жоспарлау басқармасының басшысы Б.Қонысбаеваның слайдтар арқылы жасаған баяндамасы да көңілге қонымды болды. Активке қатысушылар əкімдер арасындағы меморандумға қол жеткізу, мемлекеттік бағдарламаларды оңтайландыру, мемлекеттік органдар жұмысын бағалаудың жаңа жүйесі, мемлекеттік аудит жүйесі, «Ашық үкімет» порталы, қоғамдық кеңестердің өкілеттілігі мен мəртебесін заңмен бекіту, жергілікті өзін-өзі басқарудың дербес бюджетін қалыптастыру, басқа да мəселелердің мəнісіне əбден қанықты. Пікір алысу жағдайында өткен жиын реформаның 2-бағыты бойынша мол түсінік берді. Мұндай актив жиыны көршілес аудандарда да өтіп, реформаның қалған бағыттары елге жатық жеткізілді. Мұндай алты адамнан жасақталған бес ақпараттық топ ауданда да құрылып, жұмысын жүргізуде. Қорытып айтқанда, Ұлт жоспары – 100 нақты қадам елді дамуға бастайтын, атамекеніміз – Қазақстанды жерұйыққа айналдырып, елдің бірлігін, ынтымағын нығайтып, мерейін тасытып, бақытқа жеткізетін маңыз ды бағдарлама. Оны жүзеге асырудың айқын жолы – ұйымдасқан, жұмылған еңбек. Елді еңбекке жұмылдыру біздің парызымыз. Батыс Қазақстан облысы.

Сенатор тїсіндіру жўмыстарын жїргізді «Нұр Отан» партиясы облыстық филиалы ғимаратында Елбасының «100 нақты қадам» Ұлт жоспарын жүзеге асыруға бағытталған Парламент Сенатының депутаты, Сот жүйесі жəне құқық қорғау органдарының конституциялық заңнамасы жөніндегі комитетінің мүшесі Бектас Бекназаровтың қатысуымен көшпелі отырыс өтті. Сатыбалды СƏУІРБАЙ, «Егемен Қазақстан».

Шараға облыс əкімінің орынбасары Ғали Есқалиев, облыстық мəслихаттың хатшысы Сə ния Қалдығұлова, судьялар, прокуратура мен адвокатура қызметкерлері, облыстың құқық қорғау органдарының өкілдері қатысты. Отырысты облыстық мəслихаттың хатшысы Сəния Қалдығұлова қысқаша сөз сөйлеп ашып, Ұлт жоспарының маңы зына

тоқталды. Жиында сөз алған сенатор Бектас Бекназаров Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың Ұлт жос пары – 100 нақты қадам бес институттық реформасын жүзеге асыру – бұл жаһандық ішкі сын-қатерлерге жауап жəне жаңа тарихи жағдайларда дамыған 30 мемлекеттің қатарына ену жөніндегі баянды бағдарлама екендігін атап өтті. «100 нақты қадам» Қазақстан мемлекеттілігін нығайтуға, тура жолдан таймауға, күрделі

кезеңнен сенімді өтуге жағдай туғызатын жəне заң үстемдігін қамтамасыз ететін болады, – дей келіп, ол құқық қорғау орғандарын реформалауға байланысты болатын өзгерістерді түсіндірді. Облыстық соттың төрағасы Ерлан Айтжанов Ұлт жоспарын жүзеге асырудағы заң үстемдігін қамтамасыз ету мəселесі жөнінде баяндады, соттың ашықтығы мен жариялылығына қатысты атқарылған жұмыстарды тілге тиек етті. Оның айтуынша, облыстық сот бейне жəне аудио құралдармен 70 пайыз қамтамасыз етілген, бұл өз кезегінде сот жұмысының жариялылығы мен ашықтығына алғышарт жасайды. Одан кейін сөз алған облыстық ішкі істер департаменті

басшысының бірінші орынбасары Рахат Аханов құқық қорғау органдарындағы өзгерістерді бүгінгі жағдаймен сабақтастырды, алдағы уақытта атқарылар ауқымды істерді айта келіп, бұл бағыт тағы ойларын ортаға салды. Əсіресе, жергілікті билікпен қоян-қолтық жұмыс істеудің тиімділігіне баса назар аударды. Сенатор, сондай-ақ, облыс орталығында қоғамдық қабылдау өткізді. Содан кейін Алға жəне Хромтау ауданының активімен кездесіп, Елбасының «100 нақты қадам» Ұлт жоспарын жүзеге асыруға бағытталған түсінік жұмыстарын жүргізді. Ақтөбе облысы.

Дүниежүзілік сауда ұйымына мүше елдермен келіссөздер жүргізу кезінде қазақстандық делегация отандық тауарларға барынша жоғары импорттық тарифтерді қорғады, деді брифинг барысында Ұлттық экономика министрлігінің Сыртқы сауда қызметін дамыту департаментінің директоры Жанель Күшікова. Естеріңізге сала кетсек, 27 шілдеде Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев жəне ДСҰ бас директоры Роберто Азеведо еліміздің ұйымға кіруі туралы хаттамаға қол қойды. Бұл шара əлемдік нарықтың негізгі ойыншыларымен жүргізілген көп жылдық келіссөздердің қорытындысын шығарды. «Түрлі өнім санаттарына кедендік тарифтерді талқылау көп уақыт алды. Ең алдымен, біз өндірісі Қазақстанда ретке келтірілген тауарлар бойынша мүдделерді ескердік. Мысалы, ең ірі қант жеткізушілердің бірі Кубамен келіссөз жүргізу барысында біз өндірушілеріміздің мүддесін қорғадық. Осы тауарға деген жоғары тарифтер туралы келісіп, біз олардың ромы мен темекісіне баждарды төмендеттік», деді ол. Қазақстанның негізгі экспорттық тармақтары бойынша осындай уағдаластықтарға қол жеткізілді. Жаңа өндірістердің ашылуы болжанып отырмаған салалар үшін анағұрлым бейтарап кедендік баждар айқындалды. Негізінен бұлар Қазақстанда өндірісін объективті себептермен ретке келтіру мүмкін емес болатын тауар топтары. Ондай өнімдерге, мысалы, мұхит жəне теңіз балығы, тропикалық жемістер жəне басқалар жатады. «Ондай тауарларға деген неғұрлым төмен тарифтердің арқасында стратегиялық маңызды өнімдер – көмірсутектер, металдар, бидай бойынша мөлшерлемелерді көтеру мүмкін болды. Осылай ДСҰ-ға кіру үшін қажетті болған

Кеше Орталық коммуникациялар қызметінде Инвестициялар жəне даму вице-министрі Альберт Рау мен «Электр энергетикасы жəне қуат үнемдеуді дамыту институты» АҚ басқарушы директоры Əлібек Қабылбай баспасөз мəслихатын өткізді. Онда «Энерготиімділік саласына стратегиялық инвесторларды тарту» тақырыбы талқыланды. Нұрбай ЕЛМҰРАТОВ, «Егемен Қазақстан».

Бес институттық реформаның үшіншісі жөнінде əңгімелеген вице-министр, елімізде энерготиімділікті арттыру шараларының қалай жүргізіліп жатқаны туралы əңгімеледі. «Естеріңізде болса, Елбасының «100 нақты қадам» Ұлт жоспарының 59-шы қадамы бойынша энерготиімділік саласына инвесторлар тартуды дамыту жүктелген еді. Бүгінде осы бағытта германиялық энергетикалық агенттікті стратегия лық əріптес ретінде айқындап отырмыз. Аталған агенттіктің энерготиімділік саласында тəжірибесі мол. Біз осы институтпен əріптестік туралы келісімшартқа отырған едік. Енді олар бізге энергосервистік компания ларды тартуға көмектесумен қатар, осы бағыттағы өздерінің жұмыс істеу тəжірибелерімен де бөлісіп отыратын болады», деді А.Рау. Вице-министр «100 қадам» бойынша энерготиімділік шараларын жүзеге асыру мақсатында елдегі заңнамаға бірқатар өзгерістер

енгізілетінін де айтты. Мысалы, бюджеттік жəне табиғи монополияларды реттеу туралы заңнамаларға өзгерістер мен толықтырулар жасалады екен. «Қарапайым тілмен түсіндірсек, бүгінгі күні еліміздегі бір мектепті жылыту үшін маусым барысында айына бір млн. теңге қажет етіледі. Ал ертең энергосервистік компания келіп, энергия үнемдейтін қазандық орнатады. Ол қазандық айына 800-900 мың теңгені қажет етуі мүмкін. Бұл жерде бюджеттен мектепті əлгіндей қаржыландыру жалғаса береді де, есесіне қалдық қаражат энергия үнемдеумен айналысатын компанияға беріледі. Міне, бюджеттік заңнамада осындай өзгерістер болады», деді вицеминистр. Бұған қоса, энергия шығыны үлкен болып есептелетін коммуналдық секторға да осыған ұқсас өзгерістер енгізілетін көрінеді. Атап айтқанда, коммуналдық қызметтер тарифіне инвестициялық құрамдар назарға алынып, ол бойынша үнемделген қаражат инвесторларға тиесілі болады екен. Сөйтіп, энерготиімділік бойынша бюджетке

Грант иегерлері (Соңы. Басы 1-бетте). Комиссия отырысында Білім жəне ғылым министрі Аслан Сəрінжіпов мемлекеттік тапсырыс құрылымы үстіміздегі жы лы қай та қаралғанын атап өтті. «Мемлекеттің əлеуметтік-экономикалық дамуында стратегиялық басымдыққа, ең алдымен Елбасы жариялаған индустриялық-инновациялық даму бағытына көңіл бөлінеді. Сол сияқты агроөнеркəсіп кешенін дамыту мамандықтары ерекше назарға алынады. Осындай мемлекеттік тапсырыстар еңбек нары ғында жоғары білікті кадрларды дайындау құрылымын тиімді қалыптастыруға əсер етеді», – деп атап өтті министр. Көрсетілген басымдықтар есебімен 12 600 грант – түлектерді техникалық жəне технологиялық, 6000-ға жуық грант – педагогикалық, 2 690 грант ауыл шаруашылығы жəне

мал шаруашылығы мамандықтары бойынша оқытуға бөлінген. Жалпы, 2015 жылы білім гранттарын алуға 67 377 түлек үміткер болып отыр. Олардың 53 162-сі – қазақ, 14 215-і орыс мектептерін бітірген. Сол сияқты «Мəңгілік Ел жастары – индустрияға!» жобасы шеңберіндегі квотаны алу жолындағы бəсекеге 6457 мектеп бітіруші қатысады. Конкурсқа қатысушылар арасында «Алтын белгі» төсбелгісінің 2 116 иегері бар. Ал 2014 жылы мұн дай түлектердің саны 1 732 болған еді. Бұлардан бөлек, үміткерлер арасында Назарбаев зияткерлік мектептерінің 1 255 түлегі (2014 ж. – 323), жалпы білім беретін пəндер бойынша халықаралық жə не республикалық олимпиа далардың 163 жеңімпазы (2014 ж. – 179), жалпы білім беретін пəндер халықаралық жəне рес публикалық ғылыми жарыстардың 930

жеңімпазы (2014 ж. – 921), республикалық жəне халықаралық спорт жарыстарының 816 жеңімпазы (2014 ж. – 891), Президенттік олимпиаданың 6 жеңімпазы (2014 ж. – 13) бар. Олардың бəрі білім беру грантын тағайындау кезінде басымдықтарға ие болады. Хабарламада конкурсқа қатысатындар арасында, сондай-ақ, 483 жетім баланың (2014 ж. – 426), I жəне II топтардағы 341 мүгедектің (2014 ж. – 356) бар екені айтылған. Сол сияқты соғысқа қатысушыларға теңестірілген жеңілдіктер мен кепілдіктер бойынша 20 абитуриент (2014 ж. – 5) конкурсқа түсіп отыр. Мұнымен қатар Қазақстан Республикасының азаматы болып табылмайтын қазақ ұлтының 1 190 өкіліне квота белгіленген. 2014 жылы оның саны 1 194 болған еді. Комиссия жұмысын аяқтағаннан кейін оның қорытындылары республикалық ресми басылымдарда жарияланады.

«Егемен-ақпарат».


www.egemen.kz

6 тамыз 2015 жыл

Əлеуметтік жауапкершілікке əлеуетті ґѕір (Соңы. Басы 1-бетте). Мемлекеттік хатшы шығысқазақстандықтардың Елбасының қоғамдық келісім мен ұлттық біртұтастық саласындағы саясатын жүзеге асырудың жарқын үлгісін көрсетіп отырғандығын ерекше атап өтті. – Мемлекет басшысы бастама етіп көтерген 5 институттық реформа Қазақстанның жаһандық, өңірлік жəне ішкі сынқатерлерге дер кезіндегі кешенді жауабы. Жан-жақты реформалар ұлтты инклюзивті, кең ауқымда дамытуға бағытталған. Президентіміз айтқандай, ұлы реформаларды бастай отырып, біз «Мəңгілік Елге» жол саламыз. Бұл біздің мемлекеттік құрылыстың үшінші сатысы болмақ, – деді Гүлшара Əбдіқалықова. Мемлекеттік хатшының айтуынша, институттық реформалардың негізгі мақсаты – 2050 жылға қарай Қазақстанды əлемнің дамыған 30 елінің қатарына қосуға бағытталған. Қазақстан халқы Ассамблеясы «Бірлік пен біртектілік» бағытындағы ре форманы жүзеге асыруда негізгі рөлге ие. Біздің бірегей біртектілігіміз «Елбасы, Халық, «Мəңгілік Ел» ұғымына негізделеді. Қоғамдық келісім моделі мен біртектілікті нығайтудағы жетекші рөлді еліміздің Конституциясы жүзеге асырады. Қазақстанның іс-қимылының негізін құрайтын ұстанымдардың бірі – қоғамдық келісім. Өйткені, ұлттық біртұтастық болмай этносаралық қатынастардың үйлесім табуы мүмкін емес. – Шығыс Қазақстан Елбасының қоғамдық келісім мен ұлттар татулығы жолындағы дана саясатын тиімді жүзеге асырудың жарқын үлгісін көрсетіп келеді. Өңір тұрғындарының бастамасымен басталған «Бейбітшілік пен келісімнің жол картасы» атты жалпыұлттық жоба бүгінде республиканы қамтып отыр. Ассамблея жылы аясында өңірде əрбір төртінші тұрғынды қамтыған 2600 шара өткен. Ал «20 игі іс» акциясы шеңберінде облыс жұртшылығы 886 млн. теңгенің əлеуметтік көмегін көрсетіп, республика

бойынша рекорд жасады. Бұл – шығысқазақстандықтардың əлеуметтік жауапкершілікке аса сергек қарайтынын аңғартады. Облыста өз елінің нағыз патриоттары тұрады. Сондықтан 100 нақты қадамды жүзеге асыруда Шығыс өңірінің алдыңғы қатардан көрінетініне сенім бар, – деді Гүлшара Наушақызы. Шара барысында конференцияға қатысушылар конститу циялық құрылыс, этносаралық қатынастардағы мемлекеттік саясатты жүзеге асыру, қазақстандық біртекті лік пен отаншылдықты қалыптастырудағы кешенді жұмыстар, Қазақстан халқы Ассамблеясының «Үлкен ел – үлкен отбасы», «Менің елім» ауқымды əлеуметтік жобаларын жүзеге асыру, оқулық бағдарламасына «Мəңгілік Ел» құндылықтарын енгізу, Жалпыға Ортақ Еңбек қоғамын құру идеясын ілгері жылжыту мəселелерін талқылады. – Осыған дейін елімізде 5 са тылы сот жүйесі болса, енді 3 сатылы сот жүйесіне көшу мəселесі талқылануда. Бұл жүйе əлемдік тəжірибеде мойын далған. Заңы мықты елдің экономикасы да мықты болады. Сондықтан, Елбасының Ұлт жоспарындағы 100 нақты қадамында заңның үстемдік құруы үшін сот жүйесін барынша жетілдіріп, сот беделін қалыптастыратын судьяларға қойылатын талаптарды күшейтуі заңды құбылыс, – деді облыстық сот төрағасы Досжан Əміров. Сондай-ақ, Қазақстан халқы Ассамблеясы Төрағасының орынбасары, Хатшылық меңгеру шісі Ералы Тоғжанов, Конституциялық Кеңес мүшесі Виктор Малиновский, Қазақстан хал қы Ассамблеясы Төрағасының орынбасары Олег Дымов 100 нақты қадам аясындағы нақты ой-ұсыныстарымен бөлісті. Конференция соңында ҚХА, мемлекеттік мекемелер, кəсіпкерлік жəне үкіметтік емес ұйымдардың өкілдеріне бірқатар міндеттемелер жүктелді. Мəселен, «Мəңгілік Ел» патриоттық акциясы идеясын жандандыруға халықаралық жəне өңірлік деңгейдегі

үнқатысу алаңдарын пайдалану, қоғамдық келісім мен тағаттылықты нығайтуға жастарды тарту, мəдени-туристік кластерді дамытуға қатысу сынды іс-қимыл жобалары бар. Мемлекеттік хатшыға өңірдегі қоныс аударудың электронды картасы таныстырылды. Гүлшара Əбдіқалықова келешегі бұлыңғыр ауылдан көшіп келіп, «Жұмыспен қамтудың жол картасы-2020» бағдарламасына қатысқан отбасының шаңырағында болды. №19 шағын ауданда тұратын Мəдина есімді жалғызілікті ана шешесімен жəне екі баласымен бірге Зайсан ауданының Сарши ауылынан қоныс аударған. Облыстық жұмыспен қамту жəне əлеуметтік бағдарламаларды үйлестіру басқармасының басшысы Айжан Садықова жұмыс күшін тарту мақсатында Оңтүстік Қазақстан, Алматы, Қызылорда облыстарынан 97 отбасы келгенін жеткізді. Бүгінде облыстың еңбек ресурстары тапшы аудандарына көшіп келуге ниетті кез келген отбасы қоныстанудың электронды картасына ғаламтор арқылы өтініш жолдай алады. Сондай-ақ, облыс орталығында жаңадан бой көтерген Қан орталығының қызметімен танысқан Мемлекеттік хатшы соны аппараттардың мүмкіндігіне назар аударды. Бұл орталықта жалғыз трамбациттің бес мың дана дозасын сақтау мүмкіндігі бар. Арнайы құрылғы оны 10 жыл көлемінде сақтай алады. Адамнан қан қабылдау, оны сараптау аппараттарының барлығы автоматтандырылған. Қанды банкке жөнелту жəне сұрып тау қызметі адам факторының қатысуынсыз өтеді. Ал Оралхан Бөкей атындағы №44 мектеп-лицейінде білім беру жəне əлеуметтік қорғау саласындағы ауқымды жобалар таныстырылды. Аталған оқу орны өңірде ҰБТ нəтижелері бойынша үздік көрсеткішке қол жеткізген болатын. Сонымен бірге, Мемлекеттік хатшы Шығыс өңірінің əйелдер қауымдастығымен кездесу өткізді. Аталған шарада қоғамдағы əйелдер құқығын қорғау, олардың мемлекеттік қызмет пен кəсіпкерлік жəне басқа да салалардағы белсенділігін жандандыру, отбасылық-демографиялық саясатты жүзеге асыру мəселелері сөз болды. Мемлекеттік хатшының жұмыс сапары бүгін Семей қаласында жалғасады деп күтілуде. Шығыс Қазақстан облысы.

Ел Конституциясымен ўштасќан Ўлттыќ жоспар Мемлекет басшысы ұсынған 5 институттық реформаны жүйелі жүзеге асыру барысында жарияланған «100 нақты қадам» берекелі істің бастауына айналды. Президент Үкіметтің кеңейтілген отырысында осы реформалау ісін жариялай келе, кезек күттірмейтін күрделі мəселелердің бірі – еліміздегі сот саласы екендігін ашып айтты. Сондықтан да осы саланы одан əрі оңалту мақсатында нақты міндеттер жүктелді. Билік құрылымының үшін ші сатысын реформалау мақсатында оған қатысты жаңа заңнамаларды əзірлеу бойынша жасалуы қажет нақты шаралар легін Елбасы 10 нақты қадам аясында іске асыру керектігін атады. Жалпы, сот саласына қатысты мұндай реформалардың іске асырылуы заман талабына сай атқарылып жатқан іс. Өйткені, сот корпусына қойылатын міндет үдесінен табылып отыру уақыт талабы. Ал Қазақстанның əлемдегі дамыған 30 елдің қатарына ену жолында соттар мен судьялардың ең жоғарғы деңгейден көрінуі – мінсіз орындалуы тиіс міндеттер болып табылады. Судьялыққа үміткер азаматтарға қойылатын негізгі шарт Ата Заңның Соттар жəне Сот төрелігі аталымы бойынша берілген VII бөлімнің 3-бабында: «Республиканың жиырма бес жасқа толған, жоғары заң білімі, заң мамандығы бойынша кемінде екі жыл жұмыс өтілі бар жəне біліктілік емтиханын тапсырған азаматтары судья бола алады. Республика соттарының судьяларына заң бойынша қосымша талаптар белгіленуі мүмкін» деп жазылған. Сонымен қатар, Ата Заңның 77-бабының 4-тармақшасында «Конституциямен белгіленген сот төрелігінің принциптері республиканың барлық

соттары мен судьяларына ортақ жəне бірыңғай болып табылатындығы» да атап көрсетілген. Яғни, Конституциямызда көрсетілгендей судьяларды іріктеу шартының өзін заман ағымы, уақыт талабына сай жетілдіріп, Ата Заң нормаларына қайшы келмейтіндей етіп жағыртып отыру керек деген сөз. Сөз басында бес институттық реформаны іске асыруда 100 нақты қадамның 10 қадамы сот саласына қатысты екендігін атап өткен болатынбыз. Енді осы он қадамның ішінде екшеп айтар тағы бір қадамы ол – сатыланған сот жүйесінің санын қысқарту болды. Осы кезге дейін қызмет етіп келген бес сатылы жүйені (бірінші, апелляциялық, кассациялық, қадағалау жəне қайта қадағалау жасау) ықшамдап, бірінші, апелляциялық жəне кассациялық сынды үш сатыға қысқарту арқылы сот төрелігіне көшу ұсынысы айтылған. Мұны жалпы мемлекеттік қызмет көрсету саласын тұтасымен алғандағы реформалаудың ең озық үлгісі десек те болатындай. Осылайша, сот төрелігіне қолжетімділікті қамтамасыз ету мен сот жүйесі сатыларын оңтайландыру ісінің қолға алынуы нəтижесінде, аталмыш қызметтің халық арасындағы беделін арттыру көзделген. Сонымен қатар, бұл мəселеге бұқараның сенімін ұялату

да негізделген. Өйткені, сот төрелігін осындай мейлінше қарапайым үлгіге көшіру арқылы тараптарға (сот пен қарапайым халық үшін) өзінің тиімділігін таныту болмақ. Қалай болғанда да біз мемлекеттік тұрғыда жүзеге асырылып жатқан реформалау ісінің дұрыстығын дөп басып тани білуіміз қажет. Онымен қоймай, мұндай оңтайландыру жұмысы жайдан-жай емес, Ата Заңымыздың негізінде, сонда көрсетілген қағидалармен ұштастырыла іске асырылып жатқанын білуіміз керек. Мысалы, Конституцияның Соттар жəне Сот төрелігі бөлімінің 75-бабындағы 2-тармақшасында: «Сот билігі сотта іс жүргізудің азаматтық, қылмыс тық жəне заңмен белгіленген өзге де нысандары арқы лы жүзеге асырылады. Заңда көзделген жағдайларда қылмыс тық сот ісін жүргізу алқаби лер дің қатысуымен жүзеге асырылады» деп көрсетілген. Ал өз кезе гінде Қазіргі заманғы мемлекет құрудың «100 нақты қадамы» жобасының 21-қадамында алқабилердің реформаланған сот төрелігі жүйесінде жұмыс істеуін былай меңзейді: «Алқа билер соты қолданылатын салалар ды кеңейту. Заңды түрде алқа билер соты міндетті түрде қатыстырылатын қылмыстық істердің категорияларын анықтау қажет» дейді. Түпкілікті негізін Конституциядағы тармақтан алатын алқа билер қызметі туралы тармақтар өзара үндес тігі мен сабақтастығын сақтай оты рып, бірін-бірі толықтыра түседі. Нұрлыбек ДОСЫБАЙ, журналист.

3

ДСЎ: уаќытпен ќатар жїру мїмкіндігі Əлемнің ірі экономикасының бəрі халықаралық нормаларға сай келетін саясат жүргізіп отырған Қазақстанды қолайлы инвестициялық қалпы бар ел ретінде бағалады. Ал республика бұл жөніндегі өтінішті 1996 жылғы 29 қаңтарда берген еді. Сонда ұйыммен арадағы келіссөз 19 жылға созылған болып шығады. Міне, осын шама уақыт бойы екіжақты келіссөздердің ұдайы жүргізілуі арқы лы мүмкін болған актінің мəреге жеткен күнінде жариялаған үн деуінде Нұрсұлтан Назарбаев еліміздің тағы бір тарихи оқиғаның қарсаңында тұрғанын атап өтті. «Біз Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру жөніндегі келіссөздерді табысты аяқтадық, – деді Президент

Ол қазіргі сипатында 1994 жылдың 8 желтоқсанында құрылып, жұмысын 1994 жылдың 1 қаңтарынан бастады. ДСҰ-ның ГААТ-тан ерекшелігі, ол БҰҰ жүйесінің арнайы мекемесі ретінде өзінің заңды мəртебесін алды. Өзінің алдындағы құрылымға қарағанда, жаңа ұйымның міндеті мен қызмет саласы да айтарлықтай кеңейді. Айталық, ол сауда саласындағы тарифтер мен арбитраждық қызметтерінен бөлек, ауыл шаруашылығы, қызмет көрсету, интеллектуалдық меншік саудасы секілді орталарды да барынша етене қамти бастады. Осы орайда ДСҰның құрылуы жаһандану кезеңіндегі халықаралық қатынастардағы өзгерістердің өсе түсуінің өзіндік бір көрсеткіші сияқты болып көрінді. Сондықтан да ДСҰ-ны қатардағы

36 мүше-ел жұмыс топтарының арасынан 16 ел келіссөздер жүргізуге ықылас танытты. Олардың арасында АҚШ, Канада, Швейцария, Жапония, Австралия, Латвия, Польша, Грузия, Болгария, Бразилия, Мексика, Чехия, Словакия, Эстония, Пəкстан мемлекеттері мен Еуропа ода ғы болды. ДСҰ-ның 135 мүше-елімен сауда қатынастарын жүргізіп келген Қазақстан үшін аталмыш ұйымға кірудің бірнеше маңызды себептері болғанын да айта кетуіміз керек. Бұл бірінші, ұйымға мүше-елдердің барлығымен қолайлы сауда режімін қалыптастыра түсу үшін керек. Мұның өзара сауданы дамыту үшін, əсіресе, инвестициялар тарту үшін, орын алатын кейбір сауда дауларын тиімді шешу үшін пайдасы болады.

үндеуінде. – Дүниежүзілік сауда ұйымына мүше болу біздің экономикамызды жаңа көкжиектерге бастайды. Кəсіпорындарымыздың шетел нарықтарына шығуын қамтамасыз етеді. Ал тұтынушылар үшін тауарлар мен қызметтердің кең ауқымына таңдау жасауға жол ашады». Елбасы бұдан əрі қазіргі таңдағы əлемдегі сауда-саттықтың 90 пайызының Дүниежүзілік сауда ұйымына мүше елдердің қатысуларымен жүргізіліп отырғанына баса назар аударды. Осыған орай Қазақстанның енді шетелдік инвесторлар мен серіктестер үшін бұрынғыдан да тартымды бола түсетіні айтылды. Жаңа өндірістер мен жұмыс орындарын ашуға мүмкіндіктер туады. «Біз бұл нəтижеге жету үшін 19 жыл табанды түрде жұмыс жүргіздік, келіссөздер оңай болған жоқ. Осы жылдары біздің үкімет жəне сарапшыларымыз елімізге тиімді шарттарға қол жеткізу үшін талмай еңбек етті. Біз Дүниежүзілік сауда ұйымы мен Еуразиялық экономикалық одақтың талаптарын ұштастыра алдық. Бұл ретте ұлттық мүдделерімізді де қорғай білдік», – деп түйіндеді бір ойды Мемлекет басшысы. Шындығында Дүниежүзілік сауда ұйымына мүше болу күллі Қазақстанның жеңісі еді. Елбасы атап өткендей, «Бұл – еліміздің жаһандық экономиканың бөлінбес бөлшегі ретінде мойындалуының айғағы. Ұйым мүшелігіне Бес халықтық реформаны іске асыруға кіріскен кезеңде қадам басуымыздың символдық мəні бар». Осы жылдарда Қазақстан жаһан дық нарық шарттарына сай болу үшін үлкен дайындықтың бұралаң жолдарынан өтті. Отандық өндірушілерге қолдау көрсетіліп, бизнес үшін қолайлы жағдайлар жасалды. Бірыңғай кедендік жəне экономикалық кеңістікте шыңдалдық. Дегенмен, алдымызда əлі де көптеген ауқымды істер күтіп тұр. Ұйымға кіруге байланысты бəсеке күшейеді. Оған дайын болуымыз керек. Себебі, шетелден келетін тауарларға біз шекарамызды ашамыз, тауар Қазақстанға көптеп келетін болады. Сапасы жоғары болса, бағасы төмендеу болса, ол тауарларды халық тұтынып, біздің тауар өндіретін кəсіпорындар жұмысының тоқтап қалу қаупі бар. Барлық бизнесмендерге менің талайдан бері айтып келе жатқаным сондықтан: бəсекеге сай болу керек. Дүниежүзілік сауда ұйымы – əлемдегі сауда саласына бақылау жасау функциясын атқаратын бірден-бір халықаралық ұйым. Оның негізгі мақсаты – сауданы одан əрі ырықтандыру жəне бəсекелестіктің əділ шарттарын қамтамасыз ету. ДСҰ 1947 жылдан жұмыс жасап келген тарифтар мен сауда жөніндегі бас уағдаластықтың (ГААТ) ізбасары болып табылады.

