Page 1

Rubrieknaam

#1675

WEEKBLAD, EEN UITGAVE VAN VLAAMS-BRUSSELSE MEDIA VZW FLAGEYPLEIN 18, 1050 ELSENE

AFGIFTEKANTOOR ANTWERPEN X P303153

I N

D E

S TA D

|

N I E U W S

|

A C H T E R G R O N D

&

O P I N I E

11 | 09 | 2019

BRUZZ | RUBRIEK

L E V E N

‘WE HEBBEN ELKAAR NODIG’ Philippe Bormans (Union)

Michael Verschueren (RSC Anderlecht)

Thierry Dailly (RWDM)

© BART DEWAELE

OVERLEVEN ZONDER PAPIEREN ‘De angst is voelbaar’

PASCAL SMET, KERSVERS STAATSSECRETARIS ‘Zolang ik dingen kan veranderen, doe ik verder’


Voor de prijs van een paar sneakers, reist je kind het hele jaar zonder ze te verslijten

VERNIEUW HET SCHOOLABONNEMENT VAN JE KIND VOOR MAAR €50 OP SCHOOL.MIVB.BE


Chou de Bruxelles

BRUZZ | VOORAF

Fotograaf Ivan Put trekt wekelijks door de stad voor een portret

GUY EXELMANS ( 59 ) EN RITA RAMOUT ( 61 ) , JUBELPARK "Na mijn scheiding had ik plots veel vrije tijd," zeg Guy. "Vooral in het weekend. Vrienden namen me mee naar een treffen. Ik kreeg de microbe te pakken. In 2012 kocht ik mijn eerste legertruck,

een Amerikaanse GMC uit 1943, die heb ik helemaal gerenoveerd." "Ik was weduwe en leerde Guy via Facebook kennen," vertelt Rita. "Hij nodigde me uit op een treffen van Spearhead

(van verzamelaars van militaire voertuigen, red.) en ik vond het meteen leuk. Nu trekken we veertien dagen in colonne door het land om de 75ste verjaardag van de bevrijding van BelgiĂŤ te vieren.

Het is niet alleen leuk, maar ook belangrijk. Sommigen neigen te vergeten dat er niet zo lang geleden een brutale wereldoorlog woedde. 's Nachts slapen we lekker samen in de truck." 11 SEPTEMBER 2019

I

3


Inhoud

CULTUUR IN BRUSSEL?

BRUZZ SELECT DE ULTIEME CULTUURGIDS VOOR BRUSSEL

Interview Drie Brusselse voetbalbonzen 10

Spreektijd

Pascal Smet Stadsleven VGC-gebouw staat al kwarteeuw leeg

“Ik wil Brussel een smoel geven” 16

14

NOG MEER BRUSSEL BIJ BRUZZ

GA NAAR BRUZZculture.be OF DOWNLOAD DE GRATIS BRUZZ APP

Meer Horst

In de sfeer raken voor Horst Art&Music Festival? Op de BRUZZ Mixcloud vindt u exclusieve mixtapes van Belgisch dj-talent : onder andere Placid One en Hantrax. Vanaf 11 september BRUZZ Mixcloud

Penelope Opnieuw weet Judith Vanistendael te raken, met haar nieuwste beeldverhaal Penelope. BRUZZ sprak met haar over het belang van oprechtheid en vertrouwen. Volgende week BRUZZ magazine

Dossier mobiliteit

In het kader van de Week van de Mobiliteit onderzoekt BRUZZ de effecten van de WAZE-app op het Brusselse verkeer (een zegen of extra overlast?), evalueren we recente overstapparkings, en voelen we Elke Van den Brandt, Brussels minister van Mobiliteit, aan de tand. Volgende week BRUZZ magazine en BRUZZ.be


Edito

EDITO

Alles is politiek — MATHIAS DECLERCQ

Reportage

22

03

Chou de Bruxelles

05

Edito

06

In beeld

08

De week

26

Enfant Terrible

28

Nick Trachet

29

Beeldspraak

30

Big City

Veertig kaarsjes BRUZZ ging taart eten op het verjaardagsfeestje van de AB, en maakte mooie portretten van gepassioneerde medewerkers. Van 16 tot 20 september BRUZZ tv

Meer lezen Lees deze week op BRUZZ.be een reportage over circulaire economie en een interview met Peter de Caluwe, directeur van De Munt. Deze week BRUZZ.be

Dit en al het andere nieuws uit Brussel is natuurlijk ook te vinden op BRUZZ.be en in de BRUZZ app

‘W

ie minder empathisch is, denkt vaker rechts’, blokletterde de krant De Morgen. Alsof het echt nodig was om zo, net voor het weekend, het zout nog wat in de wonde te wrijven. Niet dat de waarde van de achterliggende studie daarom per se in twijfel moet worden getrokken. Of dat er niet geprobeerd werd om enige nuance aan te brengen, weliswaar met de volgende plompverloren conclusie: ‘Het is dus niet omdat je rechts bent dat je per definitie dommer bent of omdat je links stemt dat je slimmer bent.’ Zo stond het er echt. Het is een laatste fase in een maatschappelijke evolutie die dit land steeds meer in een knellende wurggreep houdt. Namelijk: alles is politiek. Hoe empathisch, intelligent of emotioneel u al dan niet bent? Dat is politiek. Maar ook de banken zijn politiek. Een voetbalstadion – zeker als dat op Brussels grondgebied moet verrijzen - is politiek. Cultuur is uiterst politiek: de Brusselse culturele instellingen zoals de AB en de KVS mogen een strenger toezicht verwachten op de manier waarop zij het Nederlands en de Vlaamse cultuur uitdragen, toch als je de startnota van Bart De Wever erop naslaat. En dan is er nog de Vlaamse canon: de Vlaamse geschiedenis en hoe die zal neergeschreven worden, is nu meer dan ooit politiek. Is dat nieuw? Absoluut niet. Al was er ooit een stevige liberale onderstroom die de grens enigszins bewaakte. Politici die vandaag ergens géén mening over hebben? Die erover waken dat niet alle zin voor initiatief in dit land verzandt in administratie en bureaucratische regeltjes? Je ziet ze niet, je hoort ze niet. Alles politiek dus - is dat zorgwekkend?

Wel als het ons land in een institutionele impasse meesleurt die neerkomt op het meest simplistische der tegenstellingen: links versus rechts. De tegenstelling die het politieke debat tot in élk thema domineert. De tegenstelling die ertoe leidt dat er in ons land ofwel linkse of rechtse deelregeringen gevormd worden, die vervolgens federaal onverzoenbaar zijn. Vraag dat maar aan de twee informateurs die maandag opnieuw een verlenging moesten vragen bij de koning om ... ja, om wat te doen eigenlijk? Het ‘links-rechts’-dogma zorgt er immers voor dat de twee grootste partijen van dit land zelfs niet met elkaar kunnen spreken. De tegenstelling die uiteindelijk tot de conclusie moet leiden die separatistisch-rechts de bevolking al jaren voorhoudt: dat ons land finaal onbestuurbaar is. Wallonië en Brussel zijn links, Vlaanderen is rechts. België is dood. Op welk moment zijn we vergeten dat de waarheid in het midden ligt? Dat plus en min elkaar uiteindelijk opheffen, dat 'links en rechts' finaal naar het centrum zal leiden? En in dat centrum liggen de compromissen én de uitdagingen voor het grijpen. De onveiligheid en criminaliteit aanpakken, ja, maar toch ook de armoede in dit land bestrijden? De strijd voor het klimaat aangaan en de burger sensibiliseren, ja, maar toch ook repressief optreden tegen sluikstorters en vervuilers? De files aanpakken en een betere mobiliteit najagen, ja, maar toch ook onze bedrijven concurrentieel houden en de bewegingsvrijheid van de burger in ere laten? En dan zijn er nog dingen zoals de ontsporende begroting en de brexit, om maar twee hoogdringende punten op de agenda te zetten. Back to basics, dan maar?

BRUZZ | VOORAF

Zonder papieren in Brussel

"De tegenstelling tussen links en rechts domineert het politieke debat tot in élk thema”

11 SEPTEMBER 2019

I

5


6

I

11 SEPTEMBER 2019


BRUZZ | DE WEEK

In beeld

VLEUGELS Vorige week nog in opbouw, maar tot 19 november gesmeerd draaiend op het Poelaertplein: het windvriendelijke reuzenrad. Een van de vijf zeteltjeswielen van RenÊ Bufkens - er staan er ook nog in Boedapest, Parijs, Antwerpen en Middelkerke. Op het plein sta je 64 meter boven zeeniveau en oogt de benedenstad aan je voeten subliem. Maar hoog in het gevaarte van 55 meter, loont het panorama pas echt te moeite. Die ervaring evenaart het gevleugelde overwinningsgevoel van de naburige infanteristen op de herdenkingsobelisk van beide wereldoorlogen. JMB Š SASKIA VANDERSTICHELE

11 SEPTEMBER 2019

I

7


De week

Terugblik op het nieuws

Politiewagen

Cornelis kabinetschef

71

Bij het Sint-Gillis-Voorplein wordt donderdagavond een politiewagen van de zone Zuid in brand gestoken. De auto is onherstelbaar beschadigd. Het parket start een onderzoek naar de dader(s).

Voormalig parlementslid Stefan Cornelis (Open VLD) laat op zijn Facebookpagina weten dat hij de leiding neemt over het kabinet van Brussels minister van Financiën Sven Gatz. De Ukkelse politicus verloor zijn parlementszetel bij de jongste verkiezingen. Lokaal staat hij het OCMW-voorzitterschap niet af.

Het afgelopen jaar heeft de luchtvaartpolitie dubbel zoveel mensensmokkel vastgesteld op Brussels Airport. Er zijn 71 dossiers geopend, tegenover 37 in 2017 en 11 in 2016. Ook stelde de politie meer criminaliteit (autodiefstal, gauwdiefstal) vast op de luchthaven (704 gevallen).

KMSK, NATUURWETENSCHAPPEN EN AFRICAMUSEUM DOEN NIET MEE

BRUZZ | DE WEEK

Museumpas mist grote Brusselse kleppers De nationale museumpas bestaat volgende week één jaar. In Brussel doen 33 instellingen mee, maar enkele grote kleppers ontbreken nog altijd: de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten (KMSK), het Museum voor Natuurwetenschappen en het AfricaMuseum. — BETTINA HUBO De langverwachte museumPASSmusées werd in september 2018 gelanceerd. Meer dan dertig jaar na Nederland had ook ons land zijn museumpas. Met het pasje, dat vijftig euro per jaar kost, heb je toegang tot 162 musea in Vlaanderen, Brussel en Wallonië. Je kan er de vaste collecties bezoeken en ook de tijdelijke tentoonstellingen zijn vaak gratis of flink goedkoper. De musea kunnen aan de bezoeker met een museumpas geen ticket verkopen. “Maar ze krijgen een vergoeding van vijftig procent van de ticketprijs plus eventueel nog een bonus op het eind van het jaar,” zegt Julie Van der heyden, directeur van de coöperatieve vennootschap museumPASSmusées. In Brussel zitten 33 instellingen in het aanbod. Kanal is erbij, evenals

8

I

11 SEPTEMBER 2019

Bozar. Ook het Jubelparkmuseum doet mee, met inbegrip van het Muziekinstrumentenmuseum en het Hallepoortmuseum. Enkele andere grote federale musea ontbreken echter op het lijstje, het KMSK bijvoorbeeld, nog altijd het meest bezochte museum van het land. Met de museumpas kan je dus niet naar het Fin-de-sièclemuseum en ook niet naar het populaire Magrittemuseum. Volgens Samir Al-Haddad, woordvoerder van het KMSK, is het vooral een financiële kwestie. “Wij vinden de museumpas een fantastisch initiatief, maar financieel is het momenteel voor ons niet haalbaar. Onze dotatie is de afgelopen jaren gedaald en volstaat zelfs niet meer om de helft van onze kosten te dekken. De rest moeten we zelf bijeensprokkelen via de

Met de museumpas kan je niet naar het Museum voor Natuurwetenschappen.

ticketverkoop, de shop en de opbrengst van nocturnes en andere initiatieven. We hebben ruim 600.000 bezoekers per jaar. Als een groot deel het museum gratis bezoekt, is dat een gevaar voor het financiële evenwicht.”

CONCURRENT Maar er is nog een tweede reden: de Vriendenvereniging van het museum ziet de museumpas als een concurrent voor haar eigen lidkaart. “En we hebben de Vrienden hard nodig, het zijn onze ambassadeurs, maar ze helpen ons ook financieel bij de aankoop van sommige werken en ondersteunen de vrijwilligerswerking.” Ook het Museum voor Natuurwetenschappen, vorig jaar goed voor 330.000 bezoekers, doet niet mee,

net als het sinds de heropening erg populaire AfricaMuseum. Het museum in Tervuren komt met een andere uitleg. “We hangen af van de staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid. Alle beslissingen die een impact op onze inkomsten hebben, moeten voorgelegd worden. Vorig jaar heeft Zuhal Demir in overleg met de inspectie Financiën negatief beslist. En momenteel zitten we met een regering in lopende zaken,” zegt Bruno Verbergt, directeur Publieksdiensten van het AfricaMuseum. De initiatiefnemers van de nationale museumpas blijven intussen hopen dat de ontbrekende musea alsnog toetreden. “We zijn nog altijd met hen in gesprek, en ook met de administratie Belspo,” zegt Pieter Van der Gheynst, directeur van de Brusselse Museumraad, een van de


Voetbalstadion

Brandstichting

Christophe Coppens

De Raad voor Vergunningsbetwistingen (RVB) wijst het beroep af van Ghelamco tegen de geweigerde omgevingsvergunning voor het Eurostadion op Parking C (Heizel). Ghelamco bezit wel nog de erfpacht op parking C van Brussel-Stad.

