Issuu on Google+

vaı

V

ı d e o

G

r a p h Ekim-Kasım-Aralık’04

HABERLER

Kullanıcılar IBC 2004 Görüşleri

12

EKS Prodüksiyon

15

TGRT

16

Tıps&Trıcks Film, Video ve Medya -IIDoktor Velocity -IVA.Premiere Realtime Ayarları Shadow MP SMS Mesajınız Jade Yellow’dan Geleceğin Medyası

28 30 32 34 35 36

Sektörden IBC İzlenimleri

46

2 4 5 6 7 8

Metus @ IBC Canopus Laboratuarları RoadShow 2004 Ajans Press Yeni Binasında Anadolu’da DV Atağı Hızlandı IBC 2004 İzlenimleri

Ürün Tanıtımı

18 20 22 23 24 27

Metus Dijital Medya Çözümleri Edius SD & HD Kramer’den Yeni Ürünler Prezantasyonda Son Teknoloji Sachtler’den İki Seçme Ürün Focus Fluoresan Işık Sistemleri

Teknoloji

38 40 42 43 44

Etkileşimli Medya Tasarımı -II“Sorenson Squeeze 4” Sahnede VoIP ve Getirdikleri Kırılma Noktası Hangi Servis Ne İşe Yarar? -II-

Reklam İndeksi Arka Kapak .................. SHADOW ARK Ön Kapak İçi .............................METUS Arka Kapak İçi ...............DUMANKAYA 25 ..................................SHADOW MP 33 ........................................... AVKOM

HABERLER

Metus IBC

@

Computorium IBC 2004 Fuarı’na Metus Ailesi ile katıldı

M

etus arşiv çözümleri ve kayıt uygulamalarıyla, üretici kimliğiyle sektöre iddialı bir giriş yapan Computorium, Ajans Press video kayıt altyapısını dijitale geçirmesinin ardından, Hollanda’da düzenlenen IBC Fuarı’na katılarak ürünlerini uluslararası firmaların beğenisine sundu. Teknolojinin gelişmesi, yayılması ve ucuzlaması kimisi için iyi, kimisi için de sevimsiz bir durum olarak görülüyor. Fiyatların düşmesi ürünlerin daha çok insana ulaşmasını, imkanların artmasını, ve aynı işi yapmak için alternatiflerin çoğalmasını getiriyor. Alternatiflerin çoğalması tabii ki aynı işi yapanlar ve özellikle bu işi kaliteden çok ellerindeki pahalı cihazlara güvenerek gerçekleştirenler açısından sevimsiz bir durum oluşturuyor. Durumun iyi mi kötü mü olduğu kişiye göre değişir. Ama kesin olan birşey var ki gelişim ve yaygınlaşma kaçınılmazdır. Herkes kendini buna göre hazırlamalı planını o doğrultuda yapmalıdır. Yaygınlaşmanın ve ucuzlamanın getirilerinden biri de, yayıncılık sektöründe görüldüğü üzere daha çok prodüksiyon, daha çok televizyon kanalı ve daha farklı yayıncılık formatlarıdır. Bunun sonucu olarak ta büyüğünden küçüğüne her firmanın elinde biriken birçok içerik... Bunca içeriğin saklanması, saklanırken de minimum derecede kayıp oluşması, arşivlenerek daha sonradan istenilen görüntülere ulaşılması, görüntülerin

2 V ıdeoG raph

farklı formatlara dönüştürülebilmesi, doğru bir şekilde dağıtılması ve tüm bu işlemlerin kolay, anlaşılabilir ve hızlı bir şekilde yapılması büyük önem arzetmektedir. Bu konuda sektöre iyi bir ürün sağlama çabası içerisinde iki yıldır çalışmalarına devam etmekte olan Computorium, bu uğurda bir hayli yol alarak ilk ürünlerini IBC 2004 fuarında sergiledi. Asli olarak fark oluşturacak, ve sektörde iyi bir yer edineceği düşünülen Metus 2.0 ise 2005 yılı ikinci çeyreğine yetiştirilmeye çalışılıyor. Peki nedir bu önemli özellikler? Kullanıcıların operasyonları nasıl kolaylaştırılacak? Ne gibi yenilikler gelecek? Biraz da bunlardan bahsedelim. Metus Library asli olarak bir Dijital Varlık Yönetimi Sistemi. Her türlü video, ses, grafik, animasyon ve multimedia dosyalarının yönetilmesine ve arşivlenerek paylaşılmasına olanak tanıyan bir uygulama. Bir çok farklı veritabanı ile birlikte çalışabilen Metus, yüzlerce farklı formattaki medya dosyasını desteklemektedir. Metus tek kullanıcılı yapıdan büyük ölçekli uygulamalara kadar her türlü

Metus 2.0, 2005 yılının ikinci çeyreğine yetiştirilmeye çalışılıyor.

HABERLER Metus’un gelişmiş özellikleri arasında bir video dosyasındaki konuşmayı yazıya çevirebilme, video dosyası içerisinde önceden verilmiş bir kareyi arayıp bulma, gene video içerisinde sahne değişimlerini algılama sayılabilir

ğinin kolay bir şekilde anlaşılabilmesi için her medya varlığına thumbnail atanmakta, storyboard çıkarılmakta ve internet intranet üzerinden izleme yapılabilmesi için önizleme kopyası oluşturulmaktadır.

Metus, yüzlerce farklı formattaki medya dosyasını desteklemektedir.

çalışma formuna uygun tasarlanmıştır. Güvenlik ayarları, görsel olarak kullanıcıyı maksimum düzeyde bilgilendiren arayüz, sınırsız medya galerisi, her türlü işlemin kaydını tutan log yapısı, Internet sayfalarına export edilebilen medya galerileri uygulamanın temel özelliklerinden bazılarını oluşturmakta. Gelişmiş özellikleri arasında bir video dosyasındaki konuşmayı yazıya çevirebilme, video dosyası içerisinde önceden verilmiş bir kareyi arayıp bulma, gene video içerisinde sahne değişimlerini algılama sayılabilir. Tek bir kaynak dosyadan istenilen sayıda klip oluşturulabilir ve tüm kliplere faklı metadata verilebilir. Sanal olarak oluşturulan kliplerin kaynak dosyaları yazının başında da belirttiğimiz gibi birçok faklı medya tipi olabilir. Kullanıcı işlemlerinin kolaylaştırılması açısından yapılan her değişiklik sonucunda kaynak dosya bozulmadan her klibin bir versiyonu oluşmaktadır. Kliplerin içeri-

Görüntüler üzerine KJ bindirilebildiği gibi renk ayarlarıyla oynamakta mümkündür. In – out noktaları belirlenen ve üzerinde işlem yapılan kliplerden istenirse yeni video dosyaları oluşturulabilir. Saydıklarımızın dışında arama ve indeksleme işlemlerini kolaylaştıracak, doküman yönetiminde rahatlık sağlayacak birçok özellik Metus Library

Metus Library asli olarak bir Dijital Varlık Yönetimi Sistemi 2.0 ile Türk ve dünya kullanıcılarının beğenisine sunulacak. Ailenin bir diğer iddialı ürünü olan Metus Ingester ise çok fonksiyonlu bir kayıt istasyonu. Güvenlik sistemlerinden, televizyon altyapısına, medya takibinden Internet yayıncılığına kadar çok geniş bir yelpazeye hitap eden Metus Ingester kompakt yapısı ve cazip fiyatı ile dikkat çeken bir ürün. Temel özelliklerini sektörlere göre şu şekilde özetleyebiliriz. Yayıncılık sektörüne yönelik uygulamalarda Batch Capture, Mpeg2 Mpeg4 DV sıkıştırma algoritmaları, Time Code entegrasyonu, VTR kontolü, bütünleşik metadata yapısı öne çıkan özelliklerden bazılarını teşkil etmektedir.

İzleme ve arşivleme için ise bir çok önemli fonksiyon ve detaya sahip bir sistem Metus Ingester. En göze çarpan özellikler belirli uzunluk veya büyüklükte dosyaların otomatik oluşturulması, görüntü üzerine resim ve data bindirilmesi, önceden belirlenen takvim doğrultusunda kayıt imkanı, farklı kayıt profilleri, kaydedilen dosyaların otomatik olarak merkezi depolama ünitesine kopyalanması imkanı sayılabilir. Güvenlik uygulamaları için hareket algılama, hareket loglama, alarm fonksiyonları, 4 kanal simultane kayıt, H.264 versiyon kodlama algoritması ile yüksek sıkıştırma oranı özelliklerden bazıları olarak gösterilebilir. Controller ve Audience aynı uygulamalarıyla dört kişilik kalabalık bir aileyi oluşturan Metus ürünleri hem ülkemizi yurtdışında gururla temsil etmesi açısından ve hem de rakiplerinden daha üstün özellikleri daha uygun fiyata barındırması açısından Computorium firması için önem arzetmektedir.

IBC 2004’te Computorium standına ilgi büyüktü.

V

ıdeo

G

raph

3

HABERLER

Anadolu Ajansı’nda

Görüntülü Haber Anadolu Ajansı SONY DVCAM’i tercih etti

A

nadolu Ajansı görüntülü habere yaklaşık 50 takım kamera ve ekipmanları ile geçiyor. Kamera ve format olarak SONY DVCAM tercih edildi. Büyükşehir merkezlerde DSR-570 2/3 “ DVCAM kamera, diğer illerdeki muhabirlerine DSR-PD170P ve DSR-PDX 10 P

olmak üzerek tüm Türkiyedeki muhabirlerine kamera dağıtımı yapılarak, artık fotograf ve text haberin yanısıra görüntülü haber aktarımına ve dağıtımına da geçiyor. Projenin üstlenici firması Avkom Elektronik, Anadolu Ajansı’nın ve diğer ajanslarımızın projelerinde görev almaya devam edecektir. Anadolu Ajansının yeni projeleri, OBVAN (canlı yayın aracı) projesini de Avkom Elektronik üstlenmiştir.

Canopus Laboratuarları İletişim Fakülteleri Canopus ürünlerini tercih ederek uygulamalı eğitime başladılar

U

ygulamalı eğitim ile daha hızlı ve kolay öğrenildiği bir gerçektir. Broadcast sektöründe her geçen gün artan personel talebini karşılarken en çok dikkat edilen ise tecrübe oluyor. Sektöre bilgili eleman yetiştiren İletişim Fakülteleri ve Sinema TV Bölümlerinin, daha çok uygulama ile eğitim vermesi ise artık kaçınılmaz oldu. Üniversite sınavlarında gençler, tercihlerinde uygulama laboratuarına sahip bölümler daha başarılı olduğu için, bunlara öncelik veriyorlar. Bunu dikkate alan eğitimciler, son yıllarda bölümlerine yeni uygulama laboratuarları kazandırmaya devam ediyorlar. Bunlar arasında Anadolu, Ankara, Atatürk, Beykent, Bilgi, Ege, İstanbul, Mimar Sinan, Selçuk, Yıldız Üniversitelerinin ilgili fakülte ve bölümlerini sayabiliriz.

malı eğitim almasına olanak sağladı.

Son olarak Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi de, Canopus ürünleri ile uygulamalı Video Kurgu Laboratuarını kurarak daha çok öğrencinin uygula-

Çukurova Üniversitesine bağlı Adana MYO ve Muğla Üniversitesi Muğla MYO’da Canopus ürünlerini tercih ederek uygulamalı eğitime başladılar.

4 V ıdeoG raph

Karaman Gazete Radyo TV KGRT’de DVCAM formatına geçen yerel TV’lerden oldu. Anadolu’muzun, Yerel TV’leri teker teker dijitale yani DVCAM dijitale geçiyorlar. Bu televizyonlarımızdan İç Anadolu’daki yeni adres Karaman Gazete Radyo TV olup ilk etapta 3 adet DVCAM kamera ile sistemini dijitale geçirdi.

Tarsus Güney TV Güney’de bir televizyon da dijital DVCAM formatına geçti. Tarsus’da dijitale geçen yerel TV’lerimizden Tarsus Güney TV artık DVCAM kalitesini kullanan televizyonumuz oluyor. İlk etapta 3 kameralı reji ile dijital formatta yayına girecek Güney TV daha sonra yavaş yavaş ekipmanlarını arttırmaya devam ediyor.

Antalya Reklam Sanayi Hızla Büyüyor Antalya’da Reklam, Post Production çalışan firmaların sayısı her geçen gün artarak diğer Anadolu illerini solluyor. Geçen yıllar Best Ajans, Beyaz Produksiyon gibi reklam tanıtım firmaları yatırımlarını dijital kamera ve montaj sistemlerine yönelmişlerdi. Bu yıl yine Antalya’dan Medya Prodüksiyon, Exit Reklam firmaları da DVCAM formatına yatırım yapıp DSR-390 ve DSR-250 türü kameralarla sektöre giriyorlar.

Calvus Medya Dijital Betacamlarını Arttırdı Bilgi Üniversitesi Canopus Laboratuarı

Shadow DV Yellow Sistemine ilave olarak alınan diğer Canopus Video Kartları ile aynı anda bir çok öğrencinin uygulama yapmasına imkan sağlayan sınıfta, böylece ders veren öğretim görevlisinin anlattıklarını öğrenciler uygulamalı olarak tatbik ediyorlar.

Yeni yayın dönemine girdiğimiz şu günlerde; dizi, sitkom ve reklam çalışan firmalarımız dijital betacam 790 WSP sayılarını sektörün talepleri doğrultusunda arttırarak hazır hale geliyorlar. Zaten dijital betacam kullanıcısı olan CALVUS Medya da, ekipmanlarının sayısını yeni talepler doğrultusunda 4’e çıkararak artan talebi karşılamaya çalışıyor.

HABERLER

RoadShow 2004

Medya 24 Yayında

Computorium’un geleneksel RoadShow’ları İç Anadolu ve Akdeniz etabında 30 civarındaki Yerel TV, Prodüksiyon Firması ve bazı Kamu Kuruluşları’na ürünler tanıtıldı www.medya24.com

H

Bu etabın ilk durağı Ankara idi

Ü

8 Temmuz günü ikinci durak Konya’ydı

ç ayrı noktada gerçekleşen bu etapta ilk tanıtım noktamız, Ankara Çözüm Ortağımız Dorcoteks’ti. 7 Temmuz günü iki ayrı seans halinde gerçekleşen toplantıda Kamu Kuruluşlarından ve Yerel TV’lerden gelen misafirlerimiz, ürünlere ilgi göstererek detaylı olarak incelediler.

Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi öğrencileri de yoğun ilgi gösterdiler. Ayrıca çevre il ve ilçelerden de katılım oldukça iyiydi. Shadow DV Yellow, Shadow MP, Jade Info ve Jade Yellow sistemlerinin tanıtıldığı RoadShow2004’ün ikinci etabında ekibimizin son durağı Antalya’ydı.

Daha çok karakter Jeneratörleri ile Playout sistemleri hakkında ayrıntılı bilgi isteyen misafirlere, Dorcoteks’in rahat demo odasında yeterince uygulama ile açıklama yapıldı.

Antalya’da Ofis Bilgisayar Eğitim Salonlarında yapılan son gün tanıtımlarında Antalya ile çevre il ve ilçelerden katılan Yerel TV ile Prodüksiyon şirketlerinden misafirlerimize saat 10:30’dan itibaren sistemler tanıtılarak, kullanıcılarımızın sorularına uygulamalı cevaplar verildi.

8 Temmuz günü ikinci durak Konya’ydı. Konya çözüm ortağımız Bilda’nın toplantı ve eğitim salonunda yapılan tanıtım sabah 10:00’da başlayarak saat 18:00’e kadar aralıklarla devam etti. Burada katılımcılar arasında Yerel TV’lerden gelen misafirlerin yanısıra,

RoadShow ekibimizin son durağı Antalya’ydı

Akdeniz bölgesinde Yerel TV kadar Prodüksiyon firmalarının da, profesyonel çalıştıklarını gözledik. Yoğun bir tempo ile devam eden RoadShow’un ikinci ayağını, sıcak yaz günlerinde bile zevk ile tamamlamanın keyfi ile noktaladık.

Karakter Jeneratörleri ve Playout eğitimi

er geçen gün Internet haber yayıncılığında kurulan firmalar sayesinde dünyanın her köşesindeki vatandaşlarımıza taze haber aktarılarak bilgilenmeleri sağlanıyor. Geçtiğimiz ay içinde kurulan Medya 24 Haber Ajansı da bunlardan birisi. Medya 24 yetkililerinden aldığımız bilgiye göre; oku, dinle, izle sistemiyle yayın yaparak, Internet kullanıcılarına iller bazında da ayrı dosyaladığı haberler sayesinde iletişimi kolaylaştırıyor. Teknik altyapılarını oldukça planlı ve kuvvetli tutan Medya 24, haber kurgularını DVStorm2 Pro’lar ile yaparak yayına hazırlıyor. İnternet üzerinde www.medya24.com adresinden yapılan yayın, haber ajanslarından alınan bilgiler ve yurt çapında 37 noktadaki muhabir ağı sayesinde, sürekli güncel ve taze haberler ile yenileniyor.

K

Grafi2000 Comedy

anal D ekranlarında, içeriğini Varol Yaşaroğlu, Berk Tokay, Onur Demirsoy ve Tolga Hırsova’nın hazırladığı “Grafi2000.comedy” adlı mizah ve eğlence programı 15 günde bir Pazar günleri yayınlanıyor. Yapımcılığını ve genel yönetmenliğini Arzu Göğüş’ün yaptığı Grafi2000.comedy’de konuklar ile yapılan, mizah karakterlerinin de bulunduğu söyleşi sahneleri, DVStorm2 Pro ile hazırlanıyor.

V

ıdeo

G

raph

5

HABERLER

En Çok Satılan

Yarışmalarda Velocity Kolaylığı

Kurgu Sistemi

Son günlerde Shadow kurgu sistemleri ile birlikte Velocity kullanıcıları da artmaya başladı

Shadow, değişik kullanıcılara hitap ediyor

2

000 yılından bu yana, dijital kurgu sistemlerinde farklı markalar arasından sıyrılarak öne çıkan Shadow markası, farklı serilerdeki ürünleri ile değişik kesimlerden kullanıcılara hitap ediyor. İlk çıkan Shadow modellerinde olduğu gibi, DPS Velocity ile geliştirilen Shadow Green ve Shadow Yellow yanında, üst seviye Broadcast NLE Kurgu Sistemi olan Blaze ile seri oldukça güçlendi. DV serisinde olduğu kadar Broadcast seviyesindeki Shadow serisi de oldukça beğeni sağlayarak, kullanılan Shadow sistem sayısında 500’den fazla kullanıcıya ulaşıldı.

maya başladı. Mevcut kullanıcılardan bir çok yapımların da Shadow sistemler ile Velocity serisi kart kullananlar, sistemlerine artan talep ve aldıkları ilave Prodüksiyonları da kaliteli ve zamanında tamamlayabilmek için tercihlerini yine Velocity’den yana kullanıyorlar. TV’lerde yayınlanan pek çok dizinin yanısıra, bir çok reklam filmi, müzik klibi ve tanıtım filmlerine imza atan firmalardan Calvus Media, VSG, Bengitech örnek gösterilebilir. Barış Bidav’ın yönetimindeki Dönence, Okan Arıkan’ın Offline’ı, Emre Can’ın yeni kurduğu & White ve Next Prodüksiyon ile F.C. Prodüksiyon, Velocity Kullanıcıları kervanına yeni katılanlardan.

Son günlerde Shadow kurgu sistemleri ile birlikte Velocity kullanıcıları da art-

VSG Prodüksiyon da Velocity kullanıyor

B

iri Bizi Gözetliyor sayesinde Türk seyircisini bu tür yarışmalar ile Senkron TV tanıştırmıştı. Şimdi benzer yarışmalar oldukça çoğaldı ve bu konuda en tecrübeli isim olan Sinevizyon, daha sonra Biz Evleniyoruz, İkinci Bahar, Sevda Masalı gibi bir çok popüler programın yapımını üstlendi. Şimdilerde Gelinim Olur musun? programı ile yine ses getiren yapımlara devam eden Sinevizyon da Bir tane VelocityQ, rejide External HD’lere kayıt yapıyor, diskler montaj setine bağlanıp kayıpsız ve kasetsiz montaj yapılıyor. Ayrıca gündüz canlı yayınlanan programlarda montajlanmış VTR’ler, direkt Velocity’den yayına okunuyor. Böylece tüm program içinde kaset kullanılmadan kurgular yapılarak yayına veriliyor.

Ajans Press Yeni Binasında

Ajans Press, Eylül’ün ilk haftasında Mecidiyeköy’deki yeni binasında görkemli bir açılış yaptı.

E

ylül ayının ilk haftasında Mecidiyeköy’deki yeni binasına taşınan Ajans Press, bunu aralarında Şişli Belediye Başkanı Mustafa Sarıgül ve Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Orhan Erinç’in de bulunduğu kalabalık bir topluluk ile paylaştı. Ajans Press’in yeni binası

6 V ıdeoG raph

Ajans Press, düzenli olarak yayın yapan ulusal ve bölgesel 28 TV kanalını

dijital yöntemlerle 24 saat kesintisiz kayıt etmekte ve bu kayıtları 30 gün süre ile muhafaza etmektedir. Kaydedilen kanallar, Ajans Press için Computorium tarafından özel tasarlanan Metus Audience programıyla izlenerek, takip edilen konularla ilgili görüntüler veri tabanına aktarılmaktadır.

HABERLER

Anadolu’da DV Atağı Hızlandı Geçen sayılarımızda bahsettiğimiz diğer bölgelerdeki yerel TV’lere son günlerde Doğu Anadolu bölgesindeki TV’lerimiz de katıldı

B

u yıl başında, Yerel TV’lerde artarak devam eden DV’ye geçiş süreci her geçen gün artan talepler ile devam ediyor. DV, DVCam ve DVCPro üzerinde farklı tercihler yapılarak temeli atılan projelerin değişmeyen ürünleri Shadow ve Jade markaları. Özellikle yerel TV’lerin kurgu için tercih ettiği Shadow DV Yellow Realtime DV kurgu sistemleri, işlerin çok hızlı ve kaliteli çıkması nedeni ile, projelerin vazgeçilmeyen bir unsuru oluyor. Bazı kuruluşlarda Shadow DV Yellow’u Shadow MP Dijital Playout Sistemleri destekliyor. Böylece yayınlar artık kasetlere aktarılmadan bilgisayar ortamından veriliyor. Geçen sayılarımızda bahsettiğimiz diğer bölgelerdeki yerel TV’lere son günlerde Doğu Anadolu bölgesindeki TV’lerimiz de katıldı. Elazığ Kanal 23 daha önce kurduğu DV Sistemlerini, 70 saat video depolama kapasiteli Shadow MP ile güçlendirdi. Internet yayıncılığı için Shadow Streamer’ı

Shadow DV Yellow’u, Shadow MP destekliyor

seçen Kanal 23’ü, aynı ilimizdeki Kanal E’nin yayına soktuğu Jade Info takip etti. Erzurum Doğu TV, yaptığı yeniden yapılanma projesi içinde kurgular için kullanacağı Shadow DV Yellow’ları Shadow MP ile yayına aktarıyor. Doğu TV de, Karakter Jeneratörü olarak Multilayer yapıdaki Jade Info’yu tercih etti.

kanallarında gözlenen gerçek ise, yayınların kalitesinin çok fazla yükseldiği ve dolayısı ile daha fazla izlenmeye başladığıdır. Geçtiğimiz aylarda yukarıda bahsettiğimiz muhteşem üçlüye sahip olan kanallardan Aydın AY TV, bu amaçla DV kurgu sistemlerini arttıran TV’lerden oldu.

