Page 1

ÔÈÔI ÔÛÌÛÃÚÝÏÓÄ, ÔÈ IÅÉ ÔÛÌÛÃÚÝÏÙÊIÓ

ÊúÁÐ-ì È ÏÀÐËÀÌÅÍÒÛÌÐÝ ÏÐÀÂÈÒÅËÜÑÒÂÝÌÐÝ ß ÃÀÇÅÒ ÃÀÇÅÒÀ ÏÀÐËÀÌÅÍÒÀ È ÏÐÀÂÈÒÅËÜÑÒÂÀ ÊÁÐ

1924 ÃÚÝÌ È ÌÝÊÚÓÀÓÝÃÚÓÝ ÌÀÇÝÌ È 1 ËÚÀÍÄÝÐÝ ÊÚÛÄÎÊI

ÀÄÛÃÑÊÎÅ ÑËÎÂÎ

¹54 (21.962)

2011 ãúýì ãúàòõýïýì (ìàðòûì) è 31, ìàõóýêó

ÊIýðýô Ð. Äæ. «Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì öIûõóõýì Ióýõóòõüýáçý ÿõóýùIýíûìêIý è IýíàòIýì ùIûõü çèIý è ëýæüàêIóý» öIý ëúàïIýð ôIýùûíûì è IóýõóêIý

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðåçèäåíòûì è Óêàç

Ìîñêâà êúàëýì ùûïñýó äè ëúàõýãúóõýì ñîöèàëüíý äýIýïûêúóíûãúý åòûíûì æûäæýðó çýðåëýæüûì ïàïùIý, «Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì öIûõóõýì Ióýõóòõüýáçý ÿõóýùIýíûìêIý è IýíàòIýì ùIûõü çèIý è ëýæüàêIóý» öIý ëúàïIýð ôIýùûí ÊIýðýô Ðóñëàí Äæýðèõúàí è êúóýì - Ìîñêâà êúàëýì ùûIý «Ìåäâåäêîâî» ñàòó óíý» àêöèîíåð îáùåñòâý çýõóýùIàì è ãåíåðàëüíý äèðåêòîðûì. Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðåçèäåíò ÊÚÀÍÎÊÚÓÝ Àðñåí Íàëøûê êúàëý 2011 ãúýì ãúàòõýïýì è 24-ì ¹35-ÓÏ Àáðýäæ I. Õü. Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è ÙIûõü òõûëúûð åòûíûì è IóýõóêIý

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðåçèäåíòûì è Óêàç

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è ñîöèàëüíî-ýêîíîìèêý çûóæüûíûãúýì êúàðóóøõóý çýðûðèõüýëIàì èêIè èëúýñ êóýä ëúàíäýðý õüýëýëó çýðûëàæüýì ïàïùIý Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è ÙIûõü òõûëúûð åòûí Àáðýäæ Iýäèá Õüýñýíáèé è êúóýì - Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðàâèòåëüñòâýì è ÓíàôýùIûì è ÿïý êúóýäçýì. Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðåçèäåíò ÊÚÀÍÎÊÚÓÝ Àðñåí Íàëøûê êúàëý 2011 ãúýì ãúàòõýïýì è 25-ì ¹37-ÓÏ Áåïïàåâ Ì. À. «Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì ùýíõàáçýìêIý ùIûõü çèIý è ëýæüàêIóý» öIý ëúàïIýð ôIýùûíûì è IóýõóêIý

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðåçèäåíòûì è Óêàç

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è ùýíõàáçýìðý ëèòåðàòóðýìðý ÿ IýíàòIýì ùèIý ôIûùIýì ïàïùIý, «Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì ùýíõàáçýìêIý ùIûõü çèIý è ëýæüàêIóý» öIý ëúàïIýð ôIýùûí Áåïïàåâ ÌóòIàëèï Àçíîð è êúóýì - «Çàìàí» ãàçåòûì è ðåäàêöý» êúýðàë IóýõóùIàïIýì è ðåäàêòîð íýõúûùõüýì è êúóýäçýì. Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðåçèäåíò ÊÚÀÍÎÊÚÓÝ Àðñåí Íàëøûê êúàëý 2011 ãúýì ãúàòõýïýì è 25-ì ¹38-ÓÏ

Íàëøûê êúàëýì

Ìûãóâýó êúûçýIóàõûæ

Êúàëýì è ìåäèöèíý IóýõóùIàïIýõýð çåõüýíûìðý çýãúýïýùûæûíûìðý ùIûïIý áþäæåòûì ìûëúêó íýõúûáý çûõóõèõõýì ÿùûùù. ÈÓÆÜÐÅÉ èëúýñèòIûì êúðèóáûäýó êúàëý ñûìàäæýùõýð êúûçûõóýòûíøýó çýãúýïýùûæûíûì ñîì ìåëóàí 44-ì ùIèãúó õàëúõüàù. Ìû çýìàíûì èëúýñ 40-êIý çýìûIóñà êëèíèêý ñûìàäæýùûì è ëúõóàïIý êúóäàìýð çýðûùûòó çûõóåé õóàãúàçý. Íýãúàáý ìóíèöèïàëüíý áþäæåòûì è õüýêúêIý àáû ñîì ìåëóàí 24-ðý è óàñý ðåìîíò ëýæüûãúýõýð ùûçýôIàãúýêIàù. Ìû ãúýì çè ïIàëúýð èêIà õüýëúýçåøý ëèôòõýð çýðàõúóýêIûíó ÿ ìóðàäù. ÊúûçýðûìûêIóý ùûòûêIý êúýõúó õúóæûêúóýìý, òîêûð ùõüýõóýó êúýçûòûíó Iýìýïñûìý ÿãúýóâûíóù. Àáû êúûäýêIóýó, äèàãíîñòèêýð ïñûíùIýó èêIè íýõúûôIó èðàãúýêIóýêIûí ïàïùIý, ëúõóàïIý óíýì åçûì è ëàáîðàòîðý êúûùûçýIóàõûíóù, ñàáèé êúàëúõóàãúàùIýõýð óç çýðûöIàëýõýì ùàõúóìýí ùõüýêIý, ðåàíèìàöý ïýøûì õüýóàð çûãúýêúàáçý Iýìýïñûìýõýð ùàãúýóâûíóù. Íàëøûê êúàëý îêðóãûì è ùIûïIý àäìèíèñòðàöýì è óíàôýùIõýì ÿ æýðäýìêIý èðàãúýêIóýêI çýãúýïýùûæûíûãúý ëýæüûãúýõýì ÿ ôIûãúýêIý, àíýõýìðý ñàáèéõýìðý õóýôàùý ìåäèöèíý Ióýõóòõüýáçý ùàãúóýòûíó èäæûðåé ëúõóàïIý óíýð ìýëûæüûõü ìàçýì èðèõüýëIýó êúûçýIóàõûæûíóù. ÄÅÌÈÄÎÂÝ Àííý. êúûçýðàòàìêIý, àáû è çàóýòåíäæûç êúàðóõýì ùIàäçàù Ñèàì ïñû äýæûïIýìðý Àíäàìàíñêý òåíäæûçûìðý ùûIý õûòIûãóõýì çûùûçûãúýïñýõóõýð êúðàãúýIýïõúóêIûí. Àõýð ïñîðè êúûçäèêIàð õàìý êúýðàëõýðàù. Òàèëàíäûì è èïùý ùIûíàëúýõýì ãúàòõýïýì çýè êúýìûõúóàóý óýøõûøõóý êúûùåøõàù, àðàù ïñûäçýð êúýçûøàðè.

Ïîëèòèêýð è ëúàáæüýó

ß ãóàïý õúóàù

«ÈÒÀÐ-ÒÀÑÑ» õúûáàðåãúàùIý IóýõóùIàïIýì êúûçýÄûãúóàñý Ìèíñê æóðíàëè- ðèòûìêIý, Ñèðèåì è ïðåçèñòõýì ùàIóùIàù Áåëîðóññè- äåíò Àñàä Áàøàð äûãúóàñý åì è êúýðàë ãúóíàïêúýõúó- Iý ùIèäçàù Íàäæè àëü-Àòàìý êîìèòåòûì è óíàôýùIûì ðè è ïðàâèòåëüñòâýð êúóè ÿïý êúóýäçý Ãîðóëüêý Àíä- ëûêúóì òåçûãúýêI óíàôýì. ðåé. Àáû çýðûæèIàìêIý, Áå- Àïõóýäý ùIûêIýêIý àáû ãúóýëîðóññèåì çåãúýõüýçûð Êóð- ãóð õóèò ÿõóèùIàù öIûõóõýð æûì åõüýëIàóý âèçý çýõóùû- êúûùIûçýðûIýò çýõúóýêIûòûêIýõýð èãúýóâûíó. íûãúýõýð åãúýêIóýêIûíûì è Áåëîðóññèåìðý Êóðæûìðý òåëúõüýõýì. ùûïñýóõýð âèçýíøýó çýðûçý«ÑÀÍÀ» õúûáàðåãúàùIý êIýëúûêIóýôûì Óðûñåéì IóýõóùIàïIýì êúûçýðèòûìêIý, äåæêIý ãóãúóåõü êóýä õýëúù, ïðàâèòåëüñòâýùIý çýðàãúýñûòó æûïIýìý, Áåëîðóññèåì è ïýùûõó, ïðåìüåð-ìèíèñòùIûíàëúýì õóèòó ùûçåêIóý ðûì è êúàëýíõýð èãúýçýùIýêóðæûõýð Óðûñåéìè êúî- íóù Íàäæè àëü-Àòàðè. Àð êIóýô, Áåëîðóññèåìðý Óðû- Ñèðèåì è ïðàâèòåëüñòâýì è ñåéìðý âèçý çýõóùûòûêIýõýð óíàôýùIó ìýëàæüý 2003 ãúý çýðàìûIýð êúàãúýñýáýïðè. ëúàíäýðý. Èäæû àáû è ïIý - Ïàñïîðò-âèçý çýõóùûòûêIý- èóâýíó õóàãúýôàùý ýêîíîìèõýð çýðûòõúóýæûíóì è Ióýõóð êý IóýõóõýìêIý è êúóýäçýó Êóðæûì è çàêúóýêúûì çýõüý- ùûòà Äàðäàðè Àáäàëëà. Àð ëIàóý ùûòûíóð, òàìîæíý çý- ïðåçèäåíòûì «ãúóíýãúóó ãóõüýíûãúýì è ùIûíàëúý ïñî- êúûáãúóðûò» êúóëûêúóùIýìè à Ióýõóì ùûõýïëúýíóù, - õýì ÿùûùù. À õúûáàðûð ÿ æåIý Ãîðóëüêý Àíäðåé.

Ïñûäçýì åõü Òàèëàíäûì è õúûáàðåãúàùIý IýíàòIýõýì äûãúóàñý

Òõüýìàõóýì òõóý êúûäîêI

È óàñýð ñîìè 3-ù

adyghe@mail.ru adyghepsale.ru

äûçýðûò èëúýñûì ðåñïóáëèêýì ãúýøó êúûùàëýæüûð òîíí ìèí 405-ì (áëýêIà èëúýñûì åëúûòàóý ïðîöåíòè 109-ì), áûëûìûëûìðý äæýäûëûìðý òîíí ìèí 77-ì (2010 ãúýì åëúûòàóý ïðîöåíòè 110-ì) íýñûíóù. Ìû ãúàòõýì ðåñïóáëèêýì ãúàâýð ãåêòàð ìèíè 190-ì ùûõàñýí õóåéù. À ëýæüûãúýì ìýêúóìýøûùIýõýð ñûò è ëúýíûêúóýêIè õóýõüýçûðù - çûÀáûõýì ÿùûùó ïðîåêò 12-ð õóåèíó æûëàïõúýõýð ÿIýù, ãúýø êúýëýæüûíûì åõüýëIàù ùIûãúýïøýðó òîíí ìèí 50 èêIè àáûõýì ÿ ôIûùIýêIý ðåñ- õóýäèç êúàãúýñýáýïûíóùè, ïóáëèêýì æýìó èòûì àðãóýðó àáû ùûùó òîíí ìèí 40-ð êúàìèíè 7 êúûõýõúóýíóù. Ìû èí- Iýðûõüàù. ÙIûãúýïøýðõýð âåñòèöý ïðîåêòõýì ÿïêú èòêIý, êúûùIýçûãúýêI çàâîäõýì ëýæüàïIý IýíàòIýó ìèíûì íýá- èðàùIûëIà çýãóðûIóýíûãúýëàãúý êúûçýIóàõûíóù. õýì ÿïêú èòêIý, àáûõýì ÿ äåæ 2011 - 2012 ãúýõýì ëûóý êúà- ùIûãúýïøýð çýìûëIýóæüûëýæüûì õýãúýõúóýíûìêIý çý- ãúóýó ñîì ìåëóàí 300 è óàñý õàëúõüà ïðîãðàììýùIýì êúûùàùýõóíóù. Æûëàïõúýèäæûïñòó õîïëúý Óðûñåé Ôå- õýð, ãúýñûíûïõúýìðý äàäåðàöýì Ìýêúóìýø õîçÿéñò- ãúýìðý, ìèíåðàëüíý ùIûãúýâýìêIý è ìèíèñòåðñòâýì ýêî- ïøýðõýð êúýùýõóíûì òðàãúýíîìèêýì è IýíàòIýì íýõú ìû- êIóýäýí ïàïùIý áëýêIà èëúýõüýíýøõóý ùûçèIý ïðîãðàì- ñûì è äûãúýãúàçý ìàçý ëúàíìýõýð êúûõýõûíûìêIý è êî- äýðý äè ìýêúóìýøûùIýõýì ìèññýð. Àáû èïêú èòêIý ÿ ìó- êðåäèòó ñîì ìåëóàí 300-ì ðàäù ëûóý êúàëýæüûì õàãúý- íýáëàãúý êúàIýðûõüàù. õúóýí ïàïùIý Iýù áæûãúýð Êúàíîêúóý Àðñåí êúûõèìèí 24-êIý íýõúûáý ÿùIûíó, ãúýùõüýõóêIàù æûã õàäýõýð íýãúóýùIó æûïIýìý, äè Iýùû- ãúýêIûíûì õóýóíýòIà èíâåñõúóýõýì êúàëýæü áûëûìû- òèöý ïðîåêò èí çûáæàíý äè ëûð òîíí ìèíè 8-ì íýáëàãúý- äåæ çýðûùàãúýçàùIýð. Àð êIý íýõúûáý õúóíóù, õîçÿé- ôåäåðàëüíý ïðàâèòåëüñòâýì ñòâý ïñîìè 2012 ãúýì ëûóý åëúýIóàù æûããúýêIõýì êúûêúàëýæüûð òîíí ìèí 85-ì íà- Iàõ êðåäèòõýì ïðîöåíòêIý ùõüýãúýñûíóù. ùàòûêI àõúøýì ùûù Iûõüý ÊúÁÐ-ì è Iýòàùõüýì àïõóý- ÿõóýïøûíûæûíûì õýïëúýó äýó êúûõèãúýùàù Iýùûð óíàôý òðèùIûõüûíó, ñûòó ìýêúóìûëýðý IóñûïõúýêIý æûïIýìý èíâåñòèöý ïðîåêòõýð êúûçýãúýïýùûíûìêIý çûõóå- çûãúýçàùIýõýì à Ióýõóð íýèíó Iýìàë ïñîðè ðåñïóáëèêýì ðûëúàãúóó êúàòîõüýëúý. çýðèIýð, çû áûëûìûì òåùIûÕÜÝÏÝ Ìàðèíý. õüàóý äè äåæ Ióñûïõúý åäèíèÊúÁÐ-ì è Ïðåçèäåíòûìðý öýó ùàãúýõüýçûðûð öåíòíåð Ïðàâèòåëüñòâýìðý ÿ 30-ì çýðûíàãúýñûôûíóð. ïðåññ-IóýõóùIàïIýì è Êúýïñàëúýì çýðûæèIàìêIý, ëýæüàêIóý.

Êúýðàë êúóëûêúóùIàïIýõýì

Ìýêúóìýøûì çåãúýóæüûíûì àõúøýøõóý êúûõóçýùIàãúýóIóý

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì è Ïðåçèäåíò Êúàíîêúóý Àðñåí õýòàù ÓÔ-ì è Ïðàâèòåëüñòâýì è ÓíàôýùIûì è ÿïý êúóýäçý Çóáêîâ Âèêòîð ÅñýíòIûãó êúàëýì ùðèãúýêIóýêIà çýIóùIýì. Àáû êúðèõüýëIàù ùIûíàëúý êóýäûì ÿ óíàôýùIõýð, çûõóýôàùý ôåäåðàëüíý ìèíèñòåðñòâýõýìðý âåäîìñòâýõýìðý ÿ ëIûêIóýõýð. ÇýIóùIýð òåóõóàóý ùûòàù Êàâêàç Èùõúýðý ôåäåðàëüíý îêðóãûì Iýù ãúýõúóíûì çûùåãúýóæüûíûì, ãúàòõý ãóáãúóý ëýæüûãúýõýð çýïýùó åãúýêIóýêIûíûì. ÇÝIÓÙIÝÌ êúûùûùûïñàëúýì ÊúÁÐ-ì è Iýòàùõüýì êúûõèãúýùàù ðåñïóáëèêýì è ñîöèàëüíî-ýêîíîìèêý çûóæüûíûãúýì è ñòðàòåãèåì èïêú èòêIý, àãðîïðîìûøëåííý êîìïëåêñûì ùIýãúýõóýáæüàóý çåãúýóæüûí çýðûõóåéð. Èóæüðåé èëúýñèòõóì êúðèóáûäýó ðåñïóáëèêýì ìýêúóìýø ïðîäóêöý êúûùûçûëýæü ïñîìè êðåäèò àõúøýó ñîì ìåëàðä 14,5-ðý ìû IýíàòIýì êúûùàãúýñýáýïàù. Àáûõýì êúýðàë äýIýïûêúóíûãúýó êúûõóàóòIûïùà ñîì ìåëàðäè 3,2-ì ùûùó ñîì ìåëàðä 1,5-ì íýáëàãúýð êðåäèòõýì ïðîöåíòêIý ùõüýùàòûêI àõúøýì ùûù Iûõüý ÿõóýïøûíûæûíûì òðàãúýêIóýäàù. Ìû IýíàòIýì çýðûçèóæü ïñûíùIàãúûìêIý äè îêðóãûì è ñóáúåêòõýì ÿ äåæ ÊúÁÐ-ì ÿïý óâûïIýð ùèIûãúù - íýãúàáý è çàêúóý äè äåæ ïðîäóêöýó êúûùàëýæüûð ïðîöåíòè 8-êIý íýõúûáý õúóàù èêIè ñîì ìå-

ëàðä 22,9-ðý è óàñýì íýñàù. «Áàõúñýí áðîéëåð» àãðîïðîìûøëåííý ãóï» àêöèîíåð îáùåñòâý çýõóýùIàì è äæýäêúàç êîìïëåêñûð êúûçýðàãúýùIýðýùIýæàì, Ïðîõëàäíý ðàéîíûì êõúóý ùàãúýõúó êîìïëåêñ êúûçýðûùûçýIóàõàì, «Âåëåñ-Àãðî» àêöèîíåð îáùåñòâýì äæýäêúàç ãúýõúóíûð çýðûðèãúýôIýêIóàì è ôIûùIýêIý ðåñïóáëèêýì äæýäûëó êúûùàëýæüûð íýðûëúàãúóó íýõúûáý õúóàù. 2010 ãúýì Iýù ëúýïêúûôIõýð êúýãúýõúóíûì òåëàæüýó äè äåæ êúûùûçýðàãúýïýùà ñåëåêöý öåíòðûì õóýäý Êàâêàç Èùõúýðý ïñîì ùûIýêúûì. Èäæûïñòó à IóýõóùIàïIýì Ãåðìàíèåì æýì ëúýïêúûôIó 200 êúðèøûíó è ìóðàäù. ÊúÁÐ-ì ìýêúóìýø õîçÿéñòâýì çûùåãúýóæüûíûìêIý êúýðàë ïðîãðàììýì õèóáûäýó äè äåæ ùàãúýçàùIý ïñîðè çýõýòó ñîì ìåëàðäè 4,5-ðý çè óàñý èíâåñòèöý ïðîåêòó 19.

