Page 1

NA RZECZ POJEDNANIA

C

eremonia wręczenia agrody im. ks. Stanisława Musiała za 2009 rok odbyła się 30 kwietnia br. w sali obrad Rady Miasta Krakowa. To wyróżnienie za zasługi na rzecz pojednania polsko-żydowskiego i chrześcijańsko-żydowskiego przyznawane jest co roku. Nagroda została ustanowiona w 2008 roku przez Klub Chrześcijan i Żydów "Przymierze". O wyborze nagrodzonych decyduje kapituła, której przewodniczy rektor UJ, a zasiadają w niej przedstawiciele głównych krakowskich instytucji i środowisk, w tym żydowskiej i chrześcijańskiej społeczności Krakowa.

relacjami Polaków i Żydów. Jest autorką dedykowanej pamięci księdza Musiała książki Legendy o krwi. Antropologia przesądu, dotyczącej etnografii antysemityzmu i antyjudaizmu. Publikacja stanowi imponujące podsumowanie wieloletnich interdyscyplinarnych badań, podczas których autorka wnikliwie prześledziła losy blood libels (tak zwanych "legend krwi", w których przypisuje się Żydom na przykład mordy rytualne i profanacje eucharystii) w europejskiej pamięci i wykazała ich związki ze współczesnym antysemityzmem, co dokumentują obszerne fragmenty wywiadów z mieszkańcami Sandomierszczyzny. Stała się tym samym konty-

Uroczystość wręczenia nagrody odbyła się w Urzędzie Miasta Krakowa. Wzięli w niej udział wybitni przedstawiciele

świata nauki, polityki i kultury

W tym roku w kategorii "za twórczość intelektualnąpromującą nuatorką myślenia księdza Stanisława Musiała, który był między dialog chrześcijańsko-żydowski i polsko-żydowski" kapituła przyinnymi autorem wstrząsających tekstów o mordzie rytualnym. znała nagrodę prof. Joannie Tokarskiej-Bakir. Fundatorem nagrody Laudatorem Bogdana Białka był prezydent Krakowa prof. Jacek jest rektor UJ. W drugiej kategorii, "za inicjatywy społeczne promuMajchrowski, to on osobiście wręczył wyróżnienie. Bogdan Białek jące dialog chrześcijańsko-żydowski i polsko-żydowski", nagrodę jest redaktorem naczelnym miesięcznika o tematyce psychologiczotrzymał Bogdan Białek. Fundatorem nagrody w tej kategorii jest nej "Charaktely". Pełni także funkcję prezesa Stowarzyszenia im. prezydent Krakowa. Jana Karskiego w Kielcach, któUroczystość w urzędzie miarego głównym celem jest aktywne sta poprowadził pro f. Wiesław włączenie mieszkańców Kielc Kozub-Ciembroniewicz, prezes w dialog polsko-żydowski. Klubu Chrześcijan i Żydów "PrzyZwiązki Bogdana Białka z temierze". W programie znalazł się matyką relacji polsko-żydowskich wykład prof. Jacka Purchli, dyreksięgają lat 80., kiedy jako reaktor tora Międzynarodowego Centrurn naczelny związkowego pisma Kultury, zatytułowany Kraków "Notes" publikował artykuły miasto wielokulturowe?, a także dotyczące bolesnej przeszłości wystąpienia przewodniczącego Żydów w Kielcach. Po 1989 roku, Zarządu Gminy Wyznaniowej na łamach "Gazety Wyborczej", Żydowskiej w Krakowie Tadeusza ~ wielokrotnie publikowane były Jakubowicza oraz rektora Wyższej .~ jego artykuły dotyczące tematyki ::: Szkoły Filozoficzno-Pedagogicz.( relacji polsko-żydowskich, które nej .Jgnatianum" prof. Ludwika Rektor UJ pro! Karol Musioł wręczył Nagrodę im. Księdza Musiała często spotykały się z burzliwymi Grzebienia. pro! Joannie Tokarskiej-Bakir reakcjami. Od 2000 roku z inicjaPo odczytaniu laudacji nagrodę prof. Joannie Tokarskiej-Bakir tywy Bogdana Białka w rocznicę pogromu kieleckiego odbywa się wręczył rektor UJ prof. Karol Musioł. Laureatka jest profesorem Marsz Pamięci i Modlitwy. na Uniwersytecie Warszawskim w Instytucie Stosowanych Nauk W roku 2004 roku, dzięki inicjatywie Bogdana Białka, gimSpołecznych. W pracy naukowej zajmuje się antropologią kultury, nazjum w Kielcach przy ul. Jasnej przyjęło imię Jana Karskiego. a ściślej - antropologią religii, kulturami ludowymi, pielgrzymkami, W uroczystościach wziął udział Marek Edelman, który przyjechał kulturąponowoczesną, tybetańską, polską religijnością ludową oraz do Kielc po raz pierwszy od czasów pogromu. - Bylem w Kielcach