Komşu il Erzincan’da yayına başlayacak olan ERT, biraz daha güçlü bir proje oluşturdu. Video ve kamera kısmında Sony tercihini yapan ERT, kurgular için Shadow DV Yellow’u, Yayın için Shadow MP’yi ve Karakter Jeneratörü olarak multilayer yapıdaki Jade Yellow’u seçti.

Ordu’da Ordu TV ve Hizmet TV, Realtime DV Kurgu kartı DV Storm 2 Pro ile yayın hazırlıklarını hızlandırdılar.

Yerel TV’lerde DV’ye geçiş süreci büyük bir hızla devam ediyor

KKTC’de Kanal T, daha önce sahip olduğu Shadow DV Yellow DV Kurgu Sistemlerini, Shadow MP ile güçlendirerek kasetsiz yayıncılığa adım attı. Kıbrıs TV’de yeni yapılanma projelerinde Shadow MP Playout ve Jade Karakter Jeneratörü sistemlerine yer verdi.

RTÜK Yayın arşivini yine dijital ortamda tutmaya karar veren Erzincan’ın yeni kanalı, Shadow Archiver-R ile güvenli ve anında görüntülere ulaşılır bir yapıya kavuştu. Zonguldak Ereğli’de yayın yapan Demokrat TV’de bu akıma ayak uyduran yerel kanallarımızdan biri oldu. Demokrat TV’de diğerleri gibi kurgu için Shadow DV Yellow’u, Playout için Shadow MP’yi tercih ederek yayınlarında kaliteyi arttırdı. Bizim muhteşem üçlü diye tabir ettiğimiz Shadow DV Yellow, Shadow MP ve Jade sistemlerine sahip olan yerel TV

Ege Üniversitesi’nde ve Muğla Üniversitesi MYO’da ise, eğitim için DV Raptor RT2 Max tercih edilerek kullanılmaya başlandı.

Kıbrıs TV, kasetsiz yayıncılığa geçiyor

V

ıdeo

G

raph

7

HABERLER

IBC 2004 İzlenimleri IBC yeni yayın dönemi öncesi tüm Avrupa yayın organlarının mutlaka ziyaret edilecekler listesinin en başına yazdıkları yayın teknolojileri fuarı

Abdullah S. ŞEN Yazı İşleri Müdürü

asen@computorium.com

Computorium, IBC 2004’e katılan tek Türk firmasıydı

I

nternational Broadcast Convention; her yıl Eylül ayı başında Amsterdam’da düzenleniyor ve Avrupa’daki tüm üretici ve kullanıcıları buluşturuyor. Aslında genel olarak Avrupa yayıncılığı ile ilgilenen herkesi buluşturuyor demek daha doğru olacaktır. Fuara her yıl yüzlerce firma çok çeşitli ürünleri ile katılyor ve bu firmaları ziyarete her yıl binlerce kişi geliyor. Bu senenin ziyaretçileri her ne kadar eskisi kadar kalabalık değilse de, çok fazla ilgi yoktu kanısında olsalar da rakamlar bunun biraz tersini gösteriyor. Fuarın son günü olan Salı günü rakamlarına göre bu sene IBC’ye 40.000’in üzerinde ziyaretçi gelmiş. Bu rakam bir önceki seneye göre %12 lik bir artışı ifade ediyor. Bu sene IBC, insanı çok etkileyecek gelişmelere sahne olmadı. Ya teknolojinin gelişmesi ve değişimler yavaşladı ya da biz hızlı değişime alıştık ve artık çok fazla şaşırmıyoruz. Ne olursa olsun yine de ilgi çekici şeyler gördüm.

8 V ıdeoG raph

Öncelikle HD (High Definition) artık hızlı bir şekilde yayılıyor. 90’lı yılların başında duymaya başladığımız ve ancak birkaç yıl önce, tam anlamıyla,

Leitch Post Prodüksiyon Velocity HD ile marketteki yerini alıyor Realize edilebilen yüksek çözünürlüklü TV standartı artık olgunlaşmış durumda ve düşen fiyatıyla yayıncı-

ların alım listelerine girmeye başladı. Avrupa’da her ne kadar EBU halen kullanılacak standarta karar verememiş olsa da üretici firmalar hemen tüm HD standartlarına destek veren ürünleriyle bu sorunun üstesinden gelmiş görünüyorlar. HD standartının yaygın hale gelmesi ile yayıncılık sektörünü oldukça hareketli günler bekliyor. Önümüzdeki yıl içinde tüm TV üreticileri HD Televizyonlar üretmeye başlayacaklar ve bu

Edius 3.0 yazılımı ile gelen sistemler anahtar teslimi şekilde satışa sunuluyor.

HABERLER

Bu sene IBC, insanı çok etkileyecek gelişmelere sahne olmadı. Ya teknolojinin gelişmesi ve değişimler yavaşladı ya da biz hızlı değişime alıştık ve artık çok fazla şaşırmıyoruz. Ne olursa olsun yine de ilgi çekici şeyler gördüm.

alanın tüketici kısmı da tamamlanmış olacak. İşin ilk ayağı olan kamera ve VTR’ler ise çoktan hazır. Sony, seviye seviye değişik kameraları zaten satıyor. Diğer üreticilerin de HD kameraları satışa hazır. Kurgu sistemi üreticilerinin hemen hepsinin HD ürünleri release olmuş durumda. Dağıtıcı, sunucu, görüntü işleyici üreticileri de tam anlamıyla hazır görünüyorlar. Lens üreticilerinden Fujinon HD lensler sunabiliyor.

çözünürlüklü hali olarak lanse edilen HDV formatının yapı olarak DV ile yakından uzaktan alakası yok.

Firmalar arasındaki rekabet, fiyatların düşmesi sonucunu doğurduğu için Arupalı yayıncılar yeni ekipman alırken, şimdiden HD desteği olanları tercih etmeye başladılar bile.

Canopus Prosumer ürünlerde ki tecrübesini Broadcast ortamına taşıyor

Hızlı bir şekilde gündeme gelen HDV formatından bahsetmeden olmaz. Üst Segment’de HD standart haline gelirken alt Segment’de ise HDV ürünler göze çarpıyor. DV formatının yüksek

Kaset ve kullanılan Firewire arabirimi dışında tabii. HDV formatı DV’nin Intra Frame sıkıştırma yapısına karşılık Mpeg-2 IBP Frame bir sıkıştırma kullanıyor ve doğal olarak Raster Size’ı daha yüksek. Sony ve JVC’nin HDV kamera ve VTR’leri hazır. Görüntü kalitesi ise şaşırtıcı şekilde çok iyi.

Leitch Post Prodüksiyon’da HD rüzgarına ayak uyduruyor ve Velocity HD ile markette yerini alıyor. Velocity HD hem SD hem HD çalışabilen bir ürün ve tüm HD standartlarını destekliyor.

Bu sene IBC’ye 40.000’in üzerinde ziyaretçi katılmış

Hem 8 bit hem de 10 bit çalışabilen sistem SD-HD olsun sıkıştırmalı veya sıkıştırmasız kayıt ve oynatma yapabiliyor. Dual channel HD ve 6 kanal SD çalışabilen sistem HD de 1x3D DVE ve SD de 4x3D DVE olanağı sunuyor. Yeni nesil Velocity 9.0 yazılımı ile gelen sistem Realtime süper bir Chroma Key ve Color Correction’a sahip. Leitch’in VideoTek birleşmesini sektördeki herkes zaten duymuştu. Bu birleşme ile ürün yelpazesini test ekipmanları ile birleştiren Leitch daha komple çözümler sunabiliyor. ‘’Entegre İçerik Ortamı’’ olarak adlandırdığı yayın sisteminin tüm ayakları artık tamamlanmış görünüyor.

HD Standartının yaygın hale gelmesi ile yayıncılık sektörü hareketlendi

Canopus Prosumer ürünlerde ki tecrübesini Broadcast ortamına taşıyor. Yeni ürün yelpazesiyle HDV - SD - HD Realtime kurgu imkanı sunuyor. Edius

V

ıdeo

G

raph

9

HABERLER

IncaStation ana kumanda odaları için biçilmiş kaftan. Aynı anda o kadar çok şey yapabiliyor ki, inanın ana kumandaya bir tane koysanız grafikle, CG ile ilgili ne kadar ihityacınız varsa karşılayabiliyor. Hele Salvo diye isimlendirdikleri birden fazla objenin beraber hareket etmesi olayı var ki, dudak uçuklatıcı. Salvo’yu daha iyi açıklamak için şöyle bir örnek vereyim.

Leitch’in Videotek birleşmesi ile Leitch daha komple çöçümler sunuyor.

3.0 Pro yazılımı ile gelen sistemler anahtar teslimi şekilde satışa sunuluyor. Sistemler profesyonel Breakout Box’a sahip ve SD-HD serisinde tüm giriş çıkışlar standart. Her türlü modda ve her türlü sıkıştırma formatında Realtime çalışabiliyor. Fuarda ilgi çekici bir hamle de ışıkçılardan gelmişti. Konvensiyonel ışık sistemlerine rakip olarak Led tabanlı ışık sistemleri markette yerini alıyor. İyi bir ışık sisteminin ne kadar yüksek maliyetli olduğu herkesin malumudur. Konvensiyonel ışık sistemleri hem fiziksel müdahalelere karşı zayıf hem de yüksek enerji ihtiyaçları ile işletme maliyetleri yüksek sistemlerdir. Yeni Led tabanlı ışık sistemleri, pek çok Led’in bir araya gelmesinden oluşuyor. Led’lerden birinde arıza meydana

geldiğinde ufak bir maliyetle değiştirilebiliyor. Az enerji harcıyor. Ve fiziksel olarak daha dayanıklı. Sony standında XPRI isimli kurgu sistemini inceleme fırsatı buldum ve açıkçası oldukça beğendim. Hem SD hem HD versiyona sahip sistem oldukça üstün özellikler sunuyor. Realtime 3D DVE ve Color Correction bunlardan ikisi.

Computorium, IBC girişine Türkiye bayrağını çektirdi Harici kontrol panelleri, mikseri, Jog’u çok yakışıklı ve Sony’den beklenebilecek kalitede. Çok yüksek kaliteli Slow Motion efekti ve Dyna Slow özelliği dikkat çekici. Sistem biraz yüksek fiyatlı ama o seviyede br ürün için normal.

Önce ekrana animasyonlu bir bant geliyor ve o bant ekranının sonuna ulaşmak üzereyken üzerinden bir yazı akmaya başlıyor. İki obje var, bant ve akan yazı. İkisi birbiri ile ilişkili olarak hareket edebiliyor. Kısaca diğer yeni ürünlerden bahsetmek gerekirse; Sony’nin XDCAM’i satışa hazır. Siparişler alınıyor. XDCAM iki farklı formatta (DVCAM, IMX) optik medyaya kayıt yapabilen Sony’nin yeni nesil formatı. EVS spor karşılaşmaları için geliştirmiş olduğu yeni sunucu ve kurgu sistemini gösteriyordu. Sistem EVS, haklı ününü devam ettirecek kalitede. Panasonic CGP-300 isimli yepyeni ve kendinden beklenmeyecek bir ürün tanıtıyordu. Bu ürün çok kompleks 3D sahneleri Realtime Render özelliğine sahip ve özellikle son zamanlarda moda olan 3D KJ işlemleri için geliştirilmiş. Yine Panasonic Sony’nin XDCAM’ine karşı çıkardığı P2 model hafıza çiplerine kayıt yapan kamerasını tanıtıyordu. P2 sistemi bir araya getirilerek kapasitesi arttırılan hafıza çiplerine görüntü kayıt yapıyor. Hem kamerası hem

Inscriber’da yeni versiyon ürünlerini gösteriyordu. Firmanın Phoenix ismini verdiği motora sahip ve INCA kod adıyla pazarladığı yeni ürün serisi göz alıcı özelliklere sahip.

Avrupalı Yayıncılar HD’yi tercih ediyor

10 V ı d e o G r a p h

Konvensiyonel CG tarafında Inca CG ve Inca CG Studio sistemleri çok güçlü duruyorlar. Multilayer, Multi Region çalışma özelliğine sahip bu CG’ler; aynı anda ekrana 5 farklı obje verebiliyorlar. Mesela, hareketli bir logo ekranda oynarken alttan iki adet yazı akıtabilir, fonda ise anime bir kelebek yapabilirsiniz. Onun dışında IncaStation adlı yeni ürünlerini gördüm.

IncaStation ana kumanda odaları için biçilmiş kaftan

HABERLER

Amsterdam’da düzenlenen IBC Fuarı Avrupa’daki tüm üretici ve kullanıcıları yani Avrupa yayıncılığı ile ilgilenen herkesi buluşturuyor

VTR’si hem de PC tarafında desteği olan bir sistem. Quantel eQ adını verdiği yeni nesil kurgu sistemleri ve ona bağlı olarak çalışabilen yayın otomasyon sistemlerini tanıtıyordu. eQ yüksek seviyeli bir kurgu sistemi ve SD-HD çalışma özelliğine sahip. Fujinon HD lensler için geliştirdiği Precision Focus Assist özelliğini tanıtıyordu. Bu özellik sayesinde lens ortama daha çabuk uyum sağlıyor ve odak deriniğinde oluşan sorunları gideriyor. Tandberg Point to Point uygulamalar için geliştirdiği Mpeg-4 AVC kodlayıcı tanıtıyordu. Bu kodlayıcı sayesinde uydu bant genişliğindeki ihtiyaç azalıyor ve masraflarda dramatik bir düşüş

sağlanıyor. Son olarak tabi Computorium’dan bahsetmek gerekir. Fuarda ki tek Türk Firması olarak kapıya da bayrağı çektirmişti. Computorium Metus olarak adlandırılan video kayıt (RTÜK amaçlı) ve

eQ yüksek seviyeli bir kurgu sistemi ve SD-HD çalışma özelliğine sahip medya takip sistemini gösteriyordu. Tüm dünyada televizyonlar denetim amaçlı olarak yayınlarını kayıt etmek ve belirli bir süre muhafaza etmek durumundalar. Geliştirilen Metus sistemi sayesinde operarsüz bir

şekilde bu yayınlar kayıt edilebiliyor ve daha sonra indekslenerek arama ve tarama işlemlerine uygun hale getiriliyor. Toplam olarak dört ayrı modülden oluşan sistem belirli kriterlere göre arama yapma, sonuçları otomatik kurgulama, otomatik arşiv yapma, Intranet’e Stream gibi özelliklere sahip. Entegre kurulacak bir kayıt ortamında, kayıtçı sayısı birden fazla ise sistem kayıtçıların uzaktan kumanda edilmesi, otomatik kayıt yedekleme ve otomatik Push to Server (sunucuya kayıt yedeklemesi) gibi özellikler sunuyor.

Geliştirilen Metus sistemi sayesinde operarsüz bir şekilde yayınlar kayıt edilebiliyor

V

ıdeo

G

raph

11

KULLANICI GÖRÜŞLERİ

IBC 2004 Görüşleri IBC 2004’te Broadcast sektörünün yeni trendi olan otomasyon öncelikte idi

IBC 2004’ün Ardından

Yaklaşık on yıl önce adım adım hayata geçmeye başlayan ve hemen her yıl IBC Ali Rıza ÖZDENİZ ve benzeri yayın teknolojileri fuarlarında tanıtılan yeni ürün, sistem ve teknolojileriyle yayın sektörüne devrimsel nitelikler kazandıran dijital teknoloji, tüm dünyayı kuşatmaya devam ediyor. Dijitale geçiş kavramının tamamen oturmaya başladığı, yayın teknolojilerinin özellikle IT temelli yazılım ve donanımlarla daha da yetkinleştiği bir sürecin yaşandığı son beş yılda, daha kaliteli, esnek ve uzun vadeli maliyetler anlamında uygun çözümler ortaya çıktı ve çıkmaya da devam ediyor. Bununla birlikte, üreticilerin yönelişleri de yoğunluklu şekilde bu yöne kaymaya başladı. IBC 2004 fuarında ise etkili olan kavram HD teknolojileriydi. Amerika’da televiz-

Dijital teknoloji dünyayı kuşatmaya devam ediyor

12 V ı d e o G r a p h

Dijitale geçiş kavramı tamamen oturmaya başladı

yon kanalları ve prodüksiyon şirketlerinin kullanmaya başladığı HD ürün, sistem ve teknolojiler artık Avrupa’nın da kapısını çalıyor. Bu anlamda, önümüzdeki sürecin HD temelli yapılara dönüşeceğinin açık bir göstergesini bu yılki fuarda hissettik diyebilirim. Henüz ülkemiz yayıncılığı açısından çok erken olsa da, bazı firmalarımızın reklam prodüksiyon ve sinema teknolojileri anlamında HD yatırımlara küçük küçük yönelmeye başladığını duyuyoruz. Ülkemizden gelen ziyaretçi profiline baktığımızda da bu yatırımların devam edeceğini söyleyebilirim. Bu yıl bir çok prodüksiyon firması yeni ürün ve teknolojileri araştırıyordu. Son beş yılın en yoğun ziyaretçi sayısına ulaşmış olmamız da, ülkemiz yayın sektörünün önümüzdeki sürece ilişkin düşüncelerini ortaya koyuyordu. Yaşadığımız kriz günlerinden sonra dijital teknolojinin kuşatması ülkemizi de etkiliyor. Ali Rıza ÖZDENİZ Broadcasterinfo Dergisi

KULLANICI GÖRÜŞLERİ

IBC Fuarı, gelişen teknolojiyi takip etmek ve ileriye yönelik yatırım yapmak için çok yararlı bir organizasyon. Ümid ediyorum ülkemizde de bu tip fuarlar yapılır. Artı Prodüksiyon, Ayhan TECER

IBC 2004

Yayıncılık sektörü için Avrupa’daki en önemli fuar olan IBC, bu yıl da beklentilere karşılık verdi. Burak DAĞDEVİREN Peki ne bekliyorduk? Sektörün yeni trendi olan otomasyon öncelikte idi. Özellikle bu yıl katılımcı otomasyon firmalarının artışta olduğu çok rahat izlendi ve her boyutta projeye cevap verebilecek firmalar olduğu gözlendi. Ülkemizde de, hali hazırda yapım aşamasında olan bazı otomasyon projelerinin de, ayrılan bütçeye göre büyük bir fiyasko ile sonuçlandığını veya sonuçlanmak üzere olduğunu göz önüne alırsak, sektörümüzün bu konuda hakikaten bazı başarı hikayelerine büyük ihtiyaç duyduğunu söyleyebiliriz. Elbette bu başarısızlığın en büyük nedenleri arasında, bilgisizlik,

organizasyon hataları ve bir projenin nasıl yönetileceğinin gereğince bilinmemesi var. Fuar süresince de gördüm ki, artık Network iletişimi, yeni jenerasyon TV stüdyolarının “Backbone” larını oluşturacak. Konvansiyonel Backbone’lar yüzlerce metre Video ve Audio kablolarının dağıtım anfileri ve senkron cihazları arasında gidip gelmesinden ibaret. Bu tip sistemler, günümüzün “kör sistem” dediğimiz katmanında yer

IBC 2004 Fuarı’nda etkili olan kavram HD teknolojileri idi alıyor. O kadar kablolama yapıyorsunuz fakat bir cihazın diğer bir cihazın varlığından haberi olmadığı bir ortam yaratıyorsunuz. IBC bu geleneğin hızla değişiyor olduğunu da yineledi. Ses işleme ve virtual-studio uygulamalarının da ilginç gelişmelere sahne olduğunu görmeden geçmek, neredeyse imkansız idi. Kamera balans sistemlerinin ülkemizde de önem kazandığını son zamanlarda çekilen dizilerden takip ettik. Fakat IBC, bu sistemlerin Avrupa genelindeki öneminin arttığının sinyallerini de verdi.

IBC’de, otomasyon firmalarının artışta olduğu izlendi

Computorium’un da katılımcı olarak IBC’de yer almasının, ürün çeşitliliği-

IBC Fuarı, bu yıl da beklentilere cevap verdi

nin artırılmasının dışında, ülkemizden tek katılımcı olma özelliğini de taşıması dikkatimi çekti. Zira bu yıl, İspanya kökenli firmaların da bir patlama yaptığını gördüm. Bu vesile ile, Computorium’u bir kez daha gönülden kutlarım. Temsilin doğru seçilmiş sistemlerle yapıldığı kesin, fakat sunuma biraz daha önem verilmesi gerektiğini de zannedersem tecrübe ettik. Unutmamalıyız, sadece neyi nasıl yaptığımız değil, bu ürünü nasıl pazarladığımız da çok önemli. Her yayıncı ve yapımcı için mesleki önem taşıyan IBC Fuarı, bu yıl da beklentilere cevap verdi. Önümüzdeki sektörel fuarlarda, yukarıda kısaca ifade ettiğim noktaların daha da gelişeceğini göreceğimiz kanısındayım. Burak DAĞDEVİREN C.Eng., MSBE, MIEEE

V

ıdeo

G

raph

13

KULLANICI GÖRÜŞLERİ

IBC 2004´ün Konusu HDTV

10 ile 14 Eylül tarihleri arasında Amsterdam´da yapılan IBC 2004, dünyanın TV ile ilgili ve herkes Muzaffer BEYGİRCİ için önemli olan bir fuar idi. Avrupa, Asya ve Amerika’da beklenen HDTV gümbürtüsü de bu fuara imzasını attı. IBC2004´e paralel yapılan kongrede, klasik analog broadcast sistemlerin öldüğü belli oldu. Bütün sektör, kendisini büyük formatlı dijital resimler için hazırlıyor, çünkü HDTV önümüzdeki seneler için herkese çok kazanç getireceğini gösteriyor. HD-Profesyonel kameradan başlayıp oturma odasında olan HDTV ekranına kadar her şey yeniden alınması lazım, yoksa yeni TV dünyası gerçekleşemez. Şimdiye kadar kullanılan D1 (PAL de 720x576) formatın yerine, IBC’de herkes 720p (1280x720 progressiv) ve 1080i (yani 1920x1080 interlaced) hakkında konuşuyor. Tam 20 sene evvelinde, 1984 senesinde IBC´de HDTV hakkında ilk sefer konuşulmuştu ve şimdi SDTV fiyatına HDTV yapılabilen zamana geldiğimizi anladık. Onun için IBC´de bu sene, HDTV nasıl yapılabilinmesi değil de, ne kadar az fiyatına yapılabilinir diye konuşuldu. SONY’nin HDW-730s Profi-Kamerası çok ilgi gördü, çünkü hem 1080i formatını kullanabiliyor ve fiyatı ise çok enteresan: 50.000 Euro. Onun içindir ki SONY’e, IBC’den evvel, bir milyon

Euro’dan fazla yükseklikte siparişler gelmiş. Semi-profesyoneller’in ise bir kaç hafta önce IBC’de gösterilen HDRFX1 HVD Camcorder’i alacaklarını düşünüyorum, çünkü fiyatı 5000 Euro civarında olacak. Video Editing yapan uzmanlar, HD’den gelen resimler icin hazırlar. Misal olarak Avid, bütün profesyonel olan editing sistemleri için, HD desteğini koymuş oldu bile. Pinnacle’in, LIQUID´in 6. versiyonunda HD ve Multicam desteğini koymuş.

