__MAIN_TEXT__

Page 1

Leren van de praktijk 2019


Colofon FOTOGRAFIE:

cover: EMG fotografie , binnenwerk: Brandweer Twente

COPYRIGHT:

ŠMaart 2020, Brandweer Twente. Dit document is opgesteld om het leren van de praktijk te bevorderen. De inhoud van dit document kan niet gebruikt worden om aansprakelijkheid vast te stellen. De inhoud van dit jaarboek is met zorg samengesteld met de kennis die we tot maart 2020 hadden. In de tussentijd kunnen procedures gewijzigd zijn. Heb je vragen of opmerkingen, mail dan naar kenniscentrum@brandweertwente.nl

2


Inhoudsopgave INLEIDING

5

WIE IS WIE IN HET KENNISCENTRUM?

6-7

WAT DOET HET KENNISCENTRUM?

8-9

JAAROVERZICHT 2019, FACTS & FIGURES

10 - 11

BRANDONDERZOEKEN

12 - 35

LEREN VAN INCIDENTEN

36 - 71

KENNISKAARTEN

72 - 85

WAT DOEN WE NOG MEER?

86 - 89

DE BLIK VEUROET: 2020

90 - 91

3


4


Inleiding M

et trots mag ik namens het team Kenniscentrum de derde jaareditie ‘Leren van de Praktijk, Brandweer Twente’ presenteren. Terwijl menigeen tegen een ander zegt; ‘kijk vooruit’, zou ik graag willen zeggen ‘kijk eerst nog eens terug!’. Met een bundeling van o.a. brandonderzoeksbulletins, infographics van nabesprekingen en kenniskaarten van interessante branden en incidenten hebben we 2019 voor jullie in beeld gebracht. Opgedane leerpunten en kennis zijn waar mogelijk geborgd in onze repressieve procedures en in het oefenprogramma. Het jaar 2019 stond voor team Kenniscentrum in het teken van de energietransitie. Een ieder wordt op hun eigen manier, privé of zakelijk, geconfronteerd met de impact van de energietransitie. Zo ook Brandweer Twente. Incidenten waarbij onder andere zonnepanelen danwel alternatieve brandstoffen betrokken zijn, zijn onderdeel van onze dagelijkse praktijk. Gelukkig is de impact tot nu toe beperkt gebleven in Twente. Landelijk en internationaal hebben zich al een aantal omvangrijke incidenten plaatsgehad. Gezien de snelheid van alle ontwikkelingen moeten we voor aankomende jaren alert en vooral leergierig blijven om goed voorbereid te zijn om dit type incidenten. Ook zien we dat ons vak ten aanzien van brandbestrijding onderhevig is aan veranderingen. Leerervaringen uit de praktijk en landelijke onderzoeken hebben reeds geresulteerd in ‘nieuwe’ basisprincipes van brandbestrijding. In 2020 stellen we de basisprincipes van brandbestrijding centraal in de brandonderzoeken en nabesprekingen. Tot slot wil ik jullie danken voor het delen van ervaringen en opgedane kennis. Dit is de enige manier waarop we gezamenlijk Brandweer Twente beter kunnen maken. Wij blijven als kenniscentrum nieuwsgierig naar hoe we het leren kunnen blijven ondersteunen. Dus blijf ons uitdagen met jullie praktijkervaringen!

Wij wensen jullie veel lees(s)(r)plezier! Namens team Kenniscentrum, Quido Harmsen

5


6


Wie is wie in team Kenniscentrum?

YMKO ATTEMA

FOLKERT VAN DER PLOEG

YVETTE GEUSENDAM

ANNELORE KOK-KRAHWINKEL

TEAMLEIDER

SPECIALIST LEREND VERMOGEN

BERNO HOSPERS

BRANDONDERZOEKER

BRANDONDERZOEKER

PROJECTMEDEWERKER LEREND VERMOGEN

QUIDO HARMSEN

BRANDONDERZOEKER

LIEKE KWINTENBERG

PROJECTMEDEWERKER/ BRANDONDERZOEKER IN OPLEIDING

FRANS DEKKER

BRANDONDERZOEKER

7


Kenniscentrum Brandweer Twente:

Over de ervaring van het hele korps beschikken!

HELPEN HELPENM LEREN VAN LEREN

JE HEB EN JE

MET BEHULP VAN:

LEREN VAN INCIDENTEN

MET BEHULP VAN:

VERDIEPEN VAKINHOUD

NABESPREKING

LEERTAFEL

INFOGRAPHIC

het verhaal van

BRAND ONDERZOEK

BRANDONDERZOEKSBULLETIN

kennisbak

8

KENNISKAART

HET VERHAAL / FACEBOOK


Leren van deWaar praktijk vind ik 2019 deze kennis? VNET / TIJDSLIJN

KENNISBAK

MET METLEREN LEREN NVAN DE DE PRAKTIJK PRAKTIJK

BT GEVOELD HOE HET WERKT IN DE PRAKTIJK JE HEBT GEVOELD HOE HET WERKT IN DE PRAKTIJK BEGRIJPT HOE JE MOET HANDELEN

EN JE BEGRIJPT HOE JE MOET HANDELEN

MET BEHULP VAN:

INNOVATIE

DIVERSE INNOVATIE PROGRAMMA’S

FOCUS VEILIGER EN EFFECTIEVER WERKEN

VERBINDEN VAN KENNIS EN PRAKTISCHE ONDERSTEUNING

Wat heb ik aan deze kennis? JIJ ALS REPRESSIEVE MEDEWERKER Krijgt toegang tot de ervaringen van het hele korps en je houdt jezelf scherp door te leren van de incidenten die er toe doen. Hiermee vergroot jij je eigen veiligheid en die van anderen.

VERTALEN VAN KENNIS NAAR PRAKTISCHE TOEPASSINGEN

VAN

www.facebook.com/groups/hetverhaalvan/

Ervaringen komen vanzelf, ervarend leren niet. Wanneer jij onder alle omstandigheden veilig wilt kunnen handelen is het van belang dat we onze kennis delen met elkaar!

SAFETY FIELDLAB

INNOVATIE VERSNELLING

www.hetverhaalvan.nl

JIJ ALS NIET REPRESSIEVE MEDEWERKER Krijgt inzicht en je weet wat er speelt met betrekking tot de incidenten in Twente. Je doet kennis op waarmee jij je eigen werkzaamheden verrijkt

Wat is jouw leervraag? Heb je zelf een leerzame ervaring opgedaan en wil je die delen, maar je weet niet hoe? NEEM CONTACT OP! Mail Kenniscentrum@brandweertwente.nl of neem rechtstreeks contact op met een collega van het Team Kenniscentrum

9


8

Kennis kaarten

Unieke bezoekers website

Het verhaal van

1432

Het verhaal van:

REALISTISCHE OEFENING BORNE

Activiteiten en producten m.b.t. energietransitie:

Energiekaart van Twente Marktplaats New Energy (150 bezoekers) Leertafel Energietransitie (SuperB) (85 bezoekers) Handelingsperspectieven Energietransitie ELO energietransitie (medio 2020 klaar) 10

3900 views

Maandelijkse mailing

interne organisatie Brandweer Twente

10


Leren van de praktijk 2019 Nabesprekingen van incidenten Nabespreking incidenten met de ploegen/betrokkenen van stalexplosies tot drugslaboratoria Drone beelden (3D) met Argus gemaakt voor nabespreking

3

Infographics op basis van nabespreking

algemeen

drugslabs en schuim, oefening zelfredzaamheid Borne

59

Brand onderzoeken in 2019

44 Woningbrand

12 Deelname module Kenniscentrum in oefenprogramma

418

Aantal leden Facebooksite

Het verhaal van

6 Schuurbrand 1 Blikseminslag 1 Kerk 7 Bedrijfsbrand/boerderij/winkel

Testen in het Safety Field Lab

14

Aantal studenten begeleid tbv praktijkonderzoek / praktijkles

Facts en figures

Waardering leertafel energietransitie

in jaaroverzicht 2019

11


DEN HAM VROOMSHOOP

VRIEZENVEEN

OOTMARSUM

TUBBERGEN

HELLENDOORN DENEKAMP WIERDEN NIJVERDAL

WEERSELO

ALMELO

DE LUTTE

OLDENZAAL RIJSSEN

BORNE HENGELO NOORD

ENTER

HOLTEN

HENGELO CENTRUM LOSSER

DELDEN ENSCHEDE NOORD MARKELO

GOOR

GLANERBRUG

BOEKELO DIEPENHEIM

ENSCHEDE SPAANSLAND

HAAKSBERGEN

Brandonderzoeken opgenomen in dit jaarboek Overige brandonderzoeken

UITGELICHTE BRANDONDERZOEKEN IN DIT BOEK:

• Brand viszaak Oldenzaal • Explosie stal Markelo • Keukenbrand Glanerbrug • Brand sporthal Rijssen • Slaapkamerbrand Almelo

12

• Brand elektra Holten • Blikseminslag De Lutte • Woningbrand zuurstof Almelo • Schuurbrand Deurningen • Brand magnetron Hengelo


Leren van de praktijk 2019

Brand onderzoeken BRANDONDERZOEK

In Twente hebben we vijf brandonderzoekers, waarvan er één in opleiding is. Brandonderzoek kent geen piket, het motto is: Altijd bereikbaar, niet altijd direct beschikbaar. Het telefoonnummer van TBO (088 256 7922) staat altijd doorgeschakeld naar één van de brandonderzoekers. Wanneer je belt stemmen we af wat we als brandonderzoeken kunnen betekenen. Door middel van brandonderzoek willen we leren van incidenten. Dit is voor zowel repressie, vakbekwaamheid, brandveiligheid en natuurlijk de samenleving! We doen onderzoek naar brandoorzaak, brandverloop, preventieve voorzieningen en repressieve inzet. We koppelen deze resultaten terug door middel van een ‘brandonderzoeksbulletin’. De uitkomst van een brandonderzoek is soms leerzamer voor de ene doelgroep dan de andere. Elke brand heeft verschillende aspecten die een brand bijzonder maakt.

WANNEER DOET TBO ONDERZOEK

• Op verzoek. Kan door bevelvoerder, Officier van Dienst of bijvoorbeeld sector Brandveiligheid.

• Branden met gewonden. • Branden met betrokkenheid van (relatief) nieuwe producten/

materialen. Denk aan zonnepanelen, elektrische vervoersmiddelen, accu’s etc.

• Branden in gebouwen met zorgvoorzieningen. Denk aan woonzorg,

verpleeghuizen, ziekenhuis etc. Branden waarbij preventieve voorzieningen een rol hebben gespeeld.

WE HEBBEN JULLIE NODIG!

LIEKE KWINTENBERG

Heb je na een incident een vraag waar brandonderzoek je bij kan helpen? Of is het incident leerzaam voor collega’s/voorlichting? Schroom dan niet om ons te bellen via 088 256 7922.

13


Leren van de praktijk 2019 TWEnTE Vandaag 23

zaterdag 2 maart 2019 GO

brandlEzErs

ketbezorgers van DPD n zijn gisteren onwel gedoor een geknapt postdat peroxide bleek te n. Mag je zomaar chemiddelen versturen?

jkgraaf

link schrikken, gistermort sorteercentrum van DPD jverheidsstraat in Rijssen. plek halen bezorgers in sjes hun pakketjes voor die u raakten er plotseling benwel en voelden anderen n enorm prikken. eek te komen door een at uit een stellingkast op de pot gevallen was. De inoomde over de vloer en oor klachten. „Er was even niemand wist hoe erg het den”, vertelt een woordan de brandweer. akketbezorgers moesten ziekenhuis, drie anderen nagekeken in de ambuet pand werd ontruimd. er, politie en ambulance massaal uit naar Rijssen. knapte pakket bleek een te bevatten met 10 liter . Dat wordt gebruikt als smiddel of haarspoelmidgere concentraties kan het delijk zijn. edewerkers maken het inweer goed, vertelt comdirecteur Thiemo van van DPD. Volgens hem is duidelijk wat er precies is „Dat zijn we aan het onn.” Peroxide staat wel ‘gep de lijst met toegestane n in de pakketbranche. del valt binnen de richtlijpakketdiensten. Dat geldt t voor alle chemische midt moet geen gevaar voor de eid opleveren.” s de brandweer bleef de atie peroxide in de jerrynen die richtlijnen. Wel n er waarschuwingen op DPD gaat zich nog beraden ere richtlijnen nodig zijn.

VERGIFTIGING KOOLMONOXIDE ◀ Folkert van der Ploeg onderzoekt een keukenbrand.

Raaij

Enschede

n het onderzoek is duidete krijgen over de vraag of n voor biodiversiteit ook kunnen worden met minenkap in die gebieden waar n de plannen is opgenot onderzoek is naar verg in het najaar gereed. as is duidelijk in hoeverre tot een beperking van het

TIP

Dick en Lia bedanken de engeltjes op hun schouders, maar vanaf nu rekenen ze liever op de drie gloednieuwe melders voor koolmonoxide in hun huis.

FOTOS CEES ELZENGA

▲ De witte hitteplek op de printplaat in de koffiezetmachine.

Tip van preventiemedewerker Paul Sijtema van brandweer Twente: in een ruimte met een stookapparaat moet de koolmoxidemelder zo hoog mogelijk hangen, maar niet dichtbij een ventilatierooster. In overige ruimten liefst op ademhoogte, niet achter gordijnen en evenmin bij roosters.

Alsof allerlei gif nog uit hun lijf moest

Huldiging zijn vroegs dinsdag Nederland gemiddeld 10 tot 15 personen door koolmonoxidevergiftiging, enkele honderden mensen belanden in het ziekenhuis.

Almelo

D Een defect in een printplaatje van een koffiezetapparaat is waarschijnlijk de oorzaak van een keukenbrand deze week in Glanerbrug. Rookmelders hadden de schade misschien kunnen beperken. Dat blijkt uit onderzoek van het team Brandonderzoek van de Brandweer Twente.

ick (86) is op het nippertje aan de dood ontsnapt. Dat zijn hij en zijn vrouw Lia (78) Kortman afgelopen week pas goed gaan beseffen. Lia had maandagavond geen minuten later moeten terugkomen van bridge, anders was hij er niet meer geweest. Om vijf voor elf kwam ze thuis, zo’n twintig minuten eerder dan normaal. Meestal blijft ze hangen tot de uitslagen bekend worden gemaakt, maar de computer weigerde dienst. Dick vroeg haar hoe het was gegaan en begon meteen daarna vreemde klanken uit te stoten. Lia: „Hij keek met grote starende ogen maar zag me niet.” Zijn huidskleur veranderde van rood naar zo bleek als de kaars op tafel. „Ik dacht dat hij doodging.”

Koffiezetter zet keuken Glanerbrug in brand Frank Timmers Glanerbrug

W

oensdag was Arjen Hertong (41) op zolder aan het strijken toen hij een vreemde lucht rook. Hij dacht eerst dat die van de strijkbout op de stof kwam, maar even later zag hij rook buiten langs het zolderraam trekken. Hij rende de trap af, zag dat de keuken in brand stond, belde 112 en sloot alle deuren. Alles dicht doen is heel goed, volgens brandonderzoeker Folkert van der Ploeg. „Je voorkomt verdere uitbreiding van brand en rookverspreiding en de brand zou door zuurstofgebrek zelfs uit kunnen gaan”, zegt hij. Toen Hertong boven was stond de achterdeur voor de hond open. Als die dicht was geweest, had het vuur minder kans gemaakt. Van der Ploeg is één van de vijf brandonderzoekers van de Brandweer Twente. De Twentsche Courant Tubantia volgt dit team. De ravage in de keuken is groot. Ronde barsten in de ruiten geven aan dat het heel heet is geweest, misschien wel 800 tot 1000 graden. Roet maakt tot op zolder het huis donker. Stucwerk is uit het plafond gevallen. Onderzoeker Van der Ploeg denkt aanvankelijk aan vlam in de

pan. Een van de gaspitten was open gedraaid en er stond nog een pan met spaghettisaus op. Maar de saus is niet verbrand. Er zit een gat in het deksel waar de motor van de afzuigkap op is gevallen. De onderdelen daarvan kunnen nog draaien. Niets wijst op kortsluiting in de afzuigkap. Ook met de verlichting boven het fornuis was niets mis. Wel vindt Van der Ploeg een elektriciteitsdraad die zonder elektrabuis in de muur is weggestukt. „Erg slordig van de aannemer”, zegt hij. Maar ook hier is de brand niet begonnen. Van der Ploeg komt in de hoek waar de koffiezetter staat. Die zat aan het stopcontact in de standbystand. Van der Ploeg onderzoekt de zwarte homp die nog vaag herinnert aan het apparaat. Hij ontdekt dat een printplaatje aan de achterkant van de koffiezetter opvallend is verkleurd. Een paar vierkante centimeter is niet zwart maar wit uitgeslagen. Hier moet

Brandlezers In deze rubriek vertellen specialisten hoe zij de oorzaken van branden blootleggen. Deze week aflevering twee: waartoe een defect in een koffiezetapparaat kan leiden.

tip

Erg slordig van de aannemer, maar ook hier is de brand niet begonnen

Breng rookmelders aan in huis. Koppel ze zodat je het op zolder hoort als er beneden iets mis is.

een tijdje heel grote hitte zijn geweest. Omdat andere oorzaken niet te vinden zijn, is de conclusie dat dit de mogelijke oorzaak van de brand is. De onderzoeker zegt dat de bewoners er niets aan konden doen. Apparaten gaan soms stuk en veroorzaken kortsluiting. Hij gaat nog wel uitzoeken of deze koffiezetter vaker dan anders tot brand leidt. Hij denkt wel dat een rookmelder de schade had kunnen beperken en vertelt Hertong dat rookmelders draadloos kunnen worden gekoppeld zodat ook op zolder te horen is als er beneden een onraad ruikt. „Er zijn buren die gekoppelde rookmelders met elkaar delen, om iemand sneller te kunnen helpen die minder zelfredzaam is”, zegt Van der Ploeg.

Reanimatie onmogelijk

Lia belde 112 en volgde de aanwijzingen op. Dick stopte met ademhalen. Reanimeren kon niet omdat Lia, klein van stuk, hem onmogelijk uit de stoel kon krijgen. Ze kreeg de opdracht de deur vast open te doen, zodat ambulancepersoneel naar binnen zou kunnen. Voor de zekerheid zette ze de voor- én zijdeur open. Dat was zijn redding. Toen de verplegers binnenkwamen, was Dick weer bij kennis en vertelde hij de even daarvoor gearriveerde politie dat hem niets mankeerde. Hij had geen idee wat zich in de kamer afspeelde. Maar de apparatuur die de verplegers standaard bij zich hebben, gaf het sein

Ouderlijk huis

Gemeenten in deze regio hebben nauwelijks zicht op de huisvesting van Oost-Europese arbeidsmigranten. Ze kunnen daardoor nagenoeg niet optreden tegen uitwassen. Dat zeggen bedrijven die in de afgelodonderdag 21 februariseizoenar2019 pen jaren duizenden beiders naar Twente haalden. GO

Kijk op tubantia.nl/video De ‘brandlezer’ onderzoekt secuur de keukenbrand

Arjan te Bogt Kelly Adams

GO

In huize Kortman hangen inmid-

trokken.

Frank Timmers Nu ze er toch zijn, controleert Enschede het duo meteen de twee brand-

van een alarmerend hoge concentratie koolmonoxide. In de ambulances en in het ziekenhuis moesten beiden aan het zuurstof, ook Lia, die in de korte tijd binnen al vergiftigingsverschijnselen had opgelopen. Dinsdag om elf uur werden ze ontslagen. Ze wilden zelf graag weg, maar Lia zegt dat ze beter nog een dagje hadden kunnen blijven. Eerst was er de euforie van het nog samen zijn en de grote belangstelling, maar daarna stak een gevoel van huiver de kop op en begonnen ze zich lichamelijk beroerd te voelen, alsof er nog allerlei gif weggewerkt moest worden. Dick vertelt deze vrijdag dat hij

Twente zijn. Maar niemand weet dat precies. Arbeidsmigranten schrijven zich lang niet altijd in bij een gemeente waar ze wonen. Gemeenten hebben er ook op andere manieren nauwelijks zicht op. Dat zeggen Evers en Martin ter Elst van Euro Rentall uit Denekamp, een bedrijf dat van Hoogeveen tot Lichtenvoorde 550 arbeidsmigranten aan het werk heeft en huisvest. Twente is niet uniek, zegt voorzitter Joep Thönissen van de landelijke Vereniging Huisvesters Arbeidsmigranten. Hij herkent landelijk het beeld dat gemeenten niet weten hoeveel arbeidsmigranten in hun gemeenten wonen en onder welke omstandigheden. „Struisvo-

BRANDONDERZOEK AFLEVERING 1 Reutum Hans Evers is de oprichter van Marquette Detachering, een uitzendbureau dat arbeiders uit Oost-Europa naar Twente haalt. Hij schat dat er 25.000 arbeidsmigranten in

woensdag 17 april 2019

Melders

Amsterdam heeft de wedstrijd dels drie koolmonoxidemelders, vrijdag Jong Ajax tegen FC die een van geschrokken zoon heeft Twente verboden uit vrees voor meegebracht. Volgens de brandernstige ongeregeldheden. Maar weermannen zitten er twee op de Twente kan ook zonder te speverkeerde plek – één bijvoorbeeld len kampioen worden. De huldibij een glazen tuindeur waar ’s ging is dan op dinsdag. avonds een gordijn voor wordt ge-

gelpolitiek. Als je niet weet dat het er is, dan hoef je niet op te treden.” Dat er nauwelijks zicht is op gastarbeiders erkennen de gemeenten Tubbergen en Dinkelland. Daar loopt nu een onderzoek naar de huisvesting van arbeidsmigranten. Thönissen ziet dat gemeenten vaak pas in actie komen bij overlast. „Overlast die ontstaat, omdat er

‘Pieter oordeelt niet’ ▲ De

uitgebrande schuur in Overdinkel. De grond ligt bezaaid met glassplinters van zonnecollectoren. FOTO’S FRANK TIMMERS

Labradoodle Pieter is schoolhond. Hij helpt kinderen met lezen en maakt hyperactieve kinderen rustig. „Pieter oordeelt niet. Tikt je niet op de vingers als je iets fouts doet.”

Quido Harmsen doet onderzoek naar de oorzaak van een brand in een woning aan de Nachtegaalstraat in Almelo. FOTO’S CEES ELZENGA

In bed krijgen laptops en mobieltjes het snel te heet Onderzoek naar brand in een woning in Almelo laat zien dat we ons onvoldoende bewust zijn van de risico’s van laptops, mobieltjes en opladers. „Als ik zou zien dat ergens een mobieltje onder het kussen en aan de oplader ligt, dan zou ik ingrijpen”, zegt brandonderzoeker Quido Harmsen. Download de Tubantia-app of kijk op tubantia.nl/video

Almelo/Enschede

B

randweerman Quido Harmsen staat met collega Berno Hospers in de zwart geblakerde slaapkamer van een hoekwoning aan de Nachtegaalstraat in Almelo. Zij zijn twee van de vijf brandonderzoekers van Brandweer Twente. De Twentsche Courant Tubantia volgt het team. Zondagavond laat is daar brand ontstaan. Er kwam om 22.56 uur een melding van de overkant over rook uit het slaapkamerraam. De brandweer kon de brand beperkt houden tot die slaapkamer, ondanks houten vloer en houten kapconstructie. De bewoner was niet thuis toen de brand ontstond. Bij de trapopgang is een scherpe scheidslijn te zien tot waar roetdeeltjes vrij spel hadden. Vanaf die lijn hebben ze de hele bovenverdieping - twee slaapkamers en de overloop - zwart gekleurd. Er hangt een penetrante geur die erop wijst dat kunststoffen hebben gesmeuld en gebrand. De beschermkapjes zijn van de stopcontacten af. De bewoner vertelt dat

hij ze heeft weggehaald omdat hij wil gaan behangen. Er zit geen stroom meer op. De zekering is gesprongen van de groep die voor stroom boven zorgt. Maar Harmsen en Hospers zien aan de brandpatronen op de wanden dat kortsluiting niet de oorzaak van de brand is. Verkleuringen wijzen uit dat de brand niet op deze hoogte, vrij laag bij de grond, heeft gewoed. „De groep is eruit gevlogen als gevolg van de brand”, constateert Harmsen. Opvallend zijn de contouren op de schuine wand boven het bed. Die doen Harmsen en Hospers vermoeden dat de brand bij het bed moet zijn begonnen. „Je ziet een soort afdruk op het schuine plafond en op de zwart geworden balk, en daaronder zie je het bed. Op het bed zie je een zwarte af-

Je ruikt minder goed als je slaapt en je wordt niet zo gauw wakker van het smeulen – Quido Harmsen

Oplader

De bewoner vertelt dat hij rookt, maar dat hij niet op bed heeft liggen roken. Hij had op de slaapkamer zondag een tijd Netflix gekeken voordat hij rond 19.30 uur wegging. Hij vertelt dat hij de laptop op bed had laten liggen, aan de oplader. De matras is grotendeels weggebrand. Aan het restant ervan kleeft nog een verkoolde laptop. Harmsen concludeert dat het meest aannemelijke scenario is dat de brand bij de laptop op het bed is

aantal te kappen bomen op bijvoorbeeld de Sallandse Heuvelrug en in natuurgebied Springendal. Staatsbosbeheer liet maandagavond bij monde van Harrie Hekhuis, afdelingshoofd Beheer en productie van Staatsbosbeheer, weten hierover in gesprek te zijn met de provincie Overijssel. Dat deed Hekhuis in het programma Nieuwsuur. Hij zei dat Staatsbosbeheer voor een meer afgewogen beleid is, waarbij niet alleen de biodiversiteit wordt gestimuleerd, maar ook de klimaatdoelen. Volgens Hekhuis komt dat evenwicht nu onvoldoende tot uitdrukking. „De kritiek raakt ons”, zei hij. Volgens hem is het ook lastig te begrijpen dat aan de ene kant de boodschap wordt verspreid dat er

14

bomen bij moeten komen, terwijl er intussen veel bomen gekapt worden. Voor de Sallandse Heuvelrug gaat het om 150 hectare, in het Springendal in Noordoost-Twente om 10 tot 12 hectare. In Nederland verdween tussen 2013 en 2017 5400 hectare bos. Dat kappen van bossen gebeurt om de verscheidenheid aan planten diersoorten te verbeteren. Die

Er moeten tienduizenden hectares bos bij gaan komen – Harrie Hekhuis

biodiversiteit staat namelijk onder grote druk. Door meer hei en zandverstuivingen te creëren willen organisaties als Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten de soortenrijkdom verbeteren. Het kappen van bomen stuit de laatste weken op steeds omvangrijker protest. Natuurmonumenten kondigde onlangs al aan de plannen opnieuw met de leden te gaan bespreken. En onder druk van de publieke opinie schuift nu ook Staatsbosbeheer op. „Wij vinden ook dat het anders moet”, aldus Hekhuis. „We gaan kijken of in de natuurherstelprojecten wel de goede balans zit. Moeten we niet meer met klimaat en bomenbehoud doen? Minder ontbossing en meer bos aanleggen. Er

moeten in Nederland tienduizenden hectares bos bij gaan komen.” Toch stopt Staatsbosbeheer niet radicaal met kappen. „Dat vinden we een te simpele opvatting. De natuurherstelkap heeft soms ook een heel zinvolle achtergrond. Maar het moet minder tot ontbossing leiden. Het moet gecompenseerd worden met nieuw bos.” Op dit moment wordt, in verband met het broedseizoen, sowieso geen bos gekapt. En in Overijssel komen er tot 2023 ook veel nieuwe bomen bij. Gedeputeerde Staten gaan een motie van D66, SP en GroenLinks uitvoeren, waarin staat dat er 1,1 miljoen bomen aangeplant moeten worden. Rond de zomer buigen Provinciale Staten zich over een plan van aanpak.

