Page 1

DYREKTYWA RADY z dnia 24 lipca 1986 r. w sprawie realizacji zasady równego traktowania kobiet i mê¿czyzn w zawodowych systemach zabezpieczenia spo³ecznego (86/378/EWG) RADA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH, uwzglêdniaj¹c Traktat ustanawiaj¹cy Europejsk¹ Wspólnotê Gospodarcz¹, a w szczególnoœci jego art.100 i 235, uwzglêdniaj¹c wniosek Komisji1, uwzglêdniaj¹c opiniê Parlamentu Europejskiego2, oraz opiniê Komitetu Ekonomicznego i Spo³ecznego3, a tak¿e maj¹c na uwadze, ¿e: na mocy postanowieñ Traktatu pañstwo cz³onkowskie zapewnia stosowanie zasady równego wynagradzania pracuj¹cych kobiet i mê¿czyzn za tak¹ sam¹ pracê; oraz ¿e jako „wynagrodzenie” nale¿y rozumieæ zwyk³¹ podstawow¹ lub minimaln¹ p³acê lub uposa¿enie oraz wszystkie inne œwiadczenia pieniê¿ne lub rzeczowe wyp³acane bezpoœrednio lub poœrednio przez pracodawcê z tytu³u zatrudnienia pracownika; chocia¿ zasada równego wynagradzania stosuje siê bezpoœrednio w przypadkach, w których dyskryminacja mo¿e byæ stwierdzona tylko na podstawie kryteriów równego traktowania i równego wynagradzania to wystêpuj¹ równie¿ przypadki, gdy realizacja tej zasady wymaga przyjêcia œrodków uzupe³niaj¹cych, które lepiej precyzuj¹ jej zakres; art. 1 ust. 2 dyrektywy Rady 76/207/EWG z dnia 9 lutego 1976 roku w sprawie realizacji zasady równego traktowania kobiet i mê¿czyzn w zakresie dostêpu do zatrudnienia, szkoleñ zawodowych i awansów oraz w zakresie warunków pracy4 przewiduje, ¿e Rada, w celu zapewnienia stopniowej realizacji zasady równego traktowania w zakresie zabezpieczenia spo³ecznego wyda na podstawie wniosku Komisji przepisy, które w szczególnoœci ustal¹ przedmiot, zakres i warunki jej stosowania; maj¹c tak¿e na uwadze, ¿e Rada przyjê³a w tym celu dyrektywê 79/7/EWG z 19 grudnia 1978 roku, dotycz¹c¹ stopniowej realizacji zasady równego traktowania kobiet i mê¿czyzn w zakresie zabezpieczenia spo³ecznego5; art. 3 ust. 3 dyrektywy 79/7/EWG przewiduje, i¿ w celu zapewnienia realizacji zasady równego traktowania w systemach zawodowych Rada, na wniosek Komisji, wyda przepisy, które ustal¹ przedmiot, zakres i warunki jej stosowania; zasada równego traktowania powinna byæ stosowana w zawodowych systemach zabezpieczenia spo³ecznego, które zapewniaj¹ ochronê przed rodzajami ryzyka przewidzianymi w art. 3 ust. 1 dyrektywy 79/7/EWG, podobnie jak systemy, które przewiduj¹ w odniesieniu do pracowników wszelkie inne œwiadczenia pieniê¿ne lub rzeczowe w rozumieniu Traktatu; realizacja zasady równego traktowania w zakresie zabezpieczenia spo³ecznego nie narusza przepisów dotycz¹cych ochrony kobiety z tytu³u macierzyñstwa. PRZYJMUJE NINIEJSZ¥ DYREKTYWÊ:

Artyku³ 1

Celem niniejszej dyrektywy jest stosowanie w zawodowych systemach zabezpieczenia spo³ecznego zasady równego traktowania kobiet i mê¿czyzn, zwanej dalej „zasad¹ równego traktowania”. Artyku³ 2 1.

Okreœlenie “zawodowe systemy zabezpieczenia spo³ecznego” oznacza systemy nie objête dyrektyw¹ 79/7/ EWG, które maj¹ na celu zapewnienie pracownikom najemnym i pracuj¹cym na w³asny rachunek w przedsiêbiorstwie lub grupie przedsiêbiorstw, w zakresie dzia³alnoœci gospodarczej lub nale¿¹cym do zawodu, lub grupy zawodów, œwiadczeñ uzupe³niaj¹cych œwiadczenia wyp³acane w ramach systemów opieki spo³ecznej lub zastêpuj¹cych je, bez wzglêdu na to, czy cz³onkostwo w tych systemach jest obowi¹zkowe czy dobrowolne.

48


2.

Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do: (a) umów indywidualnych; (b) systemów maj¹cych tylko jednego cz³onka; (c) systemów ubezpieczeniowych, które w przypadku pracowników oferuj¹ uczestnikom indywidualne umowy gwarantuj¹ce im: - œwiadczenia dodatkowe lub: - mo¿liwoœæ wyboru daty, od której maj¹ byæ wyp³acane zwyk³e œwiadczenia lub mo¿liwoœæ wyboru miêdzykilkoma œwiadczeniami. Artyku³ 3

Niniejsza dyrektywa stosuje siê do osób czynnych zawodowo, w tym do osób pracuj¹cych na w³asny rachunek i pracowników, których praca przerwana zosta³a z powodu choroby, macierzyñstwa, wypadku lub niezawinionego bezrobocia oraz do osób poszukuj¹cych pracy, a tak¿e do pracowników bêd¹cych emerytami i inwalidami. Artyku³ 4 Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do: (a) systemów zawodowych zapewniaj¹cych ochronê przed nastêpuj¹cymi rodzajami ryzyka: - chorob¹, - inwalidztwem, - staroœci¹, w tym wczeœniejszym zaprzestaniem pracy, - wypadkami przy pracy i chorob¹ zawodow¹, - bezrobociem; (b) systemów zawodowych przewiduj¹cych inne œwiadczenia socjalne, rzeczowe lub pieniê¿ne, a zw³aszcza renty i zasi³ki rodzinne, je¿eli œwiadczenia te przyznawane s¹ osobom zatrudnionym i z tego wzglêdu stanowi¹ œwiadczenia wyp³acane przez pracodawcê pracownikowi z tytu³u zatrudniania. Artyku³ 5 1.

Pod warunkami okreœlonymi w poni¿szych przepisach zasada równego traktowania oznacza brak dyskryminacji ze wzglêdu na p³eæ, bezpoœrednio lub poœrednio, w szczególnoœci ze wzglêdu na stan cywilny lub sytuacjê rodzinn¹, zw³aszcza w zakresie: - stosowania systemów i warunków objêcia systemami; - obowi¹zku op³acania i obliczania wysokoœci sk³adek; - obliczania wysokoœci œwiadczeñ, w tym œwiadczeñ dodatkowych przys³uguj¹cych ma³¿onkowi i osobom pozostaj¹cym na utrzymaniu oraz warunków dotycz¹cych okresu wyp³aty œwiadczeñ i zachowania do nich prawa. 2. Zasada równego traktowania nie narusza przepisów dotycz¹cych ochrony kobiety z tytu³u macierzyñstwa. Artyku³ 6

1.

Sprzeczne z zasad¹ równego traktowania s¹ przepisy, które bezpoœrednio lub poœrednio bior¹ pod uwagê p³eæ, w szczególnoœci poprzez odniesienie do stanu cywilnego lub sytuacji rodzinnej, w celu: (a) okreœlenia osób, które mog¹ byæ objête systemem zawodowym; (b) okreœlenia obowi¹zkowego lub dobrowolnego charakteru uczestnictwa w systemie zawodowym; (c) ustalenia ró¿nych warunków dotycz¹cych wieku objêcia systemem lub minimalnej d³ugoœci okresu zatrudnienia lub podlegania systemowi w celu uzyskania œwiadczeñ; (d) ustanowienia ró¿nych zasad, z wyj¹tkami przewidzianymi w lit. h) oraz i), w odniesieniu do zwrotu sk³adek w momencie, gdy pracownik opuszcza system bez wype³nienia warunków umo¿liwiaj¹cych mu uzyskanie odroczonego prawa do œwiadczeñ d³ugookresowych; (e) ustalenia ró¿nych warunków przyznania œwiadczeñ lub ograniczenie ich do pracowników jednej lub drugiej p³ci; (f) ustanowienia ró¿nego wieku emerytalnego; (g) zawieszenia prawa do zachowania lub nabycia praw w okresach urlopu macierzyñskiego lub urlopu rodzinnego udzielonego na mocy ustawy lub umowy i p³atnego przez pracodawcê; (h) okreœlenia ró¿nej wysokoœci œwiadczeñ, z wyj¹tkiem i w zakresie, w którym nale¿y wzi¹æ pod uwagê wspó³czynniki rachunku aktuarialnego, ró¿ne dla obu p³ci w odniesieniu do œwiadczeñ uznanych za sk³adkowe;

49


(i) ustalenia ró¿nych wysokoœci sk³adek nale¿nych od pracowników; (j) ustalenia ró¿nych wysokoœci sk³adek nale¿nych od pracodawców w przypadkach œwiadczeñ uznanych za sk³adkowe, chyba ¿e zró¿nicowanie zmierza to zbli¿enia wysokoœci tych œwiadczeñ; (k) ustalenia ró¿nych norm lub norm stosuj¹cych siê tylko do pracowników okreœlonej p³ci, z wyj¹tkiem przepisów lit. h) oraz i), odnosz¹cych siê do zagwarantowania lub zachowania prawa do œwiadczeñ odroczonych, kiedy pracownik przestaje byæ uczestnikiem systemu. 2.