In een ondergrondse garage van een flatgebouw in de Schmitzstraat in Koekelberg wordt opzettelijk brand gesticht. Een honderdtal bewoners wordt geëvacueerd. Vier worden gered van hun balkon. Vier lopen een CO-vergiftiging op.

Na een verblijf van vijf jaar in Los Angeles en twee jaar in Madrid keert kunstenaar, opera- en theaterregisseur en voormalig hoedenmaker (in de Dansaertstraat) Christophe Coppens terug. Hij zet zijn solotentoonstellingen voort.

We hebben nog marge op onze schuld, laten we ze verhogen RUDI VERVOORT, BRUSSELS MINISTER-PRESIDENT

BRUZZ | DE WEEK

(bij de opening van het parlementair jaar in ‘Le Soir’)

Cartoon Wauter

Kim Duchateau en Wauter Mannaert wisselen elkaar af voor hun kijk op de week

© RBINS - THIERRY HUBIN

vier organisaties achter museumPASSmusées. “Museumpas heeft destijds een oproep gedaan bij alle musea om aan te sluiten, maar het is aan de instellingen zelf om de analyse te maken. Allemaal vragen ze zich af: zal dit mij een nieuw publiek opleveren? Als ze niet toehappen kan dat uit financiële overwegingen zijn, maar ook om andere redenen. Sommige kijken liever de kat uit de boom. Niemand is verplicht, we leven in een vrij land.” De drie afwezige musea doen overigens wel mee met de Brussels Card, een pas die ruim vijftien jaar geleden werd gecreëerd door de Brusselse Museumraad en die toeristen gedurende één, twee of drie dagen vrije toegang geeft tot 41 musea in en om Brussel. 11 SEPTEMBER 2019

I

9


Sport Philippe Bormans (Union), Thierry Dailly (RWDM) en Michael Verschueren (RSC Anderlecht) over het Brusselse voetbal

BRUZZ | DE VERHALEN

‘Er is een markt voor drie Brusselse clubs in eerste klasse’

Philippe Bormans (Union), Michael Verschueren (Anderlecht) en Thierry Dailly (RWDM) geloven in het Brusselse pleintjesvoetbal als kweekvijver voor nieuw talent.

10

I

11 SEPTEMBER 2019


Zowel Philippe Bormans (CEO Union), Thierry Dailly (voorzitter RWDM) als Michael Verschueren (sportief directeur RSC Anderlecht) gelooft in een voetbaltoekomst met drie ploegen uit de hoofdstad op het hoogste niveau. “Al zijn er met Union en RWDM eigenlijk maar twee écht Brusselse ploegen. We hebben nog altijd de sleutel niet gevonden om meer Brusselaars aan te trekken en daar moeten we dringend verandering in brengen,” klinkt Verschueren ambitieus. — GODFRIED ROELANT EN MAARTEN VERDOODT, FOTO’S BART DEWAELE

11 SEPTEMBER 2019

I

BRUZZ | DE VERHALEN

bekeruitschakeling tegen Dessel. Dit In youth we trust is niet voor niets de jaar willen we in de competitie de leuze van de club. Maar Anderlecht eindronde halen en we hebben er kijkt ook naar beloftevolle spelers bij vertrouwen in dat dat met hem zal RWDM en stalt al eens jeugdproduclukken. De keuze voor Fred is ten in Molenbeek om ervaring op te logisch, omdat de supporters zich doen. “Kobe Cools is daar een goed met hem kunnen identificeren. Hij voorbeeld van. Hij werd een jaar ademt RWDM en daar hechten we geleden gehuurd en kon zich bij ons veel belang aan, zeker als je een verder ontwikkelen. Dat heeft zijn succescoach als Brncic moet vruchten afgeworpen, want hij speelt opvolgen. In dat opzicht vind ik het nu Europees bij het Luxemburgse ook fantastisch dat Kompany, een Dudelange,” legt Dailly uit. rasechte Brusselaar, terugkeert naar “Als Anderlecht wil, dan halen ze de club van zijn hart.” bij ons iedereen weg die ze willen. Bij Anderlecht blijven ze na de Sommige spelers wekken al tegenvallende seizoensstart (vijf interesse als ze zes jaar oud zijn. Dat punten uit zes wedstrijden, red.) de is vroeg, en dan is een goede voetbalfilosofie van Kompany als een verstandhouding noodzakelijk om mantra herhalen. Zijn krediet lijkt tot een akkoord te komen. En die is eindeloos. “Vincent is de verperer, mede door een tussenpersoon als soonlijking van een stijlbreuk met Daniel Renders (scout bij Anderlecht het verleden. Iedereen is er rotsvast en ex-trainer RWDM, red.), die ook van overtuigd dat dit project zal een coeur heeft voor Molenbeek.” slagen. De steun is onvoorwaardelijk, no matter what,” zegt Verschueren. “We spelen momenteel mooi voetbal, maar halen geen punten. En toch blijven de supporters pal achter de ploeg THIERRY DAIILY staan. Van toen ik VOORZITTER RWDM acht was, ga ik naar Anderlecht kijken, daarvoor zat ik als klein ventje tussen de supporters in Beide clubs hebben er volgens Dailly Molenbeek. In al die jaren maakte ik trouwens baat bij om Brusselaars het nog nooit mee dat er na slechte binnen te halen. “Mijn zoon speelt resultaten nog applaus van de zelf bij Anderlecht,” zegt hij. “Die banken rolt. De komst van een voelen zich hier thuis, de omgeving wereldfiguur als Kompany ligt daar geeft hen de stabiliteit die ze nodig mee aan de basis van. Hij is een hebben. Er is ook geen aanpassingsinternationale ster die tegelijkertijd periode nodig die er wel is wanneer dicht bij de supporters staat en zo je pakweg een speler uit Charleroi het geloof in de goede afloop voedt.” laat overkomen.” Een echte ‘entente Bruxelloise’, zoals Anderlecht-voorzitter Marc BRUSSELSE ENTENTE Coucke dat zelf een jaar geleden voor De recordkampioen rekent voor de de camera van BRUZZ verwoordde, wederopstanding op de eigen jeugd.

‘J

e vais prendre un petit porto,” zegt RWDM-voorzitter Thierry Dailly met een guitige blik wanneer hij als eerste aanschuift in Brasserie Ploegmans in de Hoogstraat. Hij wordt in zijn keuze gevolgd door Michael Verschueren, sportief directeur van RSC Anderlecht. De heren hebben een slopende transferperiode achter de rug en dus mag de riem er even af. Dat geldt ook voor Philippe Bormans, vandaag iets meer dan een jaar CEO van die andere Brusselse traditieclub Union. Maar de Limburger volgt de Bourgondiërs Dailly en Verschueren niet. Hij bestelt een glas water en verraadt zo een sobere levensstijl en andere afkomst. “Ge drinkt nu toch wel eentje mee zeker?” weten zijn collega’s hem uiteindelijk toch te overtuigen, terwijl ze enthousiast zijn glas inschenken. Het gesprek zou net zo goed een debat over nature en nurture kunnen zijn, want de Brusselse voetbalactualiteit laat zich tegenwoordig leiden door genen en omgeving. Nooit eerder speelde ‘het DNA van een club’ zo’n een belangrijke rol in de beslissingen van een clubbestuur. Zo haalde Anderlecht met speler-trainer Vincent Kompany zijn gedroomde uithangbord binnen en zit er met Fred Vanderbiest sinds twee weken weer een stevige brok Molenbeek op de bank bij RWDM. “Ze noemen hem de Kompany van Molenbeek, maar we hebben ons niet laten inspireren door Anderlecht,” is Dailly duidelijk. “Een paar jaar geleden stelde ik Fred al de vraag om bij ons als trainer aan de slag te gaan, maar toen was de tijd er nog niet rijp voor. Voor alle duidelijkheid: op sportief vlak was er geen probleem met Drazen Brncic (de vorige coach, red.), maar we vonden dat de groep nood had aan een nieuwe, motiverende persoonlijkheid. Dat stond al vast voor de

“Als Union abonnementen verkoopt voor 80 euro, dan denk ik: ‘Ja, geef ze dan gewoon weg’”

11


is er in ieder geval nog niet. Daarvoor wacht Union eerst nog een stevige inhaalbeweging. “Het zal nog een paar jaar duren vooraleer we professioneel jeugdvoetbal kunnen aanbieden. Pas dan kunnen we zien wat er mogelijk is, maar op dit moment staan we nergens,” is Bormans eerlijk. Dailly ziet een samenwerking wel zitten. “We moeten er werk van maken en ook kleinere ploegen als Schaarbeek erbij betrekken. Dat zal het Brusselse jeugdvoetbal alleen maar vooruit stuwen.” Of ook Anderlecht in Union een gedroomde partner voor de toekomst ziet, laat Verschueren afhangen van de situatie. “De club heeft de capaciteiten om een stevige middenmotor te worden in eerste klasse. Dan ben je rechtstreekse concurrenten van elkaar en wordt het natuurlijk een ander verhaal.”

LOTTO PARK Met Zetterberg (assistent-trainer, red.) en Frank Arnesen (technisch directeur, red.) haalde Verschueren het afgelopen seizoen naast Kompany nog twee paars-witte legendes aan boord. Aanknopen met het glorieuze verleden is de boodschap, maar in schril contrast daarmee staat de breuk

met de familie Vanden Stock. De verwijten tussen huidig voorzitter Coucke en zijn voorganger Roger Vanden Stock vliegen al een tijdje over en weer. En als klap op de vuurpijl werd het Vanden Stockstadion omgedoopt tot het Lotto Park. “Het is bijzonder jammer hoe dat gelopen is,” reageert Verschueren. “Wie Marc een beetje kent, weet dat hij behalve een harde zakenman vooral een gevoelsmens is. Hij was er echt niet goed van. De naamsverandering is een dubbeltje op zijn kant. Ik denk dat we het debat moeten opentrekken. Je kan de erkentelijkheid naar het verleden van een club op verschillende manieren vertalen. Het is een uitdaging waar we een gepast antwoord op moeten vinden. Een voorbeeld daarvan is dat je bij ons in de gangen van het stadion de borstbeelden van alle vorige voorzitters kan bewonderen.” “In de volksmond blijft de geuzennaam van een stadion toch bestaan. In het hedendaagse voetbal wordt alles vermarkt. Supporters zullen dat ergens wel begrijpen. Het geld dat je ervoor krijgt kan het verschil maken om een speler aan te trekken,” pikt Bormans in. In de zoektocht naar extra middelen sluit ook Dailly een

gesponsorde stadionnaam niet uit. “Voetbal drijft op nostalgie en emotie, maar als er morgen iemand een bod doet, en de supporters staan ervoor open, waarom niet?” zegt hij. “Op termijn willen we met RWDM naar eerste klasse en daarvoor moet het budget fors naar omhoog. Ofwel met iemand als Tony Bloom (buitenlandse investeerder achter de club, red.), ofwel met een mecenas uit eigen land zoals Coucke bij Anderlecht.” Verschueren: “Voetbal is money-driven. We helpen Vincent niet door hem bepaalde middelen niet te gunnen. En ja, dat gaat zo ver. Als je in een kleine liga speelt, dan moet je achter het geld aangaan. Anderlecht besteedde jaarlijks tien miljoen euro uit aan makelaars, onder mijn bewind is dat bedrag gehalveerd. Elke euro telt.” Dailly knikt instemmend, maar maakt wel een kanttekening. “Het is wel vreemd dat een overheidsbedrijf als Lotto een club in een nationale competitie sponsort. Maar dat budgetten allesbepalend zijn geworden, is de harde realiteit. Als ik zie dat Union zijn abonnementen verkoopt voor 80 euro per persoon, dan denk ik bij mezelf: ‘Ja, geef ze dan gewoon weg.’ Ze


BRUZZ | DE VERHALEN

De drie Brusselse voetbalbonzen staan open voor een verregaande samenwerking.

kunnen dat alleen doen dankzij Bloom.” Bormans merkt op dat dat een bewuste keuze is. “We willen de tickets betaalbaar houden om zoveel mogelijk volk te lokken. Zonder de injecties van Bloom zou dat inderdaad niet lukken. 1B is een financieel moeras, nog erger dan het kerkhof van de oude tweede klasse. We hebben de inkomsten van een club uit 1B, maar de kosten van een eersteklasser. Op deze manier knijpen we elkaar langzaam maar zeker dood.” Dailly vindt de huidige formule van 1B daarom niet langer houdbaar. “Acht clubs spelen soms zes keer tegen elkaar. Dat is bullshit. Het is tijd voor een hervorming.” Union en RWDM dromen van eerste klasse, al twijfelen sporteconomen aan de haalbaarheid daarvan. “Onterecht,” zo vindt Verschueren. “Kijk naar andere Europese grootsteden als Londen en Barcelona, daar zijn ook meerdere clubs op het hoogste niveau aanwezig. Het zal de voetbalgemeenschap in onze hoofdstad alleen maar versterken. Er zijn met RWDM en Union trouwens maar twee écht

Michael Verschueren 49 jaar zoon van Michel Verschueren, oud-sportief directeur van RSC Anderlecht studeert econometrie aan de VUB aandeelhouder bij RSC Anderlecht in 2010 wordt in 2018 sportief directeur bij RSC Anderlecht

Thierry Dailly 51 jaar 1993-1995: voetballer bij Union begint zijn carrière naast het veld als manager bij toenmalig derdeklasser KSKL Ternat 2011-2012: manager bij FC Brussels in 2015 medeoprichter en manager van het nieuwe RWDM, waar hij in 2017 voorzitter wordt duwt in 2018 de lijst van oud-burgemeester Schepmans (MR) bij de gemeenteraadsverkiezingen

Philippe Bormans 31 jaar studeert accounting aan PXL fokt in zijn vrije tijd raspaarden wordt op 26-jarige leeftijd CEO bij Sint-Truiden. Daarmee is hij de jongste CEO ooit in de Belgische eerste klasse in 2018 wordt hij CEO van Union

Brusselse ploegen,” geeft Verschueren toe. “Slechts tien procent van onze fans komt uit Brussel, de overige supporters zitten verspreid over de rest van het land. De schade zou relatief klein zijn, wat niet wil zeggen dat we niet meer Brusselaars willen aantrekken. Alleen hebben we de sleutel nog niet gevonden om dat te doen.”

