Page 1

ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À PÉʦr “J¯Áè ±Á¯ÉUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï gÀZÀ£É ºÁUÀÆ C£ÀĵÁÖ£À PÀÄjvÀ PÉʦr” (J¯Áè ±Á¯ÉUÀ¼À ªÀÄÄRå ²PÀëPÀgÀÄ, ²PÀëPÀgÀÄ ºÁUÀÆ ªÀÄPÀ̽UÁV)


ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉ°ègÀĪÀ ¥ÀjZÉÒÃzsÀUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ CA±ÀUÀ¼ÀÄ

£ÀªÉA§gï 20, 1989gÀAzÀÄ eÁUÀwPÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉ(UNCRC)AiÀÄ£ÀÄß «±Àé¸ÀA¸ÉÜAiÀÄÄ CAVÃPÀj¹zÉ. ¨sÁgÀvÀ ¸ÀPÁðgÀªÀÇ PÀÆqÀ F MqÀA§rPÉUÉ 1992, r¸ÉA§gï 11gÀAzÀÄ M¦àUÉ ¤ÃrzÉ. F MqÀA§rPÉAiÀÄÄ 54 ¥ÀjZÉÒÃzsÀUÀ¼À£ÀÄß M¼ÀUÉÆArzÀÄÝ, EªÀÅUÀ¼À°è 40 ¥ÀjZÉÒÃzsÀUÀ¼ÀÄ £ÉÃgÀªÁV ªÀÄPÀ̼À §zÀÄPÀÄ, gÀPÀëuÉ, «PÁ¸À ªÀÄvÀÄÛ ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉUÉ ¸ÀA§A¢ü¹ªÉ. G½zÀ ¥ÀjZÉÒÃzsÀUÀ¼ÀÄ MqÀA§rPÉAiÀÄ£ÀÄß ¥Á°¸ÀĪÀ, wgÀ¸ÀÌj¸ÀĪÀ, C£ÀĸÀj¸ÀĪÀ «zsÁ£ÀUÀ¼À §UÉUÉ ¨É¼ÀPÀÄ ZÉ®ÄèvÀÛzÉ.

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21.

dUÀwÛ£À 18 ªÀµÀðzÉƼÀV£ÀªÀgÉ®ègÀÆ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ªÀÄPÀ̼À°è AiÀiÁªÀÅzÉà vÁgÀvÀªÀÄå vÀgÀ¨ÁgÀzÀÄ ªÀÄPÀ̼À »vÁ¸ÀQÛ PÁ¥ÀqÀ¨ÉÃPÀÄ PÁ£ÀÆ£ÀÄUÀ¼ÀÄ ªÀÄPÀ̼À ¥ÀgÀªÁVgÀ¨ÉÃPÀÄ. ¸ÀPÁðgÀ F ºÀPÀÄÌUÀ¼À£Àß ¥ÁæªÀiÁtÂPÀªÁV eÁjUÉ vÀgÀ¨ÉÃPÀÄ. ¥ÉÆõÀPÀgÀ C©ü¥ÁæAiÀÄPÉÌ ªÀÄ£ÀßuÉ ¤ÃqÀ¨ÉÃPÀÄ. ¥Àæw ªÀÄUÀÄ«UÀÆ fë¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌ EzÉ. ªÀÄUÀÄ MAzÀÄ ºÉ¸ÀgÀÄ, ¥ËgÀvÀé, gÁ¶ÖçÃAiÀÄvÉ ºÉÆA¢gÀ¨ÉÃPÀÄ. ªÀÄPÀ̼À C£À£ÀåvÉAiÀÄ£ÀÄß PÁ¥ÁrPÉƼÀÄîªÀ ºÀPÀÄÌ. ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¥ÉÆõÀPÀgÉÆA¢VgÀĪÀ ªÀÄvÀÄÛ CªÀgÀ gÀPÀëuÉAiÀÄ£ÀÄß ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¥ÉÆõÀPÀgÉÆA¢UÉ ¥ÀÄ£À«Äð®£À ºÉÆAzÀĪÀ ºÀPÀÄÌ ¸ÀܼÁAvÀgÀ¢AzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ C©ü¥ÁæAiÀÄ ªÀåPÀÛ¥Àr¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌ ªÀiÁ»w ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ vÀ£ÀVµÀÖªÁzÀ zsÀªÀÄð ¥Á®£ÉAiÀÄ/zsÁ«ÄðPÀ ºÀPÀÄÌ ¸ÀAWÀnvÀgÁUÀĪÀ ºÀPÀÄÌ ªÀÄUÀÄ vÀ£Àß ¸ÀéQÃAiÀÄvÉAiÀÄ ªÀAiÀÄÄQÛPÀ §zÀÄPÀÄ £ÀqɸÀĪÀ ºÀPÀÄÌ / SÁ¸ÀVÃvÀ£ÀzÀ ºÀPÀÄÌ ªÀiÁ»w ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ ¥ÉÆõÀPÀgÀ ¯Á®£É, ¥Á®£É ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ AiÀiÁªÀÅzÉà zÀÄgÀÄ¥ÀAiÉÆÃUÀUÀ½AzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ PÀÄlÄA§ ªÀAavÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¥ÀAiÀiÁðAiÀÄ ªÀåªÀ¸ÉÜ ¥ÀqÀAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ zÀvÀÄÛ PÁ£ÀƤ£À ªÀÄÄSÁAvÀgÀ ¥ÀAiÀiÁðAiÀÄ ¥ÉÆõÀPÀgÀ£ÀÄß ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ

01

22. ¤gÁ²ævÀgÁUÀzÀAvÉ gÀPÀëuÉ MzÀV¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌ 23. «PÀ®ZÉÃvÀ£À ªÀÄPÀ̽UÉ gÀPÀëuÉAiÀÄ ºÀPÀÄÌ 24. GvÀÛªÀÄ DgÉÆÃUÀå ºÉÆAzÀĪÀ/¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 25. ¨ÉÃgÉ D±ÀæAiÀÄzÀ°è ¥ÉÆõÀuÉ ªÀÄvÀÄÛ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄÄwÛgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À §UÉUÉ ¥ÀÄ£À«ðªÀĵÉð ªÀiÁqÀĪÀ ºÀPÀÄÌ 26. ¸ÁªÀiÁfPÀ ¨sÀzÀævÉAiÀÄ ºÀPÀÄÌ 27. ¸ÀÆPÀÛ fêÀ£ÀªÀÄlÖ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 28. ²PÀët ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 29. ªÀiË®åAiÀÄÄvÀ ªÀÄvÀÄÛ fêÀ£À P˱À®å ²PÀët ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 30. vÀªÀÄä ¸ÀA¸ÀÌøwAiÀÄ°è C®à¸ÀASÁåvÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ fë¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌ 31. ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌ 32. ¨Á®PÁ«ÄðPÀvɬÄAzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 33. ªÀiÁzÀPÀ zÀæªÀå ¸ÉêÀ£É ªÀÄvÀÄÛ §¼ÀPɬÄAzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 34. AiÀiÁªÀÅzÉà jÃwAiÀÄ ¯ÉÊAVPÀ ±ÉÆõÀuÉUÀ½AzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 35. ªÀiÁgÁl ªÀÄvÀÄÛ CPÀæªÀÄ §AzsÀ£ÀUÀ½AzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 36. AiÀiÁªÀÅzÉà jÃwAiÀÄ ±ÉÆõÀuÉUÀ½AzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 37. avÀæ»A¸É ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄgÀt zÀAqÀ£É¬ÄAzÀ gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÀPÀÄÌ 38. AiÀÄÄzÀÞ-¸À±À¸ÀÛç ¸ÀAWÀµÀðUÀ½AzÀ gÀPÀëuÉ ºÉÆAzÀĪÀ ºÀPÀÄÌ 39. ªÀÄPÀ̼À UËgÀªÀ-WÀ£ÀvÉUÉ zsÀPÉÌAiÀiÁUÀzÀAvÉ ¥ÀÄ£ÀªÀð¸Àw ºÉÆAzÀĪÀ ºÀPÀÄÌ 40. PÁ£ÀƤ£ÉÆqÀ£É ¸ÀAWÀµÀðzÀ°è vÉÆqÀVgÀĪÀ ªÀÄPÀ̽UÉ £ÁåAiÀÄ MzÀV¸À¯ÉèÉÃPÁzÀ ºÀPÀÄÌ.


ªÀÄPÀ̼À ¸ÀAgÀPÀëuÉ, ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀ ªÀÄvÀÄÛ C©üªÀåQÛ ¸ÁévÀAvÀæöåzÀ ºÀPÀÄÌ ¥Àæw¥ÁzÀ£ÉAiÀÄ°è ¸ÀPÁðgÀ EnÖgÀĪÀ ºÉeÉÓUÀ¼ÀÄ ¨Á®£ÁåAiÀÄ PÁ¬ÄzÉ 2000 (wzÀÄÝ¥Àr 2006, ªÀÄvÀÄÛ 2015.) 1989 £ÀªÉA§gï, 20gÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉ eÁjUÉÆAqÀÄ J¯Áè jÃwAiÀÄ ±ÉÆõÀuÉUÀ½AzÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß gÀPÀëuÉ ªÀiÁqÀ¨ÉÃPÀÄ JA¢zÉ.

¥ÀjZÉÒÃzsÀ :___ ªÀÄPÀ̼À C©ü¥ÁæAiÀÄUÀ½UÉ ªÀiÁ£ÀåvÉ PÉÆqÀ¨ÉÃPÀÄ JAzÀÄ w½¸ÀÄvÀÛzÉ.

¨sÁgÀvÀªÀÇ 1992 r¸ÉA§gï 11 gÀAzÀÄ F

¨sÁgÀvÀzÀ°è ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß gÀQë¸ÀĪÀ «ZÁgÀzÀ°è ¸ÀPÁðgÀUÀ¼ÀÄ ¸ÀÄgÀPÀëvÁ ªÀiÁUÀð¸ÀÆaUÀ¼À£ÀÄß gÀƦ¸À¯ÉèÉÃPÀÄ - ¸ÀªÉÇÃðZÀÑ £ÁåAiÀiÁ®AiÀÄzÀ ¤zÉÃð±À£À

MqÀA§rPÉAiÀÄ£ÀÄß M¦àzÉ.

¢£ÁAPÀ : iÁV £À£ÀߣÀÄß ¸ÀjAiÀ £ÀqɹPÉƽî

À ºÀPÀÄÌ ²PÀët ªÀÄPÀ̼

gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À gÀPÀëuÁ DAiÉÆÃUÀªÀÅ ±Á¯ÉUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼À ¨sÀzÀævÉ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀÄgÀPÀëvÉ PÀÄjvÀÄ ªÀiÁUÀð¸ÀÆaUÀ¼À£ÀÄß 2017gÀ°è ¥ÀæPÀn¹zÉ.

UÁæªÀÄ ¸ÀégÁeï PÁ¬ÄzÉ-1993 ¥ÀjZÉÒÃzsÀªÀÅ ªÀÄPÀ̼À ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌ ¥Àæw¥ÁzÀ£ÉUÁV ¥ÀæwªÀµÀð ªÀÄPÀ̼À UÁæªÀÄ ¸À¨sÉ £ÀqɸÀĪÀÅzÀ£ÀÄß PÀqÁØAiÀÄUÉƽ¹zÉ. ¥ÀjZÉÒÃzsÀ 42,©, 3 ¹, 3 E, ºÉZï, 58 J. ©. ¹. E. J¥sï ªÀÄPÀ̼À gÀPÀëuÉ ¥ÀAZÁ¬Äw dªÁ¨ÁÝj JAzÀÄ w½¸ÀÄvÀÛªÉ.

ÌzÉ

£À£ÀUÉ PÉüÀĪÀ ºÀQ

¨Á®å £À£Àß ºÀPÀÄÌ qÉAiÀÄĪÀÅzÀÄ DgÉÆÃUÀå ¥ÀÀß ºÀPÀÄÌ £À£

eÁUÀwPÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉ(1989) ¥ÀjZÉÒÃzsÀ 13 ªÀÄvÀÄÛ 15 ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀ ªÀÄvÀÄÛ C©üªÀåQÛ ¸ÁévÀAvÀæöå ªÀÄPÀ̽VzÉ JAzÀÄ w½¹zÉ.

PÀ£ÁðlPÀ ¸ÀPÁðgÀ-¸ÁªÀðd¤PÀ ²PÀÚt E¯ÁSÉAiÀÄ ¸ÀÄvÉÆÛÃ¯É 1) 27-05-2005 ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ±Á¯ÉUÀ¼À°è eÁjUÉƽ¸À®Ä zÁªÀtUÉgÉ f¯ÁèqÀ½vÀ¢AzÀ ¸ÀÄvÉÆÛÃ¯É 2) 30-08-2007 ²PÀët E¯ÁSÉAiÀÄ DAiÀÄÄPÀÛgÀ ¸ÀÄvÉÆÛïÉ-±Á¯ÉUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï PÀqÁØAiÀÄ gÀZÀ£É.

2013 gÀ°è gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À gÀPÀëuÁ ¤Ãw 2016 gÀ°è gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À QæAiÀiÁ AiÉÆÃd£É 2016 gÀ°è PÀ£ÁðlPÀ gÁdå ªÀÄPÀ̼À gÀPÀëuÁ ¤Ãw ¥ÀæPÀluÉUÉÆArªÉ.

3) 07-09-2015 ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï PÀqÁØAiÀÄ gÀZÀ£ÉUÉ ¥ÀÄ£ÀB ²PÀët DAiÀÄÄPÀÛgÀ 2 £Éà ¸ÀÄvÉÆÛïÉ.

ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À ¥Àæw¥ÁzÀ£É ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄPÀ̼ÀÆ ¸ÀévÀAvÀæªÁV PÀĽvÀÄ ±ÁAwAiÀÄÄvÀ ¸À¨sÉ £ÀqɸÀ®Ä, ¸ÀéAiÀÄA wêÀiÁð£À vÉUÉzÀÄPÉƼÀî®Ä, ªÀÄÄPÀÛªÁV ºÀPÀÄÌ DzsÁjvÀ ªÀPÁ®vÀÄÛ PÉÊUÉÆAqÀÄ ¸ÀPÁðgÀzÀ UÀªÀÄ£À ¸É¼ÉAiÀÄ®Ä, «±ÉõÀªÁV ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ¥ÀjPÀ®à£ÉAiÀÄ£ÀÄß ¸ÀPÁðgÀªÉà ªÀÄÄ£ÀßqɸÀ¯ÉèÉÃPÉAzÀÄ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ºÀPÉÆÌvÁÛAiÀÄ ªÀiÁqÀ®Ä EªÉ®èªÀÇ DzsÁgÀ¸ÀÜA§UÀ¼ÁVªÉ.

02


±Á¯ÉUÉÆAzÀÄ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ¥Àæw ªÀÄUÀÄ«£À wÃPÀë÷Ú ¨É¼ÀªÀtÂUÉ D ªÀÄUÀÄ«£À ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉAiÀÄ ªÉÄÃ¯É CªÀ®A©vÀªÁVgÀÄvÀÛzÉ. PÁgÀt ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉ ®¨sÀåªÁUÀ¢zÁÝUÀ ªÀ Ä PÀ Ì ½ UÉ C©ü ¥ Áæ A iÀ Ä ºÀ A aPÉ Æ ¼À î ® Ä, ¸À é v À A vÀ æ ª ÁV PÁAiÀ Ä ð ZÀlĪÀnªÀnPÉUÀ¼À°è ¥Á¯ÉÆμÀî®Ä ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄÄPÀÛ ºÁUÀÆ ¤¸ÁéxÀð ªÀÄ£À¸Àì£ÀÄß ºÉÆAzÀ®Ä C¸ÁzsÀåªÁUÀÄvÀÛzÉ. ¸ÀªÀiÁdzÀ°è C£ÉÃPÀ PÁ£ÀÆ£ÀÄ ¨Á»gÀ PÀÈvÀåUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼ÀÄ PÁt¹PÉƼÀî®Ä CªÀgÀ ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ CªÀ±ÀåPÀvÉUÀ¼À PÉÆgÀvÉ ºÁUÀÆ ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉAiÀÄ°è GAmÁUÀĪÀ CqÉ v À q É U À ¼ É Ã PÁgÀ t UÀ ¼ ÁVªÉ . ªÀ Ä PÀ Ì ½ UÉ G½zÉ ¯ Áè ºÀ P À Ä Ì U À ¼ À Ä zÉÆgÀPÀ¨ÉÃPÁzÀgÉ CªÀgÀ ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉ ¥Àædé®UÉƽ¸ÀĪÀ ªÁvÁªÀgÀt ªÀÄvÀÄÛ M½vÀÄ-PÉqÀÄPÀÄUÀ¼À£ÀÄß PÀÄjvÀÄ aAvÀ£À-ªÀÄAxÀ£À ªÀiÁqÀĪÀ ªÀÄÄPÀÛ ¥Àj¸ÀgÀ zÉÆgÀPÀ¨ÉÃPÁVzÉ. F ¢¸ÉAiÀÄ°è ±Á¯Á ¥Àj¸ÀgÀzÀ°ègÀĪÁUÀ¯Éà ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß JwÛ»rAiÀÄĪÀ°è ºÁUÀÆ ªÀÄPÀ̼À ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀ ºÀPÀÌ£ÀÄß ¥Àæw¥Á¢¸ÀĪÀ°è “ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï” ¸ÀºÀPÁjAiÀiÁUÀ°zÉ. zÉñÀzÀ d£À¸ÀASÉåAiÀÄ°è ±ÉÃ.41 gÀµÀÄÖ ªÀÄPÀ̼Éà EzÁÝgÉ. CAzÀgÉ ¸ÀĪÀiÁgÀÄ 52 PÉÆÃnAiÀĵÀÄÖ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¨sÁgÀvÀªÀ£ÀÄß ¥Àæw¤¢ü¸ÀÄvÁÛgÉ. PÀ£ÁðlPÀzÀ°è£À MlÄÖ d£À¸ÀASÉåAiÀÄ°è 2 PÉÆÃn 90 ®PÀë ªÀÄPÀ̽zÁÝgÉ. £ÀªÀÄUÉ w½¢gÀ° ¨sÁgÀvÀªÀÇ ¸ÉÃjzÀAvÉ d£ÀwÛ£À°è£À 18 ªÀµÀðzÉƼÀV£ÀªÀgÉ®ègÀÆ ªÀÄPÀ̼ÀÄ. PÀÄlÄA§, ±Á¯É ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄUÀ¼À M¼ÀUÉ-ºÉÆgÀUÉ ªÀÄPÀ̼ɮèjUÀÆ MAzÉà jÃwAiÀÄ CªÀPÁ±ÀUÀ¼ÀÄ zÉÆgÉAiÀÄÄwÛ®è. ºÉtÄÚ-UÀAqÀÄ, §qÀªÀ§°èzÀ, eÁw-zsÀªÀÄð, ªÀÄvÀ-¥ÀAxÀ, ªÉÄîÄ-QüÀÄ, ¸Éë¸ÀĪÀ DºÁgÀ, GrUÉ-vÉÆrUÉ, §tÚ, D¹Û-CAvÀ¸ÀÄÛ ªÀÄÄAvÁzÀ «µÀAiÀÄUÀ¼À ªÀÄÄSÁAvÀgÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ºÉaÑ£À ¸ÀASÉåAiÀÄ°è CªÀPÁ±À ªÀAavÀgÁUÀÄwÛzÁÝgÉ. ¸ÀªÀiÁd, ¸ÀPÁðgÀ, C¢üPÁj ªÀUÀð, d£À¥Àæw¤¢üUÀ¼À UÀÄA¥ÀÅ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ªÀÄ£ÀÄPÀÄ®zÀ PÀĸÀĪÀÄUÀ¼ÁV “EA¢£À ªÀÄPÀ̼ÀÄ EA¢£À ¥ÀæeÉUÀ¼ÀÄ” DV §zÀPÀ®Ä ¤¸ÁéxÀð¢AzÀ ©qÀ¨ÉÃPÁVzÉ. F ¢¸ÉAiÀÄ°è ¥Àæw ±Á¯ÉAiÀÄ°èAiÀÄÆ M§â ªÀÄPÀ̼À ¸Éßû ²PÀëPÀ/²PÀëQ vÀAiÀiÁgÁUÀ¨ÉÃPÁzÀ CªÀ±ÀåPÀvɬÄzÉ. ²PÀët ¥Àj¢üAiÀÄ°è ªÀÄPÀ̼ÀÄ ªÀÄÄAzÀĪÀjAiÀÄÄvÀÛ ªÀAZÀ£ÉgÀ»vÀ £ÁUÀjÃPÀ ¸ÀªÀiÁd ¤ªÀiÁðtªÁUÀ¨ÉÃPÁVzÉ.

03


1989gÀ°è «±Àé¸ÀA¸ÉÜAiÀÄÄ CAVÃPÀj¹ eÁjUÉƽ¹zÀ ºÁUÀÆ 1992gÀ°è ¨sÁgÀvÀ zÉñÀªÀÅ M¦àPÉÆArgÀĪÀ “ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉ”AiÀÄAvÉ ªÀÄPÀ̼ɮègÀÆ §zÀÄQ ¨Á¼ÀĪÀ, gÀPÀëuÉ ¥ÀqÉzÀÄ ¸ÀªÁðAVÃt C©üªÀÈ¢Þ ºÉÆAzÀĪÀ ºÁUÀÆ ªÀiÁ£À¹PÀ «PÁ¸À ºÉÆAzÀĪÀ ªÀÄÄSÁAvÀgÀ ¸ÀAWÀnvÀgÁV C©ü¥ÁæAiÀÄ ªÀåPÀÛ¥Àr¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß ºÉÆA¢zÁÝgÉ. ¨sÁgÀvÀzÀ ¸ÀA«zsÁ£ÀzÀ ¥ÀjZÉÑÃzsÀ-19 ¨sÁgÀwÃAiÀÄgÉ®èjUÀÆ ªÀiÁvÀ£ÁqÀĪÀ ªÀÄvÀÄÛ C©ü¥ÁæAiÀÄ ªÀåPÀÛ¥Àr¸ÀĪÀ ºÀPÀÄÌ EzÉ, ¨sÁgÀwÃAiÀÄgÉ®èjUÀÆ MAzÀÄ ¸ÀAWÀ - ¸ÀA¸ÉÜAiÀÄ£ÀÄß PÀlÄÖªÀ - £ÀqɸÀĪÀ ºÀPÀÄÌ EzÉ JAzÀÄ ¥Àæw¥Á¢¸ÀÄvÀÛzÉ. ¨Á® £ÁåAiÀÄ PÁ¬ÄzÉ (ªÀÄPÀ̼À ¥ÉÇõÀuÉ ªÀÄvÀÄÛ gÀPÀëuÉ)-2000 (wzÀÄÝ¥Àr-2006) ¥ÉÇõÀuÉ ªÀÄvÀÄÛ gÀPÀëuÉAiÀÄ CUÀvÀå«gÀĪÀ ºÁUÀÆ PÁ£ÀƤ£ÉÆqÀ£É ¸ÀAWÀµÀðzÀ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̽UÉ «ZÁgÀuÉ, ¥Á®£É, ªÀÄ£À¥ÀjªÀvÀð£É, zÀvÀÄÛ E¤ßvÀgÀ ªÀÄPÀ̼À »vÀzÀȶÖUÁV PÉÊUÉƼÀÄîªÀ AiÀiÁªÀÅzÉà wêÀiÁð£ÀUÀ¼À°è ‘ªÀÄUÀÄ«£À C©ü¥ÁæAiÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉ'AiÀÄ£ÀÄß ¥ÀjUÀt¸À¯ÉèÉÃPÀÄ JAzÀÄ w½¸ÀÄvÀÛzÉ. C®èzÉà ªÀiÁ£ÀªÀ ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉAiÀÄ®Æè ªÀÄPÀ̼À ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉ §UÉÎ G¯ÉèÃR«zÉ. ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉ (UNCRC)AiÀÄ 15£Éà ¥ÀjZÉÒÃzsÀªÀÅ w½¸ÀĪÀAvÉ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¸ÀAWÀngÁUÀ®Ä ºÁUÀÆ ±ÁAvÀ jÃw¬ÄAzÀ ¸À¨sÉ ¸ÉÃgÀ®Ä ºÀPÀÄÌ EzÉ JAzÀÄ ¥Àæw¥Á¢¸ÀÄvÀÛzÉ. ¥ÀjZÉÒÃzsÀ 13 ªÀÄPÀ̼ÀÄ C©ü¥ÁæAiÀÄ ªÀåPÀÛ¥Àr¸À®Ä MAzÀÄ ªÉâPÉ CªÀ±ÀåªÉAzÀÄ w½¸ÀÄvÀÛzÉ. ªÀÄPÀ¼ÀÄ vÀªÀÄä C©ü¥ÁæAiÀĪÀ£ÀÄß ªÀåPÀÛ¥Àr¸ÀĪÀ ¸ÁévÀAvÀæöå, ªÁPï ¸ÁévÀAvÀæöå ¥ÀqÉ¢gÀ¨ÉÃPÀÄ. ªÀÄPÀ̼ÀÄ UÀrUÀ¼ÀÄ/J¯ÉèUÀ¼À£ÀÄß «ÄÃj, ªÀiËTPÀªÁV, °TvÀªÁV, E®èªÉà ªÀÄÄ¢ævÀ ¸ÁªÀÄVæUÀ¼À ªÀÄÆ®PÀ CxÀªÁ vÀªÀÄä DAiÉÄÌAiÀÄ ªÀiÁzsÀåªÀÄzÀ ªÀÄÆ®PÀ J¯Áè jÃwAiÀÄ «ZÁgÀUÀ¼À£ÀÄß CjAiÀÄĪÀ CxÀªÁ ªÀiÁ»wAiÀÄ£ÀÄß ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÁUÀÆ ¤ÃqÀĪÀ ºÀPÀÄÌ ºÉÆA¢gÀÄvÁÛgÉ JA§ CA±ÀªÀ£ÀÄß JwÛ»rAiÀÄÄvÀÛzÉ. 2009jAzÀ ¨sÁgÀvÀ zÉñÀzÀ°è 6 jAzÀ 14 ªÀµÀðzÀªÀgÉV£À ªÀÄPÀ̽UÉ ²PÀëtªÀÅ ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ ºÀPÀÄÌ DVzÉAiÀÄ®èzÉà ªÀÄPÀ̼ÀÄ MAzÀÄ zÉñÀzÀ ¸ÀA¥ÀvÀÄÛ ¸ÀºÀ DVzÁÝgÉ.