123456789012345678901234567890121234567890123456789012345678901212345678901234567890123456 123456789012345678901234567890121234567890123456789012345678901212345678901234567890123456 Øýðýäæ êóåé

ÙIýõýìêIý ùûçýðàõúóýêI Êúýùêúýòàó ïîñåëêýì Ìå÷èåâûì è öIýð çåçûõüý è óýðàì íýõúûùõüýì ýëåêòðîêúàðóì êúûäýçûãúàõóý ÿïý óýçäûãúýõýð íýãúàáý ùûôIàäçàù. Ìû ãúýì àáû ùûçýðàõúóýêIàù ñîì 21450ðý è óàñý ëàìïIó 39-ðý. ÊÚÝÙÊÚÝÒÀÓ ïîñåëêýì è àäìèíèñòðàöýì çûêúîì ùIàóý ùåãóïñûñûðò óýðàìõýð ùàãúýíýõóêIý, ýëåêòðîêúàðóì êúûçýðûäàãúýõóýíó ùIûêIýì. «Òåëåìåõàíèêà» ÎÀÎ-ì òîêûð çýçûãúýçàõóý äèîä óýçäûãúýõýð êóýäó êúûùIèãúýêIûí ùIèäçà íýóæü, ÿ Ióýõóð êIóàòýó õóåæüàù. ÙIûïIý àäìèíèñòðàöýì çýïûìûóóý ÿ öIûõóõýì çàõóåãúàçý ÿïýðåé ëàìïIõýð èñìý, õúûáàð êúðàãúýùIýíó. Èäæûðåé óýçäûãúýõýì ÿùûù êóýä àáûõýì ÿ çàÿâêýêIý ôIàäçàù. Êóåéì è ýëåêòðîñåòõýì ÿ IýùIàãúýëIõýð õóàáæüó ÿäîIýïûêúó, ëýæüûãúý ïñîðè ïùIýíøýó õóçýôIàãúýêI. ÁÎÇÈÅÂÝ Çàëèíý. ãóàïý õúóàù Äàìàñê, Àëåïïý, Õîìñý, Õàìý, Äåéð-ýç-Çàðý, Ýñ-Ñóâåéä è óýðàìõýì ïýêIóõýð ùåçûãúýêIóýêI öIûõó ìåëóàíõýì.

t Ìàëüòý Ðåñïóáëèêýì è ëúýïêú ãóôIýãúóýù - Ùõüýõóèòûíûãúýì è ìàõóýù (1979 ãúýì Èíäæûëûçûì è áàçýõýð à ùIûíàëúýì ùûçýõóàùIûæàù). tÕIÕ-ÕÕ ëIýùIûãúóýõýì Àçåðáàéäæàíûì è ùIûíàëúýì ùûù ùûôIýêIóýäûì, ãåíîöèäûì è çýðàíêIý õýêIóýäàõýì ÿ ôýåïëú ìàõóýó à êúýðàëûì ùàãúýóâàù. tÁåðëèí ùûçýõýòûíóù «Ãåðìàíèå-Óðûñåé ôîðóì» æûëàãúóý îðãàíèçàöýì èëúýñ êúýñ èðèãúýêIóýêI çýIóùIýð. Àáû ùàòûíóù Ôðèäðèõ Éîçåô Õààç è öIýêIý ÿãúýóâà ñàóãúýòûð. Äóíåéì è ùûòûêIýíóð: t «meteonovosti.ru» ñàéòûì êúûçýðèòûìêIý, íîáý ïøý òåëúûíóù, êúåøõ-êúåñ ùûIýíóêúûì. Õóàáýð ìàõóýì ãðàäóñ 15-ì, æýùûì - ãðàäóñè 9-ì íýñûíóù.

1234567890123456789012 1234567890123456789012 ÏëIàíýïýð çûãúýõüýçûðàð 1234567890123456789012 1234567890123456789012 ÃÚÓÙIÎ Çàðèôù. 1234567890123456789012

Ëúýïêú Ióùûãúý:

Çàõóý æûIýíûð íý èùIûíûì õóýäýù.

Ëúýïêú Ióýõó çýðàõóý

ãóïè êúûçýðàãúýïýùàóý çýðûùûÙIýíûãúýõýìêIý Äóíåéïñî Àäûãý Àêàäåìèåì è ÏðåçèäèóÙIÄÀÀ òàð, àóý ëýæüûãúýð è ïIýì çýðèìûêIûð. ÏùIýíøýó àáû çè ãóàùIý ìûì è çè ÷ýçó çýIóùIý ãúàòõýõýçûëúõüýí õýêóïñý ùIýíûãúýëI ïýì è 25-ì åêIóýêIàù. Àáû êúðèõüýëIàù ÙIÄÀÀ-ì è Ïðåçèäåíò Íý- çýðûùûìûIýð çýðèãúýùIàãúóýð æèIàù Áýõóù Iýäýì, âèöå-ïðåçèäåíòõýó ÕüýôIû- ÷ûæüûì. ÁàêIóó Õúàíäæýðèé êúûòåóâûöIý Ìóõüýìýä (Íàëøûê), Áý÷ûæü Ëåé- Iàù ÊúÁÐ-ì, ÊúØÐ-ì, ÀÐ-ì ÿ ùIýíûãúý êúýëà (×åðêåññê), ùIýíûãúý ñåêðåòàðü õóòàêIóý èíñòèòóòõýì çýãóðûIóýíûãúý çýðàùIûëIýó áçýì òåóõóàóý çýäýëýæüýíûð ïùýÒõüýçýïëú Õüýñýí, àêàäåìèåì õýòõýð. ðûëú ÿùûùIûí çýðûõóåéì, àáû êIýëúûïÇÝIÓÙIÝÐ Ióýõó ãóàïýêIý êúûçýIóèõàù ëúûí êúýïùûòàêIóý ãóï êúûçýðûçýãúýïýÍýõóù Iýäýì - àäûãý ùýíõàáçýì, ëúýïêú ùûïõúýì. Íýõóù Iýäýì à Ióýõóì èêIýùIûæóðíàëèñòèêýì, ÙIýíûãúýõýìêIý Äóíåéïñî ïIýêIý èóæü çýðèõüàïõúýð æèIàù. ÕüýôIûöIý Ìóõüýìýä òåïñýëúûõüàù Àäûãý àêàäåìèåì çåãúýóæüûíûì õýëúõüýíûãúýøõóý çýðûõóèùIàì ïàïùIý ÓÔ-ì «Êòî åñòü êòî â ÀÌÀÍ» òõûëúûð êúûäýãúýùýíõàáçýìêIý ùIûõü çèIý è ëýæüàêIóý, êIûíûð àð çûòåóõóàõýì äýôòýðõýð çýðûÊúÁÐ-ì, ÊúØÐ-ì, ÀÐ-ì ùIûõü çèIý ÿ æóðíà- çýõóàìûõüýñûì êúûçýðûçýòðèãúýóâûIýð, ëèñò ÕüýôIûöIý Ìóõüýìýä ÙIÄÀÀ-ì è ÙIûõü àáû è õýêIûïIýð çýãóðûIóàóý êúýãúóýòûí çýðûõóåéð. Àäûãý ùIýíãúóàçýìêIý èíñòèòóòõûëúûð èðèòàù. ÀäýêIý ùIýíûãúýëIõýð õýïëúàù Ióýõó- òûì, åçûð çè óíàôýùIûì, èðèãúýêIóýêI ëýãúóèïùIûì íýáëàãúýì. Äóíåéïñî Àäûãý Õà- æüûãúýõýì ùûòåïñýëúûõüûì, Ìóõüýìýä ñýì è òõüýìàäý, ÙIÄÀÀ-ì õýò Àæàõúóý êúûõèãúýùàù Êúàëìûêú Þðý è ãúàùIýì, Êúàíùîáèé òåïñýëúûõüàù «Øýðäæýñõýð» ëýæüûãúýì òåóõóà òõûëú, ÙIÄÀÀ-ð êúûçýñïðàâî÷íèêûð êúûäýãúýêIûíûì çýðûõóà- ðûçýðàãúýïýùðý èëúýñ 20 ùðèêúóì èðèãúýõüýçûðûì. Àæàõúóýì æèIàù èäæûïñ- õüýëIýó êúûçýðûäèãúýêIûíóð, àð «ØýðòóêIý òõûäýòõ çûáæàíýì åïñýëúàóý àáû çý- äæýñ» ñåðèåì è ÿïý Iûõüý çýðûõúóíóð. Àïðåëýæüûð, àð íàêúûãúýì è êIýõýì, ìýêúóà- õóýäýóè ÌýøáàùIý Èñõüýêú è íûáæüûð óýãúóýì è ïýõýì êúûäàãúýêIûíó çýðàìó- èëúýñ 80 ùðèêúóì èðèõüýëIýó àäûãåé òõàðàäûð. Àáû íýìûùI êúûõèãúýùàù Êàâêàç êIóýì òåóõóà òõûëúûð çýðèãúýõüýçûðàð, Èùõúýðýì èñ ëúýïêúõýì ÿ õóèòûíûãúýì è àáû è ïýêIý ÊIûùîêúóý Àëèì, Øåìÿêèí Ìèôýåïëúõýð çýðûò àíòîëîãèå êúûçýðû- õàèë, Êúýøýæ Èííý ñûìý åõüýëIàõýð êúûäýêIûð, àáû ùûùó òîìèòIûð äóíåéì êúû- çýðûäèãúýêIàð æèIàù ÕüýôIûöIýì, àáû çýðûòåõüàð, åùàíýð êúûäàãúýêIûíûìêIý êúûêIýëúûêIóýíóù Òåìûðêúàí Þðý åéðè. ÊúûêIýëúûêIóýó êúûçýõóýñàõýð àäýêIý ÄÀÕ-ì çýãóðûIóýíûãúý çýðûðèùIûëIàð. Àæàõúóýì æèIàù àäûãýáçýð çû àëûôáåéì òåïñýëúûõüàù ÙIÄÀÀ-ì èðèãúýêIóýêIûíó õóýãúýêIóýíûì, àáû çåãúýóæüûíûì òåóõóà äóíåéïñî ùIýíûãúý êîíôåðåíöûì êúûIóýõóì åëýæüûíó çýôIýêI çèIýõýð êúûçýðû- ùàIýòûíó Ióýõóãúóýõýì, «ÙIÄÀÀ-ì è äîêðèøàëIýð, àáûõýì çýãóðûIóýíûãúý ÿðè- ëàäõýð» æóðíàëûð êúûäýçûãúýêIûíó ãóùIûëIýó ìûëúêóêIý çýðûçàùIèãúýêúóýíóð. ïûì ÿ ëýæüûãúýð óáçûõóíûì, íýãúóýùIÀïõóýäý ãóïñûñýõýì ïýäæýæó êúýïñý- õýìè. ëúàù Áý÷ûæü Ëåéëà, àáû æèIàù à Ióýõóì ÍÝÙIÝÏÛÄÆÝ Çàìèðý. êóýä ùIàóý èóæü çýðèòûð, êúýïùûòàêIóý

Ñóðýòûð ÊÚÀÐÅÉ Ýëèíý òðèõàù.

åãúýùIûëIà ëýæüûãúýð íýõúðè ÿãúýëúýùûíó êúàëýí ùèùIàù ÓÔ-ì è Ì×Ñ-ì è Êúýðàë IóýõóùIàïIýó Àäûãåéì ùûIýì è óíàôýùI Ãúóíýæîêúóý Ìóðàò.

Øûíàãúóýì ùàõúóìý ÀÄÛÃÅÉ. Ðåñïóáëèêý óíàôýùIûì êúûçýðûìûêIóý ùûòûêIý êúýõúó õúóæûêúóýìý, àõýð êúûçýòåãúýóâûIýíûìêIý, è ÷ýçóì çýôIýõûíûìêIý ãóãúóåõüõýð ùûíýõúûáý Ìåéêúóàïý êóåéì øûíàãúóýíøàãúýð êúûùûçýãúýïýùûíûð è íýIý ùIèãúýóâàù. ÄÓÍÅÉÏÑÎ êëàññ çèIý «Ëàãî-Íàêè» êóðîðò Ìåéêúóàïý êóåéì êúûçýðûùûçýðàãúýïùûíóì êúûõýêIûó, àð ñûò è ëúýíûêúóýêIè øûíàãúóýíøýó ùûòûí çýðûõóåéð æèIàù ÒõüýêIóøûíý Àñëúýíäæýðèé. Àáû è ëúýíûêúóýêIý ðàéîíûð õúóìýíûì

ÒåêIóýíûãúýì è ìàõóýøõóýì çûõóàãúýõüýçûð

ÊúÁÐ-ì è Ïàðëàìåíòûì

ÙûòûêIýì ùûòîïñýëúûõü, êúàëýíõýð ùàãúýáåëäæûëû

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêýì öIûõóõýì òðàíñïîðò Ióýõóòõüýáçýõýð çýðûùûõóàùIýð åãúýôIýêIóýíûìêIý ëýæüûïõúýõýì òåóõóàóý ùûòàù ÊúÁÐ-ì è Ïàðëàìåíòûì è ÓíàôýùI ×å÷åíîâ Àíóàð ãúàòõýïýì è 23-ì èðèãúýêIóýêIà çýIóùIýð. Àð êúûõàëúõüàù äè ùIûíàëúýì è õàáçýóáçûõó îðãàí íýõúûùõüýì ÏðîìûøëåííîñòûìêIý, ãúóýãó õîçÿéñòâýìêIý, òðàíñïîðòûìðý ñâÿçûìêIý è êîìèòåòûì è æýðäýìêIý.

ÏÀÐËÀÌÅÍÒÛÌ è Iýòàùõüýì è ïýóáëý ïñàëúýì èóæüêIý, ðåñïóáëèêýì òðàíñïîðòûìðý ãúóýãó õîçÿéñòâýìêIý è ìèíèñòð Ñóíø Àíóàðáèé çýõûõüýì ùûçýïêúðèõàù àáû è ëúýíûêúóýêIý ùûòûêIýð çûõóýäýìðý ìû èëúýñûì íýõúûùõüýó êúàïýùûòõýìðý. Àáû êúûçýðèãúýëúýãúóàìêIý, ïñîìè êúàãúýñýáýï àâòîìîáèëü, êúàëýõýì òîêêIý ùûëàæüý òðàíñïîðòûì 2009 - 2012 ãúýõýì ðåñïóáëèêýì çýðûçûùàóæüûíóì òåóõóàóý Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì è Ïðàâèòåëüñòâýì êúèùòà Êîíöåïöýð ÿãúýçàùIý. Íýãúàáý ÿ ìèíèñòåðñòâýì èãúýõüýçûðàù òðàíñïîðòûì è IýíàòIýõýì ÿ ëýæüûãúýð çýòåçûóõóý ïùàëúý-ïðàâîâîé àêòó 16. Ðåñïóáëèêýì è æûëàãúóýõýð íîáý òðàíñïîðò ëIýóæüûãúóýó 2620-ì ùIèãúóì çýïàùIý. Àáûõýì ÿùûùó 2282-ð õüýðû÷ýòûùIý IýíàòIý ìûèíõýìðý öIûõó ùõüýõóýõýìðý ÿ àâòîáóñ öIûêIóõýù. Àâòîáóñûøõóýðý êóðûòó 261-ð, íýõú öIûêIóõýì õóýäýó 35-ð, òðîëëåéáóñó 43-ð ìóíèöèïàëüíýù. Àâòîìîáèëü, òîêêIý ëàæüý êúàëý òðàíñïîðòêIý íýãúàáý öIûõó ìåëóàí 61,5-ðý êúðàøýêIàù. Àð èïý èòà èëúýñûì åëúûòàóý ïðîöåíò 97,8-ðý ìýõúó. Ïñîðè çýõýòó ñîì ìåëàðäè 2-ì ùIèãúó è óàñý Ióýõóòõüýáçý çýôIàãúýêIàù. - Õóèòûíûãúý ãóýðè ÿìûIýó öIûõóõýð êúåçûøýêIõýð êóýäó êúûçýðûóíýõóàð çýðàíûøõóý êúûòõóîõúó. ÊúÁÐ-ì è òðàíñïîðò èíñïåêöýì êúûäèòà áæûãúýõýì òåïùIûõüìý, IóýõóùIàïIýõýìðý öIûõó ùõüýõóýõýìðý àâòîáóñ 5818-ðý ÿIýù. Àáûõýì ÿùûùó òõûëúêIý äè ìàðøðóò ãúóýãóõýì òåòûð 2550ðýù. Àäðåé ìèíè 3-ì ùIèãúóð ùýõóó ÿ ùõüýì õóîëýæüýæ, - æèIàù ìèíèñòðûì. - Ðåñïóáëèêýì è ìóíèöèïàëüíý ïðåäïðèÿòýõýì ÿ ïàññàæèð àâòîòðàíñïîðò êóýäûì è ïIàëúýð èêIàù. Òðîëëåéáóñ 43-ì ÿùûùó 20-ð êúýáãúýñýáýï õúóæûíóêúûì. Àõýð ùIýêIý çýðûçýòõúóýêIûíóì äûïûëúù. Êúàïùòýìý, 2009 ãúýì ôåäåðàëüíý, ðåñïóáëèêý áþäæåòõýì ÿ ìûëúêóêIý àâòîáóñó 55-ðý, òðîëëåéáóñó 5 êúýòùýõóàù. Ñóíø Àíóàðáèé êúûçýõóýñàõýì ÿãó êúèãúýêIûæàù «Çûóý ùûò äèñïåò÷åð IýíàòIý» êúýðàë IóýõóùIàïIýì è ïðîåêò çýðàIýð. Àð ÿãúýõüýçûðàù 2009 - 2012 ãúýõýì ïñîìè êúàãúýñýáýï ïàññàæèð àâòîìîáèëü òðàíñïîðòûìðý òîêêIý ëàæüýõýìðý Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì çýðûçûùàóæüûíó ùIûêIýì òåòó. ÃËÎÍÀÑÑ-ì è ñïóòíèê íàâèãàöý ñèñòåìý çèIý äèñïåò÷åð IóýõóùIàïIýð æûëàãúóý òðàíñïîðòûð çýðûçåêIóýì, öIûõóõýð êúûçýðûðàøýêIûì, àâòîâîêçàëõýìðý àâòîñòàíöõýìðý ÿ ëýæüýêIýì êIýëúûïëúûíóù, ùûùIýíûãúýõýð êúèõóòýíóù. À IýíàòIýì è êúàëýí íýõúûùõüýð ãúóýãó òåõüý öIûõóõýì ÿ øûíàãúóýíøàãúýð êúûçýãúýïýùûíûðù, àõýð êúåçûøýêIõýì ÿ Ióýõóð õàáçý õýõàì òåòó åãúýêIóýêIûíûðù. Òðàíñïîðòûì Iýìýïñûìýõýð èãúýóâýíûð ìû ãúýì çýôIàãúýêIûíóù, àõýð äèñïåò÷åð ïóíêòõýì ïàùIýíóù. Àïõóýäý IýìàëêIý àâòîáóñõýìðý òðîëëåéáóñõýìðý ãúóýãóì çýðûòåòûì, àõýð çýðûçåêIóý ïñûíùIàãúûì êIýëúûïëúûôûíóù. Ìèíèñòðûð ùõüýõóýó êúûòåóâûIàù çýIóùIýì êúûùûõàëúõüà Ióýõóãúóýð ãúýçýùIýíûì õóýóíýòIàóý ìû ãúýì íýõúûùõüýó çýôIàãúýêIûíóõýì. ÊúÁÐ-ì è Ïàðëàìåíòûì

êúûçýðàãúýïýùûíó ðåñïóáëèêýì è êúàëýõýìðý ðàéîíõýìðý âåäîìñòâýõýì çýäàé ëýæüàêIóý ãóïõýì êúàëýí ÿùèùIàù ÊúØÐ-ì è ïðåçèäåíò Òåìðåçîâ Ðàøèä.

IýíàòIýð çýòðàóõóý ÀÁÕÚÀÇ. Óðûñåé Ôåäåðàöýì è Ôåäåðàëüíý íàëîã êúóëûêúóì èíôîðìàòèçàöýìêIý è óïðàâëåíýì è óíàôýùI Áîãäàíîâ Àíäðåé çè ïàøý ãóï ëýæüû ãú ý I ó ý õ ó êI ý Àáõ ú à ç û ì ùûIýù.

ÊÚÝÐÝØÅÉ-ØÝÐÄÆÝÑ. ÒåêIóýíûãúý Èíûð èëúýñ 66-ðý ùðèêúóì èðèõüýëIýó ìûõüýíýøõóý çèIý IóýõóùIàïIýõýìðý öIûõó çýõóýñûïIýõýìðý øûíàãúóýíøàãúýð êúûùûçýãúýïýÐÅÑÏÓÁËÈÊÝÌ íàëîãõýìùûíûì ÿ êúàðóð íýõúðè õóçý- ðý êúûõàõõýìêIý è ìèíèñòð ÏèùIàãúýóIóýíóù. ïèå Âàõòàíã óðûñåé õüýùIýõýì ÿIóùIàù èêIè çè óíàôýùI IýíàÒÅÊIÓÝÍÛÃÚÝÌ è ìàõóýø- òIýì è ëýæüûãúýì àõýð ùûãúóàõóýì çûùûõóàãúýõüýçûð ëúýõúý- çý èùIàù. Àïõóýäýóè ãóëúûòý íýì àáû òåóõóà çýõûõüýõýð ùå- íýõú çûõóàùIûïõúýõýð, çýðûçýêIóýêIûíó ùIûïIýõýð, Ióýõó- äýëýæüýíóð ÿóáçûõóàù. ùIàïIýõýð êúàïùûòýíó, òåððîðûì, ìàôIýñûì ùûõúóìýíûð ÓÝÐÄÎÊÚÓÝ Æåíÿ.

