Page 1


1


1


www.blag.org.ua ¹ 4 (54) 2006 æîâòåíü-ãðóäåíü Æóðíàë âèõîäèòü ùîêâàðòàëüíî

Âèäàííÿ Öåðêâè õðèñòèÿí â³ðè ºâàíãåëüñüêî¿ Óêðà¿íè Ðåäêîëåã³ÿ æóðíàëó: Ì. Ïàíî÷êî Ì. Ñèíþê Â. Îíèùóê ª. Ìåëüíè÷óê ª. Àáðàìîâè÷ Ãîëîâíèé ðåäàêòîð: Þð³é ÂÀÂÐÈÍÞÊ

Î. Øåâ÷åíêî. ×è ïðàêòè÷í³ Áîæ³ îá³òíèö³ ....................4 À. Áåçêðîâíèé. «Ùîá áóëè âñ³ îäíî» ...........................8 ªäí³ñòü Ñâÿòî¿ Òð³éö³ ..................................................10

Àäðåñà ðåäàêö³¿: Æóðíàë «Áëàãîâ³ñíèê», âóë. Âîðîí³õ³íà, 14à, ì. Ëóöüê, 43020

Ã. Ðåòò³íã. ªäí³ñòü â ëþáîâ³ ..........................................12

Òåëåôîíè: (0332) 78-99-85 (03322) 544-06 Ôàêñ: (0332) 78-97-98

Å. Êð³ñòåíñîí. Îäíîäóøíà ìîëèòâà ...............................22

Þ. Âàâðèíþê. ªäí³ñòü ó ð³çíîìàí³òíîñò³ .........................14 ²íòåðâ’þ ç Ìèõàéëîì Ïàíî÷êî .......................................17 Ð. Êóõàð÷óê. ³ä÷èíÿþ÷è äâåð³ àíòèõðèñòó ......................24

E-mail: blagovisnyk@yandex.ru

Ì. ×åðíÿâñüêèé.  ãîëîâíîìó — ëþáîâ ................................26

www.blag.org.ua

Àâãóñòèí Áëàæåííèé: ï³ë³ãð³ì äî íåáåñíîãî ãðàäó ............30

Ðîçðàõóíêîâèé ðàõóíîê 26000232440001 ÌÔÎ 303440 â ÊÁ “Ïðèâàòáàíêó” ì.Ëóöüê, êîä 23253886

Íàñ çàïèòóþòü.  ÿê³é êîíôåñ³¿ ñïàñ³ííÿ? ..........................33

Ñâ³äîöòâî ïðî ðåºñòðàö³þ Ê ¹ 3574 â³ä 30.11.98

Á. Ó³ëêåíñîí. ²ñòèíà ïðî äóøåâí³ ðàíè ..........................42

Íàä íîìåðîì ïðàöþâàëè: Âàñèëü ÌÀÐÒÈÍÞÊ Îëüãà ̲ÖÅÂÑÜÊÀ Þð³é ÒÐÎÖÜ Âîëîäèìèð ØÎËÎÌ Àííà ßÐÓÒÀ Íàòàë³ÿ ÊÎÐͲÉ×ÓÊ

Ïðåäñòàâíèê æóðíàëó â Êàíàä³: Anatoliy Koren 1764 Dingman Dr. London, ON, N6N107 Canada Íàäðóêîâàíî: Ðåë³ã³éíå òîâàðèñòâî «Ì³ñ³éíà êíèæêîâà ôàáðèêà “Õðèñòèÿíñüêå æèòòÿ”» (ÂÑÎ ªÕÁ), âóë. Â. Ñòóñà, 3, ì. Ëóöüê; òåë. (0332) 710874

Íàêëàä 3700 ïðèì³ðíèê³â

ß. Ïåéñò³. ßê ìè ïðîùàºìî âèíóâàòöÿì íàøèì ...........34 Áîã ãîðäèì ïðîòèâèòüñÿ ..............................................37 Çàëèøåíèé áàòüêàìè, òà íå çàëèøåíèé Áîãîì ...............40 Çâåðíåííÿ Öåðêâè Õª Óêðà¿íè .............................................45 Ïîåòè÷íà ñòîð³íêà. Ìèõàéëî Ñòàøóê ..........................46 Ïåðïåòóÿ: ïîäâèã ¿¿ â³ðè ..............................................48 Þ. Òðîöü. ijì ìîëèòâè ó äîì³ çëî÷èíö³â ....................50 Ñâ³ä÷åííÿ. «Ðàí³øå Áîã ìåí³ áóâ íå ïîòð³áíèé» ...........52 Ïîäÿêà çà õë³á, çà ìèð, çà Óêðà¿íó

Õóäîæíº îôîðìëåííÿ ³êòîðà ÌÎʲÉ×ÓÊÀ. Êîëàæ íà ïåðø³é ñòîð³íö³ îáêëàäèíêè ³êòîðà Ìîê³é÷óêà, ôîòî íà äðóã³é, òðåò³é òà ÷åòâåðò³é ñòîð³íêàõ Þð³ÿ Âàâðèíþêà Ó íîìåð³ âèêîðèñòàí³ ôîòî Þð³ÿ Êîñòþêà, Þð³ÿ Âàâðèíþêà, Ãåííàä³ÿ Àíäðîñîâà òà ³íòåðíåò-ðåñóðñ³â, çîêðåìà: www.photoline.ru Ïðè ïåðåäðóêó ïîñèëàííÿ íà «Áëàãîâ³ñíèê» îáîâ’ÿçêîâå. Ðåäàêö³ÿ íå çàâæäè ïîä³ëÿº äóìêè àâòîð³â ìàòåð³àë³â, ùî äðóêóþòüñÿ. Íàä³ñëàí³ ìàòåð³àëè íå ðåöåíçóþòüñÿ ³ íàçàä íå ïîâåðòàþòüñÿ.

© ÁËÀÃÎÂIÑÍÈÊ 2006

2

...................................54


Ñòîðiíêà ðåäàêòîðà «ß ó íèõ, à Òè ó Ìåí³, ùîá áóëè äîñêîíàë³ â îäíî, ³ ùîá ï³çíàâ ñâ³ò, ùî ïîñëàâ Ìåíå Òè…» (Iâ. 17:23). Ïðîáëåìà ºäíîñò³ ÷è íå íàéáîëþ÷³øà ó õðèñòèÿíñòâ³, âîíà áóëà â óñ³ ÷àñè. ªäí³ñòü — íàéìîãóòí³øà çáðîÿ Öåðêâè, ç äîïîìîãîþ ÿêî¿ âîíà ïðîòèñòîÿëà íàòèñêó äèÿâîëà, ³, ðàçîì ç òèì, — íàéá³ëüø âðàçëèâå ¿¿ ì³ñöå. Íà òåìó ºäíîñò³ íàïèñàí³ òîìè áîãîñëîâñüêèõ êíèã, ¿¿ âèêîðèñòîâóâàëè ó âëàñíèõ ³íòåðåñàõ, íåþ ñïåêóëþâàëè, íåþ òîðãóâàëè, ¿¿ ðóéíóâàëè. Îñîáëèâî âàæëèâîþ é àêòóàëüíîþ ºäí³ñòü ñòຠòåïåð, êîëè ñâ³ò çàäèõàºòüñÿ ï³ä àãðåñèâíîþ íàâàëîþ îêóëüòèçìó, âñåäîçâîëåíîñò³, ãîìîñåêñóàë³çìó, ðîçïóñòè òà çíåâàæåííÿ õðèñòèÿíñüêèõ ö³ííîñòåé. Öåðêâà çìîæå ïðîòèñòàòè öüîìó ëèøå òîä³, êîëè áóäå ºäèíîþ. Ñëóæèòåë³ ð³çíèõ õðèñòèÿíñüêèõ êîíôåñ³é ³ êîæåí â³ðóþ÷èé çîêðåìà ïîâèíí³ çðîçóì³òè, ùî òåïåð ãîëîâíèì º íå â³äñòîþâàííÿ ñâî¿õ êîíôåñ³éíèõ òðàäèö³é, âëàñíèõ ïîãëÿä³â ÷è «áàòüê³âñüêî¿ â³ðè», à çàõèñò ãîëîâíèõ á³áë³éíèõ ³ñòèí. Ìè ïîâèíí³ ïåðø çà âñå çàõèùàòè é âò³ëþâàòè â æèòòÿ òå, ùî ïðèí³ñ Õðèñòîñ: â÷åííÿ ïðî ñïàñ³ííÿ òà ìîðàëüíó ÷èñòîòó. Äèÿâîë âåäå àòàêó ñàìå íà ö³ ôóíäàìåíòàëüí³ ³ñòèíè Õðèñòîâî¿ íàóêè. ² ÷àñòî éîìó âäàºòüñÿ çäîáóòè ïåðåìîãó ñàìå òîìó, ùî íåìຠâ³äïîâ³äíîãî îïîðó ç áîêó Öåðêâè, ÿêà çàéíÿòà âíóòð³øí³ìè «ðîçáîðàìè», âçàºìíèìè çâèíóâà÷åííÿìè òà ñóïåðå÷êàìè, õòî ñâÿò³øèé òà êàíîí³÷í³øèé. ªâðîïà, ÿêà óäîñòî¿ëàñÿ ÷åñò³ ïåðøîþ âèïðîáóâàòè âåëè÷ òà áëàãîñëîâåííÿ õðèñòèÿíñüêîãî â÷åííÿ, ÿêà ìóæíüî òà æåðòîâíî íåñëà ªâàíãåë³þ ö³ëîìó ñâ³òîâ³, çàâäÿêè ÿê³é Ñëîâî Áîæå ä³éøëî äî ñåðäåöü ëþäîæåð³â òà äèêóí³â, öÿ ñàìà ªâðîïà ñüîãîäí³ âïàëà ïåðåä íàòèñêîì ñîäîìñüêîãî ãð³õà é â³äêðèòî â³äìîâèëàñÿ â³ä õðèñòèÿíñüêèõ ö³ííîñòåé. Êîëè ²ñóñ ìîëèâñÿ â Ãåôñèìàí³¿ çà ºäí³ñòü íàðîäó Áîæîãî, ³í âèñëîâèâ îäíó âàæëèâó ³ñòèíó — öÿ ºäí³ñòü ïîòð³áíà íå ëèøå ñàì³é Öåðêâ³, àëå é ñâ³òîâ³: «Ùîá ñâ³ò ï³çíàâ, ùî Òè Ìåíå ïîñëàâ…» ªäí³ñòü õðèñòèÿí ïîâèííà áóòè äëÿ ñâ³òó äîêàçîì ³ñòèííîñò³ ñë³â ªâàíãå볿! Ó êîëèøíüîìó Ðàäÿíñüêîìó Ñîþç³, êîëè àòå¿çì àãðåñèâíî âèêîð÷îâóâàâ áóäü-ÿêó â³ðó, öÿ ºäí³ñòü áóëà çðàçêîì, ñâ³òëîì äëÿ íåâ³ðóþ÷èõ. Íå ðàç âîíè äèâóâàëèñÿ ç òîãî, íàñê³ëüêè â³ðóþ÷³ äðóæí³ ì³æ ñîáîþ, äîïîìàãàþòü îäèí îäíîìó, ìàþòü ÿêóñü íåçðîçóì³ëó âíóòð³øíþ ºäí³ñòü, ÿêà äîïîìàãຠ¿ì ïî÷óâàòè ñåáå ñâî¿ì ó áóäü-ÿêîìó ñåðåäîâèù³ Áîæèõ ä³òåé. ßê íå çãàäàòè çäèâóâàííÿ îäíîãî íåâ³ðóþ÷îãî êåð³âíèêà êîëãîñïó, ÷ëåíà ïàðò³¿, ÿêîìó ï³ä ÷àñ â³äðÿäæåííÿ ìèìîâîë³ äîâåëîñÿ áóòè ãîñòåì ó â³ðóþ÷³é ñ³ì’¿. Ó ãîòåë³ ì³ñöü íå âèÿâèëîñÿ, ³ òîä³ â³ðóþ÷èé øîôåð çàïðîïîíóâàâ çíàéòè îäíîâ³ðö³â òà ïîïðîñèòèñÿ äî íèõ íà í³÷. Êîëè òàêèõ çíàéøëè, öåé ïàðò³ºöü íå ì³ã çðîçóì³òè ò³º¿ ãîñòèííîñò³, ùèðîñò³ òà ëþáîâ³, ÿêó ¿ì âèÿâèëè çîâñ³ì íåçíàéîì³ ëþäè. ² ã³ðêî ïîñì³õíóâñÿ, êîëè øîôåð æàðòîìà çàïðîïîíóâàâ íà äðóãó í³÷ ïîïðîñèòèñÿ äî éîãî êîìóí³ñòè÷íèõ «îäíîâ³ðö³â». Íà æàëü, ñüîãîäí³ äîâîäèòüñÿ ñïîñòåð³ãàòè çîâñ³ì ³íøå. ßê áîëÿ÷å òà ñîðîìíî áóâàº, êîëè, ñâ³äêóþ÷è êîìóñü ïðî ëþáîâ Õðèñòà, ÷óºø ó â³äïîâ³äü: «Òà ùî âè íàì ïðî ëþáîâ ãîâîðèòå, ïîäèâ³òüñÿ, ì³æ âàìè íåìຠçãîäè.  îäíîìó ñåë³ ïî äâ³òðè öåðêâè, ÿê³ çäåá³ëüøîãî ì³æ ñîáîþ âîðîãóþòü». Òàê, ³íêîëè öå ïðàâäà. óðêà ïðàâäà, ÿêà âèã³äíà ëèøå âîðîãàì Öåðêâè. «Ùîá áóëè äîñêîíàë³ â îäíî» — ìîëèâñÿ Õðèñòîñ. Âèÿâëÿºòüñÿ, áåç ºäíîñò³ íåìຠäîñêîíàëîñò³. À áåç äîñêîíàëîñò³ íàì íå äîñÿãíóòè Õðèñòà. À Â³í º äëÿ íàñ ïðèêëàäîì. Éîãî ìîëèòâà äî Îòöÿ ïîâèííà áóòè íàøîþ ìîëèòâîþ. ² òîä³, çà ñëîâàìè Ïàâëà, «÷è íå äîñÿãíó ÿ òîãî, ÷èì ³ Õðèñòîñ ²ñóñ äîñÿãíóâ áóâ ìåíå» (Ôèë. 3:12).

3


äåÿê³ ç íèõ çáóâàþòüñÿ, à òîé âçàãàë³ íå çáóâàþòüñÿ. Òîæ º íà öå ÿêàñü ïðè÷èíà?  ÷îìó âîíà? ×è Áîãà íåìàº, ÷è ³í íå ÷óº ìî¿õ ìîëèòîâ, ÷è ìî¿ áàæàííÿ íå óãîäí³ Éîìó? Òîæ ÷è ïðàêòè÷í³ îá³òíèö³? ×è 䳺 òå, ùî íàïèñàíå â Á³á볿? Òèñÿ÷à ø³ñòñîò â³ñ³ìäåñÿò äåâ’ÿòü ðàç³â ó Á³á볿 âæèòèé ñïîëó÷íèê «ÿêùî», ÿêèé âêàçóº íà óìîâó, ³ ÿêùî ìè âèêîíóºìî ¿¿, Áîã ç³ Ñâîãî áîêó âèêîíóº îá³òíèö³ é áëàãîñëîâëÿº íàñ. Áîã áóäóº Ñâî¿ ñòîñóíêè ç ëþäüìè íà îñíîâ³ óìîâ, ÿê³ Â³í ïîñòàâèâ. Áîã çðîáèâ òâåðäèé âèá³ð — ñïàñòè é áëàãîñëîâèòè òâîº æèòòÿ. Àëå âèð³øàëüíå ñëîâî — çà òîáîþ, îñê³ëüêè íàñèëüíî, áåç òâ íà öå çãîäè ³í íå ìîæå âïðîâàäæóâàòè Ñâî¿ ïëàíè ó òâîº æèòòÿ. Áîã çâàæຠíà òåáå, ÷åêຠâ³ä òåáå

Ôîòî Þð³ÿ Êîñòþêà

×è ïðàêòè÷íèì º òå, ùî Áîã ïîîá³öÿâ Ñâî¿ì ëþäÿì íà ñòîð³íêàõ Ñâÿùåííîãî Ïèñàííÿ? ×è íàñïðàâä³ öå ìîæå ä³ÿòè â ìîºìó æèòò³ â óñ³é ïîâíîò³ ÷è, ìîæå, Á³áë³ÿ — öå ïðîñòî ³ñòîðè÷íà êíèãà, ÿêó íå ìîæíà ïðàêòè÷íî çàñòîñîâóâàòè? ßêùî ìè äî ê³íöÿ íå ç’ÿñóºìî ö³ ïèòàííÿ, òî ìè áóäåìî ïîñò³éíî êîíôë³êòóâàòè ç Áîãîì ³ íàøå ñåðöå íå çìîæå â³äêðèòèñÿ äëÿ Íüîãî â óñ³é ïîâíîò³. Ìè ÷àñòî ÷óºìî â öåðêâ³, òà é Á³áë³ÿ â÷èòü íàñ ïðî òå, ùî Áîã º, ÷óº ìî¿ ìîëèòâè, â³äïîâ³äຠíà íèõ, àëå êîëè ìè ï³äõîäèìî äî ïðàêòè÷íîãî áîêó öüîãî ïèòàííÿ ³ ïðî ùîñü ïðîñèìî â Áîãà, ñïèðàþ÷èñü íà Á³áë³þ, â ÿê³é íàïèñàíî, ùî Áîã âèêîíóº áàæàííÿ òèõ, õòî áî¿òüñÿ Éîãî, àëå öüîãî íå îòðèìóºìî, òî â ñåðöå çàêðàäàþòüñÿ ñóìí³âè. Çâè÷àéíî, â íàñ º áàãàòî áàæàíü, àëå æ ò³ëüêè

4


ð³øåííÿ, â³äïîâ³ä³. Òîìó ê³íöåâèé ðåçóëüòàò çàëåæèòü â³ä òåáå: ÷è äàñè òè Áîãîâ³ ïðàâî çä³éñíèòè Éîãî ïëàí ùîäî òâîãî æèòòÿ, ÷è í³, ÷è áóäåø òè ïîê³ðíèé Áîæèì óìîâàì, ÷è ï³äåø ïðîòè Áîæî¿ âîë³. Ñï³ëêóþ÷èñü ç òàê çâàíèìè â³ðóþ÷èìè, ÿ ïåðåæèâàþ ÿêåñü âíóòð³øíº çáóäæåííÿ ÷è íàâ³òü îï³ð, êîëè áà÷ó ëþäèíó, ÿêà íå õî÷å é ïàëüöåì ïîâîðóøèòè, ùîá ÷îãîñü äîñÿãíóòè â æèòò³, ÿêà âñå, òàê áè ìîâèòè, çâàëþº íà Áîãà. «Î, Áîã ñèëüíèé! Î, ÿêùî öå Áîãîâ³ òðåáà, òî ³í çðîáèòü! Î, ÿêùî Áîãîâ³ óãîäíî, òî ³í öå çâåðøèòü â ìîºìó æèòò³!» ² òè ïðîñòî íå ìàºø çà ùî çà÷åïèòèñÿ: âñå çâó÷èòü òàê ïðàâèëüíî, òàê ðåë³ã³éíî, òàê íàáîæíî, òàê áëàãîðîäíî, àëå òè áà÷èø, ùî ìèíàþòü ðîêè — ³ öÿ ëþäèíà çàëèøàºòüñÿ áåçä³ÿëüíîþ. Âèÿâëÿºòüñÿ, ùî âîíà ïðîñòî ë³íþõ. Êîëè ÿ áà÷ó ñâ³òñüêèõ ëþäåé, ñïîðòñìåí³â, ñï³âàê³â, ëþäåé, ÿê³ ïðèñâÿòèëè ñâîº æèòòÿ òâîð÷îñò³, ÿêèõ óñï³õ³â âîíè äîñÿãàþòü ó ñâî¿é ñôåð³ ä³ÿëüíîñò³, ³ äèâëþñÿ íà íàøó õðèñòèÿíñüêó ä³ÿëüí³ñòü — ìåí³ äóæå ñòðàøíî é áîëÿ÷å. Ö³ ëþäè â³äâåðòî ñì³þòüñÿ íàä Áîãîì, àëå ìàþòü â ñòî ðàç³â á³ëüø³ óñï³õè, í³æ ìè, ëþäè, ÿê³ ÷àñòî õâàëèìîñÿ Áîãîì ³ âèçíàºìî Áîæèé ñóâåðåí³òåò. Äèâîâèæíî, àëå ÿ ïðèõîäæó äî âèñíîâêó, ùî ÿêùî õðèñòèÿíèí íå çðîçó쳺, ùî â³í ïîâèíåí âçÿòè ³í³ö³àòèâó ó ñâî¿ ðóêè é ïî÷àòè ðóõàòèñÿ, ÿêùî ëþäèíà íå çðîçó쳺, ùî íåìîæëèâî êåðóâàòè àâòîìîá³ëåì, ÿêùî ïðîñòî ñèä³òè, êðóòèòè êåðìîì ³ ïðîñèòè Áîæîãî âîä³ííÿ. Íàì òðåáà ïî÷àòè ðóõàòèñÿ, ³ òîä³ Áîã ïîêàæå òîá³ äîðîãó é äîïîìîæå ðóõàòèñÿ ïî í³é. ßê æå ïðàêòè÷íî ìîæíà âèêîðèñòàòè òå, ùî Áîã îá³öÿâ ÷è îá³öÿº íà ñòîð³íêàõ Á³á볿? Àïîñòîë Ïàâëî ïèøå, ùî «áëàãî÷åñòÿ êîðèñíå íà âñå, áî ìຠîá³òíèöþ æèòòÿ òåïåð³øíüîãî é ìàéáóòíüîãî. ³ðíå öå ñëîâî ³ ã³äíå âñÿêîãî ïðèéíÿòòÿ!» (1Òèì. 4:8-9). Ìîæíà áîðîòèñÿ çà æèòòÿ, ìîæíà áîðîòèñÿ çà áëàãîñëîâåííÿ, ìîæíà âñå ñâîº æèòòÿ âèòðàòèòè íà òå, ùîá ÷îãîñü äîñÿãíóòè, àëå Ïàâëî ñâîºþ äóõîâíîþ ïðîíèêëèâ³ñòþ ï³äêðåñëþº äèâîâèæíó äóõîâíó ³ñòèíó: ÿêùî òè ¿¿ ïîáà÷èø, òî âèÿâèø, ÿê áàãàòî áëàãîñëîâåíü òà áëàã ïðèõîäèòü ó òâîº æèòòÿ íàâ³òü áåç òâî¿õ çóñèëü. Òâîº æèòòÿ áóäå áóäóâàòèñÿ, îáðîñòàòè áëàãîñëîâåííÿìè, óñï³õîì â óñ³õ ñôåðàõ. ßê ñàìå? ßêùî òè áóäåø áëàãî÷åñòèâèì. Ïàâëî âèÿâèâ, ùî áëàãî÷åñòÿ êîðèñíå íà âñå íå ò³ëüêè ó â³÷íîìó æèòò³, àëå é ó íàøîìó çåìíîìó æèòò³. Ìîæëèâî, òåðì³í «áëàãî÷åñòÿ» òðîõè çàñòàð³ëèé, ìîæíà áóëî á ï³äøóêàòè á³ëüø ñó÷àñíèé ñèíîí³ì öüîãî ñëîâà. Âîëîäèìèð Äàëü ïîÿñíþº öå ñëîâî ÿê «ïîðÿäîê, ïðèñòîéí³ñòü, áëàãîïðèñòîéí³ñòü». Ö³êàâî, ùî ö³ ÿêîñò³ ëþäèíè ìàþòü îá³òíèö³ â³ä Áîãà. Áëàãî÷åñòÿ ìຠîá³òíèöþ. Ïîðÿäîê, ïðèñòîéí³ñòü, ñêðîìí³ñòü, ïîñëóõ, ïîñòóïëèâ³ñòü ìàþòü

