Page 1

Chương 8


Chương 8: ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI

I.

ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI THỜI KỲ 1975- 1986

II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ TRONG THỜI KỲ ĐỔI MỚI


I. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI THỜI KỲ 1975 - 1986 1. Hoàn cảnh lịch sử a. Tình hình thế giới - Từ thập kỷ 70 của thế kỷ XX, xu thế chạy đua phát triển kinh tế đã dẫn đến cục diện hòa hoãn giữa các nước - Hệ thống XHCN có những diễn biến phức tạp: mâu thuẫn giữa Liên Xô và Trung Quốc; tình hình bất ổn về xã hội và trì trệ về kinh tế ở các nước XHCN ở Đông Âu và Liên Xô. - Tình hình khu vực có những chuyển biến mới với cục diện hòa bình và hợp tác trong khu vực.


I. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI THỜI KỲ 1975 - 1986 b. Tình hình trong nước - Thuận lợi: Sau năm 1975, đất nước đã thống nhất, cả nước xây dựng CNXH và đã đạt được những thành tựu quan trọng bước đầu. - Khó khăn: + Đất nước vừa phải tập trung khắc phục những hậu quả do chiến tranh để lại, vừa phải đối mặt với chiến tranh Biên giới Tây Bắc và Tây Nam. + Các thế lực thù địch vẫn dùng mọi thủ đoạn chống phá cách mạng Việt Nam. + Những khó khăn về kinh tế- xã hội do tư tưởng chủ quan nóng vội khi muốn tiến nhanh lên CNXH trong một thời gian ngắn.


I. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI THỜI KỲ 1975 - 1986 2. Nội dung đường lối đối ngoại - Đại hội IV xác định: nhiệm vụ của hoạt động đối ngoại là: + Ra sức tranh thủ các điều kiện quốc tế thuận lợi để nhanh chóng hàn gắn vết thương chiến tranh, xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật của CNXH ở nước ta. + Giai đoạn 1975- 1977, củng cố và tăng cường tình đoàn kết chiến đấu và quan hệ hợp tác với tất cả các nước XHCN. + Giai đoạn 1978- 1986, xác định quan hệ với Liên Xô là hòn đã tảng; bảo vệ và phát triển mối quan hệ đặc biệt Việt NamLào- Campuchia.


I. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI THỜI KỲ 1975 - 1986 + Sẵn sàng thiết lập và phát triển quan hệ với các nước trong khu vực; mở rộng và bình thường hóa quan hệ với tất cả các nước trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền, bình đẳng và cùng có lợi. - Đại hội V tiếp tục khẳng định: phát triển công tác đối ngoại nhằm làm thất bại âm mưu chống phá cách mạng và sự bao vây cấm vận của các thế lực thù địch. Đồng thời tiếp tục xây dựng quan hệ hợp tác toàn diện diện với Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa, quan hệ hữu nghị với các nước không liên kết và các nước đang phát triển.


I. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI THỜI KỲ 1975 - 1986

3. Đánh giá a. Kết quả và ý nghĩa - Đường lối đối ngoại thời kỳ này có ý nghĩa rất quan trọng với cách mạng Việt Nam, giúp chúng ta tranh thủ được sự viện trợ đáng kể và sự ủng hộ, hợp tác của các nước, các tổ chức quốc tế, góp phần khôi phục đất nước sau chiến tranh. - Việc thiết lập quan hệ ngoại giao với tất cả các nước ASEAN đã tạo thuận lợi cho quan hệ đối ngoại trong các giai đoạn sau.


I. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI THỜI KỲ 1975 - 1986 b. Hạn chế và nguyên nhân - Những hoạt động đối ngoại của Đảng ta trong giai đoạn này còn nhiều khó khăn nhất là trong sự bao vây, cấm vận của các nước trong khối ASEAN và các nước khác. - Nguyên nhân do chúng ta còn chủ quan, duy ý chí, nóng vội và chưa nắm bắt được xu thế chuyển từ đối đầu sang hòa hoãn và chạy đua kinh tế nên đã không tranh thủ được các cơ hội thuận lợi trong quan hệ quốc tế phục vụ cho công cuộc khôi phục và phát triển kinh tế sau chiến tranh.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI

1. Hoàn cảnh lịch sử * Tình hình thế giới từ giữa thập kỷ 80 thế kỷ XX - Cuộc cách mạng KH-CN phát triển mạnh mẽ đã tác động sâu sắc đến đời sống mọi mặt của tất cả các quốc gia. - Đầu những năm 1990, các nước XHCN lâm vào khủng hoảng sâu sắc kéo theo những biến đổi to lớn về quan hệ quốc tế.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI

- Để theo kịp xu thế thời đại, các nước đang phát triển thay đổi đường lối đối ngoại với chính sách đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ quốc tế, tăng cường hợp tác với các nước phát triển; từ đó thúc đẩy xu thế toàn cầu hóa phát triển mạnh mẽ với cả những tác động tích cực và tiêu cực với tất cả các quốc gia. - Khu vực Châu Á- Thái Bình Dương: có nhiều vấn đề và những bất ổn còn tồn tại.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI

* Nhu cầu mở rộng quan hệ đối ngoại của Việt Nam: - Phá thế bao vây, cấm vận, tiến tới bình thường hóa quan hệ với các nước, tạo môi trường thuận lợi để tập trung phát triển kinh tế đất nước. - Nhu cầu chống tụt hậu về kinh tế đặt ra gay gắt thông qua việc phát huy nội lực và tranh thủ ngoại lực.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI b. Các giai đoạn hình thành và phát triển đường lối * Giai đoạn 1986- 1996: Xác lập đường lối đối ngoại độc lập tự chủ, rộng mở, đa phương hóa, đa dạng hóa QH quốc tế. Đây là giai đoạn mở cửa đơn phương của Việt Nam để thu hút đầu tư từ bên ngoài. - Đại hội VI (1986) chủ trương: kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại trong điều kiện mới và đề ra yêu cầu mở rộng quan hệ hợp tác kinh tế với các nước ngoài hệ thống XHCN, với các nước công nghiệp phát triển, các tổ chức quốc tế và tư nhân nước ngoài trên nguyên tắc bình đẳng cùng có lợi.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Nghị quyết 13 Bộ Chính trị (5/1988), Về nhiệm vụ và chính sách đối ngoại trong tình hình mới khẳng định: + Phải củng cố và giữ vững hòa bình để tập trung xây dựng và phát triển kinh tế, + Chủ trương chuyển từ đối đầu sang hợp tác trong cùng tồn tại hòa bình, + Lợi dụng sự phát triển của KH-CN và xu thế toàn cầu hóa để mở rộng quan hệ đối ngoại.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Đại hội VII (1991): + Chủ trương thiết lập quan hệ hữu nghị hợp tác bình đẳng cùng có lợi với nhân dân tất cả các nước trên thế giới không phân biệt chế độ chính trị; + Phương châm đối ngoại: Việt Nam muốn là bạn với các nước trong cộng đồng quốc tế, phấn đấu vì hòa bình, hợp tác và phát triển.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Hội nghị toàn quốc giữa nhiệm kỳ khóa VII (1994): Chủ trương thực hiện đường lối đối ngoại trên cơ sở giữ vững nguyên tắc độc lập, tự chủ, rộng mở, đa dạng hóa, đa phương hóa.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI * Giai đoạn 1996- 2008: Bổ sung và phát triển đường lối đối ngoại theo phương châm chủ động tích cực hội nhập kinh tế quốc tế. - Đại hội VIII (1996) khẳng định: + Tiếp tục mở rộng quan hệ quốc tế, hợp tác nhiều mặt với các nước, các trung tâm kinh tế, chính trị khu vực và quốc tế, + Chủ trương xây dựng nền kinh tế mở, đẩy nhanh quá trình hội nhập kinh tế khu vực và thế giới.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Điểm mới của Đại hội VIII: + Chủ trương mở rộng quan hệ với các Đảng cầm quyền và các Đảng khác bên cạnh việc tiếp tục phát triển quan hệ với các ĐCS, các lực lượng cách mạng và tiến bộ. + Mở rộng quan hệ đối ngoại nhân dân, quan hệ với các tổ chức phi Chính phủ. + Thử nghiệm đầu tư ra nước ngoài, phát triển quan hệ kinh tế quốc tế hai chiều.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Đại hội IX (2001) chủ trương: + Chủ động hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực theo tinh thần phát huy tối đa nội lực, xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ trên cơ sở kết hợp nội lực và ngoại lực thành nguồn lực tổng hợp cho đất nước. + Phát triển phương châm của Đại hội VII: Việt Nam sẵn sàng là bạn, là đối tác tin cậy của các nước trong cộng đồng quốc tế, đồng thời chuẩn bị tốt các điều kiện trong nước để sớm gia nhập WTO.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Đại hội X (2006) chủ trương: + Chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tế: chủ động quyết định đường lối, chính sách hội nhập kinh tế quốc tế, không để rơi vào thế bị động; + Khẩn trương chuẩn bị đổi mới từ bên trong về phương thức lãnh đạo, quản lý và hoạt động thực tiễn… để tích cực hôi nhập.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI 2. Nội dung ĐLĐN, hội nhập kinh tế quốc tế a. Mục tiêu, nhiệm vụ và tư tưởng chỉ đạo

Cơ hội ? ĐLĐN, hội nhập KTQT

Thách thức ?