NIEUW STADION Voor het goedkoopste jaarabonnement betaal je bij Anderlecht 205 euro. Toch wil Verschueren de dure tickets niet inroepen als reden waarom zo weinig Brusselaars de weg vinden naar het Lotto Park. “Ja, het klopt dat sommige mensen misschien struikelen over de hoge prijzen, maar het stadion zit wel elke week vol. Er is ook weinig verloop in de abonnementen, waardoor het niet eenvoudig is om ons als club lokaal te verankeren. De oplossing voor het probleem ligt voor een groot deel in de bouw van een nieuw stadion met meer zitplaatsen. Dat is noodzakelijk. Dan kunnen we zitjes goedkoper aanbieden en hopelijk een diverser publiek bereiken. Een

fanshop in het midden van de stad kan daar ook bij helpen.” Met Eric Tomas (burgemeester van Anderlecht (PS), red.) zat er tijdens de competitiewedstrijd tegen Standard een opvallende gast in de tribune. Hij clashte in het verleden meermaals met voorzitter Coucke over een nieuwe paars-witte arena aan de vijvers van Neerpede. “Nu de plannen voor de bouw van het Eurostadion in de prullenmand liggen, zijn de banden met de gemeente weer aangehaald,” zegt Verschueren. “Dat wil niet zeggen dat we een combinatie met een nationaal stadion uitsluiten, maar onze voorkeur gaat uit naar een eigen plek in de buurt van de huidige locatie. We zullen zelf voorstellen indienen in plaats van een beroep te doen op projectontwikkelaars.” Union vernieuwde nog maar pas zijn thuishaven. Toch bestaat de kans dat de club ooit uit het Dudenpark wegtrekt. “Ons stadion voldoet vandaag aan de eisen van 1A en 1B, maar daarmee is ook alles gezegd. We moeten de oefening maken om te zien wat er in de toekomst mogelijk is. Zoals Bloom beloven dat Union zeker tot 2028 in het Joseph Marienstadion blijft, dat kan ik niet.” 11 SEPTEMBER 2019

I

13


Stadsplanning

Aanpalend gemeenschapscentrum De Maalbeek kampt met plaatstekort

VGC-gebouw staat al 25 jaar leeg BRUZZ | DE VERHALEN

Vlak bij het Schumanplein verkommert al 25 jaar een gebouw van de Vlaamse Gemeenschapscommissie. Tegelijkertijd kampt het aanpalende gemeenschapscentrum De Maalbeek met plaatstekort en erger.

14

— BRECHT CASTEL

T

ussen de statige herenhuizen van de Etterbeekse Kloktorenstraat staat een betonnen pand met een grote binnentuin. Tot 1994 deed het gebouw dienst als internaat voor muziekstudenten, maar sindsdien staat het overheidsgebouw leeg. ‘Pas op, instortingsgevaar!!!’’ staat met alcoholstift boven een van de binnendeuren geschreven. De wankele trap nemen naar de vierde verdieping is op eigen risico. Het voormalige internaat is in handen van de Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC) en wacht al 25 jaar op een nieuwe functie. Het ligt op een steenworp van het politieke hart van Europa en heeft een gebruiksoppervlakte van 1.050 vierkante meter. Afgelopen zomer kraakten enkele jongeren het gebouw. De lege blikjes energiedrank liggen er nog als stille getuigen van de ongewenste gasten. “Na bezoek van de politie hebben ze de brandblussers leeggespoten en alles kapotgeslagen wat ze konden vinden,” vertelt Linda Hebberecht, die tegenover het gebouw woont. Nu zijn de ramen dichtgetimmerd, maar voor haar is de maat vol: “Het gebouw begint echt een kanker in de straat te

I

11 SEPTEMBER 2019

worden. We vrezen voor ongedierte en meer vandalisme.”

ASBEST EN KOUD WATER Hebberecht is niet alleen gefrustreerd als buurtbewoonster. Ze is ook voorzitster van gemeenschapscentrum De Maalbeek, dat al jarenlang met plaatsgebrek kampt. “Normaal gezien zouden we onderdak krijgen in de Kloktorenstraat. Ons huidige gebouw was zogezegd een tijdelijke oplossing, maar die duurt nu wel al tien jaar,” vertelt Hebberecht. Het voormalige internaat en GC De Maalbeek grenzen langs achter aan elkaar en de gebouwen zijn met elkaar verweven. De hele site ligt midden in een woonwijk en dateert van de jaren zeventig. “Het sanitair van onze sportzaal dateert ook uit die periode,” vertelt Hebberecht. “Vorige winter zaten we zonder warm water en verwarming. Dat is gedeeltelijk opgelost, maar het blijft een oude installatie.” Het gebouw voldoet ook niet op het vlak van isolatie, de lokalen zijn onaangepast en de voorbouw bevat asbest. Frank Van Dessel, hoofd van de 22 Nederlandstalige gemeenschapscentra in Brussel, is zich bewust van

“Het gebouw begint echt een kanker in de straat te worden. We vrezen voor ongedierte en meer vandalisme” LINDA HEBBERECHT BUURTBEWONER EN VOORZITTER GEMEENSCHAPSCENTRUM DE MAALBEEK

de opstapelende problemen. “Het gebouw van De Maalbeek is versleten,” concludeert hij. “We proberen alles zo goed mogelijk te onderhouden, maar op een bepaald moment lukt dat niet meer. In die situatie zitten we nu.” Hoewel GC De Maalbeek dus

dringend nood heeft aan een nieuwe locatie, staat het aanpalende gebouw al sinds 1994 te verkommeren. Het pand was aanvankelijk voorwerp van dispuut tussen de VGC en het gemeenschapsonderwijs. Beide meenden ze recht te hebben op het gebouw. In 2008 besliste de Raad


Voormalig internaat JUBELPARK

GC De Maalbeek 1 heeft een sportzaal met een groen dak 2 dat via trapjes verbonden is met de tuin van het leegstaande VGC-gebouw 3.

1

Kl

H o o rn

ok

Oud e r ge mla an

2

to

re

ns

tr

aa

s tr a at

t

3

van State in het voordeel van de VGC. Na die beslissing klonk het bij de VGC dat het gebouw ‘tegen 2011 gebruiksklaar’ zou zijn voor gemeenschapscentrum De Maalbeek. Het gemaakte masterplan bleef echter dode letter onder Bruno De Lille (Groen), bevoegd minister tot 2014. Zijn opvolger Pascal Smet (One.brussels - SP.A) liet nieuwe studies maken, maar ook hij besliste niet over de toekomst van het gebouw. “Telkens als er verkiezingen zijn, zijn wij daar het slachtoffer van, want niemand durft de knoop door te hakken,” wijst Hebberecht de politici met de vinger.

OPLAPWERK “Het is tijd voor een moedige keuze,” zegt architect Ward Verbakel van Plusofficearchitects. “Door telkens enkel kleine ingrepen en oplapwerk te doen, krijg je een onbruikbaar gebouwencomplex.” Verbakel coördineerde in 2016 de laatste in een hele reeks van studies in opdracht van de VGC. Die studie leverde drie concrete en becijferde scenario’s op. “Drie jaar later lijken we nog geen stap verder te staan,” reageert Verbakel. “De VGC kan het voormalige internaat verkopen als woonproject of net te behouden als strategische grond,” stelt Verbakel. De geschatte winst bij een verkoop als woonontwikkeling is 1,2 miljoen euro. Die opbrengst kan de VGC gebruiken om het huidige gebouw van De Maalbeek te renoveren of om een nieuwe locatie te zoeken voor het gemeenschapscentrum. Als de grond van de Kloktorenstraat behouden blijft, kan De Maalbeek naar daar verhuizen.

Het leegstaande gebouw staat tussen de herenhuizen in de Klok torenstraat.

Dat scenario geeft de mogelijkheid een publieke groene oase te creëren, want de ruime tuin van het internaat sluit aan bij het groene dak van de sportzaal. Momenteel is de tuin niet toegankelijk voor de gewone Brusselaar.

WEIGERING ETTERBEEK Een extra park voor Brussel zou mooi zijn, maar niet alle buurtbewoners staan daarom te springen. Ze geven aan dat ze het leegstaande gebouw schandalig vinden, maar ook dat ze vrezen voor meer drukte in de straat als het gebouw een functie krijgt. Vorig jaar wilde de VGC als tussentijdse oplossing de benedenverdieping van het gebouw renoveren tot een paar kleine lokalen voor De Maalbeek. Het gemeenschapscentrum heeft momenteel geen vergaderlokalen of kleine polyvalente ruimtes. De VGC vroeg voor die verbouwing een stedenbouwkundige vergunning aan bij de gemeente, maar Etterbeek weigerde. De precieze reden van de weigering is niet bekend, maar protest van buren speelde mogelijk een rol. De dienst stedenbouw van de gemeente Etterbeek reageerde echter niet op onze vragen. “De VGC heeft een heel slecht moment gekozen voor die aanvraag: net voor de gemeenteraadsverkiezingen,” zegt Hebberecht. “De burgemeester van Etterbeek durfde geen standpunt in te nemen. Het feit dat ex-politicus Jean-Luc Robert (voormalig schepen in Etterbeek voor de FDF, red.) in de Kloktorenstraat woont, maakt het natuurlijk nog moeilijker. Hij was als eerste op de hoogte van het voorstel. Zo kon hij brieven ertegen posten bij zijn buren,

nog voor wij de buurt konden informeren.” Robert was door vakantie niet bereikbaar voor commentaar. Van Dessel van de VGC betreurt de weigering: “De reden ken ik niet. Ik hoor de geruchtenmolen wel draaien, maar daar zou ik liever geen uitspraken over doen. Ik wil vooral bij een nieuw project een goede samenwerking met de gemeente Etterbeek.”

VOORBEELDFUNCTIE De politieke verantwoordelijkheid voor een kwarteeuw leegstand ligt niet bij één persoon of instantie. In elk geval is het geen nieuw dossier op het bord van minister Pascal Smet. Hij is in de nieuwe Brusselse regering opnieuw bevoegd voor de gemeenschapscentra, net als in de vorige legislatuur. Tussen 2004 en 2009 was hij ook al bevoegd voor het patrimonium van de VGC. Zijn woordvoerder, Mathias Dobbels, wijst op de studie van

Verbakel onder het ministerschap van Smet en belooft “dat het project zal worden bekeken in het licht van het nieuwe investeringsplan”. Een timing kan hij niet geven. “Je moet ook de kans geven aan de nieuwe ploeg om haar projecten en prioriteiten te bepalen.” Van Dessel hoopt alvast op daadkracht: “We hopen dat De Maalbeek in het nieuwe investeringsplan voor 2021-2025 wordt opgenomen. Dat is een politieke beslissing die we niet vanuit de administratie kunnen nemen.” Indien er deze legislatuur een oplossing komt voor het leegstaande overheidsgebouw, dan zou de nieuwe Brusselse regering in elk geval een stukje van haar eigen regeerakkoord waarmaken. Daarin staat dat de overheden een voorbeeldfunctie moeten vervullen in de bestrijding van leegstand. Dit is een artikel van productiehuis Sonderland, met de steun van het Vlaams Journalistiek Fonds.


Spreektijd

BRUZZ | DE VERHALEN

Kersvers staatssecretaris Pascal Smet

Pascal Smet: “Mocht ik geen minister zijn, dan zou ik boeken schrijven over stadsontwikkeling en Brussel.”