îá³òíèöþ. Áîã çà ö³ ðèñè õàðàêòåðó, ÿê³ ëþäèíà â ñîá³ âèõîâóº é ðîçâèâàº, íàãîðîäæóº ¿¿, ³ òî äóæå ùåäðî. Òîáòî Áîã íàñò³ëüêè ïðèõèëüíèé äî öèõ ÷åñíîò õðèñòèÿíèíà, ðèñ Õðèñòîâèõ, ùî ³í çà íèõ ãîòîâèé íàãîðîäæóâàòè ëþäåé. Ðàí³øå ÿ ÿêîñü íå çâåðòàâ óâàãè íà òå, ùî íàâ³òü ðèñè õàðàêòåðó é îñîáëèâîñò³ îñîáèñòîñò³ ëþäèíè ìàþòü òàê³ âåëèê³ îá³òíèö³ â³ä Áîãà. Òîáòî Áîã äîðîãî ïëàòèòü çà ö³ ÿêîñò³, ÿê³ ëþäèíà â ñîá³ ðîçâèâàº. Ïîäèâ³òüñÿ, ùî ãîâîðèòü Õðèñòîñ: «Áëàæåíí³ âáîã³ äóõîì». Òà õòî ¿õ áà÷èòü, öèõ âáîãèõ äóõîì? Õòî ïîì³÷ຠòèõ, õòî ïëà÷å, ëàã³äíèõ, ìèëîñòèâèõ, ÷èñòèõ ñåðöåì — öå íàéá³ëüø íåïîì³òí³ ëþäè íà çåìë³. Ìè ïîì³÷àºìî òèõ, êîìó çâîäÿòü ïàì’ÿòíèêè, ÷è¿ ³ìåíà â³äîì³, àëå Áîã ïîì³÷ຠçîâñ³ì ³íøèõ ëþäåé. ßêùî íà çåìë³ çà òàê³ ïîâàæí³ ñïðàâè âèïèñóþòü ãîíîðàðè, íàãîðîäæóþòü îðäåíàìè, òî Áîã çîâñ³ì ïî³íøîìó îö³íþº é íàãîðîäæóº ëþäåé. «Áëàæåíí³ âáîã³ äóõîì, áî ¿õíº º Öàðñòâî Íåáåñíå. Áëàæåíí³ çàñìó÷åí³, áî âîíè áóäóòü óò³øåí³. Áëàæåíí³ ëàã³äí³, áî çåìëþ âñïàäêóþòü âîíè». ͳ, òè ò³ëüêè ïîäóìàé, ÿêà íåçíà÷íà ðèñà õàðàêòåðó — ëàã³äí³ñòü, ³ ÿê äîðîãî âîíà âèíàãîðîäæóºòüñÿ Ãîñïîäîì! «Áëàæåíí³ ãîëîäí³ òà ñïðàãíåí³ ïðàâäè, áî âîíè íàãîäîâàí³ áóäóòü. Áëàæåíí³ ìèëîñòèâ³...» Íèí³øíº ñóñï³ëüñòâî áóêâàëüíî ïðèíèæóº òèõ, õòî ùîñü òàì êîìóñü ïîäຠ÷è ìèëîñòèíþ êèäàº. Ñèëüí³ ïîâèíí³ âèæèâàòè, à ñëàáê³ éòè ç æèòòÿ, àëå Áîã ïîì³÷ຠëþäèíó ìèëîñòèâó, â ñåðö³ ÿêî¿ ñï³â÷óòòÿ ³ ñï³âïåðåæèâàííÿ, ÷èÿ ãîëîâà ñïîâíåíà äóìîê, ÿê äîïîìîãòè á³äíèì, ãîëîäíèì, ³ Ãîñïîäü ãîâîðèòü, ùî òàêó ëþäèíó ³í Ñàì ïîìèëóº. «Áëàæåíí³ ÷èñò³ ñåðöåì, áî âîíè áóäóòü áà÷èòè Áîãà». Ñàìå ÷èñò³ ñåðöåì! Ò³, â ñåðö³ ÿêèõ íåìຠçàçäðîñò³, ëóêàâñòâà, ðîçïóñíèõ äóìîê, õòî çáåð³ãຠñåáå â³ä ëåñòîù³â, â³ä îáìàíó, â³ä êîðóïö³¿, íàâ³òü âíóòð³øíüî¿. Î, ÿê öå ïîäîáàºòüñÿ Ãîñïîäó! ³í ãîâîðèòü: «ß äîçâîëþ âàì áà÷èòè Áîãà! ×èñò³ ñåðöåì Áîãà ïîáà÷àòü!» «Áëàæåíí³ ìèðîòâîðö³, áî âîíè ñèíàìè Áîæèìè ñòàíóòü. Áëàæåíí³ âèãíàí³ çà ïðàâäó, áî ¿õíº Öàðñòâî Íåáåñíå». ßê æå âñå-òàêè âèñîêî Áîã îö³íèâ ö³ ÿêîñò³ ëþäèíè, ³ ÿê ùåäðî âîçäຠçà íèõ. ² çíîâó æ òàêè öå ó âëàä³ ñàìî¿ ëþäèíè. Öå â ¿¿ ïðàâ³ âîëîä³òè ÷è í³ öèìè áëàãàìè, ÿê³ ïåðåðàõîâàí³ âèùå. À áëàãà ä³éñíî-òàêè äîñòîéí³: Öàðñòâî Íåáåñíå, çåìëÿ îá³òîâàíà, ïîìèëóâàííÿ â³ä Áîãà, ìîæëèâ³ñòü áà÷èòè Áîæå îáëè÷÷ÿ é áóòè ñèíàìè Áîæèìè — öå âåëèê³ îá³òíèö³. Àëå Áîã çðîáèâ Ñâ³é âèá³ð — áëàãîñëîâëÿòè òèõ, õòî ìຠâ ñîá³ ö³ ðèñè é âèõîâóº ¿õ ó ñîá³. À äàë³ âñå ó òâî¿õ ðóêàõ. ² çíîâó æ òàêè â³ðà â³ä³ãðຠâ öüîìó ãîëîâíó ðîëü. ßêùî íåìຠñïðàâåäëèâîñò³, ÿêùî íåìຠâ³äïëàòè, ÿêùî ìèðîì ïðàâèòü íàñèëëÿ é áåçâ³äïîâ³äàëüí³ñòü, ÿêùî âñ³ ìè â³äõîäèìî â í³êóäè, òî

5


íåìຠñìèñëó áîðîòèñÿ çà äîáðîòó é ïðàâîñóääÿ. Àëå ÿêùî ìè â³ðèìî, ùî Áîã êîæíîìó âîçäàñòü çã³äíî éîãî ñïðàâ, òî ñåðöå ðà䳺, íåâèìîâíà ðàä³ñòü ñïîâíÿº é ç’ÿâëÿºòüñÿ áàæàííÿ áîðîòèñÿ. Öå äóæå âàæëèâî — â³ðèòè, â³ðèòè, â³ðèòè â òå, ùî Áîã áà÷èòü âñ³õ ëþäåé ³ âèíàãîðîäæóº êîæíîãî çà éîãî ä³ëà. Öÿ â³ðà â àáñîëþòíó ñïðàâåäëèâ³ñòü Âñåâèøíüîãî Áîãà ñòຠñòèìóëîì ³ áàæàííÿì áîðîòèñÿ çà ïðàâäó. ßêîñü ÿ áóâ ó äèòÿ÷îìó â³ää³ëåíí³ ìóçåþ æåðòâ ºâðîïåéñüêîãî ºâðåéñòâà â ²çðà¿ë³ ßä âà-Øåì. Êîëè ÿ ïîáà÷èâ ôîòîãðàô³¿, ÿê³ ñâ³ä÷àòü ïðî ôàêòè íåëþäñüêèõ çíóùàíü òà íàñèëëÿ íàöèñò³â íàä ä³òüìè, ÿ ïîäóìàâ: «ßê äîáðå, ùî º Áîã, ïåðåä ßêèì áóäå â³äïîâ³äàòè ³ óòëåð, ³ êîæåí ç öèõ ñîëäàò³â, ³ âçàãàë³ êîæíà ëþäèíà! ßê äîáðå, ùî º Áîã! ß äîáðå, ùî â ê³íö³ âñÿ íå÷åñí³ñòü, âñå íàñèëëÿ áóäå ïîêàðàíå. ² âñÿ äîáðîòà, âñå áëàãî÷åñòÿ áóäå âèíàãîðîäæåíå, ÿê ³ ñêàçàâ àïîñòîë Ïàâëî: «Íåäîëÿ òà óòèñê íà âñÿêó äóøó ëþäèíè, õòî ÷èíèòü çëå... à ñëàâà, ³ ÷åñòü, ³ ìèð óñÿêîìó, õòî ÷èíèòü äîáðå... Áî íå äèâèòüñÿ Áîã íà îáëè÷÷ÿ!» (Ðèì.2:9-11). Âñå â íàøèõ ðóêàõ, ³ ïåðåä Áîãîì íåìຠàðãóìåíò³â äëÿ îïðàâäàííÿ ñåáå ÷è çâèíóâà÷åííÿ ³íøèõ. Âñå â òâî¿õ ðóêàõ ïåðåä Áîãîì, âñå ó òâî¿é âëàä³. ßê òè õî÷åø, òàê òè ³ âåäåø ñåáå. Ìè õî÷åìî, ùîá Áîã áóâ ïðèõèëüíèé äî íàñ, ìè õî÷åìî, ùîá áëàãîñëîâëÿâ íàñ. Ìè âèòðà÷àºìî áåçë³÷ ÷àñó äëÿ öüîãî. Ïðîñë³äêóé çà ñâîºþ ìîëèòâîþ, ³ òè âèÿâèø, ùî 90% òè ùîñü ïðîñèø. Òè ïåðåðàõîâóºø ñâî¿ ïîòðåáè, òè ïëà÷åø, òè áëàãàºø Áîãà, òè ³íîä³ ïðîñèø ³íøèõ ëþäåé äîïîìîãòè òîá³ âèïðîñèòè â Áîãà ùîñü, ÷àñòî òè ïîñòèø. Çíà÷èòü, òè õî÷åø, ùîá âñ³ ö³ áëàãîñëîâåííÿ é ïðèõèëüí³ñòü Ãîñïîäà ïðèéøëè â òâîº æèòòÿ. Àëå, çàóâàæ, Éîãî íàâ³òü ïðîñèòè íå òðåáà, ³í âæå ïîîá³öÿâ îáäàðóâàòè, îñèïàòè é áëàãîñëîâèòè ëþäèíó òàêèìè âåëèêèìè áëàãàìè â íèí³øíüîìó æèòò³ é â æèòò³ â³÷íîìó. Òîæ ÷è ïðàêòè÷í³ îá³òíèö³? Òàê! Îäíîçíà÷íî ïðàêòè÷í³. Âîíè ïðèõîäÿòü â æèòòÿ ëþäåé.  ñåðö³ Íåáåñíîãî Îòöÿ íàáàãàòî ðåòåëüí³øå, í³æ â íàøîìó ñåðö³, áóëè âðàõîâàí³ âñ³ ïîòðåáè ëþäåé. ² áåçë³÷ Éîãî áëàãîä³ÿíü âæå çâåðøèëîñÿ íàä òîáîþ é ñõîäÿòü íà òåáå íàâ³òü áåç íàéìåíøîãî ïðîõàííÿ ïðî öå. Íàïðèêëàä, Õðèñòîñ ñêàçàâ, ùî Áîã âåëèòü ñîíöþ Ñâîºìó ñõîäèòè íàä çëèìè é äîáðèìè ³ ïîñèëຠäîù íà ïðàâåäíèõ ³ íåïðàâåäíèõ. Ãîñïîäü îòî÷èâ ëþäåé Ñâî¿ìè áëàãîä³ÿííÿìè. Ñëîâî «äàð», «äàðóâàòè» ÷àñòî âæèâàºòüñÿ ó Á³á볿. Äàð áëàãîäàò³, äàð ïðàâåäíîñò³, äàð â³÷íîãî æèòòÿ, «äàðìà âèïðàâäóþòüñÿ Éîãî áëàãîäàòòþ», «óñÿêå äîáðå äàâàííÿ òà äàð äîñêîíàëèé ïîõîäèòü çãîðè, â³ä Îòöÿ ñâ³òèë, ùî â Íüîãî íåìà ïåðåì³íè ÷è ò³í³ â³äì³íè»,

6

«Òîé æå, Õòî Ñèíà Ñâîãî íå ïîæàë³â, àëå âèäàâ Éîãî çà âñ³õ íàñ, ÿê æå íå äàâ áè ³í íàì ³ç Íèì ³ âñüîãî?», «À ìè ïðèéíÿëè äóõà íå ñâ³òó, àëå Äóõà, ùî ç Áîãà, ùîá çíàòè ïðî ðå÷³, â³ä Áîãà äàðîâàí³ íàì», «Óñå, ùî ïîòð³áíå äëÿ æèòòÿ òà ïîáîæíîñòè, ïîäàëà íàì Éîãî Áîæà ñèëà ï³çíàííÿì Òîãî, Õòî ïîêëèêàâ íàñ ñëàâîþ òà ÷åñíîòîþ. ×åðåç íèõ äàðîâàí³ íàì ö³íí³ òà âåëèê³ îá³òíèö³, ùîá íèìè âè ñòàëè ó÷àñíèêàìè Áîæî¿ ²ñòîòè, óò³êàþ÷è â³ä ïîæàäëèâîãî ñâ³òîâîãî òë³ííÿ». Äàðîâàíî — öå âæå çðîáëåíî, âæå äàíî íàì. ² íàø³ æèòòºâ³ ³ëþ糿 ï³ä ïîíÿòòÿì «âñå» ìàþòü íà óâàç³ «âñå, ÷îãî ìè ò³ëüêè çàáàæàºìî». Àëå öå íå òàê. Òóò ÷³òêî âêàçàíî, ùî âñå öå äëÿ áëàãî÷åñòèâîãî ñïîñîáó æèòòÿ. Áîã âðàõóâàâ âñå, ùî ïîòð³áíî íàì äëÿ æèòòÿ òà áëàãî÷åñòÿ, à íå äëÿ åãî¿ñòè÷íèõ çàïèò³â ò³ëà. Çàçâè÷àé, ãîâîðÿ÷è ïðî ìîæëèâ³ñòü îòðèìàòè ùîñü â³ä Áîãà, ìè âñå îäíî ìàºìî ñâ³é ñîêðîâåííèé ñïèñîê áàæàíü. ², ÿê ïðàâèëî, á³ëüø³ñòü íàøèõ ïîòðåá çâîäÿòüñÿ, äî ìàòåð³àëüíîãî. Àëå Ñîëîìîí áóâ ä³éñíî ñïîâíåíèé ìóäðîñò³, íàâ³òü òîìó, ùî ïðîñèâ ìóäðîñò³, à íå áàãàòñòâà ÷è ñëàâè. ³í ðîçóì³â ïåðåâàãó ñåðäå÷íèõ âíóòð³øí³õ ÿêîñòåé ³ çä³áíîñòåé ëþäèíè íàä çîâí³øí³ì åôåêòîì ³ áëèñêîì öàðñüêèõ ïàëàò ³ îäÿãó. Ïàâëî ï³äòâåðäæóº òó æ ³ñòèíó, ùî ñïðàâæíº áàãàòñòâî íå âèì³ðþºòüñÿ ìàòåð³àëüíèìè ö³ííîñòÿìè ÷è ãðîøèìà, àëå ì³ñòèòüñÿ ó âíóòð³øíüîìó ñâ³ò³ ëþäèíè ÷åðåç ï³çíàííÿ Áîãà. Çà îäÿãîì íàñ ò³ëüêè çóñòð³÷àþòü, àëå ïîâàæàþòü íàñ çà òå, ùî ì³ñòèòüñÿ â íàøîìó ñåðö³. ×è òè äóìàºø, ùî öå ò³ëüêè êðàñíîìîâí³ ôðàçè Ñîëîìîíà: «Êðàñà òî îìàíà, à âðîäà ìàðíîòà, æ³íêà æ áîãîáîÿçíà âîíà áóäå õâàëåíà!» (Ïð. 31:30). Âñ³ ìè äóæå ïàäê³ íà ìèëîâèäí³ñòü, íà êðàñó, öå äóæå âïëèâຠíà íàñ. Àëå ìóäðèé Ñîëîìîí ïîêëàâ íà òåðåçè: ç îäíîãî áîêó — ìèëîâèäí³ñòü ³ êðàñó, à ç ³íøîãî — ñòðàõ Ãîñïîäí³é â æ³íö³, â äðóæèí³. ² âèÿâèëîñÿ, ùî æ³íêà áîãîáîÿçëèâà ïåðåâàæèëà, æ³íêà áîãîáîÿçëèâà äîñòîéíà õâàëè. Íå ò³ëüêè ò³º¿ äåøåâî¿ õâàëè, êîëè õâàëÿòü çà çîâí³øí³ñòü. «Õòî æ³íêó ÷åñíîòíó çíàéäå, à ö³íà ¿¿ á³ëüøà â³ä ïåðåë». Îòîæ, àâòîð êíèãè Ïðèïîâ³ñòåé âèáèðຠæ³íêó ñàìå ç òàêèìè ÿêîñòÿìè, îö³íþþ÷è ¿¿ âèùå â³ä ïåðë³â, ³ íàäຠ¿é ïåðåâàãó ïåðåä ìèëîâèäíèìè ³ êðàñèâèìè. Öèìè çàóâàæåííÿìè ÿ õî÷ó ïðèâåñòè òåáå äî òîãî, ùî ïîíÿòòÿ ³ ïîãëÿäè íà áàãàòñòâî ð³çí³, îñîáëèâî, ÿêùî ïîð³âíþâàòè òî÷êó çîðó ëþäèíè ç òî÷êîþ çîðó Áîãà. Áîã áàãàòèé íå âêëàäàìè â áàíêó ÷è äîðîãîö³ííèìè ìåòàëàìè, àëå àïîñòîë Ïàâëî ãîâîðèòü, ùî Áîã áàãàòèé ìèë³ñòþ. À â ³íøîìó óðèâêó ³í ãîâîðèòü, ùî ÷èì áàãàòèé Áîã, òèì â³í ìîæå çáàãàòèòè Ñâî¿õ ëþäåé. ³í ãîâîðèòü: «À Áîã ìຠñèëó âñÿêîþ áëàãîäàòòþ âàñ çáàãàòèòè, ùîá âè, ìàâøè çàâæäè â óñüîìó âñ³ëÿêèé


äîñòàòîê, çáàãà÷óâàëèñÿ âñÿêèì äîáðèì ó÷èíêîì... ùîá óñ³ì âè çáàãà÷óâàëèñü íà âñ³ëÿêó ùèð³ñòü, ÿêà ÷åðåç íàñ ÷èíèòü Áîãîâ³ äÿêó» (2 Êîð. 9:8,11). Îòîæ, ÿêùî ìè ãîâîðèìî ïðî òå, ÿê ìîæíà ñêîðèñòàòèñÿ îá³òíèöÿìè Áîãà, ùîá âîíè çä³éñíèëèñÿ â íàøîìó æèòò³, òî ìàºìî íà óâàç³ ïåðø çà âñå ö³ííîñò³ äóõîâíîãî õàðàêòåðó. Ëþäèíà áàãàòà âñåðåäèí³, à çîâí³øíº — öå ò³ëüêè ì³øóðà. Ñâ³ò òåïåð ïåðåáóâຠâ ò³ñí³é ïåòë³ ìàòåð³àë³çìó. Íàøå ñóñï³ëüñòâî äî íàï³âñìåðò³ ïðàöþº íà ïëàíòàö³ÿõ æîðñòîêîãî ³ íåíàñèòíîãî ðàáîâëàñíèêà — ïàíà äîëàðà. Ðîñ³éñüêèé ïîåò Âîëîøèí â îäíîìó ç â³ðø³â, îïèñóþ÷è ãîëîä, êîëè íà òîðãó ïðîäàâàëîñÿ ëþäñüêå ì’ÿñî, ñêàçàâ òàê: «Äóøà äåøåâëå ñòàëà ìÿñà». Áîæå ì³é, ÿêèé æàõ, ÿê íèçüêî ìè âïàëè. Ñüîãîäí³ çà äåê³ëüêà òèñÿ÷ äîëàð³â ëåãêî âá’þòü ëþäèíó, îòðèìóþ÷è áðóäí³ â äóõîâíîìó çíà÷åíí³ êóïþðè. À öåé âáèâöÿ êóïóº áëóäíèöþ, ÿêà çàðàäè öèõ ãðîøåé éäå íà òàêó íèö³ñòü, àáè ò³ëüêè áðóäíèé áàíêîâèé ïàï³ðåöü íàëåæàâ ¿é. ² òàê ãðîø³ õîäÿòü ïî çåìë³ ç ðóê â ðóêè: òà æ ñàìà êóïþðà îáìàíþº òèõ, õòî íåþ âîëî䳺. Òîìó ùî íå ëþäè âîëîä³þòü ãðîøèìà, à ãðîø³ âîëîä³þòü ëþäüìè, ãðîø³ ñêóïîâóþòü ðàá³â äëÿ äèÿâîëà. Òîæ íå îáìàíþéñÿ é íå ïîòðàïëÿé â ñ³ò³ ñð³áëîëþáñòâà, íå áóäü Þäîþ. Áîãà ïðîäàòè íåìîæëèâî, ìîæíà ïðîäàòè ò³ëüêè ñåáå é ñâîþ äóøó. Âèðèâàéñÿ ç öèõ ñ³òåé, çðîçóì³é, ùî äàëåêî íå âñå çàõîâàíå â ìàòåð³àëüíîìó äîñòàòêó. Ñïðàâæí³ ö³ííîñò³ — öå äóõîâí³ ö³ííîñò³, ÿêèìè áàãàòà ëþäèíà. ² òîìó Áîã ïåðø çà âñå áàãàòèé äóõîâíèì áàãàòñòâîì ³ õî÷å öèì áëàãîñëîâëÿòè ëþäåé. Òîìó ïåðø í³æ îñèïàòè Ñâî¿õ â³ðíèõ ïîñë³äîâíèê³â — Ñîëîìîíà, Éîâà, Àâðààìà ìàòåð³àëüíèì áëàãîì, ³í äîïîì³ã ¿ì îòðèìàòè ï³çíàííÿ ïðî Ñåáå, òîìó ùî áåç öüîãî íå ìîæíà ñêîðèñòàòèñÿ ÷èìîñü Áîæèì. Òîìó, ïåðø çà âñå, ³ñòèííå áàãàòñòâî — öå íå ìàòåð³àëüíå áàãàòñòâî, öå äóõîâíå áàãàòñòâî, òå, ÷èì ëþäèíà ìîæå áóòè áàãàòîþ âñåðåäèí³. Ðîçêðèâàþ÷è òåìó «×è ïðàêòè÷í³ îá³òíèö³», ÿ õî÷ó çóïèíèòèñÿ íà ÷îòèðüîõ ïðèíöèïàõ òîãî, ÿê ìîæíà ïðàêòè÷íî ñêîðèñòàòèñÿ îá³òíèöÿìè é îòðèìàòè â³ä Áîãà òå, ùî ìè ïðîñèìî â Íüîãî. Ïåðøå, ùî äóæå âàæëèâî çðîçóì³òè, öå òå, ùî âñ³ îá³òíèö³ — ó Õðèñò³. Àïîñòîë Ïàâëî íàïèñàâ: «Ñê³ëüêè áî Áîæèõ îá³òíèöü, òî â Íüîìó (Õðèñò³) «òàê», ³ â Íüîìó «àì³íü», Áîãîâ³ íà ñëàâó ÷åðåç íàñ» (2 Êîð. 1:20). Âñå, ùî Áîã îá³öÿâ ñâ³òó, ³í ïîì³ñòèâ ó îñîá³ Õðèñòà. ²íøèìè ñëîâàìè: âñ³ Ñâî¿ îá³òíèö³ ³í çà÷èíèâ ó ñåéô³ — â îñîáèñò³ñòü ²ñóñà Õðèñòà. ² òîìó íåìîæëèâî îòðèìàòè ùîñü â³ä Áîãà, ïåðåáóâàþ÷è ïîçà ²ñóñîì Õðèñòîì. Àëå ò³ëüêè ÿêùî ÿ ïðîáóâàþ â Õðèñò³, ÿ ìîæó ñêîðèñòàòèñÿ Áîæèìè îá³öÿíêàìè. Öå ïåðøå