04


ªÀÄPÀ̼À ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉ JAzÀgÉ; eÁUÀwPÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À MqÀA§rPÉ(UNCRC)AiÀÄ 12£Éà ¥ÀjZÉÒÃzsÀªÀÅ w½¸ÀĪÀAvÉ ªÀÄPÀ̼ÀÄ vÀªÀÄäzÉà DzÀ C©ü¥ÁæAiÀĪÀ£ÀÄß gÀƦ¹PÉƼÀî®Ä ¸ÀªÀÄxÀðgÁzÀ ªÀÄPÀ̽UÉ, CªÀjUÉ ¸ÀA§A¢ü¹zÀ «µÀAiÀÄUÀ¼À£ÀÄß ªÀÄÄPÀÛªÁV ªÀÄAr¸À®Ä CªÀPÁ±À ¤ÃqÀ¨ÉÃPÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄUÀÄ«£À ªÀAiÀĸÀÄì ºÁUÀÆ ¥ÁæAiÀÄ-¥Àæ§ÄzÀÞvÉAiÀÄ ªÉÄÃgÉUÉ ªÀÄPÀ̼À C©ü¥ÁæAiÀÄUÀ½UÉ ¸ÀÆPÀÛ ¥ÁæªÀÄÄRåvÉ ¤ÃqÀ¨ÉÃPÀÄ. C®èzÉà ªÀÄPÀ̼ÀÄ £ÉÃgÀªÁV E®èªÉà vÀªÀÄä ¥Àæw¤¢üUÀ¼À ªÀÄÆ®PÀ CxÀªÁ ¸ÀÆPÀÛ ªÀÄAqÀ½-ªÀåªÀ¸ÉÜAiÀÄ ªÀÄÆ®PÀ D gÁµÀÖçzÀ PÁ£À Æ £À Ä UÀ ¼ À ° è £ À «zs Á £À U À ¼ À ªÉ Ä ÃgÉ U É vÀ ª À Ä ä C©ü ¥ Áæ A iÀ Ä ªÀåPÀÛ¥Àr¸À§ºÀÄzÁVzÉ. ¸ÁªÀiÁ£ÀåªÁV ªÀÄUÀÄ«UÉ vÀ£ÀUÀ¤¹zÀ ¸ÀPÁgÁvÀäPÀ CxÀªÁ £ÀPÁgÁvÀäPÀ C©ü¥ÁæAiÀÄUÀ¼À£ÀÄß w½¸ÀĪÀÅzÀÄ CxÀªÁ ¸ÀÆa¸ÀĪÀÅzÀÄ JAzÀÄ w½AiÀħºÀÄzÁV.

ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À UÀÄj UÀÄj :- ¥Àæw ±Á¯ÉAiÀÄ°è 100% ªÀÄPÀ̼À

zÁR¯Áw ªÀÄvÀÄÛ ºÁdgÁwAiÀÄ£ÀÄß SÁvÀj¥Àr¹ ±Á¯É ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀĪÀ£ÀÄß “ªÀÄPÀ̼À ¸Éßû”AiÀÄ£ÁßV ¥ÀjªÀwð¹, ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß ¸ÀAgÀQë¹, ªÀÄPÀ̼À ¸ÀªÀðvÉÆêÀÄÄR C©ü ª ÀÈ¢Þ U É PÁAiÀÄ𠤪Àð»¸ÀĪÀÅzÀÄ.

05


ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À GzÉÝñÀUÀ¼ÀÄ 1) ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß ºÁUÀÆ ªÀÄPÀ̽UÁV EgÀĪÀ PÁ£ÀÆ£ÀÄUÀ¼À£ÀÄß ªÀÄPÀ̼ÀÄ ªÀÄ£À£À ªÀiÁrPÉÆAqÀÄ CªÀÅUÀ¼À£ÀÄß JwÛ»rAiÀÄĪÀÅzÀÄ. 2) ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÁßzsÀj¹ ±Á¯ÉAiÀÄ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼ÀÄ £ÀqÉAiÀÄĪÀAvÉAiÀÄÆ, gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ºÀ§âUÀ¼ÀÄ, ªÀÄPÀ̽UÉ ¸ÀA§A¢ü¹zÀ ¢£ÁZÀgÀuÉUÀ¼ÀÄ, ¸ÀàzsÉðUÀ¼ÀÄ, QæÃqÁ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼ÀÄ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ eÁÕ£À «PÁ¸ÀUÉƽ¸ÀĪÀ ¸À¨sɸÀ ª À i ÁgÀ A ¨s À U À ¼ À £ À Ä ß ªÀ Ä PÀ Ì ¼ À Ä ¸À é v À A vÀ æ ª ÁV wêÀ i Á𤹠PÁAiÀÄðUÀvÀUÉƽ¸ÀĪÀ ¥Àj¸ÀgÀªÀ£ÀÄß ±Á¯ÉAiÀÄ°è ¤ªÀiÁðt ªÀiÁqÀĪÀÅzÀÄ. 3) ±Á¯ÉUÉ zÁR¯ÁVgÀĪÀ AiÀiÁªÀÅzÉà ªÀÄUÀÄ AiÀiÁªÀÅzÉà PÁgÀtPÀÆÌ ±Á¯ÉAiÀÄ£ÀÄß ©qÀzÀAvÉ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ªÀÄÄSÁAvÀgÀ «±ÉõÀ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼À£ÀÄß gÀƦ¹ PÁAiÀÄðUÀvÀUÉƽ¸ÀĪÀÅzÀÄ. 4) ±Á¯É ©nÖgÀĪÀ ºÁUÀÆ ¨Á®PÁ«ÄðPÀgÁVgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß UÀÄgÀÄw¹ CªÀgÀÄ ¤gÀAvÀgÀªÁV ±Á¯ÉUÉ §gÀĪÀAvÉ ªÀiÁqÀĪÀ ªÀÄÆ®PÀ ¨Á®PÁ«ÄðPÀ ¥ÀzÀÞwAiÀÄ£ÀÄß vÀqÉUÀlÄÖªÀÅzÀÄ. 5) ¨Á®PÁ«ÄðPÀ ªÀÄPÀ̽zÀÝgÉ, fÃvÀ/¸ÀA§¼À ªÀÄwÛvÀgÀ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼ÀÄ vÉÆqÀVzÀÝgÉ CzÀ£ÀÄß «gÉÆâü¸ÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ F PÀÄjvÀÄ PÁ£ÀÆ£ÀÄ PÀæªÀÄ dgÀÄV¸ÀĪÀAvÉ DUÀ滸ÀĪÀÅzÀÄ. 6) ªÀÄPÀ̼À ªÉÄÃ¯É £ÀqÉAiÀÄĪÀ AiÀiÁªÀÅzÉà jÃwAiÀÄ zËdð£ÀåUÀ¼À£ÀÄß RAr¸ÀĪÀÅzÀÄ. 7) «zÁåyðUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ PÀvÀðªÀåUÀ¼À §UÉUÉ CjªÀÅ ªÀÄÆr¸ÀĪÀÅzÀÄ ºÁUÀÆ CªÀÅ G®èAWÀ£ÉAiÀiÁUÀzÀAxÀºÀ ºÁUÀÆ ®©ü¸ÀĪÀ ªÁvÁªÀgÀt ¤ªÀiÁðt ªÀiÁqÀĪÀÅzÀÄ. 8) ²PÀëPÀ ºÁUÀÆ ²PÀëPÉÃvÀgÀ ªÀUÀðzÀ°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À §UÉÎ eÁUÀÈw ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ½UÉ §zÀÞgÁUÀ®Ä PÀæªÀÄ PÉÊUÉƼÀÄîªÀÅzÀÄ. 9) J¯Áè ªÀÄPÀ̽UÀÆ ¸ÀA¥ÀÆtðªÁV CªÀgÀ ºÀPÀÄÌUÀ¼ÀÄ zÉÆgÀPÀĪÀAxÀºÀ ªÁvÁªÀgÀt ¸ÀȶָÀĪÀÅzÀÄ. 10) ªÀÄPÀ̼À°è £ÁAiÀÄPÀvÀé UÀÄtUÀ¼À C©üªÀÈ¢Þ. 11) ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß ªÀiÁ»w ¤ÃqÀĪÀ ºÁUÀÆ ¸ÀÆPÀÛ PÀæªÀÄUÀ½UÉ MvÁ۬ĸÀĪÀ PÉÆArAiÀÄ£ÁßV¸ÀĪÀÅzÀÄ.

06


ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï JAzÀgÉ... ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ªÀÄPÀ̽UÁV, ªÀÄPÀ̽UÉÆøÀÌgÀ ªÀiÁrPÉÆArgÀĪÀ MAzÀÄ ªÀÄPÀ̼À ¸À«ÄwAiÀÄ£ÀÄß ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï J£À߯ÁUÀÄvÀÛzÉ. ªÀÄPÀ̼À ¸À«ÄwAiÀÄ£ÀÄß J£ÀÄߪÀ ¸ÁªÀiÁ£Àå ¥ÀzÀªÀ£ÀÄß «£ÀÆvÀ£ÀªÁV UÀ滸À®Ä ¸ÁzsÁåªÁUÀ¨ÉÃPÉA§ »vÀ zÀȶ֬ÄAzÀ “ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï” JAzÀÄ PÀgÉAiÀįÁUÀÄvÀÛzÉ. ªÀÄPÀ̼ÀÄ ªÀÄPÀ̽UÁV aAw¹ ¤zsÀðj¸ÀĪÁUÀ AiÀiÁªÀÅzÉà jÃwAiÀÄ zÉÆõÀ¥ÀÇjvÀ«®èzÀ ¤¸ÁéxÀð wêÀiÁð£ÀUÀ¼ÀÄ £ÀqÉAiÀÄĪÀÅzÀÄ ¸ÀºÀd ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀvÀå.

ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï gÀZÀ£Á «zsÁ£À : gÁdåzÀ zÁªÀtUÉgÉ f¯ÉèAiÀÄ f¯ÁèqÀ½vÀzÀ AiÀÄĤ¸É¥sï ¥sÉÊ®mï ¥ÁæeÉPïÖ C£ÀĵÁÖ£À ¸ÀAzÀ¨sÀðzÀ°è ªÉÆlÖ ªÉÆzÀ® ¨ÁjUÉ ¸ÁªÀðd¤PÀ ²PÀët E¯ÁSÉAiÀÄ G¥À¤zÉðñÀPÀgÀ ªÀÄÆ®PÀ ¢£ÁAPÀ:27-07-2005gÀ°è ±Á¯ÉUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï C¹ÜvÀéPÉÌ vÀgÀĪÀAvÉ ¸ÀÄvÉÆÛÃ¯É ºÉÆgÀr¸À¯ÁVzÉ. EzÀgÀ ¸ÁzsÀPÀUÀ¼À£ÀÄß CjvÀ PÀ£ÁðlPÀ ¸ÀPÁðgÀªÀÅ ¸ÁªÀðd¤PÀ ²PÀët E¯ÁSÉAiÀÄ DAiÀÄÄPÀÛgÀ ªÀ Ä ÄSÁAvÀ g À ¢£ÁAPÀ : 30-08-2007gÀ ° è ¸À Ä vÉ Æ Û Ã ¯É A iÀ Ä £À Ä ß ºÉÆgÀr¹zÉ. C®èzÉà 07-09-2015gÀ°èAiÀÄÆ ªÀÄvÉÆÛªÉÄä ¸ÀÄvÉÆÛÃ¯É ºÉÆgÀr¹zÉ. CzÀgÀAvÉ gÁdåzÀ ¥ÀæwAiÉÆAzÀÄ »jAiÀÄ ¥ÁæxÀ«ÄPÀ ±Á¯É ªÀÄvÀÄÛ ¥ËæqsÀ ±Á¯ÉAiÀÄ°è (¸ÀPÁðj, C£ÀÄzÁ¤vÀ, C£ÀÄzÁ£À gÀ»vÀ ±Á¯ÉUÀ¼É®èªÀÇ) ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï gÀa¸À¨ÉÃPÀÄ. D ªÀÄÆ®PÀ ªÀÄPÀ̼À ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀ ºÀPÀÌ£ÀÄß ¥Àæw¥ÁzÀ£É ªÀiÁqÀ¨ÉÃPÀÄ ºÁUÀÆ ªÀÄPÀ̼À°è £ÁAiÀÄPÀvÀézÀ UÀÄtUÀ¼À£ÀÄß ¨É¼À¸À¨ÉÃPÉAzÀÄ w½¸À¯ÁVzÉ.