Je¿eli przyznanie œwiadczeñ objêtych niniejsz¹ dyrektyw¹ pozostawione jest do uznania organów zarz¹dzaj¹cych systemem, organy te musz¹ braæ pod uwagê zasadê równego traktowania. Artyku³ 7

Pañstwa cz³onkowskie podejm¹ niezbêdne dzia³ania i wprowadz¹ œrodki prawne w celu zapewnienia: (a) uniewa¿nienia, og³oszenia za niewa¿ne lub zmiany postanowieñ naruszaj¹cych zasadê równego traktowania, które zawarte s¹ w obowi¹zkowych uk³adach zbiorowych pracy, regulaminach zak³adowych i innych porozumieniach dotycz¹cych systemów zawodowych; (b) uniemo¿liwienia dzia³añ administracyjnych, maj¹cych na celu zatwierdzenie lub rozszerzenie systemów zawieraj¹cych takie przepisy. Artyku³ 8 1. 2.

Pañstwa cz³onkowskie podejm¹ niezbêdne dzia³ania w celu zmiany, najpóŸniej do 1 stycznia 1993 roku, przepisów systemów zawodowych sprzecznych z zasad¹ równego traktowania. Niniejsza dyrektywa nie stoi na przeszkodzie, aby prawa i obowi¹zki dotycz¹ce okresu objêcia systemem zawodowym, uprzednie w stosunku do zmiany systemu, podlega³y nadal przepisom obowi¹zuj¹cym w tamtym okresie. Artyku³ 9

Pañstwa cz³onkowskie mog¹ opóŸniæ obowi¹zkowe wprowadzenie w ¿ycie zasady równego taktowania w odniesieniu do: (a) ustalenia wysokoœci wieku emerytalnego dla celów emerytalnych i rentowych oraz dla wynikaj¹cych st¹d mo¿liwych skutków dla innych œwiadczeñ: - do czasu, kiedy równoœæ ta zostanie wprowadzona w systemach ustawowych, - lub najpóŸniej do czasu, gdy dyrektywa wprowadzi tê równoœæ, (b) rent rodzinnych, do czasu, gdy dyrektywa wprowadzi zasadê równego traktowania w ustawowych systemach zabezpieczenia spo³ecznego dotycz¹cych tego ryzyka; (c) stosowania art. 6 ust.1 lit. i), w celu uwzglêdnienia ró¿nych dla ka¿dej p³ci wspó³czynników rachunku aktuarialnego, najpóŸniej w ci¹gu trzynastu lat od notyfikacji niniejszej dyrektywy. Artyku³ 10 Pañstwa cz³onkowskie wprowadz¹ do krajowego systemu prawnego rozwi¹zania niezbêdne do umo¿liwienia ka¿dej osobie, która czuje siê poszkodowana z powodu niezastosowania wobec niej zasady równego traktowania, dochodzenia swoich praw przed s¹dem po ewentualnym odwo³aniu siê do innych w³aœciwych w³adz. Artyku³ 11 Pañstwa cz³onkowskie podejm¹ dzia³ania i wprowadz¹ œrodki prawne niezbêdne do uchronienia pracowników przed wypowiedzeniem przez pracodawcê pracy w reakcji na skargê z³o¿on¹ na szczeblu przedsiêbiorstwa lub na skargê s¹dow¹, której celem jest wymuszenie przestrzegania zasady równego traktowania. Artyku³ 12 1. 2.

W ci¹gu trzech lat od notyfikacji niniejszej dyrektywy6 pañstwa cz³onkowskie wprowadz¹ w ¿ycie ustawy, akty wykonawcze i administracyjne niezbêdne do jej wykonania. Pañstwa poinformuj¹ o tym niezw³ocznie Komisjê. NajpóŸniej w ci¹gu piêciu lat od notyfikacji niniejszej dyrektywy, pañstwa cz³onkowskie przeka¿¹ Komisji wszelkie

50


niezbêdne informacje, umo¿liwiaj¹ce jej sporz¹dzenie raportu na temat stosowania niniejszej dyrektywy w celu przedstawienia go Radzie. Artyku³ 13 Niniejsza dyrektywa skierowana jest do pañstw cz³onkowskich. Sporz¹dzono w Brukseli, 11 grudnia 1986 r. W imieniu Rady A. CLARKE Przewodnicz¹cy

1

Dz.U. WE nr C 134, z 21.05.1983, str. 7. Dz.U. WE nr C 117, z 30.04.1984, str. 169. 3 Dz.U. WE nr C 35, z 09.02.1984, str. 7. 4 Dz.U. WE nr L 39 ,z 14.02.1976, str. 40. 5 Dz.U. WE nr L 6, z 10.01.1976, str.24. 6 Niniejsz¹ dyrektywê notyfikowano pañstwom cz³onkowskim w dniu 30 lipca 1986 r.. 2

51

Dyrektywa Rady w sprawie realizacji zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn  

Dyrektywa Rady w sprawie realizacji zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w zawodowych systemach zabezpieczenia społecznego z dnia 24...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you