ïðàâèëî, ÿêå ìè ïîâèíí³ çàïàì’ÿòàòè: êîëè ìè ïåðåáóâàºìî ïîçà Õðèñòîì, íå ïåðåáóâàºìî â Íüîìó, ìè íå ìîæåìî âèïðîñèòè â Áîãà Éîãî îá³òíèöü. ϳä ÷àñ â³éíè áàãàòî ìàòåð³â çàøèâàëè 90-èé ïñàëîì â ñîðî÷êó ñâî¿õ ñèí³â, ùîá Áîã ¿õ áåð³ã. Âîíè ïèñàëè ö³ ðÿäî÷êè ç Á³á볿: «Õòî æèâå ï³ä ïîêðîâîì Âñåâèøíüîãî, õòî â ò³í³ Âñåìîãóòíüîãî ìåøêàº, òîé ñêàæå äî Ãîñïîäà: Îõîðîíî ìîÿ òà òâåðäèíå ìîÿ, Áîæå ì³é, ÿ íàä³þñü íà Íüîãî!» — ³ òàê äàë³. ×èì ö³ ëþäè, ÿê³ éøëè é âáèâàëè ³íøèõ, â³äð³çíÿëèñÿ â³ä í³ìö³â, ÿê³ ïèñàëè íà ñâî¿õ ïîÿñàõ: «Ç íàìè Áîã»? Áîã íå ìîæå áóòè ç ëþäüìè, ÿê³ íå â Íüîìó. Áîã íå ìîæå ïîñëàòè õî÷ îäíó ç îá³òíèöü íà òîãî, õòî ïåðåáóâຠïîçà ²ñóñîì Õðèñòîì, ïîçà Éîãî â÷åííÿì, ïîçà Éîãî Ñëîâîì. Õðèñòîñ ñêàçàâ: «Êîëè æ ó Ìåí³ ïåðåáóâàòè âè áóäåòå, à ñëîâà Ìî¿ ïîçîñòàíóòüñÿ â âàñ, òî ïðîñ³òü, ÷îãî õî÷åòå, ³ ñòàíåòüñÿ âàì!» (²â.15:7). Íå îáìàíþéìîñÿ: ìîæíà ëîá ðîçáèòè â öåðêâ³, ìîæíà âèñíàæèòè ñåáå ïîñòàìè, àëå íå îòðèìàòè â³ä Áîãà í³÷îãî é ðîç³çëèòèñÿ íà òå, ùî Áîã íå â³äïîâ³äàº, ÷è âèð³øèòè, ùî Éîãî íåìàº. Òîä³ ÿê ïðîñòî òðåáà çðîçóì³òè, ùî âñ³ Áîæ³ îá³òíèö³ â Õðèñò³ «òàê» ³ â Íüîìó — «àì³íü». Õðèñòîñ ñêàçàâ: «ß äîðîãà, ³ ïðàâäà, ³ æèòòÿ. Äî Îòöÿ íå ïðèõîäèòü í³õòî, ÿêùî íå ÷åðåç Ìåíå». Â³í — äâåð³ â³âöÿì. ² ò³ëüêè òàì ìè çíàéäåìî ïàñîâèñüêà, ò³ëüêè òàì ìè çìîæåìî íàñè÷óâàòèñÿ äîáðîì. Ìè äàðåìíî âèòðà÷àºìî ÷àñ ³ ñèëè, ìè äàðåìíî ìîëèìîñÿ, ÿêùî ìè íå ïðîáóâàºìî â Áîç³ ³ Éîãî Ñëîâî íå ïåðåáóâຠâ íàñ. Ìè íå ìîæåìî îòðèìàòè í³ÿêèõ îá³òíèöü Áîæèõ. Óñ³ îá³òíèö³ â Õðèñò³. Çà äåÿêèìè ï³äðàõóíêàìè, âèñëîâè «ó Õðèñò³», «â Íüîìó», «÷åðåç Íüîãî» âæèòî â Íîâîìó Çàïîâ³ò³ ïîíàä 80 ðàç³â. Òîìó öå òðåáà ÷³òêî çðîçóì³òè: «Îäèí áî Áîã ³ îäèí Ïîñåðåäíèê ì³æ Áîãîì ³ ëþäèíîþ — ëþäèíà ²ñóñ Õðèñòîñ». ² òîìó, ÿêùî ÿ õî÷ó ùîñü âçÿòè ÷è ïðîñèòè â Áîãà-Îòöÿ, ÿ ïîâèíåí ðîáèòè öå ÷åðåç ºäèíîãî Ïîñåðåäíèêà, ßêèé º ì³æ íàìè — ²ñóñà Õðèñòà. ² ùå îäíà ìàëåíüêà äåòàëü: ê³íöåâà ìåòà Áîæèõ îá³òíèöü — ïðîñëàâèòè Ñâîº ³ì’ÿ. Âñ³ Áîæ³ îá³òíèö³ â Íüîìó «òàê» ³ â Íüîìó «àì³íü» íà ñëàâó Áîæó ÷åðåç íàñ. Òîìó ê³íöåâà ìåòà ïîâèííà áóòè â òîìó, ùîá Áîã ïðîñëàâèâñÿ ÷åðåç òå, ùî ³í äຠëþäÿì. ²íøèìè ñëîâàìè, Áîã íå ìîæå ïðîñëàâèòèñÿ â Ñâî¿õ îá³òíèöÿõ, ÿêùî ö³ îá³òíèö³ íå ïðîéäóòü ÷åðåç ìîº æèòòÿ. Âîíè ëåæàòèìóòü ìåðòâèìè ïëàñòàìè, äîêè ÿ ¿õ íå â³çüìó é âîíè äèâîâèæíî íå âèêîíàþòüñÿ â ìîºìó æèòò³, — öå íå ïðèíåñå ñëàâè Áîãîâ³. Òîìó Áîæà ìåòà — çáåðåãòè ìåíå, áëàãîñëîâèòè ìåíå, ïðèéòè ìåí³ íà äîïîìîãó, çö³ëèòè ìåíå, ÿê Â³í ³ îá³öÿâ. Òà ê³íöåâà Éîãî ìåòà — ïðîñëàâèòè Ñâîº ³ì’ÿ. (Çàê³í÷åííÿ ó íàñòóïíîìó íîìåð³)

7


«Ùîá áóëè âñi îäíî»

8

ùîá «â³äêðèëèñÿ äîñêîíàë³». Àëå ²ñóñ ãîâîðèâ ïðî ºäí³ñòü ÿê íàéâèùèé ³äåàë, íàéâèùå ïðàãíåííÿ, êîëè â³ðóþ÷³ ìàþòü íàâ³òü îäí³ äóìêè. ² ëèøå òîä³ ìè çìîæåìî äîñÿãòè ò³º¿ ö³ë³, ÿêà ñòî¿òü ïåðåä íàìè: ùîá ñâ³ò óâ³ðóâàâ, ùî ²ñóñ Õðèñòîñ ïðèéøîâ äëÿ ñïàñ³ííÿ ãð³øíèê³â. ijéñíî, ²ñóñ ïîìåð çà âñ³õ ëþäåé, ³ ñüîãîäí³ â³äïîâ³äàëüí³ñòü ëåæèòü íà íàñ ç âàìè, îñîáëèâî íà ñëóæèòåëÿõ, â òîìó, ùîá ïîêàçàòè ñâ³òîâ³ Ñïàñèòåëÿ. ² òîìó áàãàòî õòî äèâèòüñÿ íà íàñ, ÿê ìè ñåáå ïîâîäèìî, ÿê ìè ãîâîðèìî ïðî òå ÷è ³íøå, ùî ìè ðîáè-

ìî äëÿ òîãî, ùîá áóëè íå ò³ëüêè ñëîâà, à é ïðàêòè÷í³ ä³¿ äî ºäíîñò³ íàðîäó Áîæîãî, ùîá äîñÿãàòè ëþäåé Ñëîâîì Áîæèì. ß áà÷ó ê³ëüêà ïðè÷èí, ÿê³ çàâàæàþòü íàì áóòè ºäèíèìè. ß äîâãî äóìàâ, ùî ºäí³ñòü äîñÿãàºòüñÿ íà îñíîâ³ Ñëîâà Áîæîãî. Àëå ùî äèâíî: âñ³ õðèñòèÿíè ÷èòàþòü îäíó Á³áë³þ, à ºäíîñò³ âñå îäíî íåìàº. Á³ëüøå òîãî, ñàìå íà îñíîâ³ Á³á볿 êîæåí äîâîäèòü ñâîþ ïðàâîòó é âêàçóº íà ïîìèëêè ³íøèõ. Áåçïåðå÷íî, Ñâÿòå Ïèñàííÿ — íàéâèùèé àâòîðèòåò ³ ïîâíå â³äêðèòòÿ Áîæå, ÿêå íàì âêà-

Ôîòî www.photoline.ru

«...Ùîá áóëè âñ³ îäíî: ÿê Òè, Îò÷å, â Ìåí³, à ß — ó Òîá³, ùîá îäíî áóëè â Íàñ ³ âîíè, — ùîá óâ³ðóâàâ ñâ³ò, ùî Ìåíå Òè ïîñëàâ. À òó ñëàâó, ùî äàâ òè ìåí³, ß ¿ì ïåðåäàâ, ùîá ºäèíå áóëè, ÿê ºäèíå ³ Ìè. ß — ó íèõ, à Òè — ó Ìåí³, ùîá áóëè äîñêîíàë³ â îäíî, ³ ùîá ï³çíàâ ñâ³ò, ùî ïîñëàâ Ìåíå Òè, ³ ùî ¿õ ïîëþáèâ Òè, ÿê Ìåíå ïîëþáèâ» (²â. 17:21-23). Ïèòàííÿ ºäíîñò³ çàâæäè òðèâîæèëî ìîº ñåðöå, âîíî â ìîºìó ñåðö³ â³ä ñàìîãî óâ³ðóâàííÿ. Äî Áîãà ÿ ïðèéøîâ ÷åðåç öåðêâó, ÿêà íàëåæàëà äî ³íøîãî áðàòñòâà. Òàì áóëî ñâîºð³äíå â÷åííÿ ùîäî ñòàâëåííÿ äî ³íøèõ öåðêîâ: ìè íàéñâÿò³ø³, íàéïðàâèëüí³ø³, ëèøå ìè ñïàñåíí³, à âñ³ ðåøòà — çàãèáë³ ëþäè. Ï’ÿòèäåñÿòíèêè íå áóëè áðàòàìè, ââàæàëîñÿ, ùî ó íèõ ÿêèéñü îñîáëèâèé «ï’ÿòèäåñÿòíèöüêèé äóõ». À çà áàïòèñò³â îäèí ç ë³äåð³â öüîãî ðóõó îäíîãî ðàçó ñêàçàâ ïðèáëèçíî òàêå (öå ìåí³ äóæå çàïàì’ÿòàëîñÿ, áî ÿ éîìó òîä³ çàïåðå÷èâ, áóäó÷è ìîëîäèì â³ðóþ÷èì, ÷îãî âçàãàë³ íå äîïóñêàëîñÿ): «Íó, áðàòòÿ, ÿê ìè ìîæåìî áàïòèñò³â íàçèâàòè áðàòàìè? Âîíè æ íàì âçàãàë³ íå áðàòè!» ß ââàæàþ, ùî öå âåëèêà ïðîáëåìà é ñüîãîäåííÿ. ² íå ëèøå îêðåìî âçÿòî¿ äåíîì³íàö³¿ ÷è îêðåìî âçÿòîãî áðàòñòâà. Íà æàëü, òå, ùî º ñüîãîäí³ â õðèñòèÿíñòâ³ é çîêðåìà â íàø³é êðà¿í³, äàëåêå â³ä òîãî, ïðî ùî ìîëèâñÿ Õðèñòîñ ó Ñâî¿é Ïåðâîñâÿùåíèöüê³é ìîëèòâ³. ²ñóñ â í³é ïîêàçàâ íàì ïåâí³ ïðèíöèïè. ³í ìîëèâ ÁîãàÎòöÿ, ùîá ìè áóëè ºäèí³. ²ñóñ õî÷å, ùîá âñ³ â³ðóþ÷³ áóëè íàñò³ëüêè ãàðìîí³éíî ºäèí³, ÿê Â³í ºäèíèé ç Áîãîì. Òîáòî íå ïîâèííî áóòè çîâñ³ì í³ÿêèõ äóõîâíèõ ïðîòèð³÷. Õî÷à àïîñòîë Ïàâëî ãîâîðèâ, ùî ö³ ïðîòèð³÷÷ÿ òðàïëÿþòüñÿ äëÿ òîãî,


çóº äîðîãó äî Áîãà. Àëå ÿ âïåâíåíèé, ùî ºäí³ñòü áóäóºòüñÿ ïåðø çà âñå íà Õðèñò³ çà äîïîìîãîþ Ñâÿòîãî Äóõà. ßêùî ìè ä³éñíî â Õðèñò³, à âñ³ ìè â Õðèñò³ çàíóðåí³ Äóõîì Ñâÿòèì â ò³ëî Õðèñòà, òîáòî â Öåðêâó, òîä³ áóäå ñïðàâæíÿ ºäí³ñòü. Êîëè æ ìè áóäåìî áóäóâàòè íà Ïèñàíí³, òî ºäíîñò³ íå áóäå, áî õòîñü îäíå ì³ñöå ðîçó쳺 òàê, õòîñü ïî-³íøîìó, â ðåçóëüòàò³ íàðîäæóþòüñÿ ð³çí³ òðàêòóâàííÿ, îñîáèñò³ äóìêè, îñîáèñòå áà÷åííÿ, à ïðè íåáàæàíí³ âðàõóâàòè äóìêó áðàòà — ð³çí³ â÷åííÿ. Ìè ìîæåìî íàâ³òü îäÿãàòèñÿ îäíàêîâî, ÿê â êîëèøíüîìó Ðàäÿíñüêîìó Ñîþç³ â øêîë³ áóëà îäíà ôîðìà, îäíàêîâî ïðîâîäèòè áîãîñëóæ³ííÿ, àëå êîëè áóäóòü ð³çí³ äóìêè, òî íå áóäå ºäíîñò³. ² òîìó ÿ ââàæàþ, ùî ìè ïîâèíí³ íàâ÷èòèñÿ íàñò³ëüêè øèðîêî â³ä÷èíÿòè íàø³ ñåðöÿ îäèí îäíîìó, ùîá ïðèéìàòè, ðîçóì³òè òèõ ëþäåé, ÿê³ ìàþòü ³íø³ ïîãëÿäè ÷è íàâ³òü ÿêîñü ïî-³íøîìó ñëóæàòü Ãîñïîäó, ÿê Áîã, ßêèé íàñ ïðèéìຠóñ³õ.  Áîãà âèñòà÷èòü ìóäðîñò³ ç íàìè âñ³ìà ðîç³áðàòèñÿ ³ âñ³õ íàñ ïðàâèëüíî ñóäèòè. ß áà÷ó, ùî äóæå çàâàæàº, êîëè â ñåðö³ º îñóäæåííÿ ÿêî¿ñü ³íøî¿ ëþäèíè. Àïîñòîë Ïàâëî â Ïîñëàíí³ äî ðèìëÿí, 2:1-3, ïèøå: «Îñü òîìó áåç âèïðàâäàííÿ òè, êîæíèé ÷îëîâ³÷å, ùî ñóäèø, áî â ÷îìó îñóäæóºø ³íøîãî, ñàì ñåáå îñóäæóºø, áî ÷èíèø òå ñàìå é òè, ùî ñóäèø. À ìè çíàºìî, ùî ñóä Áîæèé ïî ïðàâä³ íà òèõ, õòî ÷èíèòü òàêå». ²íîä³ ìè ìîæåìî íàâ³òü íå çàóâàæóâàòè öüîãî, àëå îñóäæóþ÷è êîãîñü, ìè çàéìàºìî ïîçèö³þ, ÿêó ìîæå çàéìàòè ëèøå Áîã, òîìó ùî Â³í ³ñòèííèé Ñóääÿ. ² êîëè ìè îñóäæóºìî, òî ââàæàºìî, ùî çíàºìî ìîòèâàö³þ ëþäèíè, õî÷à íàñïðàâä³ ìè íå çíàºìî ñåðöÿ ëþäèíè é òîìó íå ìàºìî ïðàâà ñóäèòè ëþäèíó. Áîã ç íàìè âñ³ìà ðîçáåðåòüñÿ Ñàì. Êîëè ìè îñóäæóºìî êîãîñü, ìè áóäóºìî ñò³íó ì³æ ñîáîþ é ò³ºþ ëþäèíîþ. À òèì á³ëüøå,

êîëè îñóäæóºìî ÿêóñü äåíîì³íàö³þ ÷è öåðêâó. Äðóãà ïðè÷èíà, ÿêà íàì çàâàæຠìàòè ºäí³ñòü, — öå ãîðä³ñòü. Á³áë³ÿ êàæå ïðî òå, ùî «Áîã ãîðäèì ïðîòèâèòüñÿ, à ñìèðåííèì äຠáëàãîäàòü». Êîëè ìè êàæåìî, ùî ò³ëüêè ìè ïðàâèëüí³ ³ ò³ëüêè â íàñ âñå çà Ïèñàííÿì, à â ³íøèõ âñå íå òàê, òî ñàìå ãîðä³ñòü ñòàâèòü ñò³íó íå ëèøå ì³æ íàìè, ëþäüìè, àëå é ì³æ íàìè é Áîãîì. Ìè òèì ñàìèì ôàêòè÷íî ïîçáàâëÿºìî ñåáå ñâîº÷àñíî¿ Áîæî¿ äîïîìîãè. Âñå, ùî ìè ìîæåìî îòðèìàòè â æèòò³, ìè îòðèìóºìî ëèøå ÷åðåç Áîæó áëàãîäàòü. ² êîëè ìè ãîðäèìîñÿ ñâî¿ì äóõîâíèì ñòàíîâèùåì, ñâî¿ì áîãîï³çíàííÿì, òî áóäóºìî ñò³íó ì³æ ñîáîþ é Áîãîì, ³ òîä³ Â³í ïðîñòî ìîæå â³äâåðíóòèñÿ â³ä íàñ ³ íå äàòè Ñâî¿õ áëàãîñëîâåíü, ÿê³ Â³í, ìîæëèâî, ïðèãîòóâàâ äëÿ íàñ. ß ïåðåêîíàíèé, ùî ñàìå â³ä íàñ, ïàñòîð³â öåðêâè, áàãàòî ÷îãî çàëåæèòü: íàñê³ëüêè ïðàâèëüíî ëþäè áóäóòü íàâ÷åí³ â ïèòàíí³ ºäíîñò³ é ïðàâèëüíèõ âçàºìîâ³äíîñèí ç ³íøèìè ëþäüìè é îñîáëèâî ç ³íøèìè õðèñòèÿíàìè. Àäæå ñâ³ò çà íàìè ñïîñòåð³ãàº, ÿê ìè ñåáå ïîâîäèìî.  êîæíîìó ðåã³îí³ º êîíôåñ³¿, ÿê³ ìàþòü ïåðåâàãó àáî ïàí³âíå ñòàíîâèùå. Äåñü Ïðàâîñëàâíà öåðêâà Ìîñêîâñüêîãî ïàòð³àðõàòó, äåñü Êè¿âñüêîãî, äåñü ãðåêî-êàòîëèêè.  á³ëüøîñò³ âèïàäê³â ö³ öåðêâè íàñàäæóþòü äóìêó, ùî ëèøå âîíè íàéïðàâèëüí³ø³ ³ ùî âñ³ì ³íøèì ïîòð³áíî íàâåðíóòèñÿ â ëîíî öåðêâè, çðîçóì³ëî, ñàìå ¿õíüî¿. Íà æàëü, òàê³ âóçüê³, ñåêòàíòñüê³ ïîãëÿäè ìîæíà íåð³äêî çíàéòè é ñåðåä ºâàíãåëüñüêèõ öåðêîâ ³ ºâàíãåëüñüêèõ ñëóæèòåë³â. Öå äóæå íåïðàâèëüíî, êîëè ìè áóäåìî ï³äíîñèòèñÿ. Áî ïðîñòî-íàïðîñòî Áîã ìîæå íàñ ïîñîðîìèòè â ïåâíèé ÷àñ. Êðàùå ðîáèòè ñâîþ ïðàöþ, ñëóæèòè Áîãîâ³, äÿêóâàòè Éîìó çà ñïàñ³ííÿ, çà òå, ùî ³í â³äêðèâ íàì Ñâî¿ ³ñòèíè, áî, ìîæëèâî, êîìóñü öå íå â³äêðèòî. Àëå í³ â ÿêîìó ðàç³ íå ï³äíîñèòèñÿ é