07


PÀè¨ïUÉ ªÀÄPÀ̼À DAiÉÄÌ:

ªÀÄPÀ̽UÉ PÀè¨ï ¥ÀjPÀ®à£ÉAiÀÄ£ÀÄß CxÀð ªÀiÁr¹zÀ £ÀAvÀgÀ ¥Àæw vÀgÀUÀw¬ÄAzÀ 6 d£À ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß DAiÉÄÌ ªÀiÁqÀ¯ÁUÀÄvÀÛzÉ. D ±Á¯ÉAiÀÄÄ ¨Á®QAiÀÄgÀ ±Á¯ÉAiÀiÁVzÀÝ°è 6 d£À ªÀÄPÀ̼ÀÆ ¸ÀºÀ ¨Á®QAiÀÄgÉà DVgÀÄvÁÛgÉ. ¨Á®PÀgÀ ±Á¯ÉAiÀiÁVzÀÝ°è 6 d£ÀgÀÆ ¸ÀºÀ ¨Á®PÀgÉà DVgÀÄvÁÛgÉ. PÉÆà JdÄPÉõÀ£ï DVzÀÝ°è 3 UÀAqÀÄ ªÀÄvÀÄÛ 3 ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̼ÀÄ MAzÉÆAzÀÄ vÀgÀUÀw¬ÄAzÀ DAiÉÄÌAiÀiÁUÀÄvÁÛgÉ. F ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß DAiÀiÁAiÀÄ vÀgÀUÀwAiÀÄ ªÀÄPÀ̼Éà DAiÉÄÌ ªÀiÁqÀÄvÁÛgÉ. CAwªÀĪÁV 18 jAzÀ 24 ªÀÄPÀ̼ÀÄ, J¸ï.r.JA.¹ CzsÀåPÀëgÀÄ ªÀÄvÀÄÛ E§âgÀÄ ¸ÀzÀ¸ÀågÀÄ ºÁUÀÆ ±Á¯Á ªÀÄÄSÉÆåÃ¥ÁzsÁåAiÀÄgÀÄ ªÀÄvÀÄÛ M§âgÀÄ ªÀÄPÀ̼À ¸Éßû ¸ÀºÀ ²PÀëPÀgÀÄ, M§âgÀÄ ¥ÉÆõÀPÀgÀÄ ¥ÉÆæÃvÀìºÁAiÀÄPÀ ¸ÀzÀ¸ÀågÁV EgÀÄvÁÛgÉ. ¥Àæw vÀgÀUÀw¬ÄAzÀ M§âgÀ£ÀÄß ¤zÉÃð±ÀPÀgÀ£ÁßV DAiÉÄÌ ªÀiÁrPÉƼÀî¨ÉÃPÀÄ. M§âgÀÄ QæAiÀiÁ ²Ã® ²PÀëgÀ£ÀÄß ¸ÀAZÁ®PÀgÀ£ÁßV DAiÉÄÌ ªÀiÁrPÉƼÀî¨ÉÃPÀÄ. PÀè¨ï £ÀqɸÀĪÀ ¸ÀA¥ÀÆtð dªÁ¨ÁÝj ¤zÉÃð±ÀPÀgÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀAZÁ®PÀgÀzÁÝVgÀÄvÀÛzÉ.

PÀè¨ï£À PÁAiÀÄð ZÀlĪÀnPÉUÀ¼À£ÀÄß ªÀÄPÀ̼Éà ¤ªÀð»¸ÀÄvÁÛgÉ. J¸ï.r.JA.¹. ¥ÀzÁ¢üPÁjUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ²PÀëPÀgÀÄ ¥ÀzÀ¤«ÄvÀÛªÁV ªÀiÁvÀæ«gÀÄvÁÛgÉ. EªÀgÀÄ ªÀÄPÀ̼ÀÄ vÀªÀÄä PÀè¨ï ªÀÄÆ®PÀ vÉUÉzÀÄPÉƼÀÄîªÀ wêÀiÁð£ÀUÀ½UÉ ªÀiÁUÀðzÀ±Àð£À ¤ÃqÀ®Ä ªÀiÁvÀæ EgÀÄvÁÛgÉ. wêÀiÁð£ÀUÀ¼À£ÀÄß AiÀiÁªÀÅzÉà PÁgÀtPÀÆÌ ªÀÄPÀ̼Éà vÉUÉzÀÄPÉƼÀÄîvÁÛgÉ.

08


PÀè¨ï gÀZÀ£É ªÀÄvÀÄÛ §®ªÀzsÀð£ÉUÁV £ÀqɸÀĪÀ «zsÁ£ÀUÀ¼À°è 3 ºÀAvÀUÀ½ªÉ. CªÀÅUÀ¼ÉAzÀgÉ;

ªÉÆzÀ® ºÀAvÀ: »jAiÀÄ ¥ÁæxÀ«ÄPÀ ±Á¯ÉAiÀiÁVzÀÝgÉ 5, 6, 7 ªÀÄvÀÄÛ 8£Éà vÀgÀUÀwAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß ºÁUÀÆ ¥ËæqsÀ ±Á¯ÉAiÀiÁVzÀÝgÉ 9, 10 ªÀÄvÀÄÛ 11£Éà vÀgÀUÀwAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß MAzÀÄ ¸ÀܼÀzÀ°è ¸ÉÃj¹ PÀ¤µÀÖ 2 UÀAmÉAiÀÄ ¸ÀªÀÄAiÀÄzÀ°è ¸ÀAQë¥ÀÛªÁV ªÀiÁ»w ºÀAaPÉ ªÀiÁqÀ¨ÉÃPÀÄ. F ¸ÀªÀÄAiÀÄzÀ°è ªÀÄPÀ̽UÉ ªÀÄPÀ̼ÀÄ JAzÀgÉ AiÀiÁgÀÄ? ªÀÄPÀ̼À ¹ÜwUÀ¼ÀÄ! C¥ÁAiÀÄzÀ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ AiÀiÁgÀÄ ? ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼ÀÄ AiÀiÁªÀŪÀÅ? ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ¥ÀjPÀ®à£É ªÀÄÄAvÁzÀ «µÀAiÀÄUÀ¼À£ÀÄß ZÀað¸À¨ÉÃPÀÄ. CªÀjUÉ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß CjvÀÄPÉƼÀÄîªÀ ¸ÁªÀÄxÀåðªÀ£ÀÄß §®¥Àr¹PÉƼÀî®Ä ¸ÁzsÀåªÁUÀ¨ÉÃPÀÄ. F ¸ÀªÀÄAiÀÄzÀ°è PÀè¨ïUÉ ªÀÄPÀ̼À DAiÉÄÌAiÀÄÄ £ÀqÉAiÀÄÄvÀÛzÉ. ¥Àæw ªÀµÀðªÀÇ 5£Éà vÀgÀUÀwUÉ ºÉƸÀzÁV ¥ÀæªÉñÀ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ºÁUÀÆ ¥ËæqsÀ±Á¯ÉAiÀÄ°è 8£Éà CxÀªÁ 9£Éà vÀgÀUÀwUÉ ºÉƸÀzÁV ¥ÀæªÉñÀ ¥ÀqÉAiÀÄĪÀ ªÀÄPÀ̽UÉ ºÀPÀÄÌUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ PÀè¨ï ¥ÀjPÀ®à£ÉAiÀÄ£ÀÄß CxÀð ªÀiÁr¹ vÀgÀUÀwAiÀÄ 06 d£À ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß ºÉƸÀzÁV DAiÉÄÌ ªÀiÁqÀ¨ÉÃPÀÄ. (Dgï.n.E ¥ÀæPÁgÀ 6, 7 ªÀÄvÀÄÛ 8£Éà vÀgÀUÀwAiÀĪÀgÉUÉ »jAiÀÄ ¥ÁæxÀ«ÄPÀ ªÀÄvÀÄÛ 9, 10 ªÀÄvÀÄÛ 11£Éà vÀgÀUÀwAiÀĪÀgÉUÉ ¥ËæqsÀ±Á¯É JAzÀÄ ¥ÀjUÀtÂvÀªÁUÀÄvÀÛzÉ)

09


JgÀqÀ£Éà ºÀAvÀ: vÀgÀ¨ÉÃw £ÀqɹzÀ £ÀAvÀgÀ ¸ÀܽÃAiÀÄ ¥Àj¹ÜwUÀ¼À£ÀÄß UÀªÀÄ£ÀzÀ°èlÄÖPÉÆAqÀÄ ±Á¯Á ªÀÄÄSÉÆåÃ¥ÁzsÁåAiÀÄgÀ£ÀÄß ¸ÀA¥ÀQð¹ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï GzÁÏl£Á ¸ÀªÀiÁgÀA¨sÀªÀ£ÀÄß £ÀqɸÀ®Ä ¢£ÁAPÀªÀ£ÀÄß ¤UÀ¢üUÉƽ¹PÉƼÀî¨ÉÃPÀÄ. ªÀÄPÀ̼À PÀè¨ïUÉ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄ ¸ÀºÀ¨sÁVzÁgÀgÀ ¨ÉA§® ªÀÄvÀÄÛ ¥ÉÆæÃvÁìºÀ ¥ÀqÉzÀÄPÉƼÀî¨ÉÃPÁzÀ ¸ÀzÀÄzÉÝñÀ¢AzÀ ¸ÀܽÃAiÀÄ ZÀÄ£Á¬ÄvÀ ¥Àæw¤¢ü¼ÀÄ ºÁUÀÆ J¸ï.r.JA.¹. ¥ÀzÁ¢üPÁjUÀ¼À£ÀÄß ªÀÄvÀÄÛ ²PÀët ¥ÉæëÄUÀ¼À£ÀÄß DºÁ餹 PÀ¤µÀÖ 2 UÀAmÉAiÀÄ CªÀ¢üAiÀÄ°è GzÁÏl£Á ¸ÀªÀiÁgÀA¨sÀªÀ£ÀÄß £ÀqɸÀ¨ÉÃPÀÄ. F ¸ÀªÀiÁgÀA¨sÀzÀ°è ªÀÄPÀ̼ÀÄ ««zsÀ ¸ÁA¸ÀÌöÈwPÀ PÁAiÀÄðPÀæªÀÄUÀ¼À£ÀÄß ¥ÀæzÀ²ð¸ÀÄvÁÛgÉ. PÉ®ªÀgÀÄ PÀè¨ï ¸ÀzÀÄ¥ÀAiÉÆÃUÀ PÀÄjvÀÄ C©ü¥ÁæAiÀÄ ºÀAaPÉƼÀÀÄzÀÄ. ¸ÀܽÃAiÀÄ zÁ¤UÀ¼ÀÄ CxÀªÁ ¸ÀAWÀ-¸ÀA¸ÉÜAiÀĪÀgÀ ¸ÀºÀPÁgÀ¢AzÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À £ÁªÀÄ¥sÀ®PÀªÀ£ÀÄß §gɹ C£ÁªÀgÀtUÉƽ¸À§ºÀÄzÁVzÉ.

ªÀÄÆgÀ£Éà ºÀAvÀ: F ºÀAvÀzÀ°è PÀè¨ï §®ªÀzsÀð£ÉAiÀÄ ZÀlĪÀnPÉAiÀÄÄ ¥ÀæªÀÄÄRªÁVgÀÄvÀÛzÉ. gÀZÀ£ÉUÉÆArgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À°è ¸ÀzÀ¸ÀåvÀé ºÉÆA¢gÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß MAzÉqÉ ¸ÉÃj¹ PÀ¤µÀÖ 2 ¢£ÀUÀ¼À ¸À¤ªÁ¸À (Residential) vÀgÀ¨ÉÃwAiÀÄ£ÀÄß £ÀqɸÀ¨ÉÃPÀÄ. F vÀ g À ¨ É Ã wUÉ UÀ j µÀ Ö 5 ±Á¯É U À ¼ À ªÀ Ä PÀ ¼ À £ À Ä ß MAzÉ q É ¸ÉÃj¸À§ºÀÄzÁVzÉ CxÀªÁ MAzÉÆAzÀÄ ±Á¯É¬ÄAzÀ 6 d£À ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß DºÁ餸À§ºÀÄzÁVzÉ. F vÀgÀ¨ÉÃwAiÀÄ°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼ÀÄ, ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ¥ÀjPÀ®à£É, PÀè¨ï PÁAiÀÄð ZÀlĪÀnPÉUÀ¼ÀÄ, PÀè¨ï¤AzÀ £ÀqɸÀ§ºÀÄzÁzÀ ºÀPÉÆÌvÁAiÀÄUÀ¼ÀÄ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ «µÀAiÀÄUÀ¼À£ÀÄß ¸ÀÄ¢üWÀðªÁVAiÀÄÆ ªÀÄvÀÄÛ ¥ÁæAiÉÆÃVPÀªÁVAiÀÄÆ ªÀÄAr¸À¯ÁUÀÄvÀÛzÉ.

10


ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï UÉ ¸ÀzÀ¸ÀågÁUÀĪÀ ªÀÄPÀ̽UÉ EgÀ¨ÉÃPÁzÀ UÀÄt®PÀëtUÀ¼ÀÄ 1) 2) 3) 4)

¥Àæw ¢£ÀªÀÇ vÀ¥ÀàzÉà ±Á¯ÉUÉ ºÁdgÁUÀĪÀ ªÀÄUÀÄ ªÀÄPÀ̼À ¸ÀªÀĸÉåUÀ¼À£ÀÄß PÀÄjvÀÄ zsÀé¤ JvÀÛ®Ä zsÉÊAiÀÄð«gÀĪÀ ªÀÄUÀÄ vÀgÀUÀwAiÀÄ°ègÀĪÀ J¯Áè ¸ÉßûvÀ/¸ÉßûvÉAiÀÄgÀ eÉÆvÉ ¸ÀªÀiÁ£ÀvɬÄAzÀ ¨ÉgÉAiÀÄĪÀ ªÀÄUÀÄ. ««zsÀ ¸À¨sÉ-¸ÀªÀiÁgÀA¨sÀUÀ¼À°è ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀ D¸ÀQÛ ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß JwÛ»rAiÀÄĪÀ°è QæAiÀiÁ²Ã®gÁVgÀĪÀ ªÀÄUÀÄ. 5) C£ÁåAiÀÄ/¨sÀæµÁÖZÁgÀ/C¸ÀA§zÀÞ ªÀvÀð£ÉUÀ¼À£ÀÄß RAr¸ÀĪÀ ªÀÄ£ÉƨsÁªÀ«gÀĪÀ ªÀÄUÀÄ.

