Page 22

22

×åòèðè îáåêòà â Áàíñêî áÿõà îáíîâåíè - Ðèëñêèÿò ìåòîõ, Âåëÿíîâàòà êúùà, Ñèòàí êàëå è “Ñâ. Íèêîëà”

 ñðåäàòà íà ì. íîåìâðè â ãð. Áàíñêî áÿõà îòêðèòè îáíîâåíèòå è ðåñòàâðèðàíè òóðèñòè÷åñêèòå àòðàêöèè - Ðèëñêèÿ ìåòîõ, Âåëÿíîâàòà êúùà, Ñèòàí êàëå è “Ñâ. Íèêîëà”. Êìåòúò Ãåîðãè Èêîíîìîâ îôèöèàëíî ïðåðÿçà ëåíòàòà è îòêðè ÷åòèðèòå îáåêòà, çàåäíî ñ Èíôîðìàöèîíåí ïîñåòèòåëñêè öåíòúð, ðàçïîëîæåí â áèâøèÿ êèíîòåàòðàëíèÿ ñàëîí, à íàïðàâåíèòå íîâè èíâåñòèöèè áÿõà îò÷åòåíè íà çàêëþ÷èòåëíà ïðåñêîíôåðåíöèÿ, ïðîâåäåíà â íåãî. Ñòðîèòåëíî-ìîíòàæíè è ðåñòàâðàòîðñêè äåéíîñòè ñà èçâúðøåíè íà àðõåîëîãè÷åñêèòå îáåêòè “Ñâåòè Íèêîëà” è “Ñèòàí êàëå”, íà êîìïëåêñ “Âåëÿíîâà êúùà” è “Ðèëñêè Ìåòîõ”. Òå ñà ÷àñò îò ïðîåêòà “Ïîäêðåïà çà ðàçâèòèåòî íà ïðèðîäíè, êóëòóðíè è èñòîðè÷åñêè àòðàêöèè íà îáùèíà Áàíñêî - Áàíñêî êðúñòîïúò íà öèâèëèçàöèè” ïî îïåðàòèâíà ïðîãðàìà “Ðåãèîíàëíî ðàçâèòèå” êúì ÌÐÐÁ. Ïðîåêòúò å íà îáùà ñòîéíîñò íàä 2 ìëí. ëâ. êàòî öåëòà ìó å ïîäîáðÿâàíå íà òóðèñòè÷åñêèòå àòðàêöèè è ñâúðçàíàòà ñ òÿõ èíôðàñòðóêòóðà. Ñúùåâðåìåííî áÿõà îáó÷åíè è ñïåöèàëèñòè - àíèìàòîðè è åêñêóðçîâîäè. Âåëÿíîâà êúùà å ñòðîåíà 18-19 â. ñ õàðàêòåðíîòî çà òîâà âðåìå ñòðîèòåëñòâî. Óêðåïåíàòà êúùà å áèëà íàëîæåíà êàòî àðõèòåêòóðåí ñòèë, ïîðàäè ðàçáîéíè÷åñ-

Âåëÿíîâà êúùà

Ðèëñêèÿò ìåòîõ

êàòà íàïàñò íàõëóëà ïðåç 18 âåê ïî íàøèòå çåìè. Òîâà å ïðèíóäèëî òúðãîâñêîòî ñúñëîâèå äà ñòðîè óêðåïåíè êúùè, çà äà ìîæå äà çàùèòè ñåìåéñòâîòî. Òåçè äîáðå çàïàçåíè êúùè îò íà÷àëîòî íà áúëãàðñêîòî âúçðàæäàíå ïîêàçâàò íà÷èíà íà æèâîò íà òîãàâàøíèòå æèòåëè íà Áàíñêî.  îíåçè íåñèãóðíè âðåìåíà ñå å äúðæàëî èçêëþ÷èòåëíî ìíîãî íà ñèãóðíîñòòà - çäðàâè âúíøíè ñòåíè ñ äî 1,2 ì äåáåëèíà, äåáåëè äúðâåíè âðàòè ñ òîãàâàøíè íàäåæäíè ñèñòåìè çà ñèãóðíîñò, áîéíèöè çà îáñòðåë íà íàïàäàòåëèòå, äîðè êúì âúòðåøíèòå âðàòè, ñêðèâàëèùå, ñâúðçàíî ñ òóíåë, êîéòî îòâåæäà îáèòàòåëèòå íà ñèãóðíî ìÿñòî. Äîìàêèíèòå îñîáåíî ñå ãîðäåÿò ñ âúçìîæíîñòèòå, êîèòî ñà ñúçäàëè çà õîðàòà ñ Êìåòúò Ãåîðãè Èêîíîìîâ îòêðè ÷åóâðåæäàíèÿ äà ìîãàò äà ïîñåùàâàò îáåêòèòå - îñâåí ñïåöèàëíà ïúòåêà, íàïðàâå- òèðèòå îáåêòà çàåäíî ñ èíæ. Ìèë÷î Ìèíè ñà è àñàíñüîðè çà êà÷âàíå íà èíâàëèä- ðîíîâ – îò ôèðìàòà èçïúëíèòåë.