Video Codec’ler

HD Kontexti ile ilgili söyleyeceklerim ise; hem broadcast alanında, hem de DVD’nin halefi (successor) olacak. Şu anda 2 codec yarışıyor. H.264/AVC, (başka bir ismi ile MPEG4 Part 10) ve Windows Media9 (VC9 veya VC1). Microsoft bu video Codec´ini standartlaştırmak için, SMPTE´ye (Society of Motion Picture and Television Engi-

SONY’nin HDW-730s kamerası çok ilgi gördü ners) göndermişti. Bunlar da standartlaşma da VC9´u VC-1´e yaklaştırdılar. Şimdilik Microsoft’un Codec’i az daha önde: Equator Technologies, fuarda Settopbox için olan bir System On A Chip´i gösterdi. Bu Chip Windows Media 9 olan filmleri, 1920x1080’e kadar gösteriyor. H.264 olan filmleri ise şimdiye kadar sadece D1 formatına kadar gösterebiliyor. Ancak gelecek olan chipler AVC’nin HD kliplerini dekode edebilecektir. Aynısı malesef broadcast sektöründekiler için önemli olan Hardware’li H.264. Realtime-Encoding henüz daha yavaş, ama bir kaç ay içinde çeşitli ürünler hazır olacak. Hatta sene sonuna kadar Realtime yapan H.264 HD 1080i yapan kartlar da hazır olacaktır.

Video Editing yapan uzmanlar, HD’den gelen resimler için hazırlar

14 V ı d e o G r a p h

AVC, daha çabuk piyasaya gelmesi için H.264 taraftarları AVC birliğini kurdular (www.avc-alliance.org). Bunun üyeleri Sony, Panasonic, Philips, ADB, Apple, Ateme, Broadcom, Dolby, Envivio, Fraunhofer-HHI, Fujitsu, Har-

IBC 2004, dünyanın TV ile ilgili önemli olan bir fuarı

monic, Hitachi, HP, JVC, LSI Logic, Mitsubishi, Motorola, Nokia, Samsung, Sharp, Tandberg, Texas Instruments vs. IBC’ den sonra birliğe üye olanlar da gittikçe çoğalıyor. Bu birlik’teki büyük firmalar, tabii ki kendi standartları için içeriye verdikleri patentlerden de para kazanmak üzere AVC taraftarılar. Bu kadar çok çeşitli firmalara karşı, Microsoft’un işi, standartlaşmış Codec’i olduğu halde pek kolay olmayacak. Broadcast ve Lecocular, aynı zamanda daha fazla Unix ve Linux sistemleri üzerinde çalıştıkları için AVC´yi daha fazla kullanırlar. Microsoft’u da dışlamamak lazım, çünkü HD-WM9 formatı iki seneden beri piyasada, ve yakında bu format için piyasaya Chipler çıkacağını söyleyebilirim.

Hangi Formatlar

Avrupa’da bir format sorunu daha var: 720p veya 1080i. Fuarda bu konu cok kontrovers konuşuldu. Mike Croll, EBU (European Broadcastin Union) B/TQE’nun sözcüsü 720p standardını saniyede 50 resim ile kullanmayı tercih ediyor. Bunun yanında VC-1 veya H.264 modern bir sıkıştırma formatı ile 8 Mbit/saniye de HDTV bile yayınlanabilir. Oysa bir MPEG-2 kanalı MP@HL (MainProfile @ HighLevel) saniyede 20 Mbit kullanıyor. SONY´nin stratejik planlamasının sözcüsü John Ive’ne göre, hem Asya’da (özellikle Japonya) ve hem de Amerika’da kullanılan bir format olduğu için, 1080i formatını tercih ediyor. Aynı zamanda Ive´in düşüncesinde 720p fazla bir yenilik getirmiyor. 1080i, gelecek için de modern bir televizyon formatı olacak, ve eskiyi arkada bırakacak. Muzaffer BEYGİRCİ Director of Sales, MainConcept AG

KULLANICI GÖRÜŞLERİ

EKS Prodüksiyon Son derece gelişmiş bir suite sahip olan EKS Film Yapım Prodüksiyon’da zaman, hız ve kalite müşteri isteklerine paralel olarak çözüme kavuşturulmaktadır

E

kstra Film Yapım Prodüksiyon çalışanlarının çok eski olmasının getirmiş olduğu profesyonellikle, üç yıl önce kurulmuş. Ekstra Yapım, bünyesinde tüm teknik imkanlarıyla müşterilerine en son teknolojinin çözümlerini sunarak, mutlu bir şekilde ayrılmasını amaçlıyor. Çünkü Ekstra Prodüksiyon, sektörel gelişmeleri ve yenilikleri günü gününe takip edip uyguluyor. Ekstra Yapım Prodüksiyon sorumlusu Nuran SAVAŞ, Yeşilçam piyasasının en eskilerinden biri olan Zare SAVAŞ’ın oğlu olarak baba mesleğini 30 yıldır kameraman olarak sürdürmüş. Yıllar önce de Yılmaz GÜNEY, Kenan KURT gibi isimlerle çalışma fırsatını yakalamış. Yeşilçam’ın en zorlu mesleğinden bugünlere kadar gelmiş. O dönemin filmcilerinin hayatları gerçekten bir film olur diyen SAVAŞ, ‘’O eski dönem filmlerinin tek tek karelerinde el emeğimiz, göz nurumuz var asıl bizim gibi emekçilerin temelinde bu profesyonellik olduğunu ifade ediyor. Bugüne kadar ekibiyle birlikte sinema filmlerinden, tanıtım filmlerine, reklam

“Trendsetter ve Peugeot” gibi markaların Prodüksiyon’unu EKS’ye ait

filmlerinden, TV video kliplerine kadar çok sayıda film ürettiklerini ifade eden SAVAŞ, ilk TV programlarını yönetmen Göksel KARADAĞ ve seslendirmesini kardeşi Gökmen KARADAĞ‘la beraber olmak üzere Star TV’ de “Tatil Başlıyor “adlı programla yaptıklarını söylüyor. Yönetmen Aydın SAYMAN ile beraber ödüllü film “Sır Çocukları”nın montajını üstlendiklerini ve Mc Donalds, Peugeot gibi firmaların sektörlerindeki tanıtım filmlerini firması Ekstra Prodüksiyonda gerçekleştirmişler. Bugünlerde ise, Kuyumcukent ve İh-

Velocity’li Shadow sistemler, bizi şimdiye kadar hiç yarı yolda bırakmadı racatçılar Birliğinin tüm tanıtım filmlerini çekmekte ve uluslararası düzeyde prodüksiyonları tamamlamaktalar. Ekstra Yapım, dizilerin yanı sıra, bir çok reklam filmi, müzik klibi ve tanıtım filmlerine hizmet vermek amacıyla kurulmuş. Bunun yanı sıra kamera ve kameraman, ekip ve ekipman kiralama hizmetleri de mevcut. Bilgisayar tabanlı, 24 saat kapasiteli, görsel efektlerin ve 3D animasyonların kullanıldığı stüdyolarında, Velocity, Edius, 3D Max-After Efects-Maya gibi en son teknolojik ürünleri kullanıyorlar. Son derece gelişmiş bir suite sahip olan Ekstra Prodüksiyon’da zaman, hız ve kalite müşteri isteklerine paralel olarak çözüme kavuşturuluyor.

EKS, en son teknolojik ürünleri kullanıyor

Nuran Savaş: “Velocity’li Shadow sistemler, bizi şimdiye kadar hiç yarı yolda bırakmadı. Çünkü efekt, animasyon, dublaj ve montaj çekimlerden en az beş katı daha fazla zamanımızı almaktadır. Yani iş çekimle bitmiyor. Asıl önemli olan o filmin kreatif değerleri, kurgusudur. Bu aşamada bu cihazların bize kazandırdığı kolaylıklarla çözümleme sağlayabiliyoruz. Bu konuda devamlı olarak kendimizi yenilemek ve geliştirmek zorunda olduğumuzun bilinciyle tercihimizi bu markalarda yapıyoruz. Müşteri memnuniyeti amacımızla, öncelikli hedefi ve aynı kararlılıkla bu tempoyu korumak gerekiyor. Eksra Yapım şu anda “Trendsetter ve Peugeot”gibi markaların Prodüksiyon’unu gerçekleştirmektedir. Teklif aşamasında birçok grup müşteri projelerimiz bulunmaktadır.’’ Ekstra’nın ilerideki hedefleri; bilgisayar tabanlı dijital ortamlardan kaynaklanan zaman ve kalite kayıplarını en aza indirmek, müşterilerine daha tatminkar hizmetler sunabilmek amacıyla ekip ve ekipman düzeyinde daha teknolojik alt yapı yatırımlarını hızlandırmak.

V

ıdeo

G

raph

15

KULLANICI GÖRÜŞLERİ

TGRT

TGRT Türkiye’nin önde gelen yayın şirketlerinden biri olduğundan oldukça geniş yayın imkanlarına ve ekipman parkına sahip

TGRT haber kanalı provaları

Ö

nce, bize TGRT hakkında aşağıdaki bilgileri aktaran Necip KIRÇIN’ı tanımak istedik. Necip Kırçın, 1971 İstanbul doğumlu, evli ve bir çocuk babası. İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği mezunu olup, yaklaşık beş yıl İhlas Holding Yönetim Bilgi Sistemlerinde Yazılım Mühendisi olarak çalışmış. ERP ve benzeri applikasyonlar geliştirdikden sonra, yeniden yapılanma sürecine giren İhlas Holding ve kardeş kuruluşlarında, McKinsey ekibi ile beraber iş süreçlerinin yeniden yapılandırılması ile ilgili olarak, Bilgi İşlem ve ERP Danışmanlığı yapmış. 2001 Krizinde Amerika’da IT ve telekominikasyon konularında çalışan ve daha

Necip KIRÇIN: TGRT Bilgi İşlem Müdürü

16 V ı d e o G r a p h

sonra yurda dönen Kırçın, TGRT’de Bilgi İşlem Müdürü olarak göreve başlamış. Halen bu görevde çalışmalarına devam ediyor. Necip Kırçın, bize yayıncılıkta IT sistemlerinin rolünü şöyle anlatıyor: “Hemen hemen tüm sektörlerde olduğu gibi yayıncılıkta da kapalı kutu çözümlerden bilgisayar tabanlı açık sistemlere geçiş var. IT bir çok sektörü ya yutuyor ya da şekil değiş-

TGRT dinamik bir kurum olduğundan, yeni projeler ve talepler geliyor tirmesini sağlıyor. Özellikle PC’lerin ucuzlaması ve internetin herkes için erişilebilir olması, birçok sektörde olduğu gibi yayıncılık dünyasını da derinden etkiledi. Kar marjları düştü, büyük şirketler eskisi gibi büyük hacimli ve tutarlı satışlar yapamaz hale geldiler. Bunun en büyük sebebi IT sistemlerindeki hızlı gelişme olmuştur. Bir kaç sene önce on bin dolara aldığınız bir donanımın işini bugün bir kaç yüz dolara satılan bir yazılım yapabilmektedir. Verim artışı ve işletim masraflarında ciddi düşmeler, hızlı çözüm geliştirme gibi sonuçlarını görüyoruz.”

Bilgisayar yayıncılığı TGRT’de nasıl kullanıyor, diye sorduğumuzda aldığımız cevap memnuniyet verici: “Bilindiği gibi TGRT anahtar teslimi Sony tarafından projelendilmiş ve uygulanmış bir televizyondur. O zamanki teknolojilerin en iyileri kullanılarak kurulmuştur. Mevcut analog-elektronik sistemler yaklaşık 10 yıl boyunca hizmet etmişlerdir. Ancak yeni çalışma şartları, bakım ve onarım maliyetlerinin yükselmesi, mevcut cihazların eskimeleri, artan içerik ve bilgiye erişim talepleri dünyada ve Türkiye‘de olduğu gibi TGRT de IT cihazlarının yayıncılığın hemen her noktasında kullanıma girmesi ile sonuçlanmıştır. Yaklaşık 1-2 yıl öncesine kadar TGRT bünyesinde karakter jeneratörü, profile gibi kısıtlı alanlarda kullanılan IT yayın ekipmanlarına, son 1 yıl zarfında video server, online/offline storage, ingest, N/ L editing sistemleri ve kanuni gerekler için tutulan video kayıtları için bilgisayarlar kullanıma girdi. IT teknolojisinin verdiği imkanlarda eskiden milyon dolarlarla ifade edilen televizyon kurma maliyetleri bugün doğru planlanan IT ekipmanları ile 100 bin dolarlarla ifade edilen rakamlara inmiştir.” TGRT Türkiye’nin önde gelen yayın şirketlerinden biri olduğundan oldukça

KULLANICI GÖRÜŞLERİ

geniş yayın imkanlarına ve ekipman parkına sahip. Necip Kırçın, TGRT’nin sahip olduğu IT cihazlarına değinmek istiyor: “Üzerinde yaklaşık 2 yıldır çalıştığımız, “Networked Broadcast Studio” olarak isimlendirebileceğimiz, birbirine gigabit network ile bağlı, ingestler, editing sistemleri, compositing sistemleri, online ve offline saklama ortamları ve nihayet video serverlerdan oluşan parçaları geliştirdik ve uyum içinde çalışmasını sağladık. Ingest tarafında analog yada SDI olmak üzere VTR ya da stüdyo, yayın gibi diğer kaynaklardan aktarma yaptığımız 4 adet aktarma istasyonumuz mevcut. Kullandığımız format DV25 ve DV50. Server tarafında yine Intel anakartları ve yüksek kapasiteli SCSII diskler ile oluşturduğumuz 48 saat DV25 native kapasiteli ve birbirinin yedeği olan iki adet Video Server’ımız mevcut. 3 aydır haber ve canlı yayınlar hariç, reklam, tanıtım, tüm programlar ve canlı programların tekrarlarını video serverdan giriyoruz.” Sayın Kırçın, bu operasyon ile reji operasyonunda çalışan gereksiniminin ve hata oranlarının çok azaldığını belirtiyor ve devam ediyor: “Yayına çıkan kontent önce online daha sonra, kısa süre içinde yayına tekrar çıkmayacaksa, offline saklama ortamına alınmakta, böylelikle TGRT’nin sahip olduğu değerli arşivide digital ortama geçmiş olmaktadır. Tüm reklam montajları video server da playlist olarak reklam birimi tarafında hazırlanıp rejiye gönderilmekte, rejide ise master playlistler içinde kullanılmaktadır. Tanıtımlar ise VelocityQ ve Mac Final Cut ile network üzerinden Server’a alınmakta ve oradan yayına çıkmaktadır. Serverlarda playlist hazırlamak ve playout için Inscriber’ın E-clips yazılımını kullanıyoruz. Storage tarafında IDE disklere sadece SCSII disklerde olan hot-swap RAID-5 gibi özellikler kazandıran StorCase ürünlerini kullanıyoruz.

Eclipsler

Sistem odası IT Ekipmanları

LTO2 ve StoreCase’leri ise HP’nin Proliant serverlarını kullandık.” TGRT’nin IT altyapısını özetleyen Kırçın devam ediyor: “Ancak bunun yanında, pek yakında lisansları alınacak olan Almanya’dan ilk Türkçe yayın yapan TGRT-EU, 24 saat Haber yayını yapacak olan TGRT Haber kanalı ve TGRT Pazarlama isimli marketing kanalında da benzer alt yapıları kullandık.” “TGRT Haber kanalında ekranın altında yeralacak bazı haber ve ekonomik verileri basacak bandı da Inscriber’ın Inca Developer/Player çözümü ile in-house geliştirdik. Çok sayıdaki Inscriber CG’nin yanında Inca-CG’leri de deniyor ve kullanıma alıyoruz.”

TGRT’de tanıtımlar VelocityQ ve Mac Final Cut ile yapılıyor. Sayın Necip Kırçın, Bilgisayar sektörünün TV yayıncılık sektörüne katkısı hakkındaki görüşlerini, aşağıdaki sözlerle paylaşıyor: En önemlisi maliyetleri çok düşürdü, daha düne kadar büyük firmaların tekelinde olan sistemler bugün açık sistem olarak kurulu çok düşük maliyetlere gerçeklenebiliyor. Burada kritik olan bu yeni teknolojiyi doğru şekilde kullanabilmek. Diğer türlü genel kabul görmüş çeşitli standarların çok altında ve yayıncılık kalitesine gölge düşürecek çözümleri kullanıyor durumda kalmak ta olası. Özellikle Anadolu’da birçok yerel televizyon hala VCD ile ya da VHS ile yayına çıkabiliyor. Burada özellikle efektif IT çözümlerini hızla sunan Computorium gibi firmalara büyük görevler düşüyor bu da doğal olarak yeni imkanlar ortaya çıkartıyor. Birilerinin artık profösyonel çözümlerin ulaşılamaz olmadığını göstermesi ve uygun maliyetli çözümler sunması gerekiyor. Büyük firmalar henüz yeni ekonomik şartlara uyum sağlayamadıkları için bu tür küçük marjları görmezden geliyorlar ama artık yeni dünya düzeni böyle.”

Birden aklımıza takılan bir soruyu Sayın Kırçın’a da soruyoruz: IT’ciler ve Televizyoncuların sektör içerisinde pek anlaşamadıkları söyleniyor, siz bu konuda neler düşünüyorsunuz? “Bu tür söylentileri ve haberleri sürekli duyuyoruz, ancak biz TGRT olarak yeterli bilgilendirme yaparak, tüm dünyanın gittiği yönün bu olduğunu, artık analog sistemlerin hızla IT based sistemlere geçtiğini anlatıyoruz. TGRT’deki üst düzey yöneticilerimiz IT teknolojilerini bilen ve iyi kullanan kişiler olduklarından projelerimizin başarıya ulaşmalarında büyük etkenler. İnsan yapısı gereği bilmediğinden uzak durur ve bildiklerini sonuna kadar savunur, çözümde biraz buradan geçiyor: bilgilendirme ve eğitim.” Son olarak Sayın Necip Kırçın bize TGRT’nin yeni yayın dönemindeki hedeflerini anlatıyor: “TGRT çok dinamik bir kurum, sürekli yeni projeler ve talepler geliyor. Bunun neticesinde çok çabuk ve costeffective çözümleri üretebilmek kritik. Tabii ki bu da iyi eğitimli, hızla sonuca gidebilen motive bir teknik ekiple mümkün. Yeni kurulacak haber ve pazarlama kanalının tüm altyapısını 2 ay içinde kurulabilmesi de bunun TGRT’de nasıl başarı ile uygulandığının bir göstergesi. Yeni kanallar devreye girdikten sonra TGRT yayın ekipmanları arasında dolaşan medyanın tüm sistemde hareketini manage eden, metadata ilişkilendirilmiş, asset management, media meanagement özelliklerini kapsayan bir otomasyonun tamamlanmasını planlıyoruz. Program ve haber montajını ise tamamen bilgisayar tabanlı sistemlere geçireceğiz. Tüm ingest, editing ve serverların erişebileceği bir NAS ve bakır-gigabit yerine fiber-gigabit planlıyoruz.” Sayın Kırçın’a ve TGRT Ailesi’ne bizi ağırladıkları için teşekkür ediyoruz.

V

ıdeo

G

raph

17

ÜRÜNLER

Metus Dijital Medya Çözümleri Metus, hangi sektörde olursanız olun sizlere dijital medya alanında etkin, kapsamlı ve kesin çözümler sunar.

M

etus dijital medya çözümleri, dijital görüntü kaydından, medya içeriklerinin arşivlenmesine kadar çeşitli uygulamalarla, kullanıcılarına dijital dünyanın kolaylıklarını sunmak için geliştirilmiş yazılımlardan oluşmaktadır. Televizyon kanallarından, prodüksiyon şirketlerine, medya takip firmalarından, üniversitelere, güvenlik firmalarına kadar, video ile ilgilenen her türlü kurum ve kuruluşlar Metus Dijital Medya Çözümleri’nin kapsama alanına girmektedir. Metus, temel olarak dört yazılımdan oluşmaktadır. Bunlar dijital görüntü kaydı için Metus Ingester, birden fazla Metus Ingester kayıtçı terminallerinin kontrolü ve yönetimi için Metus Controller, video görüntüleme uygulaması olarak Metus Audience ve arşivleme ve kurgu uygulaması olarak da Metus Library. Metus Ingester bir kaynaktan gelen görüntüyü 7 gün 24 saat aralıksız olarak kaydedebilen bir uygulamadır. Metus Ingester uygulaması genel olarak kullandığı kartın donanımsal video işlemelerini desteklemektedir. Örnek olarak dijital rapids’in DRC500 kartı ile Metus Ingester hardware kısmında gürültü önleme, görüntü kenarındaki pisliklerden ve logolardan kurtulmak için görüntünün kenarlarını kesme, motion adaptive de-interlacing adı verilen her pikseli birbirinden ayrı olarak işleme suretiyle daha iyi bir görüntü kalitesi elde etme gibi video işlemeler Metus Ingester uygulaması tarafından yapılmaktadır. Metus Ingester encoder

18 V ı d e o G r a p h

Computorium yazılımı Metus IBC 2004’te yerini aldı

olarak Windows Media 9 encoder’ı kullanmaktadır. Yüksek kapasitede görüntü sıkıştırma oranı ve görüntü kalitesiyle tercih edilen wm9 encoding’in yanında, Metus Ingester bir kaç ay içinde piyasaya çıkacak olan yeni versiyonunda Mpeg2 ve Mpeg4 formatlarında da kayıt yapmayı mümkün kılacaktır. Metus Ingester’da görüntü kalitesi 20 Mbps (megabit per second)’ ye kadar desteklenmektedir. Video üzerine tarih, saat ve text bazında bilgiler isteğe bağlı olarak overlay edilebilmektedir. Metus Ingester dosya isimlendirmesini otomatik olarak yapmaktadır. Her bir yeni kayda başlanırken, istenildiği takdirde dosya ismine otomatik olarak bilgisayar adı, tarih, zaman, gibi bilgiler atanabilir. Kaydedilecek dosyanın büyüklüğü, boyuta yada süreye göre ayarlanabilmektedir. Metus Ingester ile sürekli kayıt yapılıyorsa ve diskte boş alan kalmamışsa, Metus Ingester otomatik olarak diskler üzerindeki en eski kayıttan başlayarak yeni kayıtlara yer açmak için silme işle-

ÜRÜNLER Metus Ingester ile kaydedilen dosyalar otomatik olarak network üzerindeki merkezi bir depolama ünitesine aktarılabilir

mini gerçekleştirir. Bu durumda Metus Ingester, oluşturulan kayıtları belirtilen zaman aralığı içinde ister periyodik olarak, örneğin her gece 02:00 ile 04: 00 arasında, ister her dosya oluşumundan belirli bir süre sonra network üzerindeki bir merkezi depolama ünitesine kopyalayabilir. Metus Ingester ile network üzerinden streaming yapılarak, oluşturulan kaydın başka bir bilgisayar tarafından canlı olarak izlenmesi mümkündür. Metus Ingester, sistemin herhangi bir sebeple restart olması durumunda kendini otomatik olarak açıp kayda başlayarak minimum kayıpla kaydına devam eder. Metus Ingester detaylı logging sistemi ile uygulamada meydana gelen olayların listesini tutarak kullanıcıyı bilgilendirmektedir. Programlanabilir kayıt listesi oluşturularak bir kerelik, günlük, haftalık ve ayarlanabilir ofset değerlerinde periyodik olarak kayıtlar Metus Ingester ile alınabilir. Böylece gün içinde, haftalık yada periyodik olarak seyreden program kuşaklarını kaydetmek için sürekli kayıt oluşturmak yerine, yayın saati geldiğinde kayda başlayıp, yayın bittiğinde ise kaydı durdurarak disk kapasitesinden ve zamandan tasarruf edilmiş olunur. Metus Controller sistem üze-

rinde birden fazla Metus Ingester terminalini kontrol etmek için sunulan bir çözümdür. Metus Controller ile network üzerindeki tüm makinalarda Metus Ingester uygulamasının durumu izlenebilmektedir. Metus Controller ile sistem üzerindeki her hangi bir Ingester uygulamasının kaydı başlatması, durdurması, veri transfer hızı, kopyalama durumu ve daha bir çok özelliği kontrol edilip, yönetilebilir. Sistemde yedek Metus Ingester terminalleri de kullanılıyorsa, en önemli özelliklerinden biri olarak Metus Controller, Metus Ingester terminallerinden birinin devre

Metus Controller ile birden fazla Metus Ingester terminali yönetilebilir dışı kalması durumunda yedek terminali devreye sokarak kayıt esnasında görüntü kaybını önlemiş olur. Metus Audience, oluşturulan kayıtlar içerisinden arama yapabilen ve bu kayıtların 16 kat hıza kadar izlenebildiği bir uygulamadır. Metus Audience ile kaydedilen dosyaların belirli kısımlarına mark in / mark out verilmek suretiyle sanal klipler oluşturulur. Bu sanal kliplere manuel olarak kullanıcı anahtar kelimeler, açıklamalar, dosyanın izlenip izlenmediğine dair bilgiler ekleyerek ortak bir veritabanına yazar. Metus Audience medya takip firmaları için dizayn edilmiş bir uygulamadır. Metus Library uygulaması her türden

dosya tipini farklı projeler içersinde sınıflandırarak organize etmeyi ve arşivlemeyi sağlamaktadır. Metus Library kolay kullanımlı arayüzü ile video kurgulamayı çok daha kolay bir hale getirmektedir. Metus Library popüler bir çok video, audio, image ve doküman formatını desteklemektedir.. avi, .mpg, .wmv, .midi, .mp3, .gif, .jpg, .tiff, .doc, .pdf, .pps Metus Library’nin desteklediği dosya formatlarından birkaçıdır. Metus Library, farklı video dosyalarını birleştirerek bu dosyaları çıkışta tek bir dosya olarak kaydedebilir. Böylece ham olarak kaydedilen dosyalar tekrar düzenlenip birleştirilebilir. Bu dosyaları Metus Library’de düzenleyip kaydederken, görüntüden önce bir image dosyası üzerine görüntü dosyasının içeriği text olarak yazılıp görüntüden önce belirlenen süre boyunca oynatılabilir. Aynı zamanda Metus Audience’da yada Metus Library’de dosya için eklenen anahtar kelimeler, açıklamalarda image dosyası üzerine otomatik olarak yazılabilir. Metus Library ile dosyalar için verilen metadata bilgileri ile hızlı arama yapılarak istenilen dosyaya kolayca ulaşılabilir.