көп жай ұйымның бірі емес, тауарлар мен қызмет көрсетудің халықаралық сауда сферасында үкіметтердің құқықтары мен міндеттерін анықтайтын көпжақты келісім ретінде қарастыруға да болады. Ал ДСҰ-ның құқықтық негізін 1994 жылғы редакциядағы тауарлармен сауда туралы бас уағдаластық, қызмет көрсету саудасы туралы бас уағдаластық, интеллектуалдық меншік құқығының сауда аспектісі туралы уағдаластық құжаттары құрайды. Аталған уағдаластықтар ұйымға кірген елдердің парламенттерінде бекітілуі қажет. ДСҰ-ның басты міндеттерінің біріне тауарлардың бір елден екінші елге бөгетсіз кіруін қамтамасыз ету, дотациялық сфераларға, оның ішінде ауыл шаруашылығына мемлекеттің протекционистік ықпалын азайтудан көрініс табатын халықаралық сауданы ырықтандыру жатады. Осыған орай «дүниежүзілік сауда клубы» қатарына өтудің кейбір мемлекеттердегі ең дəрменсіз салалар өкілдері тарапынан күшті қарсылыққа ұшырап тұратыны да заңдылық болса керек. Сондықтан кей жерлерде ДСҰ-ның іс-əрекетіне осы ракурста қарау көп адамды ойландырып та тастайды. Мəселен, ол баға бəсекелестігінің төмендеуіне, инфляцияның, жұмыссыздықтың өсуіне алып келетін, ұлттық кəсіпкерлікке, тұтастай алғанда, экономикаға қатер ретінде де қарастырылады. Дегенмен, жаһандық əлем шаруашылығы – бұл біздің дəуіріміздің өмір шындығы, ал əлемдік шаруашылықэкономикалық, қаржылық процестерге қатысудан шет қалу тек елдің экономикасының тығырыққа тірелуіне ғана емес, сонымен бірге оның апаттық тұрғыда қалып қоюы мен түптің түбінде жұтылып кетуіне апарып соқтырады. Осы орайда, Қазақстан Республикасының индустриялық-инновациялық дамуы ның Мемлекеттік бағдарламасын жасаушылардың пікірінше, «жаһандану дəуіріндегі жабық, оның үстіне шағын экономика, бастапқы капитализм кезеңінде қалып қоюы мүмкін... Жабық экономика саясатынан келетін зардап Қазақстанның 1990-жылдардың бас кезіндегі басынан өткізген қиыншылықтарынан да ауыр тиеді» дегенге саяды. Қазақстанның Дүниежүзілік сауда ұйымына бірден кіре салмауында да үлкен мəн бар. Біздің еліміз ұйым жаңа құрылып жатқан кезде, 1996 жылдан бастап оның жұмысына бақылаушы мəртебесімен қатысты. Осыдан кейінгі 6 жыл ішінде республика оған кіру үдерісінің ақпараттық кезеңі мен бастапқы ұйымдықпроцедуралық жұмыстарын бастан өткерді. Ал 2002 жылдан аталмыш ұйымға кіруінің нақты шарттарын анықтау жөніндегі келіссөз процесінің белсенді сатысына қадам басты. Қазақстанның ДСҰ-ға кіруіне

Осы ретте инвестициялардың өңдеу өндірісін бұрынғыдан да жоғары сатыларға көтеру үшін пайдаланылатынын айтқан лəзім. Сондайақ, кейбір елдердің қазақстандық өнімдерге қатысты қозғаулары ықтимал антидемпингтік əрекеттері жағдайында да дауды тез жəне қолайлы шешуге жол ашылады. Қазақстан экспортында шикізаттың, ал импортта дайын тауарлардың басым екендіктері белгілі. Мұның өзі біртіндеп тиімсіз баға пропорциясын туғызады. Сондықтан еліміздің ДСҰ-дан тысқары қалуы осы кезге дейін оның сыртқы саудасы мен экономикасы құрылымында осындай жоғалтуларға душар етіп келді. Мамандардың сарабы бойынша, Қазақстан көптеген шикізат тауарларына байланысты антидемпингтік таластардың өзінен ғана 550 млн. доллар жоғалтқан екен. Бұдан бөлек, еліміздегі кеден тарифтерінің орташа бағамы (8,4%), ДСҰ-ның бекіткен бағамынан да төмен (10%) екен. Қазақстанның сыртқы сауда құрылымының өзіндік ерекшеліктері бар. Ол өз кезегінде келіссөз процесінің өзіндік бітіміне əсер етті. Бұл, біріншіден, оның тұрақты өткізу рыноктары бұрыннан қалыптасқан экономиканың шикізаттық сипаты. Республикада шикізатты экспорттау айтарлықтай рөл ойнайтындығына қарамастан, Қазақстанның Ресейден өзіндік ерекшелігі энергия көздеріне қатынастағы ішкі жəне сыртқы бағаларды теңестіру проблемасының жоқтығынан көрініс табады. Ал ДСҰ тарапынан аталмыш талап Қазақстанға қолданылмайды. Екіншіден, олар əлі де болса тариф тік жеңілдіктер мен қорғау шаралары түріндегі айтарлықтай мемлекеттік субсидиялауды қажет ететін шикізаттық емес сектордың əлсіздігі. Мұның өзі ДСҰ талаптарына қайшы келеді. Оның, əсіресе, экономиканың ауыл шаруашылық жəне азықтүліктік секторларына айрықша қатысы бар. Осы ретте Қазақстан мұны бастан кешіп отырған жалғыз ел емес. Ұйымға мүше дамыған елдердің өзі осы секторларды импорттан қорғаудың қатаң саясатын жүргізеді. Мəселен, осы салаға ішкі қолдау көрсету ауыл шаруашылық өнімдерінің АҚШ-та 44%, Еуропа одағында – 88%, Ресейде 30%ды құрайды. 2004 жылдың 27-29 шілдесінде Женевада өткен ДСҰның Бас кеңесінің мəжілісі аталмыш ұйымға мүше елдердің арасындағы ауыл шаруашылығын квоталау проблемасына арналды. Əлемдік экспорттық құрылымды сараптау барысы ондағы дайын өнімдердің басым екендігін (87%), ал шикізаттың үлесі (13%) ғана құрайтынын көрсетіп отыр. Сондықтан қазіргі таңдағы Қазақстанға отандық өнім шығарушыларды көптеп шығарумен бірге, оларды ұдайы қорғап отыру мəселесі

(Соңы. Басы 1-бетте).

барынша өзекті бола түседі. Осы ретте Қазақстан үшін аса пайдалы болмаса да, тарифтерді төмендетумен қатар, өзінің ішкі рыногын қорғау үшін басқа да құралдарды пайдаланудың өзектілігі зор бола бермек. Соның бірі импорттық тауарларды эскалацияландыру болып табылады. Ал оның мəні тарифтік бағамдарды өсірудің алып келіп жатқан өнімнің өңделу дəрежесіне сай болуына негізделеді. Былайша айтқанда, əкелініп жатқан импорттық тауарлардың өңделу дəрежесі жоғары болған сайын тарифтік бағамдар мен олардың бағалары да соғұрлым жоғары бола түседі. Оларды республикаға импорттау мүмкін емес. Бұл ретте елге аса қажет тауарлар тізімі жасалуы тиіс. Осы тізімнің үлкен бөлігін ауыл шаруашылығы өнімдері құрайды. Қазақстан үшін ауыл шаруашылығын қорғау өзекті мəселелердің бірі болғаны абзал. Өйткені, ел тұрғындарының 43 пайызы ауылдық жерлерде өмір сүреді жəне ауыл шаруашылығымен тікелей байланыста. Алайда осы жағдайда мемлекеттік дотациялардың төмендеуі өндірістің төмендеуіне, жұмыссыздықтың өсуіне, қалаларға миграциялық көшкіннің ұлғаюына жəне осының салдары ретіндегі əлеуметтік тұрақсыздықтың өрши түсуіне алып баратынын да ұмытпасақ керек. Бірақ, қалай дегенде, де Қазақстан үшін, күллі халқымыз үшін, оның ертеңі үшін Дүниежүзілік сауда ұйымына мүше болу үлкен жеңіс жəне алдағы күндерімізге берік негіз қалап алу болып табылады. Бұл – еліміздің жаһандық экономиканың бөлінбес бөлшегі ретінде мойындалуының айғағы. Елдің Бес халықтық реформаны іске асыруға кіріскен кезінде ұйымға мүше болып кіруінің де жақсы нышандық мəні бар. Ал Дүниежүзілік сауда ұйымының бір ерекшелігі өзара тиімді шарттар, ашықтық пен ұйымға мүше елдердің теңдігіне негізделген еркін сауда шараларын қамтамасыз ету мақсатында сауданың халықаралық ережелері мен тəртіп шараларын қалыптастыру болып табылады. Еркін сауда саясатының ішкі нарығы шағын жəне дүниежүзілік нарыққа шығуға мұқтаж Қазақстан үшін маңызды екені сөзсіз. Халықаралық құқыққа негізделген жəне алдын ала болжалатын ДСҰ шарттары Қазақстанға ішкі мүмкіндіктерді пайдалану негізінде сауда серіктерімен жарыста бəсеке қабілеттілігін көрсетуге мүмкіндік туғызады. Кез келген елдің ұйымға кіру мақсаты жекелеген басымдылықтарды пайдалану болатыны тағы аян. Осы ретте Қазақстанның бірқатар басымдылықтары да бар. Олар дамуға жағдай жасайтын дүниежүзілік шаруашылық пен дүниежүзілік құрылымдармен біріккен, ашық нарықтық экономика тəн ел болып танылуымен қатар, Қазақстан ДСҰның барлық мүшелерімен қарымқатынас орнату барысында бірден ең қолайлы жағдай туғызу режімін иелену түрінен де көрінер еді. Бұған қоса, біздің еліміз өзінің тауарлары үшін тиімді транзит жолдарына ие болады. Оның республикадағы өңдеу өнеркəсібі отандық тауарларының сыртқы саудасын дамыту үшін аса маңызды болмағы да белгілі. Қазақстан үшін қысқа жəне орта мерзімді жоспарлар шеңбер інде ДСҰ-ға кіру ең алдымен өңдеу өнеркəсібі мен жоғары техно логиялық өндірісті дамыту мақсатында инвестицияларды пайдалану тұрғысынан маңызды болмақ. Еліміздің экспорттық тауарларына, ең алдымен антидемпинг тексерістері барысында қолданылатын сауда дауларына қатысты ұтатын жақтарымызды жоғарыда айттық. Енді ДСҰ белгілеген рəсімдер шеңберінде дау-дамайларды əділетті жолмен шешуге жағдай жасалады. ДСҰ-ға кірісімен Қазақстан ұлттық мүдделерді басшылыққа ала отырып, дүние жүзілік сауданы реттейтін ере же лерді жетілдіруде қатысуға құқықты иеленуге жоспарлай алатын болады. Сонымен қатар, сыртқы экономикалық саясат пен үкіметтер, ДСҰға мүше елдерінің ниеттері туралы күнделікті ақпаратты алу мүмкіншілігі пайда болып, нəтижелі сауда саясатын ұстануға жағдай жасайды. Бұдан əрі ішкі нарықтағы озық технологиялар, тауарлар, қызметтер мен ішкі инвестициялардың ендірілуін белсенділендіру нəтижесінде ұлттық өнімнің сапасы мен бəсеке қабілеттілігін жоғарылату үшін жағдай жасау, халықаралық сапа стандарттарын ендіру жүзеге асады. Импорт көлемінің ұлғаюы нəтижесінде тұтынушылар бағасы төмендеу тауарларға қол жеткізеді. Мұның бəрі елдің бұдан əрі дами түсуі үшін аз серпін бермейді. Оларды тек өзімізге тиімді етіп пайдалана білуіміз керек.


4

www.egemen.kz

6 тамыз 2015 жыл

Ќазаќстан ќыз-келіншектері ЭКСПО-2017 идеяларын ілгерілетуге дайын

 Абай-170 Дүние – үлкен көл, Заман – соққан жел. Алдыңғы толқын – ағалар, Кейінгі толқын – інілер, Кезекпенен өлінер, Баяғыдай көрінер. Осыдан 170 жыл бұрын туып, қазақтың қара өлеңін шырқау биікке көтерген данышпан Абайдың əр сөзі жаңа заманға үн қосып, бүгінгі қоғамның шынайы болмысын берер өміршеңдігімен құнды-ақ, «Абай керемет, Абай данышпан» деген тамсанудың, таңырқаудың кезеңі артта қалды. Бүгінгі ғасыр ақынның ішіне үңілу ғасыры болуымен құнды. Əйгілі Ешен əулиенің түсіне еніп, Ибраһим деп азан шақырылған нəресте əлемге Абай атымен мəшһүр болды. Қазақтың Құнанбайын дəретсіз емізбеген асыл жан – Зере əжеміздің аузына Алла тектен-тек «Абай» деп салмаса керек. Жарты əлем жабайылықтан арыла алмаған шақта алтыннан сауыт киген бабалар көші сан ғасырлық тарихтың торабынан аман-есен өтіп ХІХ ғасырға жеткенде, екі алпауыт елдің ортасында отырып маңайына абайлап қарап, аңдап басар Қазақ елінің шекесі қызып тұрмаған заман-тын. Ибраһим Құнанбайұлы сол тұста абайлар елдің Абайы болып тарих сахнасында қалды. Санасына бүкіл ғалам кеңістігін, қос жанарына екі кеңістікті – Батыс пен Шығысты бірдей сыйғызып, пəни мен бақидың жұмбағынан сыр аңдаған ойшыл ақынның үні бүгінде Адамзатқа ортақ ең асыл, ең қасиетті үндерге айналған. Елбасымыздың сөзімен айтқанда, Абай «…барша əлемге аты қадірлі, сөзі өтімді, пікірі қымбат адамзат ардағы, адамзат ақыны, адамзат ақылманы» ретінде рухани ұстаздық тұғырына қонды… Тал бесікке сүйеніп Ұлжан анасы сəбиін өлеңмен жұбатқан. Кəрі əжесі бейуақытта айтқан аңыз, ертегі, жыр, ескі əңгіме, шешендік сөздермен, дала даналығының ерекше бай күйі, əдемі əуезімен балғын санасын тербеткен… Əке ықпалымен сергек те, ойлы жас он үшінде билікке араласып, ел ішінің қатпары көп ісіне бел шеше кірісті. Ел тізгінін ұстап, «басқа шауып, төске өрледі»… Халық жадындағы аталы сөз, ақылды ойларға терең бойлап, əсем саз бен көркем жырдың үзілмес қорынан мол өнеге алды, ел өмірінің қалтарысбұлтарыстарына қанықты. Халық тілінің алуан түрлі астарлы, айшықты мағыналарын, сыры мен сұлулығын игерді. Ақындық ақиық алғырлық пен қырғидай қырағылықтың дəстүрлі мектебінен өтті. Шығыстың ғажайып сырлы əлемімен алғашқы таныстығы Ахмет Риза медресесінде басталған. Бала қиялы Шираз, Гүлстанның гүлзар бақтарында еркін серуендейтін. Он төртінде Физули, Шамси, Сайхали, Науаи, Сағди, Фирдоуси, Хафиз сынды шайырлардың есімдерін жадына тұтып, жыр жазды. Ал жиырма бесінде атақты Шығыс классиктері, ғұлама хакімдер мен тарихшылары, шығыстық қисса-дастандармен толық танысып, ұлы софылардың пайымдарын ой көрігінде қорытты. Қырықтан асқан шағында осыған дейін істеген ісінің «баянсыздығын», жақсы менен жаманның шын парқын сезді. Ақын көңілі «мезгілінен кеш» болса да жаңа бір қиырларға, өзгеше бір əлемге жетеледі… Абай ел ішіндегі етекбасты тірлікті тəрк етіп, жаңа əлемге, рухани дүниеге құлаш сермеді. Ол өз заманы мен өз елінің мұңы мен зарын, қайшылықтары мен дертін бүкіл адам баласының тақырыбына айналдыра алды. Керенау, қараңғы заманда туып, надандық пен зұлымдыққа қарсы жан аямай күресті. Ел-жұртын ізгілік пен жақсылықтың алыстан жылтырай көрінген əлсіз жарығына, сəулелі болашағына бастады. Ізінен ерген жігерлі жасқа өнер мен білімнің дəнін септі. Артына өлмейтін сөз, өшпейтін мұра қалдырды. Оның мұрасы «Дүние-жұмбақ» пен «Адам-ғапылдың» бірегей болмысын танудың көркемдік кілті, философиялық құралына айналды. Ақынның оралымды сөз, ордалы ой, телегей терең мəнге ие өлең жолдары қазақ поэзиясының мəдениетін көтерді. Бірақ, барлық ұлы тұлғалар тəрізді Абай да рухани жалғыздықтың, заманынан озып туған даналықтың уы мен қайғысын қатар ішті… Бодандықтың темір ноқтасын киіп, «алтыбақан алауыздық, сыпырма елірмелік» күйін кешкен ел ішіндегі қымқуыт қайшылықтар дананың «ақылын ашыған уға айналдырып, ойын кермек» етті. Қазақ сахарасындағы қарымсыз ортадан, дос-дұшпаннан бірдей түңілген сəттерінде өзіне серікті, рухани достарды əлемдік ой алыптарынан тапты. Жігіт ағасы болған шағында Семейдің кітапханасын рухани пана етті. Ақын бойына сіңген дала данышпандығының мəйегі, табиғат дарытқан даналық, үлкен ізденіс, іргелі зерттеулердің иелері: Шығыста Əбуғали Сина, Ғазали, əлФараби, Маржани, Батыс та Платон, Сократ, Аристотель, Спиноза, Милль, Бокль, Спенсер, Лафонтен ойларымен ой жарыстырып, Толстой, Крылов, Бунин, Салтыков-Щедринмен өнер бəйгесінде үзеңгі қағыстырып, Лермонтов, Пушкинмен, Гете, Байронмен рухани үндестік табуына жол ашты. Əлемдік сөз зергерлері мен данышпандарының үлгі-өнегесін, философиялық пайымын

Астанада еліміздің түрлі салаларында қызмет ететін белсенді əйелдердің бастамасымен құрылған «Халықаралық «EXPO&WOMEN» ұйымы» заңды тұлғалар бірлестігінің алғашқы отырысы болып өтті.

Ќазаќ руханиятыныѕ шыѕы Ерлан СЫДЫҚОВ,

тарих ғылымдарының докторы, профессор. Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің ректоры.

терең зерттеу нəтижесінде Абайдың рухани өрісі мейлінше кеңіді. Өнер əлемінде тың тыныс тауып, соны соқпаққа түсті. Қазақ жырының дəстүрлі шекарасынан шығандап шығып, өзгеше бір үн, түр тапты. Классикалық сөз өнерін қалыптастырды. Абай поэзиясы тұтастай алып қарағанда адам баласының рухани кемелдену əліппесі іспетті. Ол пенде бойындағы рухани дерттерді тап басып айтып, бір қазақ емес, бүкіл адамзат қоғамын ізгілендіру жолында шарқ ұрды. Ұлт болмысына тəн кері кеткен келеңсіздік пен кесапаты басым кемшіліктерді, соның себеп-салдарлары мен тереңдегі тамырын айқара ашып, өз халқының рухани жетілуіне бар ғұмырын арнады. Пушкин, Лермонтов, Салтыков-Щедрин, Гете, Байрон есімдері қазақ оқушыларына алғаш Абай арқылы жол ашты. Шебер аудармашының үздік тəржімалары арқылы қыр баласы оларды жатсынбай қабылдады. Қазақ қауымы əлемдік өркениет биігіне Абай арқылы қол созды. Семей шіркеуі қасынан ашылған орыс мектебінде үш-ақ ай сабақ алды. Сөйте тұрып, орыс тілінің ең бір нəзік иірімдерін меңгерген Абай-аудармашының феноменін қалай түсіндіруге болмақ?! Неміс тілінен мүлде хабарсыз Абайдың Гете өлеңдеріндегі Лермонтов байқамаған нəзік ерекшеліктерді сезіп-білгендігін немен түсіндірген лазым? Оның аудармаларының шеніне қазіргі қазақ ақындарының бірде-біреуі жете алмай жүргені де айдай ақиқат емес пе?!. Бұл – қарапайым адам санасына сия бермес, даналық пен даралық аталатын тылсымның ғажайып көрінісі деуге лайық рухани құбылыс. Ұлы хакім тамырын тереңнен тартқан дəстүрлі дүниетанымымызды Шығыс пен Батыс көркем ойымен тоғыстырып, сол арқылы адамзат санасы мен рухани мəдениетінің көкжиегін кеңітті. М.Əуезовше айтқанда: «Абай бала күнінде екі шешенің қолында қатар тəрбиеленгендіктен жеңгелері «Телғара» деп атандырған екен. Шынында мұның ақындық өмірі де өзіндік, қазақтық қалпынан басқа жаңағыдай екі жағадан қатар нəр алу арқылы бір əдеби «Телғаралықпен» ерекшеленіп туған сияқтанады». Шығыс пен Батыс руханияты Телғарасының өмірі де, өлеңі мен өнер-өнегесі де өзгелерден ерекше, оқшау. Өйткені, Абай бұрынғы көшпелі, жаңа да, жат отырықшы өркениеттердің бетпе-бет келген өліара тұсында өмір сүріп, заманалар талқысына, өз ұлтының басына түскен алмағайып дəуірге куə болды. Ұлт трагедиясы – ұлы

ақынның жеке трагедиясына айналды… «Абай көшпелі заманның соңғы, жаңа низамның алғашқы Ұлы тұлғасы болды. Сондықтан да оның шығармаларындағы жан күйзелісі қазақ халқының қасіреті мен рухани дүниесінің айнасына айналды», – дейді Тұрсын Жұртбай. Шын мəнінде ұлы суреткерлерге тəн қайғы-қасірет пен болашақтың сəулелі саңылаулары оның шығармаларында да бірде егіз, бірде ерегесе егесіп, алмаса өрілетіні де заңдылық. Ақын поэзиясындағы адамның рухани кемелденуі жайлы ой толқындары қара сөздерінде өзгеше гуманистік таным, мораль философиясының кең арна, терең иіріміне ұласты. Қара сөздер қазақ жұртының ұлттық санасын жаңғыртып, дүниетанымын дүр сілкіндірген іргелі таным мектебі болды. «Абайдың қырық бес ауыз сөзі он сегіз мың ғаламның бір уыс түйіні» (Асқар Егеубаев) ретінде танылды кейінге… Терең ой, сұлу сезім, нəзік сазға тұнған Абай музыкасы қазақ əн өнерінің көркемдік деңгейін көтерді. Жаратылыс берген асқан музыкалық қабілет, əнге деген шексіз махаббат, эстетикалық талғампаздық ақынға мезгіл мен мекеннен тəуелсіз, ұлт пен нəсілдік шектеуге бағынбайтын классикалық дүниелер туғызды. «Сегіз аяқ», «Қор болды жаным», «Көзімнің қарасы», «Бойы бұлғаң» əндерінің əуені мен ырғақтық жаңалығы сөздеріндегі идеялық-философиялық тұңғиықтық, сыршылдықпен егіз өрімдей үйлесім тауып қазақ даласына тез тарады. Шын мəніндегі халықтық туындыларға айналды. Абай жүрегін жарып шыққан мұңлы күй қазақ даласында қанатты əн болып қалықтады, Абай үні əрбір қазақ азаматының жүрек үнімен бірігіп кетті. Осы орайда, Абай поэзиясының жан түкпіріне жететін асыл қасиеттерін музыка тілімен жалғастыру, Абайды заманға лайық музыкалық туындылар арқылы əлемге таныту – бүгінгі сазгерлердің алдында тұрған азаматтық парыз, асыл міндет деп білеміз. Себебі, Евгений Брусиловскийдің «Абай» операсынан кейін ұлы ақынның образын сомдаған, айта қаларлықтай ірі музыкалық туындылардың тумауы кімді болса да бей-жай қалдырмайтын, үлкен олқылық. 1939 жылдары Мəкен Мұхаметжановадай əншілердің орындауымен үнтаспаға жазылған Абай əндерін кеңінен насихаттау қажет-ақ. Авторлық орындауға жақын мұндай классикалық үлгілердің кеңінен насихатталуы ұлы мұраның қалай болса солай орындалып, кейінгіге бұзылып жетуіне тосқауыл болар еді. Абай əндерінің жинағын үлкен тиражбен тарату, музыка пəнінің бағдарламасына əндерін толық енгізу, шет тілдерге аудару, əлеуметтік желілер арқылы насихаттау – басы ашық мəселелер. Сөз орайы келгенде тағы бір айтарымыз, Абайдың өмірі мен заманын өнер тілінде кейінгі ұрпағымен жалғастыратын алтын көпір – ақынның өмірі мен дəуірі

жайлы көп сериялы көркем фильм түсіру де кезек күттірмейтін, тезірек қолға алуға тиісті мəдени шара. Тұрсын Жұртбайдың: «Абай сияқты əлемдік тұлға арқылы өзінің рухани күші мен мəдени өресін, тəуелсіз ұлт ретінде еркін өмір сүруге кепілдігі бар екенін дүниежүзіне дəлелдеуге мүмкіндік алуы – қазақ ұлты үшін тарихи құбылыс жəне оңтайы келген сəт», – дейтін сөзі бар. Расында, тарихи құбылыс пен осы оңтайы келген сəтті елдік мүддемізге қалай пайдаланудамыз? «Адамзаттың Абайын» əлемге таныта алдық па? Оны тануға өзге түгіл өзіміздің өреміз жете ме?! Абай мұрасының əлем тілдеріне аударылу деңгейі қандай?! Өзіміз бен өзгеге ұлы мұраны танытудың оңтайлы жолдары қандай болмақ?! Міне, Абайды тану жəне басқаға насихаттау күн тəртібінен түспейтін салмақты сауалдар, осылар. Біздіңше, алдымен халықаралық тілдерде Абай өлеңдерін кеңінен, тереңінен жан-жақты қамтып, ғылыми түсініктемесін берген жөн. Содан соң, түпнұсқаның жан-жақты толық мағынасы сақталған еркін аудармасын жасап алуымыз керек. Сол ғылыми түсіндірме мен еркін аудармалардың негізінде поэзия тілінің заңдарына, Абай өлеңдерінің ұйқасына, ырғағына келтіріп, қалыбына салынған тура аудармаларға арнайы бəйге жариялау қажет. Ұлттың рухани қуаты мен мəдениет биігін аңғартар мəртебелі меже – Абай мұрасынан аянып қалудың еш қисыны жоқ. Абай əлемінің төрткүл дүниеге мəңгілік сапары түркі жұрты елдерінен басталып, əрі қарай жалғастырылса құба-құп. Олай дейтін себебіміз, Абай – Шығыстан шыққан даналық шынары. Абайдың Шығыс ойшылдарымен, ақындарымен рухани үндестігі, тамырластығы даусыз. Оның поэзиясы – түркі, парсы поэзиясымен үндесіп жатса, парсы поэзиясының арабтарға қандайлық əсер еткені де белгілі…Сондықтан Абай аудармаларына қатысты əлгіндей ауқымды да, жүйелі жұмыс араб, парсы, түркі тілдерінен басталмақ керек. Қазақтың рухани ұстазына айналған Абай əлемі ХІХ ғасырдағы Алаш жұртының жүрегін қалай қозғаса, ХХІ ғасырдағы адамзат ойын солай тербетпек. Өлмес өнер мен киелі сөздің құдіреті – уақыт пен кеңістік ұғымдарынан тыс. Ол өзі өмір сүрген заманның ақиқаты мен шындығын арқалап, дəуірлер кеңістігін еркін кезеді. Кестелі сөз, кернеулі ой, кемеңгер пікір адамзаттың толқын-толқын ұрпағының санасын оятпақ. ХІХ ғасырдағы қазақтың шерлі көкірегінен күңіреніс болып естіліп, күрсініс болып шыққан Абай сөзі ұлтын имандылыққа үйіргеніне міне, екінші ғасыр. Ұлы хакімнің сөздері ақиқат адалдығымен, тереңдігімен, қапысыз дəлдігімен жаңа дəуірде де бағалы да, құнды болып қала бермек.

АСТАНА.

Аталмыш ұйымға бизнес, саясат, индустриялық сектор, қоғамдық қайраткерлер жəне журналистер кіретін болады. Ұйым президенті Салтанат Рақым бекованың айтуы бойынша, «EXPO&WOMEN»-ның негіз гі міндеті мемлекеттік органдар, мемлекеттің даму институттары, бизнес пен əйелдер ұйымдары арасындағы ынтымақтастық пен диалогты қамтамасыз ету болып табылады. Ол, соны мен қатар, алдына əйелдерді «Қазақстан-2050» Стратегиясы мен «Нұрлы Жол» бағдарламасын, ЭКСПО-2017 жобасын жүзеге асыруға белсене қатысуға жұмылдыруды, сонымен қатар олардың жұмыспен қамтылу деңгейін жоғарылатуды мақсат етіп қойып отыр. Бүгінгі таңда ұйым бірнеше халықаралық ұйым əлеуметтік жобаларды жүзеге асыруға атсалысып ке леді. Олардың арасында тауар өн дірушілерге арналған «Халық Маркасы-2015» ұлттық конкурсы, EXPO scheber, International Trade Programm, əйелдер кəсіпкерлігін қолдайтын Design & Art жобасы жəне тағы басқалар бар. С.Рақымбекованың пікірінше, алдағы уақытта өтетін халықаралық ЭКСПО-2017 «Болашақтың энергиясы» көрмесінің сəтті өтуі Президентіміз Нұрсұлтан Назарбаевтың ХХI ғасырдағы тұрақты даму формуласы ретінде ұсынылған энергоэкологиялық бастамаларын əлем халқы бірігіп белсенді түрде жүзеге асыруына байланысты. Сонымен бірге, халықаралық ұйымдар мен отандық даму институттарының

ғаламдық G-Global жобасы аясында қоғам қайраткерлері мен новаторларды біріктіруде əлеуетті мүмкіндіктер тудырады. Қазақстанның «нəзік жандары» осындай маңызды мəселелерді шешуде бейтарап ұстанымда бола алмайды. Белсенді əйелдердің бастамаларына Парламент Сенатының депу таты, G-Global Халықаралық хат шылығының жетекшісі Серік Нөгербеков қолдау көрсетіп, ғаламдық мақсаттары бар жаңа ұйымға көздеген мақсаттарына қол жеткізу жолындағы серпінді жоғалтпауларын тіледі. – Біз əлемдік жəне отандық интеллект қауымдастықтарымен, соның ішінде тиімді инновациялық жобаларына ресурстарын салатын инвесторлармен тікелей диалог жүргізуге мүмкіншіліктер туғызатын G-Global коммуникативтік тұғырнамасының əлеуетті мүмкіншіліктерін барынша қолдануға тырысудамыз. Бүгінгі күні G-Global тұғырнамасында «ЭКСПО-2017 виртуалды көрмесімен» танысуға болады, ал біздің бастамаларымыз бен жобаларымыз ғаламдық оқиғаларға қызығушылықты арттырып, қазақстандықтарда жаңа ойлау үдерісі «технологиялық» ойды қалыптастыруда қолғабыс болады, – деді С.Нөгербеков осы орайда. Сонымен қатар, отырыста ұйымға мүше болу, Астана мен Миланда өтетін іс шаралар, жəне Қазақстан мен басқа мемлекеттердегі өкілдіктер туралы сұрақтар талқыланды. Сəкен МАЙЛЫБАЙ.