íå ãîðäèòèñÿ, ³ í³êîãî íå çàñóäæóâàòè. ß â³ðþ, ùî êîëè ìè áóäåìî ä³éñíî òàêèìè, òî Áîã áóäå âèëèâàòè Ñâî¿ áëàãîñëîâåííÿ. Ñüîãîäí³ ìè ïîì³÷àºìî îñîáëèâèé äóõîâíèé çàíåïàä ó íàø³é êðà¿í³. ß â³ðþ, ùî Áîã âèëëº Ñâî¿ áëàãîñëîâåííÿ, àëå íàì ïîòð³áíî çàéíÿòè ïðàâèëüíó ïîçèö³þ: íå îñóäæóâàòè, íå ãîðäèòèñÿ é áóòè â ñïðàâæí³é ºäíîñò³, â ãàðìîí³¿ ç ³íøèìè õðèñòèÿíàìè. Á³áë³ÿ ãîâîðèòü, ùîá ìè áóëè â ìèð³ ç³ âñ³ìà ëþäüìè, ÿêùî öå ìîæëèâî ç íàøîãî áîêó. À òèì á³ëüøå, êîëè öå òîðêàºòüñÿ ä³òåé Áîæèõ. Áî ²ñóñ ñêàçàâ: «ß ¿ì ïåðåäàâ, ùîá ºäèíå áóëè, ÿê ºäèíå ³ Ìè. ß — ó íèõ, à Òè — ó Ìåí³, ùîá áóëè äîñêîíàë³ â îäíî, ³ ùîá ï³çíàâ ñâ³ò, ùî ïîñëàâ Ìåíå Òè, ³ ùî ¿õ ïîëþáèâ Òè, ÿê Ìåíå ïîëþáèâ». Õðèñòîñ õî÷å, ùîá ëþäè ñàìå ÷åðåç íàñ ï³çíàëè, ùî Áîã ïîñëàâ Ñâîãî Ñèíà, ßêèé çàïëàòèâ ïîâíó ö³íó çà ¿õíº ñïàñ³ííÿ. À Áîæà âîëÿ ÿêðàç ³ ïîëÿãຠâ òîìó, ùîá âñ³ ëþäè áóëè ñïàñåíí³ é í³õòî íå çàãèíóâ. Ìàþ âåëèêå áàæàííÿ, ùîá íàøå áðàòñòâî â Óêðà¿í³ â³äð³çíÿëîñÿ ºäí³ñòþ, ñàìå òèì, ùî â íàñ øèðîêå ñåðöå — ³ ìè í³êîãî íå îñóäæóºìî, íå ãîðäèìîñÿ. Ìè ïðîñòî âñ³õ áëàãîñëîâëÿºìî, âñ³õ ëþáèìî é â ºäíîñò³ äóõà çâåðøóºìî ñïàñ³ííÿ ñâîº é ñïàñ³ííÿ ³íøèõ ëþäåé. Àíàòîë³é ÁÅÇÊÐÎÂÍÈÉ, ñòàðøèé ïðåñâ³òåð Äîíåöüêîãî îá’ºäíàííÿ öåðêîâ Õª

9


Ìàëþíîê Ãàëèíè Âàâðèíþê

Òðè îñîáè â îäíîìó?

 Á³á볿 ñêàçàíî, ùî Áîã îäèí, àëå òàì òàêîæ ñêàçàíî é ïðî òå, ùî ³ñíóº òðè îñîáè Áîæåñòâà. Öå ñóïåðå÷í³ñòü? ͳ. Çã³äíî ç³ â÷åííÿì Á³á볿, ªäèíèé ³÷íèé Áîã ³ñíóº â òðüîõ îñîáàõ. Â÷åííÿ ïðî Òð³éöþ ÷è ïðî Òðèºäèíîãî Áîãà º îñíîâíîþ õðèñòèÿíñüêîþ äîêòðèíîþ. Ïðèéíÿòòÿ ÷è íåïðèéíÿòòÿ öüîãî ïîëîæåííÿ â³äð³çíÿº ð³çí³ õðèñòèÿíñüê³ ïîãëÿäè. Îäíàê ðîçóì³ííÿ Òð³éö³ íåï³äâëàäíå ëþäñüêîìó ðîçóìó ÷è ëîã³÷íîìó ïîÿñíåííþ. Òà, íåçâàæàþ÷è íà òå, ùî ñàìå ñëîâî «Òð³éöÿ» íå çãàäóºòüñÿ â Ïèñàííÿõ, Á³áë³ÿ ì³ñòèòü ïîñë³äîâíå â÷åííÿ íà öþ òåìó. Öÿ äîêòðèíà ïðèòàìàííà ëèøå õðèñòèÿíñòâó é â³äð³çíÿº éîãî â³ä þäà¿çìó, ³ñëàìó òà ïñåâäîõðèñòèÿíñüêèõ ñåêò. Ïîíÿòòÿ Òð³éö³ íå

10

âêëþ÷ຠâ ñåáå â³ðóâàííÿ ó òðüîõ ð³çíèõ áîã³â ÷è â îäíîãî Áîãà, ßêèé ìຠòðè ð³çí³ ôîðìè ³ñíóâàííÿ ÷è ïðîÿâó. Êîðîòêî ñóòü á³áë³éíî¿ äîêòðèíè ïðî Òð³éöþ ìîæíà âèêëàñòè òàê: Òð³éöþ òâîðÿòü òðè îá’ºäíàí³ îäíà ç îäíîþ Îñîáè, ÿê³ íå ³ñíóþòü îêðåìî, àëå ïåðåáóâàþòü ó ïîâíîìó é äîñêîíàëîìó ºäíàíí³, ùî é äîçâîëÿº ¯ì áóòè ªäèíèì Áîãîì. Áîæåñòâåííà ïðèðîäà ³ñíóº â òðüîõ ð³çíèõ îñîáàõ — Îòåöü, Ñèí ³ Ñâÿòèé Äóõ. Ðîçãëÿíüìî, ùî æ êàæå ïðî öþ ³ñòèíó Ïèñàííÿ.

Áîã Îäèí?

Ïåðøå ïîëîæåííÿ öüîãî â÷åííÿ ïðîãîëîøóº: «²ñíóº îäèí ºäèíèé Áîã!» Ïèñàííÿ íåäâîçíà÷íî ñòâåðäæóº, ùî Áîã îäèí. Êîëè íàðîä ³çðà¿ëüñüêèé ìàâ óâ³éòè â îá³òîâàíó çåìëþ, Ìîéñåé çâåðíóâñÿ

äî íèõ ç³ ñëîâàìè: «Ñëóõàé, ²çðà¿ëþ: Ãîñïîäü, Áîã íàø Ãîñïîäü îäèí!» (5 Ì. 6:4). Ö³ ñëîâà áóëè ñêàçàí³ ëþäÿì, ÿê³ áàãàòî ðîê³â ïðîâåëè ñåðåä íàðîä³â, ùî ïîêëîíÿëèñÿ áàãàòüîì áîãàì.  ÷åòâåðòîìó ñòîë³òò³ âèíèêëà êðèçà, âèêëèêàíà â÷åííÿì Àð³ÿ. Ñàìå âîíà ïîêàçàëà íåîáõ³äí³ñòü ÷³òêî ñôîðìóëþâàòè â÷åííÿ ïðî Òð³éöþ. Àð³é âèçíàâàâ, ùî Õðèñòîñ áóâ Áîãîì ³ Ñèíîì Áîãà. Òà âñå æ, ãëèáøå ðîçãëÿíóâøè éîãî ïîãëÿäè, ñòຠçðîçóì³ëî, ùî ñëîâî Áîã â Àð³ÿ çâó÷èòü äóæå íå÷³òêî é äâîçíà÷íî. Òîìó ïëîäîì ö³º¿ ïîëåì³êè ç Àð³ºì ñòàëî ïðèéíÿòòÿ ͳêåéñüêîãî ñèìâîëó â³ðè «Â³ðóþ…», ÿêèé ï³äòâåðäèâ îäíî³ñòîòí³ñòü Áîãà é ïîïåðåäèâ áóäü-ÿêó ñïðîáó ââàæàòè äðóãó Îñîáó Áîæåñòâà ñòâîðåíîþ, îïèñàâøè ²ñóñà ÿê íàðîäæåíîãî, àëå íå ñòâîðåíîãî. Öå îçíà÷àº, ùî âñ³ òðè Îñîáè âîëîä³þòü âñ³ºþ ñóêóïí³ñòþ áîæåñòâåííèõ ÿêîñòåé, îäíàê Áîæà ñóòí³ñòü çáåð³ãຠºäí³ñòü. ªäí³ñòü ñóòíîñò³ ïåðåäáà÷ຠé òîé ôàêò, ùî æîäíà ç òðüîõ Îñ³á Òð³éö³ íå ä³ÿòèìå íåçàëåæíî â³ä äâîõ ³íøèõ.

×è òðè Áîãà?

Ñëîâî Åëîõ³ì (Elohim), ÿêå âæèâàºòüñÿ â Ñòàðîìó Çàïîâ³ò³ ³ º îäíèì ç ³ìåí Áîãà, ìàëî ôîðìó ìíîæèíè. ² áàãàòî áîãîñëîâ³â ïîÿñíþþòü öå ÿâèùå òèì, ùî Áîã ³ñíóº ó âèãëÿä³ Òð³éö³.  Ñòàðîìó Çàïîâ³ò³ ìîæíà çíàéòè é ³íø³ çãàäêè ïðî Òð³éöþ.  êíèç³ ïðîðîêà ²ñà¿, 48:16, ì³ñòèòüñÿ íåäâîçíà÷íà çàÿâà ïðî ³ñíóâàííÿ Òð³éö³. Òàì ñêàçàíî, ùî Ìåñ³ÿ (ßêèé Ñàì ïðî Ñåáå â 12 â³ðø³ ñòâåðäæóº, ùî ³í Òîé Ñàìèé, ïåðøèé ³ îñòàíí³é) áóâ ïîñëàíèé Ãîñïîäîì Áîãîì (Îòöåì) ³ Éîãî Äóõîì. Êð³ì òîãî, â Êíèç³ ²ñà¿, 61:1, — â óðèâêó, ÿêèé


öèòóºòüñÿ é ó Íîâîìó Çàïîâ³ò³ (äèâ. Ëê. 4:18-19), Õðèñòîñ ñòâåðäæóº: «Äóõ Ãîñïîäà Áîãà íà Ìåí³, áî Ãîñïîäü ïîìàçàâ Ìåíå áëàãîâ³ñòèòè ñóìèðíèì…» Òóò çíîâó çãàäóþòüñÿ âñ³ òðè Îñîáè Ñâÿòî¿ Òð³éö³. Îòæå, âèõîäèòü, ùî â Á³á볿 ÷³òêî ñêàçàíî, ùî â Áîãà — òðè Îñîáè. Ïðî â³äì³íí³ñòü ì³æ öèìè Îñîáàìè ìè ä³çíàºìîñÿ é ç ³íøèõ ì³ñöü Ïèñàííÿ. Ïî-ïåðøå, ö³ â³äì³ííîñò³ ñòàþòü ïîì³òíèìè â ìîìåíò õðåùåííÿ ²ñóñà. Öå õðåùåííÿ, ÿêå Õðèñòîñ ïðèéíÿâ â³ä ²âàíà Õðåñòèòåëÿ, îïèñàíå òàê: «² îõðèñòèâøèñü, ²ñóñ çàðàç âèéøîâ ³ç âîäè. ² îñü íåáî ðîçêðèëîñü, ³ ïîáà÷èâ ²âàí Äóõà Áîæîãî, ùî ñïóñêàâñÿ, ÿê ãîëóá, ³ ñõîäèâ íà Íüîãî. ² îñü ãîëîñ ïî÷óâñÿ ³ç íåáà: «Öå Ñèí ̳é Óëþáëåíèé, ùî Éîãî ß âïîäîáàâ!» (Ìò. 3:16, 17). Íà öüîìó ïðèêëàä³ ìîæíà ïîì³òèòè ÷³òê³ â³äì³ííîñò³ îäí³º¿ Îñîáè â³ä ³íøî¿. Ñèí ïðèéìຠõðåùåííÿ, Ñâÿòèé Äóõ ñõîäèòü íà Íüîãî ó âèãëÿä³ ãîëóáà é Îòåöü âèñëîâëþº Ñâîº ñõâàëåííÿ ç íåáåñ. Ùå îäèí äóæå â³äîìèé óðèâîê ç Íîâîãî Çàïîâ³òó, ÿêèé ñâ³ä÷èòü ïðî ³ñíóâàííÿ òðüîõ ð³çíèõ îñîáèñòîñòåé (ÿê³ ïðè öüîìó ïåðåáóâàþòü ó ïîâí³é ºäíîñò³ ì³æ ñîáîþ), — öå Âåëèêå äîðó÷åííÿ, ÿêå çàïèñàíå â ªâàíãå볿 â³ä Ìàòâ³ÿ, 28:1920: «Òîæ ³ä³òü ³ íàâ÷³òü âñ³ íàðîäè, õðèñòÿ÷è ¿õ â ²ì’ÿ Îòöÿ, ³ Ñèíà, ³ Ñâÿòîãî Äóõà, íàâ÷àþ÷è ¿õ çáåð³ãàòè âñå òå, ùî ß âàì çàïîâ³â». Îòæå, ì³æ òðüîìà Îñîáàìè Ñâÿòî¿ Òð³éö³ ³ñíóþòü ïåâí³ â³äì³ííîñò³. Òà ÷è º â Á³á볿 õî÷ ÿê³ñòü âêàç³âêè íà òå, ùî ²ñóñ — Áîã ³ Äóõ Ñâÿòèé — òàêîæ Áîã?

×è º Õðèñòîñ Áîãîì?

Ïèñàííÿ ñâ³ä÷èòü íàì ïðî òå, ùî Õðèñòîñ — Áîã. Îäèí ç óðèâê³â, ÿêèé ï³äòâåðäæóº öå, â ªâàíãå볿 â³ä ²âàíà, 20:28: «À Õîìà â³äïîâ³â ³ ñêàçàâ Éîìó: «Ãîñïîäü ì³é ³ Áîã ì³é!» ßêùî öå òâåðäæåííÿ áóëî ïîìèëêî-

âèì, òî ÷îìó Õðèñòîñ íå âèïðàâèâ Õîìó? Ñàìå ç öüîãî ìè ðîáèìî âèñíîâîê, ùî ö³ºþ çàÿâîþ ï³äòâåðäæóºòüñÿ Áîæåñòâåííà ïðèðîäà Õðèñòà. ² ùå îäèí äóæå âàæëèâèé óðèâîê: «Ñïîêîíâ³êó áóëî Ñëîâî, à Ñëîâî â Áîãà áóëî, ³ Áîã áóëî Ñëîâî… ² Ñëîâî ñòàëîñÿ ò³ëîì, ³ ïåðåáóâàëî ì³æ íàìè, ïîâíå áëàãîäàò³ òà ïðàâäè, ³ ìè áà÷èëè ñëàâó Éîãî, ñëàâó ÿê Îäíîðîäæåíîãî â³ä Îòöÿ» (²â. 1:1, 14).  Ïîñëàíí³ äî êîëîñÿí, 1:16, ñòâîðåííÿ âñüîãî, ùî º íà ñâ³ò³, ïðèïèñóºòüñÿ óëþáëåíîìó Ñèíîâ³ Áîãà Îòöÿ: «Áî òî Íèì ñòâîðåíî âñå íà íåá³ é íà çåìë³, âèäèìå é íåâèäèìå, ÷è òî ïðåñòîëè, ÷è òî ãîñïîäñòâà, ÷è òî âëàäè, ÷è òî íà÷àëüñòâà, óñå ÷åðåç Íüîãî é äëÿ Íüîãî ñòâîðåíî!» Îäíàê â Êíèç³ Áóòòÿ, 1:1, ñêàçàíî ïðî òå, ùî ñòâîðåííÿ çåìë³ é íåáåñ íàëåæèòü ðóö³ Áîãà (ºâð. Åëîõ³ì). Îòæå, ç öüîãî âèïëèâàº, ùî ²ñóñ Õðèñòîñ, ßêèé º Òâîðöåì Âñåñâ³òó, — Áîã!

×è º Áîãîì Ñâÿòèé Äóõ?

Ñâÿòèé Äóõ — öå íå ïðîñòî áåçëèêà ñèëà, öå Îñîáà. Òå, ùî Äóõ Ñâÿòèé — Îñîáà, î÷åâèäíî, îñê³ëüêè ³í âîëî䳺 ³íòåëåêòîì (äèâ. 1 êîð. 2:10); çíàííÿì (äèâ. 1 Êîð. 2:11); ðîçóìîì (äèâ. Ðèì. 8:27); åìîö³ÿìè (äèâ. Åô. 4:30); ³ âîëåþ (äèâ. 1 Êîð. 12:11). Âñå öå — ðèñè, ïðèòàìàíí³ îñîáèñòîñò³, à çíà÷èòü ³ Äóõ Áîæèé º Îñîáèñò³ñòþ. Òà ÷è Á³áë³ÿ âêàçóº íà òå, ùî Ñâÿòèé Äóõ º Áîãîì? Ïèñàííÿ ïåðåïîâíåíå ïðèêëàäàìè, ÿê³ ï³äòâåðäæóþòü ïîëîæåííÿ ïðî áîæåñòâåíí³ñòü Ñâÿòîãî Äóõà.  Ïåðøîìó ïîñëàíí³ äî êîðèíòÿí, 2:11, ÷³òêî ïîêàçàíî, ùî Ñèí ³ Éîãî Äóõ — îäíå.  Êíèç³ ïðîðîêà ²ñà¿, 6:9-10, ìè ÷èòàºìî ïðî òå, ÿê Ãîñïîäü ïðîìîâëÿº òàê³ ñëîâà: «²äè ³ ñêàæåø íàðîäîâ³ öüîìó: «Âè áóäåòå ÷óòè ïîñò³éíî, òà íå çðîçó쳺òå, ³ áóäåòå áà÷èòè çàâæäè, àëå íå ï³çíàºòå». Öèòóþ÷è öåé óðèâîê â ijÿõ ñâÿòèõ àïîñòîë³â, 28:25-

27, Ïàâëî ïðèïèñóº ö³ ñëîâà Äóõó Ñâÿòîìó. Òàê ñàìî óðèâîê ç Êíèãè ªðå쳿, 31:31-34, äå ñêàçàíî, ùî «ãîâîðèòü Ãîñïîäü», öèòóºòüñÿ â Ïîñëàíí³ äî ºâðå¿â, 10:15-17, ³ ö³ ñëîâà, çã³äíî ç àâòîðîì, íàëåæàòü Äóõîâ³ Ñâÿòîìó. Âèêðèâàþ÷è Àíàí³þ, Ïåòðî, íàä³ëåíèé áîæåñòâåííèì çíàííÿì ³ ìóäð³ñòþ, çàâäÿêè ÿêèì â³í çì³ã âèÿâèòè îáìàí, ñêàçàâ: «Àíàí³þ, ÷îãî ñàòàíà òâîº ñåðöå íàïîâíèâ, ùîá òè Äóõó Ñâÿòîìó íåïðàâäó ñêàçàâ òà ïðèñâî¿â ³ç çàïëàòè çà çåìëþ?» À â íàñòóïíîìó â³ðø³ â³í ïðîäîâæèâ: «Òè íå ëþäÿì íåïðàâäó ñêàçàâ, àëå Áîãîâ³!» Òîæ î÷åâèäíî, ùî Ïåòðî ââàæàâ Äóõà Ñâÿòîãî Áîãîì!

ßê³ âçàºìîñòîñóíêè ì³æ Îòöåì, Ñèíîì ³ Ñâÿòèì Äóõîì?

Òðè Îñîáè Áîæåñòâà — Îòåöü, Ñèí ³ Ñâÿòèé Äóõ — ºäèí³ â ñóòíîñò³, ñèë³ òà â³÷íîñò³. Îòåöü áåçíà÷àëüíèé ³ í³êèì íå íàðîäæåíèé, ³ í³ â³ä êîãî íå ïîõîäèòü. Ñèí ºäèíîðîäíèé ç Îòöåì ó â³÷íîñò³ (äèâ. ²â. 1:14, 18; 3:16,18, 1 ²â. 4:9). Äóõ Ñâÿòèé â³÷íî âèõîäèòü ç Îòöÿ, îäíàê ïîñèëàºòüñÿ äëÿ â³ðóþ÷èõ ³ â³ä Îòöÿ, ³ â³ä Ñèíà. (äèâ. ²â. 14:16; 15:26). Âñåðåäèí³ Òð³éö³ ³ñíóþòü ïåâí³ âçàºìîñòîñóíêè, ÿê³ çàëåæàòü â³ä òèõ ôóíêö³é, ÿê³ âèêîíóº êîæíà Îñîáà. Òà âàðòî ï³äêðåñëèòè òîé ôàêò, ö³ ôóíêö³¿ ïîÿñíþþòü ñóòü ñòîñóíê³â, à íå âêàçóþòü íà òå, ùî ðîëü îäí³º¿ ç Îñ³á º íåçíà÷íîþ ÷è äðóãîðÿäíîþ. Õî÷à Ñèí ³ Äóõ Ñâÿòèé ïîêîðÿþòüñÿ Îòöåâ³, öå ï³äêîðåííÿ äîáðîâ³ëüíå, à íå âèìóøåíå, îñê³ëüêè òðè Îñîáè Òð³éö³ ð³âí³, âîíè íàä³ëåí³ òàêîþ æ ñèëîþ, ñëàâîþ é òðèâàë³ñòþ ³ñíóâàííÿ. Îòåöü âîëî䳺 àâòîðèòåòîì òà âåðõîâíîþ âëàäîþ (äèâ. 1 Êîð. 8:6), ïðî Ñèíà ñêàçàíî, ùî ³í ð³âíèé ó âñüîìó Áîãîâ³ (äèâ. ²â. 5:21-23); ïðî òàêó æ ð³âí³ñòü ç Îòöåì ³ Ñèíîì ñêàçàíî é ùîäî Ñâÿòîãî Äóõà (äèâ. Ìò.12:31).