Metus Üretici Firma

Computorium Fiyatı Sorunuz

0 212 320 88 20 www.computorium.com

V

ıdeo

G

raph

19

ÜRÜNLER

Edius SD & HD Canopus profesyonel kurgu çözümlerindeki başarısını broadcast alana taşımak amacıyla iki yeni ürünle broadcast kurgu sistemleri dünyasına merhaba diyor.

C Sistem yeni nesil Edius yazılımı ile çalışıyor. Bu yazılımın ismi Edius 3.0 Pro

Edius SD & HD

Edius SD & HD Üretici Firma

Canopus

Yetkili Satıcı

COMPUTORIUM Fiyatı Sorunuz

0 212 320 88 20 www.computorium.com

20 V ı d e o G r a p h

anopus oldukça meşhur olan Edius yazılımı üzerine kurulu bu iki yeni sistem, SD ve HD şeklinde kod adlara sahipler ve isimleriyle müsemma şekilde SD-HD formatlarında çalışıyorlar. SD versiyonu ile HD versiyonu arasında upgrade mümkün. Ve HD versiyonu hem SD, hem de HD çalışabiliyor. Çok geniş format desteğine sahip bu kurgu sistemleri Lossless, Uncompressed, HD (DVCPRO HD, SMPTE compliant), HQ, HDV, DVCPRO 50, DV25, MPEG-2/MPEG-1 desteğine sahipler. Sistemlerde SDI SD-HD giriş çıkışlar mevcut olup embedded audio ve timecode desteği sunuyorlar. Kare hassasiyetinde VTR kontrolü de doğal olarak mevcut. Analog giriş çıkışlar içinse, harici bir Breakoutbox kullanılıyor. Harici Breakoutbox çok güzel dizayn edilmiş; üzerindeki ses seviye göstergesi ve potanslarla çok güzel bir görüntüye sahip. Sistem yeni nesil Edius yazılımı ile çalışıyor. Bu yazılımın ismi Edius 3.0 Pro. Farklı formatlarda görüntüleri aynı Timeline üzerinde ve aynı projede işleyebiliyor. İşlenen görüntülerde yine farklı formatlarda çıkış alınabiliyor. Video, kurgu yazılımı içerisinde Realtime olarak işleniyor. 25 den fazla Realtime Filtre, ister SD olsun ister HD olsun Video’ya Realtime uygulanabiliyor. Bu filtreler arasında özellikle dikkat çekici olanlar Realtime Blur, Realtime Chroma Key, Realtime Luma Key, Realtime Secondary Color Correction, Realtime 3D DVE, Realtime PinP, Realtime Slow-Fast Motion ve Realtime Old-Movie. Filtreler dışında yüzlerce geçiş efekti var. Geçiş efektleri arasında üç boyutlu göz alıcı olanlarla birlikte, Alpha Wipelar ve Organic Wipelar’ı sayabiliriz. Edius Pro içerisinde Voice

Edius Pro, donanım yazılım dengesini çok iyi kuruyor

Over özelliğinin yanısıra, her video kanalında geçiş efekti yapabilme imkanı göze çarpıyor. Edius Pro, VST Pluginlerini Audio tarafından destekliyor ve binlerce ses efekti kütüphanesine kapı açıyor. Bunun dışında kendi ses efektleri de mevcut. Multiband EQ, Reverb, Delay, High/Low-Pass Filter, Panpot and Balance, Tone Controller bunlar arasında sayılabilir. KJ tarafında Inscriber TitleMotion sunuluyor ve bu yazılımı kullanan kurgu sistemleri arasında önemli bir farkla ortaya çıkıyor. TitleMotion kurgu yazılımına tam entegre olarak çalışıyor ve yapılan her şey animasyonlar dahil; kurgu yazılımında realtime oynuyor. Ayrıca Edius Pro 32 bit alphalı Avi dosyalarını da import edebilme özelliğine sahip. Edius Pro donanım yazılım dengesini çok iyi kuruyor. İşlemci gücü yükseldikçe yazılımın perfomansı da darmatik olarak artıyor. Bu nedenle video donanım Upgrade’ini sık sık yapmak gerekmiyor. Hız gerektiğinde işlemci gücünü arttırıyorsunuz. Bu şekilde yatırım rahatlıkla korunuyor. Ufak bir ipucu vermek gerekirse; Canopus’un DV tabanında çok satan video kurgu kartı DVStorm şu an 5 yaşında ve hala en yeni yazılımla çalışıyor (Adobe Premiere Pro 1.5). Pek çok firmanın 5 yaşındaki kartları için artık sürücü güncellemesi bile yok.

ÜRÜNLER

MVR D4000 MpegPit video capture yazılımı ile birlikte gelen MVRD4000, Canopus’un sunduğu SDK desteği ile gerek Mpeg encode gerekse Mpeg decode özelliğinin kullanıcılar tarafından oluşturulabilmesine imkan sağlıyor.

M

peg 4 formatının kullanımının yaygınlaşması ve pazar payının büyümesi Video donanım üreticilerini bu konuda yeni ürünleri piyasaya sürmesine sebep oldu. Realtime Mpeg 4 capture özelliği, düşük boyutları syesinde ağ üzerinden transferini kolaylığı ve gerek Harddisk gerekse optik medya üzerinde kolay saklanabilme imkanı ile MVRD 4000 gerçekten muadili ürünler arasına ön plana çıkıyor. Main Profile at Main Level (MP@ML) MPEG-2 capture özelliği ise MVRD4000’i DVD Authoring yapan video editörleri için de ideal bir kart haline getiriyor. Cihaz özellikle teknik bakımdan ideal özelliklere sahip. Görüntü kalitesini bozmadan değişken video bitrate kontrolü sayesinde düşük boyutlarda

Mpeg görüntüsü elde etmek mümkün. MVRD4000 ölçeklenebilir çözünürlük özelliği ile de hem NTSC hem de PAL formatlarında S-Video veya composite kaynaklardan yüksek kalitede Mpeg capture yapabiliyor. MpegPit video capture yazılımı ile birlikte gelen MVRD4000, Canopus’un sunduğu SDK desteği ile gerek Mpeg encode gerekse Mpeg decode özelliğinin kullanıcılar tarafından oluşturulabilmesine imkan sağlıyor. Sonuç olarak Mpeg, Mpeg2 ve Mpeg4 capture özellikleri ve Canopus’un kalitesi tartışılmaz video teknolojisi birleşmesiyle ortaya çıkan MVRD4000 şu an video profesyonelleri için en ideal çözüm olarak gözüküyor.

MVRD4000 şu an video profesyonelleri için en ideal çözüm olarak gözüküyor.

Teknik Özellikler Video Format NTSC: 720x480 @ 29.97fps PAL: 720x576 @ 25fps CCIR 601- kare piksel çevrimi Audio Format 2-kanal 48kHz 16-bit 2- kanal 44.1kHz 16-bit 2- kanal 32kHz 16-bit Analog Video Input / Output 1 x S-Video (7-pin miniDIN) input 1 x S-Video (7-pin miniDIN) output Analog Audio Input / Output 1 x 3.5mm stereo input 1 x 3.5mm stereo output MPEG Sıkıştırma ISO/IEC 14496-2 (MPEG-4) ISO/IEC 13818-2 (MPEG-2) ISO/IEC 11172-2 (MPEG-1) Profil Özellikleri Simple Profile@L1 - L3 (MPEG-4) MP@ML (MPEG-2 )

Video çözünürlük 720x480, 704x480 720x576, 704x576 640x480, 640x576 480x480, 480x576 352x480, 352x576 352x240, 352x288

(Full-D1) (Full-D1) (VGA) (2/3-D1) (Half-D1) (SIF)

Video Bitrate MPEG-4 Full-D1, VGA 2-15Mbps MPEG-4 Half-D1, 2/3-D1 1.5-8Mbps MPEG-4 SIF 512kbps-4Mbps MPEG-2 Full-D1, VGA 3-15Mbps MPEG-2 Half-D1, 2/3-D1 2-8Mbps MPEG-2 SIF 1-4Mbps MPEG-1 SIF 1-1.8Mbps GOP Yapısı IBBP MPEG-1 GOP pattern MPEG-4 GOP pattern Audio sıkıştırma ISO/IEC 11172-3 Layer 2

MVRD4000 Kartı

MVRD4000 Üretici Firma

Canopus

Yetkili Satıcı

COMPUTORIUM Fiyatı 1860 $+KDV

Audio bitrate 256, 320, 384Kbps

0 212 320 88 20 www.computorium.com

V

ıdeo

G

raph

21

ÜRÜNLER

Kramer’den Yeni Ürünler Kramer, bayilerinden aldığı geri besleme ile ürün yelpazesini son kullanıcıların istekleri doğrultusunda geliştiriyor

K

ramer her zaman olduğu gibi ürünlerini geliştirmeye, yeni ürünler ortaya koymaya devam ediyor. Her iki senede bir yapılan bayi toplantılarında, bayilerini bir araya toplayan Kramer, bayilerinden aldığı geri besleme ile ürün yelpazesini son kullanıcıların istekleri doğrultusunda geliştiriyor. Kramer bu şekilde, müşteri odaklı bir AR_GE sistemi geliştirmiş. İşte bu sistemin sonucu olarak ortaya çıkan iki yeni ürün ve özellikleri:

Kramer 104LN

Yüksek performanslı hem dağıtım ünitesi hem de güçlendirici özelliği ile bir çok kullanım alanında ihtiyaç duyulan bir cihazdır. “Differential” özelliği ile giriş sinyalindeki gürültüyü elimine edip, daha sonra güçlendirir.

Kramer VP-725 DS arka panel

Kramer VP-725 DS ön panel

Kramer 104LN & VP-725DS Üretici Firma

Kramer

Yetkili Satıcı

AVKOM Fiyatı Sorunuz

0 212 320 97 77 www.avkom.com

22 V ı d e o G r a p h

Bu özelliği sayesinde, diğer güçlendiriciler gibi kaynağın hemen yanında kullanılma zorunluluğu yoktur. Dağıtım ağının herhangi bir yerinde kullanılabilir. Bir video girişini, önce gürültüden arındır, daha sonra güülendirerek 4 farklı çıkışa verir. Çıkışlar için kazanç ve equalizer kontrolü mevcuttur. Kazanç ayarı genel sinyal seviyesini ayarlarken, equalizer kontrolü muhtemelen kaybolacak yüksek frekans bölümlerini düzenler. 400 MHZ’i bulan band genişliği bir çok uygulamada sinyale etki etmeksizin kullanılabiilir. Cihaz tamamen DC kuplaj özelliğinde olup, yüksek doğrusallık ve optimum sinyal düzgünlüğünü sağlar.

Kramer VP-725DS

Multi standart prezantasyon mikseri ve video-grafik dönüştürücür. Yüksek kaliteli dönüşüm ve değişik video sinyallerinin seçim ihtiyacı hissedilen

konferans salonları, auditorium, hotel gibi yerlerde kullanımı idealdir. UXGA formatına kadar değişik çözünürlüklerde çıkış alınabilir. Scaler çıkışında tüm ProcAmp kontrolleri mevcuttur. Grafik kaynağı, video kaynağın üzerine ve ya tam tersi olarak Picture-in Picture özelliği vardır. Bu özellikte küçük resim herhangi bir konumda ve herhangi bir boyutta olabilir. Temiz seçim için, kaynaklar arasındaki geçişlerde kısa süreli siyaha düşüm (Fade Thru Black) şeklinde olur. Bu süre ayarlanabilir. Daha önceden mevcut olan VP-720 Serisi prezantasyon mikserlerine göre en önemli farkı giriş sayılarının yüksek olması. 4 adet Kompozit, 4 adet Komponent, 4 adet VGA, 4 adet S-Video ve 2 adet DVI toplam 18 girişe sahip olmasıdır. VP-725DSA modelinde ise, ilave olarak her 18 giriş için ayrı bir audio girişi bulunmakta. Audio follow video veya bağımsız audio olarak seçilebilmekte. Master audio çıkışında bass ve tiz kontrolü dahil değişik ProcAmp kontrolleri bulunmakta. Ayrıca bir adet de mikrofon girişi mevcuttur. Her iki model kullanıcıya kolaylık sağlayan ekran üstü menuye sahiptir ve RS-232 ile control edilebilir.

ÜRÜNLER

Prezantasyonda Son Teknoloji Avervision AverVision doküman kameraları, mekanik kol dizaynları ile beraber, estetik görünümleri ve kolay taşınabilir olmalarıyla prezantasyonların vazgeçilmezi

P

rezantasyonlar şimdi AverVision teknolojisi ile daha fazla değer ve performans kazanıyor. AverVision doküman kameraları, mekanik kol dizaynları ile beraber, estetik görünümleri ve kolay taşınabilir olmalarıyla prezantasyonların vazgeçilmezi.

meksizin tak kullan özelliğine sahip olmasıdır. Ayrıca tüm PC Mac ve Laptoplarla uyumlu çalışabilen AverVision 110 yüksek kalitede görüntü kalitesini destekleyecek şekilde dizayn edilmiştir. AverVision 110’un, 21’’e kadar uzatılabilen mekanik kolu ve 1/3’’ 410 K Pixel Color CCD özellikleriyle yüksek kaliteli görüntüler elde edebilirsiniz.

AverVision doküman kamera teknolojisi, ekranda menü gösterimi ve tüm özellikleri ile kumandasından kontrol Dokümanlardan, 3D objelerden ve edebilme olanağı sunuyor. AverVision mikroskop görüntüsünden temiz ve doküman kameraları birebir 3D obje- net görüntüleri sayesinde harika bir leri, yazılı ve resimli tüm dokümanları, sunum yapmanıza yardımcı olur. mikroskop aparatı ile mikroskoptaki o AverVision 110’un kontrolü, cep teleanki görüntüyü ideal çözünürlükte te- fonu büyüklüğündeki uzaktan kumanlevizyon ekranına, bilgisayar monitö- dası ile oldukça rahat. 18 gr. ağırlığı rüne, projeksiyon cihazı sayesinde du- ile AverVision 110’ un tüm özelliklevara ya da perdeye rini içermektedir. aktarabilme, temel AverVision 110, AverVision 110 özellikleri ile adeta 1766,7 gr.lık tepegözleri tarihe tüm PC, Mac ve Laptoplarla ağırlığı ve 22.35 gömüyor. x 14.22 x 5.58 uyumlu çalışır cm lik boyutları AverVision doküve 53.34 cm lik man kameralar istenilen noktaya dijital ördek boynu ile hem oldukça hafif, zoom ve zoom yaparken görüntüyü hem de kolay taşınabilirdir. Ayrıca, 2 yatay-dikey yapabilme özelliği ile size adet mikroskop aparatı içeren AverVisağlıklı bir sunum imkanı sağlıyor. Pa- sion 110 ile mümkün olduğunca çok halı projektörlere alternatif olabilecek, mikroskopla bağlantı sağlanmasına düşük maliyetli portatif AverVision 110 yardımcı olur. Bir mikroskoptaki gö3D objelerinizi ve dokümanlarınızı ve rüntüyü sınıftaki tüm öğrencilerinize hatta mikroskop görüntülerinizi TV aynı anda gösterebilirsiniz. veya S-Video projektörlerinizde gösterebilecek bir doküman kamerasıdır. Opsiyonel Özellikler Doküman pozisyon belirleme lazeri ile AverVision doküman kameralarının birlikte çıkarılabilir ışık, dört referans en büyük özelliği, software gerektir- nokta belirleme ışığı ile dokümanlarınızı koyacağınız yeri kolayca belirleTeknik Özellikler me ve sadece dokümanı aydınlatma 2 adet mikroskop aparatı imkanı sunar. Mikrofon giriş ve çıkış portları Composite ve S-Video Çıkışları Negatif / Pozitif ve Pozitif / Negatif dönüştürme Renkli veya Siyah – Beyaz gösterim Ekranda menü gösterimi Tam Fonksiyonlu Uzaktan Kumanda 6,7 mm. odak uzaklığı Dijital objektif

Işık Kutusu

Transparan asetat, aydınger, röntgen filmleri, 35 mm. slayt ve film gibi saydam cisimlerin görüntülenmesi, negatif filmlerin pozitif resim olarak görüntülenmesi içindir.

AverVision 110 doküman kamerası

AverVision 110 Üretici Firma

AverMedia

Yetkili Satıcı

COMPUTORIUM Fiyatı 560 $+KDV

0 212 320 88 20 www.computorium.com

V

ıdeo

G

raph

23

ÜRÜNLER

Sachtler’den İki Seçme Ürün Sachtler Artemis DV, kamera profesyonelleri için geliştirilmiş bir dengeleme sistemidir.

Sachtler Hidrolik Kafa Ailesi

Sachtler Artemis DV ile hayallerinizi gerçekleştirmek daha kolay

Dijital kameraların yaygınlaşması, kamera sehpalarının en onemli unsuru olan hidrolik kafalarda yeni standartlar oluşmasını gerektirdi. Sachtler DV Serisi ürünleri ile televizyonculuk alanındaki tüm ihtiyaçlara cevap verebiliyor. DV serisi DV1 ile başlıyor ve 2kg ağırlığa kadar olan mini DV kameraları Sachtler kalitesi ve teknolojisi ile buluşturuyor. Sonra sırasıyla DV 2 II, DV 4 II, DV 6, DV 8, ve DV 12 tüm popüler ENG kameralarda kullanılabilecek şekilde üretilmişlerdir. Teknolojinin gelişmesi ile broadcast ENG kameralarda nispeten daha hafif ve compact olarak tasarlanıyor. Bu tip kameralarda eskiden 20 kg kapasiteli sehpalar kullanılırken, bugun 15kg kapasiteli sehpalar bile bu ihtiyacı karşılayabiliyor.

SachtlerArtemis DV

Sachtler Artemis DV Üretici Firma

Sachtler

Yetkili Satıcı

AVKOM Fiyatı Sorunuz

0 212 320 97 77 www.avkom.com

24 V ı d e o G r a p h

Broadcast sehpalar bu yuzden Video 15 Plus, Video 18 Plus ürünler ile başlıyor. Kendinden ışıklı su terazisi (Touch Bubble), ve kameranın rahat bağlanmasını sağlayan hızlı bağlantı sistemi Touch&Go, broadcast ENG serisinin en onemli özelliklerindendir. Video 20 Plus, 25 kg’a kadar kapasitesi ile EFP aksesuarlar taşıyan ENG kameralar için biçilmiş bir kaftan. Video 25 pLus ise günümüzde film çekim amaçlı kullanılan üst düzey kameralar ve EFP aksesuarları için tasarlanmış ve 35 kg kapasitesi ile en ileri ihtiyaçları dahi

karşılayabilir. Studyo kameraları için özel tasarlanan Video 60 Plus, Video 75 Plus ve Video 90 Plus tüm studyo ve OBVAN ihtiyaçlarına uygun olarak extra ağıt yüklere uygun olarak tasarlanmıştır.

Sachtler’den Artemis DV

ARTEMIS DV kamera profesyonelleri için geliştirilmiş bir dengeleme sistemidir. Tamamen mobil olan bu sistem akıcı bir kamera çalışmasına imkan verirken, tüm ayarların aletsiz yapılabilmesi gibi çok önemli avantajları da kullanıcıya sağlıyor. Kullanılan malzemedeki seçicilik ve özel tasarlanmış mekanizması ile hem kameranın mükemmel dengelenmesini sağlar, hem de sarsıntıyı engeller. ARTEMIS DV kamera kızağı, Sachtler hidrolik kafalar ile uyumlu olduğu için tripod ile Artemis DV arasında hızlı geçişe imkan verir. Sistemin toplam ağırlığı ayarlanabilir olduğu için, sistemin dikey ağırlık dağılımı seçilen kameraya göre ayarlanabilir. Sistem kameramanın tek elle çalışabilmesine imkan verir, böylece diğer ile çekime devam edebilir. Ayarlanabilir monitör bağlantı kızağı ve ve ayarlanabilir tutma yeri sayesinde, piyasada dinamik bir dengeye sahip olan tek üründür. Kısacası Sachtler Artemis DV ile hayallerinizi gerçekleştirmek daha kolay.