11


ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ¤AzÀ ZÀað¸À§ºÀÄzÁzÀ «µÀAiÀÄUÀ¼ÀÄ 1) ±Á¯Á ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ ¸Ë®¨sÀåUÀ¼ÀÄ :- DlzÀ ªÉÄÊzÁ£À, ¥ÀævÉåÃPÀ ±ËZÁ®AiÀÄ, ¸ÀÄgÀQëvÀ PÉÆoÀr, CqÀÄUÉ PÉÆÃuÉ, PÀÄrAiÀÄĪÀ ¤ÃgÀÄ, DlzÀ ¸ÁªÀÄVæUÀ¼ÀÄ, «eÁÕ£À ¥ÀjPÀgÀUÀ¼ÀÄ, ±Á¯Á PÁA¥ËAqï, UÉÃmï, «zÀÄåvï, vÀgÀUÀwUÉƧâgÀÄ ²PÀëPÀgÀÄ-EvÁå¢ 2) ¸ÀPÁðj ¸Ë®¨sÀåUÀ¼ÀÄ :- ªÀÄzsÁåºÀßzÀ ©¹AiÀÄÆl, PÀÄrAiÀÄĪÀ ºÁ®Ä, «zÁåyð ªÉÃvÀ£À, GavÀ ¥ÀæªÉñÀ, GavÀ ¸ÀªÀĪÀ¸ÀÛç, GavÀ ¥ÀoÀå¥ÀŸÀÛPÀ, DgÉÆÃUÀå vÀ¥Á¸ÀuÉ, GavÀ ¨ÉʹPÀ¯ï-EvÁå¢ 3) ¸ÀAPÀµÀÖzÀ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À gÀPÀëuÉ :- ¨Á®å «ªÁºÀPÉÆ̼ÀUÁzÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ©Ã¢AiÀÄ£ÀÄß CªÀ®A©¹gÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ¨Á®PÁ«ÄðPÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ±Á¯É©lÖ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ªÀiÁgÁlPÉÆ̼ÀUÁzÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, QgÀÄPÀļÀ-»A¸É-zËdåð£ÀåPÉÌ M¼ÀUÁzÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ¤®ðPÀë÷åPÉÆ̼À¥ÀlÖ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, Nr §AzÀ - PÁuÉAiÀiÁzÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, C¥Ë¶ÖPÀvɬÄAzÀ £ÀgÀ¼ÀÄwÛgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, zÉêÀzÁ¹ ¥ÀzÀÞwUÉ M¼À¥ÀlÖ ªÀÄPÀ̼ÀÄ - EvÁå¢. 4) gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ºÀ§âUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÁA¸ÀÌöÈwPÀ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼ÀÄ:- ±Á¯É¬ÄAzÀ DZÀj¸À§ºÀÄzÁzÀ AiÀiÁªÀÅzÉà gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ºÀ§âUÀ¼ÀÄ, QæÃqÁ PÀÆlUÀ¼ÀÄ, ¸ÀàzsÉðUÀ¼ÀÄ, ªÀÄPÀ̽UÉ ¸ÀA§A¢ü¹zÀ ¸À¨sÉ ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄPÀ̼À UÁæªÀÄ ¸À¨sÉ, ªÀÄPÀ̽UÁV ¸ÀPÁðgÀ vÀgÀĪÀ ºÉƸÀ ºÉƸÀ PÁAiÀÄðPÀæªÀÄUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ PÁ£ÀÆ£ÀÄUÀ¼ÀÄ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ «ZÁgÀUÀ¼À£ÀÄß PÀÄjvÀÄ ZÀað¸À§ºÀÄzÁVzÉ.

12


PÀè¨ï ªÀÄÆ®PÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ PÉÊUÉƼÀÀÄzÁzÀ ºÀPÉÆÌvÁÛAiÀÄ PÁAiÀÄðvÀAvÀæUÀ¼ÀÄ 1) ¥ÀvÀæ ZÀ¼ÀĪÀ½ 2) ±ÁAwAiÀÄÄvÀ zsÀgÀtÂ, ¸ÀvÁåUÀæºÀ 3) eÁUÀÈw eÁxÁ 4) ¸ÀA§A¢ü¹zÀ C¢üPÁjUÀ½UÉ ªÀÄ£À« ¥ÀvÀæ ¸À°è¸ÀĪÀÅzÀÄ 5) gÁµÀÖç¥ÀwUÀ¼ÀÄ/ ¥ÀæzsÁ£À ªÀÄAwæ/ ªÀÄÄRåªÀÄAwæUÀ½UÀÆ ªÀÄ£À« ¸ÀªÀĦ𹠺ÀPÉÆÌvÁÛAiÀÄ 6) zÁR¯Áw DAzÉÆî£À 7) ¥ÀwæPÁ UÉÆÃ¶Ö £ÀqɸÀĪÀÅzÀÄ. 8) ªÀiË£À ªÉÄgÀªÀtÂUÉ 9) ¥Àæ¨sÁvï ¥ÉÃj- EvÁå¢

13


ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À PÁAiÀÄð ZÀlĪÀnPÉUÀ¼ÀÄ 1) ¥Àæw wAUÀ¼ÀÆ vÀ¥ÀàzÉ ¤UÀ¢üvÀ ¢£ÁAPÀ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀªÀÄAiÀÄzÀ°è PÀè¨ï ¸À¨sÉ £ÀqɸÀĪÀÅzÀÄ. F ¸À¨sÉAiÀÄ°è J¸ï.r.JA.¹. ¥ÀzÁ¢üPÁjUÀ¼ÀÄ, ²PÀëPÀ ¥Àæw¤¢üUÀ¼ÀÄ ¨sÁUÀªÀ»¸ÀĪÀAvÉ UÀªÀÄ£ÀºÀj¸ÀĪÀÅzÀÄ. £ÀqÉ¢gÀĪÀ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼À£ÀÄß UÀªÀÄ£ÀPÉÌ vÀgÀĪÀ ªÀÄÆ®PÀ ªÀÄÄA¢£À wAUÀ¼À AiÉÆÃd£É gÀƦ¸ÀĪÀÅzÀÄ. 2) ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß JwÛ»rAiÀÄĪÀ ¸ÀzÀÄzÉÝñÀ¢AzÀ ±Á¯É ªÀÄvÀÄÛ E¤ßvÀgÀ ¸ÀAWÀ-¸ÀA¸ÉÜUÀ¼À ¸ÀºÀPÁgÀ¢AzÀ ««zsÀ ¸À¨sÉUÀ¼ÀÄ, ©Ã¢£ÁlPÀ ¥ÀæzÀ±Àð£À, zsÀgÀtÂ, ºÉÆÃgÁl, ¥ÀvÀæ ZÀ¼ÀĪÀ½ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼À£ÀÄß ºÀ«ÄäPÉÆAqÀÄ £ÀqɸÀĪÀÅzÀÄ. 3) ±Á¯É¬ÄAzÀ ºÉÆgÀUÀĽzÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß ªÀÄ£ÀªÉÇ°¹ PÀgÉvÀgÀĪÀ ªÀÄÆ®PÀ vÀªÀÄä ¸ÉßûvÀgÀÄ ²PÀët ªÁ»¤AiÀÄ°ègÀĪÀAvÉ ªÀiÁqÀĪÀÅzÀÄ. 4) ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ°è ¸ÀAPÀµÀÖPÉÆ̼ÀUÁzÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß gÀQë¸À®Ä ¥ÀæAiÀÄw߸ÀĪÀÅzÀÄ. ±Á¯ÉAiÀÄ°è ªÀÄvÀÄÛ ±Á¯É¬ÄAzÀ ºÉÆgÀUÉ ªÀÄPÀ̼À ªÉÄïÁUÀĪÀ C£ÁåAiÀÄ, zËdð£Àå, »A¸É, ±ÉÆõÀuÉ, ªÉÆøÀ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ºÀPÀÄÌ G®èAWÀ£É WÀl£ÉUÀ¼ÀÄ ¸ÀA¨sÀ«¹zÀ°è CzÀ£ÀÄß UÀÄgÀÄw¹, ¸ÀÆPÀÛ «zsÁ£ÀzÀ°è ¥Àæw¨sÀn¹, zÀÆgÀÄ zÁR°¸À®Ä ¥ÀæAiÀÄw߸ÀĪÀÅzÀÄ. 5) ±Á¯ÉUÀ¼À°è zÀÆgÀÄ ¥ÉnÖUÉ EgÀĪÀAvÉ UÀªÀÄ£ÀºÀj¹ zÀÆgÀÄUÀ¼ÀÄ §AzÀ°è ¸ÀÆPÀÛ jÃwAiÀÄ°è ¥ÀjºÀj¸À®Ä ²PÀëPÀgÀ eÉÆvÉ ZÀað¸ÀĪÀÅzÀÄ. 6) ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À ¸ÀAgÀPÀëuÉUÁV ¸ÀPÁgÁvÀäPÀªÁV ±Àæ«Ä¹zÀ ²PÀëPÀgÀ£ÀÄß UÀÄgÀÄw¹ UËgÀ«¸ÀĪÀÅzÀÄ. 7) ¥Àæw UÁæªÀÄ ¥ÀAZÁ¬ÄwAiÀÄ°è ¥Àæw ªÀµÀð ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À C£ÀĵÁÖ£ÀzÀ §UÉÎ «±Éèö¸À¯ÉAzÉà £ÀqÉAiÀÄĪÀ ªÀÄPÀ̼À UÁæªÀĸÀ¨sÉUÀ¼À°è ¨sÁUÀªÀ»¹ vÀªÀÄä ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ°è ªÀÄPÀ̽UÉ DUÀÄwÛgÀĪÀ vÉÆAzÀgÉAiÀÄ «ZÁgÀUÀ¼À£ÀÄß ¥ÀAZÁ¬ÄwAiÀĪÀgÀ UÀªÀÄ£À ¸É¼ÉzÀÄ ¸ÀÆPÀÛ PÀæªÀÄPÉÌ DUÀ滸ÀĪÀÅzÀÄ. 8) ¥Àæw wAUÀ½UÉƪÉÄä ±Á¯ÉAiÀÄ°è J¸ï.r.JA.¹. ¸À¨sÉ £ÀqÉAiÀÄĪÀAvÉ UÀªÀÄ£ÀºÀj¸ÀĪÀÅzÀÄ. 9) ¨Á®PÁ«ÄðPÀ ªÀÄÄPÀÛ ªÀÄvÀÄÛ ¨Á®å«ªÁºÀ ªÀÄÄPÀÛ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀĪÀ£ÁßV ªÀiÁqÀ®Ä ±Àæ«Ä¸ÀĪÀÅzÀÄ.