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Mục tiêu và nhiệm vụ đối ngoại: + Giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, tạo các điều kiện quốc tế thuận lợi cho công cuộc đổi mới để phát triển kinh tế- xã hội. + Mở rộng hoạt động đối ngoại để tạo thêm nguồn lực đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước. + Kết hợp nội lực với ngoại lực tạo thành nguồn lực tổng hợp cho đất nước để đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa. + Phát huy vai trò và nâng cao vị thế Việt Nam trong quan hệ quốc tế.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Tư tưởng chỉ đạo: + Đảm bảo lợi ích dân tộc, giữ vững tự chủ tự cường đi đôi với đẩy mạnh đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại. + Nắm vững hai mặt hợp tác và đấu tranh trong quan hệ quốc tế. + Mở rộng quan hệ với mọi quốc gia và vùng lãnh thổ không phân biệt chế độ chính trị xã hội. + Kết hợp đối ngoại của Đảng, ngoại giao Nhà nước với đối ngoại nhân dân.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI

+ Giữ vững ổn định chính trị, kinh tế- xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, bảo vệ môi trường sinh thái trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế. + Phát huy tối đa nội lực và tranh thủ ngoại lực. + Giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, phát huy vai trò của Nhà nước, mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI b) Một số chủ trương, chính sách lớn về mở rộng quan hệ đối ngoại, hội nhập kinh tế quốc tế - Đưa các quan hệ đã được thiết lập vào chiều sâu, ổn định, bền vững; - Chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tế theo lộ trình phù hợp; - Bổ sung và hoàn thiện hệ thống pháp luật và thể chế kinh tế phù hợp với các nguyên tắc, quy định của WTO; - Đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao hiệu quả, hiệu lực của bộ máy nhà nước;


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, doanh nghiệp và sản phẩm trong hội nhập kinh tế quốc tế; - Giải quyết tốt các vấn đề văn hoá, xã hội và môi trường trong quá trình hội nhập; - Giữ vững và tăng cường quốc phòng, an ninh trong quá trình hội nhập; - Phối hợp chặt chẽ hoạt động đối ngoại của Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân; chính trị đối ngoại và kinh tế đối ngoại; - Đổi mới và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước đối với các hoạt động đối ngoại.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI 3. Thành tựu, ý nghĩa, hạn chế và nguyên nhân a) Thành tựu và ý nghĩa - Thành tựu + Phá thế bao vây, cấm vận của các thế lực thù địch, tạo dựng môi trường quốc tế thuận lợi cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; + Giải quyết hoà bình các vấn đề biên giới, lãnh thổ, biển đảo với các nước liên quan; + Mở rộng quan hệ đối ngoại theo hướng đa phương hoá, đa dạng hoá (thiết lập, mở rộng quan hệ với các nước, tham gia tích cực tại Liên hợp quốc...)


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI + Tham gia các tổ chức kinh tế quốc tế (tham gia AFTA, APEC, WTO) + Thu hút đầu tư nước ngoài, mở rộng thị trường, tiếp thu khoa học công nghệ và kỹ năng quản lý + Từng bước đưa hoạt động của các doanh nghiệp và cả nền kinh tế vào môi trường cạnh tranh.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI

- Ý nghĩa: + Kết hợp nội lực với ngoại lực, hình thành sức mạnh tổng hợp góp phần đưa đến những thành tựu kinh tế to lớn; + Giữ vững, củng cố độc lập tự chủ, định hướng xã hội chủ nghĩa; + Nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI

b) Hạn chế và nguyên nhân - Trong quan hệ với các nước, nhất là các nước lớn chúng ta còn lúng túng, bị động... - Một số chủ trương, cơ chế, chính sách chậm được đổi mới so với yêu cầu mở rộng quan hệ đối; ngoại, hội nhập kinh tế quốc tế; luật pháp, chính sách quản lý kinh tế - thương mại chưa hoàn chỉnh;


II. ĐƯỜNG LỐI ĐỐI NGOẠI VÀ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI - Chưa hình thành được một kế hoạch tổng thể và dài hạn về hội nhập kinh tế quốc tế và một lộ trình hợp lý cho việc thực hiện các cam kết; - Doanh nghiệp nước ta còn yếu cả về sản xuất, quản lý và khả năng cạnh tranh; - Đội ngũ cán bộ công tác đối ngoại còn thiếu và yếu; công tác tổ chức chỉ đạo chưa sát và chưa kịp thời.


GIAO AN DT C8.DLCM_Bookbooming  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you