11


ß íàâ÷àâñÿ â Ìþíñòåð³.  ãóðòîæèòêó ºâàíãåëüñüêî¿ ñòóäåíòñüêî¿ îáùèíè æèâ îäèí ºãèïåòñüêèé ôàðìàêîëîã, ç ÿêèì ÿ ÷àñòî ðîçìîâëÿâ íà òåìó â³ðè. Îäíîãî ðàçó â³í çàãíàâ ìåíå â ãëóõèé êóò, çàÿâèâøè: «Ó âàñ, õðèñòèÿí, òðè áîæåñòâà: Ãîñïîäü, ²ñóñ ³ Äóõ Ñâÿòèé. Ó íàñ ïðîñò³øå, — ñêàçàâ â³í, — Àëëàõ º Áîã, à Ìàãîìåò — Éîãî ïðîðîê. Âè, õðèñòèÿíè, ïîáóäóâàëè íàäòî ñêëàäíó áóä³âëþ äëÿ âèðàæåííÿ áîãîñëîâñüêèõ ïîãëÿä³â». Ïîâèíåí ç³çíàòèñÿ, ùî â òîé ìîìåíò ÿ íå çì³ã çíàéòè íàëåæíî¿ â³äïîâ³ä³. À ìîæëèâî, â ìåí³ ùå íå áóëî òîä³ ÷îãîñü ñóòòºâîãî? Êîëè ìè âæå ðîçõîäèëèñÿ, â ìåíå âèíèêëà îäíà äóìêà: êîëè á... êîëè á ÿ ì³ã ïîÿñíèòè ³ñòèíó ïðî òðèºäèíîãî Áîãà, òî íà öå ï³øëî á äóæå áàãàòî ÷àñó; â áóäü-ÿêîìó ðàç³, ìåí³ ïîòð³áíî áóëî á á³ëüøå ñë³â, í³æ â³í âèêîðèñòàâ ó ñâîºìó êîðîòêîìó ôîðìóëþâàíí³, ÿêå âèðàæຠñóòü Àëëàõà. À ç ÿêîþ ðàä³ñòþ ÿ á ïîÿñíèâ éîìó ñóòü òîãî, ùî â ìåí³ âæå ïàëàëî íåìîâ âîãîíü: Ëþáîâ æèâîãî Áîãà! dz ùå á³ëüøèì åíòóç³àçìîì ÿ ñòàâ ÷èòàòè Á³áë³þ ³ çãîäîì ïðèéøîâ äî âèñíîâêó, ùî äî öüîãî ÷àñó ÿ äå÷îãî íå ïîì³÷àâ, äå÷îãî, ùî ìຠâèð³øàëüíå çíà÷åííÿ. Òå, ùî ÿ òåïåð â³äêðèâ, ìàëî á çì³íèòè âñå ìîº æèòòÿ. Îñü ÿêà ³ñòèíà âðàçèëà ìåíå: ²ñóñ Õðèñòîñ íå ïðèñâîþº Ñîá³ ñëàâó. ³í í³êîëè íå âèñòàâëÿº Ñåáå â ñâ³òë³ àáñîëþòèçìó é íå âêàçóº íà Ñàìîãî Ñåáå, àëå âñ³ìà Ñâî¿ìè ñëîâàìè é ñïðàâàìè ³í âîçâåëè÷óº Îòöÿ Íåáåñíîãî. ², íàâïàêè, Îòåöü ïðîñëàâëÿº Ñèíà. ² êîëè Ñïàñèòåëü ãîòóâàâ Ñâî¿õ ó÷í³â äî Ñâîãî âîçíåñ³ííÿ, ³í âêàçóâàâ íà Äóõà Ñâÿòîãî, ßêèé íàäàë³ áóäå íàñòàâëÿòè Éîãî ïîñë³äîâíèê³â íà âñÿêó ³ñòèíó. Êîæíà Îñîáà Áîãà âêàçóº íà ³íøó, ïðîñëàâëÿº ¿¿, çâåðòຠóâàãó íå íà Ñåáå, à íà ³íøó ²ïîñòàñü òðèºäèíîãî Áîãà. ͳêîëè ðàí³øå, ÷èòàþ÷è Á³áë³þ, ÿ íå ïîì³÷àâ öüîãî. Ìåí³ â³äêðèëàñü áîæåñòâåííà ³ñòèíà, ³ñòèíà ïðî ñóòí³ñòü Áîãà, â³äêðèëîñÿ òå, ùî â ìàéáóòíüîìó ñóòòºâî âïëèíóëî íà ìåíå, á³ëüøå òîãî, çì³íèëî, ñôîðìóâàëî ìåíå.  öåé ÷àñ â³äáóëàñÿ é äðóãà ïîä³ÿ, ïðî ÿêó ìåí³ õî÷åòüñÿ ðîçïîâ³ñòè. Îäèí áîãîñëîâ ïîõèëîãî â³êó ïîäàðóâàâ ìåí³ ðåïðîäóêö³þ êàðòèíè Àíäð³ÿ Ðóáëüîâà «Òð³éöÿ». ß ïàì’ÿòàþ ò³ ïî÷óòòÿ, ÿê³ îõîïèëè ìåíå, êîëè ÿ ïîáà÷èâ êàðòèíó ïåðøèé ðàç: òðè Ñâÿòèõ Îáëè÷÷ÿ áóëè çîáðàæåí³ ÿê îäíå ö³ëå! ² ïåðø í³æ öåé ñòàðøèé áðàò ïî÷àâ ðîçïîâ³äàòè ìåí³ áàãàòîâ³êîâó ³ñòîð³þ êàðòèíè, ìåí³ â ãîëîâó ïðèéøëà äóìêà: «Çàðàç òè ñòî¿ø ïåðåä âõîäîì â ñâÿòèé ñâ³ò. Õî÷à òè ç³òêíóâñÿ ç ùå àáñîëþòíî íåçáàãíåííîþ òàºìíèöåþ, àëå ïîñòóïîâî âîíà áóäå ùîðàç á³ëüøå â³äêðèâàòèñÿ òîá³». Òàê ³ â³äáóëîñÿ. Òðèºäèíèé Áîã ùîðàç á³ëüøå é á³ëüøå ìåí³ â³äêðèâàâñÿ. Ìåíå ïðèòÿãóâàëà Éîãî âíóòð³øíÿ âîëÿ, ÿêó, ÿê ìåí³ çäàâàëîñÿ, âèðàæàëè ö³ áîæåñòâåíí³ Ëèêè, à ñàìå: Ñâÿòó Òð³éöþ îá’ºäíóº áàæàííÿ íàâ³êè çàëèøèòèñÿ íåïîä³ëüíîþ â Ëþáîâ³.

12


ß â³ä÷óâ, ÿê ìåíå îãîðíóëà Ëþáîâ Ãîñïîäà, ÿêó âèïðîì³íþâàëà êàðòèíà. Óñâ³äîìëåííÿ öüîãî, â³ä÷óòòÿ öèõ áîæåñòâåííèõ îá³éì³â í³êîëè íå çàëèøàëî ìåíå ç òîãî ÷àñó. Íå çàëèøàëî é â íàñòóïí³ ï³âòîðà äåñÿòêà ðîê³â, ïåðåïîâíåíèõ ìóêîþ, íàïîâíåíèõ áîëþ. ß çíàâ, ùî â ö³é Ëþáîâ³ ïîñò³éíî ïðèñóòí³é òðèºäèíèé Áîã. Âîíà — âèðàæåííÿ ñóòíîñò³ Áîãà. Íèí³ é ïîâ³êè Ëþáîâ öÿ º ³ áóäå òèì, áåç ÷îãî íå ìîæíà îá³éòèñÿ. Áîæåñòâåííà Ëþáîâ — öå ïðàãíåííÿ äî ªäíîñò³. Ñïîêîíâ³ê³â òðèºäèíèé Áîã äîâîäèâ, ùî Ëþáîâ îá’ºäíóº. Ìåí³ âäàëîñÿ çíàéòè â³äïîâ³äü íà ïèòàííÿ âñüîãî ìîãî æèòòÿ. Ïðèñîðîìëåíèé ³ â òîé æå ÷àñ ùàñëèâèé ÿ çâåðíóâñÿ â ìîëèòâ³ äî òðèºäèíîãî Áîãà, òîìó ùî ³í íå ïðèõîâóº Ñâ Ëþáîâ³, àëå ïîøèðþº ¿¿ ³ íà íàñ, ³ íà ìåíå, ³ íà âñ³õ ëþäåé, ÿê³ â³äêðèëèñÿ ¿é ÷è ïðàãíóòü çðîáèòè öå. Á³ëüøå òîãî, ÿ äÿêóâàâ Áîãîâ³ çà òå, ùî ÿ º â ëîí³ Öåðêâè, çà òå, ùî ÿ íàëåæó äî ÷èñëà ó÷í³â Ãîñïîäà, ÿê³ éøëè, éäóòü ³ áóäóòü éòè çà Íèì çàâæäè é ïîâñþäè. Áóäó÷è çàõèùåíèì Ëþáîâ’þ Áîæîþ, ÿ â³ä÷óâàâ ñåáå ïîêëèêàíèì æèòè çà çàêîíàìè Ëþáîâ³ ³ ªäíîñò³. Ñïîãëÿäàþ÷è íà öåé Îáðàç, ìè ñòàºìî ÷àñòèíîþ öüîãî Îáðàçó. Íàéçíà÷í³øà ïåðåì³íà, ñâ³äêàìè ÿêî¿ ìè º â öåé íåñïîê³éíèé ÷àñ, áåçïåðåðâíî â³äáóâàºòüñÿ â íàñ ç âàìè, áî Ëþáîâ Áîæà ïîðîäæóº â íàñ áàæàííÿ äî ªäíîñò³. Çàâäÿêè ºäíîñò³ â ëþáîâ³ òðèºäèíîãî Áîãà, ïåðåä íàìè, ëþäüìè, ïîñòຠäåùî çîâñ³ì íîâå: ìè ìîæåìî ëþáèòè Áîãà, òðèºäèíîãî Áîãà — ³ çà Éîãî ïðèêëàäîì æèòè ì³æ ñîáîþ ÿê ïðèìèðåí³, ÿê áðàòè é ñåñòðè ïî â³ð³. «Òðèºäèíèé Áîæå, Òè çàïàëþºø ó íàñ áàæàííÿ áóòè ïî-áðàòñüêè ºäèíèìè ç òèìè, õòî ëþáèòü Òåáå, ³ äàºø íàì ñèëè çáåð³ãàòè òó ºäí³ñòü, ùîá ñâ³ò ì³ã óâ³ðóâàòè â Òåáå. Òîìó íàøå æèòòÿ âëèâàºòüñÿ ó â³÷íèé ã³ìí õâàëè: Àë³ëóÿ! Ïðåñâÿòèé ³ òðèºäèíèé Áîæå! Òè îäèí äîñòîéíèé áóòè Áîãîì! Àë³ëóÿ! Àì³íü». Ãåðõàðä ßí ÐÅÒÒ²ÍÃ, ç êíèãè «ªäíàííÿ â ëþáîâ³»

13


ñäíiñòü ó ðiçíîìàíiòíîñòi ×èòàþ÷è Á³áë³þ, íå ìîæíà íå ïîì³òèòè îäíó ç ¿¿ îñîáëèâîñòåé: âåëèêå ðîçìà¿òòÿ îáðàç³â. Îáðàç³â ÿñêðàâèõ, áàãàòèõ, òàêèõ, ÿê³ ëåãêî çàïàì’ÿòîâóþòüñÿ ³ ÿê³ ëåãêî çðîçóì³òè. Íå äèâíî, ùî áàãàòî á³áë³éíèõ ôðàç ñòàëè êðèëàòèìè, à ïðèò÷³ òà îáðàçè — äæåðåëîì íàòõíåííÿ äëÿ ïîåò³â òà õóäîæíèê³â. Îäíèì ³ç òàêèõ îáðàç³â, áåç ÿêîãî íåìîæëèâî óÿâèòè ïîñëàííÿ àïîñòîëà Ïàâëà, º îáðàç ò³ëà ÿê Öåðêâè ²ñóñà Õðèñòà. ² â ïåðøó ÷åðãó öå ñòîñóºòüñÿ Ïåðøîãî ïîñëàííÿ äî êîðèíòÿí, äå ëèøå ó 12 ðîçä³ë³ öå ñëîâî âæèâàºòüñÿ 18 ðàç³â. Ó öüîìó ðîçä³ë³, ÿê ³ â ïîïåðåäí³õ, òåðì³í «ò³ëî» âèêîðèñòîâóºòüñÿ äëÿ ï³äêðåñëåííÿ ºäíîñò³ Öåðêâè ³ ðàçîì ç òèì — ð³çíîìàí³òòÿ ¿¿ ÷ëåí³â. Öÿ äóìêà îäíî÷àñíî ò³ñíî ïåðåïë³òàºòüñÿ ³ç â÷åííÿì (â³ðí³øå, ðîç’ÿñíåííÿì) àïîñòîëà ïðî äóõîâí³ äàðè. À ïðè÷èíîþ íàïèñàííÿ öèõ ðîçä³ë³â (³, ñêîð³øå óñüîãî, ñàìîãî ïîñëàííÿ) ñòàëà êîíôë³êòíà ñèòóàö³ÿ â êîðèíòñüê³é öåðêâ³. ¯¿ ïðè÷èíó Ïàâëî âêàçóº âæå â ïåðøèõ ðîçä³ëàõ: öåðêâà âèÿâèëàñÿ ïîä³ëåíîþ, ðîçäðîáëåíîþ çñåðåäèíè íà îêðåì³ ôðàêö³¿, ïðèõèëüíèêè

Þð³é ÂÀÂÐÈÍÞÊ

14

ÿêèõ ãðóïóâàëèñÿ íàâêîëî ÿêîãîñü ë³äåðà. Ïðè÷îìó öå â³äîêðåìëåííÿ îäíèõ â³ä îäíèõ ñóïðîâîäæóâàëîñÿ çâåðõí³ñòþ òà çíåâàæëèâèì ñòàâëåííÿì äî ³íøèõ ãðóï. Ââàæàëîñÿ, ùî âîëîä³ííÿ äóõîâíèìè äàðàìè — ïåâíå ì³ðèëî, çà ÿêèì âèçíà÷àëîñÿ ì³ñöå ó öåðêîâí³é ³ºðàðõ³¿. Àïîñòîë Ïàâëî ìóäðî, ëîã³÷íî òà ïîñë³äîâíî ïîÿñíþº çíà÷åííÿ, ñóòü òà ì³ñöå äóõîâíèõ äàð³â ó Öåðêâ³, âèêîðèñòîâóþ÷è â³äïîâ³äí³ îáðàçè, íàéá³ëüø ÿñêðàâèì òà ïîâíèì ç ÿêèõ î îáðàç Ò³ëà Õðèñòîâîãî. ² íå ò³ëüêè äóõîâíèõ äàð³â, àëå é ì³ñöå êîæíî¿ â³ðóþ÷î¿ ëþäèíè ó Öåðêâ³, ÿêà ó Ïàâëà º íå îðãàí³çàö³ºþ íà êøòàëò êëóáó çà ³íòåðåñàìè, à æèâîãî îðãàí³çìó, á³ëüøå òîãî — Íàðå÷åíî¿ Ñàìîãî Õðèñòà.

² îñîáëèâî õâèëþþ÷å çâó÷àòü â³ðø³ 12-14 12-ãî ðîçä³ëó: «Áî ÿê ò³ëî îäíå, àëå ìຠ÷ëåí³â áàãàòî, óñ³ æ ÷ëåíè ò³ëà, õî÷ ¿õ áàãàòî, òî ò³ëî îäíå, òàê ³ Õðèñòîñ. Áî ìè âñ³ îäíèì Äóõîì îõðèùåí³ â ò³ëî îäíå, ÷è òî þäå¿, ÷è ãåëëåíè, ÷è ðàáè, ÷è òî â³ëüí³, ³ âñ³ ìè íàïîºí³ Äóõîì îäíèì. Áî ò³ëî íå º îäèí ÷ëåí, à áàãàòî». Àïîñòîë ïîð³âíþº Öåðêâó ç ëþäñüêèì ò³ëîì, ÿêå ìຠäåê³ëüêà îñîáëèâîñòåé, íà ÿêèõ àâòîð ³ àêöåíòóº óâàãó ÷èòà÷³â: éîãî ºäí³ñòü, éîãî áàãàòîôóíêö³îíàëüí³ñòü, òà íåïîâòîðí³ñòü êîæíîãî îêðåìîãî ÷ëåíà. Âïåðøå öåé îáðàç Ïàâëî âèêîðèñòîâóº ó 10 ðîçä³ë³: «Òîìó ùî îäèí õë³á, ò³ëî îäíå, íàñ áàãàòî, áî ìè âñ³ ñï³ëüíèêè õë³áà îäíîãî» (â³ðø 17).  á³áë³éíîìó ðîçóì³íí³ Öåðêâà — öå îá’ºäíàííÿ íàðîäæåíèõ çãîðè ëþäåé, ÿêèõ çãóðòóâàëè êðîâ òà ò³ëî Ñïàñèòåëÿ. À ï³ñëÿ Ïÿòèäåñÿòíèö³ ç’ºäíóþ÷èì ôàêòîðîì ñòàâ Äóõ Ñâÿòèé, ßêèé íà äàíèé ìîìåíò ³ º âèêîíàâöåì öüîãî îá’ºäíàííÿ: «Áî ìè âñ³ îäíèì Äóõîì îõðè-


ùåí³ â ò³ëî îäíå…» Õðåùåííÿ áóêâàëüíî îçíà÷ຠ«çàíóðåííÿ», îòæå, Äóõ Ñâÿòèé «çàíóðþº» êîæíó íàðîäæåíó çãîðè ëþäèíó â îäíå ò³ëî, ÿêèì, ëîã³÷íî áóëî á ââàæàòè Öåðêâó. Àëå àïîñòîë Ïàâëî ãîâîðèòü äåùî ³íàêøå, â³í êàæå: «…Òàê ³ Õðèñòîñ». Òîáòî Äóõîì ìè îõðåùóºìîñÿ, çàíóðþºìîñÿ â Õðèñòà, ò³ëîì ßêîãî ³ º Öåðêâà. Öåé ïðèêëàä íå ò³ëüêè ãàðíî ³ëþñòðóº ºäí³ñòü êîæíîãî îêðåìîãî õðèñòèÿíèíà ³ç Ñàìèì Õðèñòîì. Âèäèìèì çíàêîì òàêî¿ ºäíîñò³ º ó÷àñòü ó Âå÷åð³ Õðèñòîâ³é, àáî ó Ïðè÷àñò³, äå êîæåí ó÷àñíèê º «ïðè÷àñíèì» íå ëèøå äî ñòðàæäàíü, ñìåðò³ é âîñêðåñ³ííÿ ²ñóñà, àëå é äî ñàìî¿ ñóòíîñò³ Ñèíà Áîæîãî: «Õë³á, ÿêèé ëîìèìî, ÷è íå ñï³ëüíîòà â³í ò³ëà Õðèñòîâîãî?» Ïåðåáóâàþ÷è â ºäèíîìó ò³ë³, â³ðóþ÷³ ìàþòü íå ëèøå â³ä÷óòòÿ ïðè÷åòíîñò³ äî Õðèñòà ÿê Ñïàñèòåëÿ òà Â÷èòåëÿ, àëå é â³ä÷óòòÿ çàëåæíîñò³ îäèí â³ä îäíîãî, â³ä÷óòòÿ ºäíîñò³ ó âèêîíàíí³ ñï³ëüíîãî çàâäàííÿ. Íàâ÷àþ÷è ïðàâèëàì ïîâîäæåííÿ ç äóõîâíèìè äàðàìè, Ïàâëî íåîäíîðàçîâî íàãîëîøóº, ùî â öüîìó âñüîìó ïîâèíåí áóòè ëàä, âçàºìîçâ’ÿçîê, ïîñë³äîâí³ñòü çàðàäè îäí³º¿ ñï³ëüíî¿ ìåòè: «íà çáóäóâàííÿ Öåðêâè». ßêùî ó ëþäñüêîìó îðãàí³çì³ âèíèêຠêîíôë³êò ì³æ îêðåìèì ÷ëåíàìè, öå íàçèâàþòü õâîðîáîþ, ùî â ñâîþ ÷åðãó âèìàãຠòåðì³íîâîãî ë³êóâàííÿ. ßêùî ó Õðèñòîâîìó ò³ë³ âèíèêຠðîçáðàò òà ðîçð³çíåí³ñòü, íåõàé íàâ³òü ïðè öüîìó ìàþòü ì³ñöå äóõîâí³ ïðîÿâè, ÿê öå áóëî ó êîðèíòñüê³é öåðêâ³, öå ãîâîðèòü ïðî äóõîâíó õâîðîáó. ͳÿê³ äóõîâí³ äàðóâàííÿ, ÿêèìè á âåëèêèìè òà ãó÷íèìè âîíè íå áóëè, íå º âèïðàâäàííÿì, êîëè ïðèñóòí³ âçàºìí³ çâèíóâà÷åííÿ, ï³äíåñåííÿ «äóõîâíèõ» íàä «íåäóõîâíèìè», â³äñòîþâàííÿ ñâî¿õ âëàñíèõ ïðèíöèï³â ÷è óïîäîáàíü, êîëè âðåøò³-ðåøò ïðîñòî â³äñóòíÿ ëþáîâ. Íåäàðåìíî, Ïàâëî â ñàìó ñåðåäèíó ñâî¿õ ðîçäóì³â