 Алыста жүрген ағайын

Ресейлік ќандастарымыз «Махалла» мешітініѕ 20 жылдыєын мерекеледі

Қостанаймен көрші Челябі облысындағы Нағайбақ ауданындағы қандастарымыз «Махалла» мешітінің 20 жылдығын атап өтті. Челябі облысында 36 мыңнан аса қандастарымыз тұрып жатыр. Нағайбақ ауданындағы Арсланбай ауылын түгел қазақтар жайлайды. Осы ауылдың тұрғыны Нұркеш Жапаровтың айтуына қарағанда, өткен ғасырдың 50-60-шы жылдарына дейін осы ауданда төрт ауыл қазақ болған екен. Қазір содан қаймағы бұзылмай отырған Арсланбай ауылы ғана.

Нəзира ЖƏРІМБЕТОВА, «Егемен Қазақстан».

Сонау 1995 жылы экономикалық дағ дарыс көршілерді де жағадан алып тұрған кезеңде Арсланбай ауы лында «Махалла» ме шіті бой көтеріпті. Мешіт 20 жыл бойы тек қандастарымыз ғана емес, аудандағы барлық мұсылман жұрты үш ін имандылық ошағына айналды. Нағайбақ ауданының басшысы Қайырбек Сейіловтің қамқорлығымен мешіт қайта жөнделіп, жаңғырытылды. Ол енді бұрынғыдай қатты отынмен емес, кө гілдір отынмен жылыты лады. Сква жина қазылып, ішіне су да кіргізілді. Ауыл мешіті шағын болса да, салтанаты, көркі қаладағы имандылық үйлерінен еш кем емес. Қай та жөнделіп, жаңғыртылған ме шіттің 20 жылдық мерекесіне аудан мұсылмандары көп жиналды. Сонымен қатар, Урал өңірінің муфтиі, Челябі жəне Қорған облыстары мұсылмандары аймақтық діни басқармасының төрағасы Ринат қажы Райф жəне аудандардағы мешіттер имамдары, қазақ диаспорасы тұратын аудандардағы ақсақалдар құтты болсын айта келді. – Нағайбақ ауданындағы жалғыз мешіттің жөнделіп, қайта жаңғыртылғанына біз қуаныштымыз. Бұл мұсылман жұртына қызмет ете бере ді. Жас болса да имам Кеңес

Жарқынбаевтың жүргізіп отырған жұмыстары арқасында бұл мешіт өңірдегі діни білім, салт-дəстүр жарыстарына белсене қатысады, – деді Ринат хазрет Райф мырза. Ол сөзінің арасында Троицк қаласындағы іргесі 1902 жылы қаланған, ислам əлеміндегі ірі тұлғаның бірі – Зейнолла ишан білім берген ме шіт-медресенің қайта қалпына келтірілетінінен жиналған жұртты хабардар етті. Троицк қаласы өткен ға сыр басында ірі мəдени, діни, саяси орталық болғаны белгілі. Мұн да қазақ зиялылары да жиі бас қосатын, «Айқап» журналы шық ты. Халқымыздың талантты ұлдары медреселерде білім алды. Зейнолла ишан мен Ахмет Байтұрсыновтың кездескені, Ахмет өзінің жары Бəдрисафаға мұсылман дінін қабылдаттыру жəне некелесу үшін Зейнолла ишанның алдына барғаны туралы ауызша жеткен дерек те бар. Сондықтан Троицкідегі тарихи мешіттің қалпына келуі біз үшін де танымдық маңызға ие. Мешіт мерекесіне Дүниежүзі қазақтары қауымдастығы Қостанай об лыстық филиалының өкілдері де қатысты. Қостанай облыстық филармониясының талантты əншісі Гүлнар Үсенова əннен шашу шашты. Ас беріліп, аруақтарға құран бағышталды. ҚОСТАНАЙ-НАҒАЙБАҚ АУДАНЫ-ҚОСТАНАЙ


6 тамыз 2015 жыл

5

www.egemen.kz

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев өткен жылдың тамылжыған тамыз айының соңында қазақ үшін қасиетті де құтты мекен Ұлытауда ұлт тарихы хақында тереңнен толғанып, көпшіліктің көкейінде жүрген күпті ойларды дөп басатын салиқалы сұхбатында 2015 жылы Қазақ хандығының 550 жылдығын атап өтетінімізді атап айтқан еді. Сөйтіп, отандық тарихшы-ғалымдардың алдына жаңа міндеттер жүктеді. Осы орайда Қазақстан Республикасы Президентінің кеңесшісі Мұхтар Құл-Мұхаммед өткен жылдың қараша айының басында, Ұлттық ғылым академиясының жалпы жиналысының сессиясында сөйлеген сөзінде Қазақ хандығының негізін салған Керей мен Жəнібек хандардың өміріне байланысты əлі күнге дейін бір тұшымды монография жазылмағанын өкінішпен айтты. Иə, жəнібектанудағы ақтаңдақтардың аражігін ашып, шырмауықша шырматылып жатқан шатасушылықтардың түйінін тарқатып, бір тоқтамға келу кезек күттірмейтін іс. Тарих əділдікті іздейді, бұрмалауға жол берілсе ол тарих болудан қалады. Осы ретте еліміздің бас газеті «Егеменде» көтерілген мəселені жаңаша көзқараспен саралауға талпыныс жасаған шағын зерттеуімізді жұртқа ұсынып отырмыз.

Əз Жəнібек хан: аѕыз бен аќиќат (1-сурет). Жаңабек ЖАҚСЫҒАЛИЕВ,

тарих ғылымдарының кандидаты.

І. ƏЗ ЖƏНІБЕК ҚАЙ ЖƏНІБЕК? Əз-Жəнібек хан тарихы тəуелсіздік жылдарында зерттеушілердің, ғылымикөпшілік қауымның қызығушылығын оятып, жұртшылықтың назарын өзіне тағы аудара бастады. Аталмыш мəселе туралы соңғы жылдары сүбелі мақалалар, жаңа көзқарастағы зерттеулер дүниеге келді. Мұны мойындамау – ақиқатқа қиянат. Тарихшылар Ж.Артықбаев, И.Шəмшəтұлы, Т.Омарбеков, Ш.Омарбеков, Б.Кəрібаев, З.Жандарбек, М.Қасенов, Қ.Салғараұлы, Б.С.ҚошымНоғай тағы басқалар бірауыздан Алтын орда ханы Өзбекұлы Жəнібекті (1342-1357) ƏзЖəнібек деп ортақ шешімге келгендей болды. Осыған қарамастан соңғы кезге дейін, əсіресе əдебиетші-ғалымдарымыз тəуелсіздік жылдары жарық көрген тарихшылардың зерттеулерін «айналып өтіп», қазақ ханы Жəнібекті Əз Жəнібек ретінде бейнелеп, Асан Қайғы бабамызды соңғысының бас уəзірі һəм ақылшысы қылып қоюды əдетке айналдырды. Қарапайым оқырманды былай қойғанда кəсіби мамандардың өзі шатаса бастады. Жəнібектанудағы «ақтаңдақтардың» ақиқатын аршып алу қай зерттеушіге де оңай болмай тұр. Оның бірнеше себептері бар. Негізгісі, деректердің жұтаңдығы, екіншісі, осы мəселеге қатысты алғашқы зерттеулердегі жаңсақтықтар, үшінші, Асан Қайғы заманынан жеткен жыр-аңыздарды талдаудағы кереғарлықтар. Сонымен, Жəнібек хан хақында алғаш пікір білдіргендердің бірі ХІХ ғасырдағы қазақтың ұлы ғалымы Ш.Уəлиханов қазақ сұлтандарының шежіресін Орыс хан – Қойрұшық (дұрысы Құйыршық – Ж.Ж.) – Барақ хан – Əз Жəнібек деп анықтаса (Уəлиханов Ш.Ш.Көп томдық шығармалар жинағы – Алматы: «Толағай групп», 2010. Т1. 144-б.), 1911 жылы Орынбор қаласынан басылып шыққан еңбегінде Ш.Құдайбердіұлы: «...Құйыршық ханның баласы – Барақ хан. Оның екі баласы Дəруиш һəм Абусағид хан. Əз Жəнібек хан аталған осы Абусағид еді. Қазақты ертіп алып Қашқардағы Шағатай нəсіліне қаратқан Əз Жəнібек осы еді» (Құдайбердіұлы Ш. Түрік, қырғыз-қазақ һəм хандар шежіресі. – Алматы: Қазақстан; Сана, 1991. 52-б.), деп ұғынады. Көрнекті қазақ ғалымы мен ойшылының осы бір жаңсақ пайымы алдағы қателіктерге жол ашты. Қазақ хандығының негізін Кереймен бірге қалаған Жəнібек сұлтан тарихи əдебиетте еш күмəнсіз «Əз Жəнібек» атала бастады. Шəкəрім Құдайбердіұлынан бір жыл бұрын Қазан қаласында жарық көрген «Тауарих-и хамса-йи шарқи» (Шығыстың бес елінің тарихы) деген еңбегінде белгілі тарихшы Құрбанғали Халид Жəнібек хан хақындағы баянын төмендегіше түйіндеді: «Жəнібек хан өте əділ, шарғи мəселелерге жетік кісі болумен «Əз Жəнібек хан» лақабын алған. Əзіз Жəнібек деген сөз, бұл халыққа аса əділдігімен беделді болып көріне білген. Əзіз-арабша «ғазиз» – қымбат, қадірлі деген сөз» (Халид Құрбанғали. Тауарих хамса (бес тарих). – Алматы: Қазақстан, 1992. 233-23- бб.). Өкінішке қарай, тарихшының дер кезінде айтылған шынайы пайымдамасы зерттеушілердің назарынан тыс қалды. Тіпті, кеңес дəуіріндегі беделді басылымдардың бірі саналатын «Қазақ Совет энциклопедиясы» сияқты іргелі басылымда: «Жəнібек хан (Əбу Саид деген атпен де белгілі) (т.-ө.ж. белгісіз) Қазақ хандығының негізін салушылардың бірі, Барақ ханның баласы. ХV ғасырда өмір сүрген, ХV ғасырдың 50 жылдарына дейінгі өмірі мен қызметі туралы нақты деректер жоқ... Оның есімі тарихи мəліметтерде соңғы рет 1473 жылы кездеседі... Жəнібек хан сол дəуірдегі жиі болып тұрған соғыстардың бірінде қаза тапқан деп жорамалдауға болады. Ел арасында сақталған аңыз-жырларда Жəнібек ханды «Əз Жəнібек» деп те атайды («Қазақ Совет энциклопедиясы» 4-том.

бірінде «əл-сұлтан əл-мархұм ғазиз Жанибек хан» (3-сурет) деген тіркес оймышталған. П.С.Савельев зерттеген нумизматикалық деректерге қарағанда Жəнібек хан билікке келгеннен кейін құйылған алғашқы теңгелерде «əз» (ғазиз) атанбаған, тек он шақты жылдан соң ғана осы атақты иеленген тəрізді. Оған дəлел, теңгенің бір бетінде «əл-сұлтан əлғадл Жанибек хан», ал екінші бетінде «хəрб/ сы/Харезм əл-джəдид 754» (4-сурет) деген сөздер ойып жазылған (Савельев П.С. Монеты джучидов, джагатаидов, джалаиридов и другие, обращавшиеся к Золотой Орде в эпоху Тохтамыша. Вып. 2. СПб., 1858, с299,304305). Бұл деректі қазақ оқырмандарына тұңғыш рет журналист М.Имашев таныстырса, бертін келе ақын Б.С.Қошым-Ноғай аталмыш мəселеге жұртшылықтың тағы бір мəрте назарын аударды. Шыңғыс ұрпақтарынан болған хандардың өздерінің ұстанған саясаттарына сай келетін тарихтарын жаздырып қалдыруы ертеден дəстүрге айналған болатын. Хиуа ханы (16451663), шығыс əдебиеті мен мəдениетінің асқан білгірі Əбілғазы баһадүр ханның «Шежіре-и түркі» («Түркі шежіресі») атты тарихи шығармасының деректемелік маңызы өте зор. Ол өзінің еңбегінде: «Өзбек хан өлгеннен соң оның ұлы Жəнібекті хан көтерді. Жəнібек хан ғажайып мұсылман патша болды, өзі

(2-сурет).

(3-сурет).

(4-сурет).

– Алматы, 1974. 350б). Сөйтіп, қазақ ханын Əз Жəнібек ретінде дəріптеу сол уақыттан күні бүгінге дейін жалғасып келеді. Мысалдарды тізе бергеннен, мəселенің мəні өзгермейді. Негізі, жəнібектануға екіұшты пікірлер мен дүдəмал ойлардың көптігі жəне солардың ақ-қарасын анықтауға тырыспаушылық біздің Жəнібектей ұлы хандарымызды танып-білу, зерттеп-зерделеу ісіне əлі де немқұрайды қарап отырғанымыздың белгісі демеске лаж жоқ. Тарихтың құпия сырын ашуда деректің қай түрі де қымбат. Соның ішінде əлбетте, жазба дерек аса маңызды. Қозғалған проблеманы зерттеуде ілгері жылжу бұрын пайдаланылмаған, жаңа дереккөздерін айқындап, тартуға жəне ғылыми айналымға ендігі енгізілген деректерді тереңірек талдауға келіп тіреледі.

тағдыры тағы бір мəрте дəлелдегендей болды. Əз Жəнібектің өмірі мен елге қызметі ХІV ғасырда өмір сүрген ұлы тарихшы Му’ин ад-дин Натанзи «Ескендір анонимі» атты еңбегінде Жəнібек хан туралы «оның əділдігі Ануширван (атақты парсы патшасы – Ж.Ж.) əділдігінен бір де кем соқпайды. Ол Өзбек ұлысын тұтас исламға бағындырды, пұтқа табынушылардың храмдарын түгел қиратып, көптеген мешіт, медресе салдырды. Ислам дінін ұстанған адамдардың жағдайларының жақсы болуына басты назар аударды. Жан-жақтағы ислам елдерінен неше түрлі оқымысты, ғалымдар осы сарайға қарай ағылды. Елдегі əмірлердің ұлдары білімдерін жан-жақты жетілдіріп ғылымға мойын бұрды, олар заманының озық ойлы азаматтарына айналды, күні бүгінге дейін олардың айтқан пікірлері, қорытқан ойлары жиын-тойда ескеріліп тұрады. Исламның басқа елдерде ұстанатын əдет-ғұрып, салтжораларын бұл мемлекетке енгізген сол» (Сборник материалов, относящихся к истории Золотой Орды. Т.2. М-Л., 1941. С. 128) деп сүйсіне жазды. Мұндай пікірлерді ортағасырлық түркі деректемелері, соның ішінде Маулана Мұхаммед Достының ұлы Өтеміс қажының «Шыңғыснама»тарихи шығармасында да: «Даңқты əзірет Жəнібек хан – оған Алланың рақымы жаусын – əкесінің тағына отырып хан болғанда оның əділдігі, əулиелігі мен дархандылығы елге мəлім болды, Дешті Қыпшақ уəлаятында ақ жолдан таймайтын, адал да қуатты, теңдесі жоқ патша болып, атасының бүкіл мемлекетіне əмірін жүргізді» (Қазақстан тарихы туралы түркі деректемелері». 1.т. Өтеміс Қажы. Шыңғыс-наме –Алматы, «Дайк-Пресс. 2005. 180-б.) қуаттай түседі. Ал «Таварих-и гузидайи нусрат-наменің («Жеңістер кітабының таңдамалы тарихы») авторы ол туралы «Жəнібек Дешті Қыпшақ елінің ханы болды. Халық оған дене болса, ол халықтың жаны болды», деп жазды (Материалы по истории казахских ханств в ХV-ХVІІІ вв. Алма-Ата, 1969. С.33). Келтірілген деректерді уақытында жан-жақты саралаған Л. Гумилев Жəнібек ханның əкесіндей емес мейірімді, һəм əділетті жан болғанын атап өткен. Қазақтың ұлы ғалымы Ш.Уəлиханов өмір сүрген заманда орыстың белгілі археологы, шығыстанушы, нумизмат тарихшы П.С.Савельевтің ғылыми тұрғыда əлі күнге маңызын жоғалтпаған құнды еңбегі дүниеге келді. Бұл еңбектегі ғылыми тұрғыда талданған нумизматикалық деректер қазақ тарихы үшін бірегей керемет. Шындығына келгенде, орыс ғалымының бұл зерттеуіне қазақ қауымы қарыздар. Зерттеуші нумизматикалық жəдігерліктерге иек артып Əз Жəнібек хан есімі бедерленген теңгелердің Хорезм қаласында хижраның 700-751 жылдарынан (1350 жыл) құйыла бастағанын баяндайды. Əз Жəнібектің ел билеген тұсында құйылған теңгенің бір жағында араб қарпімен «əл-сұлтан əл-ғадл ғазиз Жанибек хан», екінші жағында «харб/сы/Гүлстан əл-джəдид» (1-сурет) деген сөздер таңбаланған. Соңғы жылдары Батыс Қазақстан облыстық тарих жəне археология орталығының ғылыми қызметкерлері Жəнібек ауданындағы Жаңатұрмыс обасынан 1353-1354 жылдары Гүлстандағы теңге сарайында құйылған Əз Жəнібек хан дəуірінің теңгесін тапты (2-сурет) (Сыдықов М.Н. Батыс Қазақстан облысының тарихи-мəдени жəне табиғат мұралары ескерткіштері. – Орал, 2009ж. – Жəнібек ауданы. Т.10. 184-б.). Деректерге сүйенсек, Жəнібек хан кезінде Гүлстан ірі портты қалаға айналады. 1347 жылы осы Гүлстан портында Жəнібек Венеция саудагерлерімен сауда келісімін жасаған. М.Əбсеметовтің пікірінше, бұл порт бүгінгі Атырау қаласының маңы болуы мүмкін (Абсеметов М. Таможенное дело Казахстана. А., 2001. с.41.). Нумизмат тарихшы Əз Жəнібек бақилық болғаннан кейін де əйгілі ханның есімі бедерленген теңгелердің құйылғандығы хақында хабарлайды. Біз үшін аса құнды жəдігер саналатын сол теңгелердің

ғұлама, ибалы, ақылды кісі еді. Сарайшық шаһарында таққа отырды, шариғатты қатаң сақтар еді... Ұлы Бердібекті Əзербайжанға əкім етіп, өзі жұртына қайтып келді. Одан соң ауруға шалдығып, ол ұзаққа созылды. Хан: «Енді мен бұл аурудан жазылмаймын», – деп Əзербайжандағы ұлы Бердібекті шақыртты. Бердібек хан келіп жеткенше Жəнібекке уақыт болды. Ол қайтыс болар алдында халқын жиып оларға көп насихаттар айтты. Хижраның жеті жүз елу сегізінші жылы қайтыс болды, ол он жеті жыл патшалық құрды, Сарайшықта жерленді» (Əбілғазы. Түрік шежіресі. – Алматы: Ана тілі, 2006. 114-115-бб.), деп жазды. Му’ин ад-дин Натанзидің дерегінде, Əз Жəнібектің өлімі басқаша анықталып, оқиғаның қалай өрбігені төмендегіше баяндалады: «Бердібек таққа отырғасын 6 айдан соң, Жəнібек хан науқасқа шалдықты. Мемлекетіндегі басты тұлғалардың бірі Тоғлу бай (деректерде Туғлы-би, Тавлубий, Тувлубий – Ж.Ж.) Əзербайжанға жедел кісі аттандырады, Бердібекті шақыртады. Əкесі көз жұма қалса, таққа ие болатын сол. Дешті Қыпшақ тағын тақымына бір қысуды көксеп жүрген Бердібек Əзербайжанды тастап, Дербент арқылы жеделдете Ордаға жөнеледі. Он шақты серігімен түн жамылып келіп, Тоғлу байдың үйіне түседі. Күтпеген жерден Жəнібек хан беті бері қарап басын көтереді, айыққандай болады. Сөйтіп, ертеңіне кеңеске қатысқысы келетінін айтады. Сенімді кісілерінің бірі Жəнібекке Бердібектің келгенін жеткізеді. Мына хабар мазасын қашырған ол мұны Тоғай Тоғлу хатунға айтады. Хатун ұлын қорғаштап, мұның жалған екеніне сендірмек болады. Жəнібек одан Тоғлу байды жеке қабылдауына шақыртады, осының бəрін бастап жүрген сол Тоғлу бай екенін білмейтін хан мына жайды құпия түрде оған да айтады. Тоғлу бай бірден секем алып, мəн-жайды біліп келейін деген сылтаумен тысқа шығады да, ізінше өзіне жақтас бірнеше адаммен қайта кіреді, сол жерде бірден Жəнібекті жайратып салады» (Греков Б.Д., Якубовский А.Ю. Золотая Орда и ее падение. Москва – Ленинград: «издательство Академии наук СССР».1950. 269-270-бб.; Бегалин Қ. Алтын Орда хандары. – Алматы: «Адамар», 2007. 147-148-бб.). Сонымен, қазақ халқы алтынордалық Жəнібек ханды «Əз Жəнібек» атандырған, ал бұл атаудың отандық тарих ғылымында Қазақ хандығының негізін салушы ретінде мойындалып келген Жəнібек (Əбу Саид) Барақұлына еш қатысы жоқ. Өйткені, Мұрат Мөңкеұлының «Үш қиян» толғауындағы: «Алты жыл балшық бастырып, Тоғыз жыл керіш соқтырып, Сусынын шайға қандырып, Хандығына жұртын нандырып, Адыра қалғыр, Аштархан, Əз Жəнібек хан салдырып. Ақылын кəуірге алдырып, Айласы құрып кеткен жер», – деген жыр жолдары Алтын Орда билеушісі, Жəнібек Өзбекұлына ғана қатысты. Келтірілген əртүрлі тарихи деректер: нумизматикалық жəдігерлерді, жыраңыздарды, толғауларды, кəсіби мамандардың тың ойларын саралай келе, біз осыған дейін Əз Жəнібек деп жүрген ханның Қазақ хандығының негізін қалаған Барақұлы Жəнібек емес, Алтын Орда ханы Өзбекұлы Жəнібек екендігін тағы бір мəрте еске сала кетсек дейміз. Бұдан Қазақ хандығының негізін салған əйгілі Жəнібек ханның мəртебесі мен беделінің еш төмендемесі хақ. Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев Ұлытаудағы ұлт туралы толғанысында Алтын Орданың Қазақ мемлекеттілігі тарихындағы ірі белес екенін айдай анық қылып айтты. Өкініштісі, Тəуелсіздігімізге 20 жылдан асса да, академиялық басылым Қазақстан тарихының 2 томы мен жалпы орта білім беретін мектеп оқулығындағы Əз Жəнібек хан туралы мағлұмат көңіл көншітпейтін тəрізді.

ДЕРЕКТЕР НЕ ДЕЙДІ? Алдымен, Алтын орда ханы Өзбекұлы Жəнібектің ата-бабасының шежіресін тарқатайық. Əл-Ахаридің «Шайх-Увайс» дерегіне сенсек, бұл əулеттің шежіресі Жəнібек-Өзбек-Тұғрылша-Мөңке ТемірТоқан-Бату-Жошы-Шыңғыс хан (Сборник материалов, относящихся к истории Золотой Орды. Т.2. М-Л., 1941. с.62.). Басқа дереккөздерден біз Өзбектің шын мəнінде Тұғрылшаның ұлы, демек Батудың ұрпағы екенін талассыз айғақтайтын мəлімет таппаймыз. М.Г.Сапарғалиевтің пікірінше, Батудың тұқымы Тоқтамен бітуі, ал Өзбек уақыт өте бүкіл билікке қол жеткізген жалған атты болуы əбден мүмкін (Сапаргалиев М.Г. Распад Золотой Орды, с.65-71.) Му’ин ад – дин Натанзидің «Мунтахаб ат – таварих – и Му’ини» деген еңбегі Қазақстан тарихын зерттеу үшін құнды деректеме болып табылады. «Ескендір анонимі» деген атаумен белгілі бұл ортағасырлық қолжазбаның авторы Өзбек хан хақында: «Ол əділ жəне мейірімді патша еді, асқан діншіл əрі тақуа болғаны сондай, пайғамбар жолын ұстанды; кемшілігі үшін пұшайман болып, қажет еткен кісілерге қайыр, жақсылық көрсетіп, кешірім өтінді. Ол билік еткен жылдарда Дешті Қыпшақ, Аллаға сенетін елге айналды» (Му’ин ад – Дин Натанзи. Аноним Искандара //Тизенгаузен В.Г. Сборник материалов, относящихся к истории Золотой Орды: Извлечения из персидских сочинений М.Л.,1941. Т.2.С.126 – 138) деп жазуы назар аударарлық. Əйгілі шығыс зерттеушісі Лев Гумилев: «Өзінің алдындағы хан Тохтуды (Тоқта деп те жазылады – Ж.Ж.) у беріп өлтірген өктем билік иесі аяушылығы жоқ басқыншы жəне қатыгез Өзбек» (Гумилев Л. Мені евразиялық деп атайды. – Алматы. Жалын 1991. 12,14-б.), деп атап өткен. Жəнібектің əкесі Өзбектің өмірі мен жеке басының қасиеттері туралы деректер қайшылықты. 1341 жылы Алтын Ордада Өзбек хан кенеттен дүние салды. Өзбек хан өлімі оның ұлдарының, яғни тақ мұрагерлері арасында ауызбірліктің жоқ екендігін көрсетіп қана қойған жоқ, Алтын Орда мемлекетінде ішкі қайшылықтың бар екенін айқындап берді. Өзбек хан өзі тақ мұрагері ретінде атап кеткен ұлы Тыныбек «Шайх-Увайс» жазбасына қарағанда, көп ұзамай бауыры Жəнібектің қолынан мерт болған (Тизенгаузен, Т-2. с.101.) Ал «Тарих ал-Малик ан-Насир Мухаммед ибн Кулан уа ауладуху» дерегінде Жəнібек пен шешесі Тайдулла ханымның бірігіп, Тыныбекті Сарайшықта өлтіргені баяндалады (Тизенгаузен, Т-1, с.252). Ортағасырлық шығыс билеушілері үшін Алтын Орда сияқты ұлы мемлекеттің бас тағын иелену жолында мұндай əдет жат саналмайтын. Осынау тарихи үрдістің иірімінен Жəнібек сияқты болашақ «ғазиз» хан да шет қала алмаған. Бұл жолы да «қан сасыған хан сарайы» өзінің ойын ережелеріне бағынған «ойыншыларының» саясатта мерейі үстем һəм мəртебесі асқақ екендігін дəлелдеді. Кейін өз тағдыры да дəл осылай тəмам боларын сол мезетте қанша сұңғыла болса да Жəнібек те білмеген болар. Пенденің фəни дүниеде жасаған қай амалы да бақиға кетпейтінін Əз Жəнібек

ОРАЛ.

БЕНЗОЛ (Соңы. Басы 1-бетте).

–Дəл қазір кешендегі технологиялық үдерістердің көп бөлігі қалыпты режімде тұр. Біз 103 бірлік санды октаны бар жоғары октанды компонент шығаратын боламыз. Бұл бізге АИ-80 бензинінің өндірісін тоқтатып, ел экономикасы үшін, жалпы, тұтынушылар үшін аса қажетті жоғары октанды бензин өндіруге көшуге мүмкіндік берді, – деп мəлім етті зауыттың бас директоры Қайрат Оразбаев. – Бұл жобаны іске асырудағы мақсат – К3 жəне К4 стандарттарына көшу үшін бензиннің экологиялық тұрғыдан ең зиян ды бөлігі – бензолды бөліп алу. Енді міне, сол мақсатымыз орындалып, əлемдік нарықта үлкен сұранысқа ие, сондай-ақ, тəуелсіз Қазақстанның болашақ мұнай-химия кластерінің басты шикізатының біріне айналатын бензолдың алғашқы партиясы алуға қол жеткіздік. Аталған жобаны іске асырған бас мердігер – «Синопек Инжиниринг» компаниясы филиалының директоры Чжэн Фуцян «Біз осы жобаны қолға алғанда алдымызға үлкен мақсат қойдық. Ең бастысы – жобаны мерзімінде сапалы орындау. Бүгін біз сол мақсатымызды орындадық. Бұл қондырғымен Қазақстанда бірінші рет К3 стандартты бензин, бензол, сығылған газ жəне т.б. өндіруге болады. Енді жақында параксилол өндіру қондырғысын, ал келесі жылдың соңына қарай мұнайды терең өңдеу кешенін (МТӨК) іске қосуды көздеп отырмыз», деген пікірімен бөлісті. Зауыттың бас директоры

Қайрат Оразбаевтың айтуынша, бензол əлемдік нарықтағы ең қымбат тұратын өнімнің бірінен саналады. Өйткені, оны пластикалық қоспалар, химиялық талшықтар шығаруға кеңінен қолданылады. Осы кешенде шығарылатын екінші өнім – параксилол-бензолдан да бағалы, қымбат өнім. Аталған зауытта алғашқы партиясы алынған бензолдың құрамы –99,97%, яғни сапасы өте жоғары деуге толық негіз бар. Əзірге бензолды экспортқа шығару көзделіп отыр. Алдымен, əрине, Ресей, Қытай нарығына экспорттау нұсқалары қарастырылуда. Бұдан өзге Еуропа нарығына экспортталуы жоққа шығарылмайды. Себебі, əлемде бензолды шикізат ретінде тұтынатын елдердің қатары көп. Болашақта Атырау облысында мұнай-химия кешені іске қосылғанда мұнда жылына шығарылатын 133 мың тонна бензол ішкі нарықта шикізат ретінде қалдырылмақ екен. – Бұл бес технологиялық қондырғыдан тұратын ең ауқымды кешен, мұнда 270 адамға жаңа жұмыс орны ашылды. Жұмысқа тартылған адамдардың бір бөлігін зауыттың тəжірибелі мамандары құрайды, қалғаны Қытай мен Ресейдегі ірі зауыттарда бірнеше оқу кезеңдерінен, іс-тəжірибеден өткен қызметкерлер. Бəрі де жаңа кешен қондырғыларында жұмыс жасауға əзір, –деді зауыттың бас директоры Қайрат Оразбаев. –Болашақта осы кешенде жоғары октанды 750 мың тонна бензин шығаратын боламыз. Атырау облысы.

