Page 23

MAGAZINE | winter 2013 - 2014 

23

CVZ-rapport over overheveling langdurige intramurale GGZ

Inzetten op herstel zelf­redzaamheid De overheveling van de langdurige intramurale GGZ uit de AWBZ naar de Zvw en de Wmo kan de zorg aan mensen met een psychiatrische aandoening verbeteren. Maar er kleven ook risico’s aan. Dat staat in het CVZadvies over de over­heveling. Tekst: Corina de Feijter | Beeld: Inge Yspeert (HH)

Het kabinet wil de langdurige zorg voor volwassen cliënten die vanwege een psychische stoornis in een instelling of psychiatrisch ziekenhuis verblijven anders inrichten. De intramurale GGZ gericht op behandeling wordt niet langer betaald uit de AWBZ, maar overgeheveld naar de Zvw. Cliënten bij wie de nadruk niet ligt op behandeling maar op beschermd wonen met ondersteuning, krijgen zorg op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Gemeenten zullen dan alle mensen met een psychische stoornis ondersteunen bij wonen, dagbesteding of werk. “We verwachten dat door deze overheveling zorgaanbieders, zorgverzekeraars en gemeenten meer gaan investeren in breed herstel van deze cliënten”, legt Ineke van der Voort uit, adviseur bij het programma langdurige zorg van het CVZ. “Dat kan natuurlijk in elk systeem, maar juist de Wmo richt zich op zelfredzaamheid en participatie. Mensen met een psychische stoornis hebben vaak ook andere problemen. Ze hebben sociale handicaps opgelopen door hun langdurig verblijf in een instelling. Wat iemand nodig heeft aan ondersteuning op het gebied van wonen, onderwijs en werk, het totale sociale domein, wordt meer in samenhang bekeken.”

Zelfstandigheid stimuleren In het huidige systeem is het voor zorgaanbieders van beschermd wonen en verblijf met behandeling financieel aantrekkelijk om cliënten opgenomen te houden. De cliënten krijgen daardoor niet altijd kwalitatief goede zorg die aansluit bij hun mogelijkheden. Het eerste jaar wordt betaald vanuit de Zvw en daarna vallen verblijf en behandeling onder de aanspraken van de AWBZ. Van der Voort: “Nu is het voor instellingen financieel niet aantrekkelijk als een cliënt na behandeling weer zelfstandig gaat wonen. Dat stimuleert niet tot herstel. De overheveling maakt een

“Er mag geen domeinen­ strijd ontstaan over de rug van de cliënt”

einde aan deze negatieve financiële prikkels. Dat is een kansrijke verandering. Wij denken dat sommige mensen op den duur weer zelfstandig of beschermd kunnen wonen met de juiste ondersteuning. Welke cliënten dat zijn en hoe lang zij daarvoor nodig hebben, dat is niet op voorhand te voorspellen. Gemeenten en zorgaanbieders ervaren straks prikkels om in te zetten op herstel van zelfredzaamheid.” Risico’s Van der Voorts collega Sandra Weghaus wijst erop dat er ook risico’s zitten aan de overheveling. “Gemeenten en zorgaanbieders moeten afspraken maken over hoe ze met deze kwetsbare groep mensen omgaan. Hoe kan iemand het best worden geholpen? Voor vragen over wonen en dagbesteding moet een cliënt bij de gemeente zijn, voor behandeling bij een zorgaanbieder. Het gaat om zorg en begeleiding op deze snijvlakken en dat vereist goede afstemming. Er mag geen domeinenstrijd ontstaan over de rug van de cliënt.” Voldoende mogelijkheden Patiënten- en cliëntenorganisaties zijn bang dat sommige cliënten, bijvoorbeeld met meerdere aandoeningen, tussen wal en schip gaan vallen. Van der Voort: “We begrijpen hun pleidooi om sommige groepen aanspraak te geven op zorg vanuit de nieuwe Wet langdurige zorg. Maar je kunt niet op voorhand zeggen welke cliënt zijn hele leven is aangewezen op zorg met verblijf in een instelling en welke toch op termijn weer – met ondersteuning – zelfstandig kan wonen. Wij vinden dat de combinatie Wmo en Zvw voldoende mogelijkheden biedt voor passende zorg en begeleiding voor deze cliënten.” Het CVZ-rapport Overheveling langdurige intramurale GGZ is te vinden op www.cvz.nl

CVZ Magazine | Winter 2013 - 2014  

Het winternummer van het CVZ magazine. Shimon Whiteson over robotica in de zorg - Psychologe Laura Batstra over effectiviteit van psychologi...

CVZ Magazine | Winter 2013 - 2014  

Het winternummer van het CVZ magazine. Shimon Whiteson over robotica in de zorg - Psychologe Laura Batstra over effectiviteit van psychologi...

Advertisement