Pascal Smet geboren in 1967 in Haasdonk studeert rechten in Antwerpen verhuist begin jaren 1990 naar Brussel werkt op verschillende kabinetten en bij het commissariaat-generaal voor de vluchtelingen en de staatlozen (CVSG) wordt in 2004 Brussels minister voor Mobiliteit en Openbare Werken

16

I

11 SEPTEMBER 2019

van 2006 tot 2018 in de gemeenteraad voor Brussel-Stad 2009 naar het Vlaams Parlement en wordt minister voor Onderwijs, Jeugd en Brussel keert in 2014 terug naar de Brusselse politiek en krijgt opnieuw Mobiliteit en Openbare Werken sinds juli 2019 bevoegd voor Stedenbouw en Internationale handel


‘Ik wil Brussel een smoel geven’ BRUZZ | DE VERHALEN

Brussel heeft nood aan intrigerende gebouwen en daar zal hij als kersverse staatssecretaris iets aan doen. De stap naar One.brussels heeft zijn lijst dan weer gered van een electorale oplawaai. En politici die met iedereen willen overeenkomen, zijn gewoon dode takken. Pascal Smet zit klaar voor een derde legislatuur in de Brusselse regering en hij heeft er zin in. “Zolang ik dingen kan veranderen doe ik verder.” — EVA CHRISTIAENS EN KRIS HENDRICKX, FOTO’S BART DEWAELE

S

met is net terug uit Italië en stapt volgende week op het vliegtuig naar Singapore. Het eerste was voor vakantie, het tweede wordt zijn eerste missie als nieuwe staatssecretaris voor Buitenlandse Handel. “Maar het biedt natuurlijk de perfecte combinatie van mijn twee bevoegdheden.” Dan doelt hij op Stedenbouw, zijn eigenlijke paradepaardje in deze regering. Hij wil er groots mee uitpakken. Dat Brussel opnieuw een “smoel” moet krijgen, zal hij een paar keer herhalen. “En dat mag wat controversieel zijn.”

Hoe zou u Brussel in de markt willen zetten in het buitenland? PASCAL SMET: Veel mensen zien Brussel vandaag

SMET: Ik ga vaak naar Barbeton en een beetje

verder naar Gaston voor het ijs. In Strofilia kom ik ook graag, zoals in veel restaurants eigenlijk. Ik ben ook blij met de hondenweide aan de Oeverpoort. Dat is een ontmoetingsplek voor mensen die anders nooit met elkaar zouden praten. Plots doen ze dat toch door de honden. Als je een lieve hond hebt natuurlijk (lacht). Ik woon er supergraag. Ik kan alles te voet doen, met goede tramlijnen en metrolijnen.

Ziet u die evolutie ook in uw eigen leefwereld? U woont nog altijd in de Hopstraat in het centrum.

Even over de verkiezingen. U bent dan wel de populairste Nederlandstalige politicus geworden, de partij is nog maar de vierde grootste Nederlandstalige in Brussel en zelf bent u van minister naar staatssecretaris gegaan. Steekt dat niet?

SMET: Ja, die buurt is enorm aan het veranderen.

SMET: Nee, van minister naar staatssecretaris is

Achter mij komt nu de lerarenopleiding van de Erasmushogeschool en er staat een nieuw gebouw vlak bij mijn woning. Toch is het een heel gemengde buurt gebleven, ondanks het feit dat ze in het hart van de stad ligt. Nu de vijf blokken (aan de Papenvest, red.) worden afgebroken, krijgen we een unieke kans om daar een stedenbouwkundig project te zetten. Die blokken zijn natuurlijk afschuwelijk, dus het is een belangrijk project voor sociale huisvesting en integratie.

niet relevant. Ik zit niet in de politiek voor de titel, maar om dingen te veranderen. En ik heb nu een goede bevoegdheid: Stedenbouw en alles wat met Internationale Handel te maken heeft. Eigenlijk is dat nog meer dan Mobiliteit en Openbare Werken: ik zal de vergunningen blijven afleveren, dus ik blijf de stad vormgeven. Ik had natuurlijk gehoopt dat we met One.brussels niet de vierde, maar de tweede of eerste partij hadden kunnen worden. Het gekke is dat veel mensen ook dachten dat dat erin zat. Op het laatste moment dachten die: ‘Smet gaat het goed doen, dus steunen we toch de anderen.’

Wat zijn uw persoonlijke ankerpunten in de buurt, waar u het liefst van al komt?

11 SEPTEMBER 2019

als een administratieve stad, boring Brussels.

Maar zodra ze hier zijn, willen ze blijven. Dus is de grote uitdaging om onszelf te verkopen als een open-minded, kosmopolitische, toekomstgerichte stad. Een belangrijke diplomatiek centrum, maar tegelijkertijd een goede leefstad. En een investeringsstad waar veel mogelijk is. Kijk maar: een paar jaar geleden wou geen enkele mobiliteitsspeler naar Brussel komen. Vandaag zijn we een van de eerste steden waar ze voor kiezen. Die mentaliteitsswitch heb ik met mijn vorige bevoegdheid van Mobiliteit al gerealiseerd, nu zullen we dat op alle domeinen kunnen doen.

I

17


Pascal Smet

Groen heeft het wel erg goed gedaan. Wat verklaart dat verschil in stemmen? SMET: Groen heeft meer dan wij

Franstalige stemmen aangetrokken. Ecolo en Groen vormen meer één pijler en dus is er meer verschuiving. Dat is ook gebeurd met Zoé Genot (de Ecolo-politica die een omstreden flyer verdeelde over onder meer onverdoofd slachten, red.). En we hebben ook stemmen verloren aan Agora. Al ben ik ervan overtuigd: zonder de oprichting van One.brussels hadden we nu maar twee zetels gehad.

Was dat nu eigenlijk wel zo’n goed idee? U bent pas vrij laat One.brussels geworden, op gemeenteniveau was het eerst nog Change.brussels, in sommige gemeenten kwamen jullie een paar maanden eerder nog op als PS-SP.A. Is het niet meer ‘One.kakofonie’ geweest? SMET: Nee, dat denk ik helemaal niet.

We hebben goed standgehouden in moeilijke omstandigheden. Misschien hadden we wel zes maanden eerder moeten beginnen met One. brussels, want we werden nog iets te veel geassocieerd met SP.A. Anderzijds hebben we de beweging in die korte periode wel op de kaart kunnen zetten. Dat vertaalt zich ook in mijn goede bevoegdheden.

Laat ons daar even over doorgaan. Welke accenten wil u leggen in stedenbouw? SMET: Als minister van Mobiliteit en

Openbare Werken deed ik eigenlijk al aan stedenbouw. Die lijn gaan we voortzetten: meer publieke ruimte, minder plek voor de auto, meer plek voor de fiets, vergroening van de straten. Iets dat mij opvalt in vergelijking met andere steden is dat wij weinig intrigerende gebouwen hebben. Dan heb ik het niet over mooi of lelijk, want architectuur is subjectief. Het gaat over gebouwen die uitdagen, waarvan je opkijkt of die een smoel hebben. Die zullen soms wat controversieel zijn.

Waar zou er zo’n gebouw moeten komen? de algemene lijnen. We zullen de komende maanden met promotoren

U heeft een meer progressieve kijk op stedenbouw, maar uw domein ligt heel dicht bij Ruimtelijke Ordening, onder Rudi Vervoort (PS). Zijn kabinet staat nog wat dichter bij de traditionele bouwsector. Is dat geen recept voor wrijving? SMET: Rudi heeft de planning,

maar we zullen goed samenwerken en uiteindelijk worden de vergunningen door mij afgeleverd. Ik ben op dat vlak eerder optimistisch. Ik zie bij Rudi, bij de PS en de hele regering een wil om identiteit aan Brussel te geven.

Laat ons het even over mobiliteit hebben, uw vorige bevoegdheid. U bent altijd erg gastvrij geweest voor de nieuwe vormen van mobiliteit zoals deelauto’s, deelsteps en -fietsen. Is dat niet wat doorgeschoten? Veel mensen ergeren zich aan de rondslingerende steps en Jump-fietsen. SMET: Nee, ik ben nog altijd blij dat

we die deelplatformen hebben. Ik stel alleen maar vast dat sommige mensen daar heel gemakkelijk kritiek op geven, terwijl de auto 10.000 keer vervuilender is, meer plaats inneemt en veel gevaarlijker is. Er zijn ook mensen die zich ergeren aan fietsers die niet op het fietspad rijden, dan verbieden we de fietsers toch niet? Of aan bussen, er zijn zelfs mensen die tegen de bussen zijn (fel). Soms moet je wat geduld hebben.

“Het probleem is niet dat die steps er zijn, wel dat er te veel ruimte naar de auto gaat” PASCAL SMET BRUSSELS STAATSSECRETARIS

Omdat u uiteindelijk iets toelaat dat ook een impact heeft op de openbare ruimte en op het milieu? SMET: Maar die impact is toch

U vergelijkt met de auto, terwijl we zelf de telling hebben gedaan: steps blijken op dit moment vooral de voetgangers te vervangen. SMET: Ja, maar is daar op zich iets

tegen? Ik gebruik ook af en toe een step als ik moe ben. Waarom zou je iemand dat comfort willen ontzeggen?

miniem in vergelijking met de auto? (Opgejaagd) We hebben altijd de neiging om oorzaak en gevolg met elkaar te mengen: het probleem is niet dat die steps er zijn, het probleem is dat onze infrastructuur niet is aangepast omdat er te veel ruimte naar de auto gaat. Bredere stoepen kunnen al veel oplossen.

U stond ook eerder positief tegenover Uber. Ook daar wijzen verschillende studies uit dat Uber het autoverkeer net verhoogt in de stad. Is dat niet een beetje raar voor iemand die een stad voor mensen en voor zachte weggebruikers hoog in het vaandel draagt? SMET: Nee, omdat Uber een tussen-

stap is in de richting van geen privéauto meer hebben. Er komt een moment dat er alleen nog shared vehicles in de stad zullen zijn. En ja, nu zitten we in een overgangsfase en zullen sommige mensen die auto’s iets meer gebruiken, maar anderzijds zal het ook veel mensen tegenhouden om een eigen auto te kopen.

Is die overgangsfase naar automatische deelmobiliteit geen verre luchtspiegeling? SMET: (haalt schouders op) Wat noem

je ver? Sommige mensen zeggen tien à vijftien jaar. Geloofde u twintig jaar geleden dat we vanuit Amerika naar

SMET: We zitten nu nog in de fase van

en architecten samen zitten om te kijken hoe we het ambitieniveau kunnen verhogen. Een klassiek voorbeeld van een gemiste kans is de Upsite-toren aan het kanaal. Je ziet hem vanuit alle perspectieven in de stad, maar hij is heel banaal. Met het perspectiefzicht en de skyline is niet altijd veel rekening gehouden in het verleden. Als hoofdstad van België en Europa moeten we onze gebouwen gebruiken om een fierheid rond de stad te ontwikkelen.

BRUZZ | DE VERHALEN

In de politiek heb je soms het momentum tegen.

11 SEPTEMBER 2019

I

19


d i n s d A g 1 7 s e pt e m b e r 2 0 1 9 • d a p p e r h e

Straatkunstenfestival Braderij Dierenwedstrijden Kermis

idspl

van

ein e

and

erl

n om

ec h

gev

ing

t

concerten 16:00 Les Déménageurs 20:30 Return to the 90’s Op initiatief van het college van burgemeester en schepenen en de jaarmarktcommissie van Anderlecht / E.R. V.U. MARCEL VERMEULEN - PLACE DU CONSEIL 1 RAADSPLEIN - 1070 ANDERLECHT WWW.ANDERLECHT.BE

MarcheAnnuel_PubBruzz-215x142,5.indd 2

14/08/19 16:12

SIXTH ANNUAL

BRUSSELS PLANETARIUM POETRY FEST

13-14 SEPTEMBER 2019 | 20h00 w poetryfest.brussels | #poetryfestbrussels

wwPROG I w.p RA NFO oe M & , try TI fes CK t.b ETS rus : sel s

BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

F R E E | G R AT U I T | G R AT I S ( R S V P )

Chibida & Kavena (BE) | Emmah Mabye (SA) Artiestencollectief JA! (BE) | Zygimantas Kudirka (LT) Lisette Ma Neza (NL) | Nkateko Masinga (SA) Dirk Elst, Els Moors & Nick Roseeuw: Ruusbrousse (BE) Philip Meersman (BE)

#poetryfestbrussels is een organisatie van Willemsfonds Brussel in samenwerking met #poetryfestbrussels is an organisation by Willemsfonds Brussel with the support of #poetryfestbrussels est organisée par Willemsfonds Brussel en collaboration avec

Planetarium van de Koninklijke Sterrenwacht van België Flanders Literature | Flanders Vlaamse Gemeenschapscommissie


Pascal Smet

Een idee dat al meegaat sinds 2003 is het openluchtzwembad. Eerst goedgekeurd, daarna afgeschoten door uw opvolgers. We zijn nu vijftien jaar verder: komt het er ooit nog van? SMET: Het probleem was toen dat het

een symbooldossier was geworden, het werd te veel met mij geassocieerd. Ik was ‘the new kid on the block’, vol vuur en stootte op een vastgeroeste politiek. Maar ondertussen staan de neuzen in dezelfde richting. Er is met Pool is Cool een burgerinitiatief op til en we hebben een zin in het regeerakkoord laten opnemen. Het momentum is er bijna opnieuw.

en burgemeester Close, die heel goed verliep. Over bondgenootschappen gesproken.