«Банк ЦентрКредит» АҚ «Қазақстан Қор биржасы» АҚ-тың ресми тізіміне кіретін «БТА Банк» акционерлік қоғамының еншілес ұйымы «БТА Ипотека» АҚ-тың (бұдан əрі – Эмитент) BTAIb9 шығарылымы бойынша Ипотекалық облигацияларды ұстаушылардың өкілі болып табылады. Өз міндеттемелерін орындау мақсатында Өкіл 01.07.2015 жылғы жай-күйі бойынша кепіл тізілімінің деректері бойынша Эмитенттің облигацияларды ұстаушылар алдындағы міндеттемелерін орындауының қамтамасыздандыруы болып табылатын кепіл мүлкінің жай-күйіне іріктеп тексеру жүргізді. Кепіл затына жүргізілген іріктеп тексеру негізінде Өкіл ипотекалық облигациялардың қамсыздандыруы жəне қамсыздандыру коэффициентінің мəні облигациялар шығарылымы проспектісінің жəне кепіл шарттарының талаптарына сəйкес келетінін хабарлайды. Купондық сыйақы уақтылы жəне толық көлемде төленіп жатыр. Эмитенттің облигацияларды ұстаушылар алдындағы өз міндеттемелерін орындауының қамтамасыздандыруы болып табылатын мүліктің жай-күйіне талдау жүргізу үшін қажетті ұсынылған ақпараттың шынайылығы үшін «БТА Банк» акционерлік қоғамының еншілес ұйымы «БТА Ипотека» АҚ басшылығы жауап береді. Сондай-ақ, «Қазақстан Қор биржасы» АҚ-тың деректеріне сəйкес 2015 жылғы бірінші шілдедегі жай-күйі бойынша АҚ «БТА Ипотека» жеке-дара акционері жəне сəйкесінше компанияның (қоғамның орналастырылған акцияларының жалпы санының 100 % көлеміндегі) акциялар санын иеленетін жалғыз тұлға «Қазкоммерцбанк» АҚ (Алматы қаласы, Қазақстан Республикасы) болып табылатынын хабарлаймыз.

АО «Банк ЦентрКредит» является Представителем держателей ипотечных облигаций выпуска BTAIb9 АО «Дочерняя организация акционерного общества «БТА Банк» «БТА Ипотека» (далее – Эмитент), входящая в официальный список АО «Казахстанская фондовая биржа». В целях исполнения своих обязательств Представителем была проведена выборочная проверка состояния залогового имущества по данным реестра залога на 01.07.2015 г. являющегося обеспечением исполнения обязательств Эмитента перед держателями облигаций. На основании проведенной выборочной проверки предмета залога Представитель сообщает, что обеспечение и значение коэффициента обеспечения ипотечных облигаций соответствуют требованию проспекта выпуска облигаций и договора залога. Выплата купонного вознаграждения производится своевременно и в полном объеме. Ответственность за достоверность предоставленной информации, необходимой для проведения анализа состояния имущества, являющегося обеспечением исполнения обязательств Эмитента перед держателями облигаций, несет руководство АО «Дочерняя организация акционерного общества «БТА Банк» «БТА Ипотека». Также уведомляем, что по данным АО «Казахстанская фондовая биржа» по состоянию на первое июля 2015 года единственным акционером АО «БТА Ипотека» и, соответственно, единственным лицом, которому принадлежат акции компании является АО «Казкоммерцбанк» (Алматы, Республика Казахстан, 100 % от общего количества размещенных акций общества). «Circle Maritime Invest» («Сёркл Мэритайм Инвест») акционерлік қоғамы (бұдан əрі – қоғам), орналасқан мекежайы: Алматы қ., Қарасай батыр к-сі, Пушкин к-сі қиылысы, 34/95, 1-қабат, тел. (727) 2597 333, 30.07.2015 жылы болып өткен 2014 жыл үшін акционерлердің жалпы жылдық жиналысы отырысының хаттамасы негізінде қоғамның жай акциялары бойынша дивидендтер төлемеу туралы хабарлайды.

«Алиби-Павловка» ЖШС 24.08.2015 жылғы сағат 10.00-де Ақмола облысы, Ерейментау ауданы, Павловка ауылы, Южная көшесі, 22 мекенжайында жалпы жиналыс өткізу туралы өз қатысушыларына хабарлайды. Күн тəртібі: 1. «Алиби-Павловка» ЖШС-ның жарғылық капиталына жер үлестерін енгізу жолымен жарғылық капиталды ұлғайту туралы. 2. Ақмола облысының əділет органдарында «Алиби-Павловка» ЖШС-ны мемлекеттік қайта тіркеу туралы. «Интерфарма-К» АҚ «АТФБанк» АҚ-пен ірі мəміле жасау туралы қоғам кредиторларына, акционерлеріне жəне барлық мүдделі тұлғаларға хабарлайды.

АО «Интерфарма-К» уведомляет кредиторов, акционеров общества и всех заинтересованных лиц о совершении крупной сделки с АО «АТФБанк».

«Олжа» АҚ өзінің акционерлері мен кредиторларына Еуропалық Қайта Жаңарту жəне Дамыту Бан кімен ірі мəміле жасалатындығы туралы хабарлайды. Тел. 299 67 00.

АО «Олжа» уведомляет своих акционеров и кредиторов о совершении крупной сделки с Европейским Банком Реконструкции и Развития. Тел. 299 67 00.


6

www.egemen.kz

6 тамыз 2015 жыл

● Дүние жəне дағдарыс

ƏБІГЕРГЕ ТЇСКЕН ƏЛЕМ

Мигранттар мəселесіне мəн беруді ќалайды Францияның бұрынғы еңбекпен қамту министрі, бүгінде Нор-Паде-Кале өңірі басшысының лауазымына кандидат Ксавье Бертран мигранттардың ол елге баруға кез келген жолмен ұмтылмауы үшін Ұлыбритания өзінің еңбек заңнамасын қатаңдатуы керек деп есептейді. Ол Sky News телеарнасына берген сұхбатында Ла-Манш бұғазын кесіп өтуге талпынған мигранттар санының арта түсуіне Ұлыбританияның еңбек заңнамасы себепкер болып отыр, деп мəлімдеген. Олар жұмыс табу үшін Англияға барғылары келеді, өйткені, онда жеке бас куəлігінсіз жұмыс істеуге болатынын олар жақсы түсінеді. Сіздер, Англияда өз саясаттарыңызды өзгертуге тиіссіздер деп атап көрсеткен экс-министр. Əр түн сайын дерлік тоннельді шабуылдап жатқан мигранттар проблемасының асқынғаны сондай, Англия мен Франция үкіметтеріне ол нысанды күзетуді айтарлықтай күшейтуге тура келіп отыр,

деп хабарлайды жоғарыда аталған телеарна. Атап айтқанда, Ұлыбритания 200 қосымша жеке күзетшілер тартудың, сондай-ақ, қосымша қоршаулар мен бейнекамералар орнатудың ақысын төлеу үшін өзіне міндеттеме алған. Ал Франция болса, қауіпсіздікті күшейту шараларының пакеті шеңберінде тоннельді күзететін полиция бөлімшелерінің санын ұлғайтпақ. Англия мен Францияның ішкі істер министрлері Тереза Мэй мен Бернар Казнев жаһандық миграциялық дағдарыстың ұзақ мерзімді шешімін табуға көмектесу үшін Еуроодақты Ла-Манш төңірегіндегі оқиғаға араласуға шақырып отыр. Министрлердің мəлімдеуінше, Каледегі бей-берекет ахуал

тек екі елдің ғана емес, сонымен бірге, бүкіл Еуропаның да проблемасы болып табылады. Бұған дейін біз Ла-Манш бұғазын заңсыз түрде кесіп өтпек болған кезде бір

мигранттың қаза тапқанын хабарлаған болатынбыз. Мұндағы жағдайдың қаншалықты күрделі екенін осы бір шағын мысалдан-ақ аңғаруға болатын сияқты.

ой-пайымдардың жəне кредитор банктерге қатысты ынталандырулар əлсіздігінің нəтижелері əдетте елдегі қаржы дағдарысының басты себептері болып табылады. Грекия осы модельге дəл келіп отыр.

2001 жылы еуроаймаққа қосылған кезде Грекияның орасан зор борыштары болды. Бұл елдің мемлекеттік қарызы ол кезде ішкі жалпы өнімнің шамамен 99 пайызын құрайтын еді. 2000-нан 2008 жылға дейінгі кезеңде борыштың ІЖӨ-ге қатыстылығы 109 пайызға дейін өсті. Елдің өркендеуі капиталдың үзіліссіз келіп тұруына тəуелді болып тұрған кезде, қаржы ағынының күтпеген жерден тоқтап қалуы күрт қысқаруды туындатады. Грекияда 2008 жылы əлемдік қаржы дағдарысының басталуынан кейінгі 2008-2011 жылдар аралығындағы кезеңде экономика 18 пайызға қысқарып, жұмыссыздық 8 пайыздан 18 пайызға бірден өсіп шықты. Оған қоса мемлекеттік шығындардың төмендеуі мен жиынтық сұраныстың қысқаруы

да айтарлықтай себептердің біріне айналды. Мемлекеттік сектор қызметкерлері өз жұмыс орындарынан айырылса, құрылыс жобалары тоқтап қалды. Кірістің азаюына байланысты былайғы отандық сектор да күйреп түсті. Грекиядағы экономикалық күйреудің тағы бір факторы банктік кредиттердің қысқаруы болып табылады. Банктер шетелдердегі банкаралық несиелік желілерге қолжетімділіктен айырылғаннан кейін, олар шектеулерге тап болып, мерзімінен кешігушілік ұлғая түсті. Сонымен бірге, банктердің төлем қабілетсіздігінен қауіптенген отандық инвесторлар да өз салымдарын кері қайтарып ала бастады. Қаржылық тұрақсыздық ақыр соңында салымшылардың шетелдік қаржы институттарының қызметіне жүгінулеріне апарып соқтырды.

Еуропадаєы еѕ ќартайып бара жатќан ќай ўлт? Болгария халқы санының 2050 жылға дейін 30 пайызға дерлік азаюы мүмкін. БҰҰ-ның əлемдегі демографиялық даму туралы баяндамасында осындай болжам жасалған.

Осылайша, бүгінде 7,5 миллион адамды құрайтын болгар халқының жүзжылдықтың ортасына қарай небəрі 5 миллион 154 мыңы ғана қалуы мүмкін. Баяндамада сондай-ақ, жаһандық қартаю жөнінде де айтылған. 2050 жылға дейін 60 жастан асқан адамдар саны 2 есе дерлік ұлғаймақ. Бұл көрсеткіште Еуропа жетекші орын алады деген болжам бар. Елде Болгария Республикасы халқының демографиялық дамуының көкейкестілендірілген ұлттық стратегиясының жұмыс

істеп тұрғанына қарамастан, қазіргі уақытта болгарлар Еуропадағы ең бір қартайып бара жатқан ұлт болып табылады. Сондықтан осы жылдың 30 қарашасына дейін үкімет демографиялық саясат стратегиясы шеңберінде қысқа мерзімді жəне ұзақ мерзімді шаралар дайындап, соның көмегімен елдегі демографиялық жағдайды шешуге талпыныс жасауы тиіс. Мұндай шешімді демо графиялық саясат туралы пікірсайыстар кезінде депутаттар қабылдаған. Олар ұлттың жойылып

жəне қартайып бара жатқаны, адам өлімінің арта түскені, бала туудың кемігені, денсаулық

Орман ґрті ґршіп тўр Американың Калифорния штатының үш округінің 12 мыңдай тұрғыны күшті орман өрті салдарынан қауіпсіз жерлерге көшірілді, деп хабарлады Рейтер агенттігі. Сан-Францисконың солтүстігіндегі Лейк округінде тұтанған өрт аумағы бір тəулік ішінде екі еседен астамға ұлғайып, 18,6 мың гектарға тарала отырып, Орегон штатының шекарасына дейін жеткен. Тілсіз жау 24 үйді жəне 26 шаруашылық ғимараттарын жойып жіберген. Сол сияқты, қазіргі уақытта 6 мыңнан астам ғимаратқа қатер төніп тұр. Бұл жөнінде Калифорнияның өрт департаменті хабарлаған. Өрт салдарынан екі магистраль жабылып қалып отыр. Өршіген отты сөндіруге екі мыңға жуық адам тартылған, отпен күресіп жүріп бір өрт сөндірушінің қаза тапқаны да белгілі болып отыр. Калифорния штатының губернаторы Джерри Браун төтенше жағдай жариялап, ұлттық гвардияны жұмылдыруға мəжбүр болған.

Телесайысќа ќатысатын їміткерлер аныќталды «Fox News» медиакорпорациясы Республикашыл партиядан АҚШ президенттігіне кандидаттыққа ұсынылған он үміткерді атады. Олар негізгі телесайысқа қатысатын болады.

Жолаушылар пойызыныѕ вагондары ґзенге ќўлады

Еуропалық көшбасшыларға қайткенде де қаржы дағдарысын еңсеру үшін бірқатар елдерге көмектесуге тура келіп отыр. Оларға сол сияқты, өздерінің консультативтік жұмыстарының негізі ретінде ХХ ғасырдағы экономикалық дағдарыстарды да зерттеу қажет болатын сияқты. түрде кеңес берген артық емес деп санайды кейбір сарапшылар. Борышқор елдің шаруаға деген қырсыздығының, шектен тыс оптимизмінің, сыбайлас жемқорлық пен нашар

Əлем жаѕалыќтары

Тізімде миллиардер Дональд Трамп, Флорида штатының бұрынғы губернаторы Джеб Буш, Висконсинның губернаторы Скотт Уокер, Арканзас штатының экс-губернаторы Майк Хакаби, зейнеткер нейрохирург Бен Карсон, Нью-Джерси жəне Огайо штаттарының губернаторлары Крис Кристи мен Джон Кейсич, сенаторлар Рэнд Пол, Марко Рубио жəне Тед Крус бар. Жүргізілген сауалдама нəтижесі алдыңғы орында Трамптың, одан кейін Буш пен Уокердің тұрғандығын көрсеткен. Бұл «негізгі құрамға» жеті үміткер кіре алмаған. Олар пікірсайысқа бөлек шақырылады.

Елдердіѕ даєдарысќа ўшырау сыры неде?

Іс жүзінде дағдарыстың одан арғы болашағы кредиторлардың кемеңгерлігіне тікелей қатысты. Осыған байланысты Германияға өзінің Грекияға деген көзқарасын қайта қарау жөнінде табанды

ШАРАЙНА

сақтауға тиесілі қолжетімділіктің жоқтығы сияқты бірқатар теріс тенденцияларды атап көрсеткен.

Отбасылық құндылықтардың құлдырауы мен эмиграцияның жоғары дəрежеге жетуі де Болгариядағы демографиялық ахуалдың ауырлығының факторы ретінде келтіріліп отыр. Біз қандай да бір жаңа дүниені əзірлемекпіз, ал қазіргі жұмыс істеп тұрған демографиялық стратегия парламенттік құжатқа айналмақ, деп мəлімдеген «Болгария радиосына» берген сұхбатында елдің вице-премьері, əлеуметтік саясат министрі Ивайло Калфин. Парламент стратегияны талқылап, қабылдауы тиіс. Онда нақты шаралар көрініс тауып, министрлер кеңесі оның орындалуы туралы жыл сайын баяндап отыруы керек, деп атап көрсеткен министр өз сөзінде.

Муссондыќ жауын зардаптары

Үндістанның орталық бөлігінде екі пойыздың вагондарының көпірден өзенге құлауы салдарынан 25-ке жуық жолаушы мерт болды. Бұл ақпаратты үндістандық ақпарат құралдары таратты. Қайғылы жағдай сəрсенбіге қараған түні Мадхья-Прадеш штатындағы Харда қаласынан 25 шақырымдай жерде болған. Алдымен Мумбай-Варанаси бағытымен келе жатқан пойыздың алты вагоны көпірдің қиылысында рельстен шығып кетіп, өзенге құлаған. Бірнеше минуттан кейін осыған жақын жерде Джабалпер – Мумбай бағытындағы пойыздың локомотиві жəне үш вагоны рельстен шығып кеткен. Теміржол компаниясы өкілінің айтуынша, апат нөсер жауынның салдарынан болуы əбден мүмкін.

Еѕ кґп табыс тапќан киноактер Америкалық Forbes журналының рейтингі бойынша, əлемде ең жоғары ақы төленетін киноактер болып «Мстителей» жұлдызы кіші РобертДауни танылды. Аталған басылым оның 2014 жылдың 1 маусымы мен 2015 жылдың 1 маусымы аралығындағы табысын 80 миллион доллар деп бағалаған. Тізімде екінші болып Гонконг тұрғыны Джеки Чан тұр. Оның табысы 50 миллион доллар екен. Ван Дизель 47 миллион доллармен үшінші орынға жайғасыпты. Сондай-ақ, басылым Брэдли Купердің табысын 41,5 миллионға, Адам Сэндлердің табысын 41 миллионға, Том Круздың кірісін 40 миллион долларға бағалапты. Ал Марк Уолберг 32 миллион доллармен оныншы орында тұр.

Ќысќа ќайырып айтќанда:

● АҚШ Конгресінің өкілдер палатасы Иранмен, оның ядролық бағдарламасы бойынша келісімді қабылдамау туралы қарар жобасын енгізді. Құжатты төменгі палатаның шетел істері жөніндегі комитеттің төрағасы Эд Ройс ұсынған. ● Швейцария кеденшілері Қытай азаматтарының чемодандарын тексеру кезінде 260 килоға жуық піл сүйегін тапты. Қара базарда оның құны шамамен 410 мың долларды құрайды екен. ● Иран Түркіменстанмен арадағы шекараға дейінгі алғашқы жолаушылар пойызын іске қосты. Пойыздың жылдамдығы сағатына 120 шақырымды құрайды. ● «Ирак пен Леванттың террорлық тобы» деген атпен белгілі содырлар екі аптада Мосул қаласының 2 мың тұрғынын өлтірген. Қаза болғандардың көпшілігі полицейлер мен əскери қызметкерлер жəне шенеуніктер.

Ўшаќ апатынан 16 полицей ќаза тапты Колумбияда ұшақ апатының салдарынан 16 полиция қызметкері қаза тапты. «Рейтер» ақпарат агенттігінің хабарлауынша, оқиға елдің солтүстікбатысындағы орманды аймақта болған. Америкалық өндірісте шығарылған UH60 ұшағы тауға соғылған. Колумбия қорғаныс министрі Луис Карлос Вильегастың сөзіне қарағанда, ұшақ ауа райының қолайсыздығынан немесе механикалық зақымданудан апатқа ұшырауы мүмкін. Қаза тапқан полиция қызметкерлері есірткіге қарсы операцияларға қатысып жүр екен. Атап өтейік, осыдан төрт күн бұрын елдің солтүстік-шығысында двигатель ақауына байланысты испандық өндірісінен шыққан CASA C – 235 ұшағы құлап, 11 əскери қызметші қаза тапқан еді.

Елдіѕ бірінші ханымы парламент сайлауына ќатыспаќ Венесуэла президентінің зайыбы Силия Флорес елдің Ұлттық ассамблеясы – парламент сайлауына қатысуға шешім қабылдады. Сайлау осы жылдың 6 желтоқсанында өтеді. Президент Николас Мадуро зайыбының бұл шешімін құптаған. Осының алдында ғана оппозиция жетекшісі М.Мачадоны кандидат ретінде тіркеуден бас тартқан екен. Ал Силия Флорес – Венесуэла Біртұтас социалистік партиясының мүшесі. Ол 2006-2011 жылдары аралығында парламент спикері болды, 2012-2013 жылдары елдің бас прокуроры қызметін атқарған. 62 жастағы С.Флорес өзінің күйеуі Н.Мадуродан он жас үлкен.

Хоуситтер əскери базадан айырылды АҚШ-та өрт өршісе, Үндістанда халықты нөсер жаңбыр əбігерге салуда. Бүгінде муссондық жауын салдарынан жүзден астам адамның қаза болғаны жəне тағы ондаған мың адамның өз үйлерін тастап кетуге мəжбүр болғаны белгілі болып отыр. Батыс Бенгалия штатында 215 мыңдай деревня жойылып кеткен. Үндістан үкіметі табиғи апат орын алған жерлерге жету үшін 200 адамнан тұратын медиктер командасының 120 қайықты пайдаланып жүргенін хабарлауда.

Үндістанда муссондық жауын жыл сайын маусым айынан қыркүйектің соңына дейін жалғасады. MIGnews. com.ua сайты күшті су тасқыны салдарынан 22 адамның құрбан болғанын да хабарлап отыр.

Дайындаған Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан».

Йемен президентінің əскері Лахдж провинциясындағы əскери-əуе базасын шииттік көтерілісшілер – хоуситтерден босатты. Бұл жөнінде операцияға жетекшілік еткен армия генералы Хади Фадель мəлімдеді. Генералдың айтуынша, бірнеше сағатқа созылған ұрыста ондаған хоуситтер жер жастанған немесе тұтқынға алынған, жүздеген хоуситтер қашып құтылған. Əскерлер аумағы 40 шаршы шақырым болатын Əл-Анад базасынан хоуситтерді іздестіруде. Армия генералы əскерлер Йеменнің оңтүстігіндегі Лахдж жəне Абьян провинцияларын хоусит содырларынан толықтай тазартуға уəде беріп отыр. Ал шабуыл президент əскері Сауд Арабиясы мен Біріккен Араб Əмірліктерінен жаңа техника мен қару-жарақтар алғаннан кейін басталған. Интернет материалдары негізінде əзірленді.


7

www.egemen.kz

6 тамыз 2015 жыл

Бос мемлекеттік əкімшілік лауазымдарєа орналасуєа конкурс туралы хабарландыру Барлық конкурсқа қатысушыларға қойылатын жалпы біліктілік талаптары: В-5 санаты үшін: жоғары білім; жұмыс тəжірибесі талап етілмейді. С-3 санаты үшін: жоғары білім; мемлекеттік қызмет өтілі үш жылдан кем емес; жоғары білім бағдарламалары бойынша шетелдің жоғары оқу орындарында Шетелде кадрлар даярлау жөніндегі республикалық комиссия бекітетін басым мамандықтар бойынша оқуды аяқтаған жағдайда мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес; мемлекеттік органдарда басшылық немесе өзге лауазымдарда жұмыс өтілі екі жылдан кем емес; осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағыттарына сəйкес салаларда жұмыс өтілі төрт жылдан кем емес, оның ішінде басшылық лауазымдарда екі жылдан кем емес; жоғары оқу орындарынан кейінгі оқу бағдарламалары бойынша Қазақстан Республикасының Президенті жанындағы білім беру ұйымдарында мемлекеттік тапсырыс негізінде немесе шетелдің жоғары оқу орындарында Шетелде кадрлар даярлау жөніндегі республикалық комиссия бекітетін басым мамандықтар бойынша оқуды аяқтауы; ғылыми дəрежесінің болуы. С-4 санаты үшін: жоғары білім; мемлекеттік қызмет өтілі екі жылдан кем емес; осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес салаларда жұмыс өтілі үш жылдан кем емес; жоғары немесе жоғары оқу орындарынан кейінгі оқу бағдарламалары бойынша Қазақстан Республикасының Президенті жанындағы білім беру ұйымдарында мемлекеттік тапсырыс негізінде немесе шетелдің жоғары оқу орындарында Шетелде кадрлар даярлау жөніндегі республикалық комиссия бекітетін басым мамандықтар бойынша оқуды аяқтауы; ғылыми дəрежесінің болуы. С-5 санаты үшін: жоғары білім; жұмыс тəжірибесі талап етілмейді. C-O-4 санаты үшін: жоғары білім; мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес; осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес салаларда жұмыс өтілі екі жылдан кем емес; жоғары оқу орындарынан кейінгі оқу бағдарламалары бойынша Қазақстан Республикасының Президенті жанындағы білім беру ұйымдарында мемлекеттік тапсырыс негізінде немесе шетелдің жоғары оқу орындарында Шетелде кадрлар даярлау жөніндегі республикалық комиссия бекітетін басым мамандықтар бойынша оқуды аяқтауы; ғылыми дəрежесінің болуы. Сот орындаушысына жұмыс тəжірибесі талаптары қолданылмайды. C-O-5 санаты үшін: жоғары білім; мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. C-O-6 санаты үшін: жоғары немесе ортадан кейінгі білім. C-R-4 санаты үшін: жоғары білім; мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. C-R-5 санаты үшін: жоғары немесе ортадан кейінгі білім. «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі төрағасының 2014 жылғы 11 желтоқсандағы №58 бұйрығымен бекітілген (Қазақстан Республикасы Əділет министрлігінде 2015 жылы 10 қаңтарда № 10080 тіркелген). Мемлекеттік əкімшілік қызметшілердің лауазымдық жалақысы Санат В-5 C-3 C-4 С-5 С-О-4

Еңбек сіңірген жылдарына байланысты min max 121719 164642 118516 160157 106344 143501 80078 108266 84563 114032

Санат C-O-5 C-O-6 C-R-4 C-R-5

Еңбек сіңірген жылдарына байланысты min max 64063 86485 57656 78157 56375 76235 49969 67906

I. Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Қаржылық бақылау комитетінің Атырау облысы бойынша қаржылық бақылау инспекциясы, 060005, Атырау облысы, Атырау қаласы, Азаттық даңғылы, 115, анықтама үшін телефон/факс 8(7122)-45-12-68, электронды мекенжайы: fink.atyrau@minfin.gov.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. № 1 бақылау бөлімінің бас маман-бас бақылаушытексерушісі, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: республикалық жəне жергілікті бюджеттердің орындалуына ішкі бақылауды жүзеге асырады. Мемлекеттік мекемелердің қаржыландыру жоспарлары жасалуының дұрыстығына жəне бекітілуіне, бюджет қаражатының мақсатты пайдалануына, сондайақ республикалық бюджеттік бағдарламалардың тиімді іске асырылуына бақылауды жүзеге асырады. Қазақстан Республикасы мемлекеттік сатып алу туралы заңнамасының сақталуын бақылауды, бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік, аудиторлық қызмет саласында бақылауды жүзеге асырады. Құзыреті шегінде бақылау объектілерінің республикалық жəне жергілікті бюджеттерге салықтық емес түсімдерді енгізудің толықтығы мен уақтылығына бақылауды жүзеге асырады. «Əкімшілік құқық бұзушылық туралы» ҚР кодексіне сəйкес əкімшілік құқық бұзушылықтар туралы хаттамалар дайындайды. Мемлекеттік сатып алу туралы заңнаманың бұзушылықтармен жасалған мемлекеттік сатып алу туралы шарттардың күші жойылған деп тану туралы жəне бақылау барысында анықталған бұзушылықтар сомаларын бюджетке өтеу бойынша талап-арыздарды сотқа дайындайды. Есептер жасау, мемлекеттік қаржылық бақылаудың белгіленген стандарттарын сақтай отырып бақылау актісін ресімдеу, талдау жəне бақылау материалдарын іске асыру. Бақылау объектілеріне бұзушылықтарды жою бойынша жіберілетін ұсынымдар дайындау, олардың орындалуын бақылау, бұзушылықтар фактілері бойынша құқық қорғау органдарына бақылау материалдарын ресімдеу. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: экономикалық (экономика, менеджмент, есеп пен аудит, қаржы), заңгерлік. Мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. Үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес осы санат бойынша функционалды міндеттерін орындау үшін қажетті нормативтік-құқықтық актілерді білуі. Экономист, бухгалтерлік қызметте тəжірибесі болғаны құпталады. 2. № 3 бақылау бөлімінің бас маман-бас бақылаушытексерушісі, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: республикалық жəне жергілікті бюджеттердің орындалуына ішкі бақылауды жүзеге асырады. Мемлекеттік мекемелердің қаржыландыру жоспарлары жасалуының дұрыстығына жəне бекітілуіне, бюджет қаражатының мақсатты пайдалануына, сондайақ республикалық бюджеттік бағдарламалардың тиімді іске асырылуына бақылауды жүзеге асырады. Қазақстан Республикасы мемлекеттік сатып алу туралы заңнамасының сақталуын бақылауды, бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік, аудиторлық қызмет саласында бақылауды жүзеге асырады. Құзыреті шегінде бақылау объектілерінің республикалық жəне жергілікті бюджеттерге салықтық емес түсімдерді енгізудің толықтығы мен уақтылығына бақылауды жүзеге асырады. «Əкімшілік құқық бұзушылық туралы» ҚР кодексіне сəйкес əкімшілік құқық бұзушылықтар туралы хаттамалар дайындайды. Мемлекеттік сатып алу туралы заңнаманың бұзушылықтармен жасалған мемлекеттік сатып алу туралы шарттардың күші жойылған деп тану туралы жəне бақылау барысында анықталған бұзушылықтар сомаларын бюджетке өтеу бойынша талап-арыздарды сотқа дайындайды. Есептер жасау, мемлекеттік қаржылық бақылаудың белгіленген стандарттарын сақтай отырып бақылау актісін ресімдеу, талдау жəне бақылау материалдарын іске асыру. Бақылау объектілеріне бұзушылықтарды жою бойынша жіберілген ұсынымдар дайындау, олардың орындалуын бақылау, бұзушылықтар фактілері бойынша құқық қорғау органдарына бақылау материалдарын ресімдеу.

Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: экономикалық (экономика, менеджмент, есеп пен аудит, қаржы), заңгерлік. Мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. Үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес осы санат бойынша функционалды міндеттерін орындау үшін қажетті нормативтік-құқықтық актілерді білуі. Экономист, бухгалтерлік қызметте тəжірибесі болғаны құпталады. ІІ. ҚР Инвестициялар жəне даму министрлігі Геология жəне жер қойнауын пайдалану комитетінің Солтүстік Қазақстан геология жəне жер қойнауын пайдалану өңіраралық департаменті, 020000, Ақмола облысы, Көкшетау қаласы, Сəтбаев көшесі, №1, анықтама үшін телефон: (716-2) 25-66-85, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Мониторинг жəне жер қойнауын пайдалану бөлімінің бас маманы (№ 03-04), С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: жерасты сулары мемлекеттік мониторингін жүргізуге бақылауды жүзеге асыру, орындалған жұмыстар актілерінің жобаларын жəне есептерін қарастыру. Су кадастрларын, жер қойнауын ластау көздерінің, қауіпті геологиялық үдерістердің көріну кадастрын жасау, статистикалық есепті бақылау. «Жерасты сулары» ішкі жүйесін толықтыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: техникалық ғылымдар жəне технологиялар саласында. ІІІ. Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі, 010000, Астана қаласы, Қонаев көшесі, 31-үй, анықтама үшін телефон: (8-7172) 72-02-92, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Азия жəне Африка департаменті Шығыс жəне Оңтүстік Шығыс Азия басқармасының екінші хатшысы, С-4 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: Қазақстанның Шығыс жəне Оңтүстік Шығыс, Азия елдерімен екіжақты ынтымақтастық мəселелері; өз бағыты бойынша ҚР СІМ, министрліктері мен мекемелерінің сыртқы саяси іс-шараларына қатысу; жетекшілік ететін елдердің ішкі саяси жəне экономикалық жағдайын қадағалау мен оған талдау жасау; ақпараттық, талдау жəне анықтамалық материалдарды əзірлеу; жетекшілік ететін елдермен əскери-техникалық ынтымақтастық мəселелері; СІМ басшылығының сұхбат тезистеріне ұсыныс беру жəне сұхбат жазбасын жасау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: гуманитарлық, құқық, əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес (халықаралық қатынастар, аударма ісі, шығыстану, халықаралық құқық, саясаттану, аймақтану немесе əлемдік экономика). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. 2. Азия жəне Африка департаменті Оңтүстік Азия жəне Орта Шығыс басқармасының атташесі, С-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: Қазақстанның Оңтүстік жəне Орта Шығыс Азия елдерімен екіжақты ынтымақтастық мəселелері; өз бағыты бойынша ҚР СІМ, министрліктері мен мекемелерінің сыртқы саяси іс-шараларына қатысу; жетекшілік ететін аймақтағы елдердегі ішкі саяси жəне экономикалық жағдайды қадағалау мен оған талдау жасау; ақпараттық, сараптамалық жəне анықтамалық материалдарды əзірлеу; ҚР ресми делегацияларын шетелге іссапарға жіберу туралы бұйрықтарды əзірлеу; СІМ басшылығының сұхбат тезистеріне ұсыныс беру жəне сұхбат жазбасын жасау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: гуманитарлық, құқық, əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес (халықаралық қатынастар, аударма ісі, шығыстану, халықаралық құқық, саясаттану, аймақтану немесе əлемдік экономика). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы ісқимыл агенттігінің «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. 3. Кадрлар басқармасының атташесі, С-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: ҚР-дың шет елдердегі өкілдіктері қызметкерлерін тағайындау жəне босату туралы құжаттар мен бұйрықтарды əзірлеу; ҚР-дың шет елдердегі мекемелері үшін жоспарланған кадр резервіне СІМ қызметкеріне материалдар əзірлеу жұмыстарын жүзеге асыру; жеке іс парағын ресімдеу үшін материалдар əзірлеу; ҚР-дың шет елдердегі мекемелеріне ұзақ мерзімді іссапарға шығатын қызметкерді арнайы тексеруден өткізу; ҚР-дың шет елдердегі өкілдіктеріне белгіленген тəртіпте құжаттарды, анықтамалық жəне басқа да материалдарды жіберу. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: гуманитарлық, құқық, əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес (халықаралық қатынастар, аударма ісі, шығыстану, халықаралық құқық, саясаттану, аймақтану немесе əлемдік экономика). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің ««Б» корпусының Мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына» сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. 4. Əкімшілік жəне бақылау департаменті бақылау жəне құжат айналымы басқармасының бас сарапшысы (С-4 санаты, 1 бірлік, негізгі қызметкердің бала күтіміне байланысты демалысы мерзіміне). Функционалды міндеттері: ақпаратты электронды поштамен уақтылы жəне сапалы қабылдау мен жөнелтуді қамтамасыз ету; ҚР СІМ іс қағаздарын жүргізу туралы есептік материалдарды дайындау; келіп түскен корреспонденцияларды өңдеу жəне тіркеуді ұйымдастыру. Шет елдердегі мекемелердің электронды мекенжайларының тізімін құрастыруға қатысу; Президент Əкімшілігі, Үкімет жəне Парламенттегі кіріс жəне шығыс корреспонденцияларын тіркеу; аннотация мен компьютерге ақпарат енгізуді жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: гуманитарлық, құқық, əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес (халықаралық қатынастар, аударма ісі, шығыстану, халықаралық құқық, саясаттану, аймақтану немесе мұрағаттану, құжаттану жəне құжаттамалық қамтамасыз ету). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің ««Б» корпусының Мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. 5. Əкімшілік жəне бақылау департаменті бақылау жəне құжат айналымы басқармасының сарапшысы, С-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: ақпаратты электронды поштамен хатты уақтылы жəне сапалы қабылдау мен жіберуді қамтамасыз ету; ҚР СІМ іс қағаздарын жүргізу туралы есептік материалдарды дайындау; кіріс корреспонденцияны өңдеу жəне тіркеуді ұйымдастыру. Шет елдегі мекемелердің электонды мекенжайларының тізімін құрастыруға қатысу; Президент Əкімшілігі, Үкімет жəне Парламенттегі кіріс жəне шығыс корреспонденцияны тіркеу; ақпарат аңдатпасын жəне оны компьютерге енгізуді жүзеге асыру; СІМ Алматыдағы өкілдігіне жəне ҚР шет елдердегі мекемелеріне жіберуге құжаттардың тізілімдері мен тізімдемелерін ресімдеу; құжаттарды шапшаң түрде санын арттыруды қамтамасыз ету. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: гуманитарлық, құқық, əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес (халықаралық қатынастар, аударма ісі, шығыстану, халықаралық құқық, саясаттану, аймақтану немесе мұрағаттану, құжаттану жəне құжаттамалық қамтамасыз ету). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің «Б» корпусының Мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. 6. Валюта-қаржы департаменті бухгалтерлік есеп жəне есеп беру басқармасының сарапшысы, С-5 санаты, 2 бірлік. Функционалды міндеттері: іссапарлар шығындарының сметасын құру, қаржыландыруды ашу үшін өтінімді дайындау, банктік операциялар есебін жүргізу, іссапарлар шығыстарын төлеуге берілетін аванстар бойынша есеп

беретін тұлғалармен есеп айырысуларды есепке алу; 137 ерекшелігі бойынша растайтын құжаттары бар есептер жасау; шетелдік іссапарлар бойынша есеп беретін тұлғалардың дебиторлық жəне кредиторлық қарыздары жағдайлары бойынша сұраулар мен жауаптар дайындау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: экономика жəне бизнес (экономика, бухгалтерлік есеп жəне аудит, қаржы немесе əлемдік экономика, 1С-бухгалтерия, Қоғамдық сектор үшін халықаралық қаржылық есептілік стандарттары (ҚСХҚЕС). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің ««Б» корпусының Мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. 7. Валюта-қаржы департаменті бюджеттік жоспарлау жəне талдау басқармасының сарапшысы, С-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: «Шетелдік iссапарлар» бағдарламасы бойынша ҚР Үкiметi қаулыларының жəне СIМ бұйрықтарының жобаларын əзiрлеу; «Шетелдік iссапарлар» бағдарламасы бойынша ҚР мемлекеттiк органдарының жиынтық кестелерiн жəне ҚР Үкiметiне ұсынуға арналған өкілетті шығындар жасау; еліміздің шет елдердегі мекемелерiмен хат алысу; бақылау-тексеру жұмысы туралы ережені əзiрлеуге қатысу; ҚР Үкiметi қаулыларының жобаларын əзiрлеуге қатысу; жоспарға сəйкес кадрларды ауыстыруларды, арнайы тарифтер жəне жеңiлдiктер бойынша «КЛМ» компаниясында авиабилеттерді брондау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: экономика жəне бизнес (экономика, бухгалтерлік есеп жəне аудит, қаржы немесе əлемдік экономика, 1С-бухгалтерия, Қоғамдық сектор үшін халықаралық қаржылық есептілік стандарттары (ҚСХҚЕС). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің ««Б» корпусының Мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. 8. Материалдық-техникалық қамтамасыз ету департаменті мемлекеттік сатып-алу жəне материалдық қамтамасыз ету басқармасының сарапшысы, С-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: тауарлар, жұмыстар жəне көрсетілетін қызметтер бойынша мемлекеттік сатып алуды «Мемлекеттік сатып алу туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сəйкес ұйымдастыру жəне өткізу; ҚР мемлекеттік сатып алу веб-порталында жұмыс істеу; мемлекеттік сатып алу жоспарын жасау жəне вебпорталда орналастыру; конкурс, аукцион, баға ұсыныстарын сұрату, бір көзден алу əдістерімен сатып алуды өткізу үшін құжаттаманы дайындау; отандық жəне шетелдік өнім берушілермен тауарлар, жұмыстар жəне көрсетілетін қызметтерді жеткізуге мемлекеттік сатып алудың барлық əдістерімен жасалған мемлекеттік сатып алу туралы шарттарды қалыптастыру, олардың орындалуын бақылау; мемлекеттік сатып алу веб-порталында шарттардың тізілімін қалыптастыру; мемлекеттік сатып алу жүйесін жетілдіру бөлігінде шараларды əзірлеу жəне проблемаларды анықтау бойынша мемлекеттік сатып алу саласында талдау жүргізу. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: экономика жəне бизнес (экономика, есеп жəне аудит, қаржы немесе əлемдік экономика). Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің «Б» корпусының Мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік бiлiктiлiк талаптарына сəйкес болу. Мемлекеттік жəне шет тілдерін білу. IV. Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясы, 010000, Астана қаласы, Бейбітшілік көшесі, 4, тел.: 75-22-22, 75-26-32, факс: 75-22-21, электронды мекенжайы: inform@election.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Халықаралық қатынастар бөлімінің сарапшысы, В-5 санаты. Функционалды міндеттері: халықаралық байланыстарды жоспарлау мен жүзеге асыру, халықаралық ұйымдармен жəне шет мемлекеттердің мемлекеттік органдарымен өзара іс-қимыл жасау үшін қажетті анықтамалық жəне талдамалық материалдарды дайындау, халықаралық байланыстарды жетілдіру мен дамыту. Сайлау тақырыбына қатысты материалдарды орыс жəне ағылшын тілдеріне аударуды қамтамасыз ету, халықаралық ұйымдар мен шет мемлекеттерден шет тілдерінде келіп түсетін хатхабарларды аударуды қамтамасыз ету. Конкурсқа қатысушыларға қойлатын талаптар: үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес, білімі жоғары: гуманитарлық ғылымдар (халықаралық қатынастар, аударма ісі), құқық (халықаралық құқық, құқықтану). Қазақстан Республикасының Конституциясын, «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Парламенті жəне оның депутаттарының мəртебесі туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы», «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы», «Республикалық референдум туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңдарын, «Мемлекеттік қызмет туралы», «Қоғамдық бірлестіктер туралы», «Саяси партиялар туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тəртібі туралы», «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару жəне өзін-өзі басқару туралы» Қазақстан Республикасының заңдарын, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Ағылшын тілін білуі міндетті. Компьютерде (Word, Excel) жəне ұйымдастыру техникасымен жұмыс істеуге икемдігі. V. Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі Құрылыс, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық істері жəне жер ресурстарын басқару комитеті, 010000, Астана қаласы, Орынбор көшесі, 8-үй, 10-кіреберіс, анықтама үшін телефон: (87172) 74-27-10, е-mail: E.Rysakova@economy.gov.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Мемлекеттік сəулет-құрылыс бақылау басқармасының басшысы, С-3 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: басқарма жұмысына жалпы басшылық жасау жəне оның министрлік пен комитеттің құрылымдық бөлімшелерімен, мемлекеттік жəне жергілікті атқарушы органдармен жəне өзге де ұйымдармен тиімді əрекет ету. Сəулет, қала құрылысы жəне құрылыс қызметі, мемлекеттік сəулет-құрылыс бақылау жəне лицензиялау саласында мемлекеттік саясатты қалыптастыру бойынша ұсыныстар жасау. Нормативтік базаны жетілдіруге, мемлекеттік сəулет-құрылыс бақылау, лицензиялау жəне аттестаттау саласындағы заңнаманы жетілдіруге бағытталған нормативтік-құқықтық жəне нормативтік-техникалық актілерді əзірлеуге қатысу; мемлекеттік бағдарламаларды, республика аумағында сəулет, қала құрылысы жəне құрылыс істері, мемлекеттік сəулет-құрылыс бақылау жəне лицензиялау жөніндегі жергілікті атқарушы органдардың қызметін тексеруді іске асыру. Құрылыс сапасына мемлекеттік сəулет-құрылыс бақылауын жəне Қазақстан Республикасының мемлекеттік нормативтерін сақтауын ұйымдастыру жəне іске асыру; сəулет-құрылыс қызметі саласында мемлекеттік нормативтік талаптарды бұзушыларға белгіленген заңнамалық тəртіппен тиісті шаралар қолдану. Басқарманың құзыретіне кіретін мəселелер бойынша Қазақстан Республикасы Президентінің Əкімшілігі, Үкіметі, комитет жəне министрлік басшылығы үшін ақпараттық-талдамалық материалдарды дайындауды ұйымдастыру; Қазақстан Республикасының Президенті Əкімшілігінің, Үкіметінің, комитет жəне министрлік басшылығы тапсырмаларының жəне нормативтік-құқықтық актілерінің уақтылы орындалуын, депутаттық сауалдарға, мемлекеттік органдардың хаттарына, заңды жəне жеке тұлғалардың өтініштеріне жауаптар дайындауды бақылау мен ұйымдастыру; басқарманың құзыретіне кіретін мəселелер бойынша (мемлекеттік сəулет-құрылыс бақылау мəселелері бойынша азаматтарды қабылдау, орын алған шағымдар мен өтініштерге шығу арқылы қарастыру) азаматтармен жұмыс істеуді жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: техникалық ғылымдар мен технологиялар (құрылыс, құрылыс материалдары, бұйымдары жəне құрастырмалары өндірісі), өнер (сəулет). Қазақстанның 2050 жылға дейінгі даму стратегиясын, «Қазақстан

Республикасындағы сəулет, қала құрылысы жəне құрылыс қызметі туралы», «Тұрғын үй қатынастары туралы», «Рұқсаттар жəне хабарламалар туралы» ҚР заңдарын білу; функционалды міндеттерді орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімнің болуы. 2. Коммуналдық шаруашылық басқармасының сарапшысы, С-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: заңдардың, қаулылардың, өкімдердің жəне өзге де нормативтік-құқықтық актілердің жобаларын, коммуналдық шаруашылық саласында мемлекеттік саясатты одан əрі жетілдіру бойынша бағдарламалар мен ұсыныстар əзірлеуге қатысу; реттелетін саладағы нормативтік-құқықтық актілерді əзірлеуге қатысу; коммуналдық салада табиғи монополия субъектілерінің инвестициялық жобаларын келісуге қатысу. Бюджеттік инвестициялық жобаларға одан əрі мониторинг жəне талдау жүргізе отырып, жергілікті атқарушы органдардың бюджеттік инвестициялық жобаларын қарау. Белгіленген қуаты 100 Гкал/сағ. Қазандық, қазандықтарды отынмен қамтамасыз ету, білім беру жəне денсаулық сақтау, əлеуметтік объектілер, тұрғын үйлер, жылумен, сумен, электрмен жəне газбен жабдықтау желілері, су бұру бағыттары бойынша жылыту маусымына дайындықты жəне оны өткізуді қамтамасыз ету бойынша жергілікті атқарушы органдардан түскен ақпаратқа мониторинг жүргізу жəне жинау. Коммуналдық қызметтер үшін коммуналдық берешектердің серпіні бойынша ақпарат жинау жəне талдау. Коммуналдық қызметтер үшін берешектерді азайту тетігін əзірлеуге қатысу, жылыту маусымына дайындық пен оны өткізу, коммуналдық қызметтер үшін берешектерді азайту мəселелерін заңнамалық реттеу бойынша ұсыныстар енгізу. Басшылық жүктеген өзге де функцияларды жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: техникалық ғылымдар жəне технологиялар (құрылыс, материалдары, бұйымдары жəне құрастырмалары өндірісі, жылу энергетикасы, электр энергетикасы), өнер (сəулет), ауыл шаруашылығы ғылымдары (су ресурстары жəне суды пайдалану), қызмет көрсету (кадастр, бағалау), əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес (экономика, мемлекеттік жəне жергілікті басқару), құқық (заңтану); Қазақстанның 2050 жылға дейінгі даму стратегиясын, «Қазақстан Республикасындағы сəулет, қала құрылысы жəне құрылыс қызметі туралы», «Тұрғын үй қатынастары туралы», «Рұқсаттар жəне хабарламалар туралы», «Газ жəне газбен жабдықтау туралы», «Электр энергетикасы туралы» ҚР заңдарын білу; функционалды міндеттерді орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімнің болуы. VI. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркəсіптік кешендегі Мемлекеттік инспекция комитетінің Қарағанды облыстық аумақтық инспекциясы, 100015, Қарағанды қаласы, Əлиханов көшесі, 11 А, анықтама үшін телефондар: 8(7212) 42-3034, 42-08-00, факс: 41-21-79, karaganda.oti.kgi@minagri. gov.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Бұқар жырау аудандық аумақтық инспекциясының бас маман-асыл тұқымды мал шаруашылығы жөніндегі инспекторы, C-R-4 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: асыл тұқымды мал шаруашылығы саласындағы субъектілер мен асыл тұқымды мал шаруашылығын дамыту бағдарламаларының негізінде бюджет қаражаты есебінен субсидия алған жеке жəне заңды тұлғалардағы селекциялық жəне асыл тұқымдық жұмыстың жай-күйіне, оны есепке алуға жəне оның есептілігіне мемлекеттік бақылауды жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: мал шаруашылығы өнімдерін өңдеу технологиясы (зоотехния) мамандығы бойынша жоғары ауыл шаруашылығы білімі. Іс-тəжірибесі болған жағдайда, ортадан кейінгі зоотехния мамандығы бойынша, ауыл шаруашылығы білімі барларға рұқсат етіледі. «Асыл тұқымды мал шаруашылығы туралы», «Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік бақылау жəне қадағалау туралы» заңдарын білу; компьютермен жəне ұйымдастыру техникасымен жұмыс істей білу. Кəсіби біліктілігі: «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарына орналасуға тестілеу бағдарламасына сəйкес Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы», «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы», «Мемлекеттік сатып алу туралы», «Акционерлік қоғамдар туралы», «Мемлекеттік кəсіпорындар туралы» заңдарын, Бюджет кодексін, Қазақстан Республикасы Үкіметінің «Республикалық жəне мемлекеттік бюджетті пайдалану ережесін», азаматтық, азаматтық-процесуалдық заңнамаларды, «Агроөнеркəсіптік кешенді жəне ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» заңды жəне ауыл шаруашылығы саласындағы басқа да нормативтік-құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Практикалық тəжірибесі: 1) Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің 2008 жылғы 9 қаңтардағы № 02-01-02/5 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес; 2) Word, Excel, E-mail, Internet бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. 2. Қаражал қалалық аумақтық инспекциясының бас маман-өсімдіктер карантині жөніндегі инспекторы, C-R4 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: карантиндік объектілердің енуі мен таралуының алдын алу бойынша, мемлекеттік шаралар жүйесін жоспарлауды жəне ұйымдастыруды білу, олардың жеке жəне заңды тұлғаларымен орындалуын бақылау, заң талаптарына сəйкес жұмыстарды жоспарлау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: агрономия, өсімдіктерді қорғау жəне карантині, агроинженерия мамандықтары бойынша, ауыл шаруашылығы, биология мамандығы бойынша-ғылыми-жаратылыстану немесе педагогикалық жоғары білімі. Іс тəжірибесі болған жағдайда ортадан кейінгі агрономия, өсімдіктерді қорғау жəне карантині, агроинженерия мамандықтары бойынша ауыл шаруашылығы, биология мамандығы бойынша ғылымижаратылыстану немесе биология мамандығы бойынша педагогикалық білімі барларға рұқсат етіледі. «Өсімдіктер карантині туралы», «Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік бақылау жəне қадағалау туралы» заңдарын білу; компьютермен жəне ұйымдастыру техникасымен жұмыс істей білу. Кəсіби біліктілігі: «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарына орналасуға тестілеу бағдарламасына сəйкес Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы», «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы», «Мемлекеттік сатып алу туралы», «Акционерлік қоғамдар туралы», «Мемлекеттік кəсіпорындар туралы» заңдарын, Бюджет кодексін, Қазақстан Республикасы Үкіметінің «Республикалық жəне мемлекеттік бюджетті пайдалану ережесін», азаматтық, азаматтық-процесуалдық заңнамаларды, «Агроөнеркəсіптік кешенді жəне ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» Заңды жəне ауыл шаруашылығы саласындағы басқа да нормативтік-құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Практикалық тəжірибесі: 1) Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің 2008 жылғы 9 қаңтардағы № 02-01-02/5 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес; 2) Word, Excel, E-mail, Internet бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркəсіптік кешендегі Мемлекеттік инспекция комитетінің Қостанай облыстық аумақтық инспекциясы, 110000, Қостанай облысы, Қостанай қаласы, Гоголь көшесі, 79 «А», анықтама үшін телефон: 8(7142) 53-00-23, факс 8(7142) 50-29-41, электронды мекенжай: kostanai_p-out@minagri.gov.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды:

1. Лисаков қалалық аумақтық инспекциясының жетекші маман-өсімдіктер карантині жөніндегі мемлекеттік инспекторы (уақытша, негізгі қызметкердің бала күтімі кезеңіне, С-R-5 санаты, 1 бірлік). Функционалды міндеттері: реттелетін салада мемлекеттік бақылауды жүзеге асыру. Шаруашылық жүргізетін субъектілерге карантиндік бақылауды ұйымдастыруды жəне жүргізуді қамтамасыз ету; карантин ісі мəселелері бойынша арыз-шағымдарды қарастыру; статистикалық есептерді, жұмыс жоспарын құрастыру, жеке құжаттаманы жүргізу; дау мəселелері туа қалған жағдайда сарапшы болу. Ішкі сауда нысандарында шығарылатын жəне транзиттік өнімдердің карантиндік құжаттарының барын жəне оның дұрыс ресімделуін қарайды. Өсімдіктер карантині жөніндегі ҚР заңнамасымен анықталған бұзушылықтарды жою бойынша, өсімдіктер карантині жөніндегі іс-шаралардың орындалуы бойынша нұсқамаларды береді жəне олардың орындалуына бақылау жасайды. Қолданыстағы заңнамамен қарастырылған өкілеттіктерді жəне басқа да функцияларды жүзеге асырады. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары немесе ортадан кейінгі: ауыл шаруашылығы ғылымдары (агрономия, өсімдіктерді қорғау жəне карантині) саласындағы білімі. Кəсіби біліктілігі: «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарына орналасуға тестілеу бағдарламасына сəйкес Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы», «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы», «Мемлекеттік сатып алу туралы», «Акционерлік қоғамдар туралы», «Мемлекеттік кəсіпорындар туралы» заңдарын, Бюджет кодексін, Қазақстан Республикасы Үкіметінің «Республикалық жəне мемлекеттік бюджетті пайдалану ережесін», азаматтық, азаматтық-процесуалдық заңнамаларды, «Агроөнеркəсіптік кешенді жəне ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» Заңын жəне ауыл шаруашылығы саласындағы басқа да нормативтік-құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Практикалық тəжірибесі: 1) Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің 2008 жылғы 9 қаңтардағы № 02-01-02/5 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес; 2) Word, Excel, E-mail, Internet бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркəсіптік кешендегі Мемлекеттік инспекция комитетінің Қызылорда облыстық аумақтық инспекциясы, 120018, Қызылорда қаласы, Бейбарыс Сұлтан көшесі 34, анықтама үшін телефондары: 8 (7242) 21-25-62, 21-25-96, электронды мекенжайы: tashenov.b@ minagri.gov.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Өсімдіктер карантині жəне фитосанитариялық бақылау бекеттері жөніндегі мемлекеттік инспекция бөлімінің жетекші маманы, С-O-6 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: карантинге жатқызылған өнім мен өсімдіктер карантині жөніндегі бақылау жəне қадағалау объектілерін тексеріп қарайды, фитосанитариялық сараптама жүргізеді; карантинді объектілер таралуының есебін жүргізеді жəне мүдделі адамдарға ақпарат береді. Жерсіндіру-карантиндік көшеттіктердегі карантинге жатқызылған импорттық өнімнің карантиндік объектілер мен бөтен текті түрлерден жасырын залалданғанзалалданбағанын тексеруді ұйымдастырады; өз қызметін шекаралық, кедендік, құқық қорғау жəне басқа да мемлекеттік органдармен өзара іс-қимылды жүзеге асырады; агроөнеркəсіптік кешендегі салаларын бірыңғай автоматтандырылған басқару жүйесі (БАБЖ) республикадағы агроөнеркəсіптік кешендегі жағдайдың бірыңғай жүйе бойынша жинақтауды, оларды сақтауды жəне жедел ақпараттарды сараптауды ұйымдастыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: агрономия, өсімдік қорғау жəне карантин саласындағы жоғары ауыл шаруашылығы білімі. Мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес, салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда, ортадан кейінгі ауыл шаруашылығы (агрономиялық, өсімдік қорғау жəне карантин) білімі барларға рұқсат етіледі. Кəсіби біліктілігі: «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарына орналасуға тестілеу бағдарламасына сəйкес Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы», «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы», «Агроөнеркəсіптік кешенді жəне ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» заңдарын жəне ауыл шаруашылығы саласындағы басқа да нормативтік-құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Практикалық тəжірибесі: 1) Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің 2008 жылғы 9 қаңтардағы № 02-01-02/5 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес; 2) Word, Excel, E-mail, Internet бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркəсіптік кешендегі Мемлекеттік инспекция комитетінің Астана қаласы бойынша аумақтық инспекциясы, 010000, Астана қаласы, Желтоқсан көшесі, 28а-үй, анықтама үшін телефон: 8(7172) 32-7245, факс: 8 (7172) 32-72-33, e-mail: kugabayeva.g@minagri. gov.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Кадр, ұйымдастыру-құқықтық қамтамасыз ету бөлімінің жетекші маманы, С-О-6 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: кіріс жəне шығыс құжаттарының тіркелуін қамтамасыз ету; кіріс жəне шығыс жəне қызметтік құжаттарды уақтылы жеткізуді қамтамасыз ету; іс жүргізу бойынша нұсқаулықтардың құрастыруына қатысу жəне құжат айналымына қатысты нормативтікəдістемелік құжаттардың дайындалуын ұйымдастыру; «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тəртібі туралы» ҚР Заңына сəйкес, келіп түскен кіріс жəне шығыс құжаттардың уақтылы тіркелуін жəне жеткізілуін бақылау; жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштері туралы есеп жүргізу; мұрағатқа тапсырылатын құжаттарды дұрыс ресімделуін жүзеге асыру. ҚР заңнамалары шеңберінде басшылықтың басқа тапсырмаларын орындау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: құқық саласында, əлеуметтік ғылым жəне бизнес, гуманитарлық ғылым, ауыл шаруашылығы ғылымы саласында жоғары немесе ортадан кейінгі білімі. Кəсіби біліктілігі: «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарына орналасуға тестілеу бағдарламасына сəйкес Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы», «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы», «Агроөнеркəсіптік кешенді жəне ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» заңдарын жəне ауыл шаруашылығы саласындағы басқа да нормативтік-құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Практикалық тəжірибесі: 1) Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің 2008 жылғы 9 қаңтардағы № 02-01-02/5 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес; 2) Word, Excel, E-mail, Internet бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. (Соңы 8-бетте).


8

www.egemen.kz

(Соңы. Басы 7-бетте).