Ñóíø Àíóàðáèé ÏðîìûøëåííîñòûìêIý, ãúóýãó õîçÿéñòâýìêIý, òðàíñïîðòûìðý ñâÿçûìêIý è êîìèòåòûì è óíàôýùI Ìýðåìûêúóý Ñýôàðáèé êúûçýðèãúýëúýãúóàìêIý, ïñîìè êúàãúýñýáýï ïàññàæèð àâòîìîáèëü òðàíñïîðòûì ðåñïóáëèêýì çûùåãúýóæüûíûð ãóãúóåõü ùõüýõóýõýì çýòðàIûãúý. Àïõóýäýù öIûõóõýð òûíøó, øûíàãúóýíøýó êúåøýêIûíûì øýñûïIý õóýõúó, òðàíñïîðòûì è ïùàëúý íýõú ìàùIý äûäýð çûãúýáåëäæûëû ôåäåðàëüíý çàêîí çýðûùûìûIýð, ìóíèöèïàëüíý àâòîòðàíñïîðò ïðåäïðèÿòýõýì ÿ àâòîáóñûøõóýõýìðý êóðûòõýìðý ÿùûù êóýä æüû çýðûõúóàð, õüýðû÷ýòûùIý IýíàòIý öIûêIóõýìðý ùõüýçàêúóýðûëàæüýõýìðý ÿ òðàíñïîðòûð êúàçýðåáýêIûð. Õàáçý ïûóõûêIàì òåòó çýêIýëúàãúàêIóý óàñýêIý ëüãîòý çèIýõýð êúåçûøýêI æûëàãúóý òðàíñïîðòûì ÿ ïðåäïðèÿòýõýì áþäæåò ëIýóæüûãúóýõýì ìûëúêó ùIàãúóý õóõàõûðêúûì, çè ïIàëúýð èêIà àâòîáóñõýð è ÷ýçóì ÿõóýõúóýæûðêúûì. - Íýãúàáý ãóëúûòý õýõà õóýòùIó äûêIýëúûïëúàù çýãóðûIóýíûãúýêIý ÿãúýëàæüýõýì öIûõóõýð òûíøó èêIè øûíàãúóýíøýó êúûçýðûðàøýêIûì. Òðàíñïîðòûìðý ãúóýãó õîçÿéñòâýìêIý ìèíèñòåðñòâýì ùIûïIýõýì êIýëúûïëúûíàãúýó 80 ùðèãúýêIóýêIàù, àâòîìàøèíý 700-ì ùIèãúóì ÿ ëýæüýêIýð êúèïùûòàù. ÊúûùIàãúýùà íûêúóñàíûãúý êóýäûêIåéõýì ÿùûùù ÿãúýóâà óàñýõýì çýðûùIàãúóð, çýãóðûIóýíûãúýõýð çýðàìûãúýçàùIýð, ãúóýãóì çýðûòåêIûð, çýðûçåêIóý òõûëúõýð òýìýìó çýðûçýðàìûõüýð. Ðåñïóáëèêýì è ÃÈÁÄÄ-ìðý è Êúýðàë òðàíñïîðò èíñïåêöýìðý ùýõóó ãúóýãóõýì ùûëàæüýõýð êúàõóòýðè, õàáçýì èðàøàëIý, - æèIàù êîìèòåòûì è óíàôýùIûì. - Æûëàãúóý òðàíñïîðòûð øûíàãúóýíøýó çåêIóýó êúûçýäãúýïýùûíó êúûòïýùûòù. Ìóíèöèïàëüíý àâòîòðàíñïîðò ïðåäïðèÿòýõýìðý òðîëëåéáóñ óïðàâëåíýìðý ÿ òåõíèêýð è ÷ýçóì çýðàìûõúóýæûôûì êúûõýêIûó, ÿ çýôIýêIõýì êIýðîõó. Òðîëëåéáóñõýì ÿ ïàðêûð ãúóýãó øûíàãúóýíøàãúýì êúèãúýóâ Ióýõóãúóý íýõúûùõüýõýì ïýõúóæûðêúûì. Êúàíý ùIàãúóý ùûìûIýó æüû õúóàù. Ìýðåìûêúóý Ñýôàðáèé êúûòåóâûIàù õüýóà, ãúóùI ãúóýãó òðàíñïîðòûì ÿ ëýæüûãúýð çûõóýäýì, Íàëøûê êõúóõüëúýòàïIýì øûíàãúóýíøàãúýð êúûçýðûùûçýðàãúýïýù ùIûêIýì èêIè òðàíñïîðòûì è IýíàòIýì ùûòûêIýð ùðàãúýôIýêIóýí ïàïùIý, çýôIýãúýêIûïõúýó êúèëúûòýõýð èãúýáåëäæûëàù. ß Ióýõó åïëúûêIýõýð êúàIóàòýó çýõûõüýì êúûùûïñýëúàù Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì è ùIûíàëúý çýõóàêó òðàíñïîðò óïðàâëåíýì è óíàôýùI Àõúóýõúó Àñëúýíáý÷, ëýæüûãúýìðý ñîöèàëüíý çûóæüûíûãúýìêIý ìèíèñòðûì è êúóýäçý Áàêú Íèêîëàé, ðåñïóáëèêýì òàðèôõýìêIý è êúýðàë êîìèòåòûì è Iýòàùõüýì è êúóýäçý Ëèòâèíîâ Ðîìàí, ÊúÁÐ-ì ùûIý ÌÂÄ-ì è êúýðàë àâòîèíñïåêöýì è òõüýìàäý Êúóäåé Àðñåí, Íàëøûê êúàëý îêðóãûì è ùIûïIý àäìèíèñòðàöýì è óíàôýùIûì è êúóýäçý Êëàäüêî Èãîðü, íýãúóýùIõýðè. ×å÷åíîâ Àíóàð çýIóùIýì ùûæàIàõýð çýõèëúõüýæà íýóæü, Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì è Ïàðëàìåíòûì, Ïðàâèòåëüñòâýì, òðàíñïîðòûìðý ãúóýãó õîçÿéñòâýìêIý, ëýæüûãúýìðý ñîöèàëüíý çûóæüûíûãúýìêIý, ôèíàíñõýìêIý ìèíèñòåðñòâýõýì, ÃÈÁÄÄ-ì, ùIûïIý óíàôýõýð çåçûãúàêIóý IóýõóùIàïIýõýì ÿõóýãúýçà ÷ýíäæýùõýð êúàùòàù. ÀÐÓÀÍ Àëèé.

Ãàçåòõýìðý æóðíàëõýìðý çûIýðûõüýõýì ãó çûëúàòàïõúý

«Óðûñåéì è ïîùò»ôåäåðàëüíý êúýðàë IóýõóùIàïIý çýãóýòûì è êúóäàìýó ÊúÁÐ-ì ùûIýì 2011 ãúýì è åòIóàíý èëúýñ íûêúóýì êúàãúýõüûíó ãàçåòõýìðý æóðíàëõýìðý Iý òðåãúýäçýíûì ìýëûæüûõüûì è 1-ì ùIåäçý. Ìû ëýæüûãúýð ïîùò IóýõóùIàïIý ïñîìè ùåêIóýêIûíóù. Àáûõýì ÿ ëýæüàêIóýõýì öIûõóõýì Iý çûùIàäçà ãàçåòõýìðý æóðíàëõýìðý è çýìàíûì óíàãúóýõýì ÿõüûíóù. Àïõóýäýó àõýð êúûùûIàõûæ õúóíóù åçû ïîùò IóýõóùIàïIýõýìè. Ãàçåòõýìðý æóðíàëõýìðý Iý òåäçýíûì ïûùIà Ióýõóõýì çýïêúðûõàóý ùûãúóàçý çûùûôùI õúóíóù ñâÿçûì è äýòõýíý IóýõóùIàïIýìè. «Óðûñåéì è ïîùò» ÔÃÏÓ-ì è êúóäàìýó ÊúÁÐ-ì ùûIý.


2 2

¹54 (21.962)

Ýêîíîìèêý

Ïîëèòèêý

Ìàõóýêó Êàâêàç Èùõúýðý

Æûëàãúóý Ióýõó

Õàáçýì òåò çýõýòûêIý äèIýí ùõüýêIý öIûõóì è õóèòûíûãúýõýì êúûùõüýùûæõýð Êîíñòèòóöýì õýïëúýæûíóù

ÓÔ-ì è Ïðåçèäåíòûì äåæ ùîëàæüý ÖIûõóõýì ÿ õóèòûíûãúýõýì êúûùõüýùûæ cîâåò. Ïðåçèäåíò Ìåäâåäåâ Äìèòðèé õýòó àáû è çýIóùIý ùåêIóýêIàù Åêàòåðèíáóðã êúàëýì. Ñîâåòûì è óíàôýùI Ôåäîòîâ Ìèõàèë æèIàù êúýðàë Iýòàùõüýð çýðûõóùIýìûõüýì êúûõýêIûó ùIýõ-ùIýõûóðý çýðûçýõóýìûçýôûð, àóý àáû ùõüýêIý ëýæüûãúýð çýðûìûóâûIýð. ÈÓÆÜÐÅÉ çýIóùIýì Ìåäâåäåâ Äìèòðèé êúûùûõèëúõüàù Ñîâåòûì è êúûêIýëúûêIóý çýõûõüýð Êàâêàç Èùõúýðýì ùðàãúýêIóýêIûíó. «Àáû êúèêIðàùè, äý äûòåïñýëúûõüûíóù Êàâêàçûì ùûïñýóõýì ÿ õóèòûíûãúýìðý æûëàãúóý çýõýòûêIýð åãúýôIýêIóà çýðûõúóíóìðý. À çýIóùIýì êóýä çûãúýïIåéòåé Ióýõóãúóýõýð êúûùûòIýòûíóù», - æèIàù Ôåäîòîâûì. Èäæûïñòó íýõú çûòåëàæüýõýì ÿùû-

ÀËÚÝ ÃÝ ÏÑ Û Ä À

2011 ÃÚÝÌ ÃÚÀÒÕÝÏÝÌ È 31

ùó àáû êúûõèãúýùàù ÑÑÑÐ-ì ùûïñýóàóý Óðûñåéì êúýIýïõúóýæàõýð çûïýùIýò ãóãúóåõüõýð çûõóýäýð çýõýãúýêIûíûð, àõýð ÿùûãúýïñûíùIà çýðûõúóíóð óáçûõóíûð êúàëýí ïàæýó çýðûùûòûð. «Äè õýêóýãúóõýð Óðûñåéì êúûçýðûIýïõúóýæ, àáûõýì ïàñïîðò êúûçýðûðàò ùIûêIýð çûóáçûõó õàáçýì ùûùIýíûãúý êóýä õýëúù, öIûõóõýð ãóãúó èðèãúýõüó. Àðàùè, à õàáçýì õýãúýêIûí õóåéìðý ùIýóý õýëúõüàïõúýìðý äîãúýõüýçûð. Àáû êúûïîïëúý öIûõó ìèí 60», - æåIý Ñîâåòûì è óíàôýùIûì. 2003 ãúý ëúàíäýðý Ñîâåòûì è íýIý òðèãúýòù Iýïõúóýøàïõúóýõýì. Äè õýêóýãúóõýì ÓÔ-ì è ïàñïîðòûð êúàIýðûõüýíûð íýõú òûíø ùûõúóàóý ùûòà 2005 - 2006 ãúýõýì Óðûñåéì öIûõó ìèí 850-ðý êúûõýõúóýæàù. ÍÎÂÈÊÎÂ Êîíñòàíòèí. «Ðîññèéñêàÿ ãàçåòà».

Äóíåé ïñîð çûãúýãóçàâý

ÇûãúýïñýõóïIýõýð

ÙIûäàãúý ôèIý? Àáû ùûãúóýì äåìîêðàòèåð äçý êõúóõüëúàòýõýìêIý íûôõóäîõü

Êúýðàëõýì ÿ çýõóùûòûêIýð çýðàóáçûõóà õàáçýõýðàêúûì äóíåéì ùàãúýçàùIýð, àòIý íýõú ëúýùûì è óíàôýðàù.

ÎÎÍ-ì è Ãåíåðàëüíý ñåêðåòàðü Ïàí Ãè Ìóí òõûäý ìûõüýíý èIýó êúèëúûòàò ØûíàãúóýíøàãúýìêIý Ñîâåòûì ãúàòõýïýì è 17-ì êúèùòà óíàôýì. Êàääàôè Ìóàìàð êúûïýùIýóâàõýì êõúóõüëúàòýêIý åóý ìûõúóíó êúûùûãúýëúýãúóàù àáû, ìûïõóýäýóè äûùIàãúóæàù: «… Ëèâèå Õüýðûï Äæàìàõèðèåì ìàìûðó ïñýó è öIûõóõýì ëåé êúàòåìûõüýí, äçýð êúàòåìûóýí ùõüýêIý ëýæüûïõúý ïñîðè çýôIýãúýêIûí». Ìû óíàôýð çûãúýõüýçûðàð Áðèòàíèåìðý Ôðàíäæûìðýò, àìåðèêàíõýì çûêúàìûãúýëúýãúóàùýó. Äàóè, àõýð çûãúýãóçàâýð çýïýùIýóâàõýð çýðûóêIûæûíêIý, ëàæüý çèìûIýõýð à çàóýì õýêIóýäýíêIý çýðûõúóíóð àðàòýêúûì. Óåáëýìý ïîëêîâíèê Êàääàôè åïñýëúýíó õóåÿõýêúûì çûêúýçûIýòàõýì ÿãóðûIóýíó, Ióýõóð ìàìûðó çýôIèõûíó òðàãúýãóøõóýó. Àõýð çûõóåéð Êàääàôè ïîëèòèêýì êúûõàäçûíûðù å, êúàõóýóáûäìý, ÿóêIûíûðù. Êàääàôè Ìóàìàð è äçýð êàçàðìýõýì êúûùIèìûãúýêIìè, òåëåêàíàëõýì êúåãúýò êúóäåé àáû è òàíêõýì öIûõóõýð çýòðàïIûòIýó. Àð ïñîìè ÿ ôIýù õúóíóù èêIè ïîëêîâíèêûð ÿãúýêúóýíøýíóù. Àð àðûíøàìè êúóàíøýù, çàóý êIýùIûì êúûùèõüà òåêIóýíûãúýìêIý çûãóýðûì çèãúýIóíó, öIý-

Õüýëýìýòù

ðûIóý çèùIûíó õóåéùè. Êúóõüýïý êîàëèöýð ëúûìý êúûçûùIèõüà àêóëýì åùõüù. Àáû çýðåáãúýðûêIóýí Ióýõóù çýðèõóýð. Àðìûðàìý, ÎÎÍ-ì êúèùòà óíàôýìðý ÍÀÒÎ-ì Ëèâèåì ùèãúàõúýìðý àïõóýäèçó ùõüý çýùõüýùûêIà? ÊúóõüýïIýðàù õóèòûð «ìàìûðó ïñýó öIûõóõýð çýòðàìûóêIýí ùõüýêIý» íýãúóýùI êúýðàëõýì ÿ Ióýõóì õýáæüýòõúóýíó. À ùõüýóñûãúóýð ÿIýó ùûçýóàù Èðàêìè Þãîñëàâèåìè, èäæû ÷ýçóð Ëèâèåì êúûëúûñàù. À õüýëûð ÊúóõüýïIýì çûõèíýíóêúûì, çûùûøûíýí èìûëúàãúóìý. Øýøýíûì ùåêIóýêIà çàóýì ëàæüý çèìûIý, ìàìûðó ïñýó öIûõóõýð õýêIóýäàêúý? Ñûò ÊúóõüýïIýð àáû êúûùIýìûñàð? Óðûñåéì ÿäåðíý Iýùý èIýùè àðàù. Óðûñåèäçýì è Ióýõóõýð ìûùIýãúóàùýìè, êúûòòåóýì æýóàï èðèòûæûôûíóù. Òèáåòðý Ñèíüöçÿíðý êúýðàë ùõüýõóý çûùIûíó õýòõýð Êèòàéì ùûçýòðèóêIýêIý ÿìûëúàãúó çàùIðè, àáû äçý ëúýùè àòîì áîìáè èIýùè. Ëèâèåì áîìáý ùåáäçûõ õúóíóù. Äçý, ñàòó Ióýõó íýãúóýùI êúýðàëõýì ìàùIý äûäýó ôIýêIà ÿäèùIýíó õóèìûòó óíàôý çûõóàùIà Ëèâèåì è êõúóõüëúàòýõýð æüû õúóàù, ÿäåðíý Iýùè àáû èIýêúûì, ÊúóõüýïIýì õóýæûIýùIýó Êàääàôè à Iýùýð çûIýðèãúýõüàòýêúûì. ÀòIý, Èðàíûì ùåáãúýãúýòûôûíó à Iýùýì çýðåëýæüûð, ÊúóõüýïIýì è ðàêåòýõýìðý áîìáýõýìðý êúûïòðèêIóòýí ùõüýêIý ùõüýóñûãúóýøõóè ùûõóýìåéêIý. ßØËÀÂÑÊÈÉ Àíäðåé. «Ìîñêîâñêèé

êîìñîìîëåö». 123456789012345678901 123456789012345678901

Øýøýí Ðåñïóáëèêý

Ëúàãýðý áûäýó

ÃÐÎÇÍÝ êúàëýì óíèòõó ùàóõóý, çûì íýõúðý àäðåéð íýõú ëúàãý æó. «ÃðîçíûéÑèòè» ôIàùàù ãåêòàðèòõó çûõóõàõà óíýõýì. Àáûõýì ÿùûù òIóð êúàò 18-óý çýòåòûíóù, íýãúóýùI óíèòIûð êúàò 30, èäæûðè çû óíýð êúàò - 45-ðý õúóíóù. Øýøýí Ðåñïóáëèêýì è àðõèòåêòîð íýõúûùõüý Êàäèåâ Äæàëàë æåIý óíý ëúàãýõýð óõóýíûìêIý äóíåé ïñîì IýìàëûùIýó êúûùàãúýñýáýïõýð ðåñïóáëèêýì è óõóàêIóýõýì ò åãúýùIàïIý çýðàùIàð, ìû óíýõýð áàëëè 9 çè ëúýùàãú ùIûõúåéì çýðûïýëúýùûíóð. ÕüýáëýùIýì öIûõóõýð Iýïõúóýôûíóù áæûõüý äûçûõóýêIóýì.