14


10) ªÀÄPÀ̼À ¸ÀºÁAiÀĪÁt (1098) CxÀªÁ f¯ÉèAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À gÀPÀëuÁ WÀlPÀ CxÀªÁ ªÀÄPÀ̼À PÀ¯Áåt ¸À«Äw CxÀªÁ ¨Á®£ÁåAiÀÄ ªÀÄAqÀ½UÀ½UÉ CUÀvÀå©zÁÝUÀ vÀªÀÄä Cwà ¸ÀÆPÀë÷ä ¸ÀAUÀwUÀ¼À£ÀÄß w½¹ £ÁåAiÀÄPÁÌV MvÁ۬ĸÀĪÀÅzÀÄ. 11) ±Á¯ÉUÀ¼À°è ¸Ë®¨sÀåUÀ¼À PÉÆgÀvÉ CxÀªÁ «¼ÀA§ GAmÁzÁUÀ, ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌ G®èAWÀ£ÉAiÀiÁzÁUÀ, ªÀÄPÀ̼À ªÉÄÃ¯É zËdðå£Àå, QgÀÄPÀļÀ, CªÀªÀiÁ£À, CvÁåZÁgÀ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ¥Àj¹ÜwUÀ¼ÀÄ JzÀÄgÁzÁUÀ PÀè¨ï¤AzÀ «gÉÆâü¹ RAr¸ÀĪÀÅzÀÄ. 12) UÁæªÀÄ ¥ÀAZÁ¬ÄwUÀ¼À°è £ÀqÉAiÀÄĪÀ ¸À¨sÉUÀ¼À°è ªÀÄvÀÄÛ UÁæªÀÄ ¸À¨sÉUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼À ¸ÀªÀĸÉåUÀ¼À£ÀÄß JwÛ »rzÀÄ ²PÀëtPÁÌV ±Àæ«Ä¸ÀĪÀAvÉ MvÀ۬ĸÀĪÀÅzÀÄ. 13) ªÀÄPÀ̼À C¥ÀºÀgÀt, zËdð£Àå, ¨Á®å«ªÁºÀ, ªÀÄPÀ̼À ªÀiÁ£ÀºÀgÀt, avÀæ»A¸É, ªÀÄPÀ̼À ªÀiÁgÁl/¸ÁUÁtÂPÉ, vÀAzÉ-vÁ¬ÄUÀ¼Éà E®èzÀ C£ÁxÀ ªÀÄPÀ̼À ¸ÀªÀĸÉå, «PÀ®ZÉÃvÀ£À ªÀÄPÀ̼À ¸ÀªÀĸÉåUÀ¼ÀÄ PÀAqÀÄ §AzÀ°è PÀè¨ï£À°è ZÀZÉðAiÀiÁV ¸ÀÆPÀÛ PÀæªÀÄPÁÌV aAvÀ£É £ÀqɸÀĪÀÅzÀÄ. 14) PÀè¨ï£À ¸À¨sÉAiÀÄ £ÀqÀªÀ½PÉUÀ¼À£ÀÄß zÁR°¸À®Ä ¥ÀævÉåÃPÀ “ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï wêÀiÁð£À ¥ÀŸÀÛPÀ” ¥Àæw ±Á¯ÉAiÀÄ°ègÀ¨ÉÃPÀÄ. F ¥ÀŸÀÛPÀzÀ°è ¥Àæw ¸À¨sÉAiÀÄ wêÀiÁð£ÀUÀ¼À£ÀÄß ªÀÄPÀ̼Éà §gÉzÀÄ zÁR°¸À¨ÉÃPÀÄ. ¨sÁUÀªÀ»¹zÀªÀjAzÀ PÀqÁØAiÀĪÁV ¸À» ¥ÀqÉAiÀĨÉÃPÀÄ. 15) PÀè¨ï£À°è MAzÀÄ ¥ÀævÉåÃPÀ PÀqÀvÀªÀ£ÀÄß ¤ªÀðºÀuÉ ªÀiÁqÀ¨ÉÃPÀÄ. ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¸À°è¹zÀ ¥ÀvÀæ, ªÀÄ£À«, £ÉÆÃnøï, DzÉñÀ, ¸ÀÄvÉÆÛïÉ, ¥ÀwæPÁ ¥ÀæPÀluÉ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ªÀiÁ»w ¥ÀæwUÀ¼À£ÀÄß F PÀqÀvÀzÀ°èlÄÖ ¸ÀAgÀQë¸À¨ÉÃPÀÄ. 16) ¸À¨sÉ £ÀqÉAiÀÄĪÁUÀ ªÀÄPÀ̼Éà CzsÀåPÀëvÉ, ¥ÁæxÀð£É, ¸ÁéUÀvÀ, ªÀAzÀ£Á¥ÀðuÉ ªÀÄvÀÄÛ ZÀZÁð¥ÀnÖ vÀAiÀiÁjUÀ¼À£ÀÄß ªÀiÁqÀ¨ÉÃPÀÄ. 17) ªÀµÀðPÉÌ PÀ¤µÀÖ 3 ¸ÁªÀiÁ£Àå ¸À¨sÉUÀ¼À£ÀÄß £ÀqɸÀĪÀÅzÀÄ. F ¸À¨sÉAiÀÄ°è J¯Áè ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ²PÀëPÀgÀÄ, ¥ÉÇõÀPÀgÀÄ vÀ¥ÀàzÉà ¸À¨sÉAiÀÄ°è ¥Á¯ÉÆμÀÄîªÀAvÉ UÀªÀĤ¸ÀĪÀÅzÀÄ, F ªÀÄÆ®PÀ ªÀÄÄA¢£À PÁAiÀÄðAiÉÆÃd£ÉAiÀÄ£ÀÄß vÀAiÀiÁj¸ÀĪÀÅzÀÄ. 18) ¥Àæw 2 wAUÀ½UÉƪÉÄä f¯Áè¢üPÁjUÀ¼ÀÄ, f¯Áè ¥ÀAZÁ¬Äw ªÀÄÄRå PÁAiÀÄ𠤪ÀðºÀuÁ¢üPÁjUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÁªÀðd¤PÀ ²PÀët E¯ÁSÉAiÀÄ G¥À¤zÉÃð±ÀPÀgÀÄUÀ½UÉ ºÁUÀÆ gÁdå AiÉÆÃd£Á ¤zÉÃð±ÀPÀgÀÄUÀ½UÉ ±Á¯ÉAiÀÄ ªÀÄÄSÉÆåÃ¥ÁzsÁåAiÀÄgÀÄ ªÀgÀ¢ ¤ÃqÀĪÀAvÉ ¥ÉæÃgÉæ¸ÀĪÀÅzÀÄ.

15


¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À ¸À¨sÉ :±Á¯ÉUÀ¼À°è gÀZÀ£ÉUÉÆArgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ïUÀ¼À£ÀÄß ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄPÉÌ ¥ÀjZÀ¬Ä¸ÀĪÀ ¸À®ÄªÁV ªÀÄvÀÄÛ PÀè¨ï£À°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ ¸ÀªÀĸÉåUÀ¼ÀÄ, AiÉÆÃd£ÉUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¸Ë®¨sÀåUÀ¼À §UÉUÀÆ w½zÀÄ CªÀÅUÀ¼À ¸ÀªÀÄ¥ÀðPÀ C£ÀĵÁÖ£À ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀzÀâ¼ÀPÉUÉ aAw¸ÀĪÀAvÉ ªÀiÁqÀ¨ÉÃPÁVzÉ. 18 ªÀµÀðzÉƼÀV£À ªÀÄPÀ̼À°è J¯Áè vÀgÀºÀzÀ ªÀÄPÀ̼ÀÆ CªÀPÁ±À ªÀAavÀgÁUÀzÀAvÉ ¥Á¯ÉÆμÀî®Ä ¥ÉæÃgÉæ¸À¨ÉÃPÁzÀ CªÀ±ÀåPÀvɬÄzÉ. ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¸ÀªÀiÁdzÀ ºÉÆ£Àß PÀĸÀĪÀÄUÀ¼ÀÄ JAzÀÄ ºÉüÀ¨ÉÃPÁzÀgÉ CªÀjUÉ CªÀgÀ CUÀvÀåUÀ¼À£ÀÄß ¸ÀªÀiÁdzÀ J®ègÀÆ MzÀV¹PÉÆqÀ¯ÉèÉÃPÀÄ. ¥ÀæªÀÄÄRªÁV ¥Ë¶ÖPÀ DºÁgÀ, DgÉÆÃUÀå ¸ÉêÉ, ªÁ¸ÀAiÉÆÃUÀå ªÀ¸Àw, GvÀÛªÀÄ ¥Àj¸ÀgÀ, CUÀvÀå gÀPÀëuÉ, ²PÀët, ¦æÃw, ªÁvÀì®å, ¨ÉA§®, ¥ÉÆæÃvÁìºÀ, ¸ÁévÀAvÀæöå, ªÀÄ£ÀgÀAd£É, ¸ÀAvÉÆõÀ, UËgÀªÀ ªÀÄvÀÄÛ ¨sÁUÀªÀ»¸ÀÄ«PÉ EªÀÅUÀ¼ÀÄ ªÀÄPÀ̽UÉ zÉÆgÀQzÁUÀ CªÀÄÆ®å ªÀiÁ£ÀªÀ ¸ÀA¥ÀvÀÄÛ gÀÆ¥ÀÄUÉƼÀÄîvÀÛzÉ. ¸ÀPÁðgÀ J®èªÀ£ÀÆß ªÀÄPÀ̽UÉ MzÀV¸À®Ä C«gÀvÀªÁV ¥ÀæAiÀÄw߸ÀÄwÛzÀÄÝ EzÀ£ÀÄß ¸ÁPÁgÀUÉƽ¸À®Ä ««zsÀ «£ÀÆvÀ£ÀªÁzÀ ªÀÄPÀ̼À ¸Éßû PÁAiÀÄð PÀæªÀÄUÀ¼À£ÀÄß AiÉÆÃd£ÉUÀ¼À£ÀÆß eÁjUÉƽ¸ÀÄwÛzÉ. ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ°è ªÀÄPÀ̼À ¥ÉÆõÀuÉ ªÀÄvÀÄÛ gÀPÀëuÉUÁV C£ÉÃPÀ ªÀåªÀ¸ÉÜUÀ¼À£ÀÄß eÁjUÉ vÀA¢zÉ. CAUÀ£ÀªÁrUÀ¼ÀÄ, ±Á¯ÉUÀ¼ÀÄ, ¥ÁæxÀ«ÄPÀ DgÉÆÃUÀå PÉÃAzÀæUÀ¼ÀÄ, ¥Éưøï oÁuÉUÀ¼ÀÄ, PÀAzÁAiÀÄ E¯ÁSÉAiÀÄ Cl¯ï fà d£À¸Éßû PÉÃAzÀæUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ²PÀët ¤ÃqÀĪÀ ±Á¯Á PÁ¯ÉÃdÄUÀ¼ÀÄ E£ÀÆß ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ºÀvÁÛgÀÄ ªÀåªÀ¸ÉÜUÀ¼ÀÄ PÉ®¸À ªÀiÁqÀÄwÛªÉ. DzÀgÉ EªÀÅUÀ¼À PÁAiÀÄðPÀëªÀÄvÉ ªÀÄvÀÄÛ §zÀÞvÉ ªÀiÁvÀæ E£ÀÆß ¥ÀjuÁªÀÄPÁjAiÀiÁV ¸ÀPÁgÁvÀäPÀªÁV UÉÆÃZÀj¸À¨ÉÃPÁzÀ CUÀvÀå«zÉ. ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ°è ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï ¥ÀjPÀ®à£É: - MAzÀÄ NtÂAiÀÄ, §qÁªÀuÉAiÀÄ CxÀªÁ PÉÃjAiÀÄ CxÀªÁ UÁæªÀÄzÀ 18 ªÀµÀðzÉƼÀV£À ªÀÄPÀ̼À°è J¯Áè vÀgÀºÀzÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß M¼ÀUÉÆArgÀĪÀ MAzÀÄ ¸À«ÄwAiÀÄ£ÀÄß gÀa¸À¨ÉÃPÀÄ. E°è ¸ÀzÀ¸ÀågÁUÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ±Á¯ÉUÉ ºÉÆÃUÀĪÀªÀgÀÆ, ºÉÆÃUÀ¢gÀĪÀªÀgÀÆ ªÀÄvÀÄÛ ««zsÀ jÃwAiÀÄ ¸ÀAPÀµÀÖzÀ°ègÀĪÀªÀgÀÆ PÀÆqÀ ¸ÀzÀ¸ÀågÁVgÀÄvÁÛgÉ. ªÀUÀð, eÁw, zsÀªÀÄð, §tÚ, ¹ÜwUÀw ªÀÄvÀÄÛ °AUÀUÀ¼À vÁgÀvÀªÀÄå«®èzÉà E°è ªÀÄPÀ̼ÀÄ MAzÉqÉ ¸ÉÃj ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ ºÀ®ªÁgÀÄ vÉÆqÀPÀÄUÀ¼À£ÀÄß PÀÄjvÀÄ ZÀað¸ÀÄvÁÛgÉ ªÀÄvÀÄÛ F PÀÄjvÀÄ ºÀPÉÆÌvÁÛAiÀÄUÀ¼À ªÀÄÆ®PÀ ¸ÀPÁðgÀzÀ UÀªÀÄ£À ¸É¼ÉAiÀÄÄvÁÛgÉ. ±Á¯ÉUÀ¼À°è FUÁUÀ¯Éà ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À°è EgÀĪÀ ¸ÀzÀ¸ÀågÀÄ PÁ¯ÉÃdÄ ªÁå¸ÀAUÀ ªÀiÁqÀÄwÛgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, «PÀ®ZÉÃvÀ£ÀgÀÄ, «±ÉõÀ DgÉÊPÉAiÀÄ CUÀvÀåªÀżÀî ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ±Á¯ÉUÉ ºÉÆÃUÀ¯ÁUÀzÉà «µÀªÀĹÜwAiÀÄ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, FUÁUÀ¯Éà ºÀPÀÄÌ DzsÁjvÀ ZÀlĪÀnPÉAiÀÄ°è vÉÆqÀV UÀÄgÀÄw¹PÉÆArgÀĪÀ D ¥ÀæzÉñÀzÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ±Á¯Á PÁ¯ÉÃdÄUÀ¼À°è ¸ÁÜ¥À£ÉUÉÆArgÀĪÀ «zÁåyð MPÀÆÌl, «zÁåyð ¸ÀAWÀUÀ¼À°è CzsÀåPÀë, G¥ÁzsÀåPÀë ºÁUÀÆ ¸ÀzÀ¸ÀågÁVgÀĪÀ «zÁåyð «zÁåyð¤AiÀÄgÀÄ - EvÁå¢. (18 ªÀµÀðzÉƼÀV£ÀªÀgÀÄ ªÀiÁvÀæ) F jÃw ¥ÀævÉåÃPÀªÁV gÀa¸À®àqÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À°è ¸ÀzÀ¸ÀågÁUÀ§ºÀÄzÁVzÉ.

16


¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï «ZÁgÀªÀ£ÀÄß JgÀqÀÄ jÃwAiÀÄ°è UÀªÀĤ¸À§ºÀÄzÁVzÉ 1) D ¸ÀܼÀzÀ ±Á¯ÉUÀ¼À°è gÀZÀ£ÉUÉÆArgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À ¸ÀzÀ¸Àå ªÀÄPÀ̼ÀÄ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ PÉ®ªÀÅ ¸Ádðd¤PÀ ¸ÀܼÀUÀ¼À°è ªÀµÀðzÀ°è PÀ¤µÀÖ 3 ¨ÁjAiÀiÁzÀgÀÆ ¸À¨sÉ £ÀqɸÀĪÀ ªÀÄÆ®PÀ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ ¸ÀªÀĸÉåUÀ¼À PÀÄjvÀÄ ZÀað¹ QæAiÉÄUÉ vÉÆqÀUÀĪÀÅzÀÄ. 2) £ÀUÀgÀ ¥ÀæzÉñÀUÀ¼À PÉ®ªÀÅ PÉƼÀZÉ ¥ÀæzÉñÀUÀ¼À°è ºÉZÀÄÑ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ±Á¯ÉUÉ §gÀzÉà ¨ÉÃgÉ ZÀlĪÀnPÉAiÀÄ°è vÉÆqÀVgÀÄvÁÛgÉ. PÉ®ªÉǪÉÄä ±Á¯ÉAiÉÄà EgÀĪÀÅ¢®è CAxÀºÀ ¸ÀܼÀUÀ¼À°è ªÀÄPÀ̼À°è C°è£À 18 ªÀµÀðzÉƼÀV£À ««zsÀ ¸ÀAPÀµÀÖUÀ¼À°è ¹®ÄQgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß MAzÉqÉ ¸ÉÃj¹ CªÀgÀzÉà DzÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ïªÉÇAzÀ£ÀÄß ¸Áܦ¹PÉÆAqÀÄ C°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ¸ÀAgÀPÀëuÉUÁV QæAiÉÄUÉ vÉÆqÀUÀĪÀÅzÀÄ. F ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄ PÀè¨ï£À°è vÉÆqÀUÀĪÀ ¸ÀzÀ¸ÀågÀÄ PɼÀPÀAqÀ CºÀðvÉUÀ¼À£ÀÄß ºÉÆA¢gÀ¨ÉÃPÀÄ.     