62

ALMA MATER nr 126-127

••


dzień po pogromie. Widziałem martwych ludzi, krew na chodnikach. Od tego czasu nie przyjeżdżałem tutaj. Minęło 50 lat i znów tu jestem. Czas wyplenił zło z tego miasta. Kielce to już inne, lepsze miasto - stwierdził Edelman. W 2006 roku Bogdan Białek był organizatorem Ogólnopolskiego Dnia Judaizmu i obchodów 60. rocznicy pogromu w Kielcach, przekonał wtedy do współpracy biskupa kieleckiego i prezydenta Kielc. Podczas Dnia Judaizmu odbyły się spotkania ekumeniczne, modlitewne i kulturalne z udziałem kilkuset mieszkańców Kielc. Podczas tego wydarzenia pod kamienicą, gdzie dokonał się pogrom, wmurowano tablicę z polskimi i hebrajskimi słowami modlitwy, którą papież Jan Paweł II umieścił w Ścianie Płaczu w Jerozolimie. Władysław Bartoszewski powiedział wówczas: Kielce, które stały się smutnym symbolem, dają dziśprzykład,jak radzić sobie z trudnymiproblemami historii. Myśl Jana Pawła II padła na żyzną glebę tu, w Kielcach. Bogdan Białek jest również inicjatorem licznych otwartych spotkań na temat relacji polsko-żydowskich. Aktywnie działa w Polskiej Radzie Chrześcijan i Żydów. Dzięki jego staraniom

doszło do wydania książki Listy z getta Hanny Goldszajd, w której znalazło się kilkadziesiąt cudem odnalezionych i ocalałych kart pocztowych, listów i fotografii Hanny Goldszajd, pochodzących z pierwszych lat okupacj i. W 2007 roku Bogdan Białek był inicjatorem i organizatorem uroczystości obchodów 65. rocznicy zagłady ludności żydowskiej w Kielcach (likwidacji getta). Został wtedy odsłonięty pomnik Menora, ufundowany przez Bogdana Białka orazjego rodzinę i przyjaciół. Warto też wspomnieć, że w 2009 roku Bogdan Białek był pomysłodawcą i współorganizatorem Szabatonu, który odbył się w Kielcach. W wydarzeniu uczestniczyło kilkudziesięciu Żydów z Izraela iPolski. Również w 2009 roku powstał Komitet Restytucji Grobu Ofiar Pogromu w Kielcach, w którego skład weszli: Bogdan Białek, prezydent Kielc Wojciech Lubawski, naczelny rabin Polski Michael Schudrich, przewodniczący Ziomkostwa Kieleckiego w Izraelu Yaacov Kotlicki. Więcej informacji na temat Nagrody im. Księdza Musiała oraz tegorocznych laureatów można znaleźć na stronie www.przymierze.krakow.pl