Ýêâàäîð ùûù äîííý Ðîçý

Ýêâàäîðûì ãúýì è êIûõüàãúêIý äûãúýð ñûõüýòèõûì êúûùûêúóîêI, ïùûõüýùõüýì ñûõüýòèõûì ùûêúóîõüýæ. Ìû êúýðàëûì ùûïñýóõýì áãûëúý ãúóýãó íàøýêúàøýõýì êIûôIó Àáû èëúýñ íûêúóýì çýóý êúûùàêIóõüêúûì. àóçûì òðåïõúý óäçõýð çûÇÛ ÃÚÓÝÃÓ çàêúóýù ãúýáàãúóý ùIûãúýïøýð. æýùìè ïøàãúóý ùûòåëú Ìîñêâà ðîçýó ùàùýì ÿ íýïùýääæûæüìè ìàøèíýõýð õúûáýð Êàÿìáå àóçûì ùûIý ùûçýòðèõüýð - àð êúàëàù- Ñàíòà-Ðîñý êúóàæýðàù õüý Êèòî èêIûó èùõúýðý- êúûçäðàøûð. êIý, óäçõýì ÿ àóçûìêIý, Áèçíåñûì è ñûò õóýäý ëIýóêIóýðàù. Êàÿìáå êúàëý öIû- æüûãúóýìè çû ïIàëúý êúûõóêIóì íýñ êèëîìåòð 70 äýëú- îõóý ôåéäýøõóý êúûïýùè, ðîçý êúýçûãúýêIõýì ÿ êIóýó. Ýêâàäîðûì õóýùIàóý ìàøèíýõýìðý õüýëúý- ùûïñýóõýì «íûáæü çèIý çåøýõýìðýù íýõúûáýó ïëúà- óíàãúóýõýì» (àðàù êúýðàëûð çû çýìàíêIý çûIýùIýëúà ãúóð. Ýêâàäîðûì ùûïñýóõýð êà- èñïàíõýì çýðåäæýð) ðîçý òîëèêõýù. Ðîçýð êàòîëèêõýì êúàãúýêIûóðý Àìåðèêý Èùÿ ïñýì õóàõü óäç ãúýãúàù, õúýðýì ùðàãúàøýì ÿ õýÐîçýù öIûõóáçõýì ÿ íýõúû- õúóýð ïðîöåíò 300-ì íýñò. áýìè çýðàõüý öIýð. Èëúýñ 20 õúóàù à òõúýãúóð Ìû óäç ëIýóæüûãúóýìêIý çýðàóõðý. Èäæû àðãóýðó «ðîçý Ióýýêâàäîðõýì êúàõóýóïñýð… âóëêàíõýðù. Çýïûìû÷ó õóð» êúîùIýðýùIýæ. ÃúýùIýIóãúóý êúðèõóó, çýìàí-çý- ãúóýíù àáû ùõüýóñûãúóý õóýõúóàðè. ÙIûð ÿõóðèìàíêIý «êúûùèóäó» Ýêâàäîðûì âóëêàí 55-ðý èIýù. êúóðòýêúûìè, áãûì äýêIóýÀáûõýì ÿùûù çûù Ìàìà òåéóý ùûùIàäçýì ðîçýõýì Òóíãóðàóà öIýð çåçûõüýð. äåæêIý ùIûIýòûIýð ôIû äû-

äýó êúûùIýêIàù: àõýð íýõú ïñûíùIýó õîõúóý, çû æûëýì ùûùìè çûõóýçà ùIû êIàïýì åëúûòàóý ÿ ôýð íýõú äàõý ìýõúó. Ýêâàäîðûì çûìè èìåé ùIû ùûáãúóýòûíóêúûì. Õûì åëúûòàóý ìåòð 4000 íýõú ëúàãý ùIûíàëúýõýì êúûùûêI ùûIýêúûì, àáûõýì ùIûIýð ùûòåïùýù, àóý èòIàíè ÿáãûíàóý ùûòêúûì. «Ëúýïêú ïàðê» ôIàùàóý àõýð êúýðàëûì åõúóìý, êúýêIûãúý ìàùIýìè ïñýóùõüýõýìè ÿ íýIý òðèãúýòó. ÌûäýêIý íýõú ëúàõúøýó ùûIý ùIûð êóýä ùIàù öIûõóõýì ÿ ìûëúêó çýðûõúóðý. Êúàïùòýìý, Êàÿìáå àóçûì ùûïñýó ìèí 70-ì è íûêúóýì íýõúûáýð óäç ãúýãúà êúýãúýêIûíûì åïõàù: õóàáýùõýð ÿùI, ùIûãúýïøýð òðàêIóòý, ïàóïùI, ðîçýð çäàøýí õóåéì íàãúýñ. «Íûáæü çèIý óíàãúóýõýì»

ÿùûùó ìàùIýù Êàÿìáå ùûïñýóæûð, èäæû ðîçýì åïõà Ióýõóð åçû èíäåéõýðù êúûçûõóýíýæàð. Ðîçý ëIýóæüûãúóýó 400 êúàãúýêI àáûõýì. Íýõúûáýð êúûçäàøýðè Óðûñåéðàù. Ïñàëúýì ïàïùIý, ãúàòõýïýì è 8 ìàõóýì ðîçýó òîíí ìèíè 4,5-ðý äè êúýðàëûì êõúóõüëúàòýêIý êúàãúýñ. Ðîçýì çû ïðîöåíòù Ýêâàäîðûì è ÂÂÏ-ì ùûùó êúûëúûñûð. ÈòIàíè, ýêîíîìèêýì è IýíàòIýõýì ùûùó àðàù íýõú ïñûíùIýó çûçûóæüûð. Àð çýðàùýì íýìûùI, à ðîçýð ùàãúýêI ùIûïIýì çûùûçûïëúûõüûíó êúàêIóýõýìè ôåéäý êúàïîêI. Ðîçýð ñàáèéì õóýäýù. Àð õàñýó ìàçèáãúó äýêIà íýóæüù êúûùûãúàãúýð, ïàóïùIó ÑØÀ-ì, Åâðîïýì, Óðûñåéì èðàãúýøýí ùûùIàäçýð. ÙIûIýìðý õóàáýìðý ÿôIèìûõüìý, ãúý êúýñ Ýêâàäîðûì ðîçý çýìûëIýóæüûãúóýó ìåëóàí 515-ðý êúðàø, àð ôIûóý çûëúàãúóõýì ÿ óíýõýì êúûùîõóòý. ÐÀÃÎÇÈÍÝ Êñåíèå. «GEO» æóðíàë.

ÁÎÁÐÎÂ Âàëåðèé.

Ãåëåíäæèê éîôIàêIóý Ãúàòõýð åãúýëåÿóý ùûäàõýù Óðûñåé Èïùýì. Ãåëåíäæèê ÿùûùù àáû è ùIûïIý ùIýðàùIýõýì. ßùûù êúóäåéêúûì: Êðàñíîäàð êðàéì íýãúàáý ùðàãúýêIóýêIà «Êóðîðò Îëèìï» çýïåóýì àð òåíäæûç ÔIûöIý Ióôýì ùûIý çûãúýïñýõóïIýõýì ÿ íýõúûôIó êúèãúýëúýãúóàù.

ÌÛ ÃÚÝÌ èëúýñè 180-ðý èðîêúó êúàëýêóðîðòûì è íûáæüûð. Àáû òåóõóà çýõûõüýõýð, êîíöåðòõýð, íýãúóýùI Ióýõó êóýäõýðè ìýêúóàóýãúóýì è 4-ì ùåãúýæüàóý ìàõóèïùIêIý åêIóýêIûíóù. Ãåëåíäæèê êúàëýì ïñû Ióôýì ùûùó êèëîìåòðè 10 êúåóáûä, èêIè àð äóíåéì ùûíýõú äàõý äûäýõýì õàáæý. Èäæû åçû êúàëýðè ïñû Ióôýðè íýõúðè çýIóçýïýù õúóíóù. Ìû ùIûïIýì çûçûãúýïñýõóíó êúàêIóýõýì ÿ äåæêIý òûíø õúóàù Ãåëåíäæèê àýðîïîðò çýðûùàóõóàð. Íýãúàáý íàêúûãúý ìàçýì ëýæüýí ùIèäçàóý àðàù, àóý öIûõó ìèíè 129-ì Ióýõóòõüýáçý ÿõóçýôIèõûíó õóíýñàù. Ìû ãúýì Ãåëåíäæèê çàíùIýó ëúýòýôûíóù Åêàòåðèíáóðã, Ñàìàðý, Êðàñíîÿðñê, Òþìåíü êúàëýõýì ùûùõýð. Ãåëåíäæèê ùõüýêIý «óðûñ Íèööà» ùIûæàIýð ãóêIè ïñýêIè çûõàùIýôûíóù àáû çûùûçûãúýïñýõóíóõýì. ÖIûõóõýð äýçûõüýõûí êóýä ùûIýù ìû êúàëýì, åçûì è òõûäýð, ôýåïëúõýð, ùIûóýïñûì è õúóãúóýôIûãúóýð æûïIýìè. Ñè óçûíøàãúýì êIýëúûçãúýïëúàðýò æûçûIýíêIý õúóíóõýì çûõýäýí ÿãúóýòûíóù. Ìûáû ñàíàòîðý-êóðîðò IóýõóùIàïIýó 100-ì ùIèãúó, óíåé õüýùIýù öIûêIóó 4000, öIûõóõýì ÿ íýãó çûùðàãúýóæü ùIûïIýó 34-ðý ùûIýù.

Íýõú òûíø ÿùI

Êàâêàç Èùõúýðý ôåäåðàëüíý ùIûíàëúýì è òàìîæíýõýì äÿïýêIý Ióýõóðè ëýæüûãúýðè ùàãúýïñûíùIýíóù äè õýãúóýãóì è ýêîíîìèêýì çè ìûëúêó õýçûëúõüýíó çè ìóðàäõýì. ÌÛ ÃÚÝÌ êúðèóáûäýó òàìîæåíýõýì ÿ ëýæüûãúýð ýëåêòðîííý Ióýõóòõüýáçýì õóýêIóýíóù. Àáû êúèêIðàùè, ÊÈÔÙI-ì IóýõóùIàïIý ùèóõóýí å êúûùûçýIóèõûí ïàï-

Ïñàëúýì ïàïùIý, ñàáèéõýðè áàëèãúõýðè äýçûõüýõù «Äåëüôèí», «Áåãåìîò», «Çîëîòàÿ áóõòà» àêâàïàðêõýð. Ìû ãúýì êúûçýIóàõàù ïñû õóùõúóý åôàïIý. Êúàëýêóì èðàãúýóâà ïñûêúåëúýì, ñêóëüïòóðý çýìûëIýóæüûãúóýõýì óåïëúó óùûñ êúóäåéìè óè ïñýì çåãúýïñýõó. Çûçûãúýïñýõóõýì óàñýõýð êúàòåìûõüýëIýí ïàïùIý, Ãåëåíäæèê êúàëý àäìèíèñòðàöýìðý õüýðû÷ýòûùIýõýìðý çýäîëàæüý, çýãóðîIóý Ióýõóòõüýáçýõýì ùIàòûí õóåéì òåóõóàóý. «Ðîññèéñêàÿ ãàçåòà».

ùIý Iýìýïñûìýó, íýãúóýùI êúèíýìûùIó çûõóåé ïñîðè êúûùûãúýëúýãúóà äîêóìåíòûð êîìïüþòåð çýïûùIýíûãúýìêIý çýôIýêIûíóù. Òàìîæíý õóýIóõóýùIýì è ïðîöåíò 60-ð êîìïüþòåðêIý õúûáàðûð çýIýïàõûó çýôIàãúýêI õúóàãúýõõýùè, õüýðû÷ýòûùIýõýì êúóëûêúóùIýð çûùIýñ ïýøûì ùIûõüýíûì çýìàí òðàãúýêIóàäýó çýðûùûòàð ùûIýæêúûì. Ïñîì õóýìûäýó òàìîæíýõýì ïñûíùIý äûäýó êúûïõðûêIûíóù èíâåñòèöý ïðîåêòõýì ùõüýêIý êúàøýõýð. ÍîáýêIý àïõóýäý ïðîåêòõýð 40 ìýõúó. «Ðîññèéñêàÿ ãàçåòà»

Áæûãúýõýì ÿ ùýõóõýð Óðûñåéì èëúýñ êúýñ öIûõó ìåëóàí êúðàøýíó ÿ ìóðàäù

Àáû ùûãúóýìè äè êúýðàëûì ùûïñýóì ÿ Iûõüý ùàíýð ëýæüàïIýíøýù. - Äè êúýðàëûì çèóæüûôûíóêúûì Iýïõúóýøàïõúóýõýð êúýäìûãúàêIóýìý, - æàIý êúóëûêúóùIýõýì. Àóý àð ïýæêúûì. Äåâãúýïëúûò: Óðûñåéì èóæüðåé äûäýó íàIóý ùàùIà áæûãúýõýì êúûçýðàãúýëúàãúóýìêIý, äè êúýðàëûì öIûõó ìåëóàí 88,4-ðý èñù ëýæüýôûíó íûáæüûì èòó. Àáûõýì êúèíýìûùIàóý, ïåíñýì êIóàõýì ÿùûùó öIûõó ìåëóàí 12-ð ìýëàæüý. Äàïùý àòIý ïåíñýì çè íûáæü íýìûñàóý ëýæüàïIý IýíàòIý çèIýð? ÖIûõó ìåëóàí 69,6-ù å, ïýæó ÿáæàìý, ëýæüýôûíóõýì ÿ ïðîöåíò 62-ù. ÊúûõýòõûêI åêIóýêIàì êúûçýðèãúýëúýãúóàùè, öIûõó ìåëóàí 18-ì ÿ õàäýì êúðàõûìêIý ÿ ùõüýð ÿïIûæ. Ëýæüýôûíó, àóý IýíàòIý Ióìûò ìåëóàí 40-ì ùIèãúóì ùûùó ìåëóàí 30-ð èäæûðè ïåíñý íûáæüûì íýñàêúûì. ÈòIàíè çýïûìû÷ó êúûäæàIý öIûõó ëýæüýí òõóðèìûêúóæó. ÀòIý, öIûõó ìåëóàí 30 èðèìûêúóù Áðèòàíèåì, Ôðàíäæûì ëýæüàêIóýó ÿIýõõýð (ïñàëúýì êúûäýêIóýó æûïIýìý, à êúýðàëèòIûì ÿ ÂÂÏ-ð äûäåéì íýõúðý íýõú èíù). Çèóñõüýí ïîëèòèêõý, ùIýíûãúýëIõý, õüýðû÷ýòûùIýõý, «ëýæüàêIóý òõóðèìûêúóìðý» ëýæüýíó õóýìåéõýìðý çýõýâìûãúýçýðûõüó ïIýðý ôý?

Äýíý ùûIý à ìåëóàíûð?

- Äè êúýðàëûð äåìîãðàôèå ìàùýì ùõüýùûòù, äè öIûõó áæûãúýì èëúýñ êúýñ çû ìåëóàí õîùI. Àð òõóýìûãúýçýêIóýæûí Ióýõóù, Iýïõúóýøàïõúóýõýð êúýäìûãúàêIóýìý, - æàIý ïîëèòèêõýì. Çû òõûãúýì êúûõàõûó íýãúóýùIûì õàòõýó äè íýì êúûùIàIó áæûãúýð ïýæìè ïöIûìè çûìè èùIýðêúûì. Äý êúýäáæûíòè, äàêúèêúèòõóù ìûáû èõüûíóð. 1989 ãúýì ëýæüýôûíó íûáæüûì èòó Óðûñåéì öIûõó 83746-ðý èñàù, 2010 ãúýì - 88360-ðý. ÒõýùIûí äýíý êúýíà, ìåëóàíè 4,6-ðý êúûòõýõúóàù. Iýïõúóýøàïõúóý êúýçûøýíó õóåéõýì ñûò

èðàùIýíóð ìûïõóýäý áæûãúýõýì: èëúýñ 24-ðý çè íûáæüõýð êúàòùòýìý, ìû ãúýì äûùûòåõüàì ïðîöåíò 16-ð ëýæüàïIýíøýò, êúó àæýäýñ ùIàëýãúóàëýó - ïðîöåíò 20! Àáûõýì çûðè êúàïýïëúýðêúûì, ïõúýíêIàêIóýó íýõú ìûõúóìè, ÿãúýëýæüýíó . Óðûñõ ýð åôýó ùðåñ, äý íýãúó ýùI êúýðàëõýì êúèòøóðý äãúýëýæüýíù. Àáû çèãúýêúèèíûíóêúûì, «óíý», «óëàõóý» æèIýó êúîäýóýíóêúûì. ÑûòêIý õóåé ìóíèöèïàëüíý óíàôýùIõýð ÿ ùõüýð çûãúýóçûí? Àðàùè, Iýïõúóýøàïõúóýõýð, Iýïõúóýøàïõúóýõýð íýõúûáýó…

Çàóýì äûõýò íýõúåé

Óðûñåéì è öIûõó áæûãúýð 1991 ãúýì ìåëóàíè 148,5-ðý õúóðò (àáûõýì ÿùûùó ìåëóàíè 120-ð óðûñò, ìå ëóàí 28,5-ð àäðåé ëúýïêúõýðàò), èòIàíý õýùIó ùIèäçàù. 2010 ãúýì öIûõó ìåëóàíè 141,9-ðý ôIýêI äûõúóæûðòýêúûì Óðûñåéì è ïàñïîðò çûIûãúõ ýð. 2009 ãúýì Óðûñåéì è öIûõó ìèí 249-ðý äóíåéì åõûæàù, èóæüðåé èëúýñ 16-ì à áæûãúýðàù íýõú ìàùIý äûäýó ùûòàð. ÖIûõóõýì åçûõýì ëåé çðàìûõûæòýìý, çûõóýñàêúòýìý, àïõóýäèçè òõýùIûíóòýêúûì. Ïñàëúýì ïàïùIý, íýõúàáý äóíåéì åõûæà öIûõó ìåëóàíè 2-ì ùûùó ìèí 224,6-ð å ìàøèíýì èóêIàù, å ïñûì èòõüýëàù, å óíýì ùIèñõüàù, å ÿóêIàù… ËIàì ÿ ïðîöåíò 80-ð öIûõóõúóù, ùûëýæüýôûíó íûáæüûì èòó. Çàóý åêIóýêIûì õóýäýù! 2000 ãúýì ùûùIýäçàóý íýõúûáý êúàëúõó õúóàù, àóý ëIýð êóýäùè, äè öIûõó áæûãúýì õîùI, àõ ýð åõü ãó-ëúûíòõóý ó çõýì (èíôàðêòõýì, èíñóëüòõýì…) èùõüýIóýêIý çè ãóãúó òùIà ùõüý óñûãú ó ýõ ýì. «Óðûñåéì Iýïõúó ýøàïõúóýõýð êúýäìûãúàêIóýó õúóíóêúûì», æûçûIý êúýðàë êúóëûêúóùIýõýì öIûõóõýì ÿ óçûíøàãúýìðý ïñýóêIýìðý åãúýôIýêIóýíûì ÿ ãóïñûñýðè ÿ Ióýõóðè òðàóõóàìý ìûíýõúûôIó ïIýðýò? À ˨ÕÈÍÝ Þëèå. «Êîìñîìîëüñêàÿ ïðàâäà».

IýùIàãúýëIûì è Ióýõó åïëúûêIý

«Êúýøýæûí õóåéõýð äûäåéõýðàù» - Ïý æ äûäýó Óðûñåéì öIûõ óøõóý õîùI, ëúõóýí-ïIýíóõýì ÿ áæûãúýð çýðûìàùIýð, ùûIýõýìè áûí êóýä çýðàìûIýð êúýïëúûòýìý, ëIýõýì ÿ áæûãúýð 2015 ãúýì èðèõüýëIýó õóýäè 2,5-3-êIý õ ý õúó ýôûíóù. ÃóðûIó ý ã úó ýù, öIûõóõýì ÿ óçûíøàãúýì, óíàãúóýøõóýõýì êúýðàëûì ãóëúûòýøõóý õóèùIûí çýðûõóåéð. Àóý àáûêIè çýóý Ióýõóð ïõóåãúýôIýêIóýæûíóêúûì, àðàù êúóëûêúóùIýõýì Iýïõúóýøàïõúóýõýì ÿùûù äûõóåéóý ùIûæàIýð. Ïýæù, äûõóåéù, àóý õàìýõýðàêúûì, àòIý Óðûñåéì è ëúýïêú õý ì ÿùûùõýðù. Õýõýñõýð êúûçýðûðàøýëIýæ ùIûêIýìêIý ùàïõúý õúóàõýù Èçðàèëûð, Ãåðìàíèåð, Ôðàíäæûð, ßïîíèåð, óåáëýìý Êúýçàõúñòàíûð. Èóæüðåéì Êèòàéì, Ìîíãîëèåì, Óçáåêèñòà-

íûì, Óðûñåéì èðèøûæàù öIûõó ìåëóàí íûêú óý. Óðûñåéì ÑÍÃ-ì «êúûùûçýùIèêúó ýæûôûíóù» ëýæüýíó, ëúõóýí-ïIýíó óçûùûã óãúûí ñëàâÿíõýì ÿ çàêúóý öIûõó ìåëóàíè 5-6. Àïõóýäýõýðàù äý äûçûõóåéð, àðìûõúóìý Àçèå Êóðûòûì êúèêIõýðàêúûì. Åâðîïýì èùIýíóð èùIýæûðêúûì Iýïõúóýøàïõúóýõýð õóèòó èðàãúýõüýó çýðûùûòàì êúûçäèøà ãóãúóåõüõýð èíùè. Ïñîì õóýìûäýó íýðûëúàãúó õúóàù áçýêIè ùýíõàáçýêIè çýïýIýùIý ëúýïêúõýð çýõýáãúýçýãúýíûì áýëûõüó ïûùIàð. ÁÅËÎÁÎÐÎÄÎÂ Èãîðü, Äåìîãðàôèå êúýõóòýíûãúýõýìêIý èíñòèòóòûì è óíàôýùI. «Èçâåñòèÿ».