18 ªÀµÀðzÉƼÀVgÀ¨ÉÃPÀÄ. ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄPÀ̼À M½wUÁV ¸À£ÀßzÀÞgÁUÀ®Ä ¹zÀÞjgÀ¨ÉÃPÀÄ. AiÀiÁªÀÅzÉà jÃwAiÀÄ ¸ÀªÀiÁdWÁvÀÄPÀ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼À°è vÉÆqÀVgÀ¨ÁgÀzÀÄ. ªÀÄPÀ̼À ²PÀët-gÀPÀëuÉ ªÀÄvÀÄÛ ¨Á®åUÀ¼À G½«UÉ ºÉÆÃgÁqÀĪÀ ªÀÄ£ÉÆèsÁªÀ«gÀ¨ÉÃPÀÄ. ±ÁAw-¸ÀAAiÀĪÀÄ-zÉñÀ¥ÉæêÀÄ EgÀĪÀ ªÀÄvÀÄÛ ¨sÁgÀvÀzÀ ¸ÀA«zsÁ£ÀzÀ°è w½¹gÀĪÀ ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ ºÀPÀÄÌUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ PÀvÀðªÀåUÀ¼À£ÀÄß ¥Á°¸ÀĪÀAwgÀ¨ÉÃPÀÄ.

17


¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ï£À PÁAiÀÄð ZÀlĪÀnPÉUÀ¼ÀÄ  ¥Àæw JgÀqÀÄ wAUÀ½UÉƪÉÄä ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄ PÀè¨ï£À ¸À¨sÉ £ÀqɸÀĪÀÅzÀÄ  ±Á¯É ©nÖgÀĪÀ, ±Á¯ÉUÉ UÉÊgÀÄ ºÁeÁgÁUÀÄwÛgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß UÀÄgÀÄw¹, 

  

 

eÁUÀÈw ªÀÄÆr¹ ±Á¯ÉUÉ ºÉÆÃUÀĪÀAvÉ ¥ÉæÃgÉÃ¥À¹¸ÀĪÀÅzÀÄ. ¸ÀPÁðgÀ MzÀV¸ÀÄwÛgÀĪÀ ««zsÀ ¸Ë®¨sÀåUÀ¼ÀÄ d£ÀjUÉ ZÁ°ÛAiÀÄ°ègÀĪÀ ªÀåªÀ¸ÉÜUÀ¼ÀÄ ¸ÀjAiÀiÁzÀ ¸ÉÃªÉ MzÀV¸ÀĪÀAvÉ GvÉÛÃf¸ÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ºÀPÉÆÌvÁÛAiÀÄ ªÀiÁqÀĪÀÅzÀÄ. ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ°è ¸ÀAPÀµÀÖzÀ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ¸ÀAgÀPÀëuÉUÁV ±Àæ«Ä¸ÀĪÀÅzÀÄ. ªÀÄPÀ̼À ¨Á®å, ²PÀët, gÀPÀëuÉ ªÀÄvÀÄÛ ¥ÉÆõÀuÉUÁV C£ÉÃPÀ ºÉÆÃgÁlUÀ¼À ªÀÄÆ®PÀ ¸ÀPÁðgÀzÀ UÀªÀÄ£À¸É¼ÉAiÀÄĪÀÅzÀÄ. ªÀÄPÀ̼À ¥ÀgÀªÁV £ÀqÉAiÀÄĪÀ ¸ÀPÁðgÀzÀ UÁæªÀÄ ¸À¨sÉ, ±Á¸ÀPÁAUÀ ¸À¨sÉ, CxÀªÁ ªÀÄAwæ ¥ÀjµÀvï, ¸ÀA¸Àvï, f¯Éè, gÁdå, gÁµÀÖç ªÀÄvÀÄÛ CAvÀgÁ¶ÖçÃAiÀÄ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ G£ÀßvÀ ªÀÄlÖzÀ ¸ÀªÀiÁ¯ÉÆÃZÀ£ÉUÀ¼À°è ¨sÁUÀªÀ»¹ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌ ¥Àæw¥ÁzÀ£ÉUÁV ±Àæ«Ä¸ÀĪÀÅzÀÄ. ¸ÀܽÃAiÀÄ ¸ÀPÁðgÀUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ d£À¥Àæw¤¢üUÀ¼ÀÄ ªÀÄPÀ̼À ¥ÀgÀªÁzÀ PÁAiÀÄðPÀæªÀÄUÀ¼À£ÀÄß gÀƦ¸ÀĪÀAvÉ, QæAiÀiÁ AiÉÆÃd£É vÀAiÀiÁj¸ÀĪÀAvÉ, ªÀÄPÀ̼À UÁæªÀÄ/ªÁqïð ¸À¨sÉUÀ¼À£ÀÄß DAiÉÆÃf¸ÀĪÀAvÉ MvÁ۬ĸÀĪÀÅzÀÄ. ªÀÄPÀ̽UÁV EgÀĪÀ f¯Áè MPÀÆÌlUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ±Á¯Á-PÁ¯ÉÃdÄ ªÀÄlÖzÀ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À PÀè¨ïUÀ¼À°è ¨sÁUÀªÀ»¹ ¥ÀÄ£À±ÉÑÃvÀ£ÀUÉƽ¸ÀĪÀÅzÀÄ. ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ°è ªÀÄPÀ̽UÁV C¹ÜvÀézÀ°ègÀĪÀ ««zsÀ PÉÃAzÀæUÀ¼ÀÄ, ±Á¯Á PÁ¯ÉÃdÄUÀ¼ÀÄ ªÀÄPÀ̼À ¸ÉßûUÀ¼ÁUÀĪÀAvÉ UÀªÀÄ£ÀºÀj¸ÀĪÀÅzÀÄ. CAUÀ£ÀªÁr, ±Á¯ÉUÀ¼À PÁAiÀÄð ªÉÊRj ªÀÄvÀÄÛ ¸Ë®¨sÀåUÀ¼À ¸ÀzÀâ¼ÀPÉ. DgÉÆÃUÀå PÉÃAzÀæUÀ¼ÀÄ / J.J£ï.JA. EªÀgÀ DgÉÆÃUÀå ¸ÉÃªÉ ªÀÄvÀÄÛ MzÀV¸À¨ÉÃPÁzÀ ¸Ë®¨sÀåUÀ½UÁV MvÁ۬ĸÀĪÀÅzÀÄ. ±Á¯É ©nÖgÀĪÀ, ±Á¯ÉUÉ UÉÊgÀĺÁdgÁUÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À ºÁdgÁw »£ÉßqÉ, ¨Á®å «ªÁºÀ, ¨Á®PÁ«ÄðPÀvÉ, zÉêÀzÁ¹ ¥ÀzÀÞw, ªÀÄPÀ̼À ¸ÁUÀuÉ ªÀÄvÀÄÛ ªÀiÁgÁl ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ¸ÁªÀiÁfPÀ C¤µÀÖ ¥ÀzÀÞwUÀ¼À ¤ªÀÄÆð®£ÉUÁV ºÉÆÃgÁqÀĪÀÅzÀÄ.

18


¨sÁgÀvÀ ¸ÀA«zsÁ£ÀzÀ ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ ºÀPÀÄÌUÀ¼ÀÄ 1. 2. 3. 4.

¸ÀªÀiÁ£ÀvÉAiÀÄ ºÀPÀÄÌ ¸ÁévÀAvÀæöåzÀ ºÀPÀÄÌ ±ÉÆõÀuÉAiÀÄ «gÀÄzÀÞzÀ ºÀPÀÄÌ zsÁ«ÄðPÀ ¸ÁévÀAvÀæöåzÀ ºÀPÀÄÌ

¨sÁUÀ 3

5. ¸ÁA¸ÀÌöÈwPÀ ªÀÄvÀÄÛ ±ÉÊPÀëtÂPÀ ºÀPÀÄÌ 6. ¸ÀA«zsÁ£ÁvÀäPÀ ¥ÀjºÁgÉÆÃ¥ÁAiÀÄUÀ¼À ºÀPÀÄÌ 7. ²PÀët ªÀÄPÀ̼À ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ ºÀPÀÄÌ

¨ ¸ÀA« sÁgÀvÀ zsÁ£ À

¨sÁgÀvÀ ¸ÀA«zsÁ£ÀzÀ°è ¸ÀÆa¹gÀĪÀ ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ PÀvÀðªÀåUÀ¼ÀÄ ¨sÁgÀvÀ ¸ÀA«zsÁ£ÀªÀÅ ªÀÄÆ®vÀB PÀvÀðªÀåUÀ¼À£ÀÄß ºÉÆA¢gÀ°®è. 1970gÀ°è ¸ÀA«zsÁ£ÀPÉÌ 42£Éà wzÀÄÝ¥ÀrAiÀÄ£ÀÄß vÀgÀĪÀ ªÀÄÆ®PÀ PÀvÀðªÀåUÀ¼À£ÀÄß ¸ÀA«zsÁ£ÀzÀ°è C¼ÀªÀr¸À¯Á¬ÄvÀÄ. ¸ÀA«zsÁ£ÀzÀ 51(J) «¢üAiÀÄ°è 10 ªÀÄÆ®¨sÀÆvÀ PÀvÀðªÀåUÀ¼À£ÀÄß ¸ÉÃj¸À¯ÁVzÉ. CªÀÅ F PɼÀPÀAqÀAwªÉ. 1) ¸ÀA«zsÁ£À ªÀÄvÀÄÛ CzÀgÀ DzÀ±ÀðUÀ¼ÀÄ, ¸ÀA¸ÉÜUÀ¼ÀÄ, gÁµÀÖçzsÀéd ªÀÄvÀÄÛ gÁµÀÖçVÃvÉAiÀÄ£ÀÄß UËgÀ«¸ÀĪÀÅzÀÄ. 2) ¸ÁévÀAvÀæöåPÁÌV ªÀiÁrzÀ gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ZÀ¼ÀĪÀ½AiÀÄ GzÁvÀÛ DzÀ±ÀðUÀ¼À£ÀÄß ¥Á°¸ÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ gÀQë¸ÀĪÀÅzÀÄ. 3) ¨sÁgÀvÀzÀ ¸ÀªÀÄUÀævÉ, LPÀåvÉ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÁªÀð¨s˪ÀÄvÀéªÀ£ÀÄß JwÛ»rAiÀÄĪÀÅzÀÄ. 4) PÀgÉ §AzÁUÀ gÁµÀÖç¸ÉêÉUÉ ¹zÀÞ«gÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¥ÁætªÀ£ÀÄß MvÉÛ ElÄÖ zÉñÀªÀ£ÀÄß gÀQë¸ÀĪÀÅzÀÄ. 5) zsÀªÀÄð, ¨sÁµÉ, ¥ÁæzÉòPÀvÉ CxÀªÁ eÁw ¥ÀAUÀqÀUÀ¼À ¨sÁªÀ£ÉAiÀÄ£ÀÄß vÉÆgÉzÀÄ ¥ÀæwAiÉƧ⠨sÁgÀwÃAiÀÄgÀÆ ¸ÉÆÃzÀgÀgÀAwgÀĪÀÅzÀÄ. 6) ¸ÀAAiÀÄÄPÀÛ ¸ÀA¸ÀÌøwAiÀÄ ¨sÀªÀå¥ÀgÀA¥ÀgÉAiÀÄ£ÀÄß UËgÀ«¸ÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ PÁ¥ÁqÀĪÀÅzÀÄ. 7) CgÀtåUÀ¼ÀÄ, ¸ÀgÉÆêÀgÀUÀ¼ÀÄ, £À¢UÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ªÀ£ÀåfëUÀ¼ÀÄ ¸ÉÃjzÀAvÉ £ÉʸÀVðPÀ ¥Àj¸ÀgÀªÀ£ÀÄß gÀQë¸ÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ C©üªÀÈ¢Þ¥Àr¸ÀĪÀÅzÀÄ ºÁUÀÆ ¥ÁætÂUÀ¼À §UÉÎ C£ÀÄPÀA¥ÀªÀ£ÀÄß ºÉÆAzÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ CªÀÅUÀ¼À£ÀÄß ¸ÀÄzsÁj¸ÀĪÀÅzÀÄ. 8) ªÉÊeÁÕ¤PÀ, ªÀiÁ£À«ÃAiÀÄvÉ, ±ÉÆÃzsÀ£Á ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀÄzsÁgÀuÁ ªÀÄ£ÉÆèsÁªÀªÀ£ÀÄß ¨É¼É¹PÉƼÀÄîªÀÅzÀÄ. 9) ¸ÁªÀðd¤PÀ D¹ÛAiÀÄ£ÀÄß gÀQë¸ÀĪÀÅzÀÄ ªÀÄvÀÄÛ »A¸ÉAiÀÄ£ÀÄß vÀåf¸ÀĪÀÅzÀÄ. 10)ªÉÊAiÀÄQÛPÀ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÁªÀÄÆ»PÀ ZÀlĪÀnPÉUÀ¼À°è GvÀÌøµÀÖvÉAiÀÄ£ÀÄß vÉÆÃj¹ gÁµÀÖçzÀ G£ÀßvÀ ¥ÀæUÀwUÁV zÀÄrAiÀÄĪÀÅzÀÄ. ¸ÁªÀiÁ£Àå PÀvÀðªÀåUÀ¼ÀÄ :1) J®ègÀ£ÀÆß / J¯Áè ¸ÉßûvÀgÀ£ÀÆß ¸ÀªÀiÁ£ÀªÁV PÁt¨ÉÃPÀÄ. 2) PÀÄlÄA§zÀ°è ¥ÉÆõÀPÀgÀÄ ªÀÄvÀÄÛ »jAiÀÄgÀ£ÀÄß UËgÀ«¸À¨ÉÃPÀÄ. UÀÄgÀÄUÀ¼À£ÀÄß UËgÀªÀ¢AzÀ PÁt¨ÉÃPÀÄ. 3) ±Á¯Á ¥ÀjPÀgÀUÀ¼ÀÄ, PÉÆoÀrUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ±Á¯Á ¥Àj¸ÀgÀªÀ£ÀÄß ¸ÀAgÀQë¸À¨ÉÃPÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀéZÀÑvÉAiÀÄ£ÀÄß PÁ¥ÁqÀ¨ÉÃPÀÄ. 4) ªÀiÁ£À«ÃAiÀÄ ªÀiË®åUÀ¼À£ÀÄß JwÛ»rAiÀĨÉÃPÀÄ. 5) vÀ¥ÀÄàUÀ¼ÀÄ PÀAqÀÄ §AzÁUÀ PÀqÁRArvÀªÁV «gÉÆâü¸ÀĪÀÅzÀÄ.