2. Өсімдіктер карантині жəне қорғау жəне фитосанитариялық бақылау бекеттері жөніндегі мемлекеттік инспекция бөлімінің бас маманы (2015 жылғы 22 қазанға дейін, негізгі қызметкердің жүктілікке жəне босануға байланысты демалыс кезеңіне, С-О-5 санаты, 1 бірлік). Функционалды міндеттері: жетекші мамандардың жұмыстарын ұйымдастыру, олардың жұмысын жəне еңбек тəртібін бақылау; жетекші мамандардан есептерді қабылдауды қамтамасыз ету; ҚР өсімдіктер карантині саласындағы заңнамаларына сəйкес, карантинге жатқызылған өнімді карантиндік қарау; карантиндік жəне фитосанитариялық сертификаттар беру; өсімдікті қорғау жəне карантин саласында заң бұзушылық орын алған жағдайда, құқық бұзушыны əкімшілік жазаға тарту бойынша жұмыстар жүргізу; карантиндік объектілерді анықтау, оқшаулау жəне жою бойынша, ағымдағы жəне жылдық есепті жəне жұмыс жоспарын жасау; кіріс жəне шығыс құжаттарын сапалы жəне уақытында орындау; өсімдікті қорғау жəне карантин саласы бойынша, заңнамалар шеңберінде басшылықтың басқа да тапсырмаларын орындау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: ауыл шаруашылығы ғылымы (агрономия, өсімдіктерді қорғау жəне өсімдіктер карантині, топырақ зерттеу жəне агрохимия, жеміс-көкөніс өсірушілік, агроинженерия) саласында, жаратылыстану ғылымы (экология) саласында, білім саласында (биология) жоғары білім немесе мемлекеттік қызметте бір жылдан кем емес өтілі немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес, салаларда екi жылдан кем емес жұмыс өтiлi болған жағдайда, аталған мамандықтар бойынша ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. Кəсіби біліктілігі: «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарына орналасуға тестілеу бағдарламасына сəйкес Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы», «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы», «Агроөнеркəсіптік кешенді жəне ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» заңдарын жəне ауыл шаруашылығы саласындағы басқа да нормативтік-құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Практикалық тəжірибесі: 1) Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің 2008 жылғы 9 қаңтардағы №02-01-02/5 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес; 2) Word, Excel, E-mail, Internet бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркəсіптік кешендегі Мемлекеттік инспекция комитетінің Жамбыл облыстық аумақтық инспекциясы, 080011, Жамбыл облысы, Тараз қаласы, Пушкин көшесі, 140 б, анықтама үшін телефон: 8 (7262) 45-24-46, факс 43-29-63, электронды пошта: seitova.m@ minagri.gov.kz, kurmanalieva.a@ minagri.gov.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Өсімдіктер карантині жəне фитосанитариялық бақылау бекеттері жөніндегі мемлекеттік инспекция бөлімінің жетекші маман-фитосанитариялық бақылау бекетіндегі өсімдіктер карантині жөніндегі мемлекеттік инспекторы, С-О-6 санаты, 1 бірлік. Фунционалды міндеттері: мемлекеттік шекара аймағында орналасқан фитосанитариялық бақылау бекеттерінде өсімдіктер карантині жөніндегі мемлекеттік бақылауды тікелей жүзеге асыру жəне Қазақстан Республикасының өсімдіктер карантині саласындағы заңнамасының бұзылуына жол берген лауазымды адамдарды, жеке жəне заңды тұлғаларды əкiмшiлiк жауапкершiлiкке тарту. Қазақстан Республикасының заң талаптарына сəйкес, өсімдіктер карантині саласында мемлекеттік бақылау мен қадағалауды жүргізу. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: ауыл шаруашылығы ғылымдары саласында (агрономия немесе өсімдік қорғау жəне карантин немесе агроэкология немесе топырақтану жəне агрохимия немесе жеміскөкеніс жəне жүзім шаруашылығы мамандықтары бойынша) білім, компьютермен жəне ұйымдастыру техникасымен жұмыс істей білу. Кəсіби біліктілігі: «Б» корпусының мемлекеттік əкімшілік лауазымдарына орналасуға тестілеу бағдарламасына сəйкес Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы», «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы», «Агроөнеркəсіптік кешенді жəне ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» заңдарын жəне ауыл шаруашылығы саласындағы басқа да нормативтік-құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білу. Практикалық тəжірибесі: 1) Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің 2008 жылғы 9 қаңтардағы №02-01-02/5 бұйрығымен бекітілген «Б» корпусы мемлекеттік əкімшілік лауазымдарының санаттарына үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес; 2) Word, Excel, E-mail, Internet бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. VII. Қазақстан Республикасы Инвестициялар жəне даму министрлігі Индустриялық даму жəне өнеркəсіптік қауіпсіздік комитетінің «Ақмола облысы бойынша департаменті» РММ, 020000, Көкшетау қ., Əуезов к-сі, 230, анықтама үшін телефоны: 8(7162) 252589, телефонфакс: 8 (7162) 25-52-67, электронды мекенжайы: dirpb_ akmola@mail.ru, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Атом өнеркəсібін қадағалау бөлімінің басшысы (Степногор қ.), С-О-4 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: атом өнеркəсібінің, тау-кен саласының қауіпті өндірістік объектілерінде өнеркəсіптік қауіпсіздік саласында мемлекеттік қадағалауды жүзеге асыру; жоғары тұрған мемлекеттік органдардың бұйрықтарын, кіріс құжаттарды, басшылықтың тапсырмаларын уақтылы орындауды қамтамасыз ету; өнеркəсіптік қауіпсіздік мəселесі бойынша жобалық жəне рұқсаттамалық құжаттамаларды келісу жəне дайындау; өнеркəсіптің бақыланатын салаларындағы кəсіпорындарында өнеркəсіптік қауіпсіздік саласындағы заңнама талаптарының сақталуын тексеруді, авариялар мен қайғылы оқиғаларды зерттеу бойынша арнайы комиссия жұмысын ұйымдастыру жəне қатысу, өнеркəсіптік қауіпсіздік мəселесі бойынша материалдар дайындауды қамтамасыз ету, əкімшілік істерді жүргізу. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: техникалық ғылымдар жəне технологиялар саласындағы жоғары білім, өнеркəсіптің жетекшілік ететін саласындағы өндірістерде жұмыс тəжірибесі болған дұрыс. 2. Атом өнеркəсібін қадағалау бөлімінің бас маманы, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: атом өнеркəсібінің, таукен саласының қауіпті өндірістік объектілерінде өнеркəсіптік қауіпсіздік саласында мемлекеттік қадағалауды жүзеге асыру; жоғары тұрған мемлекеттік органдардың бұйрықтарын, кіріс құжаттарды, басшылықтың тапсырмаларын уақтылы орындауды қамтамасыз ету; өнеркəсіптік қауіпсіздік мəселесі бойынша жобалық жəне рұқсаттамалық құжаттамаларды келісу жəне дайындау; өнеркəсіптің бақыланатын салаларындағы кəсіпорындарында өнеркəсіптік қауіпсіздік саласындағы заңнама талаптарының сақталуын тексеруді, авариялар мен қайғылы оқиғаларды зерттеу бойынша арнайы комиссия жұмысын ұйымдастыру жəне қатысу. Қауіпті өндірістік объекілердің өндіріс ғимараттарын, технологиялық құрылыстарын жəне техникалық құрылғыларын, қауіпті техникалық құрылғыларды уақтылы техникалық куəландырылуына, қауіпті өндірістік обьектілердің жəне қауіпті техникалық құрылғыларды пайдаланатын ұйымдардың авариялар мен олардың салдарын жою жəне оқшаулау бойынша уақтылы жұмыстар жүргізуіне мемлекеттік қадағалау жүргізу. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: техникалық ғылымдар жəне технологиялар саласында жоғары білім, мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағыттарына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. Қазақстан Республикасы Инвестициялар жəне даму министрлігі Индустриялық даму жəне өнеркəсіптік қауіпсіздік комитетінің «Алматы қаласы бойынша

департаменті» РММ, 050046, Алматы қ., Абай даңғылы, 191, 915 кабинет, анықтама телефоны: 8(727)376-53-66, 376-52-24, электронды пошта: ggtn_almaty@mail.ru, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Салааралық қадағалау, энергия үнемдеу жəне энергия тиімділігін арттыру саласындағы бақылау бөлімінің бас маманы (С-О-5 санаты, 1 бірлік, негізгі қызметкердің бала күтімі демаласы кезеңіне). Функционалды міндеттері: өнеркəсіптің металлургия жəне мұнай-химия, химия, тау-кен саласындағы қауіпті құрылғыларды қолдануда, қауіпті өндірістік объектілер мен ұйым дардағы сақтау, өнеркəсіп қауіпсіздік саласында мемлекеттік қадағалау жүргізу. Қауіпті өндірістік объектілерді пайдалануға беру кезінде қабылдау сынағының техникалық куəландыруына қатысу. Құзыреті шегінде мүдделі мемле кеттік органдармен бірлесе отырып қатысу жəне апатты тергеу. Энергия үнемдеу жəне энергия тиімділігін арттыру туралы Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарын сақтай отырып мемлекеттік бақылауды жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары техникалық білім, ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі (техникалық), берілген қызмет функцияларына сəйкес, екі жылдан кем емес жұмыс өтілі немесе бір жылдан кем емес мемлекеттік қызмет өтілінің болуы. 2. Əкімшілік-қаржылық жұмыстар бөлімінің басшысы, С-О-4 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: департаменттің бухгалтерлік есептерін жүргізу, бюджетті жоспарлау жəне орындау, бюджет өтінімін қалыптастыру, мемлекеттік сатып алуды жүргізу мен ұйымдастыру, тауарлар, жұмыстар жəне көрсетілетін қызметтер мен жабдықтаушылармен жасалатын келісімшарт жобаларын жасау, мемлекеттік сатып алу қызметін жүргізу жəне атқарылған есепшоттар мен келісімдерді, көрсетілетін қызметтерді, қаржыландыру жоспарына сəйкес, бюджет қаржысын мерзімінде жіберуді жүзеге асыру. Департамент бойынша жалақыны, қосымша жəне əлеуметтік төлемдерді, зейнетақы жарналары, əлеуметтік есептер, өзге де салықтар мен іссапар шығындарын «Қазынашылық-клиент» жүйесі арқылы қызметкерлердің карточкалық есепшоттарына уақтылы есептеп аудару. Бөлім құзыретіне енетін əкімшілік жəне қаржылық жұмыстар бойынша жоғары тұрған мемлекеттік органдармен, орталық мемлекеттік органдармен, өзге де заңды жəне жеке тұлғалармен хат алмасу. Жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштерін мерзімінде қарауға бақылау жүргізу. Бөлім құзыретіне тиісті департаменттің жұмыс жоспарының орындалуын бақылау жəне дайындау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: техникалық ғылымдар жəне технологиялар, экономика жəне бизнес саласында. 3. Əкімшілік-қаржылық жұмыстар бөлімінің бас маманы, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: бөлім қызметін ұйымдастыру, бөлім қызметкерлерінің міндеттері мен құзыретін анықтау, мемлекеттік қызметке қабылдау кезіндегі жұмысты іске асыру, қызметтен жоғарылату жəне босату жұмыстарын жүргізу, кадр жұмыстары бойынша құжаттар жүргізу, белгіленген кестеге сəйкес департаменттің əкімшілік мемлекеттік қызметкерлерін аттестаттауды жүргізу бойынша жұмыстарын ұйымдастыру, департамент бойынша статистикалық жəне жедел есептерді дайындау. Бөлімнің функционалды міндеттері бойынша нұсқаулықтар, ереже дайындау. Ағымдағы кадрлар туралы сараптама мен есептерді топтастыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім, ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі: техникалық ғылымдар жəне технологиялар саласында, құқық, білім, əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес. 4. Əкімшілік-қаржылық жұмыстар бөлімінің бас маманы, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: департаменттің іс қағаздарын жүргізу. Жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштерін есепке алу жəне азаматтардың өтініштерінің заңды түрде орындалуын бақылау. Іс жүргізу, қызметтік құжаттардың мерзімінде орындалуын бақылау. Құжаттандыру ережесі талаптарының орындалуын қамтамасыз ету, департамент құжаттарына басшылық жасау. Департамент істері номенклатурасын жасау. Қызметтік, нормативтік жəне құқықтық құжаттарды ресми тілден мемлекеттік тілге жəне мемлекеттік тілден ресми тілге аудару Департаменттегі іс жүргізуді мемлекеттік тілде дамытуды жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білімі; ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі: техникалық ғылымдар жəне технологиялар, əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес, гуманитарлық ғылымдар саласында. Қазақстан Республикасы Инвестициялар жəне даму министрлігі Индустриялық даму жəне өнеркəсіптік қауіпсіздік комитетінің «Астана қаласы бойынша департаменті» РММ, 010000, Астана қаласы, Омаров көшесі, 91-үй, №2 ӨСҚБ ғимараты, анықтама үшін телефон: (8-7172) 39-08-78, 39-07-37, e-mail: insp_ast@ mail.ru, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Қазандық жəне газ шаруашылығы объектілерін мемлекеттік қадағалау бөлімінің бас маманы, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: жоғары тұрған мемлекеттік органдардың тапсырмаларын, кіріс құжаттардың, басшылықтың өкімдерін, бұйрықтарын жəне тапсырмаларын уақтылы орындалуын қамтамасыз ету; өнеркəсіптің жетекшілік ететін қауіпті өндірістік объектілерінде өнеркəсіптік қауіпсіздік мəселелері бойынша жоба жəне рұқсат, қауіпті өндірістік объектілерде өнеркəсіптік қауіпсіздік деңгейін жоғарылатуға бағытталған нормативтікқұқықтық актілерді жетілдіру құжаттамасын дайындау жəне келісу; өнеркəсіптің бақылау жүргізілетін кəсіпорындарында өнеркəсіптік қауіпсіздік саласындағы заңнама талаптарының сақталуын қадағалайтын тексерістерді ұйымдастыру жəне оларға қатысу; ұжымдық жəне ведомствоаралық жиналыстарды өткізуге арналған өнеркəсіптік қауіпсіздік мəселелері бойынша материалдардың дайындалуын қамтамасыз ету. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім: техникалық ғылымдар жəне технологиялар. Мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе берілген лауазымның функционалды бағыттарына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. Қазақстан Республикасы Инвестициялар жəне даму министрлігі Индустриялық даму жəне өнеркəсіптік қауіпсіздік комитетінің «Қызылорда облысы бойынша департаментi» РММ, 120000, Қызылорда қаласы, Ы. Жақаев көшесі, 5, анықтама үшін телефон : 8 (7242) 2730-77, 26-47-17, e-mail: prombez_kyzylorda@mail.ru, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Əкімшілік-қаржылық жұмыс бөлімінің бас маманы, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: мемлекеттік қызметте болумен байланысты шектеулерді қабылдау құжаттарын, қызмет бабында өрлеу жəне қызметтен босату туралы жұмыстарды іске асыру, кадрлық жұмыс бойынша құжаттаманы жүргізу, жеке құрам бойынша статистикалық жəне шұғыл есеп беруді дайындау, кадр тұрақтылығын жəне жинақтылығын есепке алу жəне талдау мен байланысты жұмыстарды жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары білім. Əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес: (еңбекті ұйымдастыру жəне нормалау), мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағыттарына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. Word, Excel бағдарламаларымен компьютерде жұмыс істей білу. Қазақстан Республикасы Инвестициялар жəне даму министрлігі Индустриялық даму жəне өнеркəсіптік қауіпсіздік комитетінің «Солтүстік Қазақстан облысы бойынша департаменті» РММ, 150000, Петропавл қаласы, Парк көшесі, 57 В-үй, анықтама үшін телефон: (8-7152) 53-42-48, e-mail: prombez.sko@mail.ru, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Энергия үнемдеу жəне энергия тиімділігін арттыру саласындағы бақылау, салааралық қадағалау бөлімінің бас маманы, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: энергия үнемдеу жəне энергия тиімділігін арттыру бойынша Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарын сақтауға мемлекеттік бақылауды жүзеге асыру. Энергия аудитін жəне энергия үнемдеу мен энергия тиімділігін арттыру сараптамасын жүргізу. Қауіпті өндірістік объектіні пайдалануға енгізу кезінде қабылдау сынақтарына, техникалық куəландыруларға қатысу. Қауіпті техникалық құрылғыларды есепке алуды жəне есептен шығаруды жүзеге асыру. Қауіпті өндірістік объектілердің өндірістік ғимараттарын, технологиялық құрылыстары мен техникалық құрылғыларын, қауіпті

6 тамыз 2015 жыл

техникалық құрылғыларды техникалық куəландырудың уақтылы жүргізілуін өнеркəсіптік қауіпсіздік саласындағы мемлекеттік қадағалауды жүзеге асыру. Қызметі үшінші тұлғаларға зиян келтіру қаупімен байланысты объектілер иелерінің жауапкершілігін міндетті сақтандыру шартын жасау жөніндегі міндеттерді орындауға мемлекеттік бақылауды жүзеге асыру. Қауіпті өндірістік объектілердің жəне қауіпті техникалық құрылғыларды пайдаланушыұйымдардың өнеркəсіптік қауіпсіздік талаптарын сақтауына өнеркəсіптік қауіпсіздік саласындағы мемлекеттік қадағалауды жүзеге асыру. Адамдардың денсаулығы мен өміріне қауіп төндіретін ерекше жағдайларда, соттың шешімінсіз жеке кəсіпкерлердің, ұйымдардың қауіпті өндірістік объектілердің техникалық құрылғыларды пайдалануы мен байланысты қызметін немесе қызметтің жекелеген түрлерін үш күннен аспайтын мерзімге тоқтата тұрып немесе тыйым салып, міндетті түрде көрсетілген мерзімде сотқа талап-арыз тапсыру. Екі жəне одан да көп облыс шегінде орналасқан қауіпті өндірістік объектілерді, сондай-ақ стратегиялық объектілерді қоспағанда, қауіпті өндірістік объектілерді салуға, кеңейтуге, қайта жаңартуға, жаңғыртуға, тоқтатып қоюға жəне жоюға арналған жобалық құжаттаманы келісу. Өнеркəсіптік қауіпсіздік саласында əкімшілік-құқық бұзушылық бойынша өндірістік істерді жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: жоғары техникалық білім: техникалық ғылымдар жəне технологиялар (жылу энергетикасы, электр энергетикасы, машина жасау, құрылыс). Ортадан кейінгі білім: машина жасау жəне металлургия (машина жасау технологиясы (түрі бойынша) (техник-механик, техник-технолог)), құрылыс жəне коммуналдық шаруашылық (ғимараттар мен шарттарды салу жəне пайдалану (техник-құрылысшы), энергетика (электр энергетикасы (салалар бойынша) (техник-энергетик), жылу электр стансаларының жылу энергетикалық қондырғылары (техник-жылу технигі). VIII. 1. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Мұнай-газ кешеніндегі Экологиялық реттеу, бақылау жəне мемлекеттік инспекция комитеті, 010000, Астана қаласы, Есіл ауданы, Орынбор көшесі, 8-үй, Министрліктер үйі, 14 кіреберіс, анықтама телефон: 8 (7172) 74-01-03, e-mail: kerk.energo@mail.ru, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Бюджет жəне қаржылық рəсімдер басқармасының бас сарапшысы, С-4 санаты, 2 бірлік. Функционалды міндеттері: республикалық бюджетті жобаны дайындау (əзірленген бюджеттік өтініштерді тексеру, оларды талдау жəне жинақтау) жəне қалыптастыру; бюджеттік өтінімдерді жəне басқада бюджеттік жоспарлау бойынша құжаттарды əзірлеу жəне кейiннен сүйемелдеу; инвестициялық жобаларды жасау мақсатында жұмысын ұйымдастыру; мақсатты трансферттер бойынша қорытындылар туралы келісім жобасын жасау; аумақтық экологиялық департаменттеріне бюджеттік бағдарламаларды жоспарлау жəне қаржыландыру əдістемелік көмек көрсету; комитеттің жəне экология департаментінің штаттық кестесін жасау; бюджет заңнамасының талаптарын сақтау; мемлекеттік басқару міндетінің орындалуын қамтамасыз ету; құзыреті шегінде министрліктің бағдарламалық құжаттарын орындауды қамтамасыз ету, құзыреті шегінде жұмыс жоспарының орындалуын қамтамасыз ету. Министрліктің мемлекеттік сатып алу жоспарын орындау, оның ішінде мемлекеттік сатып алу ресімдерін жүргізу. Міндеті төлемдер бойынша жеке қаржыландыру жоспарын құрастыру жəне бекіту; бюджет қаражатын басқарудың тиімділігін бағалау мониторингін жүргізу жəне талдау, бюджеттік бағдарламалардың инвестициялық жобалары бойынша орындау туралы есептерді талдау жəне дайындау; бюджеттік бағдарламалардың жүзеге асырылуы туралы жылдық есептерді дайындау; бюджеттік бағдарламаларды жүзеге асыру бойынша қажетті құжаттарды жинақтау; жинақты жəне жеке қаржыландыру жоспарларына өзгерістерді енгізу; республикалық бюджет жоспарының орындалуын талдау жəне ол бойынша мониторинг қорытындысы есебін дайындау; бюджет қаражатын ай сайын болжалды игеру бойынша есеп дайындау. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: экономика жəне бизнес саласындағы жоғары білім (экономика, қаржы, есеп жəне аудит). Практикалық тəжірибесі үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес. Microsoft, 1С: Бухгалтерия бағдарламаларының стандартты пакетімен компьютерде жұмыс істей білуі. Қазақстан Республикасының Кон сти туц иясын, «Қазақстан Р еспубликасының Прези денті туралы», «Қазақстан Республикасының Парламенті жəне оның депутаттарының мəртебесі туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңдарын, «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тəртібі туралы» заңдарын, Қазақстан Республикасы мемлекеттік қызметшiлерiнiң Ар-намыс кодексі Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығын, Қазақстан Республикасы Бюджет кодексін, Қазақстан Республикасының нормативтік-құқықтық актілерін, осы санаттағы нақты лауазымның мамандығына сəйкес салаларындағы қатынастарды реттейтін басқа да құқықтық актілерін, «Қазақстан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын білуі. Осы санаттағы лауазымдар бойынша функционалды міндеттерін орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер. Реттеу салаларындағы мемлекеттік саясаттың негізгі бағыттарын білуі. 2. Мемлекеттік метрологиялық-талдамалы бақылау басқармасының бас сарапшысы (уақытша, 2015 жылғы 4 қарашаға дейін негізгі қызметкердің жүктілікке жəне босануға байланысты бойынша демалысы кезеңіне, С4 санаты, 1 бірлік). Функционалды міндеттері: комитетпен əзірленетін нормативтік-құқықтық актілердің жобаларын дайындауға қатысу; белгіленген тəртіпте комитетке келісуге енгізілген нормативтік-құқықтық актілердің жобаларын қарастыру; Комитеттің аумақтық органдарының талдамалы бақылау бөлімшелеріне əдістемелік көмек көрсету; қоршаған ортаны қорғау саласында зертханалық-талдамалық бақылау бөлігінде стандарттар мен əдістемелерді қарастыру жəне келісу; құзыреті шегінде басқа да қызметтерді жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: техника ғылымдары жəне технологиялар немесе білім беру (химия, биология мамандықтары бойынша) немесе жаратылыстану ғылымдары (химия, биология, экология мамандықтары бойынша) саласындағы жоғары білім. Практикалық тəжірибесі үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес. Қазақстан Республикасының Конституциясын, «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Парламенті жəне оның депутаттарының мəртебесі туралы», «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңдарын, Қазақстан Республикасының Экология кодексін, «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы», «Əкімшілік рəсімдер туралы», «Нормативтік-құқықтық актілер туралы», «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тəртібі туралы», «Жер қойнауы жəне жер қойнауын пайдалану туралы» Қазақстан Республикасының заңдарын, қоршаған ортаны қорғау, мұнай жəне газ саласындағы қатынастарды реттейтін Қазақстан Республи касының нормативтік-құқықтық актілерін, осы санаттағы нақты лауазымның мамандығына сəйкес салаларындағы қатынастарды реттейтін құқықтық актілерін білуі. «Қазақ стан-2050»: Стратегиясы – қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағытын, мемлекеттік тілді білуі. Microsoft бағдарламаларының стандартты пакетімен компьютерде жұмыс істей білуі. Осы санаттағы лауазымдар бойынша функционалды міндеттерін орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі Мұнай-газ кешеніндегі Экологиялық реттеу, бақылау жəне мемлекеттік инспекция комитетінің «Павлодар облысы бойынша экология департаменті» РММ, 140000, Павлодар қаласы, Мир көшесі, 22-үй, анықтама телефоны (факсы) 8 (7182) 53-29-10 еmail: potuoos@rambler. ru, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Мемлекеттік экологиялық бақылау бөлімінің бас маманы (уақытша, негізгі қызметшінің бала күту демалысы кезеңіне, С-О-5 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: құзыреті шегінде белгіленген тəртіпте бекітілген жоспарлар, кестелер, ұсыныстар жəне басқа құжаттар негізінде табиғат пайдаланушылармен экологиялық заңнамалардың сақталуына тексерістерді жүзеге асыру; құзыреті шегінде нормативтік-құқықтық актілердің жобасын əзірлеуге қатысу; перспективалық жəне ағымдағы жұмыс жоспарын əзірлеу; тексерістердің нəтижелері бойынша актілерді жасау, құзыреті шегінде бұзушылықтарды жою жөніндегі нұсқамаларды шығару;

құзыреті шегінде əкімшілік істерді қозғау жəне қарау; шығындарды есептеу жəне экономикалық бағасын ұсыну; кінəлі тұлғаларды əкімшілік жəне қылмыстық жауапкершілікке тарту туралы материалдарды тиісті органдарға жолдау; қоршаған ортаның жағдайына əсер тигізетін табиғат қорғау жəне өзге объектілерді пайдалануға қабылдау жөніндегі жұмыс жəне мемлекеттік комиссиялардың жұмысына қатысу; министрлік, комитет, департамент басшылығының хаттамалық тапсырмаларды уақтылы жəне сапалы орындау; құзыреті шегінде есептер мен ақпараттарды тиісті органдарға уақтылы дайындау жəне ұсыну; белгіленген тəртіпте департамент мүддесін сотта, сондай-ақ басқа ұйымдарда ұсыну, соның ішінде қажетті құжаттардың дайындалуын қамтамасыз ету; департамент құзыреті шегінде жеке жəне заңды тұлғалардың өтініштерін қарау; мемлекеттік бақылау жəне қадағалау туралы заңнамаға сəйкес жергілікті жерлерде субъектілердің қызметін тексеруді ұйымдастыру жəне қатысу; мемлекеттік бақылау жəне қадағалау туралы заңнамаға сəйкес жергілікті жерлерде субъектілердің қызметіне жүргізілген тексерістер туралы есептер дайындау, статистикалық есептерді жүргізу; рұқсаттар мен хабарламалар туралы заңнаманы бұзуды жою жөнінде шаралар қолдану; Қазақстан Республикасы заңнамалары талаптарының бұзылуы туралы уəкілетті жəне құқық қорғау органдарына материалдар əзірлеу; экологиялық заңнама талаптарын бұзу бойынша талаптарды дайындау мен сот ісіне қатысу; Е-лицензиялау мемлекеттік мəліметтер қорында жұмыс; қауіпті қалдықтар паспорттарын тіркеу бойынша мемлекеттік қызмет көрсету. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: құқық немесе əлеуметтік ғылымдар, экономика жəне бизнес немесе білім беру немесе техникалық ғылымдар жəне технология немесе гуманитарлық ғылымдары немесе ауыл шаруашылығы ғылымдары немесе қызмет көрсету немесе денсаулық сақтау жəне əлеуметтік қамтамасыз ету немесе ветеринария немесе жаратылыстану ғылымдары саласындағы жоғары білім, мемлекеттік қызмет өтілі бір жылдан кем емес немесе осы санаттағы нақты лауазымның функционалды бағытына сəйкес салаларда екі жылдан кем емес жұмыс өтілі болған жағдайда ортадан кейінгі білімі барларға рұқсат етіледі. Практикалық тəжірибесі үлгілік біліктілік талаптарына сəйкес. IX. Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі Қылмыстық-атқару жүйесі комитетінің Ақтөбе облысы бойынша қылмыстық-атқару жүйесі департаменті, 030012, Ақтөбе қаласы, Новаторов көшесі, 43 А-үй, анықтама үшін телефоны: 8(1732) 56-40-01, факс: 8(7132) 56-18-73, e-mail: duis_aktobe@nur.kz, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Құжаттандырумен қамтамасыз ету тобының жетекші маманы, С-О-6 санаты, 1 бірлік. Функционалды міндеттері: құжаттаманың тіркеу жұмыстарын жүргізу, құжаттарды есепке алу, сақтау, жеткізу жəне тапсыру, мекеменің істер номенклатурасын құрастыру, істерді жұмыс барысында жүргізіп, аяқталуы бойынша мемлекеттік мұрағатқа бекітілген тəртіп бойынша тапсыру жұмыстарын жүргізу. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: білімі жоғары немесе ортадан кейінгі заңгерлік. Жұмыс тəжірибесі талап етілмейді. Осы санаттағы лауазымдар бойынша функционалды міндеттерді орындау үшін қажетті нормативтік-құқықтық актілерін білуі. Х. Қазақстан Республикасы Парламентінің Шаруашылық басқармасы, индексі 010000 Астана қаласы, Cол жағалау, Министрліктер үйі, 12-кіреберіс, 3-қабат, № А314 кабинет, анықтама үшін телефон: (8-7172) 74-7468, т/факс: 74-74-27, «Б» корпусындағы бос мемлекеттiк əкiмшiлiк лауазымға орналасуға конкурс жариялайды: 1. Құрылыс жəне пайдалану басқармасының бас сарапшысы, С-4 санаты. Функционалды міндеттері: ведомстволық қарасты кəсіпорындары қызметіндегі өндірістік мəселелерді шешуге қатысу. ҚР Парламенті ШБ қауіпсіздік техникасын жəне еңбекті қорғауды, өртке қарсы қауіпсіздік ережелерінің сақталуы бойынша ведомстволық қарасты кəсіпорындары қызметін бақылау, атқарылған іс-шаралар туралы мəліметтерді Қазақстан Республикасы Президентінің Іс басқармасына уақтылы ұсыну. ШБ ведомстволық қарасты кəсіпорындары қызмет көрсететін ғимараттар мен құрылыстардың салынуы, жаңартылуы жəне жөнделуі мəселелеріне жетекшілік ету. Жөндеу жұмыстарының құнын анықтау мақсатында ақаулық актілерді құрастыра отырып, құрылыс материалдарының, жабдықтарының жəне механизмдердің қажеттілігін анықтауға,жұмыстардың физикалық сипаттағы көлемін анықтауға қатысу. Дауыс беру, дыбыс ұлғайтқыш, аудио жəне бейне жазу, тілдің көп арналы ілеспе аудармасы, компьютерлік стенографиялау электрондық жүйелеріне техникалық қызмет көрсетілуін, жөнделуін, монтаждалуын бақылауды жүзеге асыру. Парламенттің ШБ ғимараттары мен құрылыстарының салынуы, жаңартылуы жəне жөнделуі мəселелері бойынша шұғыл мəжілістерге қатысу. Объектілерді салу үшін əлеуетті өнім берушілерді іріктеу жөніндегі сараптама комиссияларына қатысу. Əлеуетті өнім берушілер ұсынған техникалық ерекшеліктерге талдау құру жəне сараптама комиссиясының қорытындысын дайындау. Сəулетқұрылыстық бақылау органдарынан объектіні салу үшін рұқсаттама алуға мəліметтер жинақтау жұмысын жүргізу. Бас мердігерге құрылыс алаңын қабылдау-тапсыру актісін дайындау. Орындаушылық құжаттаманың дұрыс жүргізілуін бақылауды жүзеге асыру. Орындалған жұмыс актілерін қабылдау, жетекшілік ететін құрылыс, жаңарту жəне жөндеу объектілері бойынша орындалған жұмыстың нақты көлемін растау. Жетекшілік ететін құрылыс, жаңарту жəне жөндеу объектілері орындалып жатқан құрылыс-монтаж жұмысы барысы мен сапасын бақылау. Жетекшілік ететін объектілер бойынша пайдалануға қабылдау жөніндегі мемлекеттік жəне жұмыс комиссияларын құру туралы бұйрықтар жобасын дайындауды жүргізу. Техникалық жəне орындаушылық құжаттамаларды пайдаланушы ұйымдарға беруді бақылауды жүзеге асыру. Жетекшілік ететін объектілерді қабылдау-тапсыру актілерінің қосымшаларын ресімдеу жұмыстарына қатысу. Мердігерлердің шарттарға сəйкес ұсынған құрылыс объектілерінің сметалық құжаттамасын, сметалық құжаттамаға, КС-3 нысанды анықтамасына сəйкес баға көрсеткіштеріне тиісті орындалған жұмыс актілерін тексеру. Тексеру жүргізуді жəне құрылыс объектілері бойынша орындалған жəне төленген жұмыстар жөніндегі жедел ақпаратты ұсынуды жүзеге асыру. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: білімі жоғары инженер-құрылысшы. Үлгілік біліктілік талаптарға сəйкес, ЖК-ны жəне Word, Excel, Outlook Express кеңсе бағдарлама пакетін, Lotus Notes электрондық құжат айналымы бағдарламасын білу. Мемлекеттік органдардың электронды порталдарымен жұмыс істей білу дағдылары. Берілген санаттың нақты лауазымының мəселелерін реттейтін Қазақстан Республикасының нормативтікқұқықтық актілерін, 2050 жылға дейінгі Қазақстанның Даму стратегиясын білу. Осы санаттың лауазымдары бойынша функционалды міндеттерді орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер. 2. Заң басқармасының бас сарапшысы (негізгі қызметкердің бала күтіміне байланысты демалысы кезеңінде, С-4 санаты). Функционалды міндеттері: ШБ мен ведомстволық қарасты кəсіпорындарда дайындалған бұйрықтар, ішкі құжаттар, нұсқаулықтар, шарттар мен басқа да құқықтық сипаттағы құжаттар жобаларының заңнама талаптарына сəйкестігін тексереді. ШБ-да шығарылатын нормативтікқұқықтық актілерге мониторинг жүргізеді жəне заңдық сараптама жасауды жүзеге асырады, олардың заңнама нормаларына сəйкестігін тексереді, бұйрықтар, ішкі құжаттар, нұсқаулықтар, шарттар мен басқа да құқықтық сипаттағы құжаттар жобаларының дайындалуына қатысады, басқарма құзыретіне кіретін мəселелер бойынша кеңестер мен түсіндірмелер жүргізеді. Азаматтардың хаттары мен арыздарын қарастырады. Мемлекеттік мүліктің жалға берілу мəселесі бойынша жұмыстарды жүргізеді жəне үйлестіреді, сондай-ақ ведомстволық қарасты кəсіпорындардың жарғыларына тиісті өзгерістер енгізеді. ШБ мен ведомстволық қарасты кəсіпорындарда жалпы құқықтық білім алуды ұйымдастыру жөніндегі ісшараларды əзірлейді. Басқарманың іс қағаздарын жүргізеді. Мұрағатта тұрақты немесе уақытша сақтау үшін өндірісте аяқталған істерді қалыптастырады. Конкурсқа қатысушыларға қойылатын талаптар: білімі: жоғары заңгер. Үлгілік біліктілік талаптарға сəйкес, ЖК-ны жəне Word, Excel, Outlook Express кеңсе бағдарлама пакетін, Lotus Notes электрондық құжат айналымы бағдарламасын білу. Мемлекеттік органдардың электронды порталдарымен жұмыс істей білу дағдылары. Берілген санаттың нақты лауазымының мəселелерін реттейтін Қазақстан Республикасының нормативтік-құқықтық актілерін, 2050 жылға дейінгі Қазақстанның Даму стратегиясын білу. Осы санаттың лауазымдары бойынша функционалды міндеттерді