ÜRÜNLER

Sony’den HDV Kamera: HDR-FX1 Profesyoneller video görüntülerini, “Cinematone Gamma” ve “Cineframe” fonksiyonları sayesinde, profesyonel film çekimine yaklaştırabilecekler

H

DR-FX1 şu ana kadar ki mevcut consumer kameralar içindeki en yüksek çözünürlüğe sahip bir kameradır (1.440x1.080 satır). Yeni geliştirilen 1 Mega pixel Super HAD CCD’lere sahip. 16:9 özellikteli bu CCD’lerin en büyük özelliği, ışık odaklama oranını arttıran çip üstü mikro lenslere sahip olması.

SONY, 1080i çözünürlük ile kayıt ve okuma yapabilen ilk HDV (High Definition Video) kamerası HDR-FX1’i tanıttı

Sony HDR-FX1 Üretici Firma

Sony

Yetkili Satıcı

AVKOM Fiyatı Sorunuz

0 212 320 97 77 www.avkom.com

26 V ı d e o G r a p h

Bu CCD’ler ayrıca geniş ekran 16:9 kayıt yapabilmekte. HDR-FX1 her lens için verilen 1 Mega pixel görüntüleme kapasitesi ile HD tutkunlarının beklediği kaliteye erişebiliyor. Tüm bu özelliklere ilave olarak, 14 bit A/D çevrim kullanılması, standart kameralara göre 4 kat daha fazla dijital bilgi kullanımı sağlıyor. Böylece çok daha keskin, zengin ve gerçek hayata yakın resimler üretiyor. HD kalitesini koruyarak, yüksek derecede görüntü sıkıştırmayı başaran HD Codec, düşük enerji tüketimi ile kamera gövdesine sığdırılmış. Tecrübeli kullanıcıların isteklerini karşılamak üzere kameranın lensi 32.5mm- 390mm arası odak uzunluğuna sahiptir ve 12x optik zoom özelliği vardır. 250.000 pixel sayısına sahip 3.5” hibrid LCD ekran, şimdiye kadar mevcut kameraların arasında en yüksek çözünürlüğe sahiptir ve parlak ışık koşullarında dahi net bir görüş sağlar. LCD aynı çözünürlük değerine sahip renkli vizör ile aynı göz seviyesine yerleştirilmiştir. Kamerada ayrıca üstün ses kalitesi için stereo mikrofon mevcuttur ve bulunduğu yer itibari ile kameramanların istemediği gürültüleri almadan istenilen

Sony HDR-FX1 Kamera

sesi en iyi şekilde alır. Ses ayarları artık menüden değil, harici bir ses düzey düğmesi ile yapılabilmektedir. Profesyoneller artık çekim yaptıkları video görüntülerini, “Cinematone Gamma” ve “Cineframe” fonksiyonları sayesinde, profesyonel film çekimine yaklaştırabilecekler. “Shot Transition” fonksiyonu ile yumuşak ve sorunsuz geçişler yapılabilir. Focus, zoom, iris, kazanç ve beyaz denge ayarları ile, odaklama yakın bir objeden daha uzak bir objeye kaydırabilir ve alan derinliği içinde sorunsuz geçişe imkan verir. “Picture Profile” fonksiyonu ile 6 farklı profilde ayarlar yapılabilir. Her bir profil farklı bir çekim durumuna göre ayarlanabilir. Örneğin, güneş batımı profili, siyah beyaz profil, kalabalık görüntü profili vs. DVD diskler ve Broadcast dijital ürünler ile aynı MPEG sıkıştırma kullanılan HDR-FX1 ile normal DV kasetlere kayıt yapılabilmektedir. Bunun yanında çekim sırasında yakalan HD kalitesindeki kaydı tamamlamak üzere, SONY pek yakında, ikinci nesil Advanced Metal Evaporate (AME II) teknolojisi ile üretilen 63 dakika süreli profesyonel HD DVC kasetleri piyasaya sürecek.

ÜRÜNLER

Focus Fluoresan Işık Sistemleri

Focus Studio Light serisi, soğuk ışık kaynaklarına ihtiyaç duyulan tüm stüdyolar için en ideal seçimdir.

S

on zamanlarda Haber Stüdyoları, Film-Prodüksiyon Stüdyoları ve sanal stüdyolarda profesyonel uygulamalar için fluoresan ışığı kullanımı yaygınlaşmaktadır. Bunun sebebi fluoresan ışıkların sabit ışık ve sabit renk özelliğine ulaşmasıdır. Yine çok önemli bir sebebi ise enerji tasarrufu sağlaması ve ısı üretmemesidir. Yüksek frekanslı sessiz balastlı fluoresan teknolojisi, önemli miktarda maliyet tasarrufuyla yüksek kaliteli ışık üretmektedir. Focus studio light, sabit ışık ve sabit renk çıkışıyla, dimmerlenebilir özelliğiyle, tungsten ile uyumluluğuyla çoğu stüdyo için en iyi çözümdür. Focus-2, 4, 6 ve 8’de yüksek verimli 55 W lambalar kullanılarak en iyi sonuca ulaşılmıştır. Harcadığı enerjiyle maliyet anlamında en önemli geri dönüşü yaratıyor. Bu da Focus Studio Light’ın sloganınını yaratıyor. “Az enerji ile en doğal etki”

Soğuk Işıkta Neden Focus?

Bir TV Stüdyosu için ışık sisteminin önemi çok büyüktür. Renk ısısı sabit, değişkenlik göstermeyen ışıklar tercih edilir. Profesyonel ışıkçılar için önemli olan kendilerine zorluk çıkarmayan, kullanımı pratik ışıklardır. Özellik olarak muadillerinden farkı olmayan focus, daha az maliyetli olmasından dolayı ön plana çıkıyor.

Yerel TV Kanallarında Soğuk Işık Kullanımı

Türkiye genelinde Yerel TV kanallarının stüdyolarına bakıldığında yoğunlukla tungsten ışık kullanıldığını görüyoruz. Dolayısıyla sıcak ışık olarak tabir edilen 500-1000 watt lık ampuller kullanılmaktadır. Bu da beraberinde enerji tüketimi, ampul ömrünün kısa oluşu gibi bir takım sorunlar getirebiliyor. Diger bir değişle maliyete önemli bir şekilde ek bir yük ekleniyor. Araştırmalarımız içerisinde Yerel TV kanalları teknik müdürleriyle de görüştük. Özellikle ışık konusunda

Özellikler Düşük enerji tüketimi Sabit renk ve titresimsiz sabit ışık Dimmerli yada on-off seçenekli Ayarlanabilir ışık genişliği sağlayan, yansıtmasız 4 kanatlı ön kapaklar Isı üretmez Farklı uygulamalar için 2’li, 4’lü, 6’lı ve 8’li lamba seçenekleri Amaca uygun bağlantı aparatları

yaptığımız görüşmelerde bütçelerinin yetersizliğini ve fluoresan ışıkları tercih etmemelerinin sebebini pahalı olmasına bağladıklarını belirttiler. Fluoresan ışıklar bilindiği gibi lüx değeri yüksek fakat düşük enerjiyle çalışan ışıklardır. Burada 800 watt (tungsten) enerji çeken bir ışıkla, 220 watt (fluoresan) enerji çeken bir ışığı kıyaslarsak aynı lüx degerini elde ederiz, diyebiliriz.

Profesyonel Stüdyo Uygulamalarında Soğuk Işık

Fluoresan ışıklar düşük enerji ile çalışırlar

Tüm Ulusal ve Bölgesel TV kanallarında özellikle haber stüdyolarında flüoresan ışıklar kullanılmaktadır. Prodüksiyon şirketlerinde ise dizi ve film yapımlarında yoğunlukta kullanılmaktadır. TV kanalları yayınlarını kesintisiz ve sorunsuz yapabilmeleri için güç kaynakları ve jeneratörler kullanırlar.

Yardımcı Elemanlar

Farklı filtre uygulamaları için filtre çerçevesi vardır. Filtre çerçevesine takılan amaca uygun filtreler spot önünde bulunan raya kolaylıkla takılabilir. Kullanım güvenliğini artırmak için de güvenlik halatı tüm focus modellerinde standart bir parça olarak sunulmaktadır. Işık genişliği sağlayan yansıtmasız ön kapaklar da standart parçalar içerisinde bulunmaktadır.

Dimmerlenebilir

Bir çok stüdyo uygulamalarında ışığın şiddeti ayarlanabilmelidir. Tüm focus modelleri dimmerlenebilir özelliği taşımaktadır. 1-10V dim mikserleriyle kullanılabilen focus, 3 ışığa kadar seri bağlanabilir.

Focus markalı ışık sistemleri düşük maliyetlidir

Focus Studio Light Üretici Firma

Akdemir Elktr.

Yetkili Satıcı

AVKOM Fiyatı Sorunuz

0 212 320 97 77 www.avkom.com

V

ıdeo

G

raph

27

TIPS & TRICKS

Film, Video ve Medya -IIAli DERELİ

Mimar-Restoratör CG Supervisor-TECHNOSYS

Geçmişin belki basit ama devrim niteliğindeki buluşlarını gözardı etmemek gerekiyor

G

ünümüzde ses için ayrı bantlar ve optik okuyucular olduğu için, kullanılan filmlerdeki görüntü alanının tamamına çekim yapılabilir. Bu daha sonra yapılacak müdehaleleri rahatlatır. Film çekilmesi başlangıçtaki zor süreçleri atlatınca, sinema salonlarından evlere taşındı. Çoğunlukla 8 ve 16mm formatları bu amaç için kullanılsa da, ilginç ve değişik formatlarda denenmiştir. Örneğin spiral bir format olan ve temelde birbiri ardına spiral olarak dizilmiş 35mm karelerden oluşan dev bir plak gibi deneysel arayışlar olmuştur. Bunların en sonuncularından biri ise Montreal’de EXPO’67’de tanıtılan “IMAX”’tır. 70 mm formatı kullanması dışında projeksiyon alanında getirdiği yenilikler ile bir dönüm noktasıdır. Ancak gerek standart dışı yapısı, gerekse gösterim için özel salonlara ihtiyaç duyması, yeterli desteği görmesini engellemiştir. Ancak yapısı itibari ile 3D filmler için oldukça yeterlidir. Birden fazla projektör kullanması da görüntü netliğini arttırmaktadır. 1831’de “Joseph Henry” ve “Michael Faraday” ilk kez elektromanyetizm ile

Michael Faraday

28 V ı d e o G r a p h

Joseph Henry

iletişim kurulabileciğini kanıtladıklarında bunun ilerde “Televizyon” olacağını düşünmemişlerdi. Katot ışınlarının oluştuğu vakumlu tüpün ilk çizimlerini Boston’lu sivil araştırmacı “George Carey” 1876’da yaptığında, adına “selenium camera” demişti ve hala televizyon düşünülmüyordu. 1880’lerde Bell ve Edison telefon üzerinden görüntü aktarılabileceğini düşünmeye başlamışlardı. “PhotoPhone” ışığın yardımı ile aktarılması esasına dayanıyordu. Bunun için ışığa hassas hücreler üzerinde çalıştılar. “Paul Nipkow” 1884’de 18 satırlık bir çözünürlükte dönen bir disk ile teller üzerinden görüntü aktarmaya çalıştı. Bu 1907’de “Campbell-Swinton” ve Rus bilimadamı “Boris Rosing” tarafından katot ışınlarla vakumlu bir tüp yardımı ile görüntü aktarmadan önceki son adımdı. “Charles Jenkins” ve “John Baird” 1924’te ilk kez siluet halinde hareketli görüntüleri aktardılar. “Jenkin’s Radiovisor Model 100 circa” 1931’te piyasaya çıktı. Henüz oldukça az kullanım alanı olsa da yeni bir medya ortaya çıkmıştı. Yapısal olarak çok farklı olsa da sinema ve televizyon, beraber ilermeye başladılar. 1980’lere gelinceye teknolojik olarak ilerleyen televizyon, görüntü ve ses kalitesinde oldukça iyi bir noktaya gelmiş olsa da, hala analog bir sistemdi. Netlik, yayının yapıldığı kaynak ve radyo dalgalarının ulaşım alanı içinde parazit olup olmamasıyla orantılıydı. Kablo-TV çalışmaları devam etse de bu sadece yayının daha iyi aktarılmasını sağlıyor-

TIPS & TRICKS

Frame Formatı

Frame Formatı

du. Ancak artan yayıncılar ve kullanıcı sayısı, yayın kalitesi ve dolasıyla yayın için kullanılan ekipmanın iyileştirilmesini gerektiyordu. İmdada dijital teknoloji yetişti. Bilgisayar teknolojisinin ve yazılımların gelişmeye başladığı bu dönemde, ilk dijital kullanım temeli analog ta olsa görüntü ve ses sıkıştırma ile karşımıza çıktı. Temelinde basit bir elektronik altyapı olan bu sistem, günümüz dijital sistemlerinden çok farkli olsa da bir dönem başlattı. Bu sayede yeni formatlar ortaya çıktı. Önceleri yayın yapanların kullanmaya başladığı bu sistem, 1950’den sonra ortaya çıkmıştır. Manyetik bantlar üzerine aktarılan kodları sonradan okuyabilmek, sinemadan sonraki en temel buluştur. İlk kez “SONY” tarafında “Beta” isimli Ana Video Sinyal Standardları İsim

NTSC

PAL-M

SECAM-M

PAL

SECAM

D-MAC

PALplus

HiVision

Frame/Field Oranı

Oranlar

Satır Tarama

TV standard

Renk Sistemi

Subcarrier Frek.

29.97/59.94

4:3

525

EIA

NTSC

3.58MHz

29.97/59.94

4:3

525

EIA

PAL

3.58MHz

29.97/59.94

4:3

525

EIA

SECAM

?.??MHz

25/50

4:3

625

CCIR

PAL

4.43MHz

25/50

4:3

625

CCIR

SECAM

4.25/4.40MHz

25/50

4:3 or 16:9

625

D-MAC

D-MAC

N/A

25/50

16:9

625

CCIR

PAL

4.43MHz

60/120

16:9

1125

HiVision

MUSE

-

21⁄2” lik bir format çıktığında bir devrim sayılmıştı. Bunu “panasonic” izledi. Ancak başka bir sorun vardı. Televizyon teknolojik olarak elektrik ile görüntü üretiyordu. Ancak Amerika ve Japonya gibi ülkelerde elektrik saniyede 60 titreşim oluştururken, Avrupa’da genellikle 50 titreşim oluşturuyordu. Temel olarak, her titreşim için bir ara kare (field) oluşturan televizyonlar nedeniyle; farklı ülkeler, farklı formatlar ortaya çıktı. Amerika ve Japonya NTSC formatını kullanırken Avrupa PAL formatını kullanıyordu. Bu iki format da, kendi içlerinde farklılıklar gösteriyordu. Ayrıca bunların dışında daha az kullanım alanı olsa da SECAM isimli bir format daha vardı. Video sistemleri belli standartlara oturtulunca ilerleme hızlandı. Beta’dan sonra VHS, S-VHS, Hi-8 ve Beta-Cam gibi formatlar gelişti. Ancak saklama sistemi hala analogtu. Bu gorüntü kalitesinin her aktarımda düşmesi demekti. Sinyal giderek zayıflıyordu. 90’lara gelindiğinde tam bir dijital patlama yaşandı. Özellikle Beta formatı ile evlere girmeye başlayan video, 90’lardaki dijital patlama ile seyirden çok, çekim için kullanımlarla evlere hatta sokağa taşındı. Daha önce 8 ve 16mm filmler kullanılarak önemli anları kayıt

Video sistemleri belli standartlara oturtulunca ilerleme hızlandı eden aileler için, şimdi çok daha kolay ve ucuz bir yöntem vardı. Ayrıca dışa bağımlı da kalınmıyordu. Bu teknoloji, yayın yapanlar ve bunlara program hazırlayanlar içinde önemliydi. Artık, daha kolay ve kaliteli yayınlar yapabiliyorlardı. Dijital Beta-Cam, DVCPro, DV, Dijital8 gibi yeni formatlar ve bunlarla çekim yapmak ve tekrar izlemek için, onlarca yeni ekipman ortaya çıkmıştı. Ayrıca yayınlarda önce uydular aracılığı ile analog, 2000’lere gelindiğinde ise dijital olarak yapılabiliyordu. Buna ilave olarak bilgisayar teknolojisi gelişmiş, görsel ve işitsel bir doygunluk kazanmıştı. Bunlara birde internet eklenince, her şey karışmaya başladı. Bu karmaşanın arasında ilk kez 1981’de ortaya çıkan, fakat standartlarının ve altyapısının oluşması 90’ların ortalarını bulan HD-TV’yi unutmamak lazım. İlk kez 1125 satır olarak düşünü-

Görülebilir alanlar ve oranları

Frames

len ve haliyle daha fazla bant genişliği gerektiren bu sistem, kullanıcıya daha net ve detaylı bir görüntü vaad ediyor. Halen fazla yaygın olmamakla birlikte yayınları devam eden HD-TV (high definition)’ın önündeki en büyük problem, yerleşik standart-definition sistemlerin değişiminin oldukça zor ve pahalı olması. Bu sistem, belki ilk amacı olmasa da, günümüzde sinema sektöründe yer bulmaya başladı. İlk kez “Vidoq” isimli filmde kullanıldı. Sağladığı avantajlar George Lucas’ın Star Wars’un ikinci filminde (ikinci üçlemenin) kullanmasına neden oldu. Pek çok rahatlığı vardı. Emisyon (35 mm film) kullanmaktan daha kolaydı. Çektiğiniz görüntüyü perdede değil, sette kullandığınız bir monitörde anında görebiliyordunuz. Pek çok görsel efekt için, filmden dijital ortama aktarma gibi bir probleminiz de yoktu. Ayrıca montajda karşınıza pek çok engel çıkmıyordu. Sadece basit geçişler yerine, daha önce pahalı ve zor tekniklerle yapabildiğiniz geçişleri, çok kolay ve üstelik anında yapabiliyordunuz.

Günümüzde film teknolojileri bir hayli gelişti

V

ıdeo

G

raph

29

TIPS & TRICKS

Doktor Velocity -IVİlk sayımızda yayınlamaya başladığımız Velocity Doktoru köşemiz sizlerden gelen yoğun istek üzerine 4.bölümü ile devam ediyor

Velocity Doktoru köşemize göstermiş olduğunuz ilgiden dolayı son derece memnunuz. Bu nedenle Velocity Doktoru köşemize devam etme kararı aldık. Ayrıca ilerdeki sayılarda yayınlanmasını istediğiniz sorularınız için support@computorium.com adresine mail atabilirsiniz. İşte merak ettiğiniz soruların cevapları; Video diskinde bulunan dosyaları Velocity/VelocityQ programı dışında sistemde preview yapabilir miyim? DPS uzantılı medyalarınızı preview yapmak için windows explorer penceresinden dosyaya sağ tıklayıp preview seçeneğinden preview yapabilirsiniz. Bu sırada sistem görüntüyü video çıkışına da verecektir. Dolayısıyla video monitöründe de önizleme yapabilirsiniz. Ayrıca VelocityQ sistemlerinde Qplayer programı yüklüdür. Bu sayede dosyanın üzerine çift tıkladığınızda Qplayer programı çalışır ve dosyaları önizleme yapabilirsiniz. Batch capture sırasında listeye eklemiş olduğum dosyalardan bazılarını capture etmiyor ve başa dönüp dosyaları kaydetmeye çalışıyor. Fakat sonuç değişmiyor. Nedeni ne olabilir? Sistem bu tarz bir hatayı genellikle kullanmış olduğunuz kasette timecode hatası varsa yapar. Bu durumda bu dosyaları quick capture yöntemiyle kaydetmeniz daha uygun olacaktır.

30 V ı d e o G r a p h

Yapmış olduğum projeyi Mpeg1 veya Mpeg2 olarak çıkış alıyorum fakat mpeg dosya ile beraber ses dosyasını ayrıca atıyor. Tek dosya olarak oluşturma imkanım var mı? Elbette oluşturabilirsiniz. Yapmanız gereken Mpeg output menüsüne girdiğinizde “Modify Settings” seçeneğine girin. Burada Audio seçeneklerinden “Generate Wave File (.wav)” seçeneğinin işaretini kaldırın. Ayrıca “Embedded” seçeneğinide işaretleyin. Bu sayede birleşik bir Mpeg dosyası oluturabilirsiniz.

Mpeg çıkış sırasında ‘embedded’ seçeneği işaretlenirse ses ve görüntü ile birleşik bir mpeg dosyası oluşturabilirsiniz

konuda çok fazla dönüş olduğu için hatayı tekrar işlemeye karar verdik.

lemiş olduğunuz dosyalara erişiminizi hızlandırır ve sistemin size cevap hızını arttırır. Ayrıca kaydetmiş olduğunuz dosyaları herhangi bir encode işlemine tabi tutmadan çok farklı grafik formatlarında ( tga, bmp, tif, ras, raw, iff, v.s.) ve sanki diskinizde kayıtlıymış gibi size gösterebilir. Hatta bu dosyaları işlemenize olanak tanır. Bu sayade, örneğin kaydetmiş olduğunuz bir dosyanın droplu karelerini herhangi bir grafik programında açarak droplu kısımları silebilir ve realtime olarak kaydedebilirsiniz. Bu yapı gerçektende işlerinizi kolaylaştıran bir yapıdır. Fakat bu yapının kullanımı esnasında dikkat edilmesi gereken bazı konular vardır.

Öncelikle sistemin neden böyle bir hata verdiğinden bahsedelim isterseniz. Bildiğiniz gibi kullanmış olduğunuz Velocity/ VelocityQ sisteminizin dosya sistemi yapısı standart windows yapısından çok farklıdır. Yani windows yapılarını kullanmaz. Bu yapı VTFS (Virtual Type File System) olarak isimlendirilir. Sistem, bu yapı sayesinde iş-

Öncelikli olarak kullanmış olduğumuz sistemin görünüş itibariyle bir PC sistemi olmasına aldanıp hertürlü programı yükleyebileceğimiz ve hertürlü işimizi görecek bir sistem olarak bakmamamız gerekmektedir. Zaten Velocity cihazları tasarlanırken sadece ihtiyaç duyacağınız kaynaklar açık tutulur. Geri kalan kaynaklar sistemin performansını dü-

Cihazım optimize yapmak istediğimde hata veriyor ve hiçbir şekilde optimize yapmama izin vermiyor. Bunun sebebi ne olabilir? Bu hatayla ilgili önceki sayılarımızda da bilgi vermiştik. Fakat bizlere bu

VelocityQ sistemlerinde Qplayer programı yüklüdür

TIPS & TRICKS

Videograph’ın ilerleyen sayılarında, yayınlanmasını istediğiniz sorularınız için support@computorium.com adresine mail atabilirsiniz

çeşitli hatalarla karşılaşmanıza neden olacaktır. Şimdi, “virüslerden nasıl korunacağız peki?” dediğinizi duyar gibi oluyorum. Aslında size şöyle bir tavsiyemiz olabilir.