âêëþ÷ຠâåëè÷íèé óìí ïðî ëþáîâ, ÿêà ñòî¿òü íàä âñ³ìà ðîç’ºäíóþ÷èìè ìîìåíòàìè. Ëþáîâ, íàéá³ëüøèì ïðîÿâîì ÿêî¿ º ïðèõ³ä Õðèñòà íà çåìëþ, ßêèé ïî ñóò³ ³ º Ñàìîþ Ëþáîâ’þ. ² ò³ëüêè ëþáîâ çäàòíà îá’ºäíàòè óñ³õ â³ðóþ÷èõ ï³ä îäíèì çíàìåíîì. Àëå ðàçîì ç òèì, ó ÷óäîâ³é ìåòàôîð³ ò³ëà ÿê ñèìâîëó ºäíîñò³, çàõîâàíèé ùå îäèí âàæëèâèé ïðèíöèï. Áóäó÷è îá’ºäíàíèìè îäíèì Äóõîì, â îäí³é ëþáîâ³ â îäíå ò³ëî, êîæåí â³ðóþ÷èé ÿê ÷ëåí îäí³º¿ ñï³ëüíîñò³, çàëèøàºòüñÿ íåïîâòîðíèì, ³íäèâ³äóàëüíèì, ç âëàñíèì ïðèçíà÷åííÿì òà çíà÷èì³ñòþ ÷ëåíîì. ²íøèìè ñëîâàìè, ò³ëî — íå îá’ºäíàííÿ îäíàêîâ³ñ³íüêèõ «áëèçíþê³â», à âåñåëêîâå ðîçìà¿òòÿ îñîáèñòîñòåé, äàðóâàíü, ïîãëÿä³â, ñëóæ³íü. ßê ó ò³ë³ º ðóêà, íîãà, îêî, âóõî ³ ò.³., òàê ³ Õðèñòîâå ò³ëî ñêëàäàþòü ÷ëåíè ç ð³çíèìè ôóíêö³ÿìè òà ïðèçíà÷åííÿì. Õî÷à Ïàâëî çâåðòàâñÿ áåçïîñåðåäíüî äî êîðèíòñüêî¿ öåðêâè ç ïðèâîäó êîíôë³êòíî¿ ñèòóàö³¿, ùî ìàëà ì³ñöå ñàìå â ò³é öåðêâ³, éîãî ðîç’ÿñíåííÿ âèõîäÿòü äàëåêî çà ðàìêè ì³ñöåâî¿ öåðêâè. Íà ïðèêëàä³ îäí³º¿ õðèñòèÿíñüêî¿ ãðîìàäè â³í ãîâîðèòü ïðî ºäèíó, íåïîä³ëüíó âñåëåíñüêó Öåðêâó. Òîìó ï³ä ð³çíîìàí³òí³ñòþ ñë³ä ðîçóì³òè íå ëèøå îêðåì³ ñëóæ³ííÿ â êîíêðåòí³é öåðêâ³, ÿê³ ïåðåðàõîâóº àïîñòîë ó 8-10 â³ðøàõ, àëå é, áåç ñóìí³âó, ð³çí³ ôîðìè ñëóæ³ííÿ â ð³çíèõ öåðêâàõ. Çâè÷àéíî, öå í³ÿê íå âèïðàâäîâóº âåëè÷åçíó ê³ëüê³ñòü êîíôåñ³é, â÷åíü òà îá’ºäíàíü, ÿê³ ìè ìàºìî ñüîãîäí³ ³ ÿê³ íåð³äêî âèíèêàþòü ç ³í³ö³àòèâè é ó÷àñòþ äèÿâîëà äëÿ òîãî, ùîá ïîñ³ÿòè ðîçáðàò ó Öåðêâ³. Àëå ç ³íøîãî áîêó, ð³çíîìàí³òí³ñòü ó Õðèñòîâîìó ò³ë³ — íîðìà. Ïàâëî íå çàñóäæóº êîðèíòÿí â òîìó, ùî âîíè ìàþòü ð³çí³ ñìàêè òà âïîäîáàííÿ, ùî îäíèì ïîäîáàºòüñÿ ñëóæ³ííÿ, ÿêå çä³éñíþº Ïàâëî, êîìóñü ïîäîáàºòüñÿ ñòèëü Àïîëîñà, õòîñü îòðèìóº áëàãîñëîâåííÿ â³ä

áåçïîñåðåäíüîãî ñï³ëêóâàííÿ ³ç Ñàìèì Õðèñòîì. Íåáåçïåêîþ º ñèòóàö³ÿ, êîëè âèçíàþòüñÿ ëèøå âëàñí³ ïîãëÿäè òà âïîäîáàííÿ, à ñìàêè òà äóìêè ³íøèõ çíåâàæàþòüñÿ é çàñóäæóþòüñÿ, êîëè â Öåðêâ³ ³ñíóº äóõ ñóïåðíèöòâà òà çâåðõíîñò³. Öå êîëè ðóêà ³ íîãà, ÿê³ âèêîíóþòü ð³çí³ ôóíêö³¿, àëå ïðàöþþòü â îäíîìó îðãàí³çì³ äëÿ ñï³ëüíîãî çàâäàííÿ, âèìàãàþòü îäíå â³ä îäíîãî âèçíàííÿ ò³ëüêè ñâî¿õ ôóíêö³é ³ ò³ëüêè ñâ ïðàâèëüíîñò³. Öå íåïðèðîäíî, öå íåëîã³÷íî. Ïî÷èíàþ÷è ç ïåðøèõ ðîê³â Õðèñòîâî¿ Öåðêâè é äî ñüîãîäí³ º ÷èìàëî â³ðóþ÷èõ, öåðêîâ, êîíôåñ³é, ÿê³ ðåâíî â³äñòîþþòü ëèøå âëàñíó äîãìàòèêó, âëàñíèé ñòèëü ñëóæ³ííÿ, â³äêèäàþ÷è âñå ³íøå ÿê «íåá³áë³éíå» òà «íå äóõîâíå». Ìîâà íå éäå ïðî ÿâí³ ëæåâ÷åííÿ òà ãð³õîâí³ ïðîÿâè â Öåðêâ³, ïðîòè ÷îãî áîðîâñÿ ñàì àïîñòîë Ïàâëî. Ùîäî ãîëîâíèõ ïèòàíü, ÿê³ ñòîñóþòüñÿ ñïàñ³ííÿ òà ì³ñ³éíîãî ñëóæ³ííÿ ²ñóñà, ÷èñòîòè õðèñòèÿíñüêîãî æèòòÿ ìè ïîâèíí³ áóòè áåçêîìïðîì³ñíèìè. Éäåòüñÿ ïðî ³íäèâ³äóàëüíå ðîçóì³ííÿ äðóãîðÿäíèõ ïèòàíü, ïðàêòè÷íîãî ñëóæ³ííÿ, ñòèë³â òà ìåòîä³â äóõîâíî¿ ïðàö³, êîëè ãð³õîâíîþ ââàæàºòüñÿ íàâ³òü ñàìà ñïðîáà äóìàòè ³íàêøå, êîëè âèêîíàííÿ âóçüêîêîíôåñ³éíèõ äîãìàò³â îãîëîøóþòü ãîëîâíîþ çàïîðóêîþ ñïàñ³ííÿ. Öå ñêîð³øå ñåêòàíòñüêèé ï³äõ³ä, àí³æ ïîâåä³íêà ä³éñíî äóõîâíî¿ ëþäèíè, ùî òàê ÷è ³íàêøå âåäå äî ïîä³ëó â Ò³ë³ Õðèñòîâîìó. À Ïèñàííÿ çàñòåð³ãàº: «Îñòåð³ãàéòåñÿ òèõ, õòî ÷èíèòü ðîçä³ëåííÿ» (Ðèì. 16:17). Çàâäàííÿ êîæíîãî ÷ëåíà Ò³ëà: çàëèøèòèñÿ â³ðíèì ó ò³é ä³ëÿíö³ ïðàö³, íà ÿê³é ïîñòàâèâ éîãî Ãîëîâà Ò³ëà — Õðèñòîñ. ϳäñóìîâóþ÷è ðîçäóìè Ïàâëà ïðî Öåðêâó ÿê Ò³ëî Õðèñòà, ¿õ ìîæíà çâåñòè äî òàêèõ ãîëîâíèõ äóìîê: 1) Öåðêâà Õðèñòîâà — íå ãðîìàäñüêà îðãàí³çàö³ÿ, ÷ëåíñòâî â ÿê³é âèçíà÷àºòüñÿ çàçäà-

15


ëåã³äü ðîçðîáëåíèìè ïðàâèëàìè, à æèâèé îðãàí³çì; 2) îá’ºäíóþ÷èì ôàêòîðîì Öåðêâè º Ñàì ²ñóñ Õðèñòîñ, ó Ò³ëî ßêîãî îõðåùóºòüñÿ êîæåí â³ðóþ÷èé, ùî âèçíàâ ñâî¿ ãð³õè, ïðèéíÿâ Õðèñòà ÿê îñîáèñòîãî Ñïàñèòåëÿ é íàðîäèâñÿ çãîðè; 3) îá’ºäíóþ÷ó ïðàöþ âñ³õ â³ðóþ÷èõ ó ºäèíå ò³ëî ïðîâîäèòü áåçïîñåðåäíüî Äóõ Ñâÿòèé;

4) ó Ò³ë³ Õðèñòîâîìó íå ìîæå áóòè ñóïåðíèöòâà ÷è çâåðõíîñò³ íà ´ðóíò³ òîãî, ùî ð³çí³ ÷ëåíè îäíîãî Ò³ëà ìàþòü ð³çí³ ôóíêö³¿, ð³çíå ïðèçíà÷åííÿ òà çîâí³øíþ â³äì³íí³ñòü; 5) óñ³ ÷ëåíè çáåð³ãàþòü âëàñíó íåïîâòîðí³ñòü òà ³íäèâ³äóàëüí³ñòü, âèêîíóþ÷è ñâîþ, ñàìå äëÿ íèõ ïðèçíà÷åíó ì³ñ³þ; 6) ÷ëåíè Ò³ëà, ìàþ÷è ñâîº

ì³ñöå é ñâîº ïðèçíà÷åííÿ, ò³ñíî âçàºìîä³þòü îäèí ç îäíèì ³ âñ³ ðàçîì ïðàöþþòü äëÿ ºäèíîãî ñï³ëüíîãî çàâäàííÿ: ïðîñëàâèòè Õðèñòà, íåñòè ªâàíãåë³þ ó ñâ³ò, ãîòóâàòè Öåðêâó ÿê íàðå÷åíó äëÿ çóñòð³÷³ ç Õðèñòîì; 7) ïðàêòè÷íî âò³ëèòè âñ³ âèùåçãàäàí³ ïðèíöèïè ìîæíà ëèøå ÷åðåç ëþáîâ, ÿêà «í³êîëè íå ïåðåñòົ.

×îìó æ òîä³ ñàì³ õðèñòèÿíè ì³æ ñîáîþ íå ìîæóòü äîìîâèòèñÿ, ìàþ÷è ºäèíèé Àáñîëþò, ìàþ÷è öåé Ìàãí³ò? — Ìåíå öå ïèòàííÿ òàêîæ õâèëþº. Ìåíå íàâ³òü õâèëþº íå ñò³ëüêè ïèòàííÿ êîíôåñ³é, à òå, ÷îìó â Öåðêâ³, äå íàéá³ëüøå ãîâîðÿòü ïðî ëþáîâ, âçàºìîðîçóì³ííÿ, ïðî âèñîê³ ìàòåð³¿, ìàëî ìîæíà ïîáà÷èòè òå, ïðî ùî ãîâîðÿòü. Öå òîìó, ùî ìè íå äàºìî ïðàâà Áîãîâ³ ïðîÿâèòè Ñåáå â íàøîìó æèòò³ íàëåæíî. ², çäàºòüñÿ, Äîñòîºâñüêèé ïðî öå ÷èìàëî ãîâîðèâ: ìè íàìàãàºìîñÿ ñïàñòè ñâ³ò, àëå íå ñïàñàºìî ñàìèõ ñåáå. Ïèòàííÿ êîíôåñ³é — öå ïèòàííÿ ñó÷àñíîñò³. ßêùî ïîð³âíÿòè âñ³ ïðîòåñòàíòñüê³ êîíôåñ³¿, òî â ïèòàíí³ Àáñîëþòó ðîçá³æíîñòåé íåìàº. Ðîçá³æíîñò³ — ó äðóãîðÿäíèõ ïèòàííÿõ, àëå íå ïðèíöèïîâèõ. Òîìó ïèòàííÿ êîíôåñ³¿ äðóãîðÿäíå. À îñü ïèòàííÿ ïðèíöèïîâå: ÷è ìè æèâåìî çà òèìè

ïðèíöèïàìè, ÿê³ ïðîïîâ³äóºìî? ß äóìàþ, ùî Áîã äîïóñêຠ³ñíóâàííÿ ð³çíèõ êîíôåñ³é ³ äåíîì³íàö³é, ùîá ö³ë³ñí³ñòü õðèñòèÿíñòâà çáåðåãëàñÿ. Òîìó ùî îäí³ àêöåíòóþòü óâàãó íà îñîáèñòîñò³ Äóõà Ñâÿòîãî, ³íø³ áóäóþòü ñâîº â÷åííÿ íà õðåùåíí³ ç â³ðè é òàê äàë³. ² êîëè Áîã äèâèòüñÿ íà Öåðêâó, ³í áà÷èòü íå ðîç’ºçíàííÿ, à ö³ë³ñí³ñòü. Ìè äèâèìîñÿ ç³ ñâ äçâ³ííèö³ é íàì çäàºòüñÿ, ùî Öåðêâà ðîçäðîáëåíà. Àëå Áîã áà÷èòü ¿¿ ºäèíîþ áåç «ïëÿìè é ïîðîêó». Öå ìîÿ ñïðîáà ïîÿñíèòè íàÿâí³ñòü òàêî¿ ê³ëüêîñò³ êîíôåñ³é.

Òî÷êà çîðó Ìè ïîâèíí³ íà ôîí³ ðîçäð³áíåíîãî ñóñï³ëüñòâà, ÿêå æèâå çà âëàñíèìè ì³ðêàìè é ïðèíöèïàìè, âñ³ì ³ âñþäè ïðîãîëîøóâàòè, ùî ºäèíå, ùî ìîæå íàñ çâ’ÿçàòè, îá’ºäíàòè — öå Àáñîëþò (àáñîëþò — ó ðåë³ã³¿ òà ô³ëîñîô³¿ áåçïåðå÷íèé, äîñêîíàëèé ïî÷àòîê óñÿêîãî áóòòÿ, â³ëüíèé â³ä áóäü-ÿêèõ â³äíîøåíü òà óìîâíîñòåé, â þäà¿çì³ òà õðèñòèÿíñòâ³ Àáñîëþòîì º Áîã-ªãîâà, Òâîðåöü âñüîãî ñóùîãî — ïðèì³òêà ðåäàêö³¿). Ïðè÷îìó íå ÿêèéñü àáñîëþò ô³ëîñîôñüêî¿ ñèñòåìè, à Àáñîëþò, ßêèé ïåðåáóâຠïîçà ÷àñîì òà ïðîñòîðîì, ïîçà íàøèìè ñóá’ºêòèâíèì ìèñëåííÿì. Íà æàëü, ÷àñòî ëþäèíà ñòâîðþº ñâ³é âëàñíèé àáñîëþò, ÿêèé ï³äãàíÿº ï³ä ñåáå. Àëå àáñîëþò, ñòâîðåíèé íàìè, ðàäè íàøèõ âèãîä íå âèòðèìóº êðèòèêè, ó íüîìó íåìຠñêð³ïëÿþ÷îãî êëåþ, ìàãí³òó, ÿêèé áè ì³ã çâåñòè âñå âîºäèíî. Òîìó ÿ ââàæàþ, ùî õðèñòèÿíñòâî º òîþ ìåãàñòðóêòóðîþ, ÿêà çäàòíà â³äïîâ³ñòè íà óñ³ çàïèòàííÿ ëþäñüêîãî áóòòÿ. — Ïðàâîñëàâí³, êàòîëèêè, ïðîòåñòàíòè, ìîñêîâñüêèé ³ êè¿âñüêèé ïàòð³àðõàòè, áàïòèñòè, ï’ÿòèäåñÿòíèêè, õàðèçìàòè, àäâåíòèñòè...

16

³êòîð ÃÀÌÌ, ºâàíãåë³ñò, ðåã³îíàëüíèé äèðåêòîð àñîö³àö³¿ Á³ëë³ Ãðåìà ïî ÑÍÄ ³ êðà¿íàõ Áàëò³¿, ãîëîâà Ðàäè õðèñòèÿíñüêîãî öåíòðó «Â³äðîäæåííÿ» www.prochurch.info


Íàøå iíòåðâ’þ

— ßê âè ðîçó쳺òå ñëîâà Õðèñòà: «Íåõàé áóäóòü âñ³ ºäèíî»? —Ãîñïîäü êàçàâ: «Âè — ò³ëî â³ä ò³ëà Ìîãî». Òîìó ºäí³ñòü — öå ëþáîâ ³ çëàãîäà ì³æ õðèñòèÿíàìè, ÿê³ íàðîäæåí³ çãîðè, íàïîâíåí³ îäíèì ³ òèì ñàìèì Äóõîì. ² àëüòåðíàòèâè öüîìó íåìàº. ijòè Áîæ³ ïîâèíí³ öå ãëèáîêî çðîçóì³òè. Âîíè — îäíà ñ³ì’ÿ, ÿêà ðîçó쳺, ùî ìຠîäíîãî Áàòüêà. ªäí³ñòü òîðêàºòüñÿ ïåðø çà âñå ñôåðè äóõà. — Ïèòàííÿ ºäíîñò³ ãëèáîêî äóõîâíå. ßê âñå æ òàêè ºäí³ñòü âèðàæàºòüñÿ íà ïðàêòèö³: ì³æ ÷ëåíàìè îêðåìî¿ öåðêâè é ì³æ öåðêâàìè? — Êîëè Ãîñïîäü äຠíàì íîâó ïðèðîäó, ïðèðîäó â³ä Áîæîãî Äóõà, òî ïåðø çà âñå ïðèâîäèòü íàñ â öåðêâó é äຠïî÷óòòÿ ºäèíî¿ ðîäèíè, äຠïî÷óòòÿ ëþáîâ³, ÿêîãî ìè äî òîãî íå ìàëè. ² êóäè á ìè íå ïî¿õàëè, ëþäè, ÿê³ ñïðàâä³ â³ðóþ÷³ — íàì áëèçüê³ ³ ð³äí³, õî÷à âîíè ìîæóòü ìàòè ð³çíèé êîë³ð øê³ðè é ðîçìîâëÿòè ïî-

ñâîºìó, àëå íàø äóõ òÿãíåòüñÿ äî ¿õíüîãî äóõà. Ñàìå â öåðêâ³ â³ðóþ÷³ ïîâèíí³ ïðàöþâàòè íàä ñîáîþ, âèõîâóþ÷è â ñîá³ ºäí³ñòü. ßêùî íå âèðîñòàòè â ðîçóì³íí³ âîë³ Áîæî¿ ùîäî ºäíîñò³, ñàòàíà áóäå âñå ðîáèòè, ùîá Áîæèõ ä³òåé ðîçêèäàòè, ÿê ïøåíèöþ. — ×è ìຠÖåðêâà Õª Óêðà¿íè ºäí³ñòü ç ³íøèìè êîíôåñ³ÿìè ³ â ÷îìó âîíà âèðàæàºòüñÿ? — Êîëè ÿ ïðè¿õàâ â Êè¿â çà äîðó÷åííÿì áðàòñòâà é î÷îëèâ Ñîþç Õª, ÿ çðîçóì³â, ùî çàâäàííÿ íîìåð îäèí, ÿêå ïîòð³áíî âèð³øóâàòè, öå çàâäàííÿ ºäíîñò³. ß â³ä÷óâàâ ³ ìàâ â ñåðö³ ïåðåêîíàííÿ çãîðè, ùî öå äîðó÷åííÿ Áîæå. Öå äîðó÷åííÿ âæå â³ñ³ì ðîê³â ÿ íîøó â ñåðö³ ñâîºìó — ³ âæå çðîáëåíî â íàïðÿìêó éîãî âèêîíàííÿ ÷èìàëî êðîê³â. Ïî-ïåðøå, ÿ ñòàâ ìîëèòèñÿ ïðî ºäí³ñòü; ïîäðóãå, ìè ñòàëè íàëàãîäæóâàòè çâ’ÿçêè ç áëèçüêèìè íàì çà äóõîì îá’ºäíàííÿìè, ïðîâåëè äåñÿòêè ð³çíèõ çóñòð³÷åé, íà ÿêèõ â íàøó àäðåñó áóëè é êî-

ëþ÷³ ïèòàííÿ, ³ íàâ³òü çâèíóâà÷åííÿ. Àëå ÿ ãîòîâèé âñå ïåðåòåðï³òè, àáè â³ðóþ÷³ çðîçóì³ëè, ùî ºäí³ñòü — öå âîëÿ Áîæà. Ïðî öå ìîëèâñÿ ²ñóñ, ³ í³ ïðî ùî òàê Ãîñïîäü íå ìîëèâñÿ ðåòåëüíî, ÿê ïðî ºäí³ñòü Áîæîãî íàðîäó. ² çà öå ïîòð³áíî ïëàòèòè ö³íó — òðåáà éòè íàçóñòð³÷, òðåáà íàâ÷èòèñÿ ïðîùàòè, ïîêðèâàòè ïðîâèíè, áî áåç ïîøóê³â, áåç ä³àëîãó, áåç áðàòåðñüêîãî ñï³ëêóâàííÿ â³÷-íà-â³÷, ñåðöå äî ñåðöÿ íå áóäå ºäíîñò³. Âîíà ñàìà íå ïðèéäå. Äî öüîãî ïîòð³áíî äîêëàñòè çóñèëëÿ, ìîëèòâè, ïðàöþ. — Ùî ïîòð³áíî çðîáèòè, ùîá áóëà ºäí³ñòü ì³æ êîíôåñ³ÿìè? ² íå ëèøå ç òèìè, ÿê³ áëèçüê³ íàì çà äóõîì? — Òàêó ºäí³ñòü ÿ á ñêîð³øå íàçâàâ ñï³âïðàöåþ â òèõ ìîìåíòàõ, ÿê³ ïðèíîñÿòü êîðèñòü äëÿ ñóñï³ëüñòâà. ß ââàæàþ, ùî â÷åííÿ õðèñòèÿí â³ðè ºâàíãåëüñüêî¿ — íàéáëèæ÷å äî çäîðîâî¿ á³áë³éíî¿ íàóêè. Àëå öå íå äëÿ íàøîãî ïîõâàëåííÿ, íå äëÿ çâåëè÷óâàííÿ ñâ â³ðè, à