орындау үшін қажетті басқа да міндетті білімдер. Конкурсқа қатысу үшін қажетті құжаттар: 1) нысанға сəйкес өтініш; 2) 3х4 үлгідегі суретпен нысанға сəйкес толтырылған сауалнама; 3) бiлiмi туралы құжаттардың нотариалды куəландырылған көшiрмелерi; 4) еңбек қызметін растайтын құжаттың нотариалды куəландырылған көшiрмесi; 5) Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің 2010 жылғы 23 қарашадағы № 907 бұйрығымен бекітілген (Қазақстан Республикасының Нормативтік-құқықтық актілердің тізілімінде 2010 жылы 21 желтоқсанда № 6697 болып тіркелген) нысандағы денсаулығы туралы анықтама; 6) Қазақстан Республикасы азаматының жеке куəлігінің көшірмесі; 7) құжаттарды тапсыру сəтінде уəкілетті органмен белгіленген шекті мəннен төмен емес нəтижемен тестілеуден өткені туралы қолданыстағы сертификат (немесе куəландырылған нотариалды көшiрмесi). Егер азамат еңбек қызметін жүзеге асырмаған жəне конкурс жарияланған бос лауазым бойынша жұмыс өтілі талап етілмейтін жағдайларда 4) тармақшада көрсетілген құжатты ұсыну талап етілмейді. Құжаттардың толық емес пакетін ұсыну конкурс комиссиясының оларды қараудан бас тартуы үшін негіз болып табылады. Мемлекеттік қызметшілермен тапсырылатын 3) жəне 4) тармақшаларында көрсетілген құжаттарды олар жұмыс істейтін мемлекеттік органдардың персоналды басқару қызметі (кадр қызметі) куəландыра алады. Азаматтар бiлiмiне, жұмыс тəжiрибесiне, кəсiби шеберлiгiне жəне беделіне қатысты (бiлiктiлiгiн арттыру, ғылыми дəрежелер мен атақтар берiлуi туралы құжаттардың көшiрмелерi, мiнездемелер, ұсынымдар, ғылыми жарияланымдар жəне өзге де олардың кəсіби қызметін, біліктілігін сипаттайтын мəліметтер) қосымша ақпараттарды бере алады. Азаматтар жоғарыда аталған құжат тігілетін мұқабада орналастырылған құжаттарды қолма-қол тəртіпте немесе пошта арқылы құжаттарды қабылдау мерзiмiнде бере алады. Азаматтар жоғарыда аталған құжаттарды хабарламада көрсетілген электронды пошта мекенжайына электронды түрде бере алады. Конкурсқа қатысу үшін жоғарыда көрсетілген құжаттарды электронды пошта арқылы берген азаматтар құжаттардың түпнұсқасын əңгімелесу басталғанға дейін бір жұмыс күн бұрын кешіктірілмей береді. Жоғарыда аталған құжаттардың түпнұсқасы берілмеген жағдайда тұлға əңгімелесуден өтуге жіберілмейді. Құжаттарды қабылдау мерзiмi конкурс өткiзу туралы хабарландыру соңғы жарияланған күнінен бастап 10 жұмыс күннің ішінде, көрсетілген мекенжай бойынша тиісті мемлекеттік органдарға тапсырылуы тиіс. Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Астана, Алматы, Атырау, Көкшетау, Павлодар, Тараз, Өскемен, Орал, Петропавл, Қостанай, Қызылорда, Қарағанды, Талдықорған, Ақтөбе, Ақтау жəне Шымкент қалаларындағы аймақтық тестілеу орталықтарында белгіленген тəртіппен өтеді. Конкурс комиссиясы жұмысының ашықтылығы мен объективтілігін қамтамасыз ету үшін оның отырысына байқаушыларды қатыстыруға жол беріледі. Конкурс комиссиясының отырысына байқаушылар ретінде Қазақстан Республикасы Парламентінің жəне барлық деңгейдегі мəслихат депутаттарының, Қазақстан Республикасы заңнамасында белгіленген тəртіпте аккредиттелген бұқаралық ақпарат құралдарының, басқа мемлекеттік органдардың, қоғамдық бірлестіктердің (үкіметтік емес ұйымдардың), коммерциялық ұйымдардың жəне саяси партиялардың өкілдері, уəкілетті органның қызметкерлері қатыса алады. Байқаушы ретінде конкурс комиссиясының отырысына қатысу үшін тұлғалар əңгімелесу басталуына 1 жұмыс күні қалғанға дейін кешіктірмей персоналды басқару қызметіне (кадр қызметіне) тіркеледі. Тіркелу үшін тұлғалар персоналды басқару қызметіне (кадр қызметіне) жеке басын куəландыратын құжаттың көшірмесін, ұйымдарға тиесілілігін растайтын құжаттардың түпнұсқасын немесе көшірмелерін ұсынады. Мемлекеттiк органның басшысының (жауапты хатшысының) келісімі бойынша конкурс комиссиясының отырысына сарапшылардың қатыстырылуына жол беріледі. Сарапшы ретінде конкурс жариялаған мемлекеттік органның қызметкері болып табылмайтын, бос лауазымның функционалды бағыттарына сəйкес салаларда жұмыс тəжірибесі бар тұлғалар, сондай-ақ персоналды іріктеу жəне жоғарылату бойынша мамандар, басқа мемлекеттік органдардың мемлекеттік қызметшілері, Қазақстан Республикасының Парламент жəне мəслихат депутаттары қатыса алады. «Б» корпусындағы бос мемлекеттік əкімшілік лауазымдарға орналасуға үміткерлерге арналған тестілеу бағдарламасы: С-3 cанаты үшін: мемлекеттік тілді білуге тест (20 тапсырма); логикалық тест (10 тапсырма); Қазақстан Республикасының заңнамасын білуге арналған тестке Қазақстан Республикасының Конституциясын (15 сұрақ), «Қазақстан Республикасының Президенті туралы» (15 сұрақ), «Қазақстан Республикасының Үкіметі туралы» (15 сұрақ) Қазақстан Республикасының Конституциялық заңдарын, «Мемлекеттік қызмет туралы» (15 сұрақ), «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» (15 сұрақ), «Əкімшілік рəсімдер туралы» (15 сұрақ), «Нормативтікқұқықтық актілер туралы» (15 сұрақ), «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы» (15 сұрақ), «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы» (15 сұрақ) Қазақстан Республикасының заңдарын бiлуге арналған тест сұрақтары кiредi. В-5, С-4, C-5, С-О-4, C-O-5, С-О-6, С-R-4 cанаттары үшін: мемлекеттік тілді білуге тест (20 тапсырма); логикалық тест (10 тапсырма); Қазақстан Республикасының заңнамасын білуге арналған тестке Қазақстан Республикасының Конституциясын (15 сұрақ), «Қазақстан Республикасының Президенті туралы» (15 сұрақ) Қазақстан Республикасының Конституциялық заңын, «Мемлекеттік қызмет туралы» (15 сұрақ), «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» (15 сұрақ), «Əкімшілік рəсімдер туралы» (15 сұрақ), «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы» (15 сұрақ), «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы» (15 сұрақ), «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару жəне өзін-өзі басқару туралы» (15 сұрақ) Қазақстан Республикасының заңдарын бiлуге арналған тест сұрақтары кiредi; С-R-5 cанаты үшін: мемлекеттік тілді білуге тест (20 тапсырма); логикалық тест (10 тапсырма); Қазақстан Респуб ликасының заңнамасын білуге арналған тестке Қазақстан Республикасының Конституциясын (15 сұрақ), «Мемлекеттік қызмет туралы» (15 сұрақ), «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» (15 сұрақ), «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару жəне өзін-өзі басқару туралы» (15 сұрақ), «Жеке жəне заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тəртiбi туралы» (15 сұрақ), «Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы» (15 сұрақ) Қазақстан Республикасының заңдарын бiлуге арналған тест сұрақтары кiредi. Азаматтар конкурсқа қатысу шығындарын (əңгімелесу өтетiн жерге келу жəне қайту, тұратын жер жалдау, байланыс қызметiнiң барлық түрлерiн пайдалану) өздерiнiң жеке қаражаттары есебiнен жүргiзедi. Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жəне сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің сайты: www.anticorruption.gov.kz ТҮЗЕТУ І. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі Мұнай-газ кешеніндегі экологиялық реттеу, бақылау жəне мемлекеттік инспекция комитетінің лауазымына орналасуға «Қарағанды облысы бойынша экология департаменті» РММ мемлекеттік экологиялық бақылау бөлімінің (қалалық, аудандық мемлекеттік экологиялық инспектор) бас маманы лауазымына орналасуға (С-О-5 санаты, 1 бірлік), «Егемен Қазақстан» газетінің 2015 жылғы 25 шілдедегі № 140 (28618) санында жарияланған конкурстың жойылғанын хабарлайды. ІІ. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі Мұнай-газ кешеніндегі экологиялық реттеу, бақылау жəне мемлекеттік инспекция комитетінің «Қарағанды облысы бойынша экология департаменті» РММ мемлекеттік экологиялық бақылау бөлімінің (қалалық, аудандық мемлекеттік экологиялық инспектор) бас маманы (1 бірлік – уақытша, 2018 жылғы 20 сəуіріне дейін негізгі қызметкердің бала күту бойынша демалысы кезеңіне, 2 бірлік – уақытша, 2016 жылғы 8 сəуіріне дейін негізгі қызметкердің бала күту бойынша демалысы кезеңіне) (С-О-5 санаты, 2 бірлік) бойынша бос əкімшілік лауазымы мемлекеттік экологиялық бақылау бөлімінің (қалалық, аудандық мемлекеттік экологиялық инспектор) бас маманы (уақытша, 2018 жылғы 20 сəуіріне дейін негізгі қызметкердің бала күту бойынша демалысы кезеңіне) (1 бірлік, С-О-5 санаты) деп оқылуын сұрайды жəне «Егемен Қазақстан» газетінің 2015 жылғы 4 тамыздағы № 146 (28624) санында жарияланған конкурстың жойылғанын хабарлайды.


9

www.egemen.kz

6 тамыз 2015 жыл

Приложение 2 к приказу Министра финансов Республики Казахстан от «20» августа 2010 года №422 Форма Наименование организации Некоммерческое АО «Haileybury Astana School» Сведения о реорганизации нет Вид деятельности организации образовательные услуги Организационно-правовая форма Некоммерческое акционерное общество Форма отчетности Неконсолидированная Среднегодовая численность работников 61 Субъект предпринимательства Юридический адрес организации РК, г. Астана, ул. 43а, д. 4 ОТЧЕТ О ФИНАНСОВОМ ПОЛОЖЕНИИ по состоянию на 31.12.2014 Активы I. Краткосрочные активы Денежные средства и их эквиваленты Денежные средства, ограниченные в использовании Финансовые активы, имеющиеся в наличии для продажи Производные финансовые инструменты Финансовые активы, учитываемые по справедливой стоимости через прибыли и убытки Финансовые активы, удерживаемые до погашения Прочие краткосрочные финансовые активы Краткосрочная торговая и прочая дебиторская задолженность Текущий подоходный налог Запасы Прочие краткосрочные активы Итого краткосрочных активов (сумма строк с 010 по 019) Активы (или выбывающие группы), предназначенные для продажи II. Долгосрочные активы Финансовые активы, имеющиеся в наличии для продажи Производные финансовые инструменты Финансовые активы, учитываемые по справедливой стоимости через прибыли и убытки Финансовые активы, удерживаемые до погашения Прочие долгосрочные финансовые активы Долгосрочная торговая и прочая дебиторская задолженность Инвестиции, учитываемые методом долевого участия Инвестиционное имущество Основные средства Биологические активы Разведочные и оценочные активы Нематериальные активы Отложенные налоговые активы Прочие долгосрочные активы Итого долгосрочных активов (сумма строк со 110 по 123) Баланс (строка 100 + строка 101 + строка 200) Обязательства и капитал III. Краткосрочные обязательства Займы Производные финансовые инструменты Прочие краткосрочные финансовые обязательства Краткосрочная торговая и прочая кредиторская задолженность Краткосрочные резервы Текущие налоговые обязательства по подоходному налогу Вознаграждения работникам Прочие краткосрочные обязательства Итого краткосрочных обязательств (сумма строк с 210 по 217) Обязательства выбывающих групп, предназначенные для продажи IV. Долгосрочные обязательства Займы Производные финансовые инструменты Прочие долгосрочные финансовые обязательства Долгосрочная торговая и прочая кредиторская задолженность Долгосрочные резервы Отложенные налоговые обязательства Прочие долгосрочные обязательства Итого долгосрочных обязательств (сумма строк с 310 по 316)

тыс. тенге конец от- На начало Код На четного пеотчетного стр. риода периода 010 011 012 013

685 262,22 500,00 0,00 0,00

014

0,00

015 016 017 018 019 020 100 101

0,00 0,00 6 596,13 0,00 36 747,52 59 067,44 788 173,31

110 111 112

0,00 0,00

113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 200

0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 4 529 305,25 5 039,17 0,00 1 540,93 0,00 3 661,05 4 539 546,40

Приложение 4 к приказу Министра финансов Республики Казахстан от «20» августа 2010 года №422 Наименование организации

Некоммерческое АО «Haileybury Astana School»

ОТЧЕТ О ДВИЖЕНИИ ДЕНЕЖНЫХ СРЕДСТВ (прямой метод) по состоянию на 31.12.2014 Наименование показателей

0,00

0,00

0,00

210 211 212 213 214 215 216 217 300 301

0,00 0,00 0,00 160 213,30 44 852,06 0,00 919,18 527 973,99 733 958,53

310 311 312 313 314 315 316 400

0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

Доля неконтролирующих собственников Всего капитал (строка 420 +/- строка 421)

421 500

Баланс (строка 300 + строка 301 + строка 400 + строка 500)

0,00

4 634 383,48 0,00 0,00 0,00 -40 622,30 4 593 761,18 4 593 761,18

0,00

5 327 719,71

0,00

Приложение 3 к приказу Министра финансов Республики Казахстан от «20» августа 2010 года №422 Форма Наименование организации Некоммерческое АО «Haileybury Astana School» ОТЧЕТ О ПРИБЫЛЯХ И УБЫТКАХ И ПРОЧЕМ СОВОКУПНОМ ДОХОДЕ за период с 02.04.2014 по 31.12.2014

тыс. тенге отчетный За преКод За период дыдущий стр. период 010 657 343,33 011 -562 164,04 012 95 179,29 0,00 013 -719,65 014 -142 710,94 015 -7 522,49 016 8 392,42 020 -47 381,37 0,00 021 419,88 022 0,00 023 024 025 100 101

0,00 -25 200,01 -72 161,50 0,00

200

-72 161,50

0,00

201 300

-72 161,50

0,00

400

0,00

0,00

0,00

410 411 412 413 414 415 416 417 418 419 420 500

-72 161,50

0,00

010

1 320 027,74

0,00

011 012 013 014 015 016 020

653 037,29 5 049,76 525 953,29

Наименование организации

135 987,40 595 540,79

0,00

021 022 023 024 025 026 027 030

253 426,18 17 058,44 276 319,17 41 301,16 7 435,85 724 486,95

0,00

040

26,30

0,00

041 042

ОТЧЕТ О СОБСТВЕННОМ КАПИТАЛЕ по состоянию на 31.12.2014

Сальдо на 1 января предыдущего года Изменения в учетной политике Пересчитанное сальдо (стр. 010 + стр. 011) Общая совокупная прибыль, всего (строка 210 + строка 220) Прибыль (убыток) за год Прочая совокупная прибыль, всего (сумма строк с 221 по 229) в том числе: Прирост от переоценки основных средств (за минусом налогового эффекта) Перевод амортизации от переоценки основных средств (за минусом налогового эффекта) Переоценка финансовых активов, имеющихся в наличии для продажи (за минусом налогового эффекта) Доля в прочей совокупной прибыли (убытке) ассоциированных организаций и совместной деятельности, учитываемых по методу долевого участия Актуарные прибыли (убытки) по пенсионным обязательствам Эффект изменения в ставке подоходного налога на отсроченный налог дочерних организаций Хеджирование денежных потоков (за минусом налогового эффекта) Курсовая разница по инвестициям в зарубежные организации Хеджирование чистых инвестиций в зарубежные операции Операции с собственниками всего (сумма строк с 310 по 318) в том числе: Вознаграждения работников акциями: в том числе: стоимость услуг работников выпуск акций по схеме вознаграждения работников акциями налоговая выгода в отношении схемы вознаграждения работников акциями Взносы собственников Выпуск собственных долевых инструментов (акций) Выпуск долевых инструментов, связанных с объединением бизнеса Долевой компонент конвертируемых инструментов (за минусом налогового эффекта) Выплата дивидендов Прочие распределения в пользу собственников Прочие операции с собственниками Изменения в доле участия в дочерних организациях, не приводящих к потере контроля Сальдо на 1 января отчетного года (строка 100 + строка 200 + строка 300) Изменения в учетной политике Пересчитанное сальдо (стр. 400 + стр. 401) Общая совокупная прибыль, всего (строка 610 + строка 620) Прибыль (убыток) за год Прочая совокупная прибыль, всего (сумма строк с 621 по 629) в том числе: Прирост от переоценки основных средств (за минусом налогового эффекта) Перевод амортизации от переоценки основных средств (за минусом налогового эффекта) Переоценка финансовых активов, имеющихся в наличии для продажи (за минусом налогового эффекта) Доля в прочей совокупной прибыли (убытке) ассоциированных организаций и совместной деятельности, учитываемых по методу долевого участия Актуарные прибыли (убытки) по пенсионным обязательствам Эффект изменения в ставке подоходного налога на отсроченный налог дочерних организаций Хеджирование денежных потоков (за минусом налогового эффекта) Курсовая разница по инвестициям в зарубежные организации Хеджирование чистых инвестиций в зарубежные операции Операции с собственниками всего (сумма строк с 710 по 718) в том числе: Вознаграждения работников акциями: в том числе: стоимость услуг работников выпуск акций по схеме вознаграждения работников акциями налоговая выгода в отношении схемы вознаграждения работников акциями Взносы собственников Выпуск собственных долевых инструментов (акций) Выпуск долевых инструментов, связанных с объединением бизнеса Долевой компонент конвертируемых инструментов (за минусом налогового эффекта) Выплата дивидендов Прочие распределения в пользу собственников Прочие операции с собственниками Изменения в доле участия в дочерних организациях, не приводящих к потере контроля Сальдо на 31 декабря отчетного года (строка 500 + строка 600 + строка 700) Генеральный директор Главный бухгалтер

Капитал материнской организации НерасКод Уставный Эмисси- Выкупленные (акцио-нерсобственные Резервы пределенстр. ный) капи- онный долевые ная придоход инструменты тал быль 010 011 100 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 200 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 210 220 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

тыс. тенге Доля капимень- Итого тал шинства

Всего 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

0,00 0,00 0,00

0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

221

0,00

0,00

222

0,00

0,00

223

0,00

0,00

224

0,00

0,00

225

0,00

0,00

226

0,00

0,00

227 228 229 300

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00

310

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

0,00 0,00

0,00

0,00

311 312 313

0,00 0,00 0,00

0,00 0,00 0,00

314

0,00

0,00

315 316 317

0,00 0,00 0,00

0,00 0,00 0,00

318

0,00

400 401 500 600 610 620

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00 0,00

0,00 0,00

0,00 0,00

0,00 0,00

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00 0,00 0,00 0,00 -72 161,50 -72 161,50 -72 161,50 -72 161,50 0,00 0,00 0,00

0,00 0,00 0,00 0,00

0,00 0,00 0,00 -72 161,50 -72 161,50 0,00 0,00

621

0,00

0,00

622

0,00

0,00

623

0,00

0,00

624

0,00

0,00

625

0,00

0,00

626

0,00

0,00

627 628 629 700

4 634 383,48

0,00

0,00

0,00

710

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00 0,00 0,00 31 539,20 4 665 922,68 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

0,00 0,00

0,00 0,00 0,00 4 665 922,68 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00

0,00

0,00

4 634 383,48 0,00 0,00

4 634 383,48 0,00 0,00

714

0,00

0,00

715 716 717

0,00 0,00 31 539,20

0,00 0,00 31 539,20

711 712 713

4 634 383,48

31 539,20

718 800

0,00 4 634 383,48

0,00

0,00

0,00

Объявление об открытом тендере ТОО «Оңтүстік Жарық Транзит» объявляет о проведении открытого тендера на следующие лоты:

1. Лот: «Северная» 110/10-10 кВ ҚС-дан «Нұрсат» 110/10-10 кВ ҚС-ға дейін КЛ-110 кВ құрылысы. 2. Лот: «Западная» 110/35-10 кВ ҚС-ны жаңғырту – ВМТ-110-ды ВГТ-110 Л-108ге айырбастау. 3. Лот: 35/6 №1 ҚС-ны жаңғырту – МВ 35 кВ-ны ВБГЭ-35-ке РЗА құрылғысын жетілдіру мен айырбастау. 4. Лот: «Сайрам» 110/10 кВ ҚСМ-ға ТМ 6300 кВА жəне ТМ 10 000 кВА трансформаторларын тасымалдау жəне айырбастау. 5. Лот: Төле би ЭС-тегі Л-Қасқасу ƏЖ10 кВ құрылысы. 6. Лот: СИП-ті қолданып ƏЖ-0,4 кВ-ны жаңғырту. 7. Лот: Электр қондырғыларын диагностикалау жəне жөндеу үшін аспаптар мен жабдық. 8. Лот: Ұйымдастыру техникасын сатып алу. 9. Лот: Арнайы техникаларды сатып алу. Сатып алынатын материалдық, қаржылық ресурстардың жəне қызметтердің толық тізбесі, олардың саны мен егжей-тегжейлі ерекшелігі тендерлік құжаттамада көрсетілген. Материалдық, қаржылық ресурстар мына мекенжайға жеткізілуі тиіс: ОҚО, Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1. Тауарларды, жұмыстарды жəне қызметтерді жеткізудің талап етілетін мерзімі 2015 ж. төртінші тоқсанының соңына дейін. Тендерлік құжаттама топтамасын 12.08.2015 ж. қоса есептегенге дейінгі

1. Лот: Строительство КЛ-110 кВ от ПС 110/10-10 кВ «Северная» до ПС 110/10-10 кВ «Нурсат». 2. Лот: Реконструкция ПС 110/35-10 кВ «Западная» - замена ВМТ-110 на ВГТ110 Л-108. 3. Лот: Реконструкция ПС 35/6 № 1- замена МВ 35 кВ на ВБГЭ-35 с модернизацией устройств РЗА. 4. Лот: На ПС 110/10 кВ «Сайрам» перевозка и замена трансформаторов ТМ 6300 кВА и ТМ 10 000 кВА. 5. Лот: Строительство ВЛ-10 кВ Л-Каскасу в Толебийских ЭС. 6. Лот: Реконструкция ВЛ-0,4 кВ с применением СИП. 7. Лот: Приборы и оборудования для диагностики и ремонта электроустановок. 8. Лот: Закуп оргтехника. 9. Лот: Закуп спецтехники. Полный перечень закупаемых материальных, финансовых ресурсов и услуг, их количество и подробная спецификация указаны в тендерной документации. Материальные, финансовые ресурсы должны быть доставлены по адресу: ЮКО, г. Шымкент, ул. Энергетиков, 1. Требуемый срок поставки товаров, работ и услуг до конца четвертого квартала 2015 г. Пакет тендерной документации можно получить в срок до 12.08.2015 г. включительно, по адресу: г.Шымкент, ул.

Энергетиков, 1, отдел снабжения, с 9.00 до 17.30 часов, после представления потенциальным поставщиком документа об оплате тендерной документации. Стоимость пакета тендерной документации составляет 1000 (одна тысяча) тенге и вносится на счет KZ939 98STB 00000 97421, TSESKZKA, БИН 050740003632, ЮКФ АО «ЦеснаБанк» г. Шымкент или в кассу ТОО «Оңтүстік Жарық Транзит». Тендерные заявки на участие в тендере, запечатанные в конверты, представляются (направляются) потенциальными поставщиками в ТОО «Оңтүстік Жарық Транзит» по адресу: г. Шымкент, ул. Энергетиков, 1, 2-этаж, каб. 226, ЦСМТС. Окончательный срок представления тендерных заявок до 13.00 часов, 13.08.2015 г. Конверты с тендерными заявками будут вскрываться тендерной комиссией в 15.00 часов 13.08.2015 г., по следующему адресу: г. Шымкент, ул. Энергетиков, 1, кабинет технического директора. Потенциальные поставщики могут присутствовать при вскрытии конвертов с тендерными заявками. Дополнительную информацию и справки можно получить по телефону: 8 (7252) 50-58-31. Анкеты, обязательные для заполнения и предложения высылать на e-mail: urika77@mail.ru

0,00

-40 622,30 4 593 761,18

Байжанова А. Е. Гордина Е. А.