Ïàðòõýð

Óòûêó êúîõüý

«Ïðàâîå äåëî» ïàðòûð ïàðëàìåíò õýõûíûãúýõýì èäæûðè çýè ïõðûêIàêúûì, àóý ìóðàäûøõóý õýð èIýù ìû çýìàíûì. Ìåäâåäåâ Äìèòðèé åòIóàíýó Ïðåçèäåíò êúóëûêúóì êúûòåíýíûì ùIýáýíûíóõýì ÿùûùó óòûêó êúèõüýíó àáû çèãúýIóàù. ÇÝÐÛÒÙIÝÙÈ, äûãúýãúàçýì Êúýðàë Äóìýð õàõûíóù. «Ïðàâîå äåëî» ïàðòûì ôðàêöý ùèIýð õýãúóýãó ìàùIý äûäýù, àòIý çýóý Ïàðëàìåíòûì êúûùIýõóòýíó äàóý çýðûõóçýôIýêIûíóð? Êúóëûêúóøõóý çûIûãú ÿ ïàøý õúóìý! «Ïðàâîå äåëî» ïàðòûì è ôåäåðàëüíý ïîëèòñîâåòûì è óíàôýùI Íàäåæäèí Áîðèñ çýðûæèIýìêIý, óíàôý êúàùòàù ïàðòûì è Iýòàùõüý õúóíóì òåóõóàóý. ÓíýöIýð êúðèIóýí èäàêúûì, ìû ìàõóýõýì à õúûáàðûð õýIóùIûIó çýðàùIûíóð êúûäæèIà ìûõúóìý. Èäæûðåé çûóæüûíûãúýìêIý èíñòèòóòûì è óíàôýùI Þðãåíñ Èãîðü çýðûõóèãúýôàùýìêIý, çûõýäýíóõýð ÿïý âèöå-ïðåìüåð Øóâàëîâ Èãîðü, ôèíàíñõýìêIý ìèíèñòð Êóäðèí Àëåêñåé, Ïðåçèäåíòûì è äýIýïûêúóýãúó Äâîðêîâè÷ Àðêàäèé ñûìýù. «Èçâåñòèÿ» ãàçåòûì êúûIýðûõüý õúûáàð õýì òûäîùIûõüðè, Øóâàëîâ Èãîðù à êúóëûêúóð çûëúûñûíóð. Ïýæù, Øóâàëîâûì è ñåêðåòàðèàòûì àáû òåóõóàóý çûðè êúûùûäæàIàêúûì. - Ôåäåðàëüíý êúóëûêúóøõóý çûIûãú öIûõóð ïîëèòèêý ïàðòûì è óíàôýùI ùûõúóêIý, àáû àäìèíèñòðàòèâíý õýêIûïIýðè ùIýãúýêúóýí êúèùIûôûíóù. Õóýáãúýôàùý çýðûõúóíóìêIý, «Ïðàâîå äåëî» ïàðòûì õýõàêIóýõýì ÿ ïðîöåíòè 7-ð è ëúýíûêúóý êúèùIûíûì ãóãúóåõü ëúýïêú õýëúûíóêúûì,æåIý æûëàãúóý ëýæüàêIóý Õàêàìàäý Èðèíý. Àáû àðýçû òîõúóý «Óðûñåé çýêúóýò» ïàðòðè. «Øóâàëîâ Èãîðü õóýäý ïîëèòèê æûäæýð ïàøý õóýõúóìý, ïàðòûì ëèáåðàëõýð çýêúóèãúýóâýôûíóù», - æåIý « Óðûñåé çýêúóýòûì» è Ãåíñîâåòûì è ïðåçèäèóìûì è ñåêðåòàðûì è êúóýäçý Èñàåâ Àíäðåé. ÁÅËÓÇÀ Àëåêñàíäðà. «Èçâåñòèÿ». ÍàïýêIóýöIûð çûãúýõüýçûðàð ØÈÐÄÈÉ Ìàðèíýù.


¹54 (21.962)

Èñëúàìûì è íóð

ÖIÛÕÓÐ äóíåéì ùåõûæàì è äåæ àáû è ãúóíýãúóõýì, è áëàãúýõýì ëIàì è Iûõüëûì çýðàëúýêIêIý çûùIàãúàêúóý. Àïõóýäýó çûãóýð êúûõóýçûøèÿõýð ÿòõðè, ñýäýêúýì è äåæ àáû èòõýì Iûõüý õóàãúýõüýçûð. Àáû äèíûð äàóý åïëúðý æûïIýìý - àð õüýðýìù. À óãóýøûêIýì êúèêIêúûì ñýäýêúý ïùIàóý, óè Iûõüëûì ïõóçýôIýêI õóýïùIàóý, àð çûëúýIýñûí õóåéì ëúýIýñàóý. Àïõóýäý Ióýõó ìûõúóìûùIýð øýðèõüýòûì êúàáûë èùIûíêIý Iýìàë èIýêúûì. Æàãúóý çýðûõúóùè, äóíåéì åõûæàì õóàùIý Ióýõóãúóýõýð äè æûëàãúóýõýì èäæûðè çýòåìûõóýó ùàëýæü. ÍòIý, èñëúàì äèíûì äàóý à õàáçýõýð êúûçýðèãúýóâûð? Àáû è æýóàïûð ìûðàù: «Ãó çýâýãúóý ìàõóèùûì äûóý èðèãúýùIó ïùIàíòIýì åôýíäû äýñûí õóåéù», - æûçûIýó õýêúóçàóý çûãúýóâõýð ùûIýù. Øýðèõüýòûì àïõóýäýó êúèëúûòýðêúûì. Æýìûõüýòûì Ièìàì ùèIýêIý, àáû à ìàõóèùûð ïùIàíòIýì äýñûí õóåéóý ùûò äóõüýøûõýì ÿòðåãóàøý. ÄûóýùIûì çýðûäýñàì è ïùIýð êúåIûçûõõýìè óàðîõüýëIý. Àáû è ïùIýð áãúýóâó à óàñýð êúûóàìûòìý, äûóýùIûì óìûêIóýíó æûïIýíûð õüýäûãúóýäàõýù, äèíûì êúåìûçýãúù. Äý äûìóñëúûìýíó Àëûõüûì è ïàùõüýì äèõüýæûíó, íîáý çûãóýð äóíåéì åõûæàìý, ïùýäåé àáû äûêIýëúûêIóýæûíó äûùûòó, êúåçýãúûðêúûì «Íîáý óè íýùõúåÿãúóý ïùIàíòIýì ñûäýñìý, ìûïõóýäèç àõúøý êúûçýïòûíóù», æûïIýó áóêúóýäèèíûð å «Ìûð ãóãúóåõüùè, çûãóýð õóýäìûøèéóý äàóý õúóí?», æàIýó ëIàì è Iûõüëûì äóõüýøûõýì ìûëúêó èðàòûíûð. Äý äè ìóñëúûìýíûãúýð àïõóýäýó ôIýêIà äûìûãúýëúýïIýíóìý, çûðè äðèìûóàñýó êúýïëúûòý õúóíóù. Æýìûõüýòìè Ièìàì ùIèIýð ãóôIýãú óýðè ãóçýâýãúó ýðè òýìýìó, ïñàëúýìàêúûíøýó çýôIèõûíóðàù. ÀäýêIý, äûóýùI ìàõóèùûì è êIóýöIêIý ãóçýâàêIóý êúûïõóýêIóàõýð áãúýøõýíó åðûñêúû êúýïIýòûíûð ãóåìûIóù. Àð õüýðýì ìýõúó óíàãúóýì êúèíýõýð ñàáèéáûíó ùûòìý. Ñûò ùõüýêIý æûïIýìý, Àëûõüûì è ÊúóðIýí ëúàïIýì êúûùûêIóàù ìûïõóýäýó: «Çåèíøýõýì ÿ ìûëúêóì ôûõýìûIýáý. Õýôëúõüý ôIýêIà êúûõýâìûõ» æèIýóè, óý íýùõúåÿãúóý ìàõóýì çåèíøýõýì ÿ ìûëúêóó ãóçýâàêIóý êúýêIóàì åáãúýøõûð õüýðýìù. Íýãúó ýùIó ùûIýíêIý ìýõúó. Áåãúûìáàð õüýëåéõè ñýëàòó óý ñýëàìûì Äæý õüôàð, Òõüýð àðýçû çûõóýõúóàð, äóíåéì ùåõûæàì æèIàù: «Ãú óíýãúóõý, Äæý õüôàð è óíàãúóýì íýùõúåÿãúóý êúèõúóàùè, àáû è Iûõüëûõýð ãóãúó èðåãúýõü, àáûõýì ÿ ãóð õåãúýùI. Ìû óíàãúóýì ùIýñ, àáû êúûùIýíàõýì ÿ øõûíóð ôý ÿõóçýâãúýïýù». Àïõóýäýó äè ËIûêIóý ëúàïIýì äóíåéì åõûæàì è ãúóíýãúóõýì çàõóèãúýçàóý ùûòàù. Äý äè ëúýïêúìè à õàáçý äàõýð èãúàùIý ëúàíäýðý êúûäîêIóýêI. Àð «ãóIý øõûí» æûõóàIýæðàù. Àáû óêúûôIýêIìý, êúóðIýíàäæýì äûõóîêIóý. Àð ãúýïñàóý ùûòàù ìàõóý áæûãúý õýõàêIè. Íîáè àïõóýäýó êúîêIóýêI, àóý êóýäó çýõýçýðûõüà õúóàù: õýòè ìàõóèùûð, õýòè ìàõóèáëûð, õýòè ìàõóý ïëIûùIûð, õýòè èëúýñûð åùI. Ìû çûì äåâãúýãóïñûñûò - øýðèõüýòûì àáû òåóõóàóý çû ìàõóè êúèãúýëúýãúóàêúûì, Ìóõüýìýä áåãúûìáàðìè àáû åõüýëIàóý çûðè êúèãúýíàêúûì. Àáû êúûùIýíàð ìû çûðàùè, àð çûõýäâãúàëúõüè, Ió ýõóð çýïýù õú óíóù. Áåãúûìáàðûì çû ùIàëý ãóýð êúûõóýêIóýðè êúåóïùIàò: «Äè ËIûêIóý ëúàïIý, ñè àíýð äóíåéì åõûæàùè, ñý ìûëúêó çáãúýäýëúûì êúûõýñõûó àáû ñýäýêúý õóýñùI õúóíó?» «Õúóíóù», - êúðèòûæàù àáû æýóàï áåãúûìáàðûì. ÊúèùûíýìûùIàóý õüýäèñ ïýæó ìûð ùûIýù: «Ñýäýêúý õóýïò õúóíó?» æûôIýðý ôûùIýóïùIýìý, «Õúóíóù» æýó àïó ôûäîò. «Ñûò õóýäý ìàõóýì õóýïò õúóíó?» æûôIýìý, «Ñûò õóýäý ìàõóýìè õúóíóù». Ìûáû íýãúóýùI ïñàëúýìàêú ùûIýíêIý Iýìàë èIýêúûì. Àóý ìû äè Ióýõ óð ãóãúó èùIûó, øýðèõüýòûì õýìûëúó íîáý åäãúýæüà õàáçýõýì çû óíàôý ãóýð òåòùIûõüûíûð òûíø òùûõúóíó êúûñùîõúó , ìûïõóý äý Ióýõ óãúóýð äãúýçàùIýìý - äè ÿïý èòà íýõúûæüûIóýõýð, ìýæäæûòûì êúåêIóàëIý öIûõóõúóõýð øýäæàãúóý íýìýç íýóæüûì òIûñõýòè äóíåéì åõûæà ãóýðûì ÊúóðIýí õóå äæýðò. Àõýð çûõóåäæ ýì è Iûõüëûõýì àáûõýì çû øýäæàãúóàøõý åäãúýùIûíù æàIýìý, øõûí ÿõüûðòè, ÊúóðIýí åäæýó ì ýæäæûòûì ùIýñõýð ÿãúàøõýð ò. ÀáûêIý çýôIýêIûó ùûòàù êúóðIýíàäæýð. ØýðèõüýòêIý óåïëúìè, àðàù íýõúûôIûð. ÊúóðIýíàäæýð ãóçýâýãúóý êúûùûõúóà

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì è Ïðåçèäåíòûì çýõóýñûì êúðèõüýëIàõýð èðåãúýáëàãúý.

ÕüýùIý ëúàïIýõýð.

ÏùûõüýùIý Iýíàñ êúûõóàãúýôýùà êúýðàë äàìûãúýð àáû è àäý Ìóñà Êúàíîêúóý Àðñåí êúðåòûæ.

ÄÝ, äæûëàõúñòýíåéõýì, íîáýêIý õàáçý äèIýêúûì äûóýùI êúýêIóàõýì Iýíý êúàõóýäãúýóâðý äãúàøõýó. Àð êúåìûçýãúûó èêIè õüýäûãúóýäàõýó êúûäîëúûòý. Äýíý ùIûïIý ùûIý ãóàóýì óêIóýìè óçýðûùûIýíóð ñûõüýò áæûãúýù, à çýìàíûì øõûí ùõüýêIý óëIýíóêúûì. Àáû ùûãúóýìè øûãúóïIàñòý êúûùàIýòà äûóýùI ïùIàíòIýð õüýãúóýëIûãúóý ùåêIóýêIûì åùõü ìýõúó, õýò òåïùý÷, õýò ëû ãúýâà, õýò æüýðûìý èIûãúûó öIûõóõýð ùûçýõýçåæýó. Êúûïùîõúó ñûõüýò èïýêIý ùIàëúõüà òõüýìûùêIýð ïñîìè ÿùûãúóïùýæàðý, ÿ íûáýì èç çýðàùIûíûì ôIýêIà àäðåéõýì êúàôIýìûIóýõóæó. ÍýãúóýùI çû åìûêIóìè ñûòåïñýëúûõüûíóò. Çè ãóãúó ñùIûíóð

êúóðIýíàäæýðàù, äý «õüýäýIóñ» æûäîIý. Àáû åêIóàëIý öIûõóáç ïñîìè åðûñêúû çðàëúõüýí ÿIûãúù. Çý÷ûð æàIý, óàçõýì éîäàIóý, äóíåéì åõûæàì òõüý õóîëúýIóðè, ÿãúýõüýçûðà åðûñêúûð çàãúýíùIûõóêIý ÿøõ. Àáû èóæüêIý êúýíàð ÿ ñóìêIýõýì èðàëúõüý, óåáëýìý çûðè Iýíýì êúûòðàíýðêúûì. Àð äàóý? ÇûáãúýíùIûõó óøõýðý, êúýíàð çäýïõüûæó àð ñûò õóýäý õàáçý? Èäæûáëàãúý çû êúóàæý ãóýð äûóýùI ñûêIóàò. Äóíåéì åõûæàì è ùIû Iûõüýð åäãúýãúóýòûæðè, àð çûäàõà ïùIàíòIýì äûóý ùåäãúýùIûæûíó äûêúûäûõüýæàù. Àðàòè, ãóçýâýãúóýð çåéõýð êúûòïýóâðè, êúûòõóàãúýóâà Iýíýõýì äûìûòIûñó, ÿ åðûñêúû çûIóäìûãúàõóýó äûêúûäàãúýêIûæà-

êúûì. ÊIýíôåò IýìûùIý çûðûçè äè ïàùõüýì êúðàêIóòàòè, øõýí äûóõà èóæüêIý, ñè áãúóìêIý êúûùûñõýì àõýð ÿ æûïûì èðàêIóòýó õóåæüàù. Ñý IýôIûêIýõýì ñûçýðåìûIóñýì ãó ùûëúàòýì, êúûçýóïùIàù: «Ùõüý êúûóìûùòýðý, àð çûõóýïøèèí ñàáèé óè óíýì ùIýñêúý?». ÇýðûñôIýåìûêIóð ÿæåñIýó êIýíôåòõýð êúàùûõóýçìûùòýì, åçûõýì ÿ æûï èðàêIóòàù, àõýð Iýíýì êúûòåáíý ìûõúóíó æàIýðè. Àðè êúûñõóåãúýçýãúûðêúûì èêIè àäûãý ìóñëúûìýí ïñîìè çýõýäíýí õóåéóý êúûçîëúûòý. Õúàëèëûð òîãóçýâûõü õüýäýIóñûì ÿìûëåé êóýä çýðûõàëúõüàì. ÇèIýì çèìûIýð êIýëúîIýðè, öIûõóð íýõúðè òõüýìûùêIýæ ìýõúó. ÈóæüêIý êúûùIåäçûæ èëúýñ çûáæàíýêIý õóýìûïøûíûæó ùIûõóý çýòðèëúõüàóý. À Ióýõóãúóýì ãóï äûõýñó äûòåïñýëúûõüûðòè, çûãóýðûì æèIàù: «Iýù íýõúûáýæ ÿóêIûó ùûòàðàò. Ñûò àáû ùõüýêIý?» Àáû, äàóè, ìûëúêó è êóýäó êúûùIýêIûíù èêIè åãóïñûñà-

Èäæûáëàãúý Íàëøûê ùåêIóýêIà Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì è ìóñëúûìýíõýì ÿ çè ìû÷ýçó åòõóàíý çýõóýñûøõóýì ÊúÁÐ-ì è ìóôòèé êúóëûêúóð êúûùûõóàãúýôýùàù Äçàñýæü Õüýçðýòàëèé. ÊÚÝÁÝÐÄÅÉ-Áàëúêúýðûì èñ ìóñëúûìýíõýì ÿ äèí IóýõóùIàïIýì è óíàôýùIó õàõà Äçàñýæü Õüýçðýòàëèé è íûáæüûð èëúýñ 47-ðý ìýõúó , Äçýëûêú óý ê óåéì õûõüý Äçýëûêúóýäýñ êúóàæýì êúûùàëúõóàù. Äèí ùIýíûãúý ùûçðèãúýãúó ýò àù Óçáåêèñòàíûì ùûIý Áóõúàðà êúàëýì äýò ìûäðèñýì, èóæüêIý åäæýíûì ùûïèùàù Ùàìèë Ièìàìûì è öIýêIý Äàãúûñòàíûì è èñëúàì èíñòèòóòûìðý Íàëøûê èñëúàì èíñòèòóòûìðý (èäæû Êàâêàç Èùõúýðý èñëúàì óíèâåðñèòåò õúóàì). Äçýëûêúóýäýñ êúóàæýì è Ièìàìó ëýæüýí èðèãúýæüàù, èóæüêIý Äçýëûêúóý êóåéì è ðàèñIèìàìó õàõàù. ÊúýáýðäåéÁàëúêúýðûì èñ ìóñëúûìýíõýì ÿ äèí IóýõóùIàïIýì è óíàôýùIûì è êúóýäçýó 2004 ãúýì ùåãúýæüàóý ùûòàù, íýãúàáý è äûãúýãúàçýì ëúàíäýðý ðåñïóáëèêýì è ìóôòèéì è êúàëýíõýð åãúýçàùIý. Äçàñýæü Õüýçðýòàëèé çûïýðûóâà IýíàòIý ãóãúóì è êúàðóðý óçûíøàãúýêIý ïýëúýùûíó, Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì èñ ìóñëúûìýí ïñîìè ÿ çýãóðûIóýíûãúýì àð è êúåæüàïIý õúóðý äè ùIûíàëúý äàõýì ìàìûðûãúýð ùûçýòåóâýæûíó Àëûõüûì äîëúýIó.

Äèí-åäæàïIý öåíòðûð.

Ãóëúûòý

ÀÕÌÀÒÎ Â Íàçèð, «Ìàìûðûãúý» ïñàïàùIý ôîíäûì è óíàôýùI.

Äý êúûòõóàòõ

êúûì àäðåé çûõóçýôIýìûêIõýðè êúûçýðåõúóýïñýíóì, çûêúûêIýðàìûãúýõóíó çýðûõýòûíóì. Àïõóýäý çýõüýçýõóýð èñëúàì äèíìè èãúýêúàáûëûðêúûì, àäûãýìè èãúàùIýì òõýëúàêúûì. Áûëûì êóýä çýðàóêIûì, åðûñêúûøõóý êúûçýðàIýòûì çûìè è ãóýíûõüûð ëåéóý ùõüýùèõûðêúûì, õýòè èãúóýòûæûíóð ùûïñýóàì êúèëýæüàðù. Àáû òåóõóàóý êóýä ùIàóý ïñàëúýìàêúõýð éîêIóýêI, àóý Ióýõóð çýðûùûòàì õóýäýó êúîíýæ, å íýõú Iåèæ ìýõúó. È ÷ýçó õúóàêúý à ìûõúóìûùIàãúýõýì, äèíìè õàáçýìè çûêIè åìûõüýëIàõýì, êIý åòòûíó? Äýðàù àð çýëúûòàð. Åäãúýëúàãúóðù ùIýáëýì èùIýæûíóð. Äûçýïåâãúàóý ïñàïý ùIýíûìêIý, ãóàïàãúûìêIý, ùýíûôIàãúûìêIý, IóýõóôIõýð ëýæüûíûìêIý. Àðàù ùõüýïýð. Ìûäðåéóý ìûëúêó çýäýæýìðý ôýðûùIàãúûìðý çýè ôIûì äûõóèøýíóêúûì. ÕÚÛÌÁÝÇÝÐ Ðàøèä. Èíàðûêúóåé êúóàæý.