Zorgwekkend

De brandonderzoekers zien vaker brand ontstaan door laptops, tablets en mobieltjes die onbeheerd aan de oplader worden achtergelaten. Zorgwekkend vinden ze de gewoonte van jongeren om hun mobieltje onder het hoofdkussen te leggen als ze gaan

slapen. „Je ruikt minder goed als je slaapt en je wordt niet zo snel wakker van de stank door smeulen”, waarschuwt Harmsen. Hij zegt dat de kans op brand waarschijnlijk heel klein is als het aantal incidenten wordt vergeleken met het gigantische aantal van dergelijke apparaten. „Maar ik zie het als brandweerman toch te vaak gebeuren”. Zelf neemt hij geen enkel risico: bij hem thuis ligt ’s nachts niets aan de oplader, gaat de stekker van de tv uit het stopcontact en de droger niet aan. De brandonderzoekers hopen dat mensen zich van de risico’s meer bewust zijn.

– Lia Kortman

geen goede huisvesting is, waardoor mensen in te grote groepen op locaties wonen waar dat onwenselijk is”, zegt hij. „Zo houd je de negatieve spiraal in stand. Gemeenten hoeven alleen ruimte beschikbaar te stellen, de financiering kan de sector zelf. Maar de behoefte aan huisvesting is schrikbarend hoog.”

Ontdaan

Twente reageerde wedstrijdverbod: „ uitermate vervelen gen voor deze be strijd, een duel waa schap op het spe Twente, deze besl men”, aldus algem Paul van der Kraan Koen Groenewo raad van commissa de negatieve reacti ciale media, over h lijkt wel of sommig in de ogen niet gu toch legitiem om wedstrijd in de Ar gespeeld? Daarme ook op voor onze s mer dat het niet ko te accepteren dat d dan die wedstrijd v

Pagina 17: ‘Spart het gaat alleen om

Hygiëne

Zowel Evers als Ter Elst kennen voorbeelden van plaatsen waar in strijd met de regels wordt gehandeld. Waar wonen niet mag en de omstandigheden pover zijn. Locaties waar vraagtekens zijn te zetten bij de brandveiligheid, hygiëne en leefbaarheid. En waar meer mensen

sen.Sport „Als ze14 maandagochtend alle& 15 maal zeggen: ‘Wij komen niet meer’, dan valt er veel stil. Zij hebniet alleen naar gemeenten, maar ook naar werkgevers. Die moeten zich volgens hem meer in de discussie over huisvesting mengen. „Arbeidsmigranten komen hier een tubantia.nl paar jaar hard werken. We moeten hetaantrekken.” laatste nieuws ons hunVoor welzijn

5

‘Dit lijkt wel CSI’

E

en felle brand verwoestte op de ochtend van vrijdag 8 februari een schuur achter een woning aan de Hoofdstraat in Overdinkel. De brandweer moest met meerdere eenheden uitrukken om het vuur te bestrijden en erger te voorkomen. Harde wind bemoeilijkte Saskia Minkman het blussen. Niemand raakte gewond. De blusploegen zijn allang weg als om Almelo/Hengelo ▲ Ook van de zonnecollectoren is weinig meer over. Het glas is als één uur ’s middag Folkert van der Ploeg en ls Pieter, een 4-jarige Berno Hospers, leden van het team brandhetAusware uiteengespat. tralische labradoodle, door onderzoek van Brandweer Twente, beginde gangen van basisschool nen met research naar de oorzaak van de De Noorderborch in Almelo wanbrand en het verloop ervan. Van der Ploeg ▲ Hond Pieter zorgt ervoor dat doen, legt Erna Nijeboer uit. „Erhangt is delt, roepen leerlingen zijn naam een fototoestel om zijn nek en trekt hier een jongen met ADHD die blauwe rubberen handschoenen aan. Hoslezen leuk wordt. FOTO EMIEL MUIJDERen kriebelen leerkrachten hem als opdracht kreeg Pieter een parMAN even onder zijn kin. „Ze zijn echt pers pakt een schijnwerper. cours te laten afleggen. De leer- De aanwezigheid van zonnecollectoren dol op hem”, vertelt eigenares en ling was heel druk in de voorbe-op het schuurdak maakt deze brand voor juf Erna Nijeboer (50) uit Henreiding, en Pieter stond dus ookhen te het onderzoeken waard. Op het terrein gelo. stuiteren. Dat parcours lukte dus Pieter is sinds 2017 schoolhond van nieuwe energiebronnen valt nog veel niet. Totdat de leerling doorkreeg op De Noorderborch. Iedere dins- VERKIEZING te leren, zowel wat betreft oorzaken van dat als hij rustig bleef, hij de hond dag gaat hij mee naar Almelo. Als brand als de wijze van brandbestrijding. De het parcours kon laten lopen.” onderzoeksvraag luidt: hebben de collectoErna Nijeboer moet samenvatten Pieter komt als geroepen op een wat Pieter doet op school, zegt ze: ren een rol gespeeld bij de brand? reguliere school als De Noorder„Hij brengt rust.” Pieter wordt inborch, waar sommige leerlingenOriëntatie gezet bij kinderen die bijvoorSchoolhond Pieter maakt met gedrags- of concentratieprobeeld faalangst hebben. Hij stelt kans op de titel ‘Leukste hond Elk onderzoek begint met een inspectie op blemen worden opgevangen. „Hij ze gerust, door naast ze te liggen. van Nederland’. Hij is samen afstand, een oriëntatie. Van der Ploeg en wandelde een tijdje wekelijks met Ook laat hij zich ‘voorlezen’ door met vier andere honden geHospers willen een goed overzicht en legeen meisje dat heel onrustig gen dat op foto’s vast. Aan de straatkant zijn kinderen die een hekel hebben nomineerd door dj Gerard wordt van steeds nieuwe leer- geen brandsporen te zien. Lopend naar aan lezen of dyslectisch zijn. Ekdom van Radio 10. Uit krachtenen voor de klas. Een vast achteren neemt de rooklucht sterk toe. Het 1400 inzendingen zijn der doorPloeg (midden) ▲ Brandonderzoekers Folkert van Berno moment, ze de onrustpad is bezaaid met donkere glassplinters; hondenkenner Martin Gaus Luisteren Hospers (rechts) nemen de situatie op. De eigenaar kijktwaardoor mee. beter aan kan.” vijf honden geselecteerd, Zo mag Ties Burks (8) deze dinszelfs in de tuin van de buren liggen die. onder wie de Hengelose dag met Pieter naar de speciale Het is een huis met een diepe tuin, waar Pieter. Stemmen kan tot morleesruimte. Als Ties zit, vlijt Pieter Pup in de loop der jaren de bebouwing toenam: genavond 20.00 uur, via zich neer op het kussen naast De labradoodle kwam als pup inmet een schuur voor opslag en een werkradio10.nl/ekdomindemorgen. hem. „Normaal vind ik lezen alhet leven van Erna Nijeboer. Hetplaats, gemaakt van plaatwerk, houten paVrijdagmorgen wordt de tijd heel stom”, vertelt hij, terwijl was niet direct de bedoeling datlen en stalen balken. Dan volgt een flinke winnaar bekendgemaakt. hij zijn arm om de hond heen hij schoolhond zou worden, maar lap kunstgras en helemaal achterin, voorbij slaat. „Maar nu mag ik Pieter hij bleek heel geschikt om ingezet het speeltoestel, staat nog een tuinhuisje. voorlezen. En dan heb je echt het te worden als therapiehond. De De ravage aan de aanbouw is enorm. De gevoel dat hij naar je luistert.” Hengelose volgde alle opleidingen stalen H-balken waarop het dak rust, zijn Erna Nijeboer: „Pieter oordeelt die nodig waren. Het werk met doorgebogen en de palen eronder zijn door niet. Tikt je niet op de vingers als Pieter is voorlopig vrijwillig, Erna de vlammen bijna verzwolgen. Een aanje fouten maakt.” doet het naast haar werk als juf hangwagen ligt op z’n kant. Pellets die geen De hond spiegelt zich aan het Download de Tubantia-app van groep 1-2. „Hij bereikt zo veel. vlam hebben gevat, liggen er op een hoop of kijk op tubantia.nl/video Het zou mooi zijn als hij een vaste gedrag van de kinderen, zodat zij voor. Afgezien van het glaswol is zo goed zich bewust worden van wat zij Hond Pieter helpt leerlingen plek in het onderwijs krijgt.” als alles op de grond zwartgeblakerd. Van der Ploeg zegt dat het boven de 660 graden moet zijn geweest omdat ook aluminium is gaan smelten. Hij fotografeert, pakt een ladder en bekijkt het schuurdak van boven. Dat blijkt helemaal bedekt te ▲ Berno Hospers speurt tussen de verbrande spullen naar aanwijzijn met de grijze resten van een Amerizingen die iets kunnen vertellen over de oorzaak.

verblijven dan bekend. „Arbeidsmi-

granten van zijn belangrijk voor de Nevier Europa derlandse economie”, zegt Thönis-

recht op fatsoenlijke huisvesTWENTEben VANDAAG 13 ting.” Hij wijst voor een oplossing

Overdinkel

Leukste hond van Nederland

begonnen. Er zijn twee mogelijkheden: de accu is uit zichzelf ontploft - wat wel eens gebeurt - of ze is bij het opladen steeds verder verhit geraakt doordat de warmte door de matras en mogelijk door het dekbed niet weg kon, waarna de boel is gaan smeulen en uiteindelijk gaan branden.

Hij keek met grote starende ogen maar zag me niet

Frank Timmers

A

druk van het matras”, beschrijft Harmsen. De lattenbodem van het bed heeft aan de onderkant geen enkele brandschade.

FOTO’S ROBIN HILBERINK

verwoeste schuur lopen. Het zijn duizenden scherven seks in plaats van Polen. en splinters van gesprongen zonnecollectoren. Daar valt voor de brandweer lering uit te trekken.

– Joep Thönissen

GO

▲▶ Brandweerman

▲ Dick Kortman is nipt aan de dood ontkomen. Hij krijgt tips van Folkert van der Ploeg en Paul Sijtema (rechts).

Ze zijn Het belangrijk voor is geen grind dat onder de schoenen van de redactie@tctubantia.nl de Nederlandse brandonderzoekers knerpt als ze achterom naar de Bijlage Z: Vakantiepark Nooreconomie dikhoeve in Reutum kiest voor

TWENTE VANDAAG

woensdag 17 april 2019

ONDERZOEK BRAND

Frank Timmers

regelmatig naar de cv-ketel loopt om te kijken of de onderklep er goed tegenaan zit. Zondag was de verwarming uitgevallen, maandag was de installateur komen kijken en had het klepje er niet meer goed tegenaan gekregen. Dat leidde volgens Dick ‘voor 99 procent zeker’ tot een verkeerde trek en stroomde koolmonoxide het huis in. Maar Dick en Lia willen niet met de beschuldigende vinger wijzen. Brand- en incidentenonderzoeker Folkert van der Ploeg en preventiemedewerker Paul Sijtema van brandweer Twente zijn deze middag op bezoek en vertellen dat het wel vaker misgaat door verkeerd installeren. Jaarlijks overlijden in

melders. Eén geeft een nauwelijks Gisteravond besloten de dat burgehoorbaar signaal. Dick zegt hij meesters van Amsterdam en Ouwel een nieuwe batterij heeft, der-Amstel opPloeg basis weigert van politie-inmaar Van der die formatie een streep te halen door de erin te doen. Het alarm is volgens wedstrijd waarin Twente kampiopschrift houdbaar tot augustus oen kon worden. Volgens de politie 2019 en voldoet dus niet meer. Een diende rekening worden gehoublik in het boekjetevan de cv-ketel den ‘ernstige wijstmet uit dat die vanwanordelijkhe1988 is. Dick den enzeggen verstoringen van gaan de openen Lia dat ze hem bare orde’. ook Dealwedstrijd vervangen, doet hij hetmoest nog plaatshebben in hetover kleine goed. De discussie welstadion of niet op de Toekomst, waar gas sportpark heeft hen langer dan de beplek waswas voor slechts 185 suppordoeling doen aarzelen. ters van Twente. vertrekt, Daarom vroeg Als de FC brandweer hanTwente de wedstrijd te verplaatsen gen er vier deugdelijke melders op naar de Johan ArenA de goede plaats.Cruijff Voor de vijfdewaar veel terecht kunnen.koAjax gaanmeer Dickfans en Lia een nieuwe gaf gehoor. pen.daaraan Ook ingeen de buurt zijn al appaLeden van Vak-P kondigden aan raatjes gekocht. „Niemand had er hoe ook Lia. massaal een”,dan vertelt Dicknaar staatAmsterer nog dam gaan om te dat feesten. De polialtijdteversteld van hij helemaal tie achtte reëel dat duizenden niets heefthet gemerkt. In het ziekenfans uit Twente naar de hoofdstad huis hebben ze gezegd dat COzouden reizen hetdood uit de vergiftiging wel en eendat mooie hand zouhij lopen. De KNVB is teleuris, maar betreurt niet dat ze aan gesteld dat FCisTwente Ajax hem voorbij gegaan.en HijJong is van niet oplossing konden plan samen om 102 een te worden en een favinden. De te bond werd maandag milierecord vestigen. van de problemen op de hoogte gesteld en bemiddelde vergeefs. „He-

laas”, aldus de KN bod respecteert. De gemeente En teert de keuze v Mocht Twente vr spelen kampioen w verliest van Helm komt er niet al die d end een georganis woordvoerder Ton is de volgende Twente. Betrouwba gen dat er dan dins dion een huldiging

Sensationeel! Grote vraag: hoeveel arbeidsmigranten telt Twente? Ajax bij beste

Hertong verzekert dat hij rookmelders gaat plaatsen. Afgelopen nacht verbleef hij met zijn vrouw en hun twee kinderen van 9 en 12 in een hotel. De komende maand zullen ze zijn aangewezen op vrienden en familie. Elke keer als hij en zijn vrouw het huis binnenstappen schieten de tranen in hun ogen. Dit is zijn ouderlijk huis. „Dat wil je zo niet zien”, zegt hij.

- Folkert van der Ploeg

H A RT VO O R

Streep door kampioenswe

Frank Timmers

ovincie onderzoekt bomenkap na kritiek op ‘kaalslag’

ncie Overijssel gaat onen of er minder bomen kunnen worden. Dat is oken met Staatsbosbendschap Overijssel, Naumenten en Overijssels er Grondbezit.

3

GO

TWENTE VANDAAG

emisch kket lekt: aos bij zorgers

Waait het hier wel hard genoeg voor w

TWENTE VANDAAG

zaterdag 23 november 2019

kaans systeem van zonnecollectoren die uit buizen bestaan. Het zou 28 centimeter boven het dak moeten staan, maar het is er nu op gezakt. Via een raam in de gevel heeft het vuur geprobeerd het stenen bijgebouw van het woonhuis binnen te dringen.

Blaffende hond

Als eigenaar Eppy van den Berg, die er met vrouw en kind woont, terugkomt van zijn werk en de brandonderzoekers bezig ziet zegt hij: „Dit lijkt wel CSI.” Hij geeft aan graag de oorzaak van de brand te willen weten, al was het alleen maar om brandstichting te kunnen uitsluiten. Een gesprek met de bewoner is een belangrijk onderdeel van het brandonderzoek. Van den Berg vertelt dat hij ’s ochtends rond kwart over zes door het blaffen van zijn hond wakker werd. Hij zag dat het achter brandde, pakte de handbrandblusser en liep naar de schuur. Hoge vlammen sloegen om de muur heen en de wind blies de hitte in zijn gezicht. 112 bellen was beter dan blussen. „Ik ben bedrijfshulpverlener”, zegt hij. „Je moet altijd eerst aan je eigen veiligheid denken, heb ik geleerd.” Van der Ploeg en Hospers komen het volgend via Van den Berg aan de weet

De grote pelletkachel in de aanbouw is een paar dagen geleden uit elkaar ge1haald en schoongemaakt. Twee dagen gele-

den gooide Van den Berg voor het laatst as in een grote ijzeren bak en vervolgens in een van de vier vuilnisbakken in de schuur. Die as was volgens hem helemaal koud.

Met de uitbouw de tuin in trok de automonteur ook elektriciteit door naar 2 achteren. Hij vertelt dat hij daarbij ook steeds nieuwe zekeringen aanbracht. ’s Nachts heeft er volgens hem alleen stroom gestaan op een lampje aan het schuurdak.

De zonnecollectoren zijn zo’n twee jaar oud. Ze kunnen volgens Van den Berg 3 in het donker van zes uur nog amper stroom hebben ‘gemaakt’.

In de schuur stonden onder meer een kannetje met benzine, vijf motorzagen 4 die ook allemaal nog wat brandstof in de

tank zullen hebben gehad, een volle en een halfvolle gasfles.

bewoners hadden de laatste tijd geen last van knaagdieren. 5 De Lees verder op pagina 14

HET WEER


DE RAGGENDE MANNE HEBBEN HAAST Bob Fosko is ziek maar de tour móét doorgaan

In de media

GLANSROL ALS DRANKVERSLAAFDE Wint Richard E. Grant eindelijk een Oscar?

H A RT VO O R D E R EG I O | O O G VO O R D E W E R E L D

donderdag 21 februari 2019

TWENTE VANDAAG

woensdag 29 mei 2019

7

GO

Ayleen wil op SAUNABRAND Thuiszorgpoot TSN intv bewijzen dat handen van Espira alle mannen Thuiszorgorganisatie TSN is vreemdgaan overgenomen door het

De brandlezers van Twente ALMELO

windmolens? Antwoord op acht vragen over windenergie

D E R EG I O | O O G VO O R D E W E R E L D

Pagina 12 & 13

Drentse zorgbedrijf Espria. Het bedrijf met 1.800 medewerkers blijft als zelfstandige organisatie bestaan. De overname heeft geen gevolg voor het aantal arbeidsplaatsen. De van oorsprong Twentse ADG Dienstengroep stoot TSN af, omdat het zorgbedrijf steeds minder goed past onder de paraplu van de dienstengroep. Nadat TSN stopte met huishoudelijke zorg, kwam het accent te liggen op specialistische zorg. TSN werkt al samen met Espria. Deze onderneming biedt verpleging, verzorging, thuiszorg, geestelijke gezondheidszorg, jeugdgezondheidszorg, verstandelijke gehandicaptenzorg en zorg op afstand met behulp van technologie. TSN biedt thuiszorg in Groningen, Drenthe, Gelderland, Overijssel, regio Amersfoort, Haarlem, Utrecht en Rotterdam.

woensdag 17 april 2019

FOTO’S CEES ELZENGA

edstrijd

op st

◀ Brandonderzoeker Berno Hospers en Tom Hallink van de Sportfabriek. FOTO CEES ELZENGA

Pagina 7

Broei Met enige regelmaat komen saunabranden voor. De oorzaken die de Twentse brandonderzoekers de afgelopen jaren hebben gevonden, lopen uiteen van oververhitting van spotjes en verkeerde montage van de rookgasafvoer van kachels tot een slechte aansluiting van de schakelaar en zelfs broei in handdoeken. Als lappen textiel als handdoeken niet op hoge temperatuur worden gewassen, blijven er natuurlijke oliën in achter. In de droogtrommel kunnen die gaan broeien en uiteindelijk zelfs brand veroorzaken. Bij een sauna waar ze een nieuwe wasmachine hadden gekocht en energiezuinig op lagere temperatuur waren gaan wassen, moesten ze dat uiteindelijk duur bekopen.

Als een halogeenlampje z’n warmte niet kwijt kan...

Essent laat eigen verkopers doorlichten

NVB, die het ver-

ENSCHEDE

Speuren tussen 50 tinten zwart

ontdaan op het „We vinden het nd dat enkele daelangrijke wedar het kampioenel staat voor FC lissing is genomeen directeur n. old, lid van de arissen, baalt van ies, vooral op sohet verbod: „Het gen ons het licht unnen. Het was m te vragen of de rena kon worden ee kwamen we supporters. Jamon, en we hebben die burgemeester verbiedt.”

Pas op met accu’s Laptop of mobieltje opladen in bed? De brandweer waarschuwt voor het gevaar van te warme apparatuur.

tubantia.nl Voor het laatste nieuws redactie@tctubantia.nl

Pagina 4 & 5

ta mag verliezen, de promotie’

Al 700 miljoen euro voor wederopbouw Notre-Dame

Een vrouw en vier mannen, samen één missie: in een zwartgeblakerde ravage de brandoorzaak vinden. De Twentsche Courant Tubantia volgt dit jaar het team brandonderzoek van Brandweer Twente. Frank Timmers Enschede

Folkert van der Ploeg, Quido Harmsen, Berno Hospers, Frans Dekker en Lieke Kwintenberg zijn brandonderzoekers. Als de brandslangen weer zijn opgerold, rukken zij uit om in de puinhopen te speuren naar

de oorzaak en het verloop van de brand. Informatie daarover is om van te leren, zowel op het vlak van brandbestrijding als op het gebied van preventie. Bij een brand in Overdinkel ontdekte het team deze maand dat sommige zonnecollectoren in duizenden scherven uiteen

HET WEER vr 13°C

Een halogeenlampje in de verdrukking kan zelfs in een sauna brand veroorzaken. Dat heeft vorige week de Sportfabriek Vriezenveen moeten

De bever rukt ervaren. „Goed ingrijpen van personeel en brandweer heeft de schade beperkt naar Twente, gehouden”, zegt brandonderzoeker Berno Hospers. Branden in sauna’s komen kunnen spatten. hebbenna de Bijna elfZe maanden vaker voor en hebben verscheidene oorzaken. ‘en dat is een het nooit eerder moord gezien op Daanen Mellée heeft spelen het de meteen doorgisteren naar op- verrijking’ recherche Hallink inspecteert Hospers de nieuw onderzoek gedaan in Frank Timmers het landelijke kenniscenOpnieuw onderzoek in woning Daan Mellée op

de woning aan Het Oostertrum. Vriezenveen de plek waar de Ensche- Pagina 3 Wat voorveld, de leek alleen op 3 julivoor 2018 dood geoor ‘brandlezer’ maar zwartdeër is, bestaat vonden werd. uit Een team van Berno Hospers was de brandonderzoekers meer dan tien rechercheurs het opsporen van de vijftig verschillende tinten. en forensisch oorzaak van de brand Ongeveer zes op de tienspecialisten was aanwezig in de woning. donderdagmorgen in branden weten ze te duiden Waarom de politie wederom de Sportfabriek in Vriezenveen met een aan zekerheid grenen zo lang na dato - in het een makkie. Alles wees naar een zende waarschijnlijkheid. huis moet zijn, werd buren en zwart geblakerd hoekje in de Brand verwoest en daarom nabestaanden van Daan Melsauna waar een lampje had gezeblijft er altijd een onzekerlee niet verteld. Een woordten. Hospers was er donderdag heid over. voerder hult zich daarover in vroeg bij, omdat hij die ochtend stilzwijgen. ook een taak had bij de bestrijPagina 13 t/m 15: Hij zegt alleen dat er ‘aanvullend technisch onding van de brand. Hij zorgde met ‘Dit lijkt wel CSI’

V

Jaargang 175 Deze krant is onderdeel van:

do 12°C

NL & de Wereld

FOTO CEES ELZENGA

nschede respecvan Amsterdam. rijdag zonder te worden als Sparta mond Sport, dan dag of het weekseerd feest, zegt Kamp. Maandag wedstrijd van are bronnen zegsdag voor het stag is.

derzoek’ wordt gedaan. Drie personen werden sinds het misdrijf aangehouden. Twee van hen - beide op vrije voeten - worden Prijs €nog 2,60altijd als verdachten gezien; Bart de J. (37) uitGeen Hengelo enontvangen? Debbie G. krant (32), deBel Enschedese waar 088-0561570 Mellée een knipperlichtrelatie mee had.

Hulphond Pieter helpt Ties lezen

14 TweNTe VANdAAg

Nederland & de Wereld

donderdag 21 februari 2019

Pagina 4

GO

een ventilator voor overdruk in een ruimte opdat vuur niet daarnaartoe zou overslaan. Toen hij en zijn collega’s arriveerden had een medewerker al vier schuimblussers in de sauna leeggespoten. Het levert hem de complimenten van Hospers op en later een lintje van de bedrijfsleiding. Schouderklopjes heeft Hospers ook voor zijn eigen collega’s, die,

Brandlezers De Twentsche Courant Tubantia volgt dit jaar het team van Brandweer Twente dat branden onderzoekt om ervan te leren. Vandaag aflevering 4.

eenmaal ter plekke, het blussen overnamen. „Het vreemde was dat toen alles onder controle leek, het gebouw zich toch weer met rook vulde. Collega’s braken een stuk plafond uit de sauna en ontdekten dat het erboven al was gaan branden. Hadden ze dit niet gezien, dan was het met al dat hout in het gebouw, een heel grote brand geworden”, vertelt Hospers. Het verborgen vuur was echter snel bedwongen. Samen met bedrijfsleider Tom

sauna. In de houten cabine vindt Hospers links boven in een hoek een diep ingebrande plek in de schrootjes. Het is een van de twee plaatsen voor de verlichting. Hier zat een halogeen lampje in een krappe nis die door een matglazen venstertje werd afgedekt. Halogeenlampjes worden heet. De hitte kon geen kant op. Hospers: „Dan krijg je pyrolyse: uit het hout komen gassen die gaan branden”. Hospers vraagt of het lampje de hele nacht is blijven branden. Hallink denkt van niet, maar absolute zekerheid daarover komt er niet, ook niet als ze samen het regelpaneel van de stroomvoorziening van de Sportfabriek bekijken. Ze kunnen alleen vaststellen dat er kortsluiting is ontstaan in de groep die naar de sauna gaat. De isolatie van het lampje is weggesmolten, waardoor de draden contact konden maken.

Als Hospers het venster voor het lampje in de andere hoek weghaalt, doet hij een bijzondere ontdekking. Hij ziet dat het hout ook daar al is verkleurd. Het levert ondersteunend bewijs op voor zijn verklaring van de brand. Het sportcomplex heeft twee sauna’s. In de andere cabine is eerder al de halogeenverlichting door ledlampen vervangen. Die worden niet zo warm. De brandonderzoekers van Brandweer Twente hebben vaker halogeenlampen die hun warmte niet kwijt konden als veroorzakers van brand aangewezen. Winkelbranden die achter het plafond met halogeenspotjes ontstonden, zijn daar een voorbeeld van. Brand door ledlampen hebben ze nog niet eerder meegemaakt. Maar dat neemt niet weg dat ook hier bij montage voorzichtigheid is geboden. „Het vermogen van ledverlichting wordt steeds hoger en op de lampen staan niet voor niets waarschuwingen voor oververhitting”, zegt Hospers’ collegaonderzoeker Folkert van der Ploeg. Download de Tubantia-app of kijk op tubantia.nl/video

TWENTE VANDAAG 15

donderdag 21 februari 2019 GO

Succesvolle proef: vier dagen werken voor vijf dagen loon Nederland & de Wereld

Folkert van der Ploeg (49) n

do 18°C

vr 19°C

Lieke Kwintenberg (23)

Brandweerman

Jaargang 175 Prijs € 2,60 sinds 2004 Deze krant is onderdeel van: n BrandonderGeen krant ontvangen? zoeker sinds 2008 Bel 088-0561570

n Coördineert, weet volgens z’n collega’s alles van elektra en is de enige gespecialiseerde natuurbrandonderzoeker.

n Brandweervrouw sinds 2016 n Brandonderzoeker in opleiding n Afgestudeerd forensisch onderzoeker, is volgens de andere teamleden analytisch en een nauwkeurig werkpaard. Ook noemen ze haar leer- en nieuwsgierig.

Berno Hospers (52)

Quido Harmsen (39) n Brandweerman sinds 1996 n Brandonderzoeker sinds 2018 n Volgens z’n collega’s ‘een vakidioot die brand ademt’. Instructeur brandverloop die ‘alles wil verklaren en zelf uitzoekt en test’.