Velocity optimize menüsündeki hata uyarısı

şürmemek ve sistemi yormamak için tarafımızdan kapatılmaktadır. Bunun yanısıra sisteminize video ve grafik programlarınız dışında ekstra programların kurulması da uygun değildir. Ayrıca crack programların kullanılmaması da tavsiye edilir. Bunun nedeni yasal prosedürlerden çok kırılma işlemleri sırasında sistemin kayıt dosyalarının değiştirilmesinden dolayı kullanmış olduğunuz işletim sisteminde arızalar meydana gelmesidir. Ayrıca son dönemde virüs ile ilgili hatalar da yoğunlaşmaya başladı. Eğer sisteminizde virüs varsa, tanımlanamayan hatalarla karşılaşabilirsiniz. Bu nedenle sisteminizin virüslerden arındırılmış olması gerekmektedir. Fakat virüslerden korunmak için sisteminize virüs programı kurmanızıda tavsiye etmemekteyiz. Çünkü virüs programı, siz çalışırken arka planda işlemiş olduğunuz medyalara müdehale ederek virüslü olup olmadığını tarayacaktır. Ayrıca video disklerinize de müdehale etmek isteyecek, buda

Bildiğiniz gibi kullanmış olduğunuz sistemler, para ve zaman olarak çok değerli ürünlerdir. Bu nedenle sisteminizin yanına, hertürlü işlerinizi görebileceğiniz ve virüs programı yüklü, üzerinde network kartı bulunan uygun fiyatlı bir PC temin etmeniz ve sisteminizin data iletişimini sadece bu PC ile olacak şekilde sınırlandırmanız en sağlıklı yöntem olacaktır.

Eğer sisteminizde virüs varsa, tanımlanamayan hatalarla karşılaşabilirsiniz Şimdi sistemimizin neden optimize yapmadığına bakalım isterseniz. Sisteminize son driver updateleri yüklenmeden önce video diskinizde hatalar varsa optimize yaptıktan sonra görüntülerinizin bozulması gibi bir durum meydana gelebiliyordu. Durum böyle olunca son driver updatelerinde böyle bir çözüm getirildi. Optimize menüsüne girdiğinizde sistem tarafından video diskleriniz kısa bir süre taranır, eğer bir hata ile karşılaşırsa, “Problems were detected with one or more files on this volume. You must run the Dps Disk Tool to repair these errors before optimizing.”

Hata uyarısını ekrana getirecektir. Bunun açıklaması, bir veya daha fazla dosyanızda hatalar tespit edildiği ve optimize yapmadan önce Dps disk tool programı ile hataların düzeltilmesi gerektiği şeklindedir. Bu durumda yapmamız gereken ilk şey, video disklerimizdeki klasörleri incelememiz ve aşağıda listelenen kontrolleri yapmaktır. 1- 0 Kb. Boyutlarında olan dosyalar varsa siliniz. 2- .dps medyası haricinde dosya varsa bu dosyaları siliniz. 3- SNG ismi ile başlayan dps dosyaları varsa siliniz. (Bu dosyalar temp dosyalardır, silinebilir.) Buna rağmen optimize yapmak istediğinizde hata yaşarsanız www.leitch.com adresinden dps disk tool programını indirip diskinizdeki hataları onarabilirsiniz. Bu programı kullanmadan önce dikkat edilmesi gereken arka planda açık olan sistem dışı programları (explorer.exe dahil) kapatmanız gerekmektedir. Aksi takdirde dosyaları tamir etmek isterken mevcut dosyalarında bozulmasına sebep olabilirsiniz.

Video diski üzerindeki hata dosyaları

V

ıdeo

G

raph

31

TIPS & TRICKS

Adobe Premiere Pro’da Realtime Ayarları Adobe Premiere Pro Editing yazılımını Canopus ile kullanırken Plug-in’ini nasıl ayarlayacağınızı açıklayacağız

A

dobe Premiere Pro’da DV klipleri montajlarken video filtreleri, luminancekeyler, Picture-in-Picture, chromakeyler ve ses filtreleri ile yazı filtreleri ve filtreleri Canopus gerçek zamanlı Plug’ini ile gerçek zamanlı olarak uygulayabilirsiniz. Bu bölümde Adobe Premiere Pro arayüzü kullanılacaktır. Adobe Premiere Pro arayüzüne ve programa yabancıysanız; gerçek zamanlı Canopus özelliklerini kullanmadan önce Adobe Premiere hakkındaki tutoriali incelemenizi tavsiye ederim çünkü bu bölümde anlatılan ve geçen bütün grafikler Adobe Premiere Pro tabanlıdır. Bu bölümde kullanılan resimler Windows XP’de kurulu olan Adobe Premiere’den alınmıştır.

Yeni Proje Oluşturma

Uygulamaya Başlarken; 1- Adobe Premiere Pro’daki “New Project” ikonuna tıklayınız. Dikkat Premiere Pro Plug-inlerini kullanırken aynı anda Ediusu kullanamazsınız. Son derece önemli bir diğer uyarı ise Adobe Premiere Pro ile montaj yaparken başka proğramları da çalıştırmayınız.

2- Şekilde görüldüğü gibi Video Format, Aspect Ratio ve kaydedeceğiniz yeri seçiniz ve daha sonra Proje ismini girerek OK tuşuna basınız. “CANOPUS DV-PAL” seçeneğinden standard 48Khz seçeneğini seçiniz.

Playback Ayarları

Canopus Plugin’inin Playback ayarları gerçek zamanlı yapabileceğiniz işlem miktarını etkilediği kadar temel özellikleri de etkilemektedir. 1- Karşınıza çıkan ekranda görüldüğü gibi Preject Menüsünden, “Project Settings”’i seçiniz burdan “General” seçeneğini seçiniz. “Project Settings” penceresi açılacaktır ve Canopus gerçek zamanlı DV ve diğer maddeler montaj modunuz ve sisteminize göre açılacaktır. 2- “Playback Settings” butonuna tıklayınız. 3- Karşınıza çıkan ekranda görülen boşluklardan “Enable monitor out preview” ve “Show buffer status” kutucuklarını işaretleyiniz ve “stop playback at frame drop” seçeneğindeki işareti kaldırınız. Ayrıca “Decision” kısmındaki All Rendering seçeneğini

Adobe Premiere Pro’yu Canopus Plug-ini ile uyumlu olarak kullanabilirsiniz kaldırarak “All Realtime” seçeneğini işaretleyiniz. “Color Space”, “Performance” ve “Overlay Quality” seçeneklerini değiştirmeyiniz.

Enable Monitor Out Preview

Bu seçenek filtre ayar penceresi açıkken video ve ses önizlemesi yapabilmenizi sağlar.

Show Buffer Status

Bu seçeneği işaretlediğinizde Playback Buffer durumunu Premiere Pro monitöründe görünür hale gelecektir.

Stop Playback At Frame Drop

Yeni proje ekranı

32 V ı d e o G r a p h

Bu seçeneği işaretlediğinizde; eğer frame drop oluşursa timeline üzerindeki playback duracaktır. Eğer işaretlenmezse; sistemin gerçek zamanlı olarak çok fazla efektin uygulanması halinde

Yeni bir projeye başlarken özelliklerini ayarlayabilirsiniz

frame drop (kare atlaması) oluşacaktır.

Color Space

Bu seçenek Plug-inin YUV veya RGB‘de çalışmasını sağlıyor. Diğer proğramlarda kullanmak üzere AVI çıkışa ihtiyacınız yoksa YCbCr olarak kurunuz. Ama eğer diğer proğramlarda kullanılmak üzere AVI çıkış almak istiyorsanız, RGB olarak ayarlayınız.

Performance

Standart seçeneğini seçerseniz yumuşak bir playback olur yani play butonuna bastıktan sonra ufak bir gecikmeyle Playback’i göreceksinizdir. Quick Responce’u seçtiğinizde play butonuna bastığınız anda Playback’i görmeniz için parametreleri en uygun şekilde ayarlayacaktır.

Overlay Quality

Kalite yükselirken gerçek zamanlı Playback’i azaltacaktır. Low Decreases seçeneğini seçtiğinizde PCI busdaki data transfer hızı azalacaktır. Bu da gerçek zamanlı Playback’in devamlılığını sağlayacaktır.

Decision

“All Rendering” seçeneğini ile timeline üzerindeki efektleri filtreleri ve Transition’ları render gerektirecek şekilde bir Playback verir. All Realtime seçeneğini seçtiğinizde ise sadece render gerektiren gerçek zamanlı Playback’i olmayan efektler için render ister.

TIPS & TRICKS

Shadow MP Dijital Playout Sistemi Yayın otomasyonun da hızlı bir çözüm sunan Shadow MP daha şimdiden bir çok Yerel ve Ulusal kanalın yayın odasında yerini almış durumda

S

hadow MP, özellikle tv kanallarının ihtiyaçları göz önünde bulundurularak dizayn edilmiş olan bir sistemdir. Mpeg Tabanlı olarak çalışan Shadow MP dijital yayına geçişte büyük bir boşluğu doldurmaktadır. Shadow MP üzerindeki Airbox yazılımıyla birlikte bir yayın otomasyon cihazında olması gerekli tüm özellikleri sunmaktadır. Yayın esnasındaki kullanım kolaylığı, özellikle tüm arayüzün klavyeden kontrolü, hıza ihtiyacı olan tüm yayıncılar için ideal bir çözüm sunmaktadır. Çok kısa bir eğitimle ana kumanda çalışanları playout sistemi hakkında olumlu tepkiler vermekte ve playout yayın odasındaki iş yükünü hafifletmektedir.

25 Mbit/sec Dv görüntüsüyle 8 Mbit/ sec Mpeg 2 görüntüsü eşdeğer görüntü kalitesi sunmaktadır. Dosyalar depolanırken diskler üzerinde daha düşük alan kaplamakta böylelikle disk maliyetleri azalmaktadır. Dosyaların network üzerinden transferleri hızlı bir şekilde olmakta, zamandan tasarruf sağlamaktadır. Shadow Mp Standart Mpeg dosyası okuduğundan nerden gelirse gelsin Mpeg dosyalarını okuyabilmektedir. Böylelikle Codec sorunu yaşanma-

Shadow MP Mpeg Tabanlı olarak çalışmaktadır maktadır. Ayrıca Mpeg Export edebilen Montaj sistemlerinden gelen görüntüler bu sistem üzerinde çok rahat bir şekilde oynayabilir.

Log dosya formatı

Sistemin Mpeg tabanlı çalıştığından bahsetmiştik. Network üzerinden Mpeg olarak transfer edilen dosyalar playlist üzerinde sıralanarak oynatılabilmektedir. İstenilen saatte istenilen klip üzerinden başlatılabilme özelliğine sahiptir. Dosya yapısının Mpeg olarak çalışabilmesinin avantajları şu şekilde sıralanabilir.

34 V ı d e o G r a p h

Playout yayın esnasındayken yeni playlist hazırlayıp dosya ekleme ve silme işlemlerini gerçekleştirebilmektesiniz. Klipler arasına event ekleyebilme özellikleri yanında oynattığınız kliplerin loglarını tutabilme gibi opsiyonlarını da sistemde bulabilirsiniz. Playlisti Save edip tekrar geriye çağırabilme özellikleri Shadow Mp içinde gelen özellikler arasındadır. Composite, Component çıkışlarının yanısıra opsi-

Trim penceresi

yonel SDI Embeded çıkışları da üzerinde bulundurmaktadır. Klipler içinde görüntüler Trim edilebilmekte böylelikle görüntülere istenilen yerlerde in-out değerleri verilebilmektedir. Yayın otomasyonunda hızlı bir çözüm sunan Shadow MP daha şimdiden birçok yerel ve ulusal kanalın yayın odasında yerini almış durumda.Genellikle programların haberlerin reklamların ve tanıtım filmlerinin oynatıldığı Shadow MP Playout sistemleri Program tekrarlarını kasete aktarmaya gerek duymadan yayınlayabileceğiniz bir sistem.

Playlist görüntüsü

TIPS & TRICKS

SMS Mesajlarınız Jade Yellow’dan Ulusal ve Yerel TV kanallarının, SMS yayınlamadaki yarışları son günlerde bir hayli hızlanmış durumda

S

MS mesajlarınızı dijital ortamlarda gösterebilme kabiliyetine sahip olan Jade Yellow sistemi link file yapısı sayesinde SMS’lerde üstün bir performans gösterebilmektedir. Text formatına filitrelenmiş halde düşen SMS mesajlarınızı lokal network üzerindeki herhangi bir PC üzerinden de okuma kabileyitine sahiptir. SMS mesajlarınız akış anında hızlandırılıp yavaşlatılabilmektedir.

bulundurmaktadır. Ayrıca logo ve karakter jeneratörü olarak da kullanabileceğiniz bu sistem, Multilayer KJ olarak kullanılabilmektedir. Animasyonlu olarak hazırlanmış yayın logolarınızı bu KJ üzerinde rahatlıkla oynatabilirsiniz. Grafik dosyalarında TGA, BMP, JPEG, TIFF gibi formatları desteklemekte ve yazı kanallarında 256 seviye transparanlık sunmaktadır. Yazı kanallarında aynı anda ROLL, CRAWL geçebilir ve bu yazı kanalları sayısını birden fazla olacak şekilde ayarlayabilirsiniz.

SMS kontrolü sağlayan Jade Yellow paket bir çözüm olarak sunuluyor

Yazı özellikleri ekranı

Text formatında sürekli olarak güncelleştirilen SMS mesajları KJ üzerinden de güncel haliyle geçebilmektedir. Transparan, renk, font gibi ayarları yapabilir ve karakterlerle oynayabilirsiniz. Sistem üzerinde bulunan Composite, S-VHS, Component giriş çıkışlarının yanısıra, referans in ve key out çıkışlarını da üzerinde bulundurmaktadır. Böylelikle SMS mesaj geçişlerinizi ister masadan, isterseniz de Jade Yellow üzerinden kontrol edebilirsiniz. Profesyonel bir KJ’ de olması gereken giriş çıkış opsiyonlarını üzerinde

Kısacası, özellikle SMS mesajlarınız geçerken aynı anda farklı bir kanaldan SMS ücret bilgilerini, farklı bir kanaldan ise SMS numara bilgilerini gönderebilirsiniz. 16 milyon renk özelliğine sahip olması onun yerel ve ulusal kanallarda KJ olarak da kullanılmasına imkan tanır. Üzerinde bulundurduğu kronometre ve saat gibi özellikleriyle ekranda ayrı

Dijital saat gösterge penceresi

Animasyon import dosyası

bir hava oluşturmaktadır. Animasyonlu görüntülerinizi de sıralı dosyalar halinde oynatabilme imkanı üzerinde bulundurur. Ekrandan geçmesi düşünülen KJ için başlangıç zamanı verilebilmekte ve istediğiniz öğenin ekranda durma periyotlarını ayarlayabilmektesiniz. Böylelikle, özellikle bir yayın boyunca ekrana girip çıkmasını istediğiniz öğe yayında duracaktır. SC ve Horizontal ayarları üzerinde yapılıp Composite, S-VHS, veya Component giriş çıkışları seçilebilmekte ve opsiyonel SDI çıkışına olanak sağlamaktadır. Ayrıca, yayını üzerinden geçirdiğinizde sistem Crash olsa da yayınınız kesilmemekte Stand-by özelliği devreye girmektedir. Shadow MP Playout sisteminden KJ komutları alarak da çalışan Jade serisinin bu KJ’si yayın otomasyonunun diğer kısmını oluşturmaktadır. Özellikle SMS tarzı otomasyon sistemlerinde müzik klipleri yayını sırasında hem KJ kontrolü, hem de SMS kontrolü sağlayan Shadow MP ve Jade Yellow ikilisi paket bir çözüm olarak sunulabilir.

V

ıdeo

G

raph

35

TIPS & TRICKS

Geleceğin Medyası Profesyonel Disk XDCAM Profesyonel Disk, Haber Toplama, Prodüksiyon, Post Prodüksiyon, Video Çekim uygulamaları gibi tüm uygulamalarda kullanılabilir.

S

ony kullanıcılara niçin “Profesyonel Disk”i sunuyor? Sony esneklik, hız ve düşük maliyetin temel ölçüler olduğu üretim iş akışında faydalar sağlayacağına inandığı için Profesyonel Disk medyayı öneriyor. Profesyonel Disk medya, özellikle profesyonel içerik üretme için tasarlanmış olup, veri hızı, kapasitesi, transfer hızı, dayanıklılığı ve anında erişim özellikleri ile profesyonel kalite performansı sağlıyor. XDCAM Profesyonel Disk’ler mevcut MPEG IMX ve DVCAM codeklerini kullandıkları için, büyük yatırım maliyetleri olmaksızın hemen hayata geçebilirlik ve yapısında bulunan network ve metadata teknolojileri ile tahmin edilemez üretim esnekliği avantajlarını sağlıyor. XDCAM Profesyonel Disk, ”Consumer Blue Ray” medyası ile aynı şey mi? Hayır. Benzerlikleri olmasına rağmen Profesyonel Disk’te faz değişimi için

Sony XDCAM Kamera

36 V ı d e o G r a p h

özel bir kayıt malzemesi kullanılarak yüksek okuma/yazma hızları destekleniyor. Profesyonel Disk kartuşları iki farklı kafanın aynı anda erişimine imkan verirken, Consumer Blue Ray medyada tek kafa erişimi mümkün. Blue Ray ürünleri ile Profesyonel Disk arasında uyum yoktur. Birbirleri yerine kullanılamazlar. Kullanılan kayıt malzemesi göz önüne alınıdığında XDCAM Profesyonel Disk ve Consumer Blue Ray arasında hangi farklar var? XDCAM sisteminde bulunan yüksek transfer hızı, faz değişimi için daha

XDCAM Profesyonel Disk’in arşiv ömrü 50 yıl veya daha fazladır hassas kayıt katmanı gerektiriyor. Profesyonel Disk’te, 72MBps transfer hızına ulaşmak için, yüksek yansımalı kristal fazdan düşük yansımalı amorphous faza geçişin yeterince hızlı olması gerekiyor. Buna karşılık, tüketiciye yönelik Blue Ray diskin yazma hızı 36 Mbps. Faz değiştirme malzemesi dışında, kayıt yoğunluğu, track pitch ve üretim prosesleri ise aynıdır. Yazma/Okuma/ Silme ömürleri açısından XDCAM Profesyone Disk ile Blue Ray arasındaki fark nedir? Minimum özelliklerde birbirlerine eştirler. Normal kullanım koşullarında minimum 1000 okuma/yazma/silme

yapılabilmektedir. İdeal kullanım koşullarında Profesyonel Disk’in 10.000 defa okuma/yazma/silme yapabilmesi mümkündür. XDCAM Profesyonel Disk ve DVD arasında ne farklar fardır? Arada büyük farklar vardır: 5 kat fazla kapasite ( 23.3 GB / 4.7 GB) 13 kat fazla transfer hızı (11 Mbps / 11 Mbps), daha kısa lazer dalgaboyu ve koruyucu kartuş. XDCAM sistem mavi-mor lazer kullanırken DVD Sistem kırmızı lazer kullanmakta. 23.3 GB’lık kapasite şu an için geçerli olup, kısa süre sonra 50GB ve üzeri kapasiteye ulaşılabilecek. Profesyonel Disk kaset yerine geçebilir mi? Profesyonel Disk, mevcut kaset kullanımını destekleyecek ve tamamlayacaktır. İkisinin de kullanımının avantajlı olduğu uygulamalar vardır. Gelecek yıllarda beraber var olacaklardır. Hangi uygulama alanları için XDCAM Profesyonel Disk geliştirilmiştir? XDCAM Profesyonel Disk, haber toplama, prodüksiyon, post prodüksiyon, video çekim uygulamaları gibi tüm uygulamalarda kullanılabilir. XDCAM ne çeşit sıkıştırma kullanıyor? Kayıt edilen formata bağlı olarak değişir. DVCAM format için DCT, MPEG IMX için MPEG 4:2:2 Profile @ Main Level ve 30,40,50 Mbps. Proxi A/V için MPEG-4 Simple Profile video sıkıştırması ve A_Law audio sıkıştırma ile beraber toplam 2 Mbps.

TIPS & TRICKS

SONY Servis teknolojisi ile optik kafanın kayıt izinden ayrılmasını engelleyen bir tracking sistemi kullanılır

XDCAM Sistemde maksimum transfer hızı nedir? 1 kafalı sistemlerde 72 Mbps ve 2 kafalı sistemlerde 144 Mbps. Profesyonel Disk’i kullanımdan önce formatlamak gerekli mi? Evet. Bir dosya sistemi yaratan formatlama işlemi yeni disklerde gereklidir. Fakat bu işlem o kadar hızlı yapılır ki, son kullanıcı bunun farkında bile olmaz. Profesyonel Disk’te maksimum kayıt süresi nedir? Kayıt süresi formata ve veri hızına göre değişmektedir. 23.3 GB kapasiteli PFD23 Professional Disk ile yaklaşık kayıt süreleri şu şekildedir.

Aynı Disk’e birden fazla formatta kayıt yapılabilir mi? Profesyonel Disk buna izin vermekte fakat şu anki XDCAM ürünlerinin kapasiteleri mevcut değildir. MPEG IMX veri akışı 50MB/s bir transfer hızını ihtiyaç duyar. Halbuki Profesyonel Disk 72MB/s hıza sahiptir. 22 MB/ s farka niçin ihtiyaç duyulmuştur? Gerçek zamanlı MPEG IMX 50 MBps Video, 8 kanal audio, Proxi A/V data ve gerçek zamanlı meta data için 60 Mbps

taransfer hızı gerekmekte. Geri kalan 12 Mbps ise sok veya titreşim anında veya disk’te sorunlu bölgeler ile karşılaşma durumlarında dahi verilerin düzgün ve eksiksiz bir şekilde kaydedilmesi için tolerans olarak bırakılmıştır.

Disk’ten kayıtlar silinnebilir mi? Evet tüm XDCAM kameralar son kaydedilen çekimden başlayarak tek tek klip silebilirler. Tüm kayıtların sislinmesi ise 2 saniyede yapılabilir.

XDCAM Sistem için çalışma sıcaklığı aralığı nedir? XDCAM kameralar -5 / +40 derece aralığında (şu anki kaset tabanlı kameralardan daha geniş bir aralık), Mobil Deck PDW-1 0 / +40 derece aralığında, ve studio Deck’leri +5 /+40 derece aralığında (şu anki VTR’ler ile aynı aralık) çalışabilirler.

Diskin silinmesine karşı koruma var mıdır? Evet, kartuşun üzerinde bir koruma mevcuttur. Bu kaset bazlı ürünlerdeki rec/save veya rec/inhibit fonskiyonlarına benzer. Ayrıca Deck’lerde REC INH fonskiyonu kaza ile silmeyi engellemek için mevcuttur.

Sony Optik Laser Blok için 7 yıl garanti sunulur Kısmen kayıt yapılmış bir Profesyonel Disk’e, tamamen silinmeden ilave kayıt yapılabilir mi? Evet. Profesyonel Disk tekrar tekrar yazılabilir ve her yeni klibi son klibinin arkasına kaydeder. Disk tamamıyle dolana kadar kayda devam edebilirsiniz. Daha sonra, yer açmak gerekiyorsa, isterseniz son klibi veya tüm klipleri silebilirsiniz. XDCAM Profesyonel Disk’in arşiv ömrü ne kadardır? Profesyonel Disk’in oda koşullarında depolandığında tahmini arşiv ömrü 50 yıl veya daha fazladır.

