Page 4

4

SJÓGVUR & FÓLK — #4

Framherji: Væl skipað millumtjóða     Samstarv millum føroyskar og útlendskar fyritøkur í fiskivinnuni hevur við sær fleiri fyrimunir enn vansar, sigur Anfinn Olsen, stjóri og partaeigari í Framherja, ið leingi hevur arbeitt saman við íslendska felagnum Samherji. Búi Tyril & Edmund Jacobsen

E

R TAÐ nakar sum hev­ur bæði inn­lit og sann­føring til at greiða frá hví sam­starv mill­um før­oysk­ar og út­lendsk­ ar fyritøkur innan vinnu­ligan fiski­skap er ofta neyðugt og skilagott, so má tað vera An­ finn Olsen, stjóri og stórur parta­eigari í Framherja við høvuðs­sæti í Fugla­firði. Hansara drúgvu royndir ser­liga við Framherja, geva An­finn Olsen ta vitanartyngd ið er neyðug til at leggja fram tank­ a r og meiningar um vinnu­ l igan fiskiskap av al­ skyns slag, bæði í Føroyum og í grannalondum. Bæði hann og kona hansara, Elisabeth Olsen, eru útbúgvin á master­ stigi innan fiskivinnutøkni í Tromsø, og útgera kjarnan í ein­um sera sterkum toymi. Tann íslendska fyritøkan Sam­herji eigur fjórðingin av parta­brøvunum í Framherja. Hetta hevur givið høvi til tætt sam­starv millum fyritøkurnar á fleiri týðandi økjum innan vinnu ­l ig­a n fiskiskap. Fram­ herji hevur við árunum ment seg til ein leiðandi aktør innan før­oyska fiskivinnu, og hevur virk­s emi innan upp­s jóvar­

vinn­u na, botnfisk í Barents­ hav­in­um, og línuveiði undir Før­oy ­um. Sum minniluta­eig­ ari í Faroe Origin í Runavík og Pel­agos í Fuglafirði er felagið eis­ini virkið innan upsaveiði í før­oysk­um sjógvi við par ­trol­ ar­um umframt fiskavirking á landi. Sambært Anfinn Olsen hev­u r samstarv við út­lendsk­ ar fyritøkur í fleiri ár havt við sær avgerandi fyrimunir fyri ta føroysku fiskivinnuna— bæði tá tað kemur til starvs­ fólk, útbúgving og tøkni, og tá tað snýr seg um fígging, marknaðarføring og sølu. “Útlendsk luttøka innan før­ o yska f iskivinnu eigur ikki at vera bannlýst sum so, og heldur ikki at lýsast sum ein mótsetningur til føroysk áhuga­mál,” sigur Anfinn Ol­ sen. “Tætt samstarv ímillum lond ið hava somu sløg av fiski­skapi, skipum og tøkn­i, er púra náttúrligt. Hetta er meira galdandi ídag enn nakr­ an­tíð fyrr, av tí at bú­skap­ur og vinnu­lív eru vorðin alsamt meira altjóðagjørd. Og hett­ ar hevur stóran týdn­ing fyri okk­u m í Føroyum, serstak­ liga tá ið talan er um samstarv við Nor­ e g og Ísland, men

eisini Dan­mark, Grønland, Stóra­bret­land og onnur lond. Hes­in týdningur gerst bara enn meir­a opinlýsur, um hugt verð­u r eftir tí søguligu bak­ grund­ini. Tað var umvegis sam­starv við Stórabretland at før­oy ­ingar bygdu upp egnan fiski­flota og lærdu fiskivinnu at kenna, og at brúka tíðar­

hósk­andi reiðskap og nýggja tøkni annars. Hettar hevur ver­ið lykilin til at ment okkara nú­verandi sterku støðu innan fiski­skap og fiskivinnu.”

mælt í seinastuni og viðhvørt eitt sindur einsporað. “Vit eiga at eggja til skyn­ samt og nyttugt samstarv við út­lend­i ngar,” sigur Anfinn Olsen. “Tað merkir sjálvandi FØROYINGAR BESTEMMA ikki at allur ótti fyri útlendsk­ Kjakið um útlendskan ogn­ ari lut­tøku í okkara fiskivinnu ar­skap og ávirkan á før­oyska er fullkomiliga ógrundaður. fiskivinnu hevur verið harð­ Men verandi lógarkarmar

Gloym antitrust og loyv størri útlendskum ognarskapi— Kappingareftirlitið í hoyringsskrivi til politikararnar Miðsavnan kann vera góð fyri vinnu og samfelag, og vit eiga eisini at loyva størri útlendskum ognarluti í fiskivinnuni, sigur Kappingareftirlitið við politikararnar í hoyringsskrivi til uppskotið um fiskivinnunýskipan. upp­skotið hjá Landsstýrinum til ‘Fyrisiting av sjófeingi’. LEPP ØLLUM ætlanum ĺ tveimum hoyringsskriv­ um antitrust-reglur í tí um til Vinnunevnd Løgtings­ nýgg ­ja fiskivinnupolitikk ­i n­ ins sigur Terje Sigurðsson um, og lat útlendingar eiga deild­ar­stjóri millum annað at upp til 49 prosent av føroysk­ mið­savning og samanlegging­ um fiskireiðaríum. So ljóðar ar í mongum førum hava ein tað frá Kappingareftirlitinum pos­itiv­an virknað yvirhøvur á í sambandi við orðaskiftið um vinnu­ligt avkast, búskaparliga Edmund Jacobsen

S

menn­ing og ta samfelagsligu gongd­ina. “Spurningurin er tí um ikki tað hevði verið gagnligt fyri fiskivinnuna og føroyska sam­felagið sum heild, um anti-trust reglurnar vórðu av­ tikn­a r soleiðis at ein natúrlig miðsavning kundi farið fram í vinnuni,” skrivar Terje Sig­

urðs­son. “Fær vinn­a n møgu­ leika at leggja saman í størri eindir, eru eisini størri sann­ lík­indi fyri at endamálið í lóg­ini um størri virðisøking verð­ur rokkið.” At monopol og ov lítið av kapping innan vinnulívið ikki er ynskiligt, munu flest øll vera samd um. Dømini, kansk­a

ser­liga uttan úr heimi, um fyri­t økur sum hava misnýtt eina­r áðandi støðu á einum markn­að eru mong, og eisini eru mong dømi um at lóg­gev­ andi myndugleikar hava sæð til at fyritøkur sum dominera ov nógv á marknaðinum, verða sundur­lið­aðar í smærri eindir fyri at fáa í lag kapping. Und­

Sjógvur & Fólk — #4  
New