Frans Dekker (61)

n Brandweerman sinds 1998 n Brandonderzoeker sinds 2013 n Zorgt volgens z’n collega’s voor structuur en balans in de club, is specialist brandveiligheid, regelgeving en preventie, vertaalt resultaten naar leermomenten.

n Brandweerman sinds 1978 n Brandonderzoeker sinds 2012 n De oude rot in het vak, tevens roc-docent en specialist op het vlak van bouwconstructies. Branden zijn volgens z’n collega’s voor hem verhalen die hij verder vertelt.

FOTO’S CEES ELZENGA

Speuren naar leerstof voo or de brandweer WERKWIJZE Vervolg van pagina 13

Van der Ploeg en Hospers zoomen nu steeds verder in. V-vormige roetpatronen op de muur laten zien waar de hitte het grootst is geweest: hoe lichter, hoe heter. Ook de mate waarin houten balken zijn ingebrand geeft aan waar het vuur het sterkst is geweest. Van der Ploeg bekijkt allerlei bundels stroomkabels waarvan de isolatie is weggebrand. Hij wijst Van den Berg erop dat één van de lassen los zit: twee draden zijn niet goed in elkaar gedraaid. Speling kan warmte veroorzaken en uiteindelijk tot brand leiden. Op een andere plek loopt bedrading langs een scherpe rand in het dak. „Tricky”, zegt Van der Ploeg. Die zou geleidelijk de isolatie kunnen doorsnijden waarna kortsluiting kan ontstaan. Hospers zoekt met zijn zaklamp de zwarte plakkaten op de grond af. Hij hurkt op de plek waar de vuilnisbakken hebben gestaan. De wielen van een hogedrukspuit zijn ook aangetast. Het liefst zou hij hier wat meer in het roet wroeten, maar aangezien volgende week een verzekeringsexpert langskomt, mag hij de plek niet ingrijpend veranderen. „We kunnen geen destructief onderzoek doen”, zegt hij.

Niet zeker

Na anderhalf uur speuren concluderen de brandonderzoekers dat ze weliswaar veel over het verloop van de brand hebben kunnen vaststellen, maar dat ze niet zeker zijn van de oorzaak. De benzine, het gas dat uit een van de gasflessen spoot nadat de stop eruit was gesmolten, en de gassen die uit de steeds heter wordende pellets zijn gekomen, hebben samen met een sterke toevoer van zuurstof voor een snelle, hevige brand gezorgd.

TIP

Als de isolatie stukgaat kan er zomaar kortsluiting ontstaan – Folkert van der Ploeg

Het blaffen van de hond laat je aan brandstichting denken – Eppy van den Berg, eigenaar

De slechte aansluiting van twee elektriciteitskabels kan de oorzaak niet zijn geweest, omdat andere sporen deze plek als bron uitsluiten. Vooral Hospers blijft denken dat de vuilnisbak het begin kan zijn geweest. Als het begint te broeien – bijvoorbeeld door as die toch nog iets nagloeit – kan er best na twee dagen brand ontstaan. Maar nu heeft hij voor die conclusie onvoldoende gronden. „Het is er nu eigenlijk ook te koud”, zegt hij.

Interessant

De thuisgekomen bewoner van het perceel, Eppy van den Berg, volgt de naspeuringen van de ‘brandlezers’ met interesse. Zoals gezegd wil hij de oorzaak van de brand die zijn schuur in de as heeft gelegd graag weten. „Want anders denk je door de blaffende hond misschien toch aan brandstichting. Maar ik zou niet weten wie en waarom”. Zijn vrouw komt vragen of ze met een verlengsnoer de wasmachine kan aanzetten. „Als het snoer maar niet opgerold is”, zegt Hospers. „Want dan kan dat heet worden.” Van der Ploeg concludeert dat de brandweer er goed aan heeft gedaan om te blussen, ook al liggen er zonnepanelen. Hij vertelt dat sommige korpsen daarover aarzelen uit angst te worden geëlektrocuteerd. „Maar zo vroeg en in het donker is het verantwoord, zeker als je de juiste blusafstand hanteert”, zegt hij. Informatie hierover zal binnen Brandweer Nederland worden verzameld en gedeeld. Zeker zal hij ook vertellen dat zonnecollectoren die uit buizen bestaan, bij grote hitte kunnen springen en dus gevaarlijk kunnen zijn voor omstanders. „Misschien is dat wel de belangrijkste les van vandaag”, zegt hij.

Als je zelf zonnepanelen aanlegt zorg er dan voor dat de bedrading van de panelen naar de omvormer niet langs scherpe randen loopt. Beweging kan er namelijk toe leiden dat de isolatie kapot gaat en er kortsluiting ontstaat.

‘Brandlezers’ reden in 2018 veertig keer voor Het team brandonderzoek van Brandweer Twente nam vorig jaar ruim veertig branden onder de loep, uiteenlopend van grote bedrijfsbranden veroorzaakt door zonnepanelen tot een kamerbrand, die ontstond bij een in de magnetron opgewarmde hittepit. Het uiteindelijke doel van hun werk is lessen te trekken voor de eigen organisatie, maar ook voor de burgers. Als er slachtoffers zijn gevallen – dodelijk of niet – komen ze altijd voorrijden met hun wagen vol gereedschap. Datzelfde is het geval als een woonzorgcentrum door brand is getroffen of als nieuwe producten op het gebied van duurzaamheid zoals zonnepanelen, accu’s en elektrische voertuigen een rol bij een brand lijken te spelen. Het team werkt gestructureerd volgens de vier fasen waaruit brandonderzoek bestaat: oriënterend, voorbereidend, uitvoerend en afrondend. n Fase 1: de teamleden observeren en praten met getuigen en collega’s die hebben geblust, meestal met de bevelvoerder. Ze stellen een voorlopige hypothese op. n Fase 2: het team maakt een plan van aanpak waarin

onder meer wordt vastgelegd in welke volgorde de plek van de brand wordt onderzocht, of materiaal wordt verzameld, hoe sporen worden vastgelegd en of beschermende maatregelen nodig zijn. n Fase 3: het team onderzoekt de plek en rondt af met de controle of alles wat in het plan van aanpak was bepaald, ook daadwerkelijk is uitgevoerd. n Fase 4: de onderzoekers stellen een rapport met de bevindingen en de hypothese op. Die wordt binnen de brandweer gedeeld om ervan te leren en de inhoud wordt teruggekoppeld naar de gedupeerden.

Meestal is het team welkom op de plaats van de brand omdat gedupeerden zelf benieuwd zijn naar hun bevindingen. Hun doel - van een brand leren - is een ander dan dat van de verzekering of de politie. Ze zijn, om het zo te zeggen, geen verklikkers. Als er een vermoeden van brandstichting is, gaat politie-onderzoek voor. De politie heeft eigen brandonderzoekers. Die scheiding is niet in alle landen zo. Elders doen brandonderzoekers van de brandweer ook forensisch onderzoek voor de politie.

15


Leren van de praktijk 2019 Horecabrand Oldenzaal

Links de droger

Inbranding achter droger

Doorvoer afzuiging vanaf begane grond

Doorvoer vanaf eerste verdieping (vloer doorgezakt)

Meerdere plafonds in verlaagd plafond (vanaf BG)

Gang bovenverdieping

Gang bovenverdieping richting het dak

16

Plafond boven droger

Op alle plekken in het pand rookschade

Vanaf het dak, gaten aangebracht door brandweer


Brandonderzoeken Horecabrand Oldenzaal

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

2211 Vinkenstraat Oldenzaal 6-1-2019 Grote brand Horeca met bovengelegen woning F. van der Ploeg / F. Dekker / L. Kwintenberg Brandverloop door het pand

INCIDENT

BRANDVERLOOP

Even voor 02:00 uur komt er op 6 januari, in de nacht van zaterdag op zondag, een melding binnen van een brand in een viswinkel met een bovengelegen woning in Oldenzaal. De brand wordt gemeld door buurtbewoners en voorbijgangers. De bovenwoning is leeg en er zijn geen mensen meer aanwezig in het pand. Bij aankomst blijkt dat er in de achterkant van de viswinkel brand is, in een wasruimte/kantine. De brand is doorgeslagen naar bovengelegen verdieping.

De brand is begonnen ter hoogte van de droger. In deze ruimte bevond zich ook de doorvoer van de afzuiging van de frituur naar bovengelegen verdieping, waar hij uiteindelijk op het dak uitmondt. Waarschijnlijk is de brand op deze plek ‘in het plafond geslagen’. Door de vele verlaagde plafonds en door de houten constructie heeft de brand zich via verlaagd plafond en spouw kunnen ver­ spreiden in de ‘schil’ van het pand. Hierdoor was er een doorslag naar de bovenverdieping en is de brand uiteindelijk ook in het dak gekomen.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN Het pand is uit 1955 bestaat uit een viswinkel/restaurant met daar­ achter opslag en een woning op de eerste verdieping. In 2013 heeft de eigenaar van de winkel verbouwd en een brandwerende schei­ ding aan moeten brengen van 20 minuten tussen begane grond en eerste verdieping (bestaande bouw), welke op sommige plekken niet goed was aangebracht. De constructie van het pand bestond veelal uit steenachtig materiaal en uit hout. In het plafond op de eerste verdieping zat softboard. Er is te zien dat er in de jaren meermaals is verbouwd, door verschillende verlaagde houten en gipsplafonds die er tussen de verdiepingsvloer en plafond van b ­ egane grond aanwezig zijn. De ruimte hiertussen bedroeg een ruime meter, met de meerdere voormalige plafonds er tussen. De eigenaar van de ­viswinkel had geen brandmeldinstallatie of rookmelders in de winkel, wel had hij brandblussers. De bovengelegen woning had rookmelders. Of deze gewerkt hebben is onbekend.

INZET Bij aankomst was het bekend dat er geen mensen in het pand aanwezig waren. De TS van Oldenzaal was als eerste ter plaatse en heeft ingezet op het lokaliseren en blussen van de brand. ­Kazernes van De Lutte en Weerselo kwamen als tweede en derde TS ter plaatse en zijn ingezet op de achterzijde van het pand en voorkomen van eventuele overslag naar de naastgelegen panden. De brand in de ontstaansruimte was in eerste instantie ­redelijk snel onder controle, maar toen bleek dat de brand nog in de tussenlagen van het plafond zat en via de schil (loze ruimtes in de muren en dak) doorgeslagen was naar het plafond en het dak. Er zijn gaten gemaakt in vloeren/plafonds om te kunnen zien waar in het pand het brandde. Hierbij is gebruik gemaakt van de hoogwerker.

BRANDOORZAAK Aan de hand van de brandsporen is te herleiden dat de ontstaans­ plek van de brand bij de wasdroger ligt. De eigenaar gaf aan dat het een condensdroger betrof en dat deze heeft gelopen op de avond voorafgaand aan de brand. Door het eerder sluiten van de zaak is de droger uit gezet toen hij eigenlijk nog een half uur moest draaien. De deur van de droger is open gezet. Waardoor de brand in/nabij de droger is begonnen, is niet met zekerheid te achter­ halen. Dit kan zijn door stof in de droger, elektrisch defect, sluiting of eventueel broei door oliën die in kleding kunnen achterblijven. De schade aan het pand is zo groot dat het gesloopt moet worden.

17


Leren van de praktijk 2019 Explosie stal Markelo

Overzicht veestal

18

Omhoog gekomen betonvloer

Omhoog gekomen betonvloer

Instorting ligbox

Bevrijding koe middels kraan


Brandonderzoeken Explosie stal Markelo

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

20781 Enterbroekweg Markelo 22-2-2019 Middel incident Melkveestal L. Kwintenberg / Q. Harmsen Aard van incident (explosie)

INCIDENT

INZET

Vrijdag 22 februari omstreeks 18.30 uur zijn de korpsen Rijssen en Enter gealarmeerd voor een explosie in een melkveestal (omvang 63 melkkoeien). De boer heeft verklaard dat hij de mest in de put aan het mixen was om het homogeen te maken, zodat het een dag later over het land uitgereden kon worden. Ten tijde van de explosie, veroorzaakt door de aanwezige mestgassen in combinatie met een onbekende ontstekingsbron, kwam een grote steekvlam en drukgolf vrij. Door de explosie zijn op verschillende plaatsen in de stal vloerdelen ingestort/ verschoven. Hierdoor zijn in totaal 24 koeien in de mestput gevallen.

Ter plaatse wordt geconstateerd dat de explosie geen brand heeft veroorzaakt. Echter zijn op diverse plaatsen in de stal vloerelementen ingestort of verschoven. Door de hectiek ter plaatse is het in eerste instantie niet geheel duidelijk om hoeveel koeien het gaat in de mestkelder. Dit blijken er uiteindelijk 24 te zijn na telling van de boer/ veearts. De inzet richt zich op de veiligheid in de stal (­stabiliteit vloer­ constructie/schadelijke gassen) en daarna het redden van de koeien in de mestkelder. Hierop zet de brandweer direct giertanks in om zo snel mogelijk de mestkelder te legen. Gezien de aangetaste constructie, moeilijke toetreding tot de mestput en de locatie van de koeien zijn de meeste koeien er middels een kraan uitgetakeld. Gedurende de inzet is er één medewerker aangewezen die continue met meetapparatuur de vrijkomende schadelijke gassen heeft gemonitord.

De mestkelder heeft een inhoud van circa 1500 m3 en een diepte van 2,5 meter. Tijdens het incident was de mestput gevuld tot een hoogte van circa 2 meter.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN De melkveestal was ongeveer twee jaar oud en uitgevoerd als één brandcompartiment. De stal is vanwege de milieuregelgeving uitgevoerd met een emissiearme betonvloer die de uitstoot van ammoniak moet verminderen. De emissiearme vloer bestaat uit betonnen vloerelementen met kunststof/rubberen tussenflappen die zorgdragen voor een beperkte ammoniakuitstoot. De mestput is, met uitzondering van de voederbaan, gelegen onder de totale stal en staat middels een gangenstructuur volledig met elkaar in verbinding. De veestal, open ter plaatse van lange zijde, was ten tijde van het incident voor 70% open en volledig natuurlijk geventileerd. In het dak zijn verschillende ventilatoren gepositio­ neerd die niet aan waren ten tijde van de explosie.

BRANDOORZAAK Ten gevolge van het mengen van de mest is er een explosief mengsel ontstaan ter hoogte van de vloer, die geleid heeft tot een explosie. Ondanks het vrijkomen van een enorme drukgolf met steekvlam heeft dit niet geleid tot brand. Wat de ontstekingsbron is geweest, is niet exact vast te stellen. De aanwezigheid van elektrische apparaten (o.a. de mestrobot) of menselijk handelen kan niet uitgesloten worden.

Voorbeeld: Werking emissiearme vloer t.o.v. ‘klassieke’ roostervloer (vloer niet geheel gelijk aan het type in de stal) Bron: ‘Veeteelt’ editie maart 2014

19


Leren van de praktijk 2019 Keukenbrand Glanerbrug

Hoekwoning

Pan welke op het gasfornuis stond

20

Positie van het koffiezetapparaat

Printplaat van het koffiezetapparaat


Brandonderzoeken Keukenbrand Glanerbrug

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

22765 Glanerbrug 27-2-2019 Middel brand Wonen F. van der Ploeg Op verzoek van OVD

INCIDENT

BRANDVERLOOP

Woensdag 27 februari om 13:35 uur krijgt de brandweer een melding van een brand in een woning in Glanerbrug. De melding is gemaakt door de eigenaar van de woning. De eigenaar was boven aan het strijken. Op enig moment rook hij een brandlucht maar dacht dat dat van de strijkbout kwam. Toen de geur sterker werd en de eigenaar uit het raam naar beneden keek zag hij rook uit een deur komen en vroeg zich af of het van de buren kwam, maar het kwam bij hem vandaan. Op dat moment was de brand al van dusdanige grootte waardoor hij geen kans meer zag om dit zelf te kunnen blussen en heeft 112 gebeld.

De brand is begonnen in de keuken. Op het fornuis stond een pan met deksel waarin pastasaus zat. Deze stond met een lage vlam, linksachter op het gasfornuis. De saus was niet dusdanig verbrand om een vlam in de pan te hebben veroorzaakt. Tijdens de brand is de elektromotor van de afzuigkap op de glazen deksel van de pan gevallen waardoor deze stuk is gegaan. Een elektriciteitsdraad naast de afzuigkap, waaraan een lampje is verbonden, was in de muur gestuukt zonder enige bescherming. Het lampje met de bekabeling vertoont geen sporen die er op wijzen dat het de keukenbrand heeft kunnen veroorzaken. Links naast het fornuis stond een koffiezetapparaat met een schoongebrande plek op de printplaat. Alle brandpatronen wijzen in de richting van het koffiezetapparaat. Vlam in de pan is uitgesloten en ook de lampjes kunnen worden uitgesloten. Aan de achterkant van het koffiezetapparaat is de printplaat zo heet geweest dat daar brand is ontstaan. De vlammen hebben de afzuigkap en houten beplating achter het fornuis mee laten branden en een plankje aan de muur boven het koffiezetapparaat. De motor van de afzuigkap is op de deksel van de pan gevallen, deze is niet door hitte geknapt. Het trekkoord van het rolluik is verbrand waardoor het luik naar beneden is gevallen. Omdat de deuren in de woning open waren is de roetverspreiding in het huis groot.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN Het pand waarin de brand woedde is een hoekwoning uit 1975. De constructie van de woning bestaat uit steenachtig materiaal en was met pannen gedekt. Er waren geen rookmelders aanwezig in de woning.

BRANDOORZAAK Zeer waarschijnlijk is de brand ontstaan door een defect op de printplaat van het koffiezetapparaat. Het koffiezetapparaat stond op stand-by en bevond zich op het aanrecht links van het gasfornuis.

INZET Na de melding zijn het de kazernes van Glanerbrug en Enschede Spaansland uitgerukt met een TS. Beide tankautospuiten waren om 13:44 uur ter plaatse. Glanerbrug heeft de brand geblust en afgeschaald naar kleine brand. Om 13:47 uur is het sein brand­ meester gegeven.

21


Leren van de praktijk 2019 Brand cafe(taria)/sporthal Rijssen

BRANDRUIMTE

22

Plattegrond (rode stippellijn = scheiding)

De brandruimte (grootste inbranding rechterhoek)

Olieachtige aanslag in systeemplafonds

Schade in sporthal

Rookschade in verlaagd plafond

De zwarte aanslag op helm


Brandonderzoeken

Brand cafe(taria)/sporthal Rijssen BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

35222 Laan oud-indiëgangers Rijssen 29-3-2019 Middelbrand Bijeenkomst / horeca L. Kwintenberg Op verzoek van OvD, i.v.m. rookverspreiding

INCIDENT

INZET

Op donderdagnacht om 04:09 uur komt op de alarmcentrale een melding binnen over een brandlucht die geroken wordt door inwoners van Rijssen. Hierop is de politie op onderzoek gegaan en zien zij dat er rook uit de sporthal komt en wordt om 04:57 uur de brandweer gealarmeerd. Het blijkt te branden in een opslag-/ washok van de aangebouwde cafetaria/café. Het opslaghok hoorde van origine bij de sporthal en diende vroeger als kantine. Het hok is volledig uitgebrand en er is een behoorlijke schade aan de sporthal door rookverspreiding via het verlaagde plafond.

Bij aankomst zag de ploeg van Rijssen tijdens de verkenning rook onder het dak van de sporthal vandaan komen en in de gang lichte rook. In het sportcafé(taria) was relatief weinig tot geen rook aanwezig. De brandlocatie was door middel van de verkenning niet waar te nemen. Er is besloten de ingang van de sporthal te force­ ren en al snel kwam de ploeg op de brandlocatie. De deur zat op slot en is dankzij de sleutel van de sleutelhouder geopend. Door de hoeveelheid rook uit meerdere plekken van het dak, is besloten om hoge druk en lage druk in te zetten. De ploeg van Rijssen heeft de brand geblust en de ploeg van Holten is ingezet op café(taria), hier bleek weinig aan de hand te zijn. Op verschillende plekken in de sporthal is in het verlaagd plafond gecheckt of er branduitbreiding was, maar dit bleek niet het geval. Vervolgens is de brandruimte leeggehaald, omdat de brand in de wanden zat en ze hier niet goed bijkwamen. Tot slot is alles geventileerd. Door het druppen van eps (mits aanwezig)/dakleer zaten meerdere manschappen onder zwarte aanslag.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN Het gaat om een sporthal gebouwd in 1997 en een cafetaria die in 2006 is aangebouwd. In de sporthal was een handbrandmeldsys­ teem aanwezig. Dit wordt vanuit de regelgeving ook geëist. Deze wordt geactiveerd wanneer er een handbrandmelder in het gebouw wordt ingedrukt, maar is in deze situatie niet geactiveerd. Verder waren er kleine blusmiddelen aanwezig in zowel sporthal als cafe(taria). Tussen de cafe(taria) en sporthal zat een brand­ werende scheiding van 30 minuten WBDBO.

BRANDVERLOOP De brand is ontstaan in het opslaghok van de cafetaria, welke is gehuurd van de sporthal. Om de brand goed te kunnen blussen is de inboedel verplaatst en zijn wanden verwijderd. Ook is niet duidelijk waar de elektra heeft gezeten, waardoor er geen oorzaak te herlei­ den is. Wel is bekend dat de brand een behoorlijke tijd heeft gehad om zich te ontwikkelen (gezien eerste melding brandgerucht tot inzet brandweer) en daardoor lijkt de brand ook een tijd zuurstof­ gecontroleerd te zijn geweest. Het opslaghok is volledig verbrand en het aangrenzende halletje tussen sporthal en sportcafé(taria) heeft grote brandschade. De rook heeft zich via het systeemplafond verspreid door de sporthal en in het systeemplafond is een bruine/ olieachtige afzetting op de cannelureplaten te zien. Dit komt door eps isolatie die uitdampt/smelt. Hierdoor is de schade in de sporthal groot en is deze voorlopig niet in gebruik. Het sportcafé(taria) heeft relatief weinig schade, de brandwerende scheiding heeft zijn werk gedaan.

23


Leren van de praktijk 2019 Nachtegaalstraat Almelo

24

Het matras is door de brandweer naar buiten gehaald

Brandpatroon ter plaatse van hoofdkussen

Brandpatroon op wand/schuin plafond

Brandpatroon op bed/lattenbodem (locatie laptop)

Rookbeeld ter plaatse van trapopgang

De laptop die op het bed lag


Brandonderzoeken Nachtegaalstraat Almelo

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

42377 Nachtegaalstraat in Almelo 14-4-2019 Kleine brand Woonfunctie Q. Harmsen / B. Hospers Verzoek OvD

INCIDENT

INZET

Er komt een melding binnen van een slaapkamerbrand aan de Nachtegaalstraat in Almelo. De brand is gemeld door een buurtbe­ woner/passant die rook uit het raam van de slaapkamer ziet komen, op dat moment is de bewoner niet thuis. De woning is opgetrokken uit steenachtig materiaal. Deze is gelegen op een hoek en dateert uit de jaren ’50. Het bestaat uit een begane grond en een eerste verdieping direct gelegen onder een schuin kap. De scheidingsvloer bestond uit hout, zo ook de volledige kapconstructie. De binnen­ wanden/plafonds zijn afgewerkt met gips, ook de slaapkamer waar de brand zich bevond.

Bij aankomst van de brandweer is niet direct duidelijk of bewoner thuis is. De ploeg heeft de deur geforceerd en stuitte direct op de trap naar boven. Het betrof een compacte woning die via een kleine overloop leidt naar de betreffende slaapkamer. De brand is geblust met een hogedruk straal. Op dat moment was er geen sprake van extreme hitte en een ontwikkelde brand. De rook­ gassen zijn gekoeld en de vlammen zijn er afgehaald. De hoog­ werker heeft via het draai-kiepraam een tweede blussing ingezet. De matrassen zijn naar buiten gebracht om af te blussen, inclusief de laptop die hieraan vastgeplakt zat.

De bewoner was voorbereidingen aan het treffen om deze ­slaapkamer weer opnieuw te behangen. De wanden waren kaal en de afdekkappen van de wandcontactdozen zijn verwijderd. Op de slaapkamer stond naast een tweepersoons bed een TV (die niet aangesloten was) en een nachtkastje. Het draai-kiepraam (gelegen in kopgevel) van de slaapkamer stond op de ventilatiestand.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN De woning was niet specifiek voorzien van brandpreventieve voorzieningen. Er zijn ook geen rookmelders aangetroffen in de woningen.

BRANDVERLOOP De brand is zeer waarschijnlijk ontstaan op het bed, daar waar een laptop lag. Ten tijde van de brand was de laptop aangesloten op netspanning. De brand heeft ter plaatse van het bed kunnen uit­ breiden, waarbij de rook zichtbaar was door het raam dat deels open stond. Doordat de deur van de slaapkamer naar de overloop open stond heeft de rook zich over de gehele eerste verdieping kunnen verspreiden en is er een duidelijk aftekening te zien ten hoogte van de trapopgang. Op de wand/het schuine plafond is een duidelijk brandpatroon zichtbaar. Dat patroon is te herleiden naar het midden van het bed, ditzelfde beeld is ook te zien op de lattenbodem. Gezien de omvang van de brand (beperkt gebleven tot bed), heeft de vroegtijdige alarmering er voor gezorgd dat de brand zich niet via de houten constructie heeft kunnen uitbreiden.

25


Leren van de praktijk 2019 Woningbrand te Holten

Recreatie woning met kleine zolderruimte

Bekabeling op zolder

Houten balklaag van de dakconstructie op zolder met elektra bekabeling

Aan de Tesla Mobile Connector 16A (voor het thuisladen), mankeerde niets aan. Evenals als aan de WCD

Luik in hal, met rechts in de hoek een kleine doorslag van boven naar beneden

26


Brandonderzoeken Woningbrand te Holten

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

71244 Winkelbergweg Holten 20-6-2019 Klein incident Wonen F. Dekker Op verzoek OvD

INCIDENT

BRANDVERLOOP

Donderdagavond om 18.52 uur kwam een melding binnen van een woningbrand. De woning was gelegen aan de Winkelbergweg in het recreatiegebied De Borkeld te Holten. De bewoner was in de kamer aan het werk op zijn computer toen hij een harde klik hoorde en de WiFi-verbinding uitviel. Hij is naar de meterkast gelopen en het bleek dat een groep was uitgevallen. Nadat hij de schakelaar weer omhoog had gezet, vloog deze er binnen enkele seconden weer uit. Omdat hij zijn auto (Tesla) aan het opladen was, heeft hij de stekker uit de wandcontactdoos gehaald. Hij dacht dat dit de oorzaak zou kunnen zijn.

Bij aankomst bleek rook onder de dakbedekking uit te komen. De brand bevond zich direct onder deze dakbedekking in de houten constructie van het dak. Via een luik in de hal was de ruimte bereikbaar, maar daar kon men niet opklimmen. Er zijn vanaf de buitenzijde diverse metalen profielplaten verwijderd om bij de brand in de kap te kunnen komen. De brand is ontstaan op de houten balken van de dakconstructie. Vanaf hier is het verder de kap ingetrokken.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN De woning bestaat uit één bouwlaag met een dak van meta­ len profielplaten. Het is een vrijstaande, uit steen opgetrokken bungalow. De woning is één brandcompartiment en er waren ­twee rookmelders aanwezig. De rookmelder in de hal is later geacti­ veerd, toen de rook vanaf de zolderruimte in de hal kwam.

INZET Doordat de woning in een dicht begroeid bosgebied ligt is tegelijk met de TS, conform procedure een tankwagen gealarmeerd. Door de metalen profielbeplating op het dak te verwijderen kon de brand hier eenvoudig geblust worden met één HD straal.