Merkt u minder protest dan vroeger? SMET: Absoluut. Kijk naar

tramlijn 9 in Jette. Eerst was iedereen tegen, vandaag zit iedereen dolgelukkig in die tram. De voetgangerszone, de Generaal Jacqueslaan, de Rooseveltlaan de Oude Graanmarkt, als ik daar nu kom, krijg ik soms letterlijk kussen van mensen. Wie met iedereen wil overeenkomen, is een dode tak. Politiek betekent opkomen voor je ideeën en doorzetten.

Op welk project uit uw vorige legislaturen bent u het meest trots? SMET: Het mooiste zijn de

autovrije pleinen: Fernand Cocq, Flagey, Rogier, het Spiegelplein, de Oude Graanmarkt, het station van Jette. Dat samen met de mentaliteitswijziging die ik heb teweeggebracht. Als iemand als Jan Gehl (de bekende Deense architect en stedenbouwkundige, red.) mij publiek feliciteert, dat is geen snulleke, hé!

Was het openluchtzwembad niet typerend voor uw manier van politiek bedrijven? U kunt mensen warm maken voor een idee, maar lijkt tegelijk de politieke en burgerbondgenootschappen te verwaarlozen, waardoor die mooie ideeën dan maar moeizaam vorderen.

Waar hebt u persoonlijk spijt van?

SMET: Ik denk dat u tien jaar bent

SMET: Het openluchtzwembad

blijven hangen. Toen klopte dat. Maar kijk eens wie er vandaag het meeste geld krijgt in de begroting? Ik. Wie heeft het meest kunnen realiseren? Ik! Dat zeggen anderen ook, Vervoort bijvoorbeeld in interviews. Dat doe je toch met bondgenootschappen? Vijftien jaar geleden was dat wel een probleem. Maar toen moest je hier een bulldozer zijn. In een stad als Brussel met zoveel bevoegdheidslagen, met zoveel mensen die neen willen zeggen, moet je regelmatig doorzetten.

waar we het al over hadden. Ik had daar harder moeten doorzetten, maar heb toen te veel op de goede trouw van de andere politici gerekend. Hadden we het dossier een jaar eerder gelanceerd, dan was de bouw al begonnen.

De Guldenvlieslaan, waar de handelaars een eigen bouwvergunning indienen, dat is niet vijftien jaar geleden, maar vandaag. SMET: De handelaars waren toch ook

tegen de voetgangerszone? Er was een heel participatief project voor de Guldenvlieslaan, maar plots begint een parkeerbedrijf mensen te verzamelen. Zij hebben dat recht, maar ik herinner me een vergadering op het stadhuis met de handelaaars

BRUZZ | DE VERHALEN

België zouden kunnen bellen en je moeder je gezicht zou kunnen zien? (Op dreef) Het is geen kwestie van óf dat er gaat komen. Mijn standpunt is altijd geweest: je kan het niet tegenhouden, dus moet je zelf voorwaarden opleggen. Dat is ook het grote probleem geweest met Uber en taxi’s. Men had dat veel sneller moeten reglementeren.

Binnen de VGC blijft u bevoegd voor Cultuur en Jeugd. Ondertussen komen er stemmen uit Vlaanderen om meer op dat budget toe te zien. Hoe wil u daarmee omgaan? SMET: Ik denk dat men in Vlaanderen

nog steeds niet helemaal doorheeft dat het grootste deel van het VGC-budget van het Brussels Gewest komt. Ik wil geen gevecht met Vlaanderen, dat is voor niemand goed. Maar er wordt een permanente boksmatch met Brussel georganiseerd, waarbij men zelden praat over wat goed gaat - tenzij het folklore is. We zitten in een negatieve frame.

“Er wordt een permanente boksmatch met Brussel georganiseerd, waarbij men zelden praat over wat goed gaat - tenzij het folklore is” PASCAL SMET BRUSSELS STAATSSECRETARIS

De tunnels hebben we in twee jaar aangepakt, er zijn meer fietspaden, Brussel wordt een aangenamere stad.

Hoe verander je die frame? SMET: Door te tonen dat het niet

klopt. Wij kunnen wel besturen.

En dan hebt u nog de brandweer onder uw hoede, misschien wel de

minst gewilde bevoegdheid door perikelen met taalkaders en benoemingen. Wat wil u doen? SMET: Ha, ik ben de eerste politicus

die bevoegd wou zijn voor de brandweer in de geschiedenis van Brussel! Ik wil een nieuwe brandweerkazerne bouwen en betere werkomstandigheden. Die mensen verdienen respect. Er zit een stuk manager in mij. Dat brandweerdossier sleept nu al zolang aan, ik wil dat deze legislatuur oplossen. Zo zit ik in elkaar. Ik doe verder met politiek zolang ik dingen kan veranderen.

Het is duidelijk dat uw nieuwe bevoegdheden u bevallen. Was u minister gebleven als dat niet zo was? SMET: Ik kon dan naar het parlement.

Daar zou ik af en toe eens goed mikken. Voor de rest zou ik boeken schrijven over stadsontwikkeling en Brussel. 11 SEPTEMBER 2019

I

21


Samenleving Hoe sans-papiers jarenlang in de schaduw overleven

Zonder papieren in Brussel

BRUZZ | DE VERHALEN

Verdoken in de stad leven mensen soms jarenlang zonder dat ze daarvoor wettelijk de toestemming hebben. Hoewel een groeiend aantal identiteitscontroles het leven van de Brusselse sans-papiers alsmaar moeilijker maakt, zag BRUZZ hoe zij noodgedwongen paden vinden om te wonen, te werken en te hopen. Over leven aan de rafelrand. — TEKST EN FOTO’S ELLEN DEBACKERE

E

en zonnige maandagochtend in Schaarbeek. Fatima (61) opent verlegen de deur en neemt ons via een smalle trap mee naar de kelderverdieping, waar ze woont. De muren ogen vochtig. We nemen plaats in een zetel waarvan zal blijken dat hij ook dienst doet als bed. Van het zomerweer is plots niets meer te merken. Fatima’s leven laat zich lezen als een tragedie. Ze is nooit naar school gegaan en verhuist in 2005 van Marokko naar Brussel, met haar drie kinderen en haar man, die toen een job bij de ambassade had. Drie jaar later leiden de gewelddadige uitspattingen van haar man tot een scheiding en moet Fatima een nieuwe verblijfsvergunning aanvragen. Talloze procedures en advocaten later eindigen de moeder en haar drie kinderen, van wie de oudste zoon met een beperking kampt, in 2010 zonder papieren. Negen jaar later is er nog niets aan die situatie veranderd. “Je wordt met veel hindernissen geconfronteerd als je geen papieren hebt,” vertelt Fatima in het bijzijn van haar zonen Az El Arab (23) en

22

I

11 SEPTEMBER 2019

Soufiane (26). “Maar het zwaarste is een plek vinden om te wonen. Vroeger woonden we in een mooi appartement, maar zonder papieren kunnen we geen officieel huurcontract aangaan.” Vandaag betaalt Fatima 500 euro per maand voor een kelderappartement, waar de verwarming en het warm water worden afgesloten wanneer de bovenburen – die tegelijk de eigenaars zijn – op vakantie gaan. “In de winter is het hier ijskoud. Maar ik weet niet waar ik elders heen kan.” Uit een enquête van het Onderzoeksinstituut voor Arbeid en Samenleving (HIVA) van de KU Leuven uit 2012 waarin 170 sanspapiers werden geïnterviewd, blijkt dat ongeveer de helft van de mensen zonder wettig verblijf een woning huurt, vaak gedeeld met anderen. Maar amper een vijfde onder hen betrekt een woning waar alle basisvoorzieningen aanwezig zijn. Volgens datzelfde onderzoek leeft een kwart van de respondenten op straat of tijdelijk bij kennissen. Idrissa* (49) uit Mauritanië doet het op die manier. Al sinds 2006 vertoeft hij – behalve tijdens een

periode van een aantal jaar met een tijdelijke verblijfsvergunning – zonder papieren in België. In die periode was hij nooit in staat een huis te huren. Telkens opnieuw slaagt hij erin tijdelijk bij vrienden te wonen, om dan opnieuw te moeten verhuizen. “Momenteel slaap ik in het huis van een kennis in Schaarbeek die ’s nachts elders gaat slapen. Overdag mag ik er niet komen. Ik betaal geen huur, maar volgend jaar moet ik een andere plek zoeken.”

GEEN PAPIEREN, GEEN GELD Hoeveel sans-papiers zich precies in België vinden, is onduidelijk. “Elk cijfer hierover is een beetje onzin,” klinkt het eensluidend bij experten. Schattingen variëren tussen 87.000 en 140.000 mensen, maar het reële aantal ligt volgens de HIVA-onderzoekers vermoedelijk nog een stuk hoger. Vaak gaat het om mensen die uitgeprocedeerd zijn, of nooit asiel hebben aangevraagd. Anderen kwamen dan weer legaal toe, bijvoorbeeld als student, maar bleven langer dan de verblijfsvergunning toeliet. Ze komen het vaakst terecht in steden waar een groter woningaanbod is, en waar doorgaans

meer huisjesmelkers aanwezig zijn. Een woning huren is voor die groep niet vanzelfsprekend, en niet alleen door het hoge bedrag dat ze maandelijks moeten ophoesten. Het geld moet ook nog bij de eigenaar raken, geen evidentie als je geen eigen bankrekening hebt. De eigenaars van Fatima’s appartement wonen vlakbij, maar voor de Marokkaanse Youssef * (50) is het moeilijker. Sinds 2003 woont hij in een klam appartement in de Brabantwijk in Sint-Joost-ten-Node. Voor de ruimte zonder verwarming moet hij maandelijks 400 euro bijeen zien te sprokkelen. Die laat hij via een vriend mét verblijfsvergunning op de rekening van de eigenaar storten. “Veel banken staan geen bankrekening toe zonder verblijfsvergunning. Maar wat zou ik daarmee doen? Ik heb toch geen geld?” klinkt het gelaten. Geen toegang tot een bankrekening is niet de enige moeilijkheid waar sans-papiers mee geconfronteerd worden. In het kader van de strijd tegen witwaspraktijken en terrorisme voerden heel wat instellingen de identiteitscontroles de laatste jaren op. “Zo is het niet


BRUZZ | DE VERHALEN

“In de winter is het hier ijskoud. Maar ik weet niet waar ik elders heen kan” FATIMA SANS-PAPIERS

wettig verblijf op elkaar terug te vallen. “Zeker in steden gebeurt dat vaak,” vertelt Aleidis Devillé van de Thomas More Hogeschool, die onderzoek deed naar de overlevingsstrategieën van sans-papiers. “Ze helpen elkaar met wat ze kunnen. Iemand met een verblijfsvergunning kan toegang geven tot een bankrekening, maar ook tot een vervoersbewijs van de MIVB of zelfs een

simkaart. Maar toch mag die solidariteit niet geïdealiseerd worden. Sommige mensen komen bijvoorbeeld altijd rond etensuur bij hun kennissen aan, en dat wordt niet altijd geapprecieerd.”