ßÏÝ äûäýó à ëúýíûêúóýì Àëûõüûð çè ôIýù õúóóý èñëúàì äèíðè êúýáûë çûùIàð êóðæû ëúýïêúðàù, àáû êúàêIýëúûêIóàù äàãúûñòýíõýð. Ìèñ àáûõýì èIýïõúóêIðè, êúóõüýïIýìêIý çèóíýòIàù èñëúàì äèíûì, Êúýáýðäåé ùIûíàëúýìêIý çèãúàçýó. ÀäýêIý Ïñûæü è Iýãúóýáëàãúýõýì íýñàù. Àáûõýì êúàêIýëúûêIóýó, ìóñëúûìýí äèíûð àäûãýõýì è äåæ çûùèóáãúóíûì çè ôIûùIý õýëúûð Êúðûì  ïàøýõýó äèíûì õóåçûäæàõýðàù.  Ïñîì õóýìûäýæó, ìóñëúûìýí äèíûì çåçûãúýóáãúóàõýì ÿùûùù Ãúàäèë Êýðàé. À ëIû ùýäæàùýì Êúðûìûì ùIýíûãúýëIõýð êúðèøðè, äèíûì õóðàãúýäæýí ïàïùIý àäýêIý-ìûäýêIý òðèóãóýøàù, ìûäðèñýõýð èóõóàù, ìýæäæûòõýð èðèãúýùIàù, êúýáýðäåéõýì áëàãúý êúàõóýõúóðè, èñëúàì äèíûð ôIûóý êúàðèãúýëúýãúóàù, àáû ÿ íýôI ùðèãúýõóàù, äèíûì è ïùIýð ëúàãýó èIýòàù. Ìèñ àáû êúûõýêIûó ëúýïêúõýð Àëûõüûì è äèíûì ãóï-ãóïóðè çûðûçóðè êúèõüàù. Àáû è óæüêIý, Ãúýëèé Ôýðýõü Áàøà 1195 ãúýì êúýêIóàù. Àð Óýñìýí êúýðàëûãúóýì è ëIûêIóýò. Àáû êúûçäèøàù ùIýíûãúýëIõýð. Ìýæäæûòõýð äðèùIåÿù. Àíàïý êúàëýð ùûõüýðó, ìóñëúûìýí ïñîìè ÿ çýõóýñûïIýó èãúýóâàù. ÀäýêIý èñëúàì äèíûì Êàâêàç ïñîì çûùèóæüàù. Àðàòè, àäûãýõýì - ïñîìè æûïIý õúóíù - Àëûõüûì è øûêóðêIý ìóñëúûìýíûãúýð êúàùòàù, àáû áûäýó çûïàùIàù, ÿ ôIýùõúóíûãúýêIý öIýðûIóý õúóàõýù. Äèíûì êúàëýí êúèãúýóâõýð ÿãúýçàùIýðò, õüýðûïûáçýìè ãóëúûòý õóàùIûðò, ìóñëúûìýíûãúýìðý Iýäýáàãúûìðý ÿ áçýó êúàáæó, ÿ òõûëúõýðè àáûêIý ÿòõûó.

×ýíäæýù

Èäæûáëàãúý ÊúýáýðäåéÁàëúêúýðûì ìûõüýíýøõóý äûäý çèIý IóýõóãúóèòI êúûùûõúóàù - ðåñïóáëèêýì è ìóôòèéð õàõàù èêIè Äèí-åäæàïIý öåíòð Íàëøûê äàùIûõüûí ùIàäçàù.

ÔIÛÙIÝÐÈ ùûòõúóðè çåé Àëûõüòàëýì è ôIûãúýêIý àáûõýì äè æûëàãúóý-ïîëèòèêý ãúàùIýì óâûïIýøõóý ùàóáûäûíóù, êúûòùIýõúóý ùIýáëýõýð çýðûãóøõóýíðý çûäýïëúåèíðý êúûõàõûíóù. Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì èñ ìóñëúûìýíõýì ÿ äèí IóýõóùIàïIýì è óíàôýùIûùIýó ÿãúýóâà Äçàñýæü Õüýçðýòàëèé êúûõóæàIà õúóýõúóõýì äýðè êúûïûäîùý èêIè äûõóîëúàIóý Àëûõüûì è àðýçûíûãúýð êúèëýæüûíó. Òõüýì æèIý àáû è ôIýùõúóíûãúýð, çûøûIýíûãúýð, Ióùûãúýð íýõú áûäýæ õúóíó, íîáý çýêúóýóäà õúóà äè êúóýøõýìðý øûïõúóõýìðý çýêúóèãúýóâýæûôûíó! Äèí-åäæàïIý öåíòð Íàëøûê ùàóõóýíó çýðûðàãúýæüàì èãúýãóôIàõýìè ÿ äýðýæýãúóýð ãóàïýó ÿäûäîãóýø. Àïõóýäèçó äûçûùIýõúóýïñó çè ÿóæü èõüà à IóýõóùIàïIý òåëúûäæýì è êúûçýIóõûíûì èêIýùIûïIýêIý íýõúûáýæó äðèãóøõóýíó Àëûõüûì æèIý. Ò õüýì äîëúýIó, à ìýæäæûòûì ïñîìè äè çýõóýäý óíýì èñëúàìûì è íóðûð êúûòðèãúýïñýíó, àð ïñý êúàáçýõýì ÿ êIûù õúóðý ìàìûðûãúýì, ãóàïàãúýì, çýãóðûIóýíûãúýì ÿ ãúóàçýó ùûòûíó. Àìèí.

Èñëúàì äèíûð Êàâêàçûì ÿïýó êúûùèõüàð ìóñëúûìýí êúýáæûêIýìêIý 22 ãúýðàù. Àð äûçýðûò ìàõóýðûáæýìêIý 642 ãúýì õóîçý. Êàâêàç Èùõúýðýìðý Êóðæû ùIûíàëúýìðý êúýñà ìóñëúûìýíõýðàù àð çè ôIûùIýð. À ùIûïIýì ìóñëúûìýí òåïùýãúóý àáûõýì ùàãúýóâðè, ëIýùIûãúóèïëIûì ùIèãúóêIý è óíàôýð çýðàõüàù.

(Èñóô Ãúèççýò Áàøà: «Êàâêàçûì è òõûäý», íàï. 219).

Äûíûâîõúóýõúó

Ïñàëúýìàêúûì äûêúûôIýêIûðêúûì

Èäæûáëàãúý «Èñëúàìûì è íóðûì» êúûòåâäçà «Ãóçýâýãúóý çûäýëú ïùIàíòIýì øûãúóïIàñòý Iýíýð êúûùåçýãúûðêúûì» óàçûìðý Õúàëèë Ãðèøý è «Åäâìûãúýãúýëåé» òõûãúýìðý äè ãóì êúèøõûäûêIàì õóýäýù. Ìûõýð çûòåóõóàð êóýä ùIàóý êúåêIóýêI, àóý èäæûðè êúýñ ïñàëúýìàêúûì êúûôIýìûêI Ióýõóãúóýù. Ñýðè ñè ãóïñûñýõýìêIý ñûâäýãóýøýíó ñûõóåéò.

Àäûãýõýì äèí ïýæûð êúûùàùòàð

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì è ìóôòèé Äçàñýæü Õüýçðýòàëèé

Óàç

ïùIàíòIýì ùIàõüàð ñîâåò ëúýõúýíýì äèíûð çýõýçå õóýí ÿùIàóý, ÿìûäýó , ìýæäæûòõýð çýõóàùIàðý àáû öIûõó êIóýíó õóèìûòó çýðûùûòàðù. Àáû êúûõýêIûóè êúóðIýíàäæýìðý ñýäýêúýìðý çû ìàõóýì ÿùI õúóàù, àðìûõúóàìý, à òIóð øýðèõüýòûìêIý çýè çýáãúýäûõüýðêúûì. ÖIûõóð ùûõó åéì ñýäýêúýð èùI õúó íóù, ëIàð äóíåéì çýðåõûæðý ìàõóèù äýêIàìý. Àáû ùõüýêIý äóõüýøû å íýãúóýùI çûãóýð êúûùIåáäæýí ùûIýêúûì. Ìûëúêóð óóåéùè, óùûõóåé ìàõóýì óè ÿïý èùà óè Iûõüëûì ñýäýêúý õóýïùI õúóíóù. Àïõóýäýóù øýðèõüýòûì êúûçýðèãúýóâðè, äýðè Òõüýì æèIýìý, àáû äûõóýêIóýæûíóù. Àëûõüûì è øûêóðêIý, êúóàæý ùIàãúóý êúýíýæàêúûì ìýæäæûò ùàìûóõóàóý èêIè êúóðIýíàäæýð íýùõúåÿãúóý çûäýëú ïùIàíòIýì êúûäýòõûó èñëúàì äèíûì êúûçýðåçýãúûì õóýäýó àáûõýì òõüûæûíó Iýìàë ùûIýù. Ìóñëúûìýíûãúýð êúýòùòýæàóý ùûæûòIýêIý, àáû çýðèãúýóâûì õó ýäýó, äè ãúàùIýðè äûóõóýí õóåéù. Ìàõóèáëòè, ìàõóý ïëIûùIòè, ìàõóý ùý íûêúóýðý òIóòè, èëúýñ íûêúóýòè, èëúýñòè æûõóýòIýó òùIûõýð äè ãúàùIýì õýäãúýêIûæûïõúýù. Ìóñëúûìýíûì õüýùIý êúûùûõóýêIóýêIý àð èãúýõüýùIýíó è ïùýì äåëúõüýæ, àáû çû òûãúý ãó ýð èðèòûí õóåé ìýõúó. Àðàùè, äóíåéì åõûæàì ÊúóðIýí ñûõóåäæýíó ñûêúýêIóàù, - æèIýó ãóçýâýãúóý çûäýëúà ïùIàíòIýì ùûäûõüýêIý, àð ÿãúýõüýùIýí õóåéóý êúàùîõúóðè, çûãóýðêIý õóýóïñýíûð ÿ êúàëýíó êúàëúûòý. Èëúýñ çûáæàíý õúóàóý ÿõóýìûãúýêIóýä õúóðæûíðèàáû êúðèêIóàù. «Õúóðæûíûð èãúàùIý ëúàíäýðý êúîêIóýêI», - æûçûIýíè ùûIýíóù, àóý àð ïýæêúûì. Êúûùåæüàð èëúýñ çûáæàíý è ïýêIýù. ÍòIý, ñýäýêúýð çðàòûí õóåéð õýò? Àð çûõóýôàùýð õüýáëýì äýñ òõüýìûùêIýó çûõóçýôIýìûêIõýðàù. «Ñýäýêúý õóýäìûõüìý, õýò ñûò è óæüêIý êúûòõóèùIýæûí», - æûòIýó èäæûïñòó äãóýøó àðàù. Àð àïõóýäýó ùûòûíêIý Iýìàë èIýêúûì. ÈïýêIè çýðûæûòIàùè, àõúøý êúûõýçûëúõüàõýì ñýäýêúý ùûõóåäãúýõüûæêIý, «ñýäýêúý äîùI» æûòIý õúóíóêúûì. Õüýáëýì, êúóàæýì äýñ çûõóçýôIýìûêIõýì åïòûíó, àõýð èðèáãúýãóôIýíó, óè ëIàì àõýð òõüý õóåáãúýëúýIóíó àðàù àáûêIý. ßçûíûêúóýõýì êúàùîõúó äóíåéì òåòûõóíêIý ÿ ôàðçõýð ÿìûãúýçàùIýìè õúóíó, ëIà èóæüêIý êúóðIýíàäæý õó àùIìý, ñýäýêúý õóàòìý, àõýð êúàõó ýãúóíó. Ôè ôIýù çýðûõúóí, àáû õóàùIñýäýêúýðè, êúóðIýíàäæýðè êóýäêIý íýõú ïóäêIý åçûì äóíåéì ùûòåòûì èëýæüàì íýõúðý. Ñûò ùõüýêIý æûïIýìý, öIûõóì åçûì èëýæüàì íýõúðý íýõúûôI çûðè èãúóýòûæûíóêúûì. Àðàù êúåìýò ìàõóýì êúûçýðàïùûòýæûíóð, àðìûõúóìý äóíåéì åõûæà íýóæüêIý õóàãúýêIóýäà ìûëúêóðàêúûì. ÇýãúýùIàïõúýù, ñýäýêúýð íýõúûáý õúóõóíêIý áåðû÷ýò àáû íýõú õûõüýíóðàêúûì, íýõúûáý äóíåéì åõûæàì è ïñýì ëúûñûíóðàêúûì - àð ïñîðè ùûäýæûíù. Áãóýøàð ëIàì ëúûñûíêIè-ëúûìûñûíêIè õúóíù. Òõüýì õóèãúýôàùýìý ëúûñûíù, õóèìûãúýôàùýìý - ëúûñûíêúûì. Ùûäýæûí óèIýí è ïýêIý çûùûáäýæûíðè ùûIýí õóåéù. Ïñàïý çûìûëýæüà, çè ôàðç çûìûãúýçýùIà öIûõóì óý ñûò õóýäý ñýäýêúýè õóýùI, çûðè àáû êúèêIûíóêúûì. «Ìî äè ãúóíýãúóì ìûïõó ýäèç õóàùIàò. ÖIûõóì ñûò êúûòõóæàIýí, äýðè àáû çûêúûêIýðûäãúýõóìý?» æûõóèIý çýõüýçýõóýð çûõýäâãúýí. Äûçýâãúýãóïñûñûæ - Àëûõüòàëýì ñûò æèIýí, ñûòêIý èãó êúûäýáãúýí? «ÖIûõóì ñûò êúûòõóæàIýí?» ôýðûùIàãúûð äè ãóì èëúìý, Òõüýì äè ëýæüûãúýõýð çýè êúàáûë èùIûíóêúûì. Àáû è ùûõüýòù Ìóõüýìýä áåãúûìáàðûì è ïñàëúýõýð: «ÖIûõóì Àëûõü ëúàïIýì ïùIý êúûçýðûõóèùIûíóð, ùIûõüûð êúûçýðèIýòûíóð è ãóõýëúûðù». Êúûùûõúó ùûIýù - íýùõúåÿãúóý êúûçûäýõúóà óíàãúóýì õóçýôIýìûêIûó, àóý ëúýïêúûì ùûùõýì «Ñûò êúûòõóæàIýí, äý äûëúýïêúêúý?! Àäðåéõýì çýðàùIûì õóýäýó ôûìûùIó õúóíóêúûì», æàIýó êúûùûïàóáûä. ÀáûêIý ëúýïêúûì è íýõúûæüõýì ÿ óíàôýð ïõàãúýêIûíó, àáûõýì ïùIý çýðàIýð êúàãúý ëúýãúóýíó õóåéõýó àðàù. Àïõóýäýðàêúûì óíàôýð ùûïõàãúýêIûð. Ëúýïêúûì è íýõúûæüõýì ÿ ïñàëúýì ïùIý èIýíó õóåéìý, àõýð ãúýñýíûãúýì, çýõýòûêIý äàõýì õóðàóíýòI. Íýùõúåÿãúóý êúûçûòåïñûõà óíàãúóýì ÿëúýìûêIûó ÿòåïëúõüý áýëûõüûìêIý ëúýïêúûì è íýìûñûð õúóìà õúóíóêúûì. Àáû êúðèêIóýíóð ñûò? ßãúýãóçýâà öIûõóì Iýìàë èìûIýó ùIûõóý êúèùòýó ñýäýêúý èùIûí õóåé ìýõúó. Àð êúàáûëêúûì. Àðàùè, êúóðIýíàäæýì çýìàí õýõà èIýêúûì. Ñûò õóýäý ìàõóýìè àð ïùIû õúóíóù. Àïõóýäý äûäýù ñýäýêúýðè. Óùûõó åé çýìàíûì, óè Ióýõó êúûùèêIûì àõýð çýôIýáãúýêIûíó àðàù, óè ìûëúêóìðý çýôIýêIûìðý åëúûòàóý.

Òõûäý

ÊúÁÐ-ì è ìóñëúûìýíõýì ÿ VI çè ìû÷ýçó çýõóýñûì

ÊúóðIýíàäæýìðý ñýäýêúýìðý

ÈïýêIý òòà óàçõýì äûùûôõóòåïñýëúûõüàóý ùûòàù öIûõóð äóíåéì åõûæà èóæüêIý àáû êIýëúûçýðàõüýí õóåé Ióýõóãúóýõýì. Íîáý çè ãóãúó ôõóýòùIûíóð êúóðIýíàäæýìðý ñýäýêúýìðýù.

5

ÀËÚÝ ÃÝ ÏÑ ÀÄÛ

2011 ÃÚÝÌ ÃÚÀÒÕÝÏÝÌ È 31

Àëûõüûì è ëúàãúóíûãúýð êúûçýðàëýæüûð

Àëûõüûì ôIûóý óêúèëúàãúóíûð êúîçûãúýõúóëIý Ióýõóãúóýõýð 10 ìýõúó:

Ñúåçäûð ùåêIóýêIûì. Ñóðýòõýð ÊÚÀÐÅÉ Ýëèíý òðèõàù.

Ìýëûæüûõüûì è íýìýç ùIûãúóýõýð

Ôè ëúýIóêIý

Ìàõóýõýð

1, ìýðåì 2, ùýáýò 3, òõüýìàõóý 4, áëûùõüý 5, ãúóáæ 6, áýðýæüåé 7, ìàõóýêó 8, ìýðåì 9, ùýáýò 10, òõüýìàõóý 11, áëûùõüý 12, ãúóáæ 13, áýðýæüåé 14, ìàõóýêó 15, ìýðåì 16, ùýáýò 17, òõüýìàõóý 18, áëûùõüý 19, ãúóáæ 20, áýðýæüåé 21, ìàõóýêó 22, ìýðåì 23, ùýáýò 24,òõüýìàõóý 25, áëûùõüý 26, ãúóáæ 27, áýðýæüåé 28, ìàõóýêó 29, ìýðåì 30, ùýáýò

Ïùýääæûæüûð

5.17 5.15 5.14 5.12 5.10 5.08 5.07 5.05 5.03 5.01 5.00 4.58 4.56 4.55 4.53 4.51 4.50 4.48 4.46 4.45 4.43 4.42 4.40 4.39 4.37 4.35 4.34 4.32 4.31 4.30

Äûãúýð êúûùûùIýêIûð

6.47 6.45 6.44 6.42 6.40 6.38 6.37 6.35 6.33 6.31 6.30 6.28 6.26 6.25 6.23 6.21 6.20 6.18 6.16 6.15 6.13 6.12 6.10 6.09 6.07 6.05 6.04 6.02 6.01 6.00

Øýäæàãúóýð

È÷ûíäûð

Àõúøýìûð

Æàñûð

13.20 13.20 13.19 13.19 13.19 13.19 13.18 13.18 13.18 13.17 13.17 13.17 13.17 13.16 13.16 13.16 13.16 13.15 13.15 13.15 13.15 13.15 13.14 13.14 13.14 13.14 13.14 13.14 13.13 13.13

16.53 16.54 16.55 16.55 16.56 16.56 16.57 16.57 16.58 16.58 16.59 16.59 17.00 17.00 17.00 17.01 17.01 17.02 17.02 17.03 17.03 17.03 17.04 17.04 17.05 17.05 17.05 17.06 17.06 17.07

19.31 19.32 19.33 19.34 19.36 19.37 19.38 19.39 19.40 19.42 19.43 19.44 19.45 19.46 19.47 19.49 19.50 19.51 19.52 19.53 19.55 19.56 19.57 19.58 19.59 20.01 20.02 20.03 20.04 20.05

21.11 21.12 21.13 21.14 21.16 21.17 21.18 21.19 21.20 21.22 21.23 21.24 21.25 21.26 21.27 21.29 21.30 21.31 21.32 21.33 21.35 21.36 21.37 21.38 21.39 21.41 21.42 21.43 21.44 21.45

Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì è Ìóñëúûìýíõýì ÿ IóýõóùIàïIýì êúûäèòàù.

1. Óåãóïñûñóðý, è ìûõüýíýð çýõýïùIûêIûóðý, Àëûõüûì æèIýíó è ìóðàäûð êúýïùIýíó óõóùIýêúóóðý ÊúóðIýí ëúàïIýì óåäæýí. 2. Ôýðçõýð áãúýçýùIà íýóæü, íàôèëýõýìêIý (ïñàïýõýìêIý) Àëûõüûì ïýãúóíýãúó çûõóýïùIûí. 3. Ñûò õóýäý ùIûêIýêIè Àëûõüûð ãóêúýêI ïùIûí: ìàêúêIýìè, ãóêIýìè, ëýæüûãúýêIýìè, ùûòûêIýêIýìè. 4. ÙõüýçûôIýôIûãúýð åðûù ùåêIóýì è äåæè Àëûõüûì ôIûóý èëúàãúóð óý ôIûóý ïëúàãúóì ÿïý ïõóèãúýùûí. 5. Ãóð ùûãúýãúóýçýí Àëûõüûì è öIý ëúàïIýõýì, õóýãúýôýùàïõúýõýì (ùèôýòõýì), è Ióýõóõýì. Ãóì àð ëúýùó çûõåãúýùIýí, àáû õóýãúýñýí. ÈêIè øý÷ çûõýìûëúûæðàùè, Àëûõüûð - è öIýõýìêIý, õóýãúýôýùàïõúýõýìêIý, è IóýõóõýìêIý - êúýçûöIûõóàì, àð ôIûóý èìûëúàãúóíêIý Iýìàë èIýêúûì. 6. Àëûõüûì êúûïõóèùIýõýð, êúûçýðûïõóýóïñýõýð çûõýïùIýí. 7. Àëûõüûì è ïàùõüý óùèóâýêIý êúýãóìýõýí, ãóð êúûçýôIýãúýíýí. 8. Àëûõüûð êúûùåõ ñûõüýòõýì - ïùýääæûæü íýìýçûð êúèìûõüý è ïý êúèõóýó - óè çàêúóý óõóýõúóó óåëúýIóí, è ïñàëúýì (ÊúóðIýíûì) óåäæýí, óèãóðý óè ùõüýðý çýòåëúó è ïàùõüýì óèòûí, à ïñîðè òîáýêIý, èñòèãúôàðêIý çýõóýïùIûæûí. 9. ÖIûõóôIõýì óàõýñûí, àáûõýì êúàæüýäýêIà ïñàëúý äàõýõýì ÿ íýõúûôI äûäýð êúûõýïùûïûêIûí. Óïñàëúýðý óè ùûòûêIýð åìûôIýêIóýíóìý, óè ïñàëúýì õúåð êúûïûìûêIûíóìý, çûðè æóìûIýí. 10. Óè ãóìðý Àëûõüûìðý çýðûçìûãúýãúóýòó à òIóì ÿ çýõóàêóì êúûäýóâý Ióýõóãúóýõýì ïýæûæüý çàõóýïùIûí. (Iýë-Ôåéðóç Iýáàäè è «ÁýùàIèð çýóèò-Òýìèèç» òõûëúûì êúèòõûæàù). ÍàïýêIóýöIûð çûãúýõüýçûðàð ÕÜÝÒÀÓ Èñëúàìù.