BRANDOORZAAK Na onderzoek bleek dat de brand op zolder begonnen is in de bekabeling vanuit de meterkast. De bekabeling in deze ruimte liep onder andere naar de wandcontactdoos die werd gebruikt voor het opladen van het voertuig. De bekabeling was amateuristisch aan­ gelegd. Er waren verbindingen in een niet afgesloten lasdoos en afgetakte kabels met alleen steeklasdoppen. De brand is ontstaan bij de aftakking van de bekabeling naar de wandcontactdoos op de houten balken op zolder. Vermoedelijk heeft de bekabeling hier niet goed vast gezeten in de lasdoppen en is deze door de afname van stroom tijdens het laden van het voertuig erg heet geworden. Het was de derde of vierde keer dat de bewoner zijn auto hier op deze manier oplaadde. Tijdens het onderzoek is de bewoner geadviseerd om voor het laden van de auto, hiervoor bijvoorbeeld een buitenaansluiting te maken door middel van een originele Tesla Wall Connector, op een separate groep.

27


Leren van de praktijk 2019 Blikseminslag De Lutte

Inslag in de boom naast het hoekhuis

Rijtjeswoning van vier, inslag bij de laatste woning

Inslag in de schoorsteen

Meterkast van de hoekwoning, kWh meter is reeds door Enexis verwijderd

Deur van de meterkast

Meterkast tweede woning, kWh meter is reeds verwijderd

Badkamer tweede woning

Badkamerdeur tweede woning

Badkamer met afgespatte tegels

Telefoonaansluiting tweede woning

Telefoonaansluiting hoekwoning

Tweede woning, Coax kabel aan het plafond weggebrand

28


Brandonderzoeken Blikseminslag De Lutte

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

101425 De Lutte 29-8-2019 Kleine brand, nacontrole Wonen F. van der Ploeg Op initiatief van team Kenniscentrum

INCIDENT Op 29 augustus is de bliksem ingeslagen in meerdere bomen en in een schoorsteen van een woning in De Lutte. De woning betrof een hoekhuis van een rijtje van vier. De bewoner van de hoekwoning was niet thuis. In de direct naastgelegen woningen waren de bewoners wel thuis.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN Rijtjeswoningen jaren ‘70, gecompartimenteerd. Er zijn geen ­rookmelders aangetroffen. Het hoekhuis en het naastgelegen huis is door team Brandonderzoek bezocht, de andere woningen niet.

VERLOOP De bliksem heeft zich via de schoorsteen ontladen, door elektra­ kabels, CAI installatie, telefoonleidingen, water- en gasleidingen bij meerdere woningen. Daardoor is ook een gaslek ontstaan. Het lek zat buiten, ongeveer tien meter van de gevel van de hoekwoning. De grond raakte volledig verzadigd en het gas trok in de kruipruim­ tes. Metingen door Enexis geven op verschillende plaatsen 100% gas aan (GEEN LEL, maar gas). Ook bij de gevels, op tien meter afstand van het lek.

De vier woningen zijn behoorlijk beschadigd. Ook een rij van vier woningen 50 meter verderop en nog een rij van drie woningen 75 meter verderop hebben schade, defecte elektronische apparatuur en gebroken ruitjes. In totaal hebben elf woningen schade. De meterkasten van de eerste vier woningen zijn verbrand of uit elkaar geknald. De eerste meterkast lijkt te zijn geëxplodeerd. Delen van de meterkast steken nog uit in de deur. De meterkastdeur is ontzet en er zijn zitten diverse scheuren in de muren van de woning. In de naastgelegen woning was de schade ook groot. Naast de verbrande meterkast zijn er in de badkamer enkele muurtegeltjes gesprongen ter hoogte van een verwarmingsbuis. De scherven zijn door de badkamer geschoten. Enkele stukjes tegels hebben gaten in de deur veroorzaakt en andere delen zijn in de deur blijven steken. De badkamerdeur zat dicht. Tegenover de badkamer was de ­slaapkamer van de bewoners. De complete elektrische installatie van alle vier de woningen heeft schade en moet worden vervangen. De huizen zijn enkele weken niet bewoonbaar.

INZET De brand is gemeld als nacontrole. De deur van de woning waar de blikseminslag te zien was is geforceerd, er was namelijk niemand thuis. Er is geen brand geconstateerd en de gaskraan is dicht­ gedraaid. De vier huizen zijn ontruimd. De concentratie gas bleef hoog en Enexis is gevraagd ter plaatse te komen. Op twee punten in de straat is de gasleiding afgesloten. De schoorsteen met losse stenen is zo gelaten, er zit asbest in de schoorsteen. Er zijn hekken geplaatst en de woningbouwvereniging zorgt voor een adequate verwijdering.

29


Leren van de praktijk 2019 Woningbrand Almelo

Bed van persoon met verbrand voeteneinde

Het matras dat naar buiten is gebracht

Onderzijde matras

Brandplekken op matras thv persoon

Verbrande meterkast

Meterkast met concentrator voor zuurstof

Slang op het bed

Slang op en naast het bed op de vloer

Slang voor het bed op de vloer

Slang op de plint

Slang door de meterkast

Slang op de vloer in de hal naar concentrator

30


Brandonderzoeken Woningbrand Almelo

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

120427 Goudenregenstraat Almelo 13-10-2019 Middelbrand Wonen B. Hospers Verzoek OVD

INCIDENT

INZET

Op 13 oktober om 07.30 uur is er een woningbrand geweest aan de Goudenregenstraat te Almelo. Bij de alarmering was het al duidelijk dat er waarschijnlijk nog een persoon binnen zou zijn en dat deze slecht ter been was. Het zou volgens de melder behoorlijk branden.

Bij aankomst van de brandweer bleek dat de buren een poging hebben gedaan om via het geopende raam (die op de nachtstand stond) de persoon te redden. Dit is helaas niet gelukt. De brand­ weer die inmiddels aanwezig was heeft de voordeur geforceerd. Met één lage drukstraal is de brand in de woonkamer geblust en de ploeg is doorgestoten naar de woonkamer om de persoon de redden. De rooklaag die op het punt stond om een roll-over te worden was snel onder controle. De persoon is overgedragen aan de ambulance. De ploeg heeft de drie vuurhaarden geblust en de woning gecontroleerd.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN In de woning waren geen preventieve voorzieningen aanwezig. Wel lag er een nieuwe rookmelder in de verpakking in de uitgebrande meterkast. De tussendeur van de gang naar de woonkamer stond op een kier en ook stonden er in de woonkamer twee ramen op de nachtstand.

BRANDVERLOOP Omdat het slachtoffer heeft gerookt in bed, in combinatie met het gebruik van zuurstof, heeft er waarschijnlijk een ontbranding plaats­ gevonden in de woonkamer, waar zijn bed stond. De concentrator (zuurstofmachine) stond in de gang, waar een lange slang aan was bevestigd die door de gang en de meterkast door de muur onder het bed van de persoon uitkwam.

BRANDOORZAAK De brand is ontstaan op het bed wat aan de inbranding op de ­matras duidelijk te zien is. De brand is via de slang weer terug­ gelopen richting de concentrator, die ook vlam heeft gevat. Onder het bed, ter hoogte van het voeteneind lag kleding, schoeisel en andere voorwerpen. Deze zijn ook gaan branden en hebben ervoor gezorgd dat het bed en het matras zijn gaan branden. De concen­ trator­is pas uitgegaan nadat brand via de zuurstofslang de meter­ kast heeft bereikt. De ontbranding van de meterkast heeft ervoor gezorgd dat de hoofdzekering erdoor is gegaan. Door dit brand­ verloop waren er bij aankomst van de brandweer drie vuurhaarden.

31


Leren van de praktijk 2019 Schuurbrand Deurningen

Plek waar het heeft gebrand aan de binnenkant van de schuur

Er stonden twee afvalcontainers aan deze zijde van de muur. Links is wat over is van de opbergstellage

De spullen waar de bewoonster mee heeft gewerkt

32

Onderkant van de twee afval containers


Brandonderzoeken Schuurbrand Deurningen

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

143038 Wierinksweg Deurningen 6-12-2019 Middelbrand Schuur Q. Harmsen / (Stagiair M. Jansen) Verzoek OvD

INCIDENT

BRANDOORZAAK

Omstreeks 12:15 uur komt een alarmering binnen van een schuur­ brand aan de Wierinksweg in Deurningen. De melding komt van de broer van de bewoner van het huis naast de schuur. De bewoners zijn beide niet thuis. Bij aankomst valt het de OvD op dat de brand zich halverwege de grond en het dak bevindt. Na aanleiding hiervan is er verzoek gedaan voor brandonderzoek. Maandag tijdens het onderzoek viel op dat er een doordringende geur van lijnzaadolie hing. Dit is later ook bevestigd in het gesprek met de bewoners.

Er kan broei zijn ontstaan zijn in de grijze container waardoor de inhoud is gaan branden. Deze is vervolgens uitgebreid richting de opslagstellage richting het dak. Andere oorzaken zijn niet uit te sluiten.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN Er waren geen preventieve voorzieningen aanwezig in de schuur. Het gedeelte waar de brand plaatsvond stonden normaal de auto’s van de bewoners. De auto’s waren beide in gebruik dus tussen de brandhaard en de rest van de schuur was de ruimte redelijk leeg. Door de vrije ruimte ertussen is de brand beperkt gebleven.

BRANDVERLOOP Het meest aannemelijke scenario is dat de brand is begonnen in de afvalcontainer en verder is uitgebreid naar de opbergstellage in de hoek. De reden dat het daar dan meer heeft gebrand is een kwestie van meer vuurlast/brandvermogen (dekens, oud papier, emmers met verfblikken). Na gesprek met de bewoners is er naar voren gekomen dat de bewoonster die week nog de meubels had ­geïmpregneerd met lijnzaadolie. De doeken heeft mevrouw in de grijze container gedaan die binnen in de schuur stond.

INZET Het korps van Oldenzaal was als eerste ter plaatste gevolgd door de tankwagen van Weerselo. De TS van Oldenzaal heeft aan de voorzijde ingezet met de HD. De bevelvoerder heeft opgeschaald naar middelbrand waarna Weerselo met de TS is uitgerukt en ­Oldenzaal met de hoogwerker. Ook is de OvD gealarmeerd. Weerselo heeft aan de achterzijde defensief ingezet op het dak met de HW. Dit met de reden dat er signalen waren die duidden op eventuele verspreiding via het dak. De brand is geblust met de ­inhoud van de TS’en en de TW. Een stuk verderop aan de weg stond een brandkraan. Deze is niet nodig geweest. Na de blussing zijn de benodigde dakpannen weggehaald om te zorgen dat brand niet via het dak alsnog verder zou gaan. Weerselo heeft daarna nog een binnenverkenning gedaan.

33


Leren van de praktijk 2019 Kamerbrand Hengelo

De plek van de brand bevind zich aan de achterzijde van de saunacabine

De binnenwand van de sauna is weggehaald tijdens de inzet. De brand zat dus tussen de muur en de achterwand van de cabine in

V-patroon. Schoongebrand

Plaats van ontbranding. Wandcontactdoos

Witte ‘dunne’ elektrakabel die vanuit de wandcontactdoos is doorverbonden naar stopcontact andere zijde kamer

De andere wandcontactdoos. Oorspronkelijk bedoeld voor iets als een nachtlampje. Zat nu de oven aan van 3,6kW op vol vermogen

34


Brandonderzoeken Kamerbrand Hengelo

BASISINFORMATIE Incidentnummer: Adres brandlocatie: Datum incident: Classificatie: Gebruiksfunctie: Brand onderzoeker(s): Reden onderzoek:

143889 Meervalstraat Hengelo 8-12-2019 Kleine brand Woning Q. Harmsen / M. Jansen (stagiaire) Verzoek van OVD

INCIDENT

INZET

Rond 12:00 uur zondagmiddag komt de melding binnen bij de alarmcentrale. Er zou brand zijn in een ‘oude’ kinderkamer die ­momenteel wordt gebruikt als opslag in verband met verbouwing van de begane grond. In de melding komt naar voren dat het brandt bij de magnetron. Dit blijkt later een oven te zijn. De bewoners ­hebben de brand zelf ontdekt.

Bij deze brand zijn twee tankautospuiten en een OvD gealar­ meerd. De eerste TS was Hengelo Noord, de tweede TS was Hengelo Centrum. Omdat uit de kladblokregels duidelijk bleek dat het om een brand in de slaapkamer ging (magnetron/oven), heeft de aanvalsploeg gericht in kunnen zetten met één straal HD. Eenmaal in de kamer bleek dat de saunacabine vlam heeft gevat. De tweede TS stond stand-by met lage druk (VLAS Systeem), voor ‘het geval dat’, maar is niet ingezet. De bewoners hebben de brand zelf ontdekt en hebben een bluspoging gedaan. Dit is echter niet gelukt. Vervolgens heeft men de deur van de brandruimte gesloten waardoor de brand en schade beperkt is gebleven. De bewoners zijn uiteindelijk nog door de ambulance gecontroleerd vanwege mogelijke rookinhalatie.

PREVENTIEVE VOORZIENINGEN In de brandruimte zelf was geen rookmelder aanwezig, wel op de aangrenzende overloop. De bewoners hebben bij het opmerken van de brand wel de deur van de ruimte gesloten gehouden waardoor de schade relatief klein is gebleven.

BRANDVERLOOP / -OORZAAK De brandschade is beperkt gebleven tot de hoek van de kamer, waar een saunacabine is opgesteld. Met name de houten achterzijde van de sauna heeft hierbij gebrand. Deze is door de ploeg verwijderd. Achter de cabine op de muur zit een V-patroon vanuit de wand­ contactdoos zichtbaar die volledig is schoongebrand. Op basis van dit patroon kan het ontstaan herleid worden naar de wand­ contactdoos. In eerste instantie kan gedacht worden aan de sauna als oorzaak, is dit hier niet het geval. Deze was namelijk al maanden niet aangesloten/in gebruik. Vanuit deze wandcontactdoos liep een relatief dunne elektrakabel naar de andere zijde van de kamer met één stopcontact die als opbouw is gemonteerd op de muur. Dit stopcontact is ooit aangebracht voor een nachtlampje. Deze was nu tijdelijk in verband met een verbouwing op de begane grond een magnetron/oven aangesloten met een vermogen van 3680 W. Ten tijde van de brand was de oven in gebruik, zijnde stand ‘zelfreiniging’, dit vraagt een maximaal vermogen. De combinatie van dit maximale vermogen en het dunne elektrasnoer heeft hoogstwaarschijnlijk de brand ingeleid.

35


OVD 100

TS 140 TS 130

ARGUS

RV

TS 120 RV WATERTRANSPORT SYSTEEM

BIOGAS INSTALLATIE

TS 11

BIOGAS INSTALLATIE 10 KV

BIOGAS INSTALLATI 10 KV

STOPLIJN

DIESEL

TS 210 TS 230

TS 240 IN DIT JAARBOEK:

• Explosie koeienstal TWMarkelo • Grote brand winkelpand de LutteRV • Brand Sporthal Rijssen • Brand BMW-dealer Broekhuis Enschede • Zeer grote brand (Grip 1) Twence Hengelo • Accubrand Haaksbergen • Brand portiekflat Hengelo • Incidenten trafohuisjes Wierden

• Zeer grote brand (Grip 1) Daarlerveen TW • Woningbrand met slachtoffer Almelo TS 220 VERDER KAN JE INFOGRAPHICS OVD VINDEN OVER: 200 • Werkwijze schuim • Drugslabs

IN 36


Leren van de praktijk 2019

S 10

00

IE

00

Leren van incidenten

METEO N 0 meter/sec.

00

00

Als je terug denkt aan de incidenten die je hebt gehad, komen er vast een aantal herinneringen naar boven. Bij elk incident doe je ervaringen op en wellicht heb je er zelfs veel van geleerd. Het Kenniscentrum heeft zich ook in 2019 weer ingezet om jullie ervaringen over een aantal interessante incidenten tastbaar te maken en met elkaar te delen! Want naast het verkrijgen en delen van kennis tijdens opleidingen en oefenavonden, is het delen van ervaringen uit de praktijk net zo belangrijk en leerzaam. We hebben daarom weer een aantal incidenten nabesproken. De direct betrokkenen delen hun ervaringen over de inzet en geven gouden tips voor de praktijk.

01

NIET MEER TE REDDEN PANDGEDEELTE

01

ERVARINGEN GEDEELD…EN DAN?

04

Een van de middelen die we gebruiken om ervaringen in beeld te brengen is de infographic: een ‘praatplaat’ die het incident in beeld brengt. Deze kan als gespreksstof op de kazernes dienen, maar ook als casuïstiek voor het oefenprogramma, een les of instructie. Naast ervaringen, halen we uit de evaluaties ook verbeteringen/aanpassingen voor onze organisatie. Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat er een vraag naar materieel is ontstaan, een procedure aangescherpt moet worden of een bepaald onderwerp meer beoefend moet worden. Concrete acties die uit de incidentevaluaties komen worden bijgehouden en geadresseerd aan de sector die er mee aan de slag gaat.

YVETTE GEUSENDAM

11

Het Kenniscentrum heeft zich het afgelopen jaar weer ingezet om jullie bijzondere ervaringen en leermomenten in beeld te brengen. Dit hebben we onder andere samen met onze collega’s uit de Evaluatiepoule gedaan. Op de volgende pagina’s kan je meer lezen wie er in de Evaluatiepoule zit en hoe deze te werk gaat.

NCIDENT (60057) Grootschalige inzetten in relatie tot restdekking

37


Evaluatiepoule:

YVETTE GEUSENDAM

QUIDO HARMSEN

FOLKERT VAN DER PLOEG ANNELORE KOK-KRAHWINKEL

LIEKE KWINTENBERG

ROB LIPMAN

JACK BEUTING

ARNO FOKKER

RENÉ SCHAGE

MAIKE EFFING

LUC KAMPHUIS

RENÉ LANGELER

MARTIN VAN RIJN

2x beheersmatige

werkwijze aangepast

1x maken

nieuwe ARO kaart

YMKO ATTEMA

6x

input centrale oefenprogramma

8x

input OvD programma

7x ARO kaart

aangepast/ geactualiseerd

6x input

bevelvoerders­programma

Een overzicht van de uitkomsten en acties uit de nabesprekingen is te vinden op het Kennisplein en intranet VRT Online.

38


Leren van de praktijk 2019

Wat hebben we met de uitkomsten van de nabesprekingen gedaan?

Leren van de praktijk

In het kader van het leren van incidenten hebben we het afgelopen jaar verschillende incidenten nabesproken. De nabespreking wordt begeleid door twee personen uit de evaluatiepoule. Op de pagina links zie je welke collega’s je tegen kunt komen. We leggen je graag uit wat de evaluatiepoule doet én wanneer jij zelf op de ‘evaluatie-knop’ kan drukken. Het begint altijd bij een interessant incident met een ervaring of leermoment dat collega’s willen delen, of een andere vraag/behoefte uit de organisatie. Samen met de betrokkenen gaan we in gesprek hoe de nabespreking opgestart kan worden. Een nabespreking kan op verschillende manieren, bijvoorbeeld met de ploegen, met de OvD/Bevelvoerders, multi, op locatie, aan de hand van 3D beelden van de drone Argus of onderzoeksresultaten van TBO. Je leest het al, we passen de vorm van nabespreken aan op de behoefte van de groep. WANNEER NABESPREKEN EN LEREN?

Uitkomsten gedeeld via o.a. infographic, maandelijkse mailing en social media

• Op aanvraag van de ploegen, Bevelvoerder, OvD • Ongeval eigen personeel • Incidenten die raakvlak hebben met de Energietransitie • Incidenten waarbij de Basisprincipes van Brandbestrijding

zijn toegepast

• Incidenten met een bijzondere oorzaak • Er een andere (beheersmatige) leervraag is. Aanpassing van bereikbaarheidskaarten /BHV organisatie

Ervaringen en/of leermomenten delen met je collega’s? Laat het ons weten via kenniscentrum@brandweertwente.nl!

39


Het verhaal van

hetverhaalvan

Explosie en koeien in de put in stal Markelo WTS TS 110

TS 120

VI

OVD

EKWEG

RO ENTERB

DESBETREFFENDE STAL

TS 110

Instorting gedeelte van de vloer in de stal

INCIDENT (20781)

RO EK W

EG

Explosie, mestgassen, koeien in de put

MATERIEEL

40

TE

RB

TS Enter VI Rijssen TS Rijssen WTS500 Enter OVD

EN

05­5631 05­5179 05­5141 05­5662 05­9095

110 120 100


Explosie en koeien in de put in stal Markelo Op vrijdagavond 22 februari 2019 vinden een explosie en een steekvlam plaats in een melkveestal in Markelo tijdens het mixen van de mest. De mest­ gassen hebben zich onder de emissiearme vloer opgehoopt en zijn door een onbekende bron ontstoken. Door de explosie zijn vloerdelen in de stal ontzet en is de vloer op meerdere plekken ingestort. Hierdoor zijn er koeien in de met ongeveer twee meter gevulde mestkelder gevallen. In het begin zou het om een relatief ‘klein’ aantal koeien gaan (maximaal 5), maar uiteindelijk blijken er 24 koeien in de put te zitten. De veetakel was, gezien de indeling van de stal en ingestorte delen van de vloer, niet in te zetten. Daarom zijn de koeien er met een kraan uitgehaald. Helaas hebben niet alle koeien het overleefd.

CHRONOLOGISCH

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S? • Bij aankomst was het in eerste instantie onduidelijk of de stal constructief stabiel was en of de mestgassen nog een gevaar vormden. De toestand van het gebouw werd gecontroleerd en er werd besproken op welke plekken gewerkt kon worden. Daarbij werd er een persoon aangewezen om met meetapparatuur de eventuele mestgassen te monitoren. • Bij aankomst was de situatie onoverzichtelijk. De koeien die niet in de put waren gevallen moesten eerst de stal uit worden geleid (39 stuks). Er werden vloerplaten verwijderd om ruimte te maken en de put moest worden leeggehaald door giertanks om een stabiele werkbare situatie te creëren. De handjes waren in het begin hard nodig. Vervolgens was er meer overzicht en werd er een inzetplan gemaakt. Er waren enkele koeien zichtbaar in de put, maar ook een groot aantal niet. • Naarmate het incident vorderde, ontstond het dilemma hoe lang de reddingswerkzaamheden nog door moesten gaan. Er is continu overleg geweest met de veearts. Maak vooral gebruik van zijn expertise! • Probeer vuilwerkpakken te gebruiken bij een incident in een gierput van dergelijke omvang om je uitrukpak zo schoon mogelijk te houden. Bij het betreden van een gierput gebruik je uiteraard een waadpak en ademlucht. • Maak gebruik van de kennis binnen je korps en de middelen die aanwezig zijn op een boerderij! Denk praktisch na. • Koeien die het gewend zijn om binnen te staan, kun je beter niet naar een plek buiten leiden. Ze zijn het niet gewend om buiten te staan en kunnen door een afzetting heen lopen! • Over dit incident is ook een brandonderzoeksbulletin beschikbaar.

18:24

Explosie in stal geweest

18:26

Brand zou uit zijn, maar er zitten nu nog wel 3 koeien in de gierput

18:27

Geen sprake van lichamelijk letsel

18:27

Nb ac: Prio 1 gealarmeerd omdat er een explosie zou zijn geweest, daarnaast handmatig OVD en VI + TS OND gealarmeerd

18:30

Nb 5631: s.v.p. WTS 500 koppelen

18:48

Nb 5631: blijken 5 à 6 koeien in de put te zitten, gaan ruimte maken en ze proberen te bevrijden

19:01

Nb 9095: sitrap: inderdaad explosie geweest, meerdere koeien nog de put, constructie is ontzet aan onderzijde, er komt een loonwerker ter assistentie. 5141 gaat retour, overige voertuigen blijven tp

19:53

Nb 9095: na telling door boer en veearts worden nu nog 24 koeien vermist, die zitten nog vast in de kelder

21:40

Nb OVD 9095: graag logistiek voor vervangen pakken, voor aanrijden graag contact OVD

UITGELICHT

00:59

Nb 9097: volgens de veearts zijn alle koeien eruit, wij gaan nu schoonwerken toepassen

Stel je eigen veiligheid centraal! Check de constructie van de stal goed na een explosie en pas je inzet aan bij eventueel instortingsgevaar.

GOUDEN TIPS • De gierput was een ‘aaneengesloten gangenstelsel’ onder de vloerdelen. Hierdoor konden de koeien alle kanten uit. Een warmtebeeldcamera kan je helpen de koeien te lokaliseren. • Er stond veel mest in de mestput, voer deze zo snel mogelijk af indien mogelijk. • Er waren veel kadavers. Er kunnen bedrijven ingeschakeld worden om deze af te voeren. De boer moet hier echter zelf de aanvraag voor doen.

Hou bij een incident met een stal rekening met de mestgassen. Deze kunnen bij aankomst nog steeds brandbaar/explosief/giftig zijn! Wanneer er een inzet in een stal plaatsvindt en het is onbekend of de situatie veilig is, ga dan eerst met ademlucht en een explosiemeter naar binnen. Probeer de stal zoveel mogelijk te ventileren. Een OvD/AGS/veetakel heeft aanvullende meetapparatuur.

41


Het verhaal van

hetverhaalvan

Grote brand winkelpand Dorpsstraat De Lutte GASFLESSEN

STOPLIJN OVD VRIESKIST

DO

RP

SS

TR AA T

TS 120

TW

DORPSST

AGS

RAAT

TW

TS 130

TS 110

HW

9004

Figuur 2: het betreffende pand met een zichtbare rooklaag in het pand

INCIDENT (24676) Figuur 1: Vanwege de rookontwikkeling is NL-Alert ingezet. Met NL-Alert is het nog niet mogelijk om een specifiek gebied te bereiken waardoor de meldingen ook op andere plekken terechtkomen.

GOUDEN TIPS

42

defensieve buiteninzet

offensieve buiteninzet

defensieve binneninzet

offensieve binneninzet

• Stop en denk na! Neem de tijd voor een goede verkenning. Hierbij geldt: alles dicht? Dan is de brand op pauze. Openingen maken is op het gaspedaal trappen! • Regel bij incidenten waar veel gebeurd een sparringspartner (AGS, tweede OvD) om een goed overzicht te houden, voor specialistisch advies en voor het bewaken van de overall blik etc. Dit noemen we ook wel breedschalen.

1. Hernieuwde kijk op brandbestrijding 2. Oordeelsvorming versus leren van de praktijk

MATERIEEL 05-2541 05-2131 05-2731 05-2151 05-2761 05-2261 05-9094 05-9021 05-9004

TS De Lutte TS Oldenzaal TS Weerselo RV Oldenzaal TW Weerselo TW Losser OVD AGS Communicatie

110 120 130


Grote brand winkelpand De Lutte Van zondag- op maandagnacht rond 02:15 wordt er gealarmeerd voor een brand in een winkelpand aan de Dorpstraat in De Lutte. Al snel wordt er een derde TS gealarmeerd omdat de eerste TS onvoldoende mensen zou hebben om uit te kunnen rukken. Bij aankomst lijkt het een simpele brand, maar na latere verkenning blijkt dat de brand zich verder op de eerste verdieping en de zolder heeft doorontwikkeld. De vuurhaard is lastig bereikbaar. Bij deze inzet was gevoelsmatig ‘de Wet van Murphey’ van toepassing door een aaneenschakeling van factoren die invloed hadden op het verloop van deze inzet.