WERKEN ZONDER PAPIEREN Behalve wonen is ook werken een moeilijk domein voor mensen zonder papieren. “Zo goed als altijd

11 SEPTEMBER 2019

meer mogelijk om een simkaart aan te schaffen zonder jezelf te identificeren, en laten de meeste banken het niet meer toe om contant geld te storten op andermans rekening,” zegt Ellen De Leener van de vzw Samenlevingsopbouw Brussel. “Daardoor is de handelingsmarge van mensen zonder papieren nog kleiner geworden dan die al was.” En dan proberen mensen zonder

moeten sans-papiers zwartwerk doen en komen ze in de informele economie terecht,” zegt Devillé. Volgens de studie van het HIVA worden ze daar bovendien ontzettend slecht voor betaald, met een modaal inkomen dat onder de 200 euro per maand ligt. Youssef: “Kennissen komen me af en toe oppikken om te helpen bij zware klusjes, of om koopwaar te verslepen op de weekendmarkt in Anderlecht. Maar er zijn ook weken zonder werk, waardoor mijn schulden bij de huisbaas steeds hoger oplopen.” Ook voor Fatima is het onmogelijk om de maandelijkse huur netjes te betalen. “Ik ga geregeld poetsen, maar de schulden hopen zich op.” Bij Idrissa komt daar nog bij dat hij voortdurend moet opletten voor de politie. “Ik verkoop paraplu’s en uurwerken in de cafés aan het Zuidstation,” vertelt hij. “Maar dat is illegaal en de klanten weten dat. Als ze mij willen wegjagen, dreigen ze ermee de politie te bellen.” De angst om ontdekt te worden is reëel. Onwettig verblijf in België is strafbaar, maar de Belgische autoriteiten geven eerst een bevel om het land te verlaten. Wie daar

I 23


Sans-papiers in Brussel

BRUZZ | DE VERHALEN

▲ Fatima, hier met haar twee zonen, betaalt 500 euro voor een kelderappartement.

geen gevolg aan geeft, loopt het risico op een gedwongen uitzetting. “Ik ken mensen die door de politie werden opgepakt, opgesloten werden en nadien teruggevlogen,” vertelt Idrissa. “Daarom leef ik voortdurend in stress en ben ik steeds onderweg.” Voor Fatima is dat geen optie. “Soufiane heeft een beperking en heeft het erg moeilijk om buiten te komen. Dus blijft zijn broer Az El Arab overdag bij hem wanneer ik ga werken.” Op een dag ontsnapte Soufiane uit het appartement. Toen de politie hem vond, kwamen de agenten bij Fatima binnen. “De politie zag hoe we woonden en zei dat we zo niet mochten leven. Ze beloofde een sociaal assistent te sturen,” zegt Fatima. “Maar er is helemaal niets gebeurd.” Volgens Devillé wekt het arresteren van sans-papiers bij politieagenten alleen nog frustratie op. “De centra zitten overvol, en de 24

I

11 SEPTEMBER 2019

volgende dag worden ze weer vrijgelaten. Daardoor is de politie minder gemotiveerd om mensen op te pakken.” Op school zelf hebben de kinderen van Fatima nooit problemen gehad. “Er werd ooit een omzendbrief verzonden die stelde dat de politie de ouders van kinderen zonder wettig verblijf niet mocht opwachten aan de schoolpoort. De bedoeling daarvan was het recht op onderwijs voor alle kinderen op het grondgebied te garanderen,” zegt Devillé.

ZIEK ZONDER PAPIEREN Tot zijn achttiende kon Az El Arab naar school gaan. “Ik heb een diploma chemie,” vertelt de jongeman trots. “Maar sindsdien kan ik nergens meer heen omdat ik geen papieren heb. Al vijf jaar zorg ik thuis voor mijn broer.” Volgens Devillé kunnen hogescholen en universiteiten mensen

zonder wettig verblijf in principe toelaten aan hun instelling te studeren. “Zij mogen drie procent mensen zonder wettig verblijf toelaten, maar zijn daartoe niet verplicht zoals andere scholen. Het grote probleem ligt echter bij de kostprijs: de meeste sans-papiers kunnen het prijskaartje van hogere studies eenvoudigweg niet aan.” En net als studeren, is ook ziek worden erg duur voor mensen zonder wettig verblijf. Toen Fatima vorig jaar haar enkel brak, zat het gezin wekenlang zonder enig inkomen. Hoewel sans-papiers recht hebben op dringende medische hulp via het OCMW, maakt slechts tien tot vijftien procent daar volgens De Leener van Samenlevingsopbouw Brussel gebruik van. “Mensen zijn bang om zich te laten verzorgen omdat ze zo in de schijnwerpers komen te staan. Het klimaat van angst is de laatste jaren voelbaar gestegen.”


“Mensen zijn bang om zich te laten verzorgen omdat ze zo in de schijnwerpers komen te staan”

Week van de Mobiliteit

Adem anders!

ELLEN DE LEENER SAMENLEVINGSOPBOUW BRUSSEL

Aleidis Devillé wijst op het feit dat sans-papiers soms ook gebruikmaken van een kaart van de mutualiteit die ze in een eerdere periode van tijdelijk verblijf hebben gekregen. “Zelfs als ze dat verblijfsstatuut verliezen, raden sommige sociaal assistenten aan om de premie voor het ziekenfonds door te blijven betalen. Die controleren zelden of iemand nog altijd recht heeft op steun, en zo krijgen sans-papiers toch toegang tot zorg,” zegt Devillé.

ISOLATIE Een groeiende focus op identiteitscontroles in steeds meer domeinen van het dagelijks leven leidt er bovendien toe dat sanspapiers steeds meer geïsoleerd raken van de buitenwereld. Onlangs voerden zelfs heel wat zwembaden een verplichte identiteitscontrole in. Het enige wat we kunnen doen om onze gedachten te verzetten, is wandelen,” reageert Youssef. “Voor

het overige heb je papieren of geld nodig.” Ook Fatima’s zoon Az El Arab draagt daar de gevolgen van. “Sinds ik niet meer naar school ga, ken ik niemand meer. Ik heb geen vrienden.” Die isolatie draagt volgens De Leener bij aan de negatieve beeldvorming van mensen zonder papieren. “Die beeldvorming is een politieke keuze, het is een strategische zet om migratie te ontraden,” zegt ze. “Er zijn op dit moment zo goed als geen legale toegangswegen, waardoor je mensen in de illegaliteit dwingt.” Ondanks de uitzichtloosheid blijft Fatima hopen. Wanneer we afscheid nemen, vraagt ze of haar verhaal publiceren iets teweeg zal brengen. “Lezen politici je krant? Zullen ze ons helpen? Kan je aan iedereen vertellen dat wij geen criminelen zijn?” Om privacyredenen zijn enkele namen in dit artikel gewijzigd.

.09 16 >A2U2 TOLOZE 22.09 ! ZONDAG

#mobilmix www.mobilmix.brussels


Enfant Terrible Bijzondere mensen in een bijzondere stad

Ik wou iets goeds doen voor de wereld Charles-Antoine Bodson, sociaal ondernemer

I

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

k heb als kind altijd de juiste waarden meegekregen van mijn ouders. Ik voelde veel druk op mijn schouders, want mijn vader, Philippe Bodson, was een belangrijke figuur in de bedrijfswereld (Philippe baron Bodson was onder meer gedelegeerd bestuurder en directeur-generaal van Glaverbel en senator voor MR, red.). Mijn jeugd was nogal onstuimig. Ik was echt een enfant terrible, dat kan je wel zeggen (lacht). Door mijn rebels karakter had ik veel problemen met mijn ouders, vooral met mijn vader. Ik ging vaak stiekem uit en experimenteerde met allerhande drugs. Op een bepaald moment heb ik zelfs drie maanden in een coma gelegen na een auto-ongeluk toen ik samen met een vriend terugkwam van een club. Maar het was ook een mooie tijd hoor: mijn vader is een echte trekfanaat. Samen met mijn ouders en mijn oudere zus Olivia gingen we vaak trekken, een beetje overal ter wereld. Ik speelde ook veel hockey, ik haalde heel even zelfs het Belgische nationale team. Mijn bachelor in Marketing heb ik nooit behaald. Ik begon met Bongo (de cadeaubon, red.), een start-up met twee Antwerpenaren en een Fransman. Met Bongo heb ik geleerd hoe een bedrijf op te starten en een visie te ontwikkelen. Het werd snel een succesverhaal. Ik werkte dag en nacht: ik heb daar het klappen van de zweep geleerd. Overwerkt, dik en gestrest besliste ik er na vijf jaar de brui aan te geven. De relatie met mijn vrouw had op dat moment ook een dieptepunt bereikt. Ik verkocht mijn aandelen en begon een kunstcollectie. Ook dat gaf mij geen voldoening, ik wou iets goeds doen voor de wereld. Dankzij wat inspirerende mensen in mijn entourage stortte ik mij volledig op

sociaal ondernemen. Ik doneerde 100.000 euro aan een Cambodjaans project voor scholing en een skatepark in Phnom Penh. Toen ik de opening bijwoonde en het geluk van de bewoners rondom mij zag, was ik verkocht. Vanaf dat moment wou ik niets anders meer doen. Ik had een vermoeden dat bekende kunst verkopen op skateboards een schot in de roos kon worden en met The Skateroom is dat is nu ook gebleken. Mijn familie komt uit Brussel en ik heb hier altijd geleefd. Mijn kinderen gaan hier naar school. Ik hou van de Brusselse, simpele manier van denken en de vriendelijkheid van de stadsbewoners. Zo’n vriendelijkheid kom je in weinig andere hoofdsteden tegen. Wat ik ongelooflijk jammer vind, is dat ik mijn liefde voor deze stad niet kan tonen met een project. Ik denk dat een skatepark ergens in Brussel, versierd met kunstwerken van bekende artiesten over de hele wereld, de stad nog meer kan samenbrengen. Ik heb een half miljoen euro vrijgemaakt voor zo’n project, maar de politici willen er niet van horen. Waarom weet ik niet. Ik heb met Philippe Close en Pascal Smet gesproken. Die laatste hield mij wat te lang aan het lijntje. Ik had er genoeg van. Beschouw dit dus als een oproep: als het Gewest of een gemeente met ons wil samenwerken om een sociaal project te realiseren, ontvangen we hen met open armen. Wij financieren alles. Mijn grootste Brusselse ergernis? Niet moeilijk, het verkeer. Voor de rest is Brussel een prachtige stad. Ik laat me zelfs met plezier uitlachen door de Fransen in Parijs die spotten met mijn accent. Ik ben er trots op. Zondagochtend kun je me vinden op de Vossenmarkt met mijn kinderen, pistolet in de hand. Kan het Brusselser (lacht)? — STEVEN GRUMIAU

Charles-Antoine Bodson (44)

verkoopt skateboards met daarop kunst van bekende artiesten. De decks van zijn sociale onderneming The Skateroom zijn wereldwijd in trek. Na zijn succesverhaal als oprichter van Bongo maakte hij een radicale ommekeer en stortte hij zich op sociaal ondernemen. Bodson woont in Ukkel samen met zijn vrouw en twee kinderen.

26

I

11 SEPTEMBER 2019


B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D © SASKIA VANDERSTICHELE

11 SEPTEMBER 2019

I

27


Nick Trachet

Brussel en de wereld culinair ontdekt

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

Aspic Ik had het ergens over vis ‘in ‘t zuur’. Dat bleek meteen een bron van misverstand. “Is dat zoiets als ceviche?” vroeg er iemand. Waaruit ik kan afleiden dat het ouderwetse inmaken van vis ‘op grootmoeders wijze’ niet meer gekend is. Toen ik nog klein was, haalde mijn moeder roggenvleugels bij de visboer. De ene helft werd onmiddellijk gegeten, gebakken in de boter of gepocheerd in een groentebouillon met een pureetje ernaast, de andere helft wachtte op de overgebleven visbouillon. Die ging daar nog even in garen en werd dan met blaadjes vislijm en citroen in een kom gedaan, waar de vis opsteef. Dan aten we dagen later rog in ’t zuur, met een slaatje … en frieten. Het hele idee dateert van voor de tijd dat er ijskasten stonden. Niet eens zo lang geleden. Vis moet snel worden geconsumeerd. En zeker de kraakbeenvissen: haaien en roggen. De kleine haaitjes, onder meer hondshaai werden in de

handel aangeboden als ‘zeepaling’. Dat wordt tegenwoordig beschouwd als fraude. Met rog kon men geen verstoppertje spelen. Die kenmerkende vleugels lijken op niets anders. Rog bleef rog. Vissen bewaren slecht, maar kraakbeenvissen nog minder. Haaienbloed bevat ureum, dat blootgesteld aan de lucht gaat omzetten in ammoniak. Haai en rog zouten, zoals andere vis,

gegaard, gebakken bijvoorbeeld, en dan luchtdicht bewaard in potten met opgiet van hete olie en azijn. Een eerste vorm van sterilisatie. De olie sloot de boel luchtdicht af. De Arabische eskabech heeft zich via de Spanjaarden (escabeche) verspreid over heel de wereld: de escaveche van Virelles (Chimay), de Duitse Brathering, de ceviche in Latijns-Amerika, escovetch

“Het idee van vis in ‘t zuur dateert van voor de tijd dat er ijskasten bestonden. Niet eens zo lang geleden” bracht geen oplossing. Voor magere vis was ‘inleggen’, ook wel ‘opleggen’ de juiste methode. We kennen allemaal de rolmops? Ingelegde (magere) haring. Die manier van bewaren zou van de Arabieren komen. In hun warme klimaat hebben zij de eskabech ontwikkeld. Vlees of vis wordt volledig

van Jamaica en tot in de Filipijnen als adobo. Zelfs de Indische vindaloo is door de Portugezen meegebracht als vlees, ingelegd in wijn. Het is het vernuft van de Europese keuken die er gelatine heeft bij bedacht. Zij vonden de aspic uit. Zo is de saus niet meer vloeibaar en kan ze makkelijker worden

getransporteerd. Anderzijds verhindert de gestolde waterfase dat bacteriën zich door de saus gaan verspreiden. Weer winst van bewaartijd. Een goede aspic bewaart één tot twee weken. Beter dan vis op ijs! Maak een krachtige groentebouillon. Vergeet zout en peper niet. De bouillon mag voor zichzelf staan. Filter door een fijn vergiet en laat koud worden. Neem nu de gespoelde stukken hondshaai of roggenvleugel en laat die opwarmen in de bouillon. Wanneer alles kookt, zet je het vuur af en laat je de vis vijf minuten trekken. Ondertussen heb je gelatineblaadjes slap laten worden in wat water. Ik gebruikte er zes voor een liter, maar volg toch maar best de instructies op de verpakking. Schik de vis in een kom en leg er desnoods wat van de gekookte groente rond, plus schijfjes citroen. Warm een halve liter van de bouillon op met een halve liter witte azijn. Sommigen vinden dat erg zuur, maar dit is het oude recept. Wring de gelatine uit en laat in de hete bouillon oplossen. Giet nog warm over de vis. Laat alles afkoelen en zet weg in de ijskast. Na drie dagen staat de vis op punt. Smakelijk.