19


20


21


22


23


««zsÀ ¸ÀAPÀµÀÖ CxÀªÁ vÉÆAzÀgÉAiÀÄ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̽UÉ ¸ÀºÁAiÀÄ ªÀiÁqÀ®Ä ¤ÃªÉãÀÄ ªÀiÁqÀ§ºÀÄzÀÄ ??? 1) 18 ªÀµÀðzÉƼÀV£À J¯Áè ªÀÄPÀ̽UÉ PÀqÁØAiÀÄ ²PÀët ¤ÃqÀĪÀAvÉ MvÁ۬Ĺj. 2) AiÀiÁªÀÅzÉà vÉÆAzÀgÉAiÀÄ°ègÀĪÀ ªÀÄUÀÄ PÀAqÀÄ §AzÀgÉ vÀPÀët 1098 ªÀÄPÀ̼À ¸ÀºÁAiÀÄ ªÁtÂUÉ PÀgÉ ªÀiÁr w½¹j. 3) ¤ªÀÄä ªÀÄ£ÉAiÀÄ°è AiÀiÁªÀÅzÉà PÁgÀtPÀÆÌ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß PÉ®¸ÀPÉÌ £ÉëĹPÉƼÀîzÀAvÉ eÁUÀævÉ ªÀ»¹j. 4) ¤ªÀÄUÉ §ºÀÄ ¨ÉÃUÀ£É ªÀÄzÀÄªÉ ªÀiÁqÀĪÀ vÀAiÀiÁj ªÀÄ£ÉAiÀÄ°è PÀAqÀÄ §AzÀgÉ (¨Á®å «ªÁºÀ) CzÀ£ÀÄß «gÉÆâü¹j. 5) f¯ÉèAiÀÄ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̼À gÀPÀëuÁ WÀlPÀzÀ°è ªÀÄPÀ̽UÁV C£ÉÃPÀ AiÉÆÃd£ÉUÀ½zÀÄÝ, CªÀÅUÀ¼À£ÀÄß vÉÆAzÀgÉAiÀÄ°ègÀĪÀ ªÀÄPÀ̽UÉ MzÀV¸À®Ä MvÁ۬Ĺj. 6) ¤ªÀÄä f¯ÉèAiÀÄ AiÀiÁªÀÅzÉà ¸ÀܼÀzÀ°è CxÀªÁ gÁdå ºÁUÀÆ gÁµÀÖçzÀ°è ªÀÄPÀ̼À ªÉÄÃ¯É zËdå£Àå, ±ÉÆõÀuÉ £ÀqÉAiÀÄÄwÛgÀĪÀÅzÀÄ PÀAqÀÄ §AzÀ°è PÀÆqÀ¯Éà ºÀPÉÆÌvÁÛAiÀÄPÁÌV MAzÁV zsÀgÀtÂ, ªÀÄ£À« C¥ÀðuÉ, ¥ÀwæPÁ UÉÆöÖ, ¥ÀvÀæ ZÀ¼ÀĪÀ½ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ZÀlªÀnPÉUÀ¼À£ÀÄß PÉÊUÉwÛPÉÆAqÀÄ ªÀiÁrj. 7) ªÀÄPÀ̼À PÀ¯Áåt ¸À«Äw, ¨Á® £ÁåAiÀÄ ªÀÄAqÀ½, ºÀwÛgÀzÀ ¥Éưøï oÁuÉUÀ½UÉ ¤ªÀÄä CºÀªÁ®ÄUÀ¼À£ÀÄß ¥ÀvÀæ ªÀÄÄSÉãÀ w½¹j. 8) PÀ£ÁðlPÀ gÁdå ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À gÀPÀëuÁ DAiÉÆÃUÀPÉÌ ¥ÀvÀæ §gÉzÀÄ £ÁåAiÀÄPÁÌV MvÁ۬Ĺj. 9) ¸ÀܽÃAiÀÄ ¥Éưøï oÁuÉ, UÁæªÀÄ ¥ÀAZÁ¬Äw, ªÀÄPÀ̼À PÁªÀ®Ä ¸À«Äw/ªÀÄPÀ̼À gÀPÀëuÁ ¸À«ÄwUÀ½UÉ ªÀÄPÀ̼À ªÉÄð£À zËdð£Àå ¸ÀAUÀwUÀ¼À£ÀÄß vÀPÀët w½¹ PÀæªÀÄPÉÌ ªÀÄÄAzÁUÀĪÀAvÉ ¥ÉæÃgÉæ¹j. 10) ¥Àæw ªÀµÀðªÀÇ UÁæªÀÄ ¥ÀAZÁ¬ÄwUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ªÁqïðUÀ¼À°è “ªÀÄPÀ̼À «µÉñÀ UÁæªÀÄ/ªÁqïð ¸À¨sÉUÀ¼À£ÀÄß DAiÉÆÃf¸ÀĪÀAvÉ MvÁ۬Ĺj. 11) J¸ï.r.JA.¹.UÀ¼À°è ¸ÀzÀ¸ÀågÁVgÀĪÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ vÀªÀÄäzÉà ¸ÀAWÀl£É ¥ÁægÀA©ü¹ vÀªÀÄä zÀÈqsÀ ¤®ÄªÀÅUÀ½AzÀ J¸ï.r.JA.¹.UÀ¼À£ÀÄß §®¥Àr¸À®Ä ¥ÀæAiÀÄw߸À§ºÀÄzÀÄ. 12) ©Ã¢£ÁlPÀ, ««zsÀ CjªÀÅ PÁAiÀÄðPÀæªÀÄUÀ¼ÀÄ, ¥Àæ§AzsÀ, ¨sÁµÀt, ZÀZÁð ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ¸ÀàzsÉðUÀ¼À£ÀÄß DAiÉÆÃf¹ ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß ¥ÀæZÁgÀ ªÀiÁrj. 13) PÁuÉAiÀiÁzÀ, ªÀģɬÄAzÀ Nr ºÉÆÃzÀ ªÀÄPÀ̼À ªÀiÁ»w PÀAqÀÄ §AzÀ°è f¯ÉèAiÀÄ°ègÀĪÀ PÁuÉAiÀiÁzÀ ªÀÄPÀ̼À §ÆågÉÆÃzÀ°è ºÉ¸ÀgÀÄ £ÉÆAzÁ¬Ä¹ ªÀÄUÀÄ«£À ¥ÀvÉÛUÉ ¸ÀºÀPÀj¹j. AiÀiÁªÀÅzÉà ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß zÀÄr¸À¨ÉÃr, zÀÄrvÀPÉÌ PÀ¼ÀÄ»¸À¨ÉÃr 14) ¥ÉÆõÀPÀgÉà ¤ªÀÄä ªÀÄPÀ̼ÀÄ J¯Áè ªÀÄPÀ̼ÀAvÉ ±Á¯ÉAiÀÄ°ègÀ°, ±Á¯ÉUÉ PÀ¼ÀÄ»¹. ±Á¯ÉUÉ ¸ÉÃj¹. 15) ªÀiÁ°ÃPÀgÉà ¤ªÀÄä ªÀÄPÀ̼ÀAvÉ J¯Áè ªÀÄPÀ̼ÀÆ ²PÀët ¥ÀqÉAiÀÄ®Ä ¥ÉÆæÃvÁ컹j.

24


16) 17) 18) 19)

d£À¥Àæw¤¢üUÀ¼Éà ªÀÄPÀ̼ÀÆ ªÀÄÄA¢£À ¨sÁ«Ã ªÀÄvÀzÁgÀgÉAzÀÄ ¥ÀjUÀt¹j ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß UËgÀ«¹j ªÀÄvÀÄÛ eÁjUÉƽ¹j. ªÀÄPÀ̼À zÀÄrªÉÄ, »A¸É, zËdð£Àå, ¯ÉÊAVPÀ zËdð£ÀåUÀ¼À£ÀÄß «gÉÆâü¹j ªÀÄvÀÄÛ RAr¹j. ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄzÀ 18 ªÀµÀðzÉƼÀV£À J¯Áè ªÀÄPÀ̼ÀÆ ±Á¯ÉAiÀÄ°ègÀĪÀAvÉ ªÀiÁrj. AiÀiÁªÀÅzÉà ªÀÄUÀÄ ©Ã¢AiÀÄ°ègÀĪÀÅzÀÄ PÀAqÀÄ §AzÀgÉ, zÀÄrAiÀÄĪÀÅzÀÄ PÀAqÀÄ §AzÀgÉ CªÀgÀ ¥ÀÄ£ÀªÀð¸ÀwUÉ, ©qÀÄUÀqÉUÉ ¥ÀæAiÀÄwß¹, ¸ÀܽÃAiÀÄ E¯ÁSÉUÉ ªÀiÁ»w ¤Ãrj. ºÀPÀÄÌ G®èAX¸ÀĪÀªÀgÀ ªÀÄ£À ¥ÀjªÀvÀð£É ªÀiÁrj. 20) ªÀÄPÀ̼Éà ¤ÃªÀÅ J¯Áè ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß C£ÀĨsÀ«¹ «zÁå¨sÁå¸À ¥ÀqÉAiÀĨÉÃPÀÄ. ¤ªÀÄä ºÁUÉAiÉÄà J¯Áè ªÀÄPÀ̼ÀÄ ±Á¯ÉUÉ §gÀ¨ÉÃPÀÄ. ¤ªÀÄäAvÉAiÉÄà J¯Áè ªÀÄPÀ̼ÀÄ ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß C£ÀĨsÀ«¸ÀÄAvÁUÀ°, ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß ¸ÀAgÀQë¹j. 21) ±Á¯ÉUÀ¼À£ÀÄß ªÀÄPÀ̼À ¸ÉßûAiÀÄ£ÁßV ªÀiÁqÀ®Ä ¥ÀæAiÀÄwß¹j. ªÀÄPÀ̼Éà ¤ÃªÀÅ ºÀPÀÄÌUÀ¼À£ÀÄß C£ÀĨsÀ«¸ÀĪÀ eÉÆvÉUÉ PÀvÀðªÀåUÀ¼À£ÀÆß vÀ¥ÀàzÉà ¥Á°¹j. 22) EA¢£À ªÀÄPÀ̼ÀÄ EA¢£À ¥ÀæeÉUÀ¼ÀÄ JA§ÄzÀ£ÀÄß ¥Àæw¥Á¢¹j.

E°èUÉ zÀÆgÀÄ ¤ÃqÀ§ºÀÄzÀÄ.... PÀ£ÁðlPÀ gÁdå ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À gÀPÀëuÁ DAiÉÆÃUÀzÀ «¼Á¸À PÀ£ÁðlPÀ gÁdå ªÀÄPÀ̼À ºÀPÀÄÌUÀ¼À gÀPÀëuÁ DAiÉÆÃUÀ £Á®Ì£Éà ªÀĺÀr, PÀȶ ¨sÀªÀ£À, ºÀqÀì£ï ¸ÀPÀð¯ï ºÀwÛgÀ, £ÀÈ¥ÀvÀÄAUÀ gÀ¸ÉÛ, C0¨ÉÃqÀÌgï «Ã¢, ¸ÀA¥ÀAVgÁªÀÄ £ÀUÀgÀ, ¨ÉAUÀ¼ÀÆgÀÄ - 560 002, PÀ£ÁðlPÀ. zÀÆgÀªÁt ¸ÀASÉå: (080) 2211 5291 ¥sÁåPïì : (080) 2211 5292

CRC HANDBOOK  
CRC HANDBOOK  
Advertisement