Äèðåêòîðúò íà ìóçåÿ Ñâåòëà Áàéðàêîâà ïîêàçà æåíñêàòà ñòàÿ âúâ Âåëÿíîâàòà êúùà.

íèòå êîëè÷êè íà âòîðèÿ åòàæ íà ìåòîõà è íà Âåëÿíîâàòà êúùà. Ðèëñêèÿò ìåòîõ ñå íàìèðà ñå â ñòàðàòà ÷àñò íà ãðàäà, áëèçî äî ÷åðêâàòà “Ñâ. Òðîèöà” è ïàìåòíèêà íà Ïàèñèé Õèëåíäàðñêè. Èçëîæáàòà ñå ïîìåùàâà â íàéñòàðàòà çàïàçåíà ñãðàäà â Áàíñêî, ñòðîåíà ïðåç 1749 ã. Åäíîåòàæíàòà ïîñòðîéêà å çàïàçåíà â àâòåíòè÷íèÿ é âèä. Ñãðàäàòà å îáÿâåíà çà ïàìåòíèê íà êóëòóðàòà.  ìèíàëîòî êúùàòà å èçïúëíÿâàëà ôóíêöèèòå íà æåíñêè ìåòîõ ïúðâîíà÷àëíî êúì Õèëåíäàðñêèÿ, à ïî-êúñíî êúì Ðèëñêèÿ ìàíàñòèð.  òàçè ñãðàäà ïðåç 1986 ã. å óðåäåíà “Ïîñòîÿííà èêîííà èçëîæáà íà îáðàçöè îò Áàíñêàòà èêîíîïèñíà øêîëà” åäíî îò íàé-ÿðêèòå ïðîÿâëåíèÿ íà áúëãàðñêàòà êóëòóðà ïðåç XVIII-XIX â. ““Ñâ. Íèêîëà” å íà 3 êì îò ãð. Äîáðèíèùå è íà 4 êì îò ãð. Áàíñêî â ïîñîêà Äîáðèíèùå Çà ñúùåñòâóâàíåòî íà äðåâíî ñåëèùå íà ìÿñòîòî íèêîé íå ïîäîçèðà - íÿìà

ëåãåíäè, íàðîäíè ïåñíè è ïðåäàíèÿ, èñòîðèîãðàôèÿ èëè èçâîðè. Îêàçâà ñå, ÷å èìåííî òàì, íà ïëîù 25 äêà, ïîâå÷å îò 3500 ãîäèíè (îò 3000 - 2000 ã. ïð. Õð., 16 17 âåê) å êèïÿë æèâîò â ìíîãîëþäíî è çàìîæíî ñåëèùå. Îò 2007 ã. ñå ïðîâåæäàò ðåäîâíè àðõåîëîãè÷åñêè ðàçêîïêè â ìåñòíîñòòà. Ðåçåðâàòúò å èçêëþ÷èòåëíî èíòåðåñåí â íàó÷íî è êóëòóðíî îòíîøåíèå è íåãîâàòà ðåñòàâðàöèÿ, êîíñåðâàöèÿ, åêñïîíèðàíå è îñèãóðÿâàíå íà äîñòúïíà ñðåäà ãî ïðåâðúùàò â çàáåëåæèòåëíà òóðèñòè÷åñêà àòðàêöèÿ. Êðåïîñòòà “Ñèòàí êàëå“ îòäàâíà ñå å ïðåâúðíàëà â åäèí îò ñèìâîëèòå íà äðåâíàòà è áåëÿçàíà îò äîñòîëåïèå èñòîðèÿ íà Áàíñêî. Îòêðèòèòå ôðàãìåíòè îò áèòîâà êåðàìèêà, îðúæèÿ, ìîíåòè, êëþ÷ îò ïîðòàòà êúì ñòðàæåâàòà êóëà è äð. ñâèäåòåëñòâóâàò çà àêòèâíèÿ æèâîò íà ìíîãîáðîéíîòî íàñåëåíèå íà “Ñèòàí“ îò àíòè÷íîñòòà äî êúñíîòî ñðåäíîâåêîâèå.

Profile for Дани CaTzArOv

122013  

Business guide Dupnitsa

122013  

Business guide Dupnitsa

Profile for catzarov