De hele reeks nalezen? » BRUZZ.be/trachet

VACATURE

Lerian (www.lerian.be) is een dynamische talenschool met kantoren in Antwerpen, Brussel, Gent en Luik. Al meer dan 20 jaar biedt Lerian een waaier van kwaliteitsvolle taaldiensten aan bedrijven aan. Voor de regio Brussel werft Lerian dynamische, gemotiveerde en creatieve freelance taaltrainers Nederlands aan

TAAK het geven van privé, duo- en/of groepsopleidingen (drie tot zes cursisten) aan volwassenen in professionele context. De opleidingen zijn functioneel en interactief met focus op communicatie.

AANBOD - Een freelance contract met degelijke vergoeding, een job vol uitdagingen in een multiculturele omgeving - Een doorgedreven opleiding door onze pedagogen, didactische onder-

steuning met inhouse ontwikkelde syllabi - Een zeer goed geoliede organisatie. Samen met de planner stel je zelf je uurrooster samen in functie van je beschikbaarheden

Geïnteresseerd? Mail je cv naar conny. awouters@lerian.be. We ontmoeten je graag voor een gesprek! Tot binnenkort.


Beeldspraak

Te grote gebouwen, te kleine steden

Monument

20 oktober 2005. Dagelijks leven in Brussel. © PHOTONEWS

Dit beeld is op een eenvoudige manier komisch. Twee mensen op leeftijd komen tijdens hun avontuurlijke tocht door de stad even uitrusten op de Grote Markt. Dat is vanouds de centrale uitvalsbasis, al biedt ze dan geen gratis zitplaats, alleen tijdelijke houvast en een opstapje voor de voortzetting van de wandeling. De ene toerist zoekt, de andere geeuwt, terwijl ze ondertussen allebei permanent voeling blijven houden met

sacoche en bagage. Of de twee bij elkaar horen is niet zeker. Op het eerste gezicht zou je zeggen van wel, maar op het trapje is ook de tussenruimte gelaten waarmee vreemden meestal beleefd afstand houden. En de eensgezindheid die er normaal bestaat tussen twee wat oudere reisgenoten over de noodzaak van een sportieve stapschoen voor stevige stadswandelingen, schijnt hier te ontbreken.

Als we toch aannemen dat de twee samen horen, dan is de rechtse volgens hun al lang geleden vastgelegde taakverdeling de volgende etappe aan het uitstippelen, terwijl de linkse even de tijd mag nemen om onder het ongeremd slaken van dat goedmoedige geeuwtje uit te kijken naar wat er nog zal volgen. Zij heeft duidelijk geen last van geeuwschaamte, die het gevolg is van het feit dat geeuwen - ook al is het een primitieve en onvrijwillige lichamelijke reflex - wel degelijk niet alleen op vermoeidheid, maar ook op mentale afwezigheid en zelfs verveling kan wijzen. Wie alleen vermoeid is, of in geen geval wil laten uitschijnen dat zij zich verveelt, zal haar geeuw dus proberen te onderdrukken. Maar de geeuwster op de foto heeft daar geen last van. Zij voelt zich blijkbaar niet bekeken door iemand die vervelende conclusies uit haar geeuw zou kunnen trekken. Het is dus moeilijk te zeggen of ze gewoon vermoeid is of effectief tegen haar zin in het gareel van haar reisgezel loopt. Hoe dan ook is de foto ook aandoenlijk omwille van het herkenbare project waarvan de vermoeidheid (of de verveling) van de ene, en de verbetenheid van de andere het gevolg is. Om op een efficiënte manier de sights van een stad te zien, is er behalve goesting ook een goede voorbereiding, opperste concentratie en veel doorzettingsvermogen nodig. Wie dit weekend weer aan de slag gaat met de brochure van de Open Monumentendagen, weet dat het geen sinecure is om een parcours uitstippelen dat van punt A naar punt B gaat, en onderweg ook nog eens in

de juiste volgorde D, G en K aandoet. Om een indicatie van de locatie te geven heeft de fotograaf er ook voor gezorgd dat de banieren (het is de eerste keer dat ik dat woord nog eens kan gebruiken sinds het voorlezen van de stripreeks van De Rode Ridder aan mijn zesjarige dochter) van het museum in het Broodhuis ook op de foto stonden. Door oog te hebben voor dat grotere plaatje heeft de fotograaf de twee mensjes verkleind, wat ook bijdraagt bij tot de sterkte van de foto. Een mens wordt immers altijd wat kleiner van de monumenten die hij bezoekt. Waren monumenten niet monumentaal, dan maakten ze ook niet de indruk die ze verondersteld worden te maken. Paradoxaal genoeg zijn cultuursteden met te grote monumenten zelf te klein aan het worden. Door het jaar heen worden kunstenaars en cultuurliefhebbers dan wel scheef bekeken, tijdens vakanties moet iedereen plots naar de Mona Lisa in Venetië of het Lam Gods in het MAS, en ook tijdens weekends met Monumenten- en Erfgoeddagen blijkt de elitaire kunst van gisteren het volksvermaak van vandaag te zijn. De mens met de baksteen in de maag, sluit dan ook even wat arduin, blauwe steen en marmer in het hart. ‘Het museum van de Stad Brussel’ op de banier van het Broodhuis kan ook op die manier worden gelezen: ook onze stad wordt een openluchtmuseum dat iedereen gezien moet hebben. In de mate dat je je afvraagt wie oprecht geïnteresseerd is en wie zomaar wat geeuwend meeloopt.

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

Elke week verzint Michaël Bellon een nieuw onderschrift bij een oude persfoto

— MICHAËL BELLON

De hele reeks nalezen? » BRUZZ.be/beeldspraak

11 SEPTEMBER 2019

I 29


COLOFON

Big City

BRUZZ

Stel zelf je vraag en stem op BRUZZ.be

Flageyplein 18, 1050 Brussel, 02-650.10.65 ABONNEMENTEN

Josiane De Troyer (abo@bruzz.be), 02-650.10.80, Gratis in Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Rest van België: 25 euro per jaar; IBAN: BE98 3631 6044 3393 van Vlaams Brusselse Media vzw Buiten België: 30 euro per jaar. OPLAGE : 62.609 exemplaren. ADVERTEREN?

Marthe Paklons, 02-650 10 61 sales@bruzz.be DISTRIBUTIE

Ute Otten, 02-650.10.63, ute.otten@bruzz.be

Op Thurn & Taxis werden resten opgegraven uit de Romeinse tijd, zoals potscherven en huishoudelijk afval. © BRUSSELS GEWEST

ALGEMENE DIRECTIE

Jo Mariens HOOFDREDACTIE

Kristof Pitteurs (algemeen hoofdredacteur), Mathias Declercq Steven Van Garsse NIEUWSMANAGEMENT

Bram Van Renterghem, Sara De Sloover CULTUUR & UIT

Gerd Hendrickx REDACTIE

Jean-Marie Binst, Filip De Rycke, Tim Gatzios, Kris Hendrickx, Bettina Hubo, Stefanie Nijs, Jasmijn Post, Kurt Snoekx, Sophie Soukias, Roan Van Eyck, Laurent Vermeersch, Danny Vileyn, Tom Zonderman

B R U Z Z | LO S VA N D E T I J D

MEDEWERKERS

Nicolas Alsteen, Gilles Bechet, Michaël Bellon, Jasper Croonen, Céline Emmerechts, Patrick Jordens, Tom Peeters, Véronique Rubens, Niels Ruëll, Nick Trachet, Tom Van Bogaert, Michel Verlinden EINDREDACTIE

Zijn er in Brussel ooit sporen uit de Romeinse tijd gevonden? MAARTEN UIT BRUSSEL

E

nkele jaren terug zijn bij bouwwerken op de site van Thurn & Taxis nog resten gevonden uit de Romeinse tijd. Eerder waren overblijfselen van Gallo-Romeinse villa’s ontdekt in Anderlecht, Jette en Laken. Van alle Galliërs zijn de Belgen de dappersten, zo schreef Julius Caesar, maar over Brussel repte de sterke man uit Rome met geen woord. Logisch, want van een stad was toen nog lang geen sprake. Dat wil echter niet zeggen dat er nog geen menselijke activiteit of bewoning was. Dat blijkt uit de catalogus van een expo uit 1978: Brussel voor 400, Romeinse aanwezigheid in Brussel en omgeving. Op verschillende plaatsen in Brussel zijn bijvoorbeeld overblijfselen van Gallo-Romeinse villa’s blootgelegd. Het gaat om een soort boerderijen uit die tijd. De bekendste is waarschijnlijk die vlak bij het Laarbeekbos in Jette. De site werd beschermd in 1995 en het oude grondplan is opnieuw zichtbaar gemaakt met moderne materialen. Ook in Laken zijn funderingen van

30

I

11 SEPTEMBER 2019

een villa gevonden. Niet toevallig liggen beide locaties in de buurt van de straat die we vandaag nog kennen als de Romeinsesteenweg. Die bestond zeker al in de Romeinse tijd en misschien zelfs al eerder. De weg verbond Asse met Elewijt, vandaag een deelgemeente van Zemst. Twee dorpen van betekenis in de Romeinse tijd. Ook net over de gewestgrens in Wemmel zijn Romeinse resten gevonden, onder meer van een crematiebegraafplaats. In Anderlecht zijn eveneens resten van een villa gevonden. In het zuidoosten dateren grafheuvels in het Zoniënwoud mogelijk uit die periode, al kunnen ze evengoed nog veel ouder zijn. In de buurt, op het grondgebied van Watermaal-Bosvoorde, zijn er immers restanten van een nederzetting die dateert uit de Nieuwe Steentijd, maar liefst 4.000 jaar voor onze tijdrekening. In Ukkel is aardewerk uit de Romeinse tijd bovengehaald in de buurt van Neckersgat. Waarschijnlijk niet toevallig vlak bij de Dieweg, want dat is ook een straat met een lange geschiedenis. In de Zuidrand zijn ook resten gevonden in onder meer Drogenbos, Lot en Buizin-

gen. In Schaarbeek stootte men op munten en twee graftombes. En in het centrum? Hoewel de moerassige Zennevallei destijds onaantrekkelijk was voor nederzettingen, zijn er wel verschillende sporen teruggevonden van menselijke activiteit. Zo werd aan het Sint-Goriksplein tijdens werkzaamheden aan de Zenne een klein kruikje ontdekt uit de tweede of derde eeuw. Bij de uitgraving van het Vergotedok begin 20ste eeuw vonden arbeiders een Romeinse dakpan, een middelgroot hoefijzer en paarden-, varkens- en hertenbeenderen. Daarna zijn in de buurt nog Romeinse munten gevonden. Bij elke bouwwerf bestaat de kans dat nieuwe restanten opduiken. Voor funderingen, parkeergarages en koel- en verwarmingssystemen graaft men immers steeds dieper. Bij grondwerken voor de bouw van het Herman Teirlinckgebouw op de site van Thurn & Taxis zijn vier jaar geleden nog sporen uit de Romeinse tijd gevonden, waaronder potscherven, dierenbeenderen en ander huishoudelijk afval. Dat was vermoedelijk door villabewoners verderop gedumpt in een zijarm van de Zenne.

— LAURENT VERMEERSCH/ FILIP VAN DER ELST VOLGENDE WEEK Waar komt de naam Ancienne Belgique vandaan?

Karen De Becker, Kurt Snoekx, Sophie Soukias, Tom Zonderman VORMGEVING

Heleen Rodiers (art director), Ruth Plaizier KALENDER UIT

Sam De Ryck VERTALING

John Arblaster, Martin McGarry, Laura Jones FOTOGRAFIE & ILLUSTRATIE

Bart Dewaele, Kim, Wauter Mannaert, Noémie Marsily, Steve Michiels, Ivan Put, Saskia Vanderstichele, Wide Vercnocke, Voer uw evenement in op Encodez votre événement sur Enter your event on www.agenda.brussels VERANTWOORDELIJKE UITGEVER

Kristof Pitteurs Flageyplein 18, 1050 Elsene. Bruzz is een uitgave van de Vlaams Brusselse Media vzw, wordt gedrukt op de persen van Eco Print Center (De Persgroep) en wordt gesubsidieerd door de Vlaamse Gemeenschap en de Vlaamse Gemeenschapscommissie.

Meld nieuws

Hebt u nieuws uit Brussel, dan kunt u ons dat melden via het WhatsApp-nummer 0489-988.988 Persberichten kunnen via nieuws@bruzz.be


Corsica!