6

¹54 (21.962)

ÀËÚÝ ÃÝ ÏÑ Û Ä À

2011 ÃÚÝÌ ÃÚÀÒÕÝÏÝÌ È 31

Ïøûõüõýð

ÙIýáëý çý÷èèôIý

Áàæý Êúàíòåìûð è òåêIóýíûãúýõýð

Èäæûáëàãúý Ìîñêâà ùåêIóýêIàù èíôîðìàòèêýìðý êîìïüþòåð òåõíîëîãèåõýìêIý óðûñåéïñî îëèìïèàäý. Äè ðåñïóáëèêýì è êóðûò øêîëõýì ÿ åäæàêIóýõýðè õýòàù à êúýðàëïñî çýïåóýì èêIè åõúóëIýíûãúýôIõýð êúûùàõüàù.

Áåëëý êúåõúóýõúóíó êúýêIóà è ëýæüýãúóõýì ÿ ïàøýò «ÊúýáýðäåéÁàëúêúýð» ÂÒÊ-ì è óíàôýùI Êúóìàõóý Ìóõüýäèí.

ÕüýôIûöIý Ìóõüýìýä (ðåäàêòîð íýõúûùõüý), ÆüýêIýìûõúó Ìàðèíý (ðåäàêòîð íýõúûùõüýì è êúóýäçý),Øèðäèé Ìàðèíý (ðåäàêòîð íýõúûùõüýì è êúóýäçý), Ãúóðûæü Ìàäèíý (æýóàï çûõü ñåêðåòàðü), ÃúóùIî Çàðèô, Èñòýïàí Çàëèíý, Êúàðäýí Ìàðèòý, Õüýæûêúàðý Àëèê.

Áîñòåé äàõýì ñûòåïëúàù Ñùûãúûó çûñëúàãúóæó. Ãóïñûñýøõóý êúûñòåóàù Íýìûïëú öIóóý ïùIûïùIó. ÇûñIýòûíó ñèãó êúèõüàù Áçó ùõüýõóèòûì ùIûãúóó, IóïùIý äûäæó ñûIóïëúàù ÙIûëúýì ñùèáçûùIûíóì. Ãóì ãóðûùõúóý êúûõýõóàù Íýïñûì çýõóèêúóñó.

Ñûàäûãýó ñûêúàëúõóàù Ïàãýó ïêúûì ñèIûãúûó, Ñûàäûãýýó ñûêúýõúóàù Ñè ãóð óçó ñêúóçó…

Óàôýð - êúàùõúóýó, ÙIûëúýð - ùõúóàíòIýó, Ãóì ùIýðàùIýó ÃúàùIýð áëîêI. …Ïøàãúóýù óàôýð, ÙIûëúýð - ïøàõúóýù, Äóíåéð óàåù, Å óýòIïñûòIù,

ÙIàêIóý êIàïýì, íàïýì, ïñàïýì ß õúûáàðõýì äàãúýIóù. Àíý äýëúõóì è áçý ëúàïIýì ÑôIîùI ñè ãóùIýì çûäèóæü. 2010 ãúý

*** ÄæýãóàêIóý, ìàêúàìýòõ, óñàêIóý, *** Êúûçýôò ãóôIýãúóý, ãúàùIýð ìàêIóý. Ôè ïñýãúóùè ñè ïñýð - ñåãúýëúàIóý, Ìàçýì ñýðý äûçîïñàëúý, Æýùûð äè äýIóýãúóó. ÃóôIàêIóý-ãúàêIóý ñûíýâãúàêIóý. Ñè ãóáàìïIý õóçîIóàòý, Àêúûëýãúó êúûçäýõúóó. ÄæýãóàêIóý, ìàêúàìýòõ, óñàêIóý, Ôè æàãúóý èùIó ãúàùIýð ìàêIóý, ÑôIîùIûð àð áæüý ôîóæü ìàòý, Êúûâèìûòûæó ôIèõûð - ìàêIóý, È âàãúóýó ôèæó, æàêúóýó ìàêIóý… Íóðûð ïûæýáçûêIûó. Ñè ãóðûôIõýì êúûõîëúàëúý, Íýõóð ïûëûäûêIûó… ÄæýãóàêIóý, ìàêúàìýòõ, óñàêIóý, Ôè æýíýò ëúàõýì ñûíýâãúàêIóý, Ìàçý èçûì ñûáëýïëúûêIûó Ôè ìàôIýð ãóùIýì åçãúýóíó, Èíó ñý ñîïñàëúý, Ôè Ióãúóýð - ãóãúýì ùûçãúýóíó. 1996 ãúý Æýùûì ôIûãúóýó êúûIýïûêIûð Ùûãúýó êúûñòîëúàëúý. *** …ÈùIýðò ìàçýì ñûçýïñàëúýð ÅãúýäæàêIóýì è ãóïñûñý Çûñùûãúóïùýæàóý. Àäûãýáçýó áçýì ÿ ãóàùýì Ñý ñûìûùIýó èñôò ôî ìàòýð, È Ióùàùýð ùîIó äè æüýãó. Èçûð íûêúóý õúóàóý… «Ìèìý» æèIýì, äûäîêIóàòý, 1995 ãúý «Iýãó æè», - æèIýì, äûäîäæýãó.

Àäûãýáçýì è ãúûáçý

*** Óàôýð - àäýó, ÙIûëúýð - àíýó, ÖIûõóð ãúóýãûó ßêó êúûäîêI.

1994 ãúý

Ëúýð ùIýëúýòó, ïêIàòýëúàòýó Äè òõüýëúýIóì çûíûõåø. Ïñûñý IýôIó Ióì èëúàëúýì Íàðòûæü ëIûãúýð ãóì ùûïõåø.

- Ðýóóåé æè, Ñûãóàùýò, Ñûãóàùý ùIàñýò, Ñè ãóàùIýð ùIýêIûóðý Ùýõóó ñîêIóàñýðè-òIý. Ñè ùõüýöûãúóýøõóýóý Ìàêú çýùIýïùIûïùIýõýð Äûãúýì ïýëûäóýðý Åçóõóýíýõò… ÊúûùûçãúýëúàëúýêIý Íàëúýó õýëúýëúûìý Áçý èðàùIûêIûóðý Ëúýïêú êúýóíýõóò, Ñûãóàùýò, Ñûãóàùý ùIàãúóýò…

ÃóàùIý-ùIàñýó ÙIýòêIóêI ãúàùIýì ÖIûõóð ãúóýãûó ÕîêIóýñûêI. 1992 ãúý Áçýóý êúýõúóãúýìý Ñý ñðàïàæýò, *** Ìàêúûó êúýIóãúýìý Ñè ãóðûùIý IýôI, Ñðàòõüý ïàëúýò. Ñè ãó ãúýãóãúý, Íàëúýð ïøûíàëúýóðý Çè êIýêúóàùIý Æüûì ùIèãúýõúàåìý, Ñè ïñý òIýêIóð êúóýñ. ËIûãúýì õóýäãúýøûì Õýò óêúûIýïûêIûó Ãúûáçýð ïåæàæüýð ò, Óêúûñõûõüý? Òõúóãúýó ñè ùõüýöìè Äàïõóýäèç òõóýêIóíó? ÍûñôIûõýëúàëúýðò. Äýíý íýñ? Òõüý ëIûêIóý Õüýòûóðý Áàòýð çûãúýøìý, Ñè ãóðûùIý IýôI, Ñèãúýøýðàøýóðý Ñè ãóãúý-ùûãúý, Ióì ñûùèãúàôIýò, Óè áçèé õúàðûð Ñûãóàùýò, Ïñûïñó êúûçîøýêI. Ñûãóàùý ùIàñýò… ÇåñøýêIàóý IýïëIýó, ÑèùIó ãóõý, - Ðýóóåé æè, Ïõýçýðûõüà ïñýì Ìû äóíåèæüûì ÓêúîìýùIýêI. ÇèóáëýðýêIìè, Ïñûì ùIèIóáàõýð - ÑIýùIýòêIóõü Äóíåé, Êúèìûõüûæûíó ìûãúóý, IóñûêIûó-Ióãúóý, ÊúàùIýíà áûíóýðý Ñûõüýò äàïùý ÇèIó ñûùûáàóýìè ÒõóïûááæûêIûôà? ß ïñýì ñûùûùóý Ñûò ñûùIýãóæüåéð, ÑûêúàìûùIýæ ãóùý… Ñý ñè ãóð - äûãúýù, - Ñûòûð ñè ëàæüýóý Äûãúýì è ãóðûëú Ñè äûùý ùõüýöðè Õýò ïýëúýùà? Æüûóåé ìûãúóýæüûì 1990 ãúý Çýáãðèïõúà,

ÏõúýíêIèé èäçûïIýõýì Êúûùàóïñýëúìè Ñè ãóàùý ùIûõüûð ÍûõóèãúýêIóà?!

Æüûì è ïýùàùýìý, ÑûùåIóùàùýìè, Çý õýòùûïûêIûð Ìàêúûó ìûIóæ ìûãúóè.

- Ñûãóàùý ìûãúóýóðý Ñûãóàùý ùIàñýò… ÙIàñýëI æàãúóýæüûóðý Õàìýáçý ôàùýìè È êúóïõúý çýâûì Áçýïêúûð èõóçêúý, Ìàêúûáý ñè ïñýðè Ñõóýìûáçýðàáçýóðý Õóýõàìý õàáçýì ÈãúýêIýçûçêúý. Áçý Iýçý íýïöIûóðý ÊúûçýóâýêIõýìý ß æûð ëýíûñòýêúý Íîáý áçýðàáçýð, Ñý ñûóýíäýãúóóý ÑûêúàìûùIýõõýóè Óç ñùàìûãúóýòûì Èðèçýäàóýð…

…Ñûòè ñè ãóàùIý? ÑûIóðûóòêIàïùIýóðý Ãóùýêúó óýðýäûð Êúûçûõóèñøûíó ãóùýì Õàìýáçý ùIûIýð È ãóì õàãúàïùIýóðý Áçýíøý-çåèíøýóðý ÃúàùIýì êúûõàøý ìûãúóý.

-Ðýóóåé ãóùý, ÌàôIýì è æüýðûìý Ñûäýæüýðàæüýòè,Ñûìûõóýáýæûóðý ßæüý ñîõúóïýðè,

Ùõüýëàæüý ëúýïêúûóý Ñûçèùõüýæàãúóýìý Ñðèíýâàãúóýó äýíý ùèùIýíó? Çûçûõóýçãúýøûì ÑèãúýIóìïýì ãóùýìè Äàóýðý ìàêúêIý ÑûõóýïùIûïùIûíó? - Ñûãóàùýù. Ñûãóàùý ùIàãúóýù. Ñè ãóàùIýð ùIýêIûóðý Ùýõóó ñîêIóàñýðè-òIý… 2009 ãúý

*** Çýìàíûì ùýIó ìàêúêIý ïñý ïIàùIýð õåãúàùIý, Çýìàíûì ëúý ìàêúêIý ñè ãúàùIýì õåãúýùI. Ñûõüýòûð ùûïIàùIý äóíåéì ñåùI ãóìàùIý, Ìû ãúàùIýì ùûïèùýó Äóíåé ïñýì êúåãúýùI. Çýìàíûì èõü ñè ïñýì Iýïêúëúýïêúûð êIýëúîæý, ÊIýëúîIý, àðùõüà, êIýëúûìûñ. Ñûøõûäýðêúûì, ñûãúêúûì, äóíåéì è ùýõó ñîùIý, ÔIûãúóèùý ñý çûì êúûñëúûìûñ. Ñûøõûäýðêúûì, ñûãúêúûì. ÑùIûæûíóù ñý ôIûùIý: - «ÕüýùIàïIý ìûáû ñûêúýêIóàò!» Çýìàíûì ïñý ïIàùIýð õóèõüûæìè êIûôIûãúýì, -«Äóíåéð êúûñõóýíûêúóý çý õúóàò!» 1994 ãúý * * * ËIýùIûãúóýì è æüû õúóãúóýó ñûêúàëúõóàù. Ãúýìàõóýì è ãóàùIýãúóýó ãóð êúåóàù. ÄûùýïñêIý ùõüýð èIàóý ñûêúýõúóàù, ÄàíýïñêIý ïñýð õóýïàóý ñûõýõúóàù… Áàëèãú ñûõúóàù. Ñûò ãóùýð êúûñùûùIà? Äóíåéð êúûñõóýìåèæ êúûñùûõúóà? …ËIýùIûãúóýì è Ióùûãúóýðòè êúûñõóåéð, Ãúýìàõóý ùIýðýùIýãúóýðòè ñûçåéð… ÙõüýõóýôI äóíåé, ñè êIóýäûì óëúûìûõúó, Ñõóýõúóìýæûô ñè ëúýïêúûð, óýôI õúóæûõó! 1993 ãúý

123456789012345 123456789012345

Ôóòáîë

ÏÐÅÌÜÅÐ-ËÈÃÝ Åùàíý äæýãóãúóý Ìýëûæüûõüûì è 2, ùýáýò «Àìêàð» (Ïåðìü) - «Êðûëüÿ Ñîâåòîâ» (Ñàìàðý) «Âîëãà» (Íîâãîðîä Èùõúýðý) «Äèíàìî» (Ìýçêóó) «Ëîêîìîòèâ» (Ìýçêóó) «Ðîñòîâ» (Äîí Ióñ Ðîñòîâ) «Êóáàíü» (Êðàñíîäàð) «Ñïàðòàê» (Ìýçêóó) Ìýëûæüûõüûì è 3, òõüýìàõóý ÖÑÊÀ (Ìýçêóó) - «Êðàñíîäàð» (Êðàñíîäàð) «Àíæè» (Ìýõúý÷êúàëý) «Ðóáèí» (Êúýçàí) «Ñïàðòàê-Íàëøûê» (Íàëøûê) «Çåíèò» (Ñàíêò-Ïåòåðáóðã) Ìýëûæüûõüûì è 4, áëûùõüý «Òýð÷» (Ãðîçíý) - «Òîìü» (Òîìñê) ÅÂÐÎÏÝÌ È ËÈÃÝ Ìýëûæüûõüûì è 7, ìàõóýêó Ôèíàëûì è 1/4-íý Iûõüý. ßïý çýIóùIýõýð «Ïîðòó» (Ïîðòóãàëèå) «Ñïàðòàê» (ÓÔ) ÏÐÅÌÜÅÐ-ËÈÃÝ ÅïëIàíý äæýãóãúóý Ìýëûæüûõüûì è 9, ùýáýò «Êðûëüÿ Ñîâåòîâ» - «Ëîêîìîòèâ» «Êðàñíîäàð» - «Àìêàð» «Äèíàìî» - «Êóáàíü»

ÏÐÅÌÜÅÐ-ËÈÃÝ Åòõóàíý äæýãóãúóý Ìýëûæüûõüûì è 16, ùýáýò «Êóáàíü» - «Ðîñòîâ» «Òýð÷» - «Äèíàìî» «Êðûëüÿ Ñîâåòîâ» - «Êðàñíîäàð» Ìýëûæüûõüûì è 17,òõüýìàõóý «Ëîêîìîòèâ» - «Âîëãà» «Àíæè» - «Ñïàðòàê» ÖÑÊÀ - «Ðóáèí» «Àìêàð» - «Çåíèò» Ìýëûæüûõüûì è 18, áëûùõüý «Ñïàðòàê-Íàëøûê» - «Òîìü» Óðûñåé Ôåäåðàöýì è Êóáîê-2010/11 Ôèíàëûì è 1/4 -íý Iûõüý Ìýëûæüûõüûì è 20, áýðýæüåé «Çåíèò» - ÖÑÊÀ «Ðîñòîâ» - «Äèíàìî» «Àëàíèÿ» - «Ñàòóðí» «Ñïàðòàê» - «Êðàñíîäàð» ÏÐÅÌÜÅÐ-ËÈÃÝ Åõàíý äæýãóãúóý Ìýëûæüûõüûì è 23, ùýáýò «Âîëãà» - «Êóáàíü» «Êðàñíîäàð» - «Ëîêîìîòèâ» «Ðîñòîâ» - «Òýð÷» Ìýëûæüûõüûì è 24, òõüýìàõóý «Çåíèò» - «Êðûëüÿ Ñîâåòîâ» «Ðóáèí» - «Àìêàð» «Òîìü» - ÖÑÊÀ «Ñïàðòàê» - «Ñïàðòàê-Íàëøûê»

Ìýëûæüûõüûì è 10, òõüýìàõóý Ìýëûæüûõüûì è 25, áëûùõüý «Äèíàìî» - «Àíæè» «Çåíèò» - ÖÑÊÀ «Ðóáèí» - «Ñïàðòàê-Íàëøûê» ÅÂÐÎÏÝÌ È ËÈÃÝ «Ñïàðòàê» - «Òýð÷» Ìýëûæüûõüûì è 28, ìàõóýêó «Ðîñòîâ» - «Âîëãà» Ôèíàëûì è 1/2-íý Iûõüý. ßïý çýIóùIýõýð Ìýëûæüûõüûì è 11, áëûùõüý «Òîìü» - «Àíæè» ÏÐÅÌÜÅÐ-ËÈÃÝ ÅÂÐÎÏÝÌ È ËÈÃÝ Ìýëûæüûõüûì è 14, ìàõóýêó Åáëàíý äæýãóãúóý Ôèíàëûì è 1/4-íý Iûõüý. Ìýëûæüûõüûì è 30, ùýáýò ÅòIóàíý çýIóùIýõýð «Òýð÷» - «Âîëãà» «Ñïàðòàê» (ÓÔ) – «Ïîðòó» «Ëîêîìîòèâ» - «Êóáàíü» (Ïîðòóãàëèå) ÖÑÊÀ - «Ñïàðòàê»

«ÏñýêIý ñïýãúóíýãúóõýìðý ñýðêIý ëúàïIýõýìðý ÿõóýãúýçàóý» Àðàù ôIèùàð «Êúýááàëúêúàãðî- íåéì êúûòåõüàù, ùIýíûãúý ëýæüûãúý, ïðîìñòðîé» ÎÀÎ-ì è óíàôýùIó èëúýñ ìîíîãðàôèå ùàïõúýõýì èòó. 20-ì ùIèãúóàóý ëàæüý Êúóýêúóåé ÌóIûõüèùó çýõýò òõûëúûùIýì èõóàù õüýìýä êúûäèãúýêIà òõûëúûì. Êúýáýðäåé-Áàëúêúýðûì ùðàãúýêIóýêIà óõóýíûãúýøõóýõýì ÿòåóõóà õúûáàð ãúýÊÚÓÝÊÚÓÅÉÐ òå õíèêý ùIýíûãúýõý ì ùIýãúóýíõýð. Àõýð ãúýíùIàù ùIýáëýð ÿ äîêòîðù, Ð ÀÅÍ-ì è ÷ëåí-êîððåñ- ëýæüûãúýì äåçûãúýõüýõ äåðñ ùõüýïýïîíäåíòù, ÓÔ-ì ùIûõü çèIý è óõóà- õýìêIý. Òõûëúåäæý õýì ãúýùIýãúó ýí çýêIóýù. À ïñîì êúèùûíýìûùIàóý òõýí- ðàùûõúóíóì øý ÷ õýìûëúó, åòIóàíý Iûìè äåõüýõ. Ìûáû è òâîð÷åñêý õüýì ùûçýõóýõüýñàù Êúóýêúóåéì ëúýIýäàêúý-ùIýêI çûáæàíý íýõúàïýêIè äó- õúýíý çýõóýìûäýõýì èòõà óñýõýð. ÔIûóý

ÄÈ ÕÝÙIÀÏIÝÐ

360030, Êúýáýðäåé-Áàëúêúýð Ðåñïóáëèêý, Íàëøûê êúàëý, Ëåíèíûì è öIýêIý ùûIý óýðàì, 5, åáãúóàíý - åïùIàíý êúàòõýð.