CHRONOLOGISCH 02:20

AC - Brand in een winkelpand

02:28

AC - 2541 heeft geen bevelvoerder

02:41

AC - Middelbrand

02:48

9094 - Brand is nog niet uit, zijn nog aan het lokaliseren, naar boven. Zijn hier nog niet klaar

03:05

9094 - Graag ambu ivm snijwond brandweerman

03:29

9094 - Uitslaande brand aan voorzijde, Weerselo wordt aan de linkerkant ingezet

03:29

9094 - Grote brand

03:41

9094 - Voorlichting gaat met de AGS bellen voor overleg over NL-alert

04:05

9094 - Achterin het pand is nog een opslag met gasflessen waar we niet bij kunnen, het is een afbrand scenario

04:39

9094 - Ik krijg geen toestemming van Salvage voor een grijper, maar ik wil er wel 1 TP

05:00

AC - NL alert om 4.35 uur eruit gestuurd

05:11

9094 - bewoners aan de Dorpstraat 71 t/m 79

06:14

9094 - Graag ambu, brandweerman heeft een straal LD in zijn gezicht gekregen, zijn nog aan het kijken wat er precies aan de hand is

06:45

9094 - Gasflessen opslag veiliggesteld. Brandmeester

hebben geen stroom meer

UITGELICHT Hernieuwde kijk op brandbestrijding Het betreffende pand in de Lutte was een nieuw gebouw, het had één compartiment van net onder de 1000m2, bestond uit nieuwe bouwmaterialen en was goed geisoleerd. Het is belangrijk om de gebouwkenmerken mee te nemen in de verkenning en in de overweging van je inzettactiek. Wat betreft de inzettactiek is er inmiddels ook een hernieuwde kijk op brandbestrijding. Bij deze nieuwe kijk denkt men van buitenaf na over de brand in plaats van van binnenuit naar de brand te zoeken. Dit betekent tijd nemen voor een grondige buitenverkenning. Voor meer informatie:

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S? Verkenning Het hebben van een goed beeld van de brand en het brandverloop is cruciaal voor een veilige en effectieve inzetstrategie. De eerste TS had nog niet alle zijden van de kubus verkend waardoor zij in eerste instantie het beeld hadden dat het een eenvoudige brand betrof die snel onder controle zou zijn. De tweede TS had een ander beeld: complex gebouw, bruine rook in de nok, rooklaag in het pand (zie foto), zwarte ramen en meer dan 400 graden op de eerste verdieping. Neem de tijd voor een goede verkenning! Een valkuil is dat de lokale eenheden in veel gevallen het betreffende pand en soms ook de eigenaar goed kennen. Hierdoor word je als het ware het incident ingezogen. Communicatie Vanaf het moment van alarmering was de afstemming tussen de meldkamer, de eenheden en de Officier van Dienst een aandachtspunt. Het protocol is om zuinig te zijn met het portofoonverkeer tijdens de inzet. Het is echter wel belangrijk om elkaar op de hoogte te houden over zaken die relevant zijn voor de inzet. Een voorbeeld: laat het de meldkamer weten dat je toch uitrukt terwijl je eerdere status niet uitrukgereed was. Ook is het belangrijk om een update over de status van je manschappen door te geven wanneer er een gewonde onder het eigen personeel is. Omdat het om een groot gebouw ging is het belangrijk om de beelden van de brand, het brandverloop en de risico’s van het object en de inventaris goed met elkaar af te stemmen. Gewonden eigen personeel Bij deze inzet waren twee gewonden onder het eigen personeel te betreuren. Een collega liep een snijwond op door het in de snelheid niet niet dragen van adequate persoonlijke beschermingsmiddelen. Een andere collega kreeg bij het verleggen van de LD een straal op circa vier meter afstand in het gezicht. Een collega had de straalpijp aan de kop bij het draaiende gedeelde vast, een andere collega was met de slang aan het werk waardoor de slang draaide en de straalpijp open ging. Van deze incidenten is melding gemaakt en er wordt gekeken hoe deze in de toekomst voorkomen kunnen worden. Materieel Met betrekking tot het materieel zijn er twee aandachtspunten. Dit incident had een kraan nodig. Deze is door de OvD aangevraagd bij Salvage, echter leverde dit wat discussie op. Het is belangrijk om goed met Salvage af te stemmen over het beschikbaar stellen van materieel. Verder is geconstateerd dat het beschikbare materiaal voor de blussing per TS verschilt; bijvoorbeeld de aanwezigheid van een fognail.

Oordeelsvorming versus leren van de praktijk Het komt binnen onze organisatie vaker voor dat er na een inzet snel verschillende beelden, meningen en zelfs oordelen zijn over het optreden van de betreffende collega’s. Wees hier zuinig en voorzichtig mee. Belangrijk is om nieuwsgierig te zijn naar de ervaringen en dilemma’s van de direct betrokkenen. Zorg dat je het complete verhaal kent. Oordelen helpen niet bij het leren.

43


Het verhaal van

hetverhaalvan

CAF ETA RIA

Brand Sporthal-Cafetaria Rijssen SPORTHAL DE STROEKELD

Brandwerende scheiding (30 minuten)

HW

TS 120 TS 110

Onderschrift: Olieachtige afzetting vloer

OVD 100

Olieachtige afzetting in systeemplafond

INCIDENT (35222)

defensieve

offensieve

buiteninzet

buiteninzet

EPS (rookgasexplosie) Rookverspreiding Gebruik object Tijd melding vs. tijd alarmering brandweer

MATERIEEL

44

defensieve

offensieve

binneninzet

binneninzet

05-5141 TS Rijssen

110

05-5241 05-9093 05-5151 05-5261

120 100

TS Holten OvD HW Rijssen TW Holten


Brand Sporthal-Cafetaria Rijssen Donderdagnacht 29 maart 2019 om 04:08 uur wordt er een eerste melding gedaan van een brandlucht door inwoners van Rijssen. De politie gaat op zoek naar de locatie en ziet dat er rook uit de sporthal komt. Om 04:57 uur wordt de brandweer gealarmeerd. Het blijkt te branden in een opslag-/washok van de aangebouwde cafetaria.

CHRONOLOGISCH

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S?

04:08

Brandgerucht

Door de buitenverkenning was het duidelijk aan welke kant van de sporthal het brandde en er is door de dichtstbijzijnde deur een binnenverkenning met hoge

04:09

NB AC: Meldster ruikt een brandlucht, komt van buiten. Ziet verder niets bijzonders.

druk voortgezet. Eerst leek het te branden in de sporthal zelf en er is door de bevelvoerder besloten (mede door de grootte van deze ruimte) in te zetten met lage druk. Het bleek dat de brand is ontstaan en beperkt is gebleven tot een

04:57

Brand overige.

05:06

Nb 5141: Sporthal onder rook.

kleine opslagruimte van de cafetaria (de precieze oorzaak is niet achterhaald). Doordat deze ruimte voormalig bij de sporthal hoorde, stond het systeemplafond met elkaar in verbinding. Hierdoor konden de rookgassen zich door het hele pand verspreiden. De dakconstructie bestond uit cannelureplaten met

05:07

Nb 5141: Middelbrand en HW tp.

EPS isolatie en bitumen dakbedekking. De EPS isolatie en dakbedekking zijn in de brandruimte weggebrand.

05:14

NB 9093: Tankwagen tp.

05:21

Nb 9093: Vermoedelijke oorzaak wasmachine in brand, graag nutsbedrijf Enexis tp voor afsluiten stroom.

05:24

NB AC: Enexis stuurt monteur, ze geven straks door hoe lang het duurt.

05:27

NB AC: Monteur Enexis met 3 kwartier tp.

05:35

NB 9093: Brand meester, gaan ventileren. Oorzaak brand is een frituurpan die heeft aan gestaan in het washok.

06:22

Nb 9093: Graag telefonisch contact TBO.

08:56

NB OVD: Incident overgedragen aan de eigenaar, zij handelen alles af en wij rukken weer in.

Pyrolysegassen van EPS kunnen een rookgasexplosie veroorzaken in een andere ruimte dan de brandruimte, ook als deze koud zijn! Daarom is het belangrijk om de signalen te herkennen die duiden op uitdamping van EPS isolatie: • • • • •

Lichte nevel in het pand en vettigheid aan de ruiten Olieachtige afzetting aan het plafond Olieachtige afzetting op de vloer (glad onder je bluslaarzen!) Roetvegen aan de rand van het plafond Zwarte drupsporen (bij verwarming wordt EPS vloeibaar)

EPS isolatie wordt veelal in stalen dakconstructies toegepast door zijn goede isolerende werking in combinatie met zijn lichte gewicht en drukvastheid. • Over dit incident is ook een brandonderzoeksbulletin beschikbaar

UITGELICHT Er is een facultatieve les omtrent het thema ‘Rookgasexplosies’. De brand aan de Granaatstraat in Hengelo, waar een rookgasexplosie heeft plaatsgevonden, wordt hier als leidraad gebruikt. Ook wordt een rookgasexplosie in het klein nagebootst (Brandgedrag les F4.5).

GOUDEN TIPS •

Ben je geïnteresseerd in deze les? Plan hem dan in op een oefenmoment op je kazerne!

HANDELINGSPERSPECTIEF

EPS dampt bij een relatief lage temperatuur uit. De witgelige pyrolysegassen die hierbij vrijkomen zijn

Een rookgasexplosie laat zich lastig voorspellen, er is landelijk nog geen

zwaarder dan lucht en ‘dwarrelen’ naar beneden. Dit is in tegenstelling tot warme rook die vrijkomt bij de brand.

handelingsperspectief voor het bestrijden van een mogelijke rookgasexplosie. Bij een groot gebouw (bijeenkomst/industrie) met vermoeden van EPS isolatie is het verstandig zo snel mogelijk een redvoertuig te alarmeren

Doordat EPS in dak/spouw/vloer wordt toegepast, verspreidt deze rook zich ook op deze plekken. Wees je bewust van wat er om je heen kan gebeuren.

zodat deze een verkenning van het dak kan maken. Een ingezakt gedeelte van het dak duidt er op dat de isolatie al heeft deelgenomen aan de brand. Wees bij constatering van EPS isolatie bij de brand en mogelijk verspreiding van de pyrolysegassen door het gebouw terughoudend met optreden.

45


Het verhaal van

hetverhaalvan

Brand BMW-dealer Broekhuis in Enschede

AGS

ZUIDERVAL

SPAANSLAND

OVD

TS 120

TS 110

ZUIDERVAL

HW SPAANSLAND

BMW i3 uit het CRS Systeem

INCIDENT (58154)

TW

Brand elektrische auto (BMW i3) Explosie defensieve

offensieve

buiteninzet

buiteninzet

GOUDEN TIPS Gouden tip: De eerste actie is veel water! Een snelle inzet met veel water is van groot belang bij batterijbranden. Heb aandacht voor het vrij komen

46

defensieve

offensieve

binneninzet

binneninzet

van gevaarlijke stoffen en treedt waar mogelijk ‘offensief buiten’ op. Gebruik hierbij de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen (bluspak en ademlucht).

Gevaarssetting brand

MATERIEEL 05-4131 TS Enschede Spaansland 110 05-4231 TS Enschede Noord 120 05-9096 OvD 100 05-4152 HW Enschede Spaansland 05-4561 TW 05-9021 AGS


Brand BMW-dealer Broekhuis in Enschede In de nacht van woensdag 22 mei 2019 om 01:35 uur wordt er melding gedaan van een brand in de showroom van autobedrijf Broekhuis in Enschede. Door de ligging van het autobedrijf in de nabijheid van de hoofdpost Enschede zijn al enkele collega’s door een harde knal wakker geworden voordat het kazernealarm afgaat. Voor de 1e TS is al snel duidelijk dat deze industriebrand zich al ontwikkeld heeft. In de showroom blijkt een auto volledig in brand te staan, het betreft een BMW i3 die volledig elektrisch is.

CHRONOLOGISCH 01:34

industriebrand

01:36

NB AC: Betreft brand bij Broekhuis auto’s, er zou een explosie geweest zijn en er zou een auto in brand staan binnen in de garage

01:39

NB 4131: er brandt daadwerkelijk een auto in de showroom graag 4231 opstellen vanaf Spaansland

01:41

NB 4131: gaan via voorzijde met lage druk naar binnen - middelbrand

01:52

NB 4131 Er staan 3 auto’s in brand in de showroom. De vlammen zijn er af en we gaan ventileren. Graag salvage ter plaatse

02:08

NB 9096 Een van de auto’s is een elektrische auto een BMW I3 en we gaan nu het accupakket controleren

02:31

NB 9096: betreft zeker 1 auto (een BMW I3). We gaan de accu’s veiligstellen en de tankwagen blijft nog even op de achterhand ter plaatse

02:33

NB AGS: gemeten met meetbuisje 34 op HF (waterstofluoride) maar niets gemeten

02:35

NB 9096: gaan met behulp van de heftruck van de brandweer aan Spaansland de elektrische auto uit de showroom halen en zetten deze buiten op de parkeerplaats

03:51

NB 9096: pand overgedragen aan bedrijfsleider en salvage en rukt weer in. Wel overlegd als de auto weer begint te branden om 112 te bellen

UITGELICHT Batterijen nader beschouwd’ (zie ook ARO kaart 55302):

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S? Bij aankomst, en direct zichtbaar door de grote glazen pui van de showroom, wordt duidelijk dat er één of meerdere auto’s volledig in brand staan. Hierdoor is direct zicht op de brandlocatie, de omvang van de vuurlast en het stadium van de brand. Op basis van deze informatie wordt een lage druk inzet voorbereid. Vervolgens wordt de grote glazen pui door de ploeg geforceerd. Hierdoor wordt de aanvalsroute tot een minimum beperkt. De wijze waarop de auto brandt (er komt een steekvlam onder grote druk vrij) is voor de 1e TS een indicatie dat het mogelijk om een elektrische auto gaat. Er is besloten om direct via de glazen pui met lage druk een eerste klap uit te delen. Het effect is binnen afzienbare tijd zichtbaar en de vlammen zijn er snel af. In samenspraak met de 2e TS wordt het gebouw verder verkend op uitbreiding en wordt er geventileerd. Nadat de brand onder controle is, wordt de focus gelegd op de mogelijke instabiliteit/ gevaren van de aanwezige elektrische auto’s. Eén auto blijkt, inclusief accupakket, volledig te zijn uitgebrand. Andere auto’s zijn aangestraald. Op basis van de waarnemingen (vrijgekomen gassen/vlammen) en resultaten van de warmtebeeldcamera worden de auto’s als ‘stabiel’ beschouwd. Het huidige landelijke handelingsperspectief voor het blussen van brandende accu’s is het gebruiken van veel water. Door voor een korte aanvalsweg en lage druk te kiezen heeft de ploeg laten zien dat dit perspectief onder deze omstandigheden goed heeft gewerkt, de brand was namelijk snel onder controle. AANDACHTSPUNTEN: • In de naverkenning is nadrukkelijk aandacht geweest voor de stabiliteit van de constructie en de toepassing van EPS isolatiemateriaal. • Branden met batterijen komen nog niet regelmatig voor, wees je bewust van de regionale/landelijke media aandacht. • De gevaren van batterijen zijn onvoldoende bekend bij de burger, voorlichting is dringend gewenst! Definitie Thermal Runaway: een thermal Runaway is een proces dat voor komt wanneer een batterijcel meer warmte produceert dan deze kan afvoeren.

HANDELINGSPERSPECTIEF Bij rook/brand: • Herkennen: identificeer voertuig en energiebron/brandstof (via CRS) • Verkennen: nader het voertuig (hoek van 45 graden) en vergaar extra informatie over voertuig, stabiliteit accu, slachtoffer en omgeving • Stabiliseren: zorg dat voertuig niet kan verplaatsen/rollen. Zet auto in parkeerstand, blokkeer de wielen, activeer de handrem, motor uit en bewaar sleutel op min. 5 meter afstand

• De batterij produceert zijn eigen zuurstof (20%/30%) tijdens brand; • Inzet schuim heeft een beperkt toegevoegde waarde (laag koelend vermogen, afdekken is niet de oplossing); • Elektrocutie? (Zeer geringe kans bij ontwikkelde brand, probeer

• Bestrijden: onder 45 graden van voren benaderen met 2x Lage Druk (1LD voor omgeving). Langdurige blussing met overmatig veel water.

veiligheidsafstanden te hanteren.); • Blijf bij batterijbranden in een besloten omgeving aandacht houden voor

• Draag voertuig over aan expert en adviseer dat het voertuig naar een veilige plek wordt gebracht (min. 15 meter afstand plaatsen van andere objecten).

explosiegevaar. Gassen die vrijkomen bij een Thermal Runaway zijn explosief; • De gassen die vrijkomen zijn zeer schadelijk voor de mens (o.a. HF), het goed toepassen van je PBM is van essentieel belang. Denk aan SCHOON WERKEN!; • Check of de elektrische auto is aangesloten op netspanning! Koppel deze af; • Batterijen in de eerste en laatste levensfase hebben de meeste kans op een Thermal Runaway. • Ook dagen/weken na een brand (beschadiging) is er kans op Thermal Runaway!

• Bij brandende accu en beknelde passagiers; eerst blussen, dan bevrijden. De rokende /sissende accu en beknelde passagier(s) voorzien van ademluchtbescherming

Algemeen: Zowel een elektrische als hybride auto bevat een Hoog Voltage accu met een electrische motor en een hybride nog een verbrandingsmotor (benzine, diesel of LPG) • gebruik altijd CRS (Crash Recovery System) bij een incident met een voertuig • zoek in CRS de auto op en handel volgens aanwijzing en specifieke gevaren vanuit dit systeem.

47


Het verhaal van OVD 100

hetverhaalvan

Brand Twence

TS 140 TS 130

ARGUS

RV

TS 120 RV WATERTRANSPORT SYSTEEM

TS 110

BIOGAS INSTALLATIE 10 KV

BIOGAS INSTALLATIE

METEO N 0 meter/sec.

10 KV

STOPLIJN

BIOGAS INSTALLATIE

DIESEL

NIET MEER TE REDDEN PANDGEDEELTE

TS 210 TS 230

TS 240 TW

RV

TS 220

TW OVD 200

INCIDENT (60057) • • • • •

Grootschalige inzetten in relatie tot restdekking Afwijken van standaard uitrukvoorstellen Aflossing Communicatie (onderling en met Twence) (Bio)gasinstallaties

MATERIEEL

defensieve buiteninzet

defensieve binneninzet

48

offensieve buiteninzet

offensieve binneninzet

Twee pelotons

8x TS

110 t/m 140 en 210 t/m 240

WTS

2x WTS 2500, 1x WTS Twence

Overige ondersteunende eenheden

4x TS, 3x RV, HovD (2x), 2x TW, Logistiek, MIV, Argus, Communicatie, CoPi, etc.

9095

OvD

100

9096

OvD

200

9094 en 9093

OvD

Pc Water

9021

AGS

9021


Brand Twence Op zondag 26 mei 2019 komt om 00.34 uur een brandmelding binnen bij de Meldkamer Brandweer van afvalverwerkingsbedrijf Twence. Het betreft een brand in een van de objecten op het terrein van Twence waar GFT-afval wordt verwerkt. Ter plaatse blijkt het object waar compostering plaats vindt in brand te staan. Naast het gebouw staat o.a. een biogasinstallatie. Er werd een brandweercompagnie ingezet om de brand te bestrijden.

CHRONOLOGISCH 00:34

Brandmelding

00:43

Uitslaande Brand Twence betreft object waarbinnen GFT-afval wordt verwerkt

00:52

Betreft linker zijde van de Compostering; staat volledig in brand. Blijft grote brand

00:58

Zeer Grote Brand. Branduitbreiding, extra Redvoertuig ter plaatse

01:06

Tweede peloton ter plaatse. Gebouw staat volledig in brand

01:16

GRIP 1

04:44

Brand Meester. Afschalen naar Middel Brand

11:03

Overdracht naar Twence. Deze nemen het nablussen van de brandweer over

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S? Verkenning en inzetstrategie • Duidelijke prioritering van het afschermen van de biogasinstallaties en de 10 KV stations heeft goed geholpen. Het creëren van een stoplijn aan de achterzijde (middels een defensieve binnen- en buiteninzet) lukte ook. • Een goede rondom verkenning kost weliswaar tijd maar is ook in dit geval essentieel gebleken. Door de rondom verkenning werd duidelijk dat deze brand niet met één peloton te bestrijden was. Hiervoor werd opgeschaald met nog een peloton (compagnie). • Er is door de meldkamer afgeweken van enkele standaard uitrukvoorstellen. Dit was op basis van beschikbaarheid van middelen in relatie tot restdekking noodzakelijk, maar ook erg complex. In het systeem zijn voertuigen, personeel en functies voorbereid en gekoppeld. Echter de dagelijkse realiteit is soms net iets anders, waardoor er moet worden afgeweken. Tijdens een ‘routine incident’ is dit geen enkel probleem. Echter bij een meer stressvolle situatie kan dit sneller tot fouten leiden.

Logistiek en Aflossing • Houd er rekening mee dat tussen het besluit en de uitvoering van aflossing vaak veel tijd zit. Begin hier dus op tijd mee! Maak niet zelf de inzet af, ook al denk je dat je binnen 2 uur wel kan inrukken. Frisse ploegen en leiding zijn scherper en alerter in de nafase van een incident. Een derde van onze 29 tankautospuiten is ingezet of niet inzetbaar. Hierdoor werd besloten om bij een eventueel volgende opschaling interregionale bijstand aan te vragen. Uiteindelijk bleek dit niet nodig. Bij een dergelijk groot optreden ben je ook snel door de beschikbare OvD’s heen. • Houd er rekening mee dat bij een grote regionale opschaling er (te) weinig personeel over kan blijven voor het bemensen van andere functies, in dit geval de WVD. • Communicatie met Twence. Ondanks dat deze brand een heel ander scenario is dan de brand van vorig jaar, verliep de communicatie met Twence goed.

UITGELICHT Biogasinstallatie Direct grenzend aan het gebouw waar de brand woedde staat een biogasinstallatie opgesteld. Om een ontsteking of aanstraling van deze installatie en de 10KV stations te voorkomen werden (conform ARO 33205) een waterkanon, en twee hoogwerkers met waterkanon ingezet die een waterscherm vormden tussen de brand en de biogasinstallatie. Dit heeft goed gewerkt. Handelingsperspectief bij brand in biogasinstallatie 1. Start IBGS procedure, bovenwinds aanrijden 2. Bij verkenning ontstekingsbronnen vermijden en continu blijven meten ( Ex Ox Tox gasdetectie) 3. Ontruim omgeving; zie ARO kaart 33205 voor effectafstanden 4. Bij brand in warmtekracht-koppelingsruimte: hoofdschakelaar afsluiten 5. Bij brand naast of op vergister/gasleidingen: inzet richten op gecontroleerd laten uitbranden en omgeving afschermen 6. Uitloop van stoffen indammen en beschermen van de waterlopen Nieuwe werkwijze HoVD-piketten Vanuit de vernieuwde procedures zijn voor het eerst twee HoVD-piketten gelijktijdig ingezet. Voorheen was de leiding van een brandweercompagnie in handen van een compagniescommandant (de voormalige RoVD). Nu was de leiding in handen van een Taakcommandant (nu georganiseerd in het HoVD-A piket). De tweede HoVD werd, zoals gebruikelijk, ingezet als Leider Copi.

GOUDEN TIP Er is bewust gekozen voor een defensieve buiteninzet. Let op dat alle ingezette collega’s, van manschap tot officier, goed op de hoogte zijn van de gekozen inzetstrategie. Zo kan iedereen doelgericht en veilig zijn taak / opdracht uitvoeren.

49


Het verhaal van

hetverhaalvan

D D SPA SPA FIET FIET

Accubrand Rietmolenweg te Haaksbergen CONTAINER GASFLESSEN

OVD

CONTAINER GASFLESSEN CONTAINER AFVAL

OVD

CONTAINER AFVAL

ACCU’S ACCU’S TS 120 TS 120

AGS AGS TW

TS 110 TS 110

TW

EG EG KW KW IN IN EL EL EV EV VR VR

EG ENW L O M EG RIET ENW L O M RIET

CONTAINER ONDERDOMPELEN ACCU’S CONTAINER ONDERDOMPELEN ACCU’S

METEO ZW 5,4 meter/sec.

INCIDENT (60251)

defensieve buiteninzet

offensieve buiteninzet

- Accubrand - Thermal Runaway - Handelingsperspectief / aanpak en afhandeling van dit type incident - Ontruiming omgeving

MATERIEEL

defensieve binneninzet

50

offensieve binneninzet

05-4541 06-9035 05-4561 05-9095 05-9021

TS Haaksbergen TS Neede TW Haaksbergen OvD AGS

110 120 100


Accubrand Rietmolenweg te Haaksbergen Op zondagochtend 26 mei 2019, om 10:05 uur wordt er melding gedaan van een buitenbrand bij een reclyclingbedrijf aan de Rietmolenweg te Haaksbergen. Het zou gaan om een brand in een container met bouwafval. De rookkolom was van grote afstand te zien. Bij aankomst van de TS van Haaksbergen bleek dat er meerdere (+/- 1500) Lithium-ion accu’s in brand stonden. Deze stonden ‘opgeslagen’ buiten de container en hadden inmiddels allemaal vlam gevat (Thermal Runaway). Samen met de OvD en AGS is een inzetplan gemaakt om de accubrand en de rook die hierbij vrij kwam te bestrijden.

CHRONOLOGISCH

BRANDVERLOOP Er was sprake van een zogenaamde ‘Thermal Runaway’. Hierbij vatten door een kettingreactie alle accu’s vlam. Doorgaans zitten er vermiculiet korrels

09:59

Buitenbrand

(onbrandbare isolatiekorrels) tussen de opgeslagen accupakketten, dat was hier niet het geval. Belangrijk om te weten is dat de chemische reactie die volgt

10:07

Staat een container met bouwafval in brand, staat een vrachtwagen naast

zijn eigen zuurstof voor de brand genereert. Hierdoor kan de brand zichzelf onderhouden.

10:12

NB 4541 gezien de rookontwikkeling graag op

RISICO’S • Rondvliegende accudelen: bij dit incident kwamen deze tot wel 40 meter

voorhand TW ter plaatse

10:15

NB 4541 middelbrand graag OVD ter plaatse

10:24

Meteo wind uit ZW 5,4 meter/sec

10:25

NB 4541: graag de woningen achter de brand ontruimen i.v.m. de giftige rook

10:28

NB 9095: graag waterschap ter plaatse laten komen

10:50

NB 9095: brandweer Neede heeft een loonwerker geregeld die met een grote bak zand de brand gaat afdekken en graag gemeentewerken ter plaatse met afzethekken

11:15

NB 9095: graag de firma Langezaal bellen voor het plaatsen van een grote container om daarin de accu’s onderdompelen in water

13:41

NB 9095: accu’s liggen in de bak met water met een neutralisatie middel, de bak lekt aan de voorzijde nog iets; dit gaan we verhelpen door er zand voor te leggen en dan langzaam de zaak overdragen aan de omgevingsdienst

13:51

NB 9095: incident meester de boel afgezet en overgedragen aan omgevingsdienst

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S? INZET De accubrand is eerste instantie bestreden met een LD-inzet. Ondertussen is er een kraan met een grote bak zand besteld om de accu’s af te dekken. Later is de inzetstrategie op basis van het advies van de AGS aangepast en is er via firma Langezaal een (40 kuub) container besteld met als doel de accu’s in water onder te dompelen. Omdat de rookkolom richting achtergelegen woningen trok ontstond het idee deze te ontruimen. In overleg met de OvD en AGS is besloten dit niet te doen. In plaats daarvan is de bewoners geadviseerd om ramen en deuren te sluiten.

verder terecht! Let op dat iedereen zijn/haar PBM draagt, óók de mensen die wat verder van het incident staan. • Waterstoffluoride (HF): bij elke accubrand komt HF vrij, de hoeveelheden kunnen echter verschillen. Heb hier dus altijd aandacht voor! • Kans op herontsteking accu’s: met name de temperatuur, maar ook de zuurstof blijven aanwezig (‘branddriehoek blijft compleet’). • Omgeving: een rookkolom bevat altijd schadelijke stoffen, maar bij accubranden bevat deze ook HF. Een goede overweging tussen ontruiming versus het sluiten van ramen en deuren is belangrijk. Overleg met de OvD/AGS. HANDELINGSPERSPECTIEF: • Advies AGS: bij een accubrand buiten kun je de inzet in eerste instantie met bluskleding en ademlucht doen (juiste PBM in verband met HF). Let op de rookkolom, kom niet in de rook en pas schoon werken toe. • Bij accubranden: de eerste actie is veel water! Een snelle inzet met veel water is van groot belang. Zo wordt de brand gekoeld en geblust en wordt de rookkolom beperkt. • Stabiliseer de accu’s en gebruik veel water (evt. een bak regelen) • Probeer putten af te dekken: voor het tegenhouden van verontreinigd bluswater. De AGS kan een meting verrichten. Alarmeer het waterschap en omgevingsdienst • Houdt de ontwikkelingen in de gaten. Het Kenniscentrum maakt momenteel (samen met Repressie) handelingsperspectieven voor incidenten met accu’s. Ook is er qua regelgeving e.e.a. in ontwikkeling (PGS 37 voor Lithuim-ion accu’s). NAZORG In de nazorgfase is het van belang dat: • Het eventueel verzamelen van de accu’s met chemicaliën handschoenen wordt gedaan. • Kleding en gebruikte materialen (ook de bouwkraan) ter plaatse worden afgespoeld met water (schoon werken); vervolgens aanbieden bij logistiek. • Het waterschap/omgevingsdienst wordt ingelicht in verband met vervuild bluswater in de grond en/of het riool. • Er een goede overdracht plaatsvindt aan een expert vanwege de kans op herontbranding en milieueffecten.