17


äëÿ ïðàêòè÷íèõ ä³é, ïðàêòè÷íèõ ñòîñóíê³â ç ëþäüìè. ß â³ðþ, ùî ïðîòè ëþáîâ³ íå âñòî¿òü í³õòî. Êîëè ìè ëþáèìî, êîëè éäåìî ç ðîçïðîñòåðòèìè îá³éìàìè, ìè áóäåìî ìàòè óñï³õ. ²ñóñ ïîëîíèâ íàñ ò³ëüêè ëþáîâ’þ, ³ ³í õî÷å, ùîá ìè öå ðîáèëè. Íàéïåðøå, ³í õî÷å, ùîá ºäí³ñòü áóëà ñåðåä íàðîäæåíèõ çãîðè ëþäåé. ² íàøó ºäí³ñòü ìè íå ïîâèíí³ õîâàòè â ñîá³, à øóêàòè êîíòàêò³â ç ³íøèìè õðèñòèÿíñüêèìè öåðêâàìè. Öå ÿ â³ä÷óâàþ â ñåðö³ ñâî¿ì. ² òå áàãàòñòâî, ÿêå íàì Áîã â³äêðèâ, ÿêå ìè çðîçóì³ëè, ìè íå ïîâèíí³ òðèìàòè â ðàìêàõ íàøî¿ êîíôåñ³¿ ÷è íàøîãî áðàòñòâà. ßê êàçàâ Ïàâëî: «Ìåí³, íàéìåíøîìó ç³ âñ³õ ñâÿòèõ, äàíà öÿ áëàãîäàòü áëàãîâ³ñòèòè ïîãàíàì áàãàòñòâî Õðèñòîâå». Òîáòî òå, ùî â³äêðèâ íàì Áîã, ìè ïîâèíí³ íåñòè âñ³ì ëþäÿì, âñ³ì êîíôåñ³ÿì, íå íàâ’ÿçóþ÷è ¿ì ñâîãî â÷åííÿ. Àëå ìè ìîæåìî ïîêàçàòè ¿ì ïðàêòè÷íî, ÿê ðîáèòè ä³ëà ëþáîâ³, ä³ëà â³ðè é ùå áàãàòî ÷îãî íà ð³çíèõ ä³ëÿíêàõ ïðàö³. ² âñå öå íà îñíîâ³ â³ðè â Õðèñòà, áî é âîíè â³ðÿòü â Íüîãî. À ñï³ëüí³ ñïðàâè ïîò³ì â³äêðèþòü íàì äâåð³ äëÿ ³íøèõ ñïðàâ, á³ëüø äóõîâíèõ. Ìè ïîâèíí³ ðîçïî÷èíàòè ç ïåðøèõ êëàñ³â, ç ïðîñòèõ óðîê³â, à Áîã ïîâåäå íàñ âèùå. Ò³ëüêè á ìè áóëè äî òîãî ãîòîâ³. — ×è º ìåæà ñï³âïðàö³ ç ³íøèìè êîíôåñ³ÿìè? ×è º òàê³ ïðîåêòè, â ÿêèõ íàøà öåðêâà ïðèíöèïîâî íå ìîæå áðàòè ó÷àñò³? — Ïî÷íó ç òàêîãî ïðèêëàäó. ʳëüêà ðîê³â òîìó ñòàëîñÿ ñòèõ³éíå ëèõî íà Çàêàðïàòò³. ² ðóêó äîïîìîãè ó ö³é á³ä³ ïîäàâàëè ð³çí³ ëþäè. ² íàì áóëî ïðèºìíî ÷óòè, ùî âåëè÷åçíèé âêëàä â äîïîìîãó ïîñòðàæäàëèì âíåñëà öåðêâà õðèñòèÿí â³ðè ºâàíãåëüñüêî¿. Òå, ùî ïðèâîçèëè ³íø³ êîíôåñ³¿, ðîçäàâàëè ëèøå ñâî¿ì, à ³íøèì êàçàëè: «Âè íå òî¿ â³ðè». Êîëè ïðèâîçèëè íàø³ â³ðóþ÷³ äîïîìîãó â ñåëî, òî âîíè äàâàëè âñ³ì ï³äðÿä. Òîáòî, ùî íå ïðîòèð³÷èòü ªâàíãå볿 — òå ìè

18

ìîæåìî é ïîâèíí³ ðîáèòè, à ùî ïåðå÷èòü ¿é — ìè â òèõ ïðîåêòàõ ó÷àñò³ áðàòè íå áóäåìî. Ó íàñ º Áîæåñòâåííà êîíñòèòóö³ÿ, ÿêà ïðåêðàñíî ðåãóëþº íàø³ â³äíîñèíè: «Áóäüòå â ìèð³ ç³ âñ³ìà ëþäüìè». Ñêàçàíî, ùî âëàäà ïîñòàâëåíà äëÿ ïîõâàëè äîáðî÷èíö³â. Êîëè âëàäà çâåðòàºòüñÿ äî íàñ: «Äîïîìîæ³òü íàì ó òîìó ÷è ³íøîìó ïðîåêò³» — Öåðêâà ïîâèííà áóòè ïåðøà.  äîáðèõ ñïðàâàõ ìè ìàºìî áóòè íà ïåðåäîâ³é. À ùîäî ïðîåêò³â ñóìí³âíèõ, ñêàæ³ìî, ïîë³òè÷íèõ, òî Á³áë³ÿ íàñ â÷èòü, ùîá ìè áóëè â òèõ ñïðàâàõ ðîçñóäëèâèìè. — ßê âè ïîÿñíèòå ñâîþ ó÷àñòü ÿê ãîëîâè Öåðêâè Õª Óêðà¿íè ó òàêèõ ñï³ëüíèõ çàõîäàõ, ÿê çóñòð³÷ ³ç ïàïîþ Ðèìñüêèì àáî ñï³ëüíà ìîëèòâà ï³ä ÷àñ ³íàâãóðàö³¿ Ïðåçèäåíòà â Ñîô³¿. — Êîëè â Óêðà¿íó ïðè¿æäæàâ ç îô³ö³éíèì â³çèòîì óæå ïîê³éíèé ²âàí Ïàâëî ²², ìè òàêîæ îòðèìàëè çàïðîøåííÿ íà

êîíôåñ³¿ é ö³ëîìó ñâ³ò³. Õðèñòîñ ñêàçàâ, ùî «ÿê õî÷åòå, ùîá ç âàìè ÷èíèëè ëþäè, òàê ³ âè ÷èí³òü ç íèìè». Ïàïà — íå íàø ñâÿòèé, íå íàø ë³äåð, àëå, ç ëþäñüêîãî áîêó, ìè ïîâèíí³ ïîâàæàòè òèõ, õòî íà÷àëüñòâóº â ³íøèõ êîíôåñ³ÿõ. Íà ð³âí³ ëþäåé Õðèñòîñ í³êîëè í³êîãî íå ïðèíèæóâàâ. ² íàøå ñï³ëêóâàííÿ ç ²âàíîì Ïàâëîì ²² áóëî íà ð³âí³ ëþäèíè ç ëþäèíîþ. Äëÿ òèõ, õòî ñïîâ³äóº öþ â³ðó, â³í áóâ ÿê ñâÿòèé, ÿê îñîáëèâà ëþäèíà. Äëÿ ìåíå â³í áóâ ïðîñòî ÿê ñëóæèòåëü öåðêâè, áåç óñ³õ òèõ òèòóë³â, ÿê³ éîìó ïðèïèñóâàëè. ² öÿ ìàéæå äâîãîäèííà ñï³ëüí³ñòü äàëà ñâ³é ðåçóëüòàò. Ðèìñüêî-êàòîëèêè ñüîãîäí³ äóæå ñèìïàòèçóþòü íàì ÷åðåç òå, ùî ìè ïîøàíóâàëè ¿õíüîãî ë³äåðà, ³ êîëè ìè ¿õ çàïðîøóâàëè, âîíè äî íàñ éäóòü. Ìè ïîâèíí³ øóêàòè ì³ñöå, äå ìè ìîæåìî çðîáèòè ùîñü äîáðå. Êîëè íàñ íå ïðîñÿòü, ìè íå éäåìî, à ÿêùî ïðîñÿòü — ìè ïîâèíí³ âèêîðèñòîâóâàòè òàê³ çáëèæóþ÷³ ìî-

çóñòð³÷ ç íèì. ß ðîçäóìóâàâ: ÷è éòè, ÷è íå éòè. ² ìåí³ ïðèéøëà òàêà äóìêà ç Ïèñàííÿ: «Êîìó ÷åñòü — òîìó ÷åñòü». Íàøà Öåðêâà â ìî¿é îñîá³ ï³øëà íà çóñòð³÷ ç Ïàïîþ ÿê ç ëþäèíîþ, ÿê ç õðèñòèÿíèíîì, ÿêèé ìຠàâòîðèòåò ó ñâî¿é

ìåíòè. ß ÷óâ ïðî öüîãî êàòîëèöüêîãî ë³äåðà, ùî â³í âèçíàâ ïðîâèíè êàòîëèöüêî¿ Öåðêâè ùîäî ïðîòåñòàíò³â â Ñåðåäíüîâ³÷÷³. Êîëè éîãî çàïèòóâàëè, ÷è ìîæíà ñëóõàòè ïðîïîâ³ä³ Á³ëë³ Ãðåìà, òî â³í êàçàâ: «ß âñ³ì ðàäæó ïîñëóõàòè öþ ëþ-


äèíó». Öå âåëèêèé ïëþñ. ß ìàþ â³ðó, ùî Ãîñïîäü íå çàëèøèòü ³ ö³º¿ Öåðêâè. ³í øóêຠñêð³çü áîãîá³éíèõ ëþäåé. Õðèñòîñ í³êîëè íå ââàæàâ ëþäåé íå÷èñòèìè, ÿê ââàæàâ Ïåòðî Êîðíèë³ÿ. Òîáòî äî ëþäåé ïîòð³áíî ñòàâèòèñÿ òàê, ÿê â÷èòü ªâàíãåë³ÿ: «Âñ³õ ïîâàæàéòå, áðàòñòâî ëþá³òü, öàðÿ øàíóéòå, Áîãà á³éòåñÿ». Òîáòî ìè ïîâèíí³ âèÿâëÿòè äî ëþäåé ïîâàãó. Òàê ìåíå â÷èòü Ñëîâî Áîæå. ß â³ðþ, ùî íàøà äóõîâí³ñòü äຠíàì ìîæëèâ³ñòü ïðîÿâëÿòè íàéâèùó ëþäÿí³ñòü. Òîìó ïîä³áí³ ïðîÿâè ïîâàãè òà ëþäÿíîñò³ äàþòü ðåçóëüòàòè: êàòîëèêè ñòàëè ñòàâèòèñÿ äî íàñ òåïë³øå. Öå îçíà÷àº, ùî êîëè ÿ ¿ì ùîñü ñêàæó, çàïðîïîíóþ — âîíè ïðèéìóòü öå, ¿õíº ñåðöå òåïåð â³äêðèòå äëÿ íàñ. Áîã äàâ ìåí³ ìîæëèâ³ñòü çóñòð³òè öèõ ëþäåé íà ìîºìó æèòòºâîìó øëÿõó, ³ ÿ äóìàþ, ùî öå íå âèïàäêîâî, ³ õî÷ó ç Áîæîþ äîïîìîãîþ âïëèâàòè íà âñ³õ ëþäåé äëÿ ñëàâè Áîæî¿. — ßêà ó÷àñòü Öåðêâè Õª Óêðà¿íè ó Âñåóêðà¿íñüê³é ðàä³ öåðêîâ, Íàðàä³ ïðåäñòàâíèê³â õðèñòèÿíñüêèõ öåðêîâ, Ðàä³ ïðîòåñòàíòñüêèõ öåðêîâ? — Âñåóêðà¿íñüêà ðàäà öåðêîâ áóëà ñòâîðåíà ç ³í³ö³àòèâè ïðåçèäåíòà â 1996 ðîö³ é â³äðàçó æ äî ¿¿ ñêëàäó ââ³éøëà Öåðêâà Õª. Íà ïî÷àòêó äóæå ìàëî ºâàíãåëüñüêèõ öåðêîâ óâ³éøëî òóäè. Öå çàñâ³ä÷èëî ïîâàãó äî íàøî¿ Öåðêâè ç áîêó äåðæàâè. Öå ãîâîðèëî ïðî òå, ùî ïðî íàñ çíàþòü, ç íàìè ðàõóþòüñÿ. ß ðîçö³íþþ öå ïîçèòèâíî. Öÿ Ðàäà äîïîìàãຠíàì çóñòð³÷àòèñÿ ç ãëàâàìè ³íøèõ êîíôåñ³é, âîíè ïðî íàñ á³ëüøå ä³çíàþòüñÿ, áà÷àòü, ùî ìè íå º ÿêîþñü çàêðèòîþ ñåêòîþ. Âîíè ìîæóòü ÷óòè íàø³ äóìêè, îçíàéîìèòèñÿ ç íàøîþ ïîçèö³ºþ. Íàøå áðàòñòâî âîíè îö³íþþòü ïî íàñ. ̳é ïîçèòèâíèé âïëèâ íà öþ Ðàäó ðîáèòü ïîçèòèâíèé ³ì³äæ íàø³é Öåðêâ³. Ìè ìîæåìî íà ð³âí³ Ðàäè öåðêîâ ï³äíÿòè ÿêóñü ïðîáëåìó, íàïðèêëàä, ìîðàë³ â äåðæàâ³, ìè ìîæåìî âèéòè íà øèðøå êîëî ëþäåé. Áî êîëè ìè îäí³ öå çðîáèìî, öå ìîæå áóòè «ãîëîñ âîëàþ÷îãî â ïóñòåë³». Àëå êîëè îá’ºäíóþòüñÿ ãëàâè öåðêîâ ³ âèõîäÿòü ç³ çâåðíåííÿì äî íàðîäó Óêðà¿íè, äî Ïðåçèäåíòà, Êàá³íåòó ̳í³ñòð³â, Âåðõîâíî¿ Ðàäè, òîä³ íàñ çìóøåí³ ñëóõàòè. Íàïðèêëàä, ìè âñ³ îäíîäóøíî çàÿâèëè íà âñþ Óêðà¿íó é ï³äïèñàëè â³äïîâ³äíèé ëèñò, ùî àáîðò — öå âáèâñòâî, ùî öå âåëèêèé ãð³õ. ² ïîä³áíèì

Âñåóêðà¿íñüêà Ðàäà Öåðêîâ ³ ðåë³ã³éíèõ îðãàí³çàö³é ïîäàëà ïðèêëàä îñîáëèâî¿ ïðàöüîâèòîñò³ 24 ëèñòîïàäà 2006 ðîêó â Êèºâ³ â ̳ñüêîìó Áóäèíêó â÷èòåëÿ ï³ä ãîëîâóâàííÿì Ñòàðøîãî ºïèñêîïà Óêðà¿íñüêî¿ Õðèñòèÿíñüêî¿ ªâàíãåëüñüêî¿ Öåðêâè Ëåîí³äà Ïàäóíà â³äáóëîñü ÷åðãîâå çàñ³äàííÿ Âñåóêðà¿íñüêî¿ Ðàäè Öåðêîâ ³ ðåë³ã³éíèõ îðãàí³çàö³é (ÂÐÖ³ÐÎ). Ïðèéíÿòî 5 çâåðíåíü ³ â³äêðèòèé ëèñò äî âëàäè òà ãðîìàäñüêîñò³, — ïîâ³äîìèëè ç ²íñòèòóòó ðåë³ã³éíî¿ ñâîáîäè. Äî ïîðÿäêó äåííîãî çàñ³äàííÿ Ðàäè áóëî âíåñåíî ïèòàííÿ ùîäî ñòàíó äåðæàâíî-êîíôåñ³éíèõ â³äíîñèí â Óêðà¿í³, çàêîíîäàâ÷îãî çàáåçïå÷åííÿ ä³ÿëüíîñò³ Öåðêîâ ³ ðåë³ã³éíèõ îðãàí³çàö³é òà çâåðíåíü ÂÐÖ³ÐÎ äî ïðåäñòàâíèê³â äåðæàâíî¿ âëàäè ùîäî ðîçâèòêó äåðæàâíî-êîíôåñ³éíèõ â³äíîñèí. Êåð³âíèêè ³ ïîâíîâàæí³ ïðåäñòàâíèêè êîíôåñ³é-÷ëåí³â ÂÐÖ³ÐÎ îáãîâîðèëè ïðîåêò íîâî¿ ðåäàêö³¿ Çàêîíó Óêðà¿íè «Ïðî ñâîáîäó ñîâ³ñò³ òà ðåë³ã³éí³ îðãàí³çàö³¿», ÿêèé áóâ ðîçðîáëåíèé Ðîáî÷îþ ãðóïîþ ïðè ̳í³ñòåðñòâ³ þñòèö³¿ Óêðà¿íè ³ ïðåäñòàâëåíèé íà çàñ³äàíí³. Òàêîæ áóëî ðîçãëÿíóòî íèçêó çâåðíåíü, ùî íàä³éøëè äî ÂÐÖ³ÐÎ, çîêðåìà, çâåðíåííÿ Óêðà¿íñüêîãî Á³áë³éíîãî Òîâàðèñòâà ùîäî çâ³ëüíåííÿ îïåðàö³é ç ³ìïîðòó áîãîñëóæáîâî¿ ë³òåðàòóðè â³ä ÏÄÂ. Çà ðåçóëüòàòàìè ðîçãëÿäó çàçíà÷åíèõ ïèòàíü ïîðÿäêó äåííîãî Âñåóêðà¿íñüêà Ðàäà Öåðêîâ ³ ðåë³ã³éíèõ îðãàí³çàö³é óõâàëèëà íàñòóïí³ äîêóìåíòè: — ³äêðèòèé ëèñò äî ãðîìàäñüêîñò³ ç ïðèâîäó ³í³ö³àòèâ ëåãàë³çàö³¿ òàê çâàíèõ îäíîñòàòåâèõ øëþá³â (ðåºñòðàö³¿ îäíîñòàòåâèõ ïàðòíåðñòâ); — Çâåðíåííÿ äî Ïðåçèäåíòà Óêðà¿íè ç ïðîïîçèö³ºþ óòâîðåííÿ ïðè Ïðåçèäåíòîâ³ Óêðà¿íè êîíñóëüòàòèâíîäîðàä÷îãî îðãàíó ç ïèòàíü ñâîáîäè ñîâ³ñò³ òà â³ðîñïîâ³äàííÿ; — Çâåðíåííÿ äî Ïðåçèäåíòà Óêðà¿íè, Ïðåì’ºðì³í³ñòðà Óêðà¿íè, Ãîëîâè Âåðõîâíî¿ Ðàäè Óêðà¿íè òà ë³äåð³â ïàðëàìåíòñüêèõ ôðàêö³é ùîäî çàêîíîäàâ÷îãî çàáåçïå÷åííÿ ä³ÿëüíîñò³ Öåðêîâ ³ ðåë³ã³éíèõ îðãàí³çàö³é; — Çâåðíåííÿ äî Ïðåì’ºð-ì³í³ñòðà Óêðà¿íè ùîäî âñòàíîâëåííÿ òàðèô³â çà ñïîæèòèé ãàç äëÿ ðåë³ã³éíèõ îðãàí³çàö³é íà ð³âí³ ÿê äëÿ íàñåëåííÿ; — Çâåðíåííÿ Âñåóêðà¿íñüêî¿ Ðàäè Öåðêîâ ³ ðåë³ã³éíèõ îðãàí³çàö³é äî Ïðåçèäåíòà Óêðà¿íè, Ïðåì’ºðì³í³ñòðà Óêðà¿íè òà Ãîëîâè Âåðõîâíî¿ Ðàäè Óêðà¿íè ùîäî ï³äòðèìêè Âñåóêðà¿íñüêîãî Ñîþçó Îá’ºäíàíü ºâàíãåëüñüêèõ õðèñòèÿí-áàïòèñò³â ó ïèòàíí³ çàõèñòó ìàéíîâèõ ïðàâ íà áóä³âëþ êàíöåëÿ𳿠ÂÑΪÕÁ. Êð³ì ÷ëåí³â ÂÐÖ³ÐÎ, ó çàñ³äàíí³ òàêîæ âçÿëè ó÷àñòü ðàäíèê Ñåêðåòàð³àòó Ïðåçèäåíòà Óêðà¿íè Î.Ñàãàí, ïðåäñòàâíèêè ïàðëàìåíòñüêèõ ôðàêö³é: â³ä Ïàðò³¿ ðåã³îí³â – íàðîäíèé äåïóòàò Óêðà¿íè Þ.Áîëäèðºâ, â³ä ÁÞÒ – Ñ.Áóãàé; ïðåäñòàâíèêè ̳í³ñòåðñòâà þñòèö³¿ Óêðà¿íè, äèðåêòîð ²íñòèòóòó ðåë³ã³éíî¿ ñâîáîäè Î.Çàºöü, à òàêîæ ïðåäñòàâíèêè Ç̲. www.risu.org.ua

19


ñïîñîáîì ìîæíà çðîáèòè áàãàòî äîáðèõ ñïðàâ. Ìè ìîæåìî ³í³ö³þâàòè ÿê³ñü ïðîïîçèö³¿, òàê³, ÿê ïðîâåäåííÿ Äíÿ ïîäÿêè. ×åðåç Âñåóêðà¿íñüêó ðàäó öåðêîâ ìè ìîæåìî âíåñòè ïðîïîçèö³þ ïðÿìî Ïðåçèäåíòó, ìè ìîæåìî ñêàçàòè äåïóòàòàì,

ðåä âèáîðàìè Ïðåçèäåíòà ç ïðåäñòàâíèê³â õðèñòèÿíñüêèõ öåðêîâ óòâîðèëàñÿ Íàðàäà ïðåäñòàâíèê³â õðèñòèÿíñüêèõ öåðêîâ, äî ðå÷³, ñïîíòàííî, ç íàøî¿ ³í³ö³àòèâè. Òóäè óâ³éøëè öåðêâè, ÿê³ íå äàëè ñåáå âòÿãíóòè â áðóäí³ êàìïàí³¿,

Êàá³íåòó ̳í³ñòð³â. Êîëè á ìè áóëè îäèíîê³, íàñ í³õòî á ñëóõàòè íå çàõîò³â. Òîìó ÿ ââàæàþ, ùî öÿ íàãîäà äàíà â³ä Áîãà. Íåõàé íå â³äðàçó ùîñü âèéäå, àëå âæå áàãàòî ïîçèòèâíîãî çðîáëåíî. Ìè ìàºìî â³äãóêè ç-çà êîðäîíó, òàì äèâóþòüñÿ, ùî êîíôåñ³¿ òàêèõ ð³çíèõ ïîãëÿä³â ðàçîì çáèðàþòüñÿ, ðàäÿòüñÿ, ùîñü âèð³øóþòü. Çâè÷àéíî, áóëè ñïðîáè, ùîá âèêîðèñòàòè Ðàäó öåðêîâ â ïîë³òè÷íèõ ö³ëÿõ, îñîáëèâî ïåðåä âèáîðàìè. Àëå ÷èìàëî ç íàñ íå çãîäèëîñÿ ç òàêîþ ïîçèö³ºþ. Ìè º äëÿ òîãî, ùîá äàâàòè äîáð³ ïîðàäè, êîëè íàñ ïðîñÿòü, áðàòè ó÷àñòü ó òèõ çàõîäàõ, ÿê³ íåñóòü ïîçèòèâ ³ çáóäîâó ñóñï³ëüñòâó. Àëå ìè íå äîçâîëèìî âòÿãóâàòè ñåáå â çàêàçí³ ïîë³òè÷í³ ³ãðè êåð³âíèê³â ÷è ìîæíîâëàäö³â.  öüîìó ìè ïîâèíí³ áóòè àêóðàòíèìè é îáåðåæíèìè, áî çà íàìè ³äóòü ñîòí³ òèñÿ÷ ëþäåé. Òîìó, ÿê àëüòåðíàòèâà, ïå-