Profesyonel Disk kartuşu hangi malzemeden yapılmıştır? Kartuş Polikarbonat’tan ve Disk Polipropilen’den üretilir. X-Ray tarayıcılarda veya manyetik alanlarda sorunyaşanır mı? Profesyonel Disk’te kayıtlar, kasette olduğu gibi manyetik malzeme ile yapılmadığı için, bu gibi durumularda hasar görme ihtimali yok gibidir. Disk’in hasar görmemesi için bir koruma var mıdır? Evet. Polikarbon bir kartuş diski tozdan ve deforme olmaktan korur. Bir disk kaza ile deforme olsa bile, hatta bu bölgede data olsa bile, RAID sisteminde olduğu gibi her datanın Disk’in başka bir kısmında kopyası olduğu için XDCAM sistemi dosyalara ulaşır ve datanın kaybolmasını engeller. Devam Edecek

V

ıdeo

G

raph

37

TEKNOLOJİ

Etkileşimli Medya Tasarımı

m ölü

II

B

Burak DAĞDEVİREN

C.Eng., MSBE, MIEEE

Kalite kamera kafasında ve kaydettiği medyada yaşanır

G

ünümüzde herkes belini DV tabanlı kameralara bağladı ve hatta DV’nin analogdan daha iyi olduğunu da savunmaya başlayanlar bile var. Size bir soru; Analog Component - Y, Cr, Cb iyimidir, DV – 4:2:0 dan? Cevap vermeden önce biraz düşünün lütfen. Unutmayalım, DV format adı IEEE1394 taşıyıcı platform adıdır. Bu ne demek? Neyi nerede çekerseniz çekin? IEEE1394 ile aktarmak kaliteyi arttırmaz. Kalite kamera kafasında ve kaydettiği medyada yaşanır. Gerisi taşıyıcı köprü, örnek olarak kablo, UHF, VHF, MPEG2 ML@MP gibi. Lütfen kablonuza bakıp, “ben dijital aktarıyorum, en kalitelisi” demeyiniz. Böyle derseniz, SDI ve SDTI’dan ne haber? Sorusunu soran birileri çıkabilir! VTR bazında olaya bakarsak, kamerada yapacağınız çekimlerinizin geleceği üç nokta var kaset, Harddisk, Optik Disk. Burada Harddisk’e kayıt yapmanızın kalitesel olarak hiçbir önemi yok. Sadece kullanım avantajları var. Siz Harddisk’e 4:2:0 DV kayıt yapın, ben de 4:2: 2 Component Dijital 50Mbps bir kaset vereyim. Sizce kim kazandı? Harddisk’li kamera mı? Kasetli kamera mı? Etkileşimli medya için dışarıdan görüntü ve ses alırken, unutmayalım, görüntü ve sesi nasıl aktardığımızdan daha fazla, o materyalin en başta ne ile, nereye kaydedilmiş olduğu önem kazanır. Bir görüntü ve ses bir medyaya kaydedildikten sonra kalitesini arttıra-

38 V ı d e o G r a p h

mazsınız. İstenildiği kadar renkler ve seviyeler üzerinde oynansın orjinal bitrate artmaz. Siz mevcut bitrate üzerinde değişiklikler yapmış olursunuz. Bazı ürünler var, bitrate’leri “upconvert” (yükselten) fakat bu ürünler orjinal kaliteyi, daha da iyi yapmaz, yükseltilmiş bitrate de elde edeceğiniz görüntü, orjinalinden daha da kötü olabilir. Elbette DV tabanlı bir çekim yapıp, IEEE1394 ile bilgisayarınıza DVD Authoring için aktarım yaparsanız, bu herhangi bir Analog Composite çalışmadan daha iyi sonuçlar verecektir. SMPTE (Society of Motion Picture & Television Engineers) de yapılan testler sonucunda broadcast özelliklerine sahip bir kamera kafası ile yapılan DV kaset tabanlı kayıtların, Betacam SP’den daha iyi görüntü kalitesi verdiği tespit edildi. Fakat eğer “blue-box” veya diğer bir adı ile “chroma-key” yapacaksanız, işte o zaman DV harika olmayabilir. Sebebi de 4:2:0 olmasında yatıyor. Ama kullanmak zorudaysanız “mavi” arka plan yerine “yeşil” kullanmanızı tavsiye ederim, bu özellikle

DVD Player

TEKNOLOJİ Bilgisayarınızı aynı bir Camcorder gibi görebilirsiniz. 3D programları ile çalışıp, kaliteli Render’lar yaparak, medya tasarımınız için çok etkileyici arka planlar elde edebilirsiniz

DV uygulamaları için geçerli. DVD Menü tasarımında, arka planların ne şekillerde kullanılabileceği hakkında günümüz DVD filmlerinden çok güzel fikirler edinmek mümkün. Bu çalışmalar sadece kameralardan gelen görüntüleri içermemenin ötesinde, bilgisayar tabanlı çalışmalar da içermekte. Unutmayalım, bilgisayarınız kendi içerisinde de medya tasarımınız için görüntü ve ses üretebilir, aynı bir Camcorder gibi. Kamera görüntü üretir, VTR üretmez, üretilmiş olanı sadece okur veya yazar. Bilgisayarlar her ikisini de yapabilen nadir sistemler arasında. Bilgisayarınızı aynı bir Camcorder gibi görebilirsiniz. 3D programları ile çalışıp, kaliteli Render’lar yaparak, medya tasarımınız için çok etkileyici arka planlar elde edebilirsiniz. Bazı firmalar, etkileşimle medya tasarımları içerisindeki menü için “Virtual Studio” ve benzeri sistemler dahi kullanmakta. Maliyeti çok yüksek olan bu sistemler bundan birkaç yıl öncesine kadar, sadece Televizyon Prodüksiyon’u için kullanılırdı. Önemli diğer bir nokta ise, Thumbnail oluşturulması. Thumb-

DV kaset kayıtları, Betacam SP’den daha iyi görüntü veriyor

nail, herhangi bir resmin küçük boyutlara indirgenmiş halidir. Gerçek resim hakkında kullanıcıya fikir verir, fakat gerçekteki hali kadar büyük ve yüksek çözünürlükte değildir. Özellikle web sitelerinde sıklıkla kullanılan bir teknik. Eğer siz de etkileşiminin yapılacağı menü dizaynı için, gerçek karelerden Thumbnail’ler yapacaksanız, PAL sisteminin bir zayıflığına dikkat etmeniz gerekir. PAL 625/50i, 2 Field ile çalışır ve 1 kare almak için durduğunuz herhangi bir anda, ya Field 1’de, ya da Field 2’de durmuş olursunuz, bu da resim çözünürlüğü ortalama 280 satır demektir. Farkındaysanız, sizin

Thumbnail, herhangi bir resmin küçük boyutlara indirgenmiş halidir harika bir kamera ile çektiğiniz harika bir çalışma, durduğu anda ne hale geldi. Yayıncılıktaki güzel bir aldatma da budur işte. Görüntü hareket ettiği sürece kalitesi sağlanır. Durdurduğunuz anda kalite /2, oynatmaya devam ederseniz, kalite x2. Bu durum özellikle PAL için geçerli. Bu sorunun üstesinden gelen yazılımlar olduğunu da iletmek isterim. Bu yazılımlar, Chapter (bölüm) resimleri için “donuk kare” yani “freeze framed” almak için kullanıldıklarında, 1 Field değil, 1 Frame’i alabilirler. Böylece çekimlerinizden oluşturacağınız küçük resimler de son derece kaliteli olacaktır. Kullandığımız teknolojileri yönlendiren biz kullanı-

Kamera çekimlerinizin geleceği üç nokta Kaset, Harddisk, Optik Disk

cılar değil, talep eden kitle, müşterilerimizdir. Müşterileriniz hali hazırda DVD Author edilmiş kopya istemekte eğer istemiyor ise, istemelerine az bir zaman kaldı. Bu konu, aynı kameramanlık, kurgu operatörlüğü gibi özel bilgi ve beceri gerektiren bir konudur ve rekabeti de etkiler. Günümüzde artık firmalar sadece çekimlerinin kalitesi ile değil, DVD Authoring ve etkileşimli medya tasarımlarındaki başarı ve sunum güzellikleri ile de rekabet etmeye başladılar. Unutmayalım müşteriniz, kameranızın bir resmini televizyonunda izlemiyor, fakat sizin kameranız ile başlayıp yazılımlarınız ile oluşturduğunuz sonucu izliyor. Bugünden, yayıncılık cihazlarının, DVD üzerinden etkileşimli ortam hazırlanması için kullanımına yönelik çalışmalarınıza başlamanızın sizin ve firmanızın geleceği yönünden, verimli ve geri dönüşü olacak bir yatırım olacağını da hatırlatırım. Tersi durumda, kameranız ne kadar mükemmel olursa olsun turnuvadan elenebilirsiniz.

V

ıdeo

G

raph

39

TEKNOLOJİ

“Sorenson ..Squeeze 4” Sahnede Apple QuickTime tutkunlarının vazgeçilmezi “Sorenson Squeeze” 4. versiyonuyla kendini oldukça yenilemiş

A

pple QuickTime formatlı video dosyaları oluşturmak için günümüzde en çok kullanılan ve en verimli kabul edilen Codec’lerin başında Sorenson serisi gelmektedir. Gerek Internet ortamında paylaşılmak üzere, gerekse CDROM gibi medyalar üzerinde barınmak için hazırlanan QuickTime videoları uzun süredir neredeyse standart olarak Sorenson Codec’lerle kodlanıyor. Sorenson Media tarafından geliştirilen bu Codec bir çok hatrı sayılır video yazılımını desteklese de Codec’in “Sorenson Squeeze” adında kendine has bir de dönüştürücü / sıkıştırıcı yazılımı bulunuyor. Yaklaşık bir sene önce 3. versiyonu tanıtılan Sorenson Squeeze şu günlerde 4. sürümüyle adından yeniden söz ettiriyor.

Yenilenen Arayüz

Sonuca değer veren kullanıcılar için arayüz çok da önemli bir detay olmasa da, işlevsellik, kullanım kolaylığı ve

sıkıcı çalışma şartlarından uzaklaşmak için arayüz oldukça önemlidir. Sorenson Squeeze yeni sürümüyle arayüzünü de oldukça yenilemiş durumda. Basit yerleşim ve ufaltılmış butonlar çekici bir arayüz sunarken, yazılımı ilk kez kullanmak üzere olanlar biraz zorlanabilirler. Zira butonların ne işe yaradığını kavramak biraz vakit alabiliyor. Her ne kadar butonlar üzerinde farenizle kısa bir süre durduğunuzda işlevleri yazılı olarak görebiliyor olsanız da bu bazı kullanıcılar için zaman kaybı anlamına gelebilir.

Sorenson Squeeze yeni sürümüyle arayüzünü de oldukça yenilemiş durumda Her şeye rağmen yeni Squeeze’in yönetimi oldukça kolay. Basit dosya çağırma ve video dosya dosyası üzerinde yapılacak işlemleri sıralama mantığı oldukça kullanışlı durumda. Squeeze’in ana ekranında sol bölümde dosyanızı çağırmak, çıkış formatını belirlemek ve gerekli filtreleri uygulamak gibi seçimleri yaparken, ekranın sağ tarafından monitör penceresini takip edebilir ve aynı zamanda yapılacak işlemleri sıralı olarak görebilirsiniz. Bu arada yazılımın sürükle-bırak mantığıyla da işleyebildiğini hatırlatalım.

Çok Yönlü Çıkış Seçenekleri Sorenson Squeeze 4.0

40 V ı d e o G r a p h

Sorenson Squeeze tabii ki video dosyalarını sadece QuickTime formatına

Erdem PEREMECİ

erdem@peremeci.com www.dijitalvideo.net

dönüştürmek için kullanılmıyor. Eğer sisteminizde gerekli sürücüler mevcutsa bir çok güncel video formatına dönüşFormat ve sıkıştırma türme / sıkıştırma işlemini kolaylıkla yapabilirsiniz. Bir çok ön tanımlı (preset) çıkış formatı arasında, MPEG 4, Macromedia Flash (video-SWFve film-FLV), QuickTime, MPEG 1-2 (VCD ve SVCD oluşturmak için), MP3, Windows Media ve Real’ı bulabilirsiniz. Tabii ki Squeeze’ın bunca güncel ve sık kullanılan medya formatının bir arada sunması oldukça ilgi çekiyor. Sorenson Squeeze’in bir diğer göze çarpan özelliği de HD kavramıyla ortaya çıkıyor. Artık bundan böyle Squeeze üzerinde QuickTime, Windows Media, Real ve MPEG2-4 formatları için ön tanımlı HD çıkışları kullanabilecekseniz. Bir başka değişle yazılıma çağırdığınız bir videoyu tek bir tıklamayla yukarıda saydığımız video formatlarından her hangi birine HD standartlarında dönüştürmeniz mümkün. Sorenson Squeeze 4’ün göze çarpan harika bir yeniliği de, HD’nin önceden QuickTime, Windows Media, Real, and MPEG 2 ve 4 formatları için ayarlanmış olmasıdır. Bu formatlarda, bir kaç yılı aşkın sürede HD nin dağıtımı ile bir atış olacaktır. HD örnekleri kodladığı zaman Sorenson aynı düzeyi yakalayamayacak.

TEKNOLOJİ

Multi BitRate Kodlama

Multi BitRate Encoding’in QuickTime ve Real formatları için geliştirilmiş olması, Sorenson Squeeze 4’ün yeni özelliklerinden biri. MBR olarak tanımlanan bu sistemden de hemen kısaca bahsedelim. Media sunucuları üzerinde Internet ortamında bulunan video dosyaları farklı bağlantı hızlarına sahip kullanıcılar için farklı indirme ve izlenme hızlarına sahip olmalıdır. Yani 56Kbit/s hızında bağlı bir kullanıcının indirme hızı daha düşük olduğu için izleyeceği video, 128Kbit/ s hızında bağlı kullanıcıdan çok daha düşük kalitede olacaktır. En kaba haliyle her tür bağlantı için ayrı bir video dosyası oluşturulmalı ve sunucuda saklanmalıdır. İşte MBR mantığı bu noktada devreye giriyor. MBR, yani Multi BitRate sistemiyle kodlanmış bir video dosyası, sadece tek bir video dosyası içerisinden birden fazla türde bağlantı hızını destekleyen video bilgisi barındırmakta, dolayısıyla tüm kullanıcılar aynı dosya üzerine bağlanarak kendi hızlarına uygun olan kalitede izleme yapabilmektedir.

Filtre Seçenekleri

Squeeze yine bir çok öntanımlı filtreyle birlikte geliyor. Hemen ekranın sol tarafındaki filtrelere çift tıklayarak gerekli detay ayarlarına ulaşabilir ve onaylayarak doğrudan videonuza uygulanacak işlemler sırasına ekleyebilirsiniz. Bu noktadaki en güzel özellik ise, ön izleme sistemidir. Bu sayede ön izleme penceresinden uyguladığınız filtrenin sonucunu anında görebilirsiniz. Bu arada Squeeze sadece

Squeeze 4 gelişmiş ve detaylı çıkış ayalarına sahip

seçtiğiniz kare üzerinde ön izleme yapabildiğinizi de belirtelim.

Muhteşem Hız

Bir çok ön tanımlı filtre aynı zamanda detaylı ayarlara sahip

Sorenson Squeeze, genelde dönüştürme işlemlerini oldukça hızlı ve en iyi şekliyle yapabilmektedir. Squeeze sadece hızıyla değil bu hızıyla birlikte ortaya çıkarttığı sonuçlarla da ilgi çekiyor. Tabii ki görüntünün karmaşıklığı ve renk düzeniyle orantılı olarak dönüştürme hızında değişimler olması muhtemel olsa da, ortaya çıkan sonuçlara göre hız oldukça tatmin edici boyutlarda. Örneğin; alev gibi çok hızlı değişen ve çok fazla kıvrıma sahip olan görsellerde bile sonuçların kalitesi açıkça görülüyor.

Sorenson Squeeze her ne kadar bir video dönüştürücü olsa da, aslında QuickTime videoları

Video Capture Sistemi

Sadece dönüştürme amacıyla değil, doğrudan video yakalama ihtiyaçlarınızı da karşılayabilecek şekilde donatılmış olan Squeeze 4, bu özelliği ile de oldukça tatmin edici sonuçlar doğuruyor. Basit ve kullanışlı olan görüntü yakalama arabirimini başlı başına bağımsız bir video yakalayıcı olarak da kullanabilmeniz mümkün.

Temel Kullanım Alanları

Sorenson Squeeze her ne kadar bir video dönüştürücü olsa da, aslında QuickTime videoları için geliştirilen Sorenson Video Codec’lerinin başarılı bir platformu olduğu da bilinmekte. Dolayısıyla Sorenson Squeeze ile daha çok QuickTime video formatlarına dönüşüm yapmak en verimli sonuçları doğuracaktır. Bunun yanı sıra Windows Media, Real ve Macromedia Flash gibi formatlar için de tatmin edici çözümler sunan Squeeze hem Web ortamında yayınlacak videolar için hem de yüksek kaliteli izleme formatında (HD) gibi videolar yaratabilmek için oldukça gelişmiş bir video aracı olarak karşımıza çıkıyor.

için geliştirilen Sorenson Video Codec’lerinin başarılı bir platformu olduğu da bilinmektedir

Ayrıntılı bilgi için:www.sorenson.com

V

ıdeo

G

raph

41

TEKNOLOJİ

VoIP ve Getirdikleri VoIP kablolu iletişim alanında geleceğin teknolojisidir. Görüşme ücretlerini sıfırlamakla kalmaz sayısal oluşu nedeniyle pek çok doğrudan ya da katma değerli servislere izin verir. Kemal BAYRAMOĞLU

TESAŞ Procurement Channel Sales Manager

T

elekomünikasyon sektörünün 1 Ocak 2004’ten itibaren yasal olarak liberalleşmesiyle (Türk Telekom tekelinin sona ermesi) birlikte ülkemizde kablolu iletişim alanında önemli gelişmeler ve radikal değişiklikler bekleniyor. Yıl başından bu yana yaşananlar beklentileri pek haklı çıkarmasa da, orta ve uzun dönemde beklenen değişikliklerin gerçekleşmesi yaşanacak keskin rekabet nedeniyle kaçınılmaz görünmektedir.

etmemek olmaz. VoIP, kısaca veri hatları üzerinden ses taşıma olarak tanımlanabilir. Ulusal şebeke operatörümüz ve diğer internet servis sağlayıcılardan kiralanan hatlar ile minimum 64K’dan başlayan band genişliklerinde birden çok nokta arasında veri transferi özellikle “on-line” işlemler ve hizmetler için öteden beri yapıla gelmektedir. Böyle kiralık hatlarla (Frame Relay, Leased-Line TDM vs.) firmalar kendi

Kablolu iletişim esas olarak PSTN (Public Switched Telephone Network) adı verilen ulusal bir telefon şebekesi üzerinden gerçekleşmektedir. Şebeke içinde yer alan santraller dijital olsa bile şebekenin kendisi analogdur. Şebeke içinde ISDN hatların varlığı bile gerçekte şebekenin analog doğasını değiştirmez. Genel bir perspektiften bakıldığında, hatların analog oluşu, şebeke servislerini içerik ve çeşitlilik açısından sınırlamaktadır. Bu darboğazı aşmak için hem hatları hem de anahtarlamayı sayısala dönüştürmek gerekir. Sayısallaştırmadan konuşulduğunda, İngilizce’deki “Voice Over IP” sözcüklerinin baş harflerinden oluşturulan “VoIP” kavramından söz

VoIP kısaca data hatları üzerinden ses taşıma işidir

ISDN Hatları şebekenin analog doğasını değiştirmez

42 V ı d e o G r a p h

WAN ağlarını kurmakta ve sabit aylık ücretlerle diledikleri miktarda veri taşımaktadırlar. Öte yandan, firmanın coğrafi olarak ülke/dünya sathında dağıtık konumlandırılmış uzak ofisleriyle merkezi arasında telefon görüşmeleri, bildiğimiz geleneksel yolla, PSTN hatlar üzerinden, ayrıca ücret ödenerek gerçekleştirilmektedir. İşte VoIP, veri ve ses iletimini aynı hat üzerinde olası kılmanın teknolojik adıdır. Özetle VoIP, data hatları üzerinden ses taşıma işidir. Bu amaçla, analog telefon sinyali önce sayısallaştırılırak IP paketlerine dönüştürülür; ardından, gönderilen verilere ait diğer IP paketleri ile birlikte data hattı üzerinden varış noktasına eriştirilir. Varış noktasında gerçekleşen bir demodülasyon işlemiyle sayısal ses tekrar analog sese dönüştürülerek hedeflenen abone numarasına iletilir. Bu süreçte ses paketlerinin yanısıra data

Quintum Tenor AX Serisi

paketlerinin de olması zorunlu değildir. Tüm yapılan, kaynağında analog üretilen sesi sayısal taşımak, ardından hedefte tekrar analoglaştırmaktan ibarettir. Kuşkusuz bu sürece bazı başka yan işlevler de ekleyebilirsiniz. Peki bunun faydası nedir? Her şeyden önce maliyet! Evet, zaten kirasını ödediğiniz veri hatlarından dilediğiniz kadar veri paketi gönderebiliyorken telefon trafiğinizi neden göndermeyesiniz? Üstelik ödeyeceğiniz hat ücreti değişmeyecek ama telefon faturalarınız önemli ölçüde hafifleyecek. İşte bu nedenle, aslında VoIP kurumsal düzeyde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bir WAN ağına sahip şirketlerin neredeyse tümü şu ya da bu ölçüde VoIP teknolojisini kullanmaktadırlar. VoIP görece yeni bir kavram olmakla birlikte çok kısa sürede kendini kanıtlamış, istikrarlı ve güvenilir bir iletişim yöntemidir. Arenaya yeni çıkan UMTH operatörlerinin uluslararası görüşmelerde %80’e varan tasarruf vaatlerinin ardında, kullandıkları VoIP teknolojisi vardır. Günümüzde, örnek vermek gerekirse sadece İngiltere’de 200’ün üzerinde VoIP operatörü faaliyet gösteriyor. Geleceğin iletişimi kesinlikle VoIP üzerinden olacaktır.