51


Het verhaal van

hetverhaalvan

Accubrand Rietmolenweg te Haaksbergen

GOUDEN TIP

TACTISCHE OVERWEGINGEN

De eerste actie is veel water! Een snelle inzet met veel water is van groot belang bij accubranden. Zo wordt de brand gekoeld en geblust en wordt de rookkolom beperkt. Gebruik hierbij de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen (bluspak en ademlucht).

THERMAL RUNAWAY Een Thermal Runaway is een proces dat voorkomt wanneer een batterij-cel meer warmte produceert dan deze kan afvoeren. Dit kan liggen aan een fabricagefout, maar ook door interne beschadiging door vallen, overladen, verwarmen vanaf de buitenkant. De te hoge temperatuur zorgt voor een chemische reactie in een cel, waardoor nog meer warmte wordt veroorzaakt. De cel gaat branden en door deze extra warmte wordt de volgende cel in het pakket aangestoken. Dit zorgt voor een soort ‘domino effect’. Bij een Thermal Runaway komen zeer giftige gassen vrij, maar door de chemische reactie komt er ook zuurstof vrij. Hierdoor onderhoudt de Thermal Runaway zichzelf ook nog eens en is het een erg lastig te stoppen proces.

KANS OP BRAND Onderliggende oorzaken start brand binnenuit batterij • Fabricagefout • Mechanische impact • Kortsluiting • Montagefout • Overladen • Diepontladen • Veroudering

DE CELLEN ALS BRANDVERSNELLER Brand snel onbeheersbaar indien steeds meer cellen pakketten elkaar ontsteken

Positionering en onderlinge afstanden bepalen de branduitbreiding naar naast gelegen batterij-/accupakketten

Batterijen/accu’s kunnen ontsteken door “externe” brand

52

PREPARATIE OP DIT TYPE INCIDENTEN Er is dit jaar extra aandacht voor de energietransitie en voor de handelingsperspectieven. In geval van lithium accu’s blijft de meest effectieve manier het overmatig blussen en koelen van de accu. In deze casus zijn hiervoor de benodigde middelen ter plaatse gevraagd en is het incident (bij een stabiele situatie) overdragen aan het bevoegd gezag(omgevings-/milieudienst). Dit laatste is in lijn met bijvoorbeeld een brand waar asbest bij betrokken is, ook hier vindt overdracht naar bevoegd gezag plaats. Brandweer Twente gaat vooralsnog geen extra materieel/materiaal aanschaffen voor dit type incidenten. De reden hiervan is dat er momenteel nog veel vragen zijn over tot hoever onze verantwoordelijk gaat in de verdere incident afhandeling. We blijven de ontwikkelingen en het landelijk beleid op dit punt actief volgen.


Accubrand Rietmolenweg te Haaksbergen

Foto’s: Brandweer Twente

53


Het verhaal van

hetverhaalvan

Brand in Portiekflat Castorweg te Hengelo

TS 130

OVD CASTOR

WEG

TS 120 PORTIEK Co

RV

x Co x

x

4

x

3

x

2 1

TS 110 TS 120

Forceren deuren woningen om er zeker van te zijn dat iedereen eruit is + C0 meting verricht

Vooraanzicht

GOUDEN TIPS Rookstopper

defensieve buiteninzet

defensieve binneninzet

54

offensieve buiteninzet

offensieve binneninzet

1. Wees je bewust van de risico’s van een brand in een portiekflat. De rookverspreiding kan van invloed zijn op de ontvluchting/ontruiming van de aangrenzende woningen. Houdt deuren zo veel mogelijk gesloten (of gebruik de rookstopper indien deze op de TS van jouw kazerne ligt). 2. Stel jezelf de vraag: in welk stadium bevindt de brand zich? Denk hier bewust over na. In deze casus was sprake van een ondergeventileerde brand. Bij toetreding tot de woning kan de extra toevoer van zuurstof voor een plotselinge snelle branduitbreiding zorgen. Pas je inzet hierop aan en zorg dat je voldoende koelend vermogen hebt.

TS 110

RV

Inzet 4e bouwlaag Brandadres

Inzet offensief binnen Brandadres

x : deur geforceerd

: mensen zelf naar buiten

Binnen

INCIDENT (63409) - Hoge vuurlast in woning (door verzamelwoede) - Rookverspreiding omliggende woningen - Ontruiming object - Toegang verschaffen - Inzet bij warm weer (30+ graden)

MATERIEEL 05-1131 05-2131 05-4131 05-1151 05-9095

TS Hengelo TS Oldenzaal TS Enschede RV Hengelo OvD

110 120 130 RV 100


Brand in Portiekflat Castorweg te Hengelo Op zondagmiddag 2 juni 2019 om 12:52 uur komt er een melding binnen van een woningbrand aan de Castorweg te Hengelo. Het gaat om een brand op de vierde bouwlaag van een portiekflat. De bevelvoerder schaalt op naar middelbrand omdat onduidelijk is of de bewoner nog thuis is. Ter plaatse blijkt er een enorme vuurlast in de woning aanwezig te zijn: de bewoner heeft een ‘verzamelwoede’.

CHRONOLOGISCH

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S?

12:52

Melding woningbrand

12:54

Melder ziet boven in woning wat branden

13:02

Nb: 1131 Politie gesproken niet zeker of persoon uit het pand is, men heeft wel iemand boven zien lopen. Geef middelbrand i.v.m. redding

Portiekflats Een brand in een portiekflat kent in vergelijking tot een ‘standaard’ woningbrand bijzondere aspecten waar je aandacht voor moet hebben. Er is maar één trappenhuis aanwezig. Hierdoor is dit zowel de aanvals- als vluchtroute. Door het openen van de brandruimte wordt deze route door rookverspreiding bedreigd. Het kan de inzet van de ploegen, maar ook de vluchtweg voor bewoners van de flat beïnvloeden.

13:09

Nb: 9095 Zijn op verkenning, brandhaard nog niet gevonden. Graag woningcorporatie en salvage ter plaatse

13:31

Nb: 9095 graag logistiek met water en contact TBO

13:55

Nb: 2131 Overleg gehad met 9095. Betreft 8 woningen waarvan we niet weten of er nog personen in zijn. Moeten nog 2 panden de voordeur forceren om de panden te doorzoeken. In 1 pand zit nog een hond (agressief)

14:03

Nb: 9095 Woning waar de brand was is niemand aangetroffen. Geef brand meester. In overleg met Oldenzaal gaat Enschede weer retour

14:38

Nb: 9095 Wij gaan terug naar klein, Oldenzaal rukt in en Hengelo kijkt alles nog even na, nadien gaan wij allemaal terug

UITGELICHT ROOKVERSPREIDING Binnen de Basisprincipes Brandbestrijding zijn acht uitgangspunten gedefinieerd. Eén van deze uitgangspunten is het controleren van de stroming. Bij dit incident is gebruik gemaakt van de rookstopper (een pilot op de TS-en van Hengelo Centrum, Almelo, Enschede Hoofdpost en Enschede Noord) om rookverspreiding in het trappenhuis tegen te gaan. Een aantal doelen van de rookstopper zijn: • Het beperken van de uitstroom van rookgassen. Hierdoor blijven eventuele verkeersruimten en vluchtroutes vrij van rook. Denk aan appartementencomplexen en portiekwoningen. • Het beperken van de toevoer van zuurstof. Doordat de rookstopper de deuropening grotendeels afsluit zal ook de instroom van zuurstof beperkt worden. De instroom kan niet volledig afgesloten worden. De onderkant van de rookstopper laat nog steeds verse lucht toe, maar minder dan bij een deur die open staat. • Het beperken van rookschade. De rookstopper beperkt ook de schade aan belendende ruimtes. De ervaringen met de rookstopper worden vastgelegd en geëvalueerd. Meer weten over deze pilot? Vraag het de kerngroep Brand.

Inzet Bij aankomst van de eerste TS was de brand nog niet uitslaand en waren er geen ventilatieopeningen. Grijsgele rook kwam naar buiten via kieren van ramen en deuren, echter zonder hoge intensiteit. De eerste ploeg is naar boven gegaan met de rookstopper en toetredingsmiddelen. De tweede ploeg heeft lage druk afgelegd in het portiek richting de betreffende voordeur. Na het forceren van de deur is de rookstopper geplaatst. Vervolgens is de ploeg met lage druk en WBC naar binnen gegaan. De eerste inzet was gericht op verkenning naar het eventuele slachtoffer in de woning. Vanwege de enorme vuurlast in de woning was de brand ondergeventileerd (de brand had meer zuurstof nodig dan er beschikbaar was). Uiteindelijk werd de vuurhaard in de woonkamer aangetroffen en afgeblust. De bank brandde en de oppervlakten van alle spullen, de gordijnen en het plafond deden mee. De hoeveelheid aan spullen was van invloed op de zoektocht naar een mogelijk slachtoffer en de rookverspreiding zorgde er voor dat ontruiming van de portiekflat nodig was. De bemanning van de autoladder heeft het raam van de woonkamer verwijderd voor ventilatie. Daarnaast is door de aanvalsploeg een dakluik geopend om ventilatie van het trappenhuis te bevorderen. De bewoner bleek niet thuis te zijn. Bovenstaande was van invloed op de inzetstrategie van de eerste tankautospuit: een offensieve binneninzet met lage druk was noodzakelijk om het potentiële slachtoffer te vinden en de brand- en rookverspreiding zo snel mogelijk onder controle te krijgen. Tijdens de inzet bleek dat de buren in de naastgelegen woning nog binnen zaten. Verder was niet bekend óf en waar er mensen aanwezig waren. De OvD heeft in zijn overwegingen de ervaringen van de incidenten bij de Prinsenborgh in Nijverdal (december 2018) en de flatbrand in Diemen (zomer van 2019) meegenomen. De tweede tankautospuit is ingezet op de verdere ontruiming van de flat. Hierbij hebben zij enkele deuren geforceerd. Dilemma’s en aandachtspunten Onderstaande punten speelden een rol tijden de inzet: • Verzamelwoede bewoner: de verkenning was moeilijk vanwege de grote hoeveelheid spullen. Door de hoge vuurlast was het brandverloop anders dan je ‘normaal’ zou verwachten bij een (portiek)woning. • Ontruiming van de overige woningen: vanwege de rookverspreiding (onder andere via het trappenhuis en de schachten) was ontruiming noodzakelijk. Het was lang onduidelijk of er mensen thuis waren. Omdat het een oudere portiekflat betrof, was toetreding tot de woningen geen dilemma (oude, dunne deuren). • Inzet tijdens warm weer (> 30 graden): de manschappen waren snel uitgeput. Er is een derde TS gealarmeerd voor aflossing. Houdt hier al vroeg in de inzet rekening mee en neem maatregelen tijdens de inzet. Zie ook ARO 56003.

55


Het verhaal van

hetverhaalvan

Schuurbrand Daarleseweg in Den Ham

TS 130

AL

INCIDENTLOCATIE

TW

WTS 500 TS 110 TW SCHEIDING TUSSEN BRAND- (=RECHTS) EN WOONGEDEELTE

LOG

LOG

TS 120 OVD

INCIDENT (83284)

defensieve buiteninzet

defensieve binneninzet

56

offensieve buiteninzet

offensieve binneninzet

- Hoge vuurlast in schuur (door opslag/ verzamelen spullen) - Logistiek - Offensieve buiteninzet met behulp van kraan

MATERIEEL 05-3431 05-3531 05-5341 05-3151 05-9093

TS Den Ham TS Vroomshoop TS Hellendoorn RV Almelo OvD

110 120 130 RV 100


Schuurbrand Daarleseweg in Den Ham Op woensdag 17 juli 2019 om 17:36 uur wordt er melding gedaan van een schuurbrand aan de Daarleseweg in Den Ham. Het betreft een schuur (ca. 35x30 meter) die voor meerdere doeleinden wordt gebruikt. In de schuur bevinden zich onder andere een werkplaats, opslag en woonruimte en er liggen zonnepanelen op het dak. Op het erf staat ook een woning, deze wordt echter niet bewoond. De brand is bij aankomst al uitslaand. De meldkamer schaalt op naar grote brand vanwege het aantal binnengekomen meldingen en de omvang van de schuur. Rond 19:00 uur wordt het sein ‘brand meester’ gegeven. Er wordt echter nog lange tijd nageblust.

CHRONOLOGISCH

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S?

17:36

NB AC: Schuurbrand (30 x 30 meter), zou uitslaand zijn, staat ongeveer 8 meter van de woning, GEEN vee in de schuur

17:42

NB 3431: Uitslaande brand, grote brand

17:46

NB 3431: Betreft een asbest dak, er staan acetyleen flessen en er liggen zonnepanelen op het dak

Geen ‘gewone’ schuurbrand Het brandobject blijkt geen ‘gewone’ schuur te zijn. Het middelste deel heeft vroeger als veeschuur gediend. Aan de linker- en rechterkant zijn later delen aangebouwd. Rechts in de schuur was een werkplaats gevestigd. Links in de schuur (gedeeltelijk open bouw) stond een stacaravan die door de eigenaar werd bewoond. De rest van de schuur diende voornamelijk als opslag. Voor de schuur staat een woning die op het moment van de brand niet werd bewoond.

18:08

NB 9093: blijft grote brand, we gaan defensief buiten blussen om de naastgelegen woning te beschermen, graag logistiek ter plaatse voor ademlucht verzorging

18:32

NB 9093: duurt nog wel even, we kunnen nog niet naar binnen. Vooralsnog geen eten (latere overwegen) en aflossing wordt ook overwogen

18:57

NB OvD 9093, samen met de AGS een asbestverkenning gedaan, verspreiding beperkt gebleven tot eigen terrein

19:01

NB OvD 9093 BRAND MEESTER

19:43

NB 9093: kunnen moeilijk bij de brandhaard komen omdat deze afgedekt is door een aantal platen. Eigenaar heeft zelf een sorteergrijper geregeld om bij de brandhaard te komen. Laat TBO mij even bellen

20:33

NB 9093: logistiek haalt straks de vervuilde pakken op en brengt ze naar Almelo we hebben genoeg schone pakken aan de kazerne

21:03

NB AC: TS Vriezenveen gealarmeerd voor aflossing Vroomshoop en Den Ham

21:54

NB OvD 9093 , OvD heeft HOvD en CvD geïnformeerd, CVD heeft gemeentebestuur ingelicht. TS Vriezenveen blijft hier achter voor nablussen, rest van de voertuigen en OvD keren zo terug

22:26

NB 9093: Samen met ODT incident overgedragen aan de eigenaar. Aangegeven aan de eigenaar dat hij vannacht niet in huis mag slapen. Hij gaat een camper regelen. Morgen om 10 uur komen Salvage en ODT weer terug * Over dit incident is ook een brandonderzoeksbulletin beschikbaar.

Inzet Het brandadres was bekend bij de drie ingezette tankautospuiten. Ze wisten hierdoor wat ze aan zouden treffen (de eigenaar had een opslag/verzameling van een grote hoeveelheid aan spullen, materialen en voertuigen). Bij aankomst van de eerste tankautospuit is de brand al uitslaand en zijn er grote zwarte rookwolken zichtbaar. De 110 besluit defensief buiten in te zetten met lage druk. Hij heeft contact gehad met de eigenaar die aangaf dat er niemand meer binnen was. Vanaf dat moment was het duidelijk: niemand mocht nog naar binnen en men zou geen enkel risico nemen! De eerste en tweede tankautospuit zijn op de voorkant ingezet; de één om overslag richting de woning vóór de schuur te voorkomen en de ander om een stoplijn in de schuur te creëren richting het woongedeelte (stacaravan). De derde tankautospuit en de autoladder zijn op de achterkant ingezet. Aan beide kanten van het object stroomt een beek die voor watervoorziening zorgde. Door de dakplaten op de schuur was het vuur slecht te bestrijden. Hierdoor is besloten een kraan ter plaatse te laten komen. Door de dakplaten met de kraan te verwijderen konden de vuurhaarden beter worden afgeblust. Een vierde tankautospuit zorgde voor aflossing. De nabluswerkzaamheden hebben tot ongeveer 01:30 uur geduurd. De lokale bekendheid heeft bij dit incident erg geholpen. Een tip voor de bevelvoerders die plaatselijk niet bekend zijn: neem geen risico’s! Blijf buiten en houd afstand. Brandverloop De eigenaar is in de werkplaats bezig geweest en is vervolgens naar zijn woning gegaan. Een half uur later zag hij rook op camerabeelden (er hangt een camera aan de buitenzijde ter hoogte van de werkplaats). Hij is terug naar de werkplaats gegaan en zag iets branden. Hierop heeft hij zelf een bluspoging met een handblusser gedaan. De brand bleek toen al in het plafond onder de hooiopslag te zitten. De brand heeft zich vervolgens via het dak verspreid naar de overige delen van de schuur. De branduitbreiding ging snel, mogelijk door de aanwezige vuurlast en doordat de schuur uit één compartiment bestond. Er waren verder geen brandveiligheidsvoorzieningen aanwezig.*

57


Het verhaal van

hetverhaalvan

Schuurbrand Daarleseweg in Den Ham

GOUDEN TIPS

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S?

1. Logistiek: bedenk hoelang de ingezette eenheden nog (moeten) blijven. Tijdens dit incident hebben de ploegen hun taken afgemaakt om vervolgens op eigen kazerne te eten. 2. Gebruik kraan: bedenk dat bij een brand in dit type objecten, de vuurhaard moeilijk te bereiken is van buitenaf. Het (al in een vroeg stadium) laten komen van een kraan (i.o.m. Salvage) kan helpen om de inzet te versnellen. Let wel op de positie van de kraan met betrekking tot de rook- en valschaduw. Voordelen: • Je kunt sneller bij de brand komen; • Je hebt meer zicht; • Je kunt bluswater gerichter inzetten (met minder negatieve milieueffecten door vuil bluswater tot gevolg).

Dilemma’s en aandachtspunten Onderstaande punten speelden een rol tijdens de inzet: • Grote vuurlast: er lagen veel spullen opgeslagen in de schuur. Het was onbekend waar de drukhouders, branden en olievaten zich precies bevonden. Op verschillende plekken ontstond plotselinge branduitbreiding (met dikke zwarte rook) door ontploffingen van drukhouders en trekkerbanden. Dit was van invloed op het brandverloop en de inzetopties. • Aandacht voor zonnepanelen én asbest op (delen van) het dak: er is samen met de AGS aandacht geweest voor deze componenten, zie ook RO 509B (Twents protocol asbest) en aandachtskaart 11001 (zonnepanelen). • Eigen veiligheid: tijdens de gehele inzet was er extra aandacht voor eigen veiligheid Zo is er een deel van het terrein afgezet met lint om te voorkomen dat aanwezigen tussen de schuur en de woning door zouden lopen. • Vragen over gebruik object: ondanks dat het brandadres bij de eenheden bekend was, waren er vragen over het gebruik en de inhoud van het pand. De omgevingsdienst die ter plaats was, heeft de papieren van de eigenaar gecontroleerd bij de gemeente. Deze bleken te kloppen. • Bereikbaarheid vuurhaard: de vuurhaard was lastig te bereiken. Hiervoor was een kraan nodig. Na overleg met de OvD en Salvage kon de eigenaar een kraan bestellen. • Logistiek: de logistieke planning en aanpak waren aandachtspunten. In overleg met de bevelvoerders is besloten om de TS-en af te lossen. Gezien de situatie op de incidentlocatie ging de voorkeur uit naar een maaltijd op de kazerne. Warme logistiek zorgde voor schoon werken op locatie en de TS-en werden weer ingezet gereed gemaakt. Douchen en eten kon vervolgens op de kazerne.

UITGELICHT • Decentraal waar het kan, centraal waar het moet • Kraan gebruik (zie infographic: Grote brand winkelpand De Lutte)

58


Schuurbrand Daarleseweg in Den Ham

Foto gemaakt met Argus (drone) NA het incident

59


HOTWE

INKSSC

HEERD

OVD 100

Het verhaal van

hetverhaalvan TS 110

Incidenten Trafohuisjes in Wierden: Brand én THV

EG CHOTW

VOSSENBOSWEG

1

2 HV 115

INKSS HEERD

TS 120

OVD 100

AGS

EG

KSW

E HO LEN

TS 110

TS 110

VIO

EG

INDUSTRIEW

OVD 100

HV 115 TS 120 AGS

TS 110

GEVARENZONE

LEN

VIO

EG

INDUSTRIEW

OVD 100

SPANNING

G WE

EKS HO

1kV >1 - <50 kV 50 kV 110 kV 220 kV 380 kV

MINIMALE AFSTAND 1m 2m 3m 4m 5m 6m

Aandachtskaart 54142 - Hoogspanningsruimten en Trafohuisjes

defensieve buiteninzet

offensieve buiteninzet

INCIDENT

MATERIEEL (INCIDENTNR. 88627) THV Industrieweg 8 te Wierden

- Eigen veiligheid en die van de andere hulpverleningsdiensten - Inzet trafohuis

MATERIEEL (INCIDENTNR. 1972) defensieve binneninzet

60

offensieve binneninzet

Brand Vossenbosweg 4 (trafo) 5541 9093

TS Wierden OVD

110 100

5541 3131 3171 9096 9021

TS Wierden TS Almelo HV-1 Almelo OVD AGS

110 120 115 100


Incidenten Trafohuisjes in Wierden In een half jaar tijd vinden er in de gemeente Wierden twee verschillende incidenten plaats waarbij een transformatorhuisje (10kV station) betrokken is. Op 5 januari 2019 wordt er melding gedaan van rookontwikkeling in een trafohuis en op 29 juli betreft het een personenauto die een trafohuis binnen is gereden. Bij dit laatste incident moet het slachtoffer bevrijd worden. Het letsel is onbekend, maar het slachtoffer is wel aanspreekbaar. Via een zijdeur in het transformatorhuisje wordt met het slachtoffer gecommuniceerd. Deze deur is door de klap opengegaan. Het is niet duidelijk of de auto onder spanning staat, maar na het sein ‘veilig’ van Enexis kan de inzet uitgevoerd worden.

1

CHRONOLOGISCH

13:34

Buitenbrand Trafohuisje in brand Lijkt een hoogspanning trafovoorziening

13:38

Nb. AC: Enexis gaat rijden

14:03

Nb. 9093: Enexis is ter plaatse, gaan kijken of de trafo kan worden omgeleid

14:30

Nb. 9093: Er zitten 190 percelen achter deze trafo. Er komen al berichten over stroomstoring binnen

14:38

Nb. 9093: 3kV installatie. Gaan 2 aggregaten geleverd worden door Enexis om de storing op te vangen. Voor brandweer verder niets meer te doen

2

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S?

Incidentnr. 1972 Vossenbosweg 4 te Wierden

CHRONOLOGISCH Incidentnr. 88627 THV Industrieweg 8 te Wierden

10:19

Ongeval met letsel, auto in trafohuis

10:22

Nb. 3131: op voorhand graag HV-1 mee

10:24

Enexis stuurt met spoed monteur

10:28

Monteur Enexis is met 30/45 minuten ter plaatse

10:28

Nb. 9096: AGS alarmeren en uitluisteren op OD-net 52

10:43

Nb. 9096: SO is aanspreekbaar, graag informeren of er op afstand uitgeschakeld kan worden

10:44

Nb. AC: Enexis geeft aan dat op afstand uitschakelen niet mogelijk is in dit geval

10:58

Nb. 9096: stroom is afgeschakeld, monteur gaat nu de ongevalslocatie zekerstellen voordat we te werk gaan

11:12

Nb. 9096: sitrap: gaan stutten en dan starten met bevrijden SO

11:47

Nb. 9096: incident meester, SO bevrijd

• Als brandweer willen we snel handelen, zeker wanneer er slachtoffers bij een incident betrokken zijn. Maar wanneer je als eerste TS aankomt bij een auto die geparkeerd staat in een trafohuisje (10kV) komen er toch andere dilemma’s en vragen naar voren. Kan ik veilig optreden in de nabijheid van het voertuig? Kan ik bij het slachtoffer komen? Kan ik een rapid extrication (snelle bevrijding) doen als de situatie van het slachtoffer verslechtert? • Betreed bij brand en/of technische hulpverlening nooit zelf het trafohuis. Zorg eerst dat het trafohuis uitgeschakeld wordt door de netbeheerder (Enexis). Benader het trafohuis zo dat als er een explosie ontstaat, de deur niet op je af kan komen. Nadat het sein ‘veilig’ is gegeven (uitschakelen én aarden van de installatie ter plaatse door een medewerker van Enexis), kan in goed overleg verder worden gegaan met de inzet. • Wanneer je nog niets kunt doen vanwege de risico’s, betekent dat niet dat je je inzetplan niet alvast kunt maken. Voor de bevrijding van het slachtoffer is door de eenheden een gezamenlijk plan bedacht en is het hiervoor benodigde materiaal klaargelegd. Zodra de situatie veilig was, konden ze direct aan het werk. • Als brandweer zijn we getraind om de focus op onze veiligheid te leggen. Dat wil niet zeggen dat dit ook voor onze collegahulpverleners en omstanders geldt. Wees hier alert op een zorg dat er continue aandacht is voor de veiligheid.

GOUDEN TIPS 1. Betreed nooit een trafohuisje zonder afstemming/goedkeuring van de netbeheerder! Stem je inzet ook met hen af. 2. Wees terughoudend met blussen indien dit niet absoluut noodzakelijk is. De negatieve effecten van water op de installatie kunnen groot zijn, stem daarom af met de netbeheerder.

Deze e-learning bevat de theoretische kennis die noodzakelijk is om elektriciteits-incidenten op een veilige manier te benaderen. Hierbij speelt vooral de samenwerking tussen de brandweer en Enexis Netbeheer een belangrijke rol.

https://enexisleren.nl/training/incidentbestrijding-elektriciteit

61


Het verhaal van

hetverhaalvan

Zeer grote brand GRIP1 in Daarlerveen A DA

EG

RW

E RL

COPI LOGISTIEK

TS 230

TS 240

TW 260

WTS 1000 & 2500 TS 140

TW 250

HW 115

WTS 2500

TS 220

TS 110

VAK 1

TS 210

AL 215

OVD 100

AGS

TW 115

VAK 2

HW 135

TS 130

TW 126 HW 125 TS 120

STOPLIJN

WTS 500

62

defensieve buiteninzet

offensieve buiteninzet

defensieve binneninzet

offensieve binneninzet

Dronebeelden


Zeer grote brand GRIP1 in Daarlerveen Inzet industriele hoogwerker (eind 2019 operationeel)

INCIDENT (111746) - Gezamenlijke beeldvorming - Aflossing - Logistiek

MATERIEEL 2x peloton brandbestrijding 4x AL / HW (inclusief industriële HW) 3x WTS-1000/2500 / 2x WTS-500 Leiding en coördinatie 1e Peloton 05-3531 05-3431 05-3631 05-5341 05-9093

TS Vroomshoop TS Den Ham TS Vriezenveen TS Hellendoorn OVD

Industriële hoogwerker Brandweer Twente (HW 115)

110 120 130 140 100

GOUDEN TIPS 1. Zorg dat je altijd een gezamenlijk beeld hebt ten aanzien van het incident, ook wanneer het een ruim tijdspad betreft. Blijf met elkaar communiceren, waarbij dit wel van twee kanten moet plaatsvinden (vraag versus aanbod). 2. Naast een goed inzetplan verdient een inzet ook een goed aflossingsplan. De aflossing van grootschalige incidenten heeft een grote impact op de brandweerorganisatie. Dit plan moet dan ook zo snel mogelijk opgesteld worden.