ÒÅËÅÔÎÍÕÝÐ: ðåäàêòîð íýõúûùõüýì, ñåêðåòàðûì - 42-56-19; ðåäàêòîð íýõúûùõüýì è êúóýäçýõýì - 42-63-64, 47-31-54, 47-33-23; æýóàï çûõü ñåêðåòàðûì 42-22-82; ñåêðåòàðèàòûì - 42-22-66. ÊÚÓÄÀÌÝÕÝÌ: ïîëèòèêýìêIý, æûëàãúóýìðý ëúýïêú IóýõóõýìêIý - 42-22-86; êúóàæý ãúàùIýìðý ýêîíîìèêýìêIý - 47-22-63, 42-57-59; ùýíõàáçýìêIý - 42-75-36; îáîçðåâàòåëõýì - 42-22-89; õàáçýõúóìý IóýõóùIàïIýõýì ÿäýëýæüýíûìêIý - 42-60-53; õúûáàðûùIýõýìêIý, ñïîðòûìðý ïèñüìîõýìêIý - 42-22-88; åãúýäæýíûãúýìðý ùIýíûãúýìêIý - 47-32-15; çýäçýêIàêIóýõýì - 42-21-88; êîððåêòîðõýì - 42-60-27; áóõãàëòåðèåì - 47-31-69; ÝÂÌ-ì è îïåðàòîðõýì - 42-22-84; êîìïüþòåð IóýõóùIàïIýì - 42-26-41; ñóðýòòåõûì - 42-75-78.

123456789012345 123456789012345

ÄûçûõóýêIóý ìàçýì åêIóýêIûíó çýIóùIýõýð

ÒõûëúûùIý

èëúàãúó è íûáæüýãúóõýì, è ëýæüýãúóõýì, ãúàùIý ãúóýãóàíý òýìýì òåóâýíûìêIý êúûäýIýïûêúóà, ïùIý çûõóèùI öIûõóõýì ÿòåóõóà ñàòûð øýðûóýõýì óäàõüýõ, ãóðûãúó-ãóðûùIý êúàáçýì è äóíåéì óõàøý. Çè ãóãúó òùIû òõûëúûð åêIóó ãúýùIýðýùIàóý Êîòëÿðîâõý Ìàðèåðý Âèêòîððý ÿ òõûëú òåäçàïIýì êúûùûäýêIàù. ËÚÎÑÒÝÍ Ìóçý.

Òåääçý òõûãúýõýì êúûùûõüà áæûãúýõýì, êúûùàIýòà Ióýõóãúóýõýì ÿ ïýæàãúûìêIý àõýð çûòõàõýì íýñó æýóàï ÿõü. Àâòîðõýìðý ðåäàêöýìðý ÿ Ióýõó åïëúûêIýð çýòåõóý çýïûòó ùûòêúûì. Ãàçåòûð Iý òåçûäçàõýì ÿõóýõüûíûð è ïùý äýëúù ÊúÁÐ-ì ôåäåðàëüíý ïîùò çýïûùIýíûãúýõýìêIý è óïðàâëåíýì. Òåë.: 76-01-28, 76-01-10. Ãàçåòûð ùýíûìêIý æýóàï åõü ÊúÁÐ-ì è “Ðîñïå÷àòü” ÀÎ-ì. Òåë.: 42-69-34

Ìû êúûäýêIûãúóýì åëýæüàõýù: æýóàï çûõü ñåêðåòàðûì è êúóýäçý ÄûùýêI Ñîíÿ, ðåäàêòîðó ÒåêIóæü Çàðåòý, êîððåêòîðõýó Àôý Òàìàðý (2, 4, 5-íý íàï.), ÏõûòIûêI Þðý (1, 3, 6íý íàï.), êîððåêòîðõýì ÿ äýIýïûêúóýãúó Öàëèé Ìàðüÿò. ÊîìïüþòåðêIý ãàçåòûì è òåïëúýð ÿùIàù Äîë Ìàðèíý, Ùîìàõóý Ìàðèàííý, ñóðýòõýì åëýæüàð Áèöó Æàííýù.

Ãàçåòûð 1989 ãúýì äûãúýãúàçýì è 16-ì ¹Í-0065-ì ùIýòó ÿòõàù. Çû èëúýñûì ãàçåòûð 250-ðý êúûäîêI.

Íîìåðûð “Àäûãý ïñàëúýì” è êîìïüþòåð IýíàòIýì ùàãúýõüýçûðàù.

○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○

«Òåòðàãðàô» ÎÎÎ-ì ùûòðàäçàù. ÊúÁÐ, Íàëøûê êúàëý, Ëåíèíûì è öIýêIý ùûIý óýðàì, 33, òåë. 42-35-75.

○○○○○○○○○○○○○○

ÐÅÄÀÊÖÝÌ È ÊÎËËÅÃÈÅÌ ÕÝÒÕÝÐ

○○○○○○○○○ ○ ○ ○ ○

Ðåäàêòîð íýõúûùõüýì è êúóýäçý ÆÛËÀÑÝ Çàóðáý÷

* * * Óñý ñòõàð êúûñôIûùIýêIàù Ñûçûõóåéð ùûçáçûùIó… Ñûàäûãýó ñàãúýñàù Ñè ãóð óçó ñêúóçó…

ÀÁÐÎÊÚÓÝ Áåëëý

ÇûñøûIýíó êúûçæèIàù Õàáçýó ñûçûêúóçûì.

○○○○○○○○○ ○ ○ ○ ○

ùûæåIý Àáðîêúóý Áåëëý è óñýõýì ÿùûù çûì. Àðàìè, ëIýùIûãúóýð àäûãýáçý áåéêIý êúûõóýóïñàù ìû öIûõóáçûì. Àáû è ùûõüýòù Áåëëý è ðàäèîíýòûíõýì ùûçýõýòõ àäûãýáçýðè, èäæûáëàãúý äóíåéì êúûòåõüà «Êóïñý» óñý òõûëúðè. À òõûëúûì òåóõóàóý ùûòàù ÙîäæýíöIûêIó Àëèé è öIýð çåçûõüý Êúýáýðäåé êúýðàë äðàìý òåàòðûì ùåêIóýêIà ïøûõüûð. «Ñûòó ïñýãúýòûíø çè IýùIàãúýì õóýIýèæü öIûõóð», ùIûæàIýð èäæûðè àáû çý ùûçûõýñùIàù. Óñýð, ïñàëúýð òåàòð òåïëúýãúóýì õóýäýó äè íýãó êúûùIýçûãúýóâà ðåæèññåð Äýáàãúóý Ðîìàí è «õúýòIûð» êúýïöIûõóíòýêúý! Çû æûïõúýì äðèãúýñàóý àðàêúûì àïõóýäýó ùIûæûñIýð, àòIý áãúýùIýãúóýí ãóýð è ëýæüûãúý êúýñ çýðûõýëúûðù, ùIýùûãúóýó, «ïðîâèíöý òåàòðûì» íýìûïëú õóýçûùIûíêIý õúóíóð ùIðèãúýãúóýæó, óåáëýìý êúèãúýóIýáæüó. Áåëëý óñý òõûëúù êúûäèãúýêIàð, àáû óñýáçýêIý êúûäæèIýðè àíýäýëúõóáçýð äûõóýñàêúûó òõúóìýí, àð äè ïñýì, äè äóíåéì è Iûõüýó çýðûùûòûïõúýðù. Òåàòðûì êúûùàãúýñýáýï IýìàëûùIýõýìêIý ðåæèññåðûì à ãóïñûñýð ùIåãúýáûäý. ÊIûôIûì êúûõîíýõóêI ïñàëúýõýð, íýõú èí, IóïùI õúóóýðý óòûêóì êúîõüý, ïñàëúýõýð çýõûõüýóðý áçý êúàãúýùIàù, æûõóèIý ùIûêIýó. «Íýõó», «Ùýõó», «Áçý», «Ïñý» ìàõóý êúýñ çýõûäîõ àõýð, àóý, çýðûæûñIàùè, êIûôIûãúýì êúûçýðûùåæüýð çûãóýðêIý åùõüù àíýìðý ñàáèéìðý. Àíýðàù çýëúûòàð êúàëúõóàãúàùIýì è äóíåéð çûõóýäýíóð. Àïõóýäýù äè àíýäýëúõóáçýðè. Èóæüðåé çýìàíûì äè ëèòåðàòóðýì öIýùIý êúûõûõüàìý - àð öIûõóáçù. Àíýäýëúõóáçýð êúåãúýëûíûð àíýõýì äè Ióýõóù, æûõóàIý ùIûêIýó. Áåëëý êúûäèãúýêIà «Êóïñý» óñý òõûëúìè, ñý êúûçýðûñùûõúóìêIý, àðàù ãóïñûñý íýõúûùõüýó õýëúûð. Äè áçýð, äè äóíåéð äàóý òõúóìà õúóíó, äàóý êúåäãúýëûôûíó, çýìàí-çýìàíêIý «ùûIàò» ïñàëúý æàãúóýð äè àíýäýëúõóáçýì õóæàìûIýí ïàïùIý? Àáû èãúýãóçàâý èíòåëëèãåíöýì èäæûðè çý êóóóý çûõèùIàãúýíóù àäûãýáçýì è ôIûïIýðè, è IóêIýðè, è çýôIýêIðè, è êúàðóðè. Óòûêóð õóèò õóýùI êúóäåé! Óèãúýãóøõóýíóù, àíýäýëúõóáçýì õóýôàùý ãóëúûòý çýðûõóýäìûùIûì óðèóêIûòýæûíóù. À óñýõýì êúàIóàòý ãóïñûñýðè, ìàêúàìý ùIýëúðè çûõûóàãúýùIýíòýêúý ÆüàêIýìûõúó ÊIóíý, Òõüýùûãúóåé Æàííý, Òýìàçý Ëèóàí, ÊIýõóìàõóý ÔàòIèìý õóýäý àðòèñò ëúýðûõüõýð êúûùåäæýêIý?! Íýõúûæüõýì ÿáãúóðûòà åäæàêIóý öIûêIóõýó Àáðîêúóý Îëåñýðý ÕúóýêIóýí ÔàòIèìýðý ùý?! Àäûãýáçýì ùIàïIûêI ñàáèéõýì ÿ áçýð êúàáçýò, êúàëýäýñõýó óìûùIýíó. À ïñîðè êúûçýäæà óñýõýì ùIýòàù áæüàìèÿïùý Óâûæ Àíçîð è ìàêúàìý ùàáýð. Àáðîêúóý Áåëëý àíýäýëúõóáçýì è íîáýìðý ïùýäåéìðý èðîãóçàâý, óåáëýìý «Àäûãýáçýì è ãúûáçý» èóñûæàù. Àóý, åçûì êúûãóðûIóýæìè êúûãóðûìûIóýæìè, ìû è òõûëúûìêIý äý íàIóý êúûòùèùIàù àäûãýáçýì è êúàðóð çýðûùIýìûêIàð, ùIýáëý êúýñ öIûõó áæûãúý ãóýð êúûçýðûõýêIûð õóäîæåñòâåííý ïñàëúýì õóýIýêIóýëúàêIóýó. Ïàñýðåéõýì, íàðò õúûáàðûæüõýð êúýçûãúýùIàõýì, àáûõýì êúàòåõúóêIûæà óñàêIóýôIõýì òõóàóõóà ëúýìûæûð Áåëëý è ïñàëúýêIý íýõú êIûõü èùIàù, ãëîáàëèçàöýì äûïõðûêIûí, áçýð çû ùIûïIýì äåæ ùåáãúýóõ çýðûìûõúóíóì èäæûðè çý äåãóïñûñûí ïàïùIý. «Àìðý» ëúýïêú ôîíäûì è óíàôýùI ËIûçýì Ëèäý è ïðîåêòõýì ÿùûùù Àáðîêúóý Áåëëý è óñýõýð ùûçûõóýõüýñà «Êóïñý» òõûëúûð. Àáû äèñê äýùIûãúóù Áåëëý è óñýõýì êúåäæýó, è ïñàëúýõýð çûùIýëú óýðýäõýð òåòó. Òõûëúûì óåäæýíó óõóùIýìûõüýðý - óçýðûëàæüý êîìïüþòåðûìêIý å ìàøèíýì èò ìàãíèòîôîíûìêIý åäàIóý! Ñûò ñý ñõóðèìûêúóàð ìû ïùûõüýùõüýì çýõýñõûíó ñûõóåéóý? Çè ãóãúó ñùIà óýðýäõýðàù. Ïøûõüûð óñýõýì ùIûõóõàõàð ïñàëúýì äûòðàìûãúýãóïñûñûêIûí, àáû è IýôIûð çûõûäàãúýùIýíóðàìý, øý÷ õýìûëúó, ÿ ìóðàäûð êúàéõúóëIàù. - Ñý ôõóýñIóýòýí ãóïñûñý ñèIýù, - æèIýó óòûêóì êúèõüý öIûõóð ñûòûì ùûãúóè Iýíêóíù, è ïñàëúýð êúàçýðûùû-õúóíóì åãúýãóçàâýðè. Áåëëý à ïùûõüýùõüýì åõúóýõúóàõýì, ïñîì õóýìûäýó åçûð çûäýëàæüý ãóïûì ÿ ïñàëúý ãóàïýó çýõèõàì ÿãúýãóøõóàãúýíù. ÆàIàì äýùIûáãúóæûôûíóð ñûò õóýäý ùûòõúóðè ìû óñàêIóýì çýðûõóýôàùýðù. ÖIûõó ãóàùIàôIýì èùIàð çûáîãúýòIûëúýêIðè, íýõúûáýæêIý, íýõúûôIûæêIý óùûãóãúûó ùIûáîäçý. Áåëëý, óòûêó óçýðûõüàð íýõú èí, íýõú íýõó ïõóýçûùIûí óè ïñàëúýì äûïîïëúý. ØÈÐÄÈÉÌàðèíý. Ãàçåòåäæýõýð äè ãóàïýó ôûùûäîãúýãúóàçý òõûëúûùIýì êúûõýòõà óñýõýì.

* * * Çýì ãóùIûIóó, çýì ãóùIàãúûó, Âàãúóýó ùûIýì ÿ íýõú ùIàãúóýó, Õûìè ùIûìè çûäàãúàçýó, Ïñý çûIóòûì çûùèãúàçýó, Ùûïýùàùýó, ùûIóùàùýó, Ãóãúý ùàùIó, ùûãóìàùIýó,Øýðõúù äóíåéðè, ìýêIýðàõúóý, Ìýõúýðàõúý, ìýõóýðàõóý. ÌýôIýðàôIý, ìýóôýðàçý, Äûãúýì è ïñýì çûäåãúàçý, Æýùûð ìàõóýì çýãóèãúýçó, Ãúýì è ìàçýõýð ïèãúýçó. 2010 ãúý

○○○○○○○○○ ○ ○ ○ ○

«ËIýùIûãúóýì è æüû õúóãúóýó ñûêúàëúõóàù»

Ïøûõüûð çûãúýõüýçûðàõýìðý àáû õýòà àðòèñòõýìðý ôIûùIý ÿõóåùI.

ÍÀËØÛÊ äýò ëèöåé ¹2-ì è 9-íý êëàññûì ùåäæý Áàæý Êúàíòåìûð è çýôIýêIõýð ùèãúýëúýãúóàù à óðûñåéïñî îëèìïèàäýì. Çýïåóýì è êúûçýãúýïýùàêIóýõýð àáû êúðèêIóàõýì õýïëúýæà íýóæü, äè ãóàïý çýðûõúóíùè, íàIóý êúýõúóàù äè ëúàõýãúó íûáæüûùIýì áãúýäýëú ùIýíûãúý êóóð. Îëèìïèàäýì è êIóýöIêIý êúèõüà áàëë áæûãúýõýìêIý àð àáû õýòà ïñîìè ÿïý èùàù. «Àáñîëþòíý òåêIóýíûãúý êúýçûõüà» öIýì ùûõüýò òåõúóý ùIûõü òõûëúûì êúûäýêIó ýó, Êúàíòåìûð òûãúý êúûõóàùIàù Øâåéöàðèåì ùàùI ñûõüýò ëúàïIýõýì õóýäý. ÊúèíýìûùIàóý, 9-11-íý êëàññõýð çûõýòà çýïåóýõýì Áàæýì êúûùèõüàù èíôîðìàòèêýìêIý åòIóàíý, ôèçèêýìðý ìàòåìàòèêýìêIý åùàíý óâûïIýõ ýð. Àáûõýì ÿùûù äýòõýíýðè óçýðûïàãý, óçýðûãóøõóý õúóíó òåêIóýíûãúý èíù. Àõýð Êúàíòåìûð è ÿïý åõúóëIýíûãúýêúûì. 4-íý êëàññûì çýðûùIýñ ëúàíäýðý åñòåñòâåííý ùIýíûãúýõýì õóàáæüó äèõüýõ íûáæüûùIýì à óíýòIûíûãúýìêIý êúýõóòýíûãúýõýð èðèãúýêIóýêIûó õóåæüàù. Àïõóýäý ùIýíûãúý ëýæüûãúýõýð àáû êúðèõüàù çýïåóý çýõóýìûäýõýì ÿ óòûêóì èêIè ñûò ùûãúóè åõúóëIýíûãúý ÿIàù. «ÙIýíûãúýìðý òâîð÷åñòâýìðý» 2008 ãúýì áèîëîãèåìêIý, çîîëîãèåìêIý åêIóýêIà óðûñåéïñî çýõüýçýõóýì è ëàóðåàò õúó àóý ùûòàù Êúàíò åìûð èêIè ÓÔ-ì åãúýäæýíûãúýìðý ùIýíûãúýìêIý è ìèíèñòð Ôóðñåíêý Àíäðåé è Iý çûùIýëú ùIûõü òõûëú êúûõóàãúýôýùàù. ÊúûêIýëúûêIóý èëúýñõýì Áàæýð æûäæýðó õýòàù «Ñèãìà» ðåñïóáëèêý îëèìïèàäýì, ÿïý óâûïIýð êúûùèõüàù «Êúýãóïñûñ, êúýõóòý, åãúýôIàêIóý» êúýðàëïñî çýïåóýì, åäæàêIóýõýì ÿ íýãúóýùI çýõûõüýõýìè è çýôIýêIõýð ùèãúýëúýãúóàù. ÍûáæüûùIýì è åõúóëIýíûãúýõýì, äàóè, ùîãóôIûêI è åãúýäæàêIóýõýðè, è íûáæüýãúóõýðè, Iûõüëûõýðè. Êúàíòåìûð è àíý Ëúîñòýí Ìàðüÿíè, ÊúÁÊúÓ-ì è ïåäêîëëåäæûì è åãúýäæàêIóýì, è ãúàùIýð õóýçûãúýíýõóð è êúóý çàêúóýðù, àáû è çýôIýêIõýðù àíýì è ëúýð æàí çûùIûð. - Êúàíò åìûð è òåêIóýíûãúýõýì, øý÷ õ ýìûëúó , ÿ ôIûãúý èí õýëúù ùIàëýì è çýôIýêIõýð åçûãúýôIàêIóý è åãúýäæàêIóýõýì èêIè àáûõýì ÿ ëýæüûãúýì è õúåð êóýäðý ÿëúàãúóíó äè ãóàïýù, - æàIý Êúàíòåìûð è àíý Ìàðüÿíý è ëýæüýãúóõýó Ïýùîë Ñàêèìý, Àáàçý Ìàðèòý, Ìåð Îêñàíý, ÊIýðýô Àðèíý ñûìý. Àóý êúûõýäãúýùûíó äûõóåéò ùIàëýì áãúýäýëú ãúýñýíûãúý äàõýìðý åäæýíûì çýðûäèõüýõûìðý ÿ ëúàáæüýð àíý ãóëúûòýìðý ëúàãúóíûãúýìðýó çýðûùûòûð. Äè íûáæüýãúóì, ëýæüýãúóì äîõúóýõúó è áûíûì è ãóôIýãúóý, åõúóëIýíûãúý êóýä èäæûðè èëúàãúóíó. Áàæý Êúàíòåìûð è òåêIóýíûãúýõýì äýðè äðîãóøõóý, íýõúûáýæêIè äûùîãóãú. ÙIýíûãúýì õè÷à ëúýáàêúó ýõýð áûäý õúó íó, çûòå õüà ëúàãúó ý äàõýð ãú óý ãó áãúó ôIýó, êóïùIàôIýó êúûõóùIýêIûíó äè ãóàïýù. ÆÛËÀÑÝ Ìàðèòý. 123456789012345 123456789012345

Ãàçåòûì Iý ùûòðàäçàð ñûõüýò 20.00-ðù. Èíäåêñûð 51531

Òèðàæ 9.233

Çàêàç ¹831

Adighe_psalhe_31.03.2011  

adyghepsale.ru ß ãóàïý õúóàù Øûíàãúóýì ùàõúóìý Ïîëèòèêýð è ëúàáæüýó ÔÈÔI ÔÛÌÛÃÚÝÏÓÄ, ÔÈ IÅÉ ÔÛÌÛÃÚÝÏÙÊIÓ ÊúÁÐ-ì È ÏÀÐËÀÌÅÍÒÛÌÐÝ ÏÐÀÂÈÒÅËÜÑÒÂ...