TEKNOLOJİ

Kırılma Noktası Bizlerin bazı girişimleri, broadcast sektöründeki üreticilere ve yazılım şirketlerine yeni ufuklar açabilir yeter ki enerjimizin bir kısmını da bu fikirlere adayalım ve ülkemize güvenelim

Cem AYBER

Dorcoteks, Genel Müdür

B

unu görmek ve dile getirmek çok üzücü ama, ülkemiz bir çok açıdan geri kalmış maalesef. Özellikle IBC gibi ‘butik teknolojilerin’ yani görselliğin ve hizmetin öneminin çok yüksek olduğu fuarlarda bu geri kalmışlık daha belirgin hale geliyor sanırım. Ülkemizi bu seneki IBC’de temsil eden tek şirket vardı. Ülkemiz bu sektörde bugüne dek neredeyse hiç temsil edilmemiş. Elbette gelişmiş Batı ülkeleri ile kıyaslayınca Türkiye için oldukça sığ sayılabilecek bir pazar bu ama yine de dünya genelinde pek çok alanda iddialı üretimlere imza atabilen ülkemizin bu alanda da, oldukça rekabetçi olabileceğini ve pazardan hatırı sayılır bir pay alabileceğini görebiliyorum. Peki eksik olan nedir? Yurtdışına pazarlamak üzere çok kaliteli ürünler üretebilen sanayicilerimiz neden bu alana hiç el atamamış? Üniversite sıralarında ekonomide ‘dışsallık’ adı verilen bir kavram ile karşılaşmıştım. Dışsallık aslında önemli bir kavram, küçümsemeyin. Pek çok gelişmiş batı ülkesini bugünlere taşıyan en önemli unsurlardan biri hatta. Peki dışsallık nedir? Basit bir örnek ile ifade edeyim; Arabamı park ediyorum ve bir sokak kedisi gelip altında ısınıyor. Bu kedi için önemli bir fayda, oysa ben bunu hedefleyerek yapmıyorum ve bu faydayı sağlamak için hiçbir ek çaba ve enerji harcamıyorum. Yani, bunun

Fuarda ilgi çeken konu HD idi

bana hiçbir ek maliyeti yok, oysa diğer tarafa fayda yaratıyor. İşte aslında üniversiteler ve farklı sektörlerdeki, birbirine rakip olmayan üretim birimlerinin ve hatta rakip olanların bile birbirlerine böyle dışsallıklar sağlaması sağlıklı ekonomilerde beklenir. Peki bunun bizim broadcast sektörü ile ne alakası var? Satışa o kadar odaklanmış ki sektörde hemen hiç kimse üretimi aklının ucundan bile geçirmiyor. Kimsenin bir üreticiye yol gösterecek, ona yeni ufuklar açacak isteği kalmamış. Yani düşünün, tekstilde dünyaya hükmeden ülkelerden biri, ufacık bir çantaya 400 USD ödeyebiliyor! Bizlerin bazı girişimleri, bu üreticilere ve yazılım şirketlerine yeni ufuklar açabilir yeter ki enerjimizin bir kısmını da bu fikirlere adayalım ve ülkemize güvenelim.

Biz ürettikçe ve çalıştıkça ülkemiz değerlerinin yükseleceği kesin Gelelim IBC’ye. RAI’ye girer girmez aslında üç aşağı beş yukarı ne ile karşılaşacağımız belliydi. HD almış başını gidiyor. Bu da fuarın ülkemize hitap edebilirliğini bir hayli kısıtlamış. Duyduğum kadarı ile HD ülkemizde daha bir elin parmaklarını geçmeyecek sayıda kullanıcıya ulaşan bir teknoloji. Bugünlerde kampanyası yapılan uydu alıcılar, fiyatları her geçen gün düşen televizyon setleri tüketicileri geleneksel SD teknolojilerine yönlendiriyor ve öyle görünüyor ki iki - üç IBC daha ülkemize yönelik ses getirecek yeni ürünleri bu fuarda görmeyi beklememek lazım. Görüntü kalitesinden etkilensem de biraz garipsiyorum HD’nin bu yükselişini. Bir tarafta hepimizin artık tanıştığı Dijital Platformların yayın

Interaktiv TV de MPEG4‘e odaklanmış durumda

kalitesine bakıyorum bir taraftan izleyicilerin memnuniyetine, ve bugüne dek sektör dışından olup da oldukça düşük kalitedeki görüntüden şikayet eden kimseyle pek karşılaşmadım. Ama bu, sanırım toplumumuza sunulan hizmetin sorgusuz kabullenilmesinden kaynaklanıyor. Ancak yine de HD gibi geçişi sancılı ve şu an çok pahalı olan bir format, ülkemizde kesinlikle daha uzun yıllar yapılan yatırımı geri kazandıracak etkiyi yaratamayacaktır. Bu yüzden ben HD’nin bir iki öncü prodüksiyon şirketi dışında ülkemizde bir süre daha pek tercih edileceğini düşünmüyorum. Fuarda sergilenen ve hepimizin yakından tanıdığı ekipmanları bir tarafa bırakıp, ‘Interactive TV’ furyasına değinmek istiyorum. Görünen o ki bu ismi gelecekte daha da sık duyacağız. Hatta pek yakında benzer uygulamaları ülkemizde de görmeye başlarız. Aslında mevcut dijital platformun hakkını vermek gerekiyor. Dijital platform, fuardaki pek çok şirketin sunduğunun önüne geçmiş zaten. Şimdi bir de Mpeg4 var hayatımızda. Buyurun bakalım! Peki ne olacak yeni aldığımız, pırıl pırıl Mpeg2 uydu alıcıları? Bazı örneklerinde Mpeg4 görüntü kalitesi, şaşırtıcı ve etkileyici, uydu maliyetleri düşünülünce oldukça da akılcı. ‘Interactive TV’ denilen olgu da biraz Mpeg4’e odaklanmış durumda.

V

ıdeo

G

raph

43

TEKNOLOJİ

Hangi Servis Ne İşe Yarar? Bu sayımızda da Windows XP servislerini sizlere tanıtmaya devam ediyoruz.

W

indows servisleri işletim sistemi başlatıldığında, otomotik ya da elle çalıştırılabilen programlardır.Windows servisleri genellikle ana uygulamaların yardımcısı olarak tasarlanırlar ve Windows’un bütün işletim sistemlerinde çalıştırılabilirler. Indexing Service: Dosyaların adlarını ve içeriklerini indeksleyerek sonradan daha hızlı arama yapılmasını sağlar. Internet Connection Firewall (ICF) / Internet Connection Sharing (ICS): ICS, diğer makinaların bu makina üzerinden internet’e bağlanabilmesini sağlar. ICF, dışarından gelebilecek saldırılara karşı makinayı koruyan firewall servisidir. IPSec kullaIPSEC Services: nıldığında bu makinanın diğer makinalarla şifreli bir şekilde haberleşmesini sağlar. Logical Disk Manager: Yeni eklenen disklerin anında görülebilmesini sağlar. Durdurulduğunda yeni eklenen disklerin görülebilmesi için reboot edilmesi gerekir.

44 V ı d e o G r a p h

Logical Disk Manager Administrative Service: Disk üzerinde yeni partition yaratma, silme, işlemlerini gerçekleştirir. Sadece kullanıldığı zaman aktive olur. Messenger:Alerter servisi veya NET SEND komutu ile yollanan mesajların ekranda görüntülenmesini sağlar.

MS Software Shadow Copy Provider: Windows Server 2003 ile gelen Shadow Copy servisi için gereklidir.

QOS uyumlu programlar arasında gerekli sinyalleşmeyi sağlar Net Logon: Domain logon için gereklidir. NetMeeting Remote Desktop Sharing: Netmeeting ile bu makinaya bağlanıp ekran kontrolünü yapmak için gereklidir. Network Connections: Network and Dial-Up Connections dizininde bulunan bağlantıları yönetir. Network DDE: Network DDE bu makinada veya başka bir makina üzerinde uzaktan program çalıştırmak için gereklidir. Network DDE DSDM: Network DDE için gereklidir. Network Location Awareness (NLA): Farklı networklere geçildiğinde (ge-

nellikle wireless için gerekir) sistemin yeni networke otomatik olarak geçişini sağlar. NT LM Security Support Provider: Named Pipe dışında bir transport kullanan programlar için güvenli haberleşme sağlar. Performance Logs and Alerts: Performans Monitor programı ile bu makinadan bilgi toplamak için gerekir. Durdurulursa diğer makinalardan bu bilgiye ulaşılamaz. Plug and Play: Donanım üzerinde olabilecek değişikliklerin kolay bir şekilde düzenlenmesini sağlar. Eğer bu makinada sürekli takılıp çıkartılan bir donanım varsa servisin çalışması gerekir. Portable Media Serial Number Service: Bu makinaya bağlanan bir Player’in seri numarasını alır. Print Spooler: Yazıcı desteği için gerekli servis. Durdurulursa bu makinadan yazıcıya birşey yollanamaz. Protected Storage: Private Key’ler veya makina üzerinde saklanan şifrelere yetkisiz kişi/programların erişimini engeller. QoS RSVP: QoS uyumlu programlar arasında gerekli sinyalleşmeyi sağlar. Remote Access Auto Connection Manager: Uzak bir makina adı verildiğinde otomatik olarak ilgili networke bağlantıyı gerçekleştirir. Genellikle modem kullanırken açılır. Remote Access Connection Manager: Network bağlantılarının yaratılabilmesini sağlar. Remote Desktop Help Session Manager: Remote Assistance için gerekir.

TEKNOLOJİ

Windows XP servisleri arka planda çalışan ve işletim sisteminin yönetimini sağlayan programlardır

Durdurulursa Remote Assistance ve buna bağlı servisler çalışmaz. Remote Procedure Call (RPC): Windows’un çalışması için şarttır. Bu servis durdurulamaz. Remote Procedure Call (RPC) Locator: RPC ile birlikte kullanılan bir servistir. Remote Registry: Yetkili bir kullanıcının uzak bir sistemden bu makina üzerindeki Registry ayarlarını görmesini ve değiştirmesini sağlar. Durdurulursa sadece local makina üzerinde bu işlem gerçekleştirilebilir. Removable Storage: Sistemde bulunan tape sürücüleri veya benzeri medyaların kullanımı için gereklidir. Secondary Logon: Logoff yapmadan farklı bir kullanıcı olarak sisteme logon edilmesini sağlar. RUNAS komutu için gerekli olan servistir. Security Accounts Manager: Kullanıcıların adlarını ve şifrelerini lokal makinada saklar ve yönetir. Durdurulamaz. Server: Sistemin Yazıcı ve Dosya sunucusu olarak çalışmasını sağlar. Durdurulursa bu makinadaki kaynaklar paylaşıma açılamaz. Shell Hardware Detection: AutoPlay için gerekli olan servis. Durdurulursa CD’ye takılan bir medya otomatik olarak çalışmaz. Smart Card: SmartCard kullanımına olanak verir. Smart Card Helper: Sisteme bağlanan ve Plug-and-play olmayan SmartCard okuyucularının kullanılmasını sağlar. SSDP Discovery Service: UPNP cihazlarının keşfedilebilmesi için gerekir.

System Event Notification: Windows logon, network, power, v.s. sistemlerinde oluşan değişikliklerin COM+ uygulamalarına bildirilmesini sağlar. System Restore Service: Sistem konfigürasyonunun belirli bir tarihe geri alınmasını sağlar. Durdurmak için My Computer / Properties / System Restore sayfasını kullanın. Task Scheduler: Belirli saatlerde istenen programların çalıştırılmasını sağlar. Durdurulursa AT komutu ile verilen görevler çalışmaz. TCP/IP NetBIOS Helper: TCP/IP üzerinden NetBIOS desteği için gereklidir. Network üzerinde bir kaynağa erişmek için genellikle gereklidir.

Themes servisi değişik kullanıcı arabirimlerinin kullanılabilmesini sağlar Telephony: TAPI ve Voice over IP gibi uygulamalar için gereklidir. Terminal Services: Remote Desktop, Fast User Switching, Remote Assistance için gerekli olan altyapıyı sağlar. Themes: Değişik kullanıcı arabirimlerinin kullanılabilmesini sağlar. Uninterruptible Power Supply: Makinaya bağlı bir UPS varsa gereklidir. Universal Plug and Play Device Host: Universal Play and Play cihazların yönetimi için gereklidir. Upload Manager Synchronous ve asynchronous dosya transferleri için gerekidir. Volume Shadow Copy: Volume Sha-

dow Copy işlemlerinin gerçekleştirilmesi ve yönetimi için gereklidir. WebClient: Internet File System için gerekli olan servistir. Ses kartları Windows Audio: için gereklidir. Durdurulursa ses desteği olmayacaktır. Windows Image Acquisition (WIA): Digital Camera veya Scanner’lardan bilgi alınabilmesi için gerekir. Windows Installer: Installer teknolojisini kullanan yazılımlar için gerekir. Bu servis durdurulursa bu makinaya Installer ile yeni yazılım yüklenemez. Windows Management Instrumentation: Windows sistemler üzerinde programatik olarak her türlü yönetim işlemlerini gerçekleştirir. Gerekmediği sürece kapatılmaması önerilir! Windows Management Instrumentation Driver Extensions: Farklı sistemlerin WMI ile entegre çalışabilmesini sağlar. Genellikle 3rd party için gereklidir. system ile Windows Time: Lokal domain controller’lar arasındaki saat senkronizasyonunun yapar. Çalışmasında fayda var.

V

ıdeo

G

raph

45

SEKTÖREL

IBC İzlenimleri Dünyanın en büyük Broadcast Fuarı olan IBC’ye bu yıl da ilgi büyüktü.

D

ünyanın en büyük Broadcast fuarı olan IBC - International Broadcast Convention, 1967’den bu yana her yıl Eylül ayının ikinci haftası başında yapılıyor. Tarih o kadar güzel ayarlanmış ki; TV’lerde yeni yayın dönemlerinin hemen başına denk geliyor. İlk başlarda İngiltere’de bir otelin bodrum katında düzenlenen fuar, gördüğü ilgi üzerine Avrupa’nın en büyük Fuar merkezlerinden olan RAI’ye taşınmış. IBC2004’ü geçen yıla göre % 12 artış ile 120 farklı ülkeden, sektörle ilgili 40776 kişi ziyaret etmiş. IBC’yi ziyaret eden ülkelerin başında tabii ki ev sahibi ülke Hollanda geliyor. Onu sırası ile İngiltere, Almanya, ABD, Fransa izliyor. Türkiye ise 195 katılımcı ile 21. sırada yer alıyor. Ancak istatistiklerde, 2003’e göre daha çok ziyaretçisi olan ülkeler sıralamasında Türkiye 6. sırada yer alıyor. Geçen yıl 146 Türk ziyaretçinin bulunduğu IBC’de ülkemizden giden ziyaretçideki % 33.6 artış, ülkemizden IBC’ye olan ilginin her sene daha da arttığını gözlemekteyiz. IBC’de bulunan 11 farklı konu için hazırlanmış salonlarda, 36 ülkeden stand açarak katılan firma sayısı ise 1137. IBC’nin yapıldığı, 22 kongre salonuna sahip ve toplam 87.000 metrekare alan üzerine kurulu Amsterdam RAI fuar merkezi, senede 70 civarında fuar ve etkinliğe ev sahipliği yapıyor. Katılımcı ülkeleri temsilen çekilen bayraklara, bu sene Computorium’un katılması ile Türkiye bayrağı da eklendi. Fuar katılımcılarından dolayı toplam 36 ülkenin

46 V ı d e o G r a p h

Computorium standı, Türk ziyaretçilerin uğrak yeri oldu

bayrağının dalgalandığı IBC’de İspanyol menşeli tüm firmalarda aynı logoyu gördük: From Spain. Diğer ülkelerde ise milliyetlerini belirtecek en ufak bir sembol görünmüyordu. Ülkemizi temsil eden Computorium standında ise, Türkiye’yi tanıtan görüntüler fuar boyunca hiç durmaksızın gösterilerek ziyaretçilerin ilgisi çekildi. Computorium, IBC’ye 2002’de ilk Türk firması olarak tek başına katılmıştı. Daha sonra 2003’de Vestel katılarak Türkiye’yi temsil etmişti. IBC 2004’e Computorium’dan başka katılan Türk firmasının olmayışı aslında bizi üzmüştü. Umarız IBC2005’e, başka Türk firmaları da katılır ve bayrağımızı dalgalandırmanın onurunu paylaşır. Not Geçen sayımızda yine bu sayfalarda bilgisini aktardığımız, İstanbul Bilgi Üniversitesi SOFARG biriminin ürettiği sosyal reklamlar, “Ethem Özgüven, SOSYAL REKLAMLAR 2004 – En İyiler” CD’sinde VideoGraph’ın bu sayısı ile Yerel TV’lere iletilmektedir. CD içinde çeşitli sosyal içerikli temalarını barındıran; süreleri 20 saniye ile 1 dakika arasında değişen 22 reklam filmi bulunmaktadır.

1

Ölüm cezasına çarptırılan bir adama son sözü sorulmadan önce şöyle deniyor. “Son sözünü yalan söylersen asılarak, doğru söylersen kesilerek öleceksin.” Bu adamın kurtulma şansı olduğuna göre ölüm cezasından kurtulmak için ne söylemelidir?

2

Aşağıdaki eşitliklerin hangi mantıkla oluşturulduğunu bularak, soru işaretinin yerine hangi sayının gelmesi gerektiğini bulabilir misiniz? 1 = 25, 2 = 80, 3 = 71 4 = 42, 5 = 69, 6 =?

Komik Fotoğraflar

Beyin Jimnastiği

MAGAZİN

3

Bir deney yapacaksınız ve bu deneyin zaman ayarlamasını yapmak için elinizde sadece zaman ayarlayıcısı olarak 2 tane kum saati vardır. Bunlardan biri 7 dakikalık, diğeri ise 15 dakikalıktır. Yapmayı düşündüğünüz deney tam 15 dakika sürmektedir. Eğer zamanı uzatırsanız veya kısaltırsanız deneyde istediğiniz verimi alamamaktasınız. Bu iki kum saatini kullanarak bu deneyin zaman ayarlamasını nasıl yaparsınız?

Suudi Arabistan ‘da bir kadın kocasına kahve yapmazsa bu boşanma nedenidir. Bir köpekbalığı 100 milyon damla deniz suyu içindeki bir damla kanı hissedebilir. Sivrisinek kovucu spreyler sinekleri kovmuyor. Sizi gizliyor. Sivrisineğin alıcılarını bloke ederek sizin orada olduğunuzu anlamamalarını sağlıyor. Sivrisineğin kulağımıza işkence gibi gelen vızıltı sesi onun saniyede 500 kez kanat çırpması yüzünden oluşur. Hiçbir kağıt parçası 7 defadan fazla ikiye katlanamaz! Kupa papazı bıyıksız olan tek papazdır! Üzerinde bar kodu bulunan ilk ürün Wrigley’s marka sakızdı.

Fıkralar

Şaşırtıcı Gerçekler

Not: Cevaplar bir sonraki sayıda ve www.computorium.com’da yayınlanacaktır. Videograph Dergisi 3. Sayısındaki Soruların Cevapları 1) Her kenarı 1 m olan küp şeklinde bir kutu yaptırıp iki köşesi arasına çapraz bir biçimde kılıcı yerleştiririz. 2) Kibrit 3) Göz parlaklığı algılandığında parlaklık için ayrılan bant genişliği 4: (G) Işık 2: (R) Kırmızı 2: (B) Mavi sinyalleri değerleri 2 kat fazladır.Her rakam sinyal için ayrılan birim bant genişliğini ifade eder. 4) Gün batımı zaman aşımına uğradığından dolayı.

Temel’in Oğlu Temel’in oğlu küçük Temel, okula gittiğinde öğretmeni sorar: -Temel, baban nasıl iyi mi? Küçük Temel: -Öğretmenum, babam dün akşam banyo küvetine girdi, uyudi kaldi oriya. Öğretmen şaşkın: -Uyudu mu? Desene sular evi bastı, ev mahvoldu... Küçük Temel sakin: -Yooo öğretmenum öyle olmadi, çünki babam ağzı açuk uyur.. Kiminle Evli? Mahkemede hakim, Temel’e sormuş: - Kiminle evlisin? - Bizum kariylan! Hakim sinirlenmiş: - E, herhalde, sen hiç erkekle evlenen duydun mu? - Duydum tabi, nasil duymadum!.. - Kimmiş? - Bizum kari.

V

ıdeo

G

raph

47

Sektörden Web Siteleri Türkiye’de Sektörel Siteler DIGITAL VIDEO http://www.dijitalvideo.net/

KAMERA ARKASI http://www.kameraarkasi.net/ DARKHARDWARE http://www.darkhardware.com/ HARDWAREMANIA http://www.hardwaremania.com TOMSHARDWARE http://www.tomshardware.com.tr/ PC LABS http://www.pclabs.gen.tr/

Okuyucu Mektupları Derginizi internette görünce oldukça şaşırdım ve aynı zamanda sevindim. Sektörün nabızını tutan ve aynı zamanda doyurucu teknik verileriyle baştan oturmuş bir yapıya sahip olduğunu gördüm. Kürşad ÇAKIR Derginizi inceledim. oldukça başarılı bir teknolojik yapıya sahip. televizyonun kamera arkasında çalışan biz teknik ekip için çok faydalı olacağına eminim. Cüneyt ESKİOCAK DEU Güzel Sanatlar Fakültesi Müzik Bilimleri Bölümü Müzik Teknolojisi Programı olarak 15 kişilik öğrenci ve öğretim elemanı kadromuzla derginizden ücretsiz olarak faydalanmak istiyoruz. Konuyla ilgili yanıtınızı beklemekteyiz. Teşekkürler... Öğr. Gör. Cihan IŞIKHAN Merhabalar, Mersin Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Bölümünde Öğretim Üyesi olarak çalışmaktayım. Derginizi inceleme fırsatı buldum ve çok beğendim. Derginizi edinmek isterim. İlgilerinize şimdiden teşekkür ederim. H. Arif BAĞCIVAN Bir Editing çalışanı olarak okudum derginizi ve gerçekten çok beğendim... Derginizi çok başarılı buluyorum ve bir solukta okuyorum Onur ÇELİK Derginiz iletişim fakültesindeki bir ögr. gör. arkadaş vasıtasıyla elime geçti. çok beğendim tebrik ederim. Müdür Yrd. Öğr. Gör. Özgür DÜNDAR Elektronik Haberleşme Prg. Başkanı Ben Selcuk Üniversitesi İletişim Fakültesi Halkla İlşkiler ve Tanıtım bölümünde son sınıf öğrencisiyim. Dergiyle hocam sayesinde tanıştım. çok güzel hazırlanmış. Tebrik ediyorum. Şule YILMAZ VideoGraph dergisinden Azerbaycan Samanyolu TV’ye de gönderirseniz memnun oluruz. Remzi BAYRAM Yayın Müdürü

V

ıdeo

G

raph

İmtiyaz Sahibi

Computorium Gelişmiş Bilgisayar Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. Adına

Zafer İPEKÇİ Yazı İşleri Müdürü Abdullah S. ŞEN Yayın Yönetmeni R. Sedat ÇÖLOĞLU Yönetici-Editör Tuğba ÖZ tuba@videograph.com.tr Sayfa Tasarımı Mehmet ÇİFCİ emcifci@videograph.com.tr Reklam Sorumlusu Emre ŞENAY esenay@videograph.com.tr Katkıda Bulunanlar Ali DERELİ Ali Rıza ÖZDENİZ Ayhan TECER Bilsay İNCEDALCI Burak DAĞDEVİREN Burhan EKER Cem AYBER Emre ŞENAY Erdem PEREMECİ Fuat DEMİR Halil TANER Kemal BAYRAMOĞLU Muzaffer BEYGİRCİ Osman YEL Selahattin ACAROĞLU Serkan KARAARSLAN Volkan ÖZER Reprodüksiyon: Bay Grafik Baskı: Altan Matbaacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. Adres Piyale Paşa Bulvarı Memorial Center A Blok Kat:10 Pk 34270 Okmeydanı-İstanbul/TÜRKİYE Tel: + 90 (212) 320 88 20 Fax: + 90 (212) 320 88 27 Web: www.videograph.com.tr E-Mail: info@videograph.com.tr Abonelik İçin: abone@videograph.com.tr VideoGraph’ta yayınlanan her türlü yazı-görüntülü malzeme izin almak ve kaynak göstermek koşuluyla kullanılabilir. Yayınlanan ilanların ve yazarların yazılarının tüm hukuki sorumluluğu firma ile kişilere aittir. VideoGraph Dergisi, Basın Yayın ve Meslek İlkeleri’ne bağlıdır.


VideoGraph 04