63


Het Verhaal Van

hetverhaalvan hetverhaalvan.nl

Zeer grote brand GRIP1 in Daarlerveen

Op zondag 22 september wordt om 19.12 uur de brandweer gealarmeerd voor een brand bij het bedrijf Klein Kromhof Houtvezel (Daarlerweg in Daarlerveen). Vanwege de omvang van de brand en de mogelijke kans op uitbreiding wordt opgeschaald naar zeer grote brand en uiteindelijk naar Grip 1. Vanuit de brandweer is opgeschaald met twee pelotons, dit in combinatie met verschillende aanvullende eenheden zoals de inzet van vier AL/HW.

64

CHRONOLOGISCH

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S?

19:11

Industriebrand

19:13

Grote brand

19:23

NB 3431: betreft een hal van ca. 60 x 20 meter staat volledig in brand en een overslag naar een andere hal

19:29

NB 9093: -zeer grote brand

19:30

NB 9093: rook trekt richting Vroomshoop, voorlopig geen last met het spoor, graag AGS ter plaatse

19:31

NB 9093: graag een RV ter plaatse

19:37

Extra peloton basis

19:45

NB 9093: betreft een hal met geperste vezelbalen, en een overslag naar een hal met losse vezels

19:46

NB 9093: geen gevaar voor stofexplosies

19:48

NB AC: 2e RV gealarmeerd

20:12

Grip 1

• Bij de eerste eenheid is aanrijdend al duidelijk dat dit geen standaard inzet wordt. De lokale kennis over het bedrijf (opslag en productie van houtvezels/pellets) en de enorme rookkolom zijn genoeg aanleiding om direct op te schalen naar ‘grote brand’. Ter plaatse wordt dit beeld bevestigd en wordt door de eerste eenheden direct ingezet op het voorkomen van uitbreiding. De brand heeft zich dan al over een groot oppervlakte ontwikkeld in een hal van 60x20 meter, gevuld met houtvezels. Door de gekozen tactiek (defensief- en offensief buiten, defensief binnen) en alert optreden van de eenheden is uitbreiding naar andere bedrijfsonderdelen voorkomen. • Vanwege de enorme vuurlast en de bereikbaarheid was het in eerste instantie lastig de brand definitief in te perken. Naast de inzet van verschillende AL/HW’s, gepositioneerd op de hoeken van het inzetvak, is gebruik gemaakt van de nieuwe industriële hoogwerker van Brandweer Twente. Met een debiet van circa 4000 liter/minuut (normaal maximaal 2000 liter/minuut) heeft dit een grote bijdrage geleverd in de brandbestrijding. • Deze langdurige inzetten vragen veel van ons materieel en van onze mensen. Een opschaling naar twee pelotons en drie groot watertransporten komt binnen Brandweer Twente niet vaak voor. Het adequaat optreden en de hieraan gekoppelde opschaling heeft er zeker aan bijgedragen dat de bedrijfsschade relatief klein is. Opmerking: door het creëren van een stoplijn is verdere branduitbreiding voorkomen. Kortom, een topprestatie.

20:08

NB 9092: er is geen asbest bij betrokken

21:56

NB 9095: een extra WTS voor voeding RV en diesel voor de pompen

02:00

9092 LC belt: op vraag AC nu brand meester gegeven

02:00

Doorgenomen welke voertuigen er nog staan en welke weg zijn

02:31

3531 wordt door Borne achter het hek bij Vroomshoop neergezet, niet inzet gereed

05:12

3462 en 3661 blijven staan tot morgen

05:12

Veneberg Securitas blijft ter plaatse en indien nodig bellen ze met 112

BRANDVERLOOP IN 3 MINUTEN

19:08 Beelden eigendom Klein Kromhof


Zeer grote brand GRIP1 in Daarlerveen UITGELICHT Gezamenlijke beeldvorming Ten behoeve van de brandbestrijding is er opgeschaald naar een compagnie. De omvang van het aantal ingezette eenheden, gecombineerd met verschillende inzetvakken en het bijhorende tijdspad, heeft er voor gezorgd dat er niet continue (na de eerste inzetfase) sprake was van een gezamenlijk eenduidig beeld van de brandbestrijding. Hierdoor is er onduidelijkheid ontstaan over noodzaak en wijze van inzet bij de eenheden. Communicatie rondom eenduidige beeldvorming is essentieel bij incidentbestrijding en zeker een aandachtspunt bij langdurige incidenten. Zorg dat dit op alle niveaus van ‘leiding en coördinatie’ gedeeld wordt. Communicatie is een verplichting van twee kanten! ‘Warme’ logistiek Bij een langdurig incident is de verzorging van de eenheden erg belangrijk. Hiervoor is in een vroeg stadium het inschakelen van logistiek van belang. De eenheden ter plaatse geven aan dat de inhoud van de container in de eerste fase van aankomst niet voldeed aan de behoefte. Goed om op basis van de opgedane ervaringen bij deze brand met betrekking tot logistiek in gesprek te gaan en te kijken naar mogelijke aanbevelingen. Materieel en waterwinning Ieder incident heeft zijn eigen dynamiek en vraagt om specifiek materieel. Op basis van lokale bekendheid met het bedrijf Klein Kromhof wordt door de eerste eenheden de problematiek ten aanzien van de waterwinning onderkend. De inzet van het systeem WTS-500 wordt door de eenheden van het 1e peloton als effectief

19:09

en doeltreffend gezien. In combinatie met waterwagens en groot watertransporten wordt er bij dit incident teruggekeken op een goede watervoorziening met aandacht voor het tijdspad. Geadviseerd wordt om aan de hand van dit incident de watervoorziening en hiermee ook de inzet van het systeem WTS-500, in het kader van project bluswatervoorziening, te analyseren op effectiviteit. Alarmering en opkomst Het bestrijden van een incident met deze omvang vraagt veel van de beschikbaarheid van de organisatie. Uit het incidentrapport wordt opgemaakt dat naast basiseenheden ook specialistische eenheden (groot watertransporten) niet kunnen uitrukken in verband met onderbezetting. Goed om aan de hand van dit incident (wetende dat het een zondagavond betreft) aandacht te hebben voor de inzet van specialistische voertuigen (WTS-1000 / WTS-2500). Aflossing Een langdurig incident vraagt om aflossing van personeel. Het gekozen systeem van aflossing resulteerde in dit geval tot meerdere ‘lege’ kazernes. Het personeel werd vervangen door collega’s van andere kazernes die met busjes kwamen. De ingezette voertuigen bleven op de incidentlocatie. Hierdoor ontbraken op diverse kazernes voertuigen en op andere kazernes juist personeel. Geadviseerd wordt om aan de hand van deze brand het thema ‘aflossing eenheden’ nader te beschouwen en waar mogelijk standaarden te ontwikkelen, waarbij maatwerk en flexibiliteit altijd mogelijk moet zijn.

19:10

65


Het verhaal van

hetverhaalvan

GOUDENREG

Woningbrand Almelo met slachtoffer ENSTRAAT

TS 120

TS 110

JASMIJNSTRAAT

OVD

AL

INCIDENT (120427)

defensieve buiteninzet

offensieve buiteninzet

HOORNBLADSTRAAT

- Verschil tussen praktijk en opleiden/ oefenen - Direct veel handjes nodig - Omstanders - Bijzonder brandverloop (medicinaal zuurstof)

MATERIEEL defensieve binneninzet

66

offensieve binneninzet

05-3131 05-1331 05-3151 05-9095

TS Almelo TS Borne AL Almelo OVD

110 120 AL 100


Woningbrand Almelo met slachtoffer Op 13 oktober 2019 om 07.37 uur wordt een woningbrand in een seniorenwoning aan de Goudenregenstraat te Almelo gemeld. Al snel wordt duidelijk dat er waarschijnlijk nog een persoon binnen is en dat deze slecht ter been is. De brand ontstond ‘s ochtends vroeg in het bed van de bewoner, die van zuurstof afhankelijk was en in de woonkamer sliep. De combinatie roken in bed en het gebruik van medicinale zuurstof hebben tot een plotselinge ontbranding en een daaropvolgend opvallend brandverloop geleid.

CHRONOLOGISCH

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S?

07:36

Woningbrand

07:37

Woningbrand, brand in de woonkamer, zou best branden, buurman probeert de bewoner te wekken, bewoner is slecht ter been

07:38

Graag Ambu mee i.v.m. aard van de melding, niet bekend of de bewoner de woning kan verlaten

Redding slachtoffer De voordeur moest geforceerd worden voor toetreding. De 111 tot en met 114 zijn vervolgens met één straal lage druk via de voordeur naar binnen gegaan voor een snelle redding. De brandhaarden waren snel onder controle en het slachtoffer werd naar buiten gebracht. De ploeg werd al snel bijgestaan door de bemanning van de autoladder. Drie manschappen hebben het slachtoffer naar buiten gebracht. Ondanks de snelle redding is het slachtoffer helaas aan zijn verwondingen overleden.

07:40

Nb. 3131: Graag RV mee voor eventuele redding

07:43

Nb. 3131: ter plaatse, bewoner ligt in de woonkamer, gaan direct over op redding, middelbrand

07:47

Nb. OVD 9095: persoon is uit de woning

07:49

Nb. OVD 9095: bewoner is er slecht aan toe, 3131 gaat zich verder bezig houden met blussing, 1331 kan prio 2 doorrijden

07:52

Nb. AC: GCO opgestart

07:56

Nb. OVD 9095: Brand meester, geen verdere personen in de woning aanwezig, 3131 gaat zich bezig houden met belendende percelen, graag WBV Beter Wonen ter plaatse, i.v.m. waterlekkage in de meterkast, indien mogelijk Vitens

UITGELICHT Mensen worden gestimuleerd om langer thuis te wonen dus we kunnen vaker mensen tegenkomen die afhankelijk zijn van hulpmiddelen zoals medicinale zuurstof. Wil je zien wat het risico is van het gebruik van medicinale zuurstof i.c.m. roken? Kijk dan op onze facebookpagina https://www.facebook.com/groups/hetverhaalvan/

MEER INFORMATIE OVER MEDICINALE ZUURSTOF IN HUIS? https://www.brandweer.nl/brandveiligheid/ medicinale-zuurstof-thuis

Terwijl zes manschappen druk bezig zijn met toegang verschaffen, redding en blussing moeten buiten de zaken ook snel worden geregeld. Er komt een slachtoffer naar buiten met ernstig letsel. De straat vult zich met kijkers dus de straat moet worden ‘schoongeveegd’ en de ambulance moet met een brancard klaar staan. Nu betrof het een uitruk met TS6 en een redvoertuig, waarbij de ploegen veel taken hadden in korte tijd. Dit lukte onder andere omdat het personeel van het redvoertuig er ook was. Kortom, je hebt in de eerste paar minuten overal handjes nodig! Schaal tijdig op wanneer je met een TS4 uitrukt. Drie brandhaarden Door de ploegen zijn drie brandhaarden aangetroffen. Brandonderzoek heeft uitgewezen dat de aanwezigheid van medicinale zuurstof voor een bijzonder brandpatroon heeft gezorgd. De brand ontstond ’s ochtends vroeg in het bed (in de woonkamer) van de bewoner. De combinatie roken en het gebruik van medicinale zuurstof hebben voor een ontbranding gezorgd. De zuurstofmachine stond in de gang en deze liep met een lange slang naar het bed (via de meterkast en door de muur). Langs deze zuurstofslang zijn op meer plekken brandhaarden ontstaan. Hierdoor kon de brand zich door woning verspreiden.

GOUDEN TIPS - Houd er rekening mee dat er in de praktijk meer op je af komt dan je van een oefening misschien gewend bent. Denk aan slachtofferbehandeling, toegang verschaffen, aanvallen met vier manschappen aan één straal en de aanwezigheid van omstanders. - Denk na over je mogelijke tekortkomingen en zorg dat je voldoende potentieel hebt. Schaal tijding op wanneer je met TS4 uitrukt. - Creëer een ruime werkomgeving voor goede slachtofferbehandeling. Zorg dat de politie de mensen op afstand houdt en voorkom dat de buurt meekijkt! Laat de ambulance medewerkers direct een brancard meenemen.

* Over dit incident is ook een brandonderzoeksbulletin beschikbaar.

67


CA SE FIC TIE VE

KE NN IS

Het Verhaal Van

hetverhaalvan

Schuiminzet bij distributiecentrum*

‘ fluorvrij schuim waar het kan, fluorhoudend schuim waar het moet ’

TW

AGS OVD

TW

TS SB

TOELICHTING Op dit moment zijn twee typen SVM in gebruik voor de basis en grootschalige scenario’s: een fluorvrije (FireAde + Trident) en fluorhoudend (Niagara) schuim. Fluorhoudend blusschuim is slecht voor het milieu en kan slecht zijn voor de gezondheid. Met behulp van FireAde of Trident kunnen de meeste basisscenario’s bestreden worden. Niet alle vloeistofplassen zijn af te dekken of te blussen met behulp van FireAde of Trident, net als de grootschalige scenario's uit de procedure schuim. Voor het bestrijden van deze scenario’s blijven we op dit moment gebruik maken van het Fluorhoudend SVM uit de SB en SVM-container. Dit omdat er voor de scenario’s geen goede fluorvrije vervanger bekend is binnen Brandweer Twente.

Brandbestrijding

☒(Technische) hulpverlening

☒Incidentbestrijding gevaarlijke stoffen

Waterongeval

INCIDENT (110992) defensieve buiteninzet

offensieve buiteninzet

Inzet grootschalig schuim (middel)

GOUDEN TIP defensieve binneninzet

68

offensieve binneninzet

Maak de afweging wat het meest vervuilend is: het laten uitdampen/branden of het bestrijden met schuim. Stem de inzet altijd af met de AGS/OvD.

MATERIEEL TS (fluorvrij +/- 60 liter) SB (fluorhoudend 800 liter) 2x TW OvD AGS


Schuiminzet distributiecentrum chemicaliën Op donderdag 20 juli om 15:39 uur komt er een 112-melding op de meldkamer binnen van een incident bij een distributiecentrum van chemicaliën aan de Industriestraat. Op het buitenterrein heeft een heftruck met de lepels een IBC geraakt waardoor er een lekkage is ontstaan. Aanrijdend krijgt de 1e TS door dat het om de stof Isopropylalcohol met GEVI-nummer 33 en UN-nummer 1219 gaat. Bij het ter plaatse komen blijkt het om een vrijgekomen vloeistofplas te gaan in de nabijheid van een opslaghal.

CHRONOLOGISCH 15:40

IBGS Klein

15:42

Melder (medewerker bedrijf) geeft aan dat een heftruck met zijn lepels een IBC met gevaarlijke stoffen lek heeft gestoken

15:42

Meteo: windrichting NO, 5 m/s, 26 graden

15:43

IBC is volledig gevuld staat in de nabijheid van opslaghal

15:44

Het gaat om de stof Isopropylalcohol met GEVI 33 en UN 1219

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S? In onze incidentbestrijding gebruiken we fluorvrij (FireAde + Trident) en fluorhoudend (Niagara) schuim. Hierbij hanteren we de IBGS procedure: Reguliere branden, zoals auto-, woning- en afvalbranden zijn te blussen met FireAde en Trident. Industriële (vloeistof)branden met a-polaire stoffen (stoffen die niet oplossen/mengen met water) tot 10 m2 zijn met de TS (FireAde of Trident) te blussen. Branden met polaire stoffen (stoffen die oplossen/mengen met water) zijn in principe niet te blussen met de TS. Grootschalige incidenten zijn te blussen met de SB of SVM-container. Het schuim daarin is wel fluorhoudend. Het effect moet opwegen tegen de risico's. SCHUIMMATRIX

FLUORVRIJ SVM

FLUORHOUDEND SVM

auto, container, woningbrand

0,1 - 1,0%

X

TS: ter plaatse, opgevangen door medewerker bedrijf, gaan op verkenning

vloeistofbrand (a-polair) - benzine, olie (alle producten die niet mengen met water)

3% (plasopp. <10m2)

X (plasopp. <10m2)

X (plasopp. >10m2)

1% (plasopp. >10m2 afstemmen met de AGS/OVD)

TS: inderdaad vloeistofplas uit IBC, circa 10 m2, gaan afdekken met schuim

vloeistofbrand (polair) - alcohol (alle producten die mengen met water)

6% (plasopp. <5m2) (ethanol en methanol

16:07

TS: schuimlaag breekt af, vloeistof stroomt nog uit. Oppervlakte wordt groter, lekkage IBC niet te stoppen

6% (plasopp. >5m2) (andere polaire stoffen)

3% (afstemmen met de AGS/OVD)

“koude handelingen” (werkplaats /kazerne)

Conform voorschriften leverancier (o.a. mondkap/ handschoenen)

Conform voorschriften leverancier (o.a. mondkap/ handschoenen)

16:08

OVD: In verband met uitbreiding vloeistofplas en type stof opschaling naar Schuiminzet-Middel

oefenen

Alleen onder voorwaarden mogelijk, in afstemming met oefencoördinator

X

16:25

OVD: SB en 2x TW zijn ter plaatse i.o.m. AGS wordt de vloeistofplas preventief afgedekt vanwege ontbrandings- en uitbreidingsrisico

16:32

OVD: vloeistofplas afgedekt, incident gestabiliseerd. Bedrijf laat een specialistisch schoonmaakbedrijf komen om de vloeistof en het schuim op te ruimen

15:48 15:53

HANDELINGSPERSPECTIEF SCHUIMVORMEND MIDDEL (NIAGARA)

LEERTHEMA Vraag bij een vloeistofbrand aan een deskundige (AGS/OVD/bedrijfsdeskundige) of het gaat om een stof die makkelijk mixt/oplost in water of juist niet. Bij twijfel laat je de SB ter plaatse komen voor blussing. Daarbij dient bij inzet wel de afweging gemaakt te worden wat het meest vervuilend/ gevaarlijk is: het laten branden/uitdampen van het scenario of het bestrijden van het incident m.b.v. het fluorhoudende blusschuim. Stem de inzet altijd af met de AGS/OvD.

*Dit is een fictief incident, het incident kan in ieder dorp of iedere stad plaats vinden.

1. Oefeningen met fluorhoudend SVM zijn niet toegestaan. 2. Inzet van fluorhoudend schuim beperken Overweeg zorgvuldig of het noodzakelijk is om fluorhoudend blusschuim in te zetten. 3. Handelingen met fluorhoudend schuim (Stem af met AGS/OvD) Volg de aanwijzingen van de fabrikant op: draag bij een uitruk en in de “koude” situatie de juiste PBM’s. 4. Zorg voor bekendheid met het afvoeren en verwerken van fluorhoudend schuim De brandweer dient afgewerkt fluorhoudend schuim en spoelwater netjes af te voeren. 5. Fluorvrij schuim is niet ‘milieuvriendelijk’ Ook fluorvrij schuim is een uit chemische producten samengesteld mengsel. In de basis mag geen enkele stof ‘zomaar’ in het milieu terecht komen.

69


Het verhaal van

hetverhaalvan

Risico’s drugsincidenten en drugsgerelateerd afval DEN HAM

VROOMSHOOP

OOTMARSUM

GEESTEREN

VRIEZENVEEN N36

TUBBERGEN

DENEKAMP

N347

DRUGSAFVAL

WEERSELO

ALMELO

HELLENDOORN WIERDEN

NIJVERDAL

OLDENZAAL

N35 N350

A1

BORNE

LOSSER

RIJSSEN ENTER

HENGELO

DELDEN

AANTAL AANGETROFFEN HENNEPKWEKERIJEN IN 2018 PER GEMEENTE

GOOR MARKELO

A35

ENSCHEDE

GLANERBRUG

BOEKELO N18

DIEPENHEIM

30 2 2 83 3 2 35 5 6 6 2 2 6 3

TOTAAL: 187

HAAKSBERGEN N35

VOORBEREIDINGSHANDELINGEN OF AANTREFFEN DRUGSLABS IN 2018 3 4 2 1

TOTAAL: 10

GOUDEN TIP - Denk aan de 4 A’s: Alarmeren, Afzetten, Afblijven, Afwachten. Zorg dat de situatie stabiel wordt/blijft, blijf alert en laat het afvoeren van de stoffen over aan een expert. - Gebruik bij de verkenning in alle situaties ademlucht en explosiegevaarmeter en kom nergens onnodig aan.

70

OVERDINKEL

A1

HOLTEN

UITGELICHT LFO: Landelijke Faciliteit Ondersteuning Ontmantelen. Als chemische stoffen een bedreiging voor de omgeving vormen, komt de Landelijke Faciliteit Ondersteuning Ontmantelen ter plaatse, kortweg het LFO. Dat gebeurt hoofdzakelijk bij het aantreffen en ontmantelen van drugslaboratoria van synthetische drugs zoals XTC of amfetamine. Het LFO handelt ook bij incidenten waarbij chemische stoffen betrokken zijn. Wordt er chemisch afval gedumpt in Nederland, dan zorgt het LFO voor ondersteuning. Via de politie wordt LFO gealarmeerd en ingezet. Gemeenten hebben vaak een overeenkomst met een afvalverwerker voor het afvoeren van drugsgerelateerd afval.


Risico’s drugsincidenten en drugsgerelateerd afval In 2018 hebben we een aantal keer te maken gehad met dumpingen van drugsgerelateerd afval in Twente. Naast de zichtbare dumpingen kan drugsafval ook geloosd worden in het riool of oppervlakte water. Het afval komt voort uit de productie van drugs. Hoe zit dat in Twente? Hoe vaak komt dit voor? En hoe treden we als hulpverleningsdiensten op bij vermoedelijk drugsgerelateerde stoffen?

GEVAREN VAN DEZE LABS

HENNEPKWEKERIJ Een hennepkwekerij is goed herkenbaar. Vaak betreft het een afgesloten ruimte met een belichtings- en besproeiingsinstallatie. Risico: brandgevaar door elektra en hoge concentrale Co2 (door bemesting).

• • • • •

1

COCAÏNEWASSERIJ Herkenbaar aan de aanwezigheid van veel vaten met gevaarlijke stoffen, specikuipen, bezemstelen met kunststof mengstok eraan, veel lakens, kussenslopen en meerdere magnetrons. Risico's: brandbare en explosiegevaarlijke stoffen (aceton en ether)

2

XTC/ MDMA-LAB Herkenbaar aan aanwezigheid van meerdere gasflessen, vrieskisten, stalen reactieketels met elektrische roermotoren. Een geur van anijs/amandelen Risico's: explosiegevaar wanneer er brand is uitgebroken. Aanwezigheid van gevaarlijke stoffen (waterstofgassen en monomethylaminegas)

3

AMFETAMINELAB Herkenbaar aan: aanwezigheid van gasflessen, grote vaten die met slangen aan elkaar verbonden zijn, een groot metalen vat in een destillatieopstelling en meerdere manshoge kookketels. Een geur van olie/plastic. Risico's: aanwezigheid van bijtende en giftige stoffen (o.a. zoutzuur en natriumhydroxide). Het grootste gevaar is dat tijdens productie het glas of het kunststof vat bezwijkt en brand ontstaat met een snelle brandverspreiding.

4

WAT VERTELLEN WE ONZE COLLEGA’S? DRUGSLABORATORIA Zoals hierboven is weergegeven worden er grofweg 3 soorten drugslaboratoria onderscheiden met ieder eigen kenmerken en risico’s. Het gaat dan om een Cocaïnewasserij, een XTC / MDMA lab en Amfetaminelab. De cocaïnewasserij is de meest risicovolle vanwege de brandbare en explosiegevaarlijke stoffen. Op al deze locaties is het ook altijd goed opletten op de aanwezigheid van boobytraps. (vb stroom op deuren en ramen, valkuilen ( plank boven kruipruimte verwijdert) of spijkermatten) Blijf hierop alert.

BRAND EN EXPLOSIEGEVAAR BLOOTSTELLING AAN GIFTIGE STOFFEN BIJTENDE STOFFEN VERBRANDING EN ELEKTROCUTIE BOOBYTRAPS

ROL BRANDWEER • • • • •

STELT OMGEVING VEILIG VOORKOMT ERGER, BLUST INDIEN MOGELIJK CONCENTREERT ZICH OP UITBREIDINGSMOGELIJKHEDEN BIEDT ONDERSTEUNING AAN HET LFO ZIE OOK ARO 3007 SYNTHETISCHE DRUGS

ROL POLITIE • STELT OMGEVING VEILIG • VERRICHT TACTISCH- EN FORENSISCH ONDERZOEK • ONDERSTEUNT HET LFO

ROL GEMEENTE • REGELEN EN OPDRACHT GEVEN OM HET AFVAL AF TE VOEREN • INDIEN VAN TOEPASSING SANCTIES OPLEGGEN AAN EIGENAAR GROND • INDIEN NODIG SANERING VAN DE GROND Wanneer de brandweer moet optreden bij drugsgerelateerd afval, dan start de IBGS-procedure op (ARO 33020). Schakel altijd een AGS en de politie in als dit nog niet is gebeurd! Gebruik bij de verkenning in alle situaties ademlucht en explosiegevaarmeter en kom nergens onnodig aan. Het afval wordt vaak opgeslagen in vaten en jerrycans. Wanneer deze lekken kunnen ze een gevaar opleveren voor de omgeving en het milieu. Voor het maken van synthetische drugs worden zowel brand- en explosiegevaarlijke, bijtende en toxische stoffen gebruikt. Vaak is het natuurlijk onduidelijk welke stoffen er in de afvalvaten zitten. Stel de omgeving veilig door deze af te zetten. Denk bij het eventueel rechtzetten van een vat dat lekt aan je chemicaliënhandschoenen! Het afval moet worden opgeruimd door een expert.

DRUGSAFVAL DUMPING MET BRAND: Is er drugsafval dumping met brand in een afgelegen gebied en is de uitbreiding onder controle? Laat het dan gecontroleerd uitbranden. Wanneer het plaatsvindt in een bewoond gebied en/of er is kans op uitbreiding, dek het dan af met schuim.

DRUGSAFVAL DUMPING OPPERVLAKTE WATER: Bij dit type dumping van afval is het heel lastig vast te stellen welke stoffen er gedumpt zijn en hoe hoog de concentratie van gevaarlijke stoffen feitelijk is. Ook is het niet duidelijk welke invloed deze concentratie heeft op de persoonlijke beschermingsmiddelen. Daarom altijd de AGS alarmeren en om advies vragen.