Huis verkopen? Investeerder koopt huizen in de regio, mag werk aan zijn, onmiddellijk voorschot, saldo bij notaris

rondreis met Vlaamse gids score dit seizoen: 8.9/10! inbegrepen • vliegreis Brussels Airlines • Vlaamse gids • lekkere maaltijden • alle toffe excursies afreisdata 2020 25/4 - 16+30/5 - 13+27/6 - 29/8 - 12/9 infodag donderdag 19 september om 15u in ons auditorium (gratis toegang, wel even online reserveren)

BGARAGE NR. 45A

OPENBARE VERKOPING

Bel 0468/14 46 23 één scherpe prijs voor alle

8 fijne dagen

€ 1.390

Luikersteenweg 62 • St-Truiden • T 011 70 55 00

BLOEMENTUINENLAAN 52-58

data!

/persoon

Haal alles uit je zondag.

www.deblauwevogel.be

Reisfamilie Carlier

BAPPARTEMENT

tot €250.000

Snelle & discrete af handeling, geen immo aub!

DB621126H9

Want ’t is pas morgen maandag! DB586828C9

KRAATVELDSTRAAT 133

”Les Camelias”, in kelderverdieping. Niet geïndexeerd Kadastraal Inkomen : e 114 e. Vrij bij akte. Wg met resid. karakter. Bez. : zaterdagen 14 en 28 september van 11 tot 12 uur. (1917-4-3-2-1) TE KOOP ONLINE : BIDDIT. BE - REF. 160320 START OP : 23/09/2019 OM 14 : 00 U EINDIGT OP : 01/10/2019 OM 14 : 00 U BIEDEN VANAF : E 15.000 ONDERTEKENING PV DEF. TOEWIJZING : DONDERDAG 3 OKTOBER 2019 OM 14.00 UUR ............................................................................................................................ Geass. Not. ROBBERECHTS & VAN CAUWELAERT, T 02 704 47 09 22050726 ............................................................................................................................

ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ0123456789

TURKIJE ALANYA

TE KOOP Luxe duplexapp en app 2/3 slpks, alle comfort, mooie balkons en panoramisch uitzicht. Rechtstreeks van Belgische eigenaar. Kopen in alle vertrouwen vanaf €42.000

Wij staan voor je klaar hallo@regiotalent.be

tel. 051 26 67 89

Bent u gepensioneerd of bent u op zoek naar een bijverdienste als toiletdame/heer ? Dan mag u ons steeds contacteren voor meer informatie op het nummer 0471 329 440. Van maandag tot vrijdag tussen 10u. en 18u.

DB607150F9

DB620557H9

• www.lucwensturkije.com Tel. 0496 55 42 45

Je vacature in deze rubriek?

JE DROOMWONING BINNEN HANDBEREIK

DB605793E9

DB619744H9

(type C) op 1e verd. (Resid. Versailles - Blok IV), inkomhal, kkn, 1 slpk, badk., wc, terras - Kelder nr 43 en gar. /box nr 51 in o/v. K.i. e 1.033. Vrij na bet. v. prijs en kosten. Bouwj. 1978. Basisakte en info syndicus ter beschikking op kantoor. Wgrk, vg, gdv, gvv. EPC 18/3/19-212kWh/m2/j. Elektr. inst. nt conf. Bodematt. dd. 28/02/19. Bez. woens. 4-1118/9 v. 15-17 u. en zat. 7-14-21/9 v. 14-16 u. ZITDAG : donderdag 26 september 2019 te 14 uur in Taverne ”De Koning van Spanje” te Vilvoorde, Grote Markt 36. (1896-3-2-1) ............................................................................................................................ Geass. Not. LENS & ABBELOOS, T 02 251 51 39 61003058 ............................................................................................................................

DB620532H9

SCHAARBEEK

NEDER-OVER-HEEMBEEK

Vind een leuke job in jouw buurt. regiotalent.be


DB374215D7

Technisch medewerker Groen en/of Openbare werken

TEWERKSTELLINGEN VOOR BEPAALDE DUUR EN MET ONMIDDELLIJKE INDIENSTTREDING:

D1-D3 - contract onbepaalde duur Je bent technisch geschoold, steekt graag de handen uit de mouwen en werkt graag buiten? Je zoekt een functie waarbij privé en werk mooi zijn afgestemd? Dan ben je aan het juiste adres!

ADMINISTRATIEF MEDEWERK(ST)ER VOOR DE AFDELING OPENBARE WERKEN

Functie Je maakt deel uit van het technische team dat de wegen en het openbare groen beheert. Je zorgt ervoor dat de burgers gebruik kunnen maken van verzorgde en veilige infrastructuur. Dit alles doe je met grote aandacht voor de geldende veiligheidsvoorschriften. Als medewerker openbare werken doe je onderhoud en herstellingen van voetpaden en greppels, de rijweg, grindwegen, bermen, grachten en de aanleg van riolering (aflopen). Als medewerker groen sta je in voor snoeien, maaien en aanplanten van het openbare groen. Je neemt de leiding in een klein team. Je kan prioriteiten stellen, in een logische volgorde werken en je weet wat je nodig hebt om de taken degelijk uit te voeren.

NIVEAU C1-C3 – VOLTIJDSE PRESTATIES IN TIJDELIJK VERBAND (= TOT EN MET 31 DECEMBER 2019) BRUTO AANVANGSWEDDE € 1.927,37/MAAND

(AANVANGSALARIS ZONDER DIENSTJAREN BIJ VORIGE WERKGEVER(S))

Profiel Je houdt van werken met je handen en bent graag buiten. Je bent technisch geschoold en bent een echte vakman. Je plant zelfstandig je werk en kan een klein team aansturen. Met gelijkaardige ervaring heb je een streepje voor. Een rijbewijs B is verplicht, een rijbewijs C is een absolute meerwaarde. Samenwerken en klantvriendelijkheid zijn een evidentie voor jou.

TAKENPAKKET: Je staat in voor de administratieve ondersteuning van de dossiers onder meer omtrent wegen- en rioleringswerken, gemeentegebouwen en -eigendommen, nutsleidingen, gemeentelijk patrimonium ... met het oog op een correcte, efficiënte en klantvriendelijke dienstverlening.

Aanbod Wij bieden jou een voltijds contract van bepaalde duur van 1 jaar D1-D3 (bruto min € 1 891,81 - max € 2 944,4) met optie tot een vast contract bij goede prestaties, maaltijdcheques (€8), fietsvergoeding voor wie naar het werk fietst, 100% tussenkomst in het openbaar vervoer, hospitalisatieverzekering, 2de pensioenpijler, mogelijkheid tot het meenemen van alle relevante jaren anciënniteit uit de privésector of als zelfstandige.

VEREIST: Je bent minimaal in het bezit van een diploma hoger secundair onderwijs of daarmee gelijkgesteld.

ADMINISTRATIEF MEDEWERK(ST)ER VOOR DE AFDELING VRIJE TIJD

Interesse? Solliciteer uiterlijk maandag 16 september 2019 via: https://www.jobsolutions.be/register/4265

DB620083H9

NIVEAU C1-C3 – VOLTIJDSE PRESTATIES IN TIJDELIJK VERBAND (= TOT EN MET 30 NOVEMBER 2019) BRUTO AANVANGSWEDDE € 1.927,37/MAAND

(AANVANGSALARIS ZONDER DIENSTJAREN BIJ VORIGE WERKGEVER(S))

TAKENPAKKET: Je staat in voor de administratieve ondersteuning van de dienst vrije tijd onder meer algemene administratieve taken zoals opmaken van brieven en mailings, telefoonpermanentie, afhandeling en opvolging van zaalreservaties, meehelpen met het organiseren van evenementen ... VEREIST: Je bent minimaal in het bezit van een diploma hoger secundair onderwijs of daarmee gelijkgesteld.

TOEZICHT(ST)ER BUITENSCHOOLSE KINDEROPVANG VOOR DE GEMEENTELIJKE BASISSCHOOL “PIRAMIDE” EN “TILIA”

Technisch assistent Groen en/of Openbare werken

NIVEAU E1-E3 – DEELTIJDSE PRESTATIES – IN TIJDELIJK VERBAND BRUTO AANVANGSWEDDE € 1.239,94/MAAND

E1-E3 - contract onbepaalde duur Heb je technisch inzicht en steek je graag de handen uit de mouwen? Je werkt graag buiten? Zoek je bovendien naar een functie waarbij privé en werk op elkaar zijn afgestemd? Dan ben je aan het juiste adres!

(25/38 - AANVANGSALARIS ZONDER DIENSTJAREN BIJ VORIGE WERKGEVER(S))

Functie Je maakt deel uit van het technische team dat de wegen en het openbare groen beheert. Je zorgt ervoor dat de burgers gebruik kunnen maken van verzorgde en veilige infrastructuur. Dit alles doe je met grote aandacht voor de geldende veiligheidsvoorschriften. Als medewerker openbare werken help je bij het onderhoud en herstellingen van voetpaden en greppels, de rijweg, grindwegen, bermen, grachten en de aanleg van riolering (aflopen). Als medewerker groen help je bij het snoeien, maaien en aanplanten van het openbare groen. Je werkt in een klein team waar steeds ervaren collega's de leiding nemen. Je peter begeleidt je om de knepen van het vak te leren ende werking en het team te leren kennen.

TAKENPAKKET: Je staat in voor de buitenschoolse kinderopvang, de opvang op woensdagnamiddag en op schoolvrije dagen. Je begeleidt de kinderen bij de dagelijkse verzorging en je biedt de kinderen activiteiten aan. Je hebt kennis van hygiëne- en veiligheidsvoorschriften. VEREIST: Geen diplomavereisten.

INTERESSE: Stuur je motivatiebrief, vergezeld van het inschrijvingsformulier en een kopie van je diploma ten laatste op 20 september 2019 naar het college van burgemeester en schepenen, Orchideeënlaan 17 te 1820 Steenokkerzeel. Tot en met die datum kun je ze ook mailen naar odette.libotton@steenokkerzeel.be of afgeven bij de personeelsdienst. Enkel de volledige kandidaturen, met kopie van het diploma, worden aanvaard.

Profiel Je houdt van werken met je handen en bent graag buiten. Met gelijkaardige ervaring en/of een gerichte opleiding heb je een streepje voor. Opleiding op de werkvloer via Individuele Beroepsopleiding (IBO) of Duaal Leren is mogelijk. Een rijbewijs B is een absolute meerwaarde Aanbod Wij bieden jou een voltijds contract van bepaalde duur van 1 jaar E1-E3 (bruto min € 1 884,70- max € 2 354,10) met optie tot een vast contract bij goede prestaties, maaltijdcheques (€8), fietsvergoeding voor wie naar het werk fietst, 100% tussenkomst in het openbaar vervoer, hospitalisatieverzekering, 2de pensioenpijler, mogelijkheid tot het meenemen van alle relevante jaren anciënniteit uit de privésector of als zelfstandige.

MEER INFO IS OOK TERUG TE VINDEN OP LINKEDIN: GEMEENTE STEENOKKERZEEL TAAKOMSCHRIJVING, FUNCTIEVEREISTEN EN INSCHRIJVINGSFORMULIER VIND JE OP

Interesse? Solliciteer uiterlijk maandag 16 september 2019 via onderstaande link: https://www.jobsolutions.be/register/4266

DB620457H9

WWW.STEENOKKERZEEL.BE DB622471I9

WELKOM IN HET TEAM

WORD ZELFSTANDIGE UITBATER

Wezembeek-Oppem zoekt een:

VAN EEN LADBROKESKANTOOR (M/V)

U

De inschrijving en de nodige documenten verzend je: • per aangetekend schrijven: gericht aan de voorzitter en de leden van de OCMW-raad, naar: OCMW WezembeekOppem, Jozef De Keyzerstraat 15-17, 1970 WezembeekOppem • geef je ter plaatse af OF • mail je naar

WIJ

zorgen voor een gratis opleiding. bieden u een stevige commerciële ondersteuning.

GEEN INVESTERING VEREIST - AANTREKKELIJKE COMMISSIES EN PREMIES

CONTACTEER LADBROKES METEEN !

DB621523I9

Solliciteren voor deze functie kan . Voeg bij je sollicitatie ook een kopie van het diploma, een recent cv en een

uittreksel uit het strafregister, model 1 (bewijs van goed gedrag en zeden). Deze bijlagen moeten ons eveneens voor de uiterste inschrijvingsdatum bereiken.

DB622114I9

De maatschappelijk assistenten van het OCMW Wezembeek-Oppem (gemeente met taalfaciliteiten) zoeken naar echte antwoorden op vragen Bachelordiploma die mensen wakker houden. sociaal-agogisch werk met de titel van maatschappelijk assistent (of gelijkgesteld).

beheert een Ladbrokes kantoor in uw regio. geniet meteen van een bestaand, trouw en gepassioneerd cliënteel.

JO STERCKX  0475/63 35 63 jo.sterckx@ladbrokes.be


DB621496I9

Profile for bruzz.be

BRUZZ actua - editie 1675  

Deze week in BRUZZ: * Drie Brusselse voetbalbonzen: 'We hebben elkaar nodig' * Overleven zonder papieren: 'De angst is voelbaar' * Pascal Sm...

BRUZZ actua - editie 1675  

Deze week in BRUZZ: * Drie Brusselse voetbalbonzen: 'We hebben elkaar nodig' * Overleven zonder papieren: 'De angst is voelbaar' * Pascal Sm...

Profile for bruzz.be