A Woj

PRACA WSZYSTKO ZWYCIĘŻA rofesor Franciszek Ziejka, kierownik Katedry Historii Literaczystości, przyjmując, na ręce dyrektor Zofii Gołubiew,jedno z najtury Pozytywizmu i Młodej Polski na Wydziale Polonistyki bardziej prestiżowych wyróżnień regionalnych: statuetkę Hipolita UJ, został 21 kwietnia br. uhonorowany srebrnym medalem Labor za promocję polskich dzieł sztuki na forum Europy i świata. Omnia Vincit. To zaszczytne wyróżnienie przyznało profesorowi Zofia Gołubiew otrzymała ponadto godność Lidera Pracy Organicznej, statuetkę HonoPoznańskie Towarzystwo im. Hipolita Cegielskiego rowego Hipolita oraz srebrny medal Labor Omnia Vincit. w uznaniu dla jego działalności j ako przewodniczącego Medalem Młodego Pozytywisty odznaczono także Rady Muzeum Narodowego pracowników Muzeum: Miw Krakowie. chała Dziewulskiego, Annę Na uroczystość zorganiGrajewską, Olgę Jaros oraz zowaną w Gmachu GłówAgatę Małodobry. nym Muzeum Narodowego Towarzystwo im. Hipow Krakowie przybyli prezydent poznańskiego Towa1u lita Cegielskiego powstało rzystwa im. Hipolita Cegielo w ostatniej dekadzie XX skiego dr Marian Król oraz .~ ~ ~ wieku, a podstawową ideą dyrektor Towarzystwa Edtej pozarządowej organizacji ~ jest propagowanie pozytymund Dudziński. Nie zabraOd prawej: przewodniczący Rady Muzeum Narodowego w Krakowie pro! Franwistycznych tradycj i pracy kło także gości z Krakowa, ciszek Ziejka, dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie Zofia Gołubiew oraz organicznej oraz wiedzy wśród których znaleźli się, pracownicy Muzeum: Agata Małodobry, Anna Grajewska, Michał Dziewulski, O życiu i osiągnięciach Hipomiędzy innymi, wiceprzeOlga Jaros lita Cegielskiego, wybitnego wodnicząca Rady Miasta Krakowa Marta Patena, dyrektor Wydziału Kultury i Dziedzictwa Polaka i Wielkopolanina. Ciekawostką, potwierdzającą związki Krakowa i Poznania,jest fakt, że córka Hipolita Cegielskiego - ZoNarodowego UMK Stanisław Dziedzic, przewodniczący Stałej Konferencji Dyrektorów Muzeów Krakowskich oraz dyrektor Mufia, była żoną znanego krakowskiego historyka i konserwatywnego polityka prof. Michała Bobrzyńskiego. zeum UJ prof. Stanisław Waltoś, sekretarz marszałka województwa małopolskiego oraz ksiądz prof. Andrzej Napiórkowski. Statuetki Hipolita przyznawane są wybitnym przedsiębiorcom, O wygłoszenie krótkiego wykładu poproszono prof. Franciszka naukowcom, działaczom społecznym oraz twórcom kultury z całego kraju. Pierwszą statuetką Hipolita uhonorowany został 1 sierpnia Ziejkę, który przypominając związki łączące na przestrzeni wieków Kraków i Poznań, przede wszystkim skupił sięjednak na podkreśle2001 roku, podczas tysięcznej audiencji generalnej, papież Jan niu zasług osób odgrywających ogromną rolę w tworzeniu ponad Paweł II. Kopia wręczonej mu wówczas statuetki znajduje się 130-letniej historii Muzeum Narodowego w Krakowie. Dlaczego? w muzeum w Wadowicach. Bo to właśnie ono 21 kwietnia br. było głównym bohaterem uroRita Pagacz-Moczarska

P

l

II

ALMA MA TER nr 126-127

63

"Alma Mater" 2010, nr 126-127, s. 62-63  

A[nna] Woj[nar], "Na rzecz pojednania", "Alma Mater" 2010, nr 126-127, s. 62-63