Ашық тендер туралы хабарландыру «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС мына лоттарға ашық тендер өткізу туралы хабарлайды: мерзімде мына мекенжайдан алуға болады: Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1, жабдықтау бөлімі, сағат 9.00-ден 17.30-ға дейін, əлеуетті жеткізуші тендерлік құжаттамаға төлем туралы құжатты тапсырғаннан кейін. Тендерлік құжаттама топтамасының құны 1000 (бір мың) теңге құрайды жəне мына шотқа енгізіледі: KZ939 98STB 00000 97421, TSESKZKA, БИН 050740003632, «ЦеснаБанк» АҚ-тың Шымкент қаласындағы ОҚФ немесе «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС кассасына. Əлеуетті жеткізушілер тендерге қатысуға тендерлік өтінімдерін жапсырылған конверттерге салып «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-ға мына мекенжай бойынша тапсырады (жібереді): Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1, 2-қабат, 226-бөлме, ЦСМТС. Тендерлік өтінімдер тапсырудың түпкілікті мерзімі 13.08.2015 ж. сағат 13.00ге дейін. Тендерлік өтінімдер салынған конверттерді тендерлік комиссия 13.08.2015 ж. сағат 15.00-де мына мекенжай бойынша ашады: Шымкент қ., Энергетиктер к-сі, 1, техникалық директордың бөлмесі. Əлеуетті жеткізушілер тендерлік өтінімдер салынған конверттерді ашу кезінде қатыса алады. Қосымша ақпарат пен анықтаманы мына телефон арқылы алуға болады: 8 (7252) 50-58-31. Толтыруға міндетті сауалнамаларды жəне ұсыныстарды мына e-mail-ға жіберу керек: urika77@mail.ru

За отчетный период

реализация других долгосрочных активов реализация долевых инструментов других организаций (кроме дочерних) и долей участия в совместном предпринимательстве реализация долговых инструментов других организаций возмещение при потере контроля над дочерними организациями реализация прочих финансовых активов фьючерсные и форвардные контракты, опционы и свопы полученные дивиденды полученные вознаграждения прочие поступления 2. Выбытие денежных средств, всего (сумма строк с 061 по 071) в том числе: приобретение основных средств приобретение нематериальных активов приобретение других долгосрочных активов приобретение долевых инструментов других организаций (кроме дочерних) и долей участия в совместном предпринимательстве приобретение долговых инструментов других организаций приобретение контроля над дочерними организациями приобретение финансовых активов предоставление займов фьючерсные и форвардные контракты, опционы и свопы инвестиции в ассоциированные и дочерние организации прочие выплаты 3. Чистая сумма денежных средств от инвестиционной деятельности (стр.040 -стр.060) III. Движение денежных средств от финансовой деятельности 1. Поступление денежных средств, всего (сумма строк с 091 по 094) в том числе эмиссия акций и других финансовых инструментов получение займов получение вознаграждения прочие поступления 2. Выбытие денежных средств, всего (сумма строк со 101 по 105) в том числе погашение займов выплата вознаграждения выплата дивидендов выплаты собственникам по акциям организации прочие выбытия 3. Чистая сумма денежных средств от финансовой деятельности (стр.090 - стр.100) 4. Влияние обменных курсов валют к тенге 5. Увеличение (+) / уменьшение (-) денежных средств (стр.030 +/- стр.080 +/-стр.110) 6. Денежные средства и их эквиваленты на начало отчетного периода 7. Денежные средства и их эквиваленты на конец отчетного периода

Приложение 6 к приказу Министра финансов Республики Казахстан от «20» августа 2010 года № 422 Форма Некоммерческое АО «Haileybury Astana School»

Наименование показателей

0,00

Код стр.

тыс. тенге За предыдущий период

I. Движение денежных средств от операционной деятельности 1. Поступление денежных средств, всего (сумма строк с 011 по 016) в том числе реализация товаров и услуг прочая выручка авансы, полученные от покупателей, заказчиков поступления по договорам страхования полученные вознаграждения прочие поступления 2. Выбытие денежных средств, всего (сумма строк с 021 по 027) в том числе платежи поставщикам за товары и услуги авансы, выданные поставщикам товаров и услуг выплаты по оплате труда выплата вознаграждения выплаты по договорам страхования подоходный налог и другие платежи в бюджет прочие выплаты 3. Чистая сумма денежных средств от операционной деятельности (стр.010 - стр.020) II. Движение денежных средств от инвестиционной деятельности 1. Поступление денежных средств, всего (сумма строк с 041 по 051) в том числе реализация основных средств реализация нематериальных активов

5 327 719,71 0,00 конец от- На начало Код На четного пеотчетного стр. риода периода

410 411 412 413 414 420

Выручка Себестоимость реализованных товаров и услуг Валовая прибыль (строка 010 - строка 011) Расходы по реализации Административные расходы Прочие расходы Прочие доходы Итого операционная прибыль (убыток) (+/- строки с 012 по 016) Доходы по финансированию Расходы по финансированию Доля организации в прибыли (убытке) ассоциированных организаций и совместной деятельности, учитываемых по методу долевого участия Прочие неоперационные доходы Прочие неоперационные расходы Прибыль (убыток) до налогообложения (+/- строки с 020 по 025) Расходы по подоходному налогу Прибыль (убыток) после налогообложения от продолжающейся деятельности (строка 100 - строка 101) Прибыль (убыток) после налогообложения от прекращенной деятельности Прибыль за год (строка 200 + строка 201) относимая на: собственников материнской организации долю неконтролирующих собственников Прочая совокупная прибыль, всего (сумма строк с 410 по 420) в том числе: Переоценка основных средств Переоценка финансовых активов, имеющихся в наличии для продажи Доля в прочей совокупной прибыли (убытке) ассоциированных организаций и совместной деятельности, учитываемых по методу долевого участия Актуарные прибыли (убытки) по пенсионным обязательствам Эффект изменения в ставке подоходного налога на отсроченный налог дочерних организаций Хеджирование денежных потоков Курсовая разница по инвестициям в зарубежные организации Хеджирование чистых инвестиций в зарубежные операции Прочие компоненты прочей совокупной прибыли Корректировка при реклассификации в составе прибыли (убытка) Налоговый эффект компонентов прочей совокупной прибыли Общая совокупная прибыль (строка 300 + строка 400) Общая совокупная прибыль, относимая на: собственников материнской организации долю неконтролирующих собственников

600

Форма

V. Капитал Уставный (акционерный) капитал Эмиссионный доход Выкупленные собственные долевые инструменты Резервы Нераспределенная прибыль (непокрытый убыток) Итого капитал, относимый на собственников материнской организации (сумма строк с 410 по 414)

Наименование показателей

Прибыль на акцию: в том числе: Базовая прибыль на акцию: от продолжающейся деятельности от прекращенной деятельности Разводненная прибыль на акцию: от продолжающейся деятельности от прекращенной деятельности

0,00

4 593 761,18

043 044 045 046 047 048 049 050 051 060 061 062 063

26,30 17 857,89

0,00

17 607,89 250,00

064 065 066 067 068 069 070 071 080

-17 831,59

0,00

090

5 080,94

0,00

091 092 093 094 100

5 080,94

101 102 103 104 105 110 120 130 140 150

0,00

0,00

5 080,94 -26 474,09 685 262,22 0,00 685 262,22

0,00 0,00 0,00

Аудиторский отчет Заключение независимых аудиторов Руководству Некоммерческого АО «Haileybury Astana School» Мы провели аудит прилагаемой финансовой отчетности Некоммерческого АО «Haileybury Astana School» (далее – «Компания»), состоящей из отчета о финансовом положении по состоянию на 31 декабря 2014 года и отчетов о прибыли или убытке и прочем совокупном доходе, изменениях в капитале и движении денежных средств за период с 2 апреля 2014 года (дата регистрации) по 31 декабря 2014 года, а также примечаний, состоящих из краткого обзора основных положений учетной политики и прочей пояснительной информации. Ответственность руководства за финансовую отчетность Руководство несет ответственность за составление и достоверное представление данной финансовой отчетности в соответствии с Международными стандартами финансовой отчетности, и за внутренний контроль, который руководство считает необходимым для составления финансовой отчетности, не содержащей существенных искажений вследствие недобросовестных действий или ошибок. Ответственность аудиторов Наша ответственность заключается в выражении мнения о данной финансовой отчетности на основе проведенного нами аудита. Мы провели аудит в соответствии с Международными стандартами аудита. Данные стандарты требуют соблюдения этических норм, а также планирования и проведения аудита таким образом, чтобы получить разумную уверенность в том, что финансовая отчетность не содержит существенных искажений. Аудит включает проведение процедур, направленных на получение аудиторских доказательств, подтверждающих числовые показатели в финансовой отчетности и раскрытие в ней информации. Выбор процедур зависит от профессионального суждения аудитора, включая оценку рисков существенного искажения финансовой отчетности вследствие недобросовестных действий или ошибок. В процессе оценки этих рисков аудитор рассматривает систему внутреннего контроля за составлением и достоверным представлением финансовой отчетности, чтобы разработать аудиторские процедуры, соответствующие обстоятельствам, но не с целью выражения мнения об эффективности внутреннего контроля. Аудит также включает оценку надлежащего характера примененной учетной политики и обоснованности бухгалтерских оценок, сделанных руководством, а также оценку представления финансовой отчетности в целом. Мы полагаем, что полученные нами аудиторские доказательства являются достаточными и надлежащими для выражения нашего аудиторского мнения. Основание для выражения мнения с оговоркой Компания не раскрыла имя конечной контролирующей стороны по состоянию на 31 декабря 2014 года. Раскрытие данной информации требуется Международным стандартом финансовой отчетности (IAS) 24 «Раскрытие информации о связанных сторонах». Мы не имеем возможности предоставить данную информацию. Мнение с оговоркой По нашему мнению, за исключением пропуска в раскрытии информации, изложенного в разделе «Основание для выражения мнения с оговоркой», финансовая отчетность отражает достоверно, во всех существенных отношениях, финансовое положение Компании по состоянию на 31 декабря 2014 года, а также ее финансовые результаты и движение денежных средств за год, закончившийся на указанную дату, в соответствии с Международными стандартами финансовой отчетности. Ким Е.В. Сертифицированный аудитор Республики Казахстан Квалификационное свидетельство аудитора № МФ-0000042 от 8 августа 2011 года ТОО «КПМГ Аудит» Государственная лицензия на занятие аудиторской деятельностью № 0000021, выданная Министерством финансов Республики Казахстан 6 декабря 2006 года Нигай А.Н. Генеральный директор ТОО «КПМГ Аудит», действующий на основании Устава 20 апреля 2015 года г. Астана

Егер сіз «Егемен Қазақстан» газетіне жарнама бергіңіз келсе, мына телефондарға хабарласыңыз: Астана тел/факс 37-64-48, 37-60-49. Электронды пошта: egemen_adv@mail.ru. Алматы 273-74-39, ф. 273-07-26. Электронды пошта: gulnurekkz@mail.ru.

Қазақ ұлттық аграрлық университетінің ұжымы Қазақстан Республикасы Парламенті Мəжілісінің депутаты Ұласбек Сəдібековке қарындасы Гүлсара Сəдібекқызы ШАРДАРБЕКОВАНЫҢ қайтыс болуына байланысты қайғысына ортақтасып көңіл айтады. Қ.И.Сəтбаев атындағы Қазақ ұлттық техникалық университетінің ұжымы белгілі ғалым, техника ғылымдарының докторы, профессор, ҰҒА академигі Қайыржан Наубекұлы ƏДІЛОВТІҢ мезгілсіз қайтыс болуына байланысты марқұмның отбасына қайғыларына ортақтасып көңіл айтады. Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау жəне əлеуметтік даму министрлігі Педиатрия жəне бала хирургиясы ғылыми орталығының ұжымы денсаулық сақтау ісінің ұйымдастырушысы, медицина ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері Амангелді Дүйсекеұлы ДҮЙСЕКЕЕВТІҢ қайтыс болуына байланысты марқұмның отбасы мен туыстарына қайғыларына ортақтасып көңіл айтады.

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау жəне əлеуметтік даму министрлігінің Дəрілік заттарды, медициналық мақсаттағы бұйымдарды жəне медицина техникасын сараптау ұлттық орталығы Амангелді Дүйсекеұлы ДҮЙСЕКЕЕВТІҢ қайтыс болуына байланысты марқұмның туғандары мен жақындарына орны толмас ауыр қайғыларына ортақтасып шын ниеттен көңіл айтады. Алматы қалалық денсаулық сақтау басқармасы жəне қаланың медицина қауымы денсаулық сақтау ісінің ұйымдастырушысы, медицина ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері Амангелді Дүйсекеұлы ДҮЙСЕКЕЕВТІҢ қайтыс болуына байланысты марқұмның отбасы мен туыстарына қайғыларына ортақтасып көңіл айтады. Семей мемлекеттік медицина университетінің ректоры Т.Рахыпбеков денсаулық сақтау ісінің көрнекті ұйымдастырушысы, ардақты азамат Амангелді Дүйсекеұлы ДҮЙСЕКЕЕВТІҢ өмірден озуына байланысты марқұмның отбасы мен туған-туыстарына орны толмас ауыр қайғыларына ортақтасып көңіл айтады. Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау жəне əлеуметтік даму министрлігі Педиатрия жəне бала хирургиясы ғылыми орталығы медицина ғылымдарының докторы, профессор Еділ Тайтілеуұлы ДАДАМБАЕВТЫҢ қайтыс болуына байланысты марқұмның отбасы мен туыстарына қайғыларына ортақтасып көңіл айтады.


10

www.egemen.kz

6 тамыз 2015 жыл

 Атамекен

 Солай ма?

Ќўс тўмсыќты тастар

Атырауда 1 тамыздан бастап су жəне кəріз тарифінің бағасы қымбаттады. Өңір орталығын сумен қамтамасыз ететін «АтырауСуАрнасы» коммуналдық мемлекеттік кəсіпорнының тарифті өсіру жөніндегі ұсынысы табиғи монополияларды реттеу жəне бəсекелестікті қорғау департаменті тарапынан қолдау тапты.

Тариф баєасы ґсті Жолдасбек ШӨПЕҒҰЛ, «Егемен Қазақстан».

Суреттер интернет сайттарынан алынды.

 Тағзым Алматыда даңқты əскери ұшқыш, Кеңес Одағының екі мəрте Батыры, авиация генерал-майоры Талғат Бигелдиновті туған күніне орай еске алды.

Алтын ќыранєа айналєан азамат

Талғат СҮЙІНБАЙ,

«Егемен Қазақстан».

Қазақ халқының даңқты ұлы Талғат Жақыпбекұлы Бигелдиновтің туған күні өзі өмірде қандай қарапайым болса, еске алу рəсімі де сондай қарапайым түрде өтті. Офицерлер үйінің фойесінің бір бұрышына қойылған ұшқыш аға өмірін өрнектейтін шағын ғана фотокөрме соның айғағы. Небары 22 жасында – бірінші, 23 жасында екінші рет Кеңес Одағының Батыры атағын иеленген халқымызды даңқты перзентінің көзі тірі болса, дəл кеше 93 жасқа толар еді... Бір ғана шоғыр жиналған Ұлы Отан соғысының ардагерлері арасынан Талғат ағаның замандасы болған майдангер Сейітқасым Боранқұлов, республикалық Генералдар кеңесі төрағасының орынбасары Махмұт Телеғұсов əскери ұшқыштың өткен өмірінен сыр шертіп, батырды еске алу жиынына əр берді. – КезіндеТалғат Бигелдинов бүкіл Кеңес Одағының мақтанышы, абыройлы да даңқты азаматы саналды. Одан соң, тіпті, ТМД мемлекеттерінің барлығы да бірдей оған ерекше құрмет көрсетті. Осының өзі біздің жігерімізді жанитын, сезімімізге серпін беретін, – деді еске алу митингісінде Алматы қалалық ішкі саясат басқармасының жетекшісі Санжар Боқаев. – Талғат Бигелдинов – біздің ұрпақ үшін ерліктің символы.

Біздің ұранымыз! Біздің – Алтын қыранымыз! Батырдың қызы Райхан Талғатқызы бізбен əңгімесінде: «Мен таяуда ғана əкем туралы кітап жазып біттім. Қазақ халқы сүйікті перзенті, жаужүрек əскери ұшқыш Талғат Бигелдиновтің майдандағы ерлігі мен бейбіт өмірдегі қажырлы еңбегі туралы көп біледі, тіпті, аңыз етіп айтып та жүреді. Ал мен бұл шығармамда аяулы əкемнің жеке тұлға ретінде, азамат ретінде өзім байқаған болмысын, өзім куə болған қасиеттерін айна-қатесіз тізбектеп бердім, – деді. – Оның ерлігін əрі есімін құрметтейтін қауымның жауынгерлер жиналатын саябаққа арнайы келіп, бізбен бірге Батырды еске алғанына орай білдіретін алғысымыз да шексіз». Еліміздің Əнұраны ойналып, қазақстандық генералдар кеңесінің мүшелері мен майдангерлер, Талғат Бигелдиновтің жақындары мен туыстары Мəңгілік алауға алқызыл гүл шоқтарын қойды. Салтанаттың соңында Офицерлер үйінде Генералдар кеңесінің демеушілігімен кинорежиссер Лаврентий Сон түсірген «Көкке көтерілу» атты деректі фильм көрсетілді. АЛМАТЫ. ––––––––––––– Суретте: Батырды еске алу сəтінен көрініс.

Меншік иесі:

“Егемен Қазақстан” республикалық газеті” акционерлік қоғамы Президент Сауытбек АБДРАХМАНОВ Вице-президент – бас редактор Жанболат АУПБАЕВ Вице-президент Еркін ҚЫДЫР

Сондай-ақ, жолағы қанық болуы тиіс. Одан соң қарбызды шертіп көрген кезде дауысы анық шығуы керек. Үшіншіден, сыртында қоңыр-қара дағы бар немесе жырылған қарбызды көрсеңіз мүлде жоламағаныңыз жөн. Төртінші, қарбызды, басқа да жемісті сабағына қарап та таңдауға болады. Егер жемістің сабағы шірімеген болса онда ол жаңа жұлынып əкелінген жəне іші де түспеген. Бесінші, қарбызда болатын сары дақтар оның толық піскенін білдіреді. Алтыншы, қарбыздың сырты жылтыр болса да жақсы піскендігінің белгісі. Негізі, мамандар қауынқарбызды тамыз айынан бастап жеуге кеңес береді. Сатылымға ерте түскен қауын-қарбыздардың құрамында нитраттар шамадан тыс көп болады. Егер қарбыз сатып алған болсаңыз сыртын жақсылап жуу керек. Кесілген қарбыз алты сағаттан артық тұрып қалған болса жемегеніңіз жөн. Сонымен қатар, сатып алар кезде сатушыға қарбызды кесіп беруін өтінбеңіз. Ол жерге микробтар түсіп, ішек инфекциясы ауруын тудыруы əбден мүмкін.

Аталған департамент басшысының орынбасары Əлсейіт Сабыровтың мəлім етуінше, бұдан былай жеке тұлғалар судың бір текше метрі үшін 101 теңге 33 тиын төлейді. Бұрын бұл баға 68 теңге 28 тиын еді. Ал заңды тұлғаларға бір текше метр суды пайдаланғаны үшін тариф құны енді 316 теңге 72 тиынды құрайтын болды. Бұл баға осы кезге дейін 189 теңге 7 тиын деңгейінде сақталып келген болатын. «АтырауСу Арнасы» басшылары тарифті өсіруге бірнеше себепті алға тартып отыр. Біріншіден, кəсіпорын шығыны көбейген болса, екіншіден, қажетті материал дар мен химиялық реагент тер бағаларының өсуі əсер еткен. Үшіншіден, су тарифтерін қалыптастырудың жаңа тетіктерін енгізуге байланыс ты кешенді жоспарлы іске қажеттігі туындапты. Төртіншіден, кəсіпорынның инвестициялық бағдарламасын іске асыру көзделіпті. Сонымен бірге, Атырауда кəріз жүйесі тарифі де өсті. Енді атыраулық жеке тұлғалар бір текше метрге 35 теңгеден, ал өзге тұтынушылар 151 теңге 98 тиын төлеуге мəжбүр болады. Бұл қызметке төленетін баға бұрын сəйкесінше, 31 теңге 39 тиын жəне 122 теңге 12 тиын болған еді.

Қызылорда облысы.

АТЫРАУ.

 Керек кеңес

Суретті түсірген автор.

Ќарбыз таѕдай аласыз ба? Ержан БАЙТІЛЕС,

«Егемен Қазақстан».

Мынадай жағдай болды. Бір таныс жігіт жұмыстан соң үйіне келе жатып көшеде сатылып тұрған қарбыздан сатып алады. Өзі нəн екен. Сонысына қарап, піскен деп ойлайды. Балашағасын жиып, қарбызды қақ ортасынан айырып кеп жіберсе, іші аппақ дейді. Содан ашуы кеп сатушыға тура тартады. Барса нөпір халық екен. Салған жерде: «Апа, жаңағы қарбызың піспеген ғой», депті айқайлап. Сатып алушыларынан ыңғайсызданған ана кісі қолына жəне бір қарбызды ұстата салады. Мұнысы піскен екен. Ертесі əлгі таныс басқа бір қарбыз сатып тұрғандардың қасынан өтіп бара жатады да, бір қитұрқы ойға беріледі. Сөйтеді де, тоқтай қалып сатушыға ентігіп жетіп: «Көке, бағанағы сатқан қарбызың аппақ екен», дейді. Алдына мың-сан адам келіп-кетіп жатқан сатушы оны қайдан аңғарсын. Өзінің тұтынушыларын шошытып алмау үшін əлгінің қолына бір қарбызды бере қояды. Кешірім сұрап шығарып салады. – Осыны кəсіп қылғанымда үйдегілер жаз бойы тегін қарбыз

жейтін еді, – деп күледі танысым. – Бірақ арың жібермейді екен. Расында, піспеген қарбыз алып, сан соғып қалып жатқандар аз емес. Сондықтан қарбыз таңдай

білу керек. Егер таңдай алмайтын болсаңыз, төменде бірер кеңес берейік. Ең алдымен, піскен қарбыздың ақ жолағы жалпақ болады.

 Спорт

 Əттеген-ай!

«Астана» плей-офф бəсекесінде

Тотыќўс жыланныѕ жемсауында кетті Бақтияр ТАЙЖАН,

«Егемен Қазақстан».

Биыл Оңтүстікте күн ерекше ыстық болды. Аптап жалын жер бетіндегі тіршілік иесін алып табаға салып қуырып жатқанда жыландар да далаға шығып кеткен. Өзіміз де көргенбіз. Жарқырап жолдан өтіп бара жатқанда машинаның дөңгелегі астында жаншылып қалмауын абайлағанбыз. Аса бір қатыгездеу адам болмаса көпшілік жыланды өлтіре қоймайды. Сондай жыландардың бірі қаладағы үйдің ішіне кіріп кеткен. «Құз басына өрмелеп жылан да шығады» дегендей, ақ бауыр жылан тоңазатқыштың үстіне өрмелеп шығып, тор ішіндегі тотықұсқа тап бергенде ғана үй иелері байқап тілдері байланып қала жаздайды. Абдырап қалған олардың бірі облыстық төтенше жағдайлар департаментінің кезекшісіне телефон шалады. Ол өз беттерімен жыланды өлтірмеуге кеңес бергенше əлгі сабазың тотықұсты қарнына тоғытыпақ жіберген. Құтқарушылар келгенде күтпеген оқиғадан естері шыққан үй иелері сөйлеуге тілдері икемге келмей, тоңазытқыш үстіндегі торды нұсқай

беріпті. Бұл кезде тотықұсқа тойынған жылан тор тесігінен шыға алмай жанталасып жатқан. Құтқарушылар кеше ғана сайрап тұрған, мұндай пəлекет басын жұтады деп үш ұйықтаса түсіне кірмеген тотықұсты жеп қойған жыланды арнаулы құралдарының көмегімен ұстап əкетті. Тотықұс тұрған тор бос. Үй иелері енді өз-өздеріне келіп жатыр. Шымкентте жылан көбейді. Мамандар мұны күннің ысып кетуімен түсіндіреді. Олардың тұрғын үйге кіріп кетуі бірінші оқиға емес екен. ШЫМКЕНТ.

Кеше Чемпиондар лигасы іріктеу турнирінің үшінші кезеңінде «Астана» Финляндияның ХИК командасын қабылдады. «АстанаАрена» спорт кешенінде өткен кездесуде алаң иелері 4:3 есебімен жеңіске жетіп, іріктеу турнирінің плей-офф бəсекесіне жолдама алды. Еламан ҚОҢЫР,

«Егемен Қазақстан».

Елордалықтар ойынды өте сүреңсіз бастады. Ойыншылардың денесі əлі қызып үлгермеген тұста қонақтар есеп ашып кетті. Матчтың 4-минутында ХИК-тің шабуылшысы Осман Джаллоу мергендігімен көзге түсті. Өз қақпаларына доп жіберіп алғаннан кейін астаналықтар жинақылық танытқандай болған. Алайда, матчтың 41-минутында тағы да өрескел қателік жіберіп, қарсыластардың екінші рет біздің қақпаны дəл көздеуіне жол беріп қойды. Атап айтқанда, ХИК ойыншыларының бірі біздің айып алаңға допты əуелете асырды. Пастың тым жоғары болғанын ескерген алаң иелері, соның ішінде қақпашы Ненад Эрич соңына дейін ойнамай, тоқтап қалды. Ал соңғы сəтке дейін шабуылдаған Джаллоу тура алаң сызығының бойынан допты кейін қайтарып қана қоймай, өз əріптесіне басымен тамаша

МЕКЕНЖАЙЫМЫЗ: 010008 АСТАНА, “Егемен Қазақстан” газеті көшесі, 5/13. 050010 АЛМАТЫ, Абылай хан даңғылы, 58 А. АНЫҚТАМА ҮШІН: Астанада: АТС 37-65-27, Алматыда: 273-07-87.

БАЙЛАНЫС: Астанада: факс (7172) – 37-19-87, электронды пошта: egemenkz@maіl.onlіne.kz egemenkz@maіl.ru, egemenkz@maіl.kz. Интернет-редакция: ekazakhstan@mail.ru Алматыда: факс (727) – 273-07-87, электронды пошта – egemalm@mail.ru

МЕНШІКТІ ТІЛШІЛЕР: Астана – 8 (717-2) 37-61-21; Ақтау – 8 (701) 593-64-78; Ақтөбе – 8 (713-2) 56-01-75; Талдықорған – 8 (728-2) 27-05-70; Атырау – 8 (712-2) 31-74-13; ЖАРНАМА-АҚПАРАТ БӨЛІМІ:

Көкшетау – 8 (716-2) 25-76-91; Қарағанды – 8 (721-2) 43-94-72; Қостанай – 8 (714-2) 39-12-15; Қызылорда – 8 (701) 772-70-74; Орал – 8 (777) 496-21-38;

Өскемен – 8 (778) 454-86-11; Павлодар – 8 (718-2) 68-59-85; Тараз – 8 (726-2) 43-37-33; Шымкент – 8 (701) 362-63-76; Петропавл – 8 (715-2) 50-72-50.

Астанада – 8 (717 2) 37-60-49, факс – 37-64-48, egemen_adv@mail.ru Алматыда – 8 (727) 273-74-39, факс – 273-07-26, gulnurekkz@mail.ru А Материалдың жариялану ақысы төленген. Жарнама, хабарландырудың мазмұны мен мəтініне тапсырыс беруші жауапты.

Газет мына қалалардағы: 010000, Астана қ., Сілеті к-сі, 30, «ERNUR» Медиа холдингі» ЖШС, 050000, Алматы қ., Гагарин к-сі, 93 А, «Дәуір» РПБК ЖШС, 100008, Қарағанды қ., Сәтбаев к-сі, 15, «Арко» ЖШС, 110007, Қостанай қ., Мәуленов к-сі, 16, «Қостанай полиграфия» ЖШС, 120014, Қызылорда қ., Байтұрсынов к-сі, 49, «Энергопромсервис» ПФ» ЖШС, 130000, Ақтау қ., 22-м/а, «Caspiy Print» ЖШС, 030010, Ақтөбе қ., Рысқұлов к-сі, 190, «А-Полиграфия» ЖШС, 060005, Атырау қ., Ж.Молдағалиев к-сі, 29 А, «Атырау-Ақпарат» ЖШС, 160000, Шымкент қ., Т.Әлімқұлов к-сі, 22, «Ernur prіnt» ЖШС, 140000, Павлодар қ., Ленин к-сі, 143, «Дом печати» ЖШС, 150000, Петропавл қ., Қазақстан Конституциясы к-сі, 11, «Полиграфия» АҚ, 080000, Тараз қ., Төле би д-лы, 22, «ЖБО «Сенім» ЖШС, 090000, Орал қ., Достық-Дружба даң., 215 А, «WESTA» ЖШС, 040000, Талдықорған қ., Қабанбай батыр к-сі, 32, «Офсет» баспаханасы, 070002, Өскемен қ., Абай д-лы, 20, «Печатное издательство-агентство Рекламный Дайджест» ЖШС баспаханаларында басылып шықты.

пас шығарып берді. Өзіне берілген мүмкіндікті мүлт жібермеген Джиден Баа есепті еселеді. Үзіліске бір минут қалған кезде «Астана» шабуылшысы Патрик Твумаси айып алаңының сыртынан соққы жасап, есеп айырмасын қысқартты. Екінші таймды алаң иелері өте белсенді бастады. 46-минутта ХИК ойыншыларының бірі өз айып алаңында қолымен ойнап тəртіп бұзды. Кездесудің бас төрешісі Алон Ефет ойланбастан 11 метрлік нүктені көрсетіп, пенальти белгіледі. Бұл ретте тамаша соққысымен көзге түскен Рохер Каньяс таразы басын теңестіріп кетті. Арада 9 минут уақыт өткенде Дмитрий Шомко өте əдемі соғылған голдың авторы атанып, «Астананы» алға шығарды. Кездесудің 70-минутында Твумаси алаңнан қуылып, біздің команда қалған уақытта 10 ойыншымен ойнауға мəжбүр болды. Бір футболшысы артық қонақтар басымдыққа ие болып, шабуыл шебін күшейтті. Матчтың 86-минутында төреші біздің қақпаға пенальти белгіледі. Бұл жолы Эрфан Зенели 11 метрлікті дəл орындады. Дегенмен, алғашқы таймдағы қателіктен нəтиже шығарған астаналықтар 93-минутта төртінші допты соғып, клуб тарихындағы маңызды жеңіске қол жеткізді. Бұл жеңісінен кейін «Астана» кем дегенде Еуропа лигасының топтық кезеңіне жолдама алғанын айта кетейік.

Газетті есепке қою туралы №01-Г куəлікті 2007 жылғы 5 қаңтарда Қазақстан Республикасының Мəдениет жəне ақпарат министрлігі берген. «Егемен Қазақстан» республикалық газеті» АҚ ҚР СТ ИСО 9001-2009 Сапа менеджменті жүйесі. Талаптар» талаптарына сəйкес сертификатталған.

Таралымы 203 394 дана. Нөмірдің кезекші редакторы

Динара БІТІКОВА.

Индекс 65392. Аптасына 5 рет шығады. «Егемен Қазақстан» республикалық газеті» АҚ компьютер орталығында теріліп, беттелді. Көлемі 13 баспа табақ. Нөмірдегі суреттердің сапасына редакция жауап береді. «Егемен Қазақстанда» жарияланған материалдарды сілтемесіз көшіріп басуға болмайды. Тапсырыс 8921 Газет Астана қ., Сілеті к-сі, 30, «ERNUR» Медиа холдингі» ЖШС-те басылды, тел. 99-77-77. Тапсырыс №621 ek

Profile for Egemen

06082015  

06082015  

Profile for daulet
Advertisement