71


7 KENNISKAARTEN MET HANDELINGSPERSPECTIEVEN:

• Lithium elektrische opslagsystemen • Voertuigen op waterstof • Voertuigen LNG • Voertuigen CNG

72

• Biogasinstallaties • Zonnepanelen • Elektrische voertuigen


Leren van de praktijk 2019

Energietransitie in Twente Het thema van het afgelopen jaar was de energietransitie. Met de energietransitie bedoelen we de overgang van het gebruik van fossiele- naar duurzame energiebronnen. Voorbeelden zijn zonnepanelen, buurtbatterijen, biogas, elektrische auto’s en windmolens. De energietransitie brengt nieuwe veiligheidsrisico’s voor burgers en hulpverleners met zich mee. Uit de gesprekken met onze collega’s in Twente kwamen twee vragen naar boven: 1. Hoe ziet de energietransitie er in Twente uit? 2. Hoe moeten we handelen bij dit type incidenten? Op de volgende pagina’s zijn antwoorden op deze vragen te vinden. Eerst is de energietransitie in Twente in beeld gebracht met de energie(opslag)systemen die voor en in 2019 daadwerkelijk gerealiseerd zijn. Daarna komen zeven kenniskaarten aan bod die in hele concrete stappen aangeven wat je moet doen en waar je op moet opletten bij incidenten die te maken hebben met de energietransitie: • Lithium elektrische opslagsystemen • Voertuigen op waterstof • Voertuigen LNG • Voertuigen CNG • Biogasinstallaties • Zonnepanelen • Elektrische voertuigen Deze kenniskaarten zijn op basis van huidige kennis en inzichten opgesteld en blijven we actualiseren. De beschreven stappen en aandachtspunten zijn ook in de ARO-kaarten verwerkt zodat je ze ook altijd bij de hand hebt als dat nodig is. WAT KUN JIJ DOEN?

ANNELORE KOK-KRAHWINKEL

Heb jij nog toevoegingen voor de energiekaart of loop je nog rond met een vraag om een bepaald handelingsperspectief? Team Kenniscentrum is er door en voor jou! Schroom dus niet om contact op te nemen, bijvoorbeeld via kenniscentrum@brandweertwente.nl.

73


Leren van de praktijk 2019 Het overzicht is met zorg samengesteld maar gezien er geen eenduidige registratie is kunnen we niet garanderen dat de gegevens volledig zijn.

74


Overzicht energietransitie 2019

75


Leren van de praktijk 2019 Het overzicht is met zorg samengesteld maar gezien er geen eenduidige registratie is kunnen we niet garanderen dat de gegevens volledig zijn.

76


Overzicht energietransitie 2019 Zonnepanelen (>1000 stuks) Z1

Z2

Z3

Z4

Z5

Z6 Z7 Z8

Z9

Z10

Z11 Z12 Z13 Z14

Z15

Z16

Z17

Z18

Z19

Z20

Z21

Z22

Z23 Z24 Z25 H21

Zonnepark Boeldershoek-West (Boldershoekweg, Hengelo): 61.000 zonnepanelen. Zonnepark Tienbunderweg Twence (Oude Hengelosedijk, Enschede): 11.000 zonnepanelen. Zonnepark de Groene Weuste (Weuste Noord, Wierden): 13.440 zonnepanelen. Fabriek Trioliet in Oldenzaal (Kleibultweg, Oldenzaal): 4.400 zonnepanelen op het dak. Carmel College de Thij (Thijlaan, Oldenzaal): 1048 zonnepanelen op het dak. Zonnepark Aadijk (Aadijk, Almelo): 120.808 zonnepanelen. Zonnepark Flierbelten (Flierdijk, Den Ham): 19.000 zonnepanelen. Zonnepark Oosterweilanden (Rusluieweg, Vriezenveen): 40.000 zonnepanelen. Huuskes (Transportcentrum, Enschede): 1176 zonnepanelen op het dak. Texperium (Elektrostraat, Haaksbergen): 2100 zonnepanelen op het dak. Probin (Enterseweg, Goor): >1000 zonnepanelen op het dak. Aqua+ (Molenstraat, Goor): >1000 zonnepanelen op het dak. Permess (Enterseweg, Goor): >1000 zonnepanelen op het dak. Gemeentehuis (de Hofte, Goor): >1000 zonnepanelen op het dak. Busscher Weerselo (Bisschopstraat, Weerselo): >1000 zonnepanelen op het dak. Voortman Steelgroup (Plaagslagen, Rijssen): 3000 zonnepanelen op dak. Zonnepark de Zunneweide (Keizersdijk, Rijssen) 58.000 zonnepanelen. Zonnepanelen Webo (Spoelerstraat, Rijssen): >1000 zonnepanelen op het dak. Zonnepanelen RVC (Spoelerstraat, Rijssen): >1000 zonnepanelen op het dak. Agrarisch bedrijf Stamsnijder (Morslaan, Enter): 2520 zonnepanelen op het dak. Aan de Stegge bouwbedrijf (Vonderweg, Enter): >1000 zonnepanelen op het dak. Van de Riet bouwstaal (Vonderweg, Enter): >1000 zonnepanelen op het dak. Van Keulen Interieurbouw (Van Den Bergsweg, Nijverdal) W.M. Roelofs en Zn. BV (Van Den Bergsweg, Nijverdal) Van Keulen Mobielbouw (Industrieweg, Nijverdal)

Biogas B1

B2 B3 B4 B5

B6 B7

B8 B9

B10 B11 B12

Groen gas G1 G2 G3 G4 G5 G6 G7 G8 G9

Melkveebedrijf Broekhuis (Wismanweg, Deurningen). Folbert Rosé kalveren (Harmsenweg, Vriezenveen). Kleizen Rosé kalveren (Ossenrijk, Langeveen). Orangegas (Parkweg, Enschede). PinPoint (Twekkeler Es, Enschede). PinPoint (Platinastraat, Hengelo). OrangeGas (Rondweg, Hengelo). OrangeGas (Veldkampweg, Almelo). Sanderman (Nijverheidsstraat, Rijssen).

Elektrische treinen T1 T2

Traject Zwolle – Enschede Traject Hengelo - Duitsland

Hybride binnenvaart H1

Tussen Hengelo en Rotterdam

Lithium Accu’s A1

A2

A3

Verwarmen d.m.v. waterstof(gas)

Appartementencomplex Bontweverij-Berkenkamp (Veenstraat en Beukinkstraat, Enschede)

Afvalwaterzuivering Grolsch (Brouwerslaan, Enschede): ‘luchtzak’ gevuld met biogas. Ben en Jerry’s Hellendoorn (Reggeweg, Hellendoorn). BYK-Cera Denekamp (Nijverheidsstraat, Denekamp). Bonfait (Faradayweg, Denekamp). Gebr. Oude Lenferink (Oldenzaalseweg, Fleringen) biogasvergister. Groen gas Goor (Kooimaten, Goor): biogas uit mest. Empyro Hengelo, (Boortorenweg, Hengelo): productie van pyrolyse uit hout. Waterzuivering (Wegtersweg, Hengelo). Twence (Oude Hengelosedijk, Enschede): verbanding van biomassa, vergisting en compostering. Broekhuis (Wismanweg, Deurningen). Waterzuivering (Lonnekerbrugstraat, Enschede). Stadsverwarming Almelo (Huttenweg, Almelo).

Super B Hengelo (Demmersweg, Hengelo): producentlithium accu’s. Autoservice Haaksbergen (Textielstraat, Haaksbergen): ombouw auto’s naar elektrische auto’s. Tim de Groot (Spoelsterstraat, Haaksbergen): inzameling en verwerking lithium accu’s.

Pelletkachel industrieel P1 P2 P3 P4 P5 P6

Wegdam food (Parallelweg, Haaksbergen). Klein Kromhof (Daarlerweg, Daarlerveen). Boerderij (Fortwijk, Vroomshoop). Zwembad het Ravijn (Piet Heinweg, Nijverdal). Gemeentehuis (Pouliestraat, Wierden). Manage Meenderinkboer (Zonneweg, Markelo).

Windmolen W1

Koren en stroommolen De Hoop (Ninaberlaan, Hellendoorn)

77


Leren van de praktijk 2019

Handelingsperspectief lithium elektrische opslagsystemen

ARO

13100

TOEPASSING

(MOBIELE) BUURTACCU / AGGREGAAT EVENEMENT BIJ ROOK / BRAND

Handelingsperspectief (to do)

1 Start IBGS-procedure. Opstellijn op 50 meter bovenwinds 2 Zet benedenwinds het waterscherm op om verspreiding van waterstoffluoride te voorkomen

3 Inzet blussing met overmatig veel water, minimaal 7 meter worplengte Alarmeer WTS

4 Vermijd contact met rook 5 Bepaal effectgebied (hot, warm, cold zone) WAAR REKENING MEE HOUDEN

Explosiegevaar, plus minus 10 meter Elektrocutiegevaar Moeilijk of niet te blussen Groot effectgebied, tot enkele kilometers mogelijk Ontledingsproducten zeer giftig en corrosief, bluswater corrosief Onder overkapping aandacht voor opbouw van giftige/explosieve gassen

78


Kenniskaart Handelingsperspectief Waterstof

ARO

33107

TOEPASSING

VOERTUIGEN, OPSLAG IN TANKS EN H2-TANKSTATION BIJ LEKKAGE OF BRAND

Handelingsperspectief (to do)

1 Start IBGS-procedure. Opstellijn op 50 meter bovenwinds 2 Bij lekkage van een leiding of tank; inzetten op ventileren en verdun de explosieve wolk met water

3 Bij brand laat je de fakkel branden en bestrijd je het effectgebied.

Koel andere drukhouders en omgeving. Blus secundaire branden

4 Altijd een explosiegevaarmeter gebruiken; niet inzetten in een gebied boven 10% LEL

5 Geen portofoon, telefoon of zaklamp gebruiken i.v.m. explosiegevaar WAAR REKENING MEE HOUDEN

Waterstof is lichter dan lucht en stijgt daarom snel op. Let op ophoping onder bijvoorbeeld een overkapping. Waterstof kun je niet waarnemen; het is geur-, kleur-, en smaakloos Waterstof kan eenvoudig (spontaan) tot ontsteking komen en is explosief Waterstof brand met een bijna onzichtbare vlam. Gebruik de warmtebeeldcamera

Waterstof wordt opgeslagen in stevige tanks onder druk van 350 - 800 bar Bij brand is er een groot risico op explosie

Bij ontsteking kan een flame ontstaan van meer dan 10 meter in lengte met temperaturen van 1500 â&#x20AC;&#x201C; 2000 graden

79


Leren van de praktijk 2019

Handelingsperspectief LNG

ARO

33105

TOEPASSING

VOERTUIGEN, TANKWAGENS EN TANKSTATIONS BIJ LEKKAGE OF BRAND

Handelingsperspectief (to do)

1 Start de IBGS-procedure en maak een verkenning van incident (locatie). (explosie gevaar meter en warmtebeeldcamera gebruiken)

2 Blijf bovenwinds en kom niet in contact met de koude vloeistof/ gaswolk. Stel de omgeving veilig

3 Bij lekkage: ontsteking voorkomen en gaswolk opmengen met bluswater. Geen water of schuim op koud kokende plas LNG

4 Bij plasbrand: niet blussen, brandt zeer snel af. Aangestraalde objecten koelen 5 Bij fakkelbrand: LNG-fakkelbrand niet blussen. Aangestraalde objecten koelen 6 Bij gevaar op BLEVE, ontruim onveilig gebied tot 350 meter WAAR REKENING MEE HOUDEN

LNG is een reukloos gas en is bij vrijkomen zwaarder dan lucht (Let op riolen en parkeergarages)

LNG is zeer brandbaar. Heeft een zeer lage temperatuur van -162 graden; kans op bevriezingsletsel en effecten constructie-onderdelen. Gaswolk is zichtbaar

LNG tank koelen heeft geen zin en levert aanvullend gevaar op LNG is verstikkend in hoge concentraties, slachtoffers naar frisse lucht brengen

80

Explosiebereik buiten de zichtbare gaswolk tot op 20 meter in geval van een tankwagen


Kenniskaart Handelingsperspectief CNG

ARO

33104

TOEPASSING

VOERTUIGEN EN TANKWAGENS BIJ LEKKAGE OF BRAND

Handelingsperspectief (to do)

1 Start de IBGS procedure en maak een verkenning van incident (locatie) Neem voldoende afstand op 50 meter

2 Bij brand; benader het voertuig onder een hoek van 45 graden. Inzet gericht op koelen, de fakkel niet blussen

3 Bij een gaswolk, deze afschermen van ontstekingsbronnen d.m.v.

waterschermen.

4 Eventuele slachtoffers bevrijden d.m.v. grijpredding 5 Vermijd contact met de vloeistof of gas. Houdt publiek op > 100 meter afstand 6 Bij CNG-lekkage; met gebonden straal lekkage opmengen/verdunnen WAAR REKENING MEE HOUDEN

CNG is een kleurloos gas en is zeer brandgevaarlijk

CNG is lichter dan lucht, maar de stof is zo koud dat het zich in eerste instantie als een zwaar gas gedraagt (pas op voor kelders en riolering) CNG lost niet op in water Draag aangesloten ademlucht

81


Leren van de praktijk 2019

Handelingsperspectief Biogas /’groengas’

ARO

33205

TOEPASSING

DIVERSE INSTALLATIES VOOR HET OMZETTEN VAN ORGANISCHE STOFFEN IN ENERGIE: AFVALWATERZUIVERINGEN, AFVALSTORTPLAATSEN EN AGRARISCHE BEDRIJVEN. BIJ VRIJKOMEN GAS / BRAND

Handelingsperspectief (to do)

1 Start IBGS-procedure. Bovenwinds aanrijden 2 Bij verkenning ontstekingsbronnen vermijden (lichtschakelaars etc.) en continu blijven meten (Ex Ox Tox)

3 Ontruim omgeving; zie voor de effectafstanden de ARO-kaart 33205 4 Bij brand in warmtekracht-koppelings ruimte: hoofdschakelaar afsluiten

5 Bij brand naast of op en vergister/gasleidingen: inzet gericht op gecontroleerd laten uitbranden en omgeving afschermen

6 Uitloop substraat indammen, beschermen waterlopen WAAR REKENING MEE HOUDEN

Biogas is een mengsel van gassen met brandbare eigenschappen door aanwezigheid van methaan. Kan een hoog gehalte aan zwavelwaterstof bevatten

Explosiegevaar alleen van belang bij gasontsnapping in of tussen gebouwen waar opmenging met lucht plaatsvindt. Bij gasontsnapping in de buitenlucht is er alleen brandgevaar Kans op vergiftiging in de directe omgeving van vergister/gasleidingen. In de omgeving vooral kans op stankoverlast en milieurisico bij uitloop substraat

82


Kenniskaart Handelingspersfectief Zonnepanelen

ARO

11001

TOEPASSING

WONINGEN, BEDRIJVEN EN ZONNEPANELENPARKEN BIJ BRAND

Handelingsperspectief (to do)

1 Verken incidentlocatie en kies een inzettactiek (binnen, buiten, offensief, defensief)

2 Bij een binnen inzet: schakel de meterkast indien mogelijk uit. Let op

loshangende bedradingen rondom omvormer en dak, raak deze niet aan in verband met elektrocutiegevaar

3 Bij een buiteninzet: blussing van de zonnepanelen. Let op vallende delen (o.a. de zonnepanelen zelf) ten gevolge van de brand

4 Hanteer altijd de volgende afstanden: blussen van spanning voerende delen

(zonnepaneel, bedrading, omvormer): bij sproeistraal min. 1 meter afstand en met gebonden straal min. 5 meter afstand

5 Let op loshangende/samengesmolten kabels, raak deze niet aan in verband met elektrocutiegevaar

WAAR REKENING MEE HOUDEN

Bij uitschakelen van meterkast blijft vanaf zonnepaneel tot en met omvormer altijd spanning staan! Ook kunstmatig licht zorgt voor spanning op de bekabeling van zonnepaneel

83


Leren van de praktijk 2019

Handelingsperspectief elektrische voertuigen

ARO

55302

TOEPASSING

AUTO, VRACHTWAGEN, BUS, TREIN, (BINNEN)SCHEEPSVAART BIJ ROOK / BRAND

Handelingsperspectief (to do) 1 Herkennen: identificeer voertuig en energiebron/brandstof (via CRS)

2 Verkennen: nader het voertuig (hoek van 45 graden) en vergaar extra

informatie over het voertuig, stabilitiet accu, het slachtoffer en de omgeving

3 Stabiliseren: zorg dat het voertuig niet kan verplaatsen/rollen. Zet de auto in

parkeerstand, blokkeer de wielen, activeer de handrem, motor uit en bewaar sleutel op min 5 meter afstand

4 Bestrijden: onder 45 graden van voren benaderen met 2x Lage Druk (1LD voor het voertuig 1LD voor de omgeving)

5 Bij een brandende accu en beknelde passagiers; eerst blussen dan bevrijden.

Bij een rokende/sissende accu en beknelde passagier(s); passagier(s) voorzien van ademluchtbescherming

6 Draag het voertuig over aan de expert en adviseer dat het voertuig naar een veilige plek wordt gebracht (min. op 15 meter afstand plaatsen van andere objecten)

WAAR REKENING MEE HOUDEN

84

Bepaal of blussing nodig is. Bij geen gevaar voor mens en dier kan overwogen worden om het voertuig uit laten branden

Grijs/witte rook en sissende geluiden duidt op instabiele accu. Gebruik WBC voor monitoring.

Een instabiele accu kan erg onvoorspelbaar reageren. (van kleine tot felle brand (<1200 graden) met veel rook)


Kenniskaart Vrijkomend elektrolyt kan explosief reageren

Er is elektrocutiegevaar. Draag droge kleding, (aangesloten ademlucht gelaatsmasker, 1000v handschoenen en onderhandschoenen. Ga niet op de natte straat staan Er komen schadelijke stoffen vrij: denk aan je eigen veiligheid

Een lithium accu kan lange tijd instabiel blijven en meerdere keren opnieuw ontbranden.

Niet met geweld een voertuig van een laadpaal los breken, dit kan een vlamboog veroorzaken

ALGEMEEN

(GELDT VOOR ALLE HANDELINGSPERSPECTIEVEN)

1 Gebruik altijd volledige persoonlijke beschermingsmiddelen. Draag altijd

aangesloten ademlucht en sluitende kleding als je in de rook werkzaamheden moet verrichten

2 Schakel de AGS en (bedrijfs)deskundige in voor advies voor eigen veiligheid en bestrijding incident

3 Bij voertuigen, gebruik het Crash Recovery Systeem (CRS) voor meer informatie over het desbetreffende voertuig

4 Gebruik de ARO kaarten voor meer gedetailleerde informatie en het veilig optreden

DISCLAIMER

Handelingsperspectieven zijn altijd door nieuwe inzichten en kennis aan verandering onderhevig. Brandweer Nederland werkt ook aan landelijke handelingsperspectieven., Daar waar nodig worden aanpassingen doorgevoerd.

85


86


Leren van de praktijk 2019

Wat doen we nog meer? Wat gebeurt er met een heliumcilinder die bij een brand betrokken raakt? In hoeverre kan water hete rookgassen neerslaan of is een rugzak voor dronebatterijen brandbestendig? Dit soort testen vinden plaats in het zogenoemde Safety Field Lab van de Twente Safety Campus. Team Kenniscentrum wordt hier actief bij betrokken met als doel om de nieuwe kennis die we door deze testen opdoen weer te vertalen naar ons werk. Ook zijn we al jaren vast onderdeel van het onderzoeksteam van het IFV. In 2019 zijn we actief betrokken geweest bij de unieke praktijktesten in de gemeente Oudewater.

FOLKERT VAN DER PLOEG

Daarnaast is team Kenniscentrum betrokken geweest bij de ontwikkeling van twee containers met daarin temperatuursensoren. Beide containers staan op Troned en kunnen worden voorzien van dezelfde vuurlast. Hierdoor kun je verschillende blustechnieken met elkaar te vergelijken tijdens oefeningen. Tot slot hebben we samen met Brandweer Nederland een internationaal congres georganiseerd waar brandonderzoekers uit dertien verschillende Europese landen aan hebben deelgenomen. We hebben hier mee ons netwerk uitgebreid en weten we welke kennis en expertise er in Europa is op het gebied van brandonderzoek. Onze collegaâ&#x20AC;&#x2122;s uit Europa waren erg onder de indruk hoe brandonderzoek zich in de afgelopen tien jaar heeft ontwikkeld in Nederland.

87


Leren van de praktijk 2019 SAFETY FIELDLAB Het Safety Fieldlab is een hippe term voor de proeftuin die we, naast de Risk Factory en Troned, op de Twente Safety Campus hebben. Deze proeftuin is bedoeld voor praktijk­testen en demonstraties van bestaande en nieuwe veiligheidsproducten en -concepten. Zo kunnen bedrijven hun product onder realistische omstandigheden testen. Over het algemeen vinden er testen plaats met betrekking trot de brandwerendheid en brandveiligheid van producten. Denk hierbij aan isolatie­materiaal, accu’s etc. Daarnaast worden er nieuwe blussystemen en blusmiddelen getest en gedemonstreerd. Erg handig voor bedrijven, en ook zeker ook voor ons. Zo blijven we op de hoogte van de ontwikkelingen en krijgen we de gelegenheid om nieuwe producten en concepten uit te proberen. De opgedane kennis kunnen we gebruiken in ons werk. Zo kunnen we als een soort van proefkonijn nieuwe producten en concepten uitproberen. Het Safety Fieldlab is daarmee niet alleen een unieke plek, maar inmiddels ook een belangrijk netwerk geworden van bedrijven en kennisinstituten zoals Saxion en Universiteit Twente waar we terecht kunnen met onze vragen.

SAXION HOGESCHOLEN De samenwerking tussen de Twente Safety Campus en Saxion Hogescholen be­ staat uit twee delen. Vanuit bijvoorbeeld de opleiding Forensisch Onderzoek wordt intensief gebruik gemaakt van de kennis, expertise en faciliteiten die Troned/Twente Safety Campus biedt. Brandonderzoekers van Troned participeren als (gast)docent in het onderwijs en er vinden een groot aantal experimenten en casusspecifie­ ke ­onderwijsmodules vinden plaats. Dit laatste is niet alleen gericht op brand, we ­reconstrueren bijvoorbeeld grote verkeersongevallen. Daarnaast is er een samenwerking tussen het lectoraat (Advanced Forensic ­Technology) en de Twente Safety Campus. Op de Twente Safety Campus kunnen we onderzoek uitvoeren die in de standaard lab- en onderzoeks­ ruimten die Saxion en de Politieacademie niet kunnen bieden. We experimenteren met drones, dode biggen, springstoffen, vuurwerk, narcotica en andere gevaarlijke stoffen. We hebben specifieke voorzieningen getroffen (Safety- / Crimescene lab), waardoor we onder veilige condities de experimenten zo kunnen uitvoeren, dat het de weerbarstige opsporingspraktijk goed kan nabootsen of realistisch kan weergeven. Deze f­ acili­teiten en trainingsmogelijkheden wordt de komende jaren, in het kader van een gezamenlijk subsidietraject (Uiver) verder uitgebreid. Hiermee wordt de samenwerking verder uitgebouwd en daarbij kunnen andere partners uit het veiligheidsdomein aanhaken. Jaap Knotter (Lector Advanced Forensic Technology, Saxion Hogescholen)

INNOVATIES

Ymko Attema

88

Eén van de taken van team Kenniscentrum is om te ondersteunen bij innovaties die het werk van de brandweer veiliger en effectiever maakt en de brandveiligheid in Twente vergroot. Bezig zijn met innovaties is super leuk, maar vergt ook veel tijd en doorzettingsvermogen. In de afgelopen jaren zijn we met een aantal innovaties bezig geweest. Samen met betrokken partijen zijn we erin geslaagd om vanuit een eerste idee een prototype te maken. Oftewel een eerste bewijs dat we een werkende oplossing hebben ontwikkeld voor een probleem of nieuwe uitdaging. Maar daarmee hebben we nog geen nieuw product dat door de brandweer in de praktijk gebruikt kan worden. Ook daar zijn we achter de schermen best druk mee geweest. We kunnen melden dat we met een aantal innovatieve producten nu zover zijn dat we in gesprek zijn over de doorontwikkeling tot een eindproduct. Hieronder de laatste stand van zaken van een aantal innovaties.


Wat doen we nog meer? REDSUIT Virtueel realistisch trainen in elk omgeving die je wilt. In 2015 hebben we de Jan van de Heydeprijs gewonnen met dit concept. Begin 2018 is het prototype opgeleverd wat uitgebreid getest is door collega’s. Er is veel enthousiasme over REDSUIT en we willen het heel graag in het oefenprogramma gebruiken. Inmiddels is duidelijk dat we met een aantal regio’s en het IFV, ondersteund door het Ministerie een tweejarig project gaat starten waarin we REDSUIT daadwerkelijk integreren in het oefenprogramma. Naar verwachting start dit project eind 2020.

SNUFFELDRONE Samen met aantal partijen is de Snuffeldrone ontwikkelt. Het sensor­pakket kan 20 gassen realtime detecteren en kan ook een luchtmonster nemen voor latere analyse. Brandweer Twente gaat het prototype in gebruik nemen om ervaring op te doen. Inmiddels heeft een bedrijf zich gemeld die wil investeren om dit concept naar de markt te brengen.

MOSES Te allen tijde weten waar de manschappen zich bevinden tijdens een inzet in een complex gebouw (hoogbouw). Dit was de uitdaging van het project Mobile Sensing for Safety (MoSeS). Eind 2017 is er een werkend prototype middels een praktijkdemo opgeleverd. Inmiddels is er interesse getoond door een bedrijf om dit concept naar de markt te brengen. Naar verwachting zal dit concept in 2020 beschikbaar komen voor de brandweer. Heb jezelf een innovatief idee? Kom dan eens langs bij team Kenniscentrum. Dan kunnen we kijken hoe we dat idee een stap verder kunnen brengen.

89


en /

ELEND KO VE en/weghalen h ou d t a bep R n er k M

OPENINGEN

1M2 = 1,5 - 3 MW 1x

R

HD: 2,5 MW 4x

BRANDSTOF

... - 0,5 - 0,25 MW M2 OF

S

TOEGANGEN

T

OPENINGEN

RANDOM - VERKENNING Locatie brand, omvang brand, toegangen, openingen, brandstof, windrichting

LO C

EID ARH BA IK

AANWEZIG/ONTSTAAN

LD: 10 MW

90

BE RE

Ntoegangen E OGsluiten

ATIE B RA N D


Leren van de praktijk 2019

De blik veuroet: 2020 Basisprincipes van brandbestrijding

Wat is er leuker dan samen met collegaâ&#x20AC;&#x2122;s te leren van echte branden en incidenten en dat met elkaar te delen? Onze insteek is leren door te doen; leren en werken gaan hierbij gelijk op. Hierbij geldt: hoe minder routine en hoe meer afwisseling, hoe meer mogelijkheden er zijn om te leren in en rond je werk. We noemen dit leren in de praktijk. Dit jaarboek geeft inzicht in hoe we leren van de praktijk. Dank aan iedereen die hieraan heeft meegewerkt! Het actief delen en leren van de gouden tips, geleerde lessen en nieuwe inzichten van collegaâ&#x20AC;&#x2122;s maakt dat we in alle omstandigheden veilig en effectief kunnen optreden. 2019 stond in het teken van de energietransitie. We blijven alert op nieuwe ontwikkelingen en inzichten en blijven deze actief delen en borgen in het oefenprogramma en repressieve procedures. In 2020 staan de basisprincipes van brandbestrijding centraal; een aantal eenvoudige en praktisch toepasbare basisprincipes en vuistregels voor het bestrijden van gebouwbranden. In 2019 zijn deze basisprincipes vastgesteld door Brandweer Nederland. In de brandonderzoeken en nabesprekingen die we samen met jullie gaan oppakken in 2020 gaan we kijken in hoeverre we deze basisprincipes in de praktijk kunnen herkennen en toegepast hebben. Leren in de praktijk begint bij jullie. Wees je bewust dat jouw ervaring, tips en geleerde lessen belangrijk zijn om als organisatie van te leren. Het team kenniscentrum helpt jou hierbij!

YMKO ATTEMA

91


DAADKRACHTIG DESKUNDIG BEHULPZAAM

Postbus 383, 7500 AJ Enschede

Profile for brandweertwente

Brandweer Twente | Leren van de praktijk 2019  

Brandweer Twente | Leren van de praktijk 2019  

Advertisement