â³äìîâèëèñÿ ï³äïèñàòè ïåðåä âèáîðàìè àíòèíàðîäí³ çàÿâè. Ìè ñêàçàëè, ùî òàêîãî ï³äïèñóâàòè íå áóäåìî, áî íå õî÷åìî ñòîÿòè í³ íà îäí³é ñòîðîí³, í³ íà äðóã³é, àëå ÿê äóõîâåíñòâî, ÿê öåðêâà, ìè ëþáèìî âñ³õ ëþäåé. Öå äóæå çáëèçèëî íàñ, ï³äøòîâõíóëî äî ñåðéîçíèõ äóìîê. Ìè çâåðòàëèñÿ äî íàðîäó, ùîá âîíè áóëè ñïîê³éí³, ùîá äóìàëè ïåðåä òèì, ÿê çðîáèòè âèá³ð, ïðèñëóõîâóâàëèñÿ äî ñâîãî ñåðöÿ. ² óñ³ ñâî¿ ëèñòè, ñâî¿ ñëîâà ìè îñíîâóâàëè íà ñëîâ³ Áîæîìó, ÿêèì êåðóºìîñÿ, ÿêå ïðîïîâ³äóºìî â íàøèõ öåðêâàõ. Óòâîðåíà òàêîæ ³ Ðàäà ïðîòåñòàíòñüêèõ öåðêîâ, ³ öå òàêîæ áóëà íàøà ³í³ö³àòèâà. Ìåòà ¿¿ óòâîðåííÿ — ùîá ºâàíãåëüñüê³ öåðêâè, öå ðîçìà¿òòÿ äóìîê, çáëèçèòè îäíó ç îäíîþ, ÷³òêî îêðåñëèòè ìåæ³, çà ÿêèìè ïî÷èíàºòüñÿ íåºâàíãåëüñüêà ïîâåä³íêà, íåºâàíãåëüñüêèé äóõ, à ùîñü, ùî ï³äðèâàº

20

àâòîðèòåò ºâàíãåëüñüêèõ öåðêîâ. Ìè õîò³ëè ö³ºþ íàðàäîþ íå äîïóñòèòè åêñòðåì³ñòñüêèõ ïðîÿâ³â ç áîêó äåÿêèõ íîâ³òí³õ ðóõ³â, ÿê³ êîìïðîìåòóþòü ºâàíãåëüñüêèé ðóõ â Óêðà¿í³, íà çðàçîê ëºäÿºâñüêèõ çàÿâ. Òàê³ ë³äåðè, òàê³ öåðêâè âåäóòü ñåáå íå â ìåæàõ Ïèñàííÿ, ³ íàì áîëÿ÷å íà öå äèâèòèñÿ. Òîìó ìè ñòâîðèëè ºâàíãåëüñüêîïðîòåñòàíòñüêó íàðàäó öåðêîâ, ùîá ìàòè ñï³ëüíó ïîçèö³þ â ïèòàííÿõ ñòàâëåííÿ äî ñó÷àñíèõ íåºâàíãåëüñüêèõ ñëóæ³íü. — Ùî âè ìîæåòå â³äïîâ³ñòè òèì öåðêâàì, òèì ñëóæèòåëÿì, ÿê³ ïðèíöèïîâî íå õî÷óòü ìàòè í³ÿêèõ ñòîñóíê³â ç ³íøèìè öåðêâàìè, ñîþçàìè, îá’ºäíàííÿìè íà ï³äñòàâ³ «÷èñòîòè â÷åííÿ». Íàéá³ëüø ïîøèðåíèì ¿õí³ì àðãóìåíòîì º: «Òà âîíè òàì õàðèçìàò³þ ðîçâåëè», «Ïîäèâ³òüñÿ, ÿê³ öåðêâè âîíè ïðèéìàþòü â òîé Ñîþç». — ͳõòî íå ìîæå ç³ ñòîâ³äñîòêîâîþ âïåâíåí³ñòþ ñêàçàòè, ùî â³í âñå ðîáèòü áåçäîãàííî. Á³áë³ÿ êàæå, ùî âñ³ ìè áàãàòî ãð³øèìî, ïîìèëÿºìîñÿ. Íåìຠñüîãîäí³ áðàòñòâà, ÿêå á ïðåòåíäóâàëî íà ñòîâ³äñîòêîâó ÷èñòîòó. ² Ãîñïîäü öå çíàº. Òîìó ìè ìàºìî âèõîäèòè ç á³áë³éíî¿ ïîçèö³¿, ùî òàêå ñâÿò³ñòü, ïîäèâèòèñÿ íà àïîñòîë³â, íà æèòòÿ ñâÿòèõ, ÿê³ áóëè ðàí³øå.  êîæíîãî º ñâ³é ð³ñò, ñâîÿ äóõîâíà ïîçèö³ÿ ³ ò.³. Ìè í³êîëè íå áóäåìî ìàòè ºäíîñò³ íà áàç³ ëèøå îäíèõ ïîãëÿä³â. Êîæåí øóêຠòàêîãî îòî÷åííÿ, äî ÿêîãî â³í äîçð³â. Êîìóñü ïîäîáàºòüñÿ çáèðàòèñÿ ïî õàòàõ, ùîñü íà çðàçîê ñ³ìåéíîãî âîãíèùà, âóçåíüêå êîëî, «ìàëåíüêå ñòàäî». Öå ¿õí³é ð³âåíü ³ äàë³ âîíè íå ðîñòóòü. Àëå ÿêà Õðèñòîâà ïîçèö³ÿ? ³í éøîâ ó ì³ñòà, ñåëà, â çàâóëêè — áóäü-êîëè òàê ùî àæ øîêóâàâ êíèæíèê³â ³ ôà-


ðèñå¿â, ÿê³ êàçàëè: «×îìó âàø Â÷èòåëü ç íèìè ¿ñòü?» Ïîçèö³ÿ Õðèñòîâà äëÿ ìåíå ³äåàëüíà. ³í í³êîãî íå ââàæàâ çà íå÷èñòèõ. ² ÿêùî ìè — â³ðóþ÷³ ëþäè, íàðîäæåí³ çãîðè, ìè íå ïîâèíí³ çâåðòàòè óâàãó íà ð³çíèöþ â ïîãëÿäàõ, ÿêùî, çðîçóì³ëî, îòî÷åííÿ, ïåðåáóâàííÿ â ÿêîìóñü ì³ñö³ íå º ãð³õîì. Ìè ìîæåìî ìàòè â ñ³ì’¿ áàãàòî ä³òåé. Âñ³ âîíè ð³çí³, àëå â³ä îäíîãî áàòüêà é â³ä îäí³º¿ ìàòåð³. гçí³ õàðàêòåðè, ð³çíà ïîâåä³íêà ³ íàâ³òü ñòàâëåííÿ äî áàòüê³â ð³çíå, àëå ìè ¿õ ëþáèìî, áî òî íàø³ ä³òè. ª öåðêâè, â ÿêèõ ïðîïîâ³äóþòü íåºâàíãåëüñüêå â÷åííÿ. Ñêàæ³ìî, ìè íå çã³äí³ ç³ â÷åííÿì ïðîöâ³òàííÿ, ìè íå çã³äí³ ç â÷åííÿì, çã³äíî ÿêîãî âñ³ ìàþòü áóòè çäîðîâ³. Òàê³ äîêòðèíè, ÿê òè äàé Áîãîâ³ — ³ ³í äàñòü òîá³ — ïàõíóòü êîðèñëèâ³ñòþ, âèãîäîþ. Öå íå ºâàíãåëüñüêà äîðîãà. Àëå ÿêùî â³ðóþ÷³ â öèõ öåðêâàõ ùèðî óâ³ðóâàëè, à ¿ì òàêó äîêòðèíó íàâ’ÿçàëè, òî íàä³ÿ ùå íå âòðà÷åíà, âîíè ìîæóòü ³ çâ³ëüíèòèñÿ â³ä öüîãî. Ãîñïîäü äî àíãå-

ëà Åôåñüêî¿ öåðêâè êàæå: «ß çíàþ òâîþ â³ðó, òâî¿ ä³ëà, òâîº òåðï³ííÿ... Àëå ìàþ ïðîòè òåáå, ùî òè çàëèøèâ ñâîþ ïåðøó ëþáîâ, ùî òè äîïóñêàºø íèêîëà¿ò³â... » Òîáòî âñ³ëÿê³ â÷åííÿ ³ òîä³ âêðàäàëèñÿ â Öåðêâó, àëå Öåðêâà çàâæäè ëèøàºòüñÿ âëàñí³ñòþ Õðèñòîâîþ, íåçâàæàþ÷è íà òå, ùî òóäè ùîñü âêðàëîñÿ. Ìè íå ìîæåìî âèãíàòè ç äîìó âëàñíó äèòèíó ÷åðåç òå ùî âîíà çàõâîð³ëà ÷è íåñëóõíÿíà. Ìè ¿¿ ë³êóºìî. Òîæ íå ââàæàéìî, ùî ìè íàéñâÿò³ø³, íàé÷èñò³ø³, à âñ³ ³íø³ íå òàê³ ³ ç íèìè íàâ³òü íå âàðòî ñï³ëêóâàòèñÿ. Íàñ ºäíຠâ³ðà â Õðèñòà, æåðòâà Õðèñòîâà, Äóõ Ñâÿòèé, ñòàâëåííÿ îäèí äî îäíîãî. Íàâ³òü â îäí³é ñ³ì’¿ íå çàâæäè ìîæíà çíàéòè îäíîäóìíîñò³, íå ãîâîðÿ÷è âæå ïðî áðàòñòâî.  æîäí³é öåðêâ³ íåìà òàêîãî, ÿê áè íàì õîò³ëîñÿ. Ìîÿ ïîçèö³ÿ òàêà: Áîã ëþáèòü âñ³õ ëþäåé, õî÷å ùîá âñ³ çðîñòàëè. Àëå òîé ðîñòå, à òîé íå ðîñòå; òîé çàõâîð³â, à òîé ïåðåð³ñ. ² ïîêè ëþäèíà æèâà — º íàä³ÿ, ùî âîíà ìîæå îçäîðîâèòèñÿ, º

íàä³ÿ, ùî âîíà ìîæå ïðèéòè áëèæ÷å äî Áîãà. Ìè íå ïîâèíí³ ãóáèòè íà䳿 é â³äêèäàòè ëþäåé, áî âîíè íå òàê³ ÿê ìè. Òîìó ïîãëÿä íà ºäí³ñòü çàëåæèòü â³ä íàøîãî îñîáèñòîãî ï³çíàííÿ Áîãà. ßêùî ìè Éîãî ï³çíàëè, òî íàøå ñåðöå øèðîêå ³ ìè âñ³õ âì³ñòèìî, êð³ì ãð³õà. Êîëè íàøå ñåðöå âóçåíüêå, òî ìè í³êîãî íå âì³ñòèìî, õ³áà ùî ñàì³ òóäè âë³çåìî ³, ìîæå, äåõòî ñõîæèé äî íàñ. ²ñóñ ÷îòèðè ðàçè â Ãåôñèìàíñüê³é ìîëèòâ³ áëàãàâ Íåáåñíîãî Îòöÿ ïðî ºäí³ñòü íàðîäó Áîæîãî, áî ³í çíàâ, ùî öå äóæå ñêëàäíà ñïðàâà. Ìè ïîâèíí³ áóòè ãîòîâ³ ïðîñòÿãíóòè ðóêó äðóæáè, ùîá ëþäè áëèæ÷å ï³ä³éøëè äî Áîãà, á³ëüøå øóêàëè Áîãà, á³ëüøå çðîñòàëè â â³ð³, àí³æ àíàë³çóâàëè áðàòà ÷è ñåñòðó.  öüîìó ïîìèëêà áàãàòüîõ â³ðóþ÷èõ ëþäåé. dzáðàòè âñ³õ äîêóïè íåìîæëèâî, àëå ëþáèòè âñ³õ ìîæëèâî. ² ïðîïîâ³äóâàòè öþ ëþáîâ, ïðîïîâ³äóâàòè Õðèñòà ³ çàêëèêàòè äî ºäíîñò³, çàîõî÷óâàòè äî ºäíîñò³, âñå ðîáèòè, ùîá íå çðóéíóâàòè ¿¿.

6-8 ëèïíÿ â Êèºâ³ íà Íàö³îíàëüíîìó ñïîðòèâíîìó êîìïëåêñ³ «Îë³ìï³éñüêèé» â³äáóäåòüñÿ «Ôåñòèâàëü íà䳿» ç ó÷àñòþ Ôðàíêë³íà Ãðåìà — ºâàíãåë³çàö³éíèé çàõ³ä, ÿêèé çáåðå äåñÿòêè òèñÿ÷ óêðà¿íö³â ç ºäèíîþ ìåòîþ: ïðîñëàâèòè Áîãà é ðîçêàçàòè ëþäÿì ïðî äîðîãó ñïàñ³ííÿ òà â³÷íó íàä³þ. Ó éîãî ï³äãîòîâö³ çàä³ÿí³ òèñÿ÷³ õðèñòèÿí íåçàëåæíî â³ä ¿õíüî¿ êîíôåñ³éíî¿ ïðèíàëåæíîñò³. Âîíè áóäóòü ñëóæèòè íà ð³çíèõ ä³ëÿíêàõ, çà ð³çíèìè íàïðÿìêàìè, ÿê ó ï³äãîòîâö³, òàê ³ ï³ä ÷àñ ïðîâåäåííÿ ôåñòèâàëþ: ìîëîä³æíå, ñåñòðèíñüêå ñëóæ³ííÿ, äóøåîï³êóíñòâî, Àíäð³¿âñüêèé ðóõ, îá’ºäíàíèé ñï³â, ïðèâåçåííÿ ëþäåé íà ñòàä³îí, ô³íàíñîâèé â³ää³ë. Âæå çàðàç ³äå àêòèâíà ïðàöÿ â öüîìó íàïðÿìêó. Îðãàí³çàòîðè ôåñòèâàëþ çàêëèêàþòü óñ³õ õðèñòèÿí Óêðà¿íè ìîëèòèñÿ çà ïðîâåäåííÿ ö³º¿ ãðàíä³îçíî¿ ºâàíãåë³çàö³¿, âçÿòè â í³é ó÷àñòü ³ îñîáëèâî â Àíäð³¿âñüêîìó ðóñ³. Éîãî ñóòü ïîëÿãຠâ òîìó, ùîá êîæåí, õòî çóñòð³âñÿ ç Õðèñòîì, ì³ã, ÿê êîëèñü àïîñòîë Àíäð³é, ïðèâåñòè äî Ñïàñèòåëÿ ñâî¿õ çíàéîìèõ òà äðóç³â.

21


Îäíîäóøíà

Âñ³ âîíè îäíîäóøíî áóëè íà íåâïèíí³é ìîëèòâ³, ³ç æ³íêàìè, ³ ç Ìàð³ºþ, ìàò³ð’þ ²ñóñîâîþ, òà ç áðàòàìè Éîãî» (ij¿ 1:14). — Åâåë³í, öÿ öåðêâà çîâñ³ì íå ñõîæà íà òó, ÿêó ìè ëèøèëè. Ùî â³äáóëîñÿ? ̳ñ³îíåðö³, ÿêà ùîéíî ïîâåðíóëàñÿ, ÿ â³äïîâ³ëà: — ³äïîâ³äü ïðîñòà. Çà ò³ ÷îòèðè ðîêè, ÿê³ òè ç ÷îëîâ³êîì ïðîâåëà â Åô³îﳿ, ìè íàâ÷èëèñÿ ìîëèòèñÿ. Ïîò³ì ÿ ðîçïîâ³ëà ¿é, ùî âñå ïî÷àëîñÿ â 1968 ðîö³. Çàñòîñîâóþ÷è ð³çíîìàí³òí³ ìîëèòîâí³ ìåòîäè, ìè çíàéøëè íîâèé, ÿêèé íàçâàëè «îäíîäóøíà ìîëèòâà» — ìîëèòâà â íåâåëèêèõ ãðóïàõ.  öüîìó íàì äîïîìîãëà Êíèãà ijé àïîñòîë³â: «², ïðîð³êøè îöå, ÿê äèâèëèñü âîíè, ³í óãîðó âîçíîñèòèñü ñòàâ, à õìàðà çàáðàëà Éîãî çïåðåä ¿õí³õ î÷åé... Òîä³ âîíè ïîâåðíóëèñü äî ªðóñàëèìó ç ãîðè, ùî Îëèâíîþ çâåòüñÿ, ³ ùî çíàõîäèòüñÿ ïîáëèçüêî ªðóñàëèìó, íà â³ääàëü äîðîãè

22

ñóáîòíüîãî äíÿ. À ïðèéøîâøè, óâ³éøëè âîíè â ãîðíèöþ, äå é ïåðåáóâàëè: Ïåòðî òà ²âàí, òà ßê³â òà Àíäð³é, Ïèëèï òà Ôîìà, Âàðôîëîì³é òà Ìàòâ³é, ßê³â Àëôå¿â òà Ñèìîí Çèëîò, òà Þäà ßêîâ³â. Âñ³ âîíè îäíîäóøíî áóëè íà íåâïèíí³é ìîëèòâ³, ³ç æ³íêàìè, ³ ç Ìàð³ºþ, ìàò³ð’þ ²ñóñîâîþ, òà ç áðàòàìè Éîãî» (ij¿ 1:9, 12-14, êóðñèâîì âèä³ëåíî ìíîþ). Ìè áóëè ïðèºìíî çäèâîâàí³, êîëè ä³çíàëèñÿ, ùî æ³íêè áóëè çàëó÷åí³ äî æèòòÿ ïåðøîàïîñòîëüñüêî¿ öåðêâè â òàêèé âàæëèâèé ÷àñ. Ñåðåä íèõ áóëà é Ìàð³ÿ, ìàòè ²ñóñîâà.  ö³é îñòàíí³é çãàäö³ ïðî íå¿, â Íîâîìó Çàïîâ³ò³ âîíà ñòîÿëà ïåðåä ëèöåì Áîãà â ìîëèòâ³ ðàçîì ç Éîãî ó÷íÿìè, áðàòàìè é ³íøèìè æ³íêàìè. ×è íå õîò³ëè á ³ âè áóòè ç íèìè â ò³é ãîðíèö³? ßê âè ãàäàºòå, ïðî ùî âîíè ìîëèëèñÿ? Ìè íå ìîæåìî â³äïîâ³ñòè íà ö³ ïèòàííÿ, àëå ìè çíàºìî, ùî ¿õí³ ñåðöÿ áèëèñü â óí³ñîí, êîëè âîíè îäíîäóøíî ìîëèëèñÿ Áîãó.

²ñóñ, ¿õí³é Ãîñïîäü, ùîéíî ïîêèíóâ Çåìëþ. ³í ùåç ç ¿õíüîãî ïîëÿ çîðó, àëå ö³ 120 ó÷í³â ìàëè ïðèâ³ëåé â³ä÷óâàòè Éîãî ïðèñóòí³ñòü ñåðåä íèõ â ö³é ãîðíèö³. Çîâñ³ì íåäàâíî ³í ãîâîðèâ ¿ì: «Áî äå äâîº ÷è òðîº â ²ì’ÿ Ìîº ç³áðàí³, — òàì ß ñåðåä íèõ» (Ìò. 18:20). ²ñóñ ãîâîðèâ ïðî òèõ, õòî ç³áðàí³ â ³ì’ÿ Éîãî, à íå â áóäü-ÿê³é ãðóï³ ëþäåé. Ò³ëüêè Ñâî¿ì ïîñë³äîâíèêàì ³í ïîîá³öÿâ áóòè ïðèñóòí³ì ñåðåä íèõ. Ìîëèòâà â ìàëèõ ãðóïàõ, ÷è ìåòîä îäíîäóøíî¿ ìîëèòâè, áàçóºòüñÿ íà ïðèâ³ëå¿ ìîëèòèñÿ â ³ì’ÿ ²ñóñà é ï³äõîäèòü ëèøå ïîñë³äîâíèêàì Õðèñòà.

Ãîñïîäè, íàâ÷è íàñ ìîëèòèñÿ

Ìè ìîæåìî ùå äå÷îãî íàâ÷èòèñÿ ç ö³º¿ ìîëèòâ³ â ãîðíèö³. Ó÷í³ çàñòîñîâóâàëè íà ïðàêòèö³ òå, ÷îãî ¿õ íàâ÷èâ ²ñóñ ùîäî ìîëèòâè, êîëè áóâ ç íèìè íà çåìë³. Ïîñë³äîâíèêè ²ñóñà â³ä÷óâàëè ñâîþ íåäîñêîíàë³ñòü, ñïîñòåð³ãàþ÷è ÷óäîâèé ïðèêëàä ìîëèòîâíîãî æè-


ÌÎËÈÒÂÀ òòÿ Ñâîãî Ãîñïîäà. Âîíè òàê âèñëîâèëè ñâîþ ïîòðåáó: «Ãîñïîäè, íàâ÷è íàñ ìîëèòèñÿ...» (Ëê.11:1). ²ñòèíí³ ïîñë³äîâíèêè ²ñóñà é ñüîãîäí³ â³ä÷óâàþòü òàêó ïîòðåáó. Äèâíèì º òå, ùî ìè ñòóêàºìî â äâåð³, äçâîíèìî ïî òåëåôîíó, çàïðîøóþ÷è ëþäåé íà ìîëèòîâí³ ç³áðàííÿ, ëèøå äëÿ òîãî, ùîá âèÿâèòè, ùî ìè íå çíàºìî, ÿê ìîëèòèñÿ. ß áóëà îäí³ºþ ç 11 ëþäåé, ÿê³ äîïîìàãàëè îðãàí³çóâàòè 5000 ìîëèòîâíèõ ãðóï äëÿ ºâàíãåë³çàö³éíî¿ êàìïàí³¿ Á³ëë³ Ãðåìà, ÿêà ïðîõîäèëà â íàøîìó ðåã³îí³. ϳçí³øå ìè ÷óëè, ùî â äåÿêèõ ãðóïàõ â³äáóâàºòüñÿ ùîñü äèâîâèæíå, òîìó ùî æ³íêè ìîëèëèñÿ ïðîòÿãîì ï’ÿòè òèæí³â äî ³ ï³ä ÷àñ êàìïàí³¿. Àëå ñîòí³ æ³íîê ãîâîðèëè ìåí³: «Ìè çðîáèëè âñå, ùî âè íàì ãîâîðèëè. Ìè ñòóêàëè â äâåð³, ìè òåëåôîíóâàëè ñóñ³äàì. Ìè âñå öå ðîáèëè, àëå ðîçãóáèëèñÿ, êîëè ç³áðàëèñÿ ðàçîì. Ìè íå çíàëè ÿê ìîëèòèñÿ». ³äïîâ³äü ²ñóñà Éîãî ó÷íÿì ³ íàì äóæå ïðîñòà é ÷óäîâà: «Êîëè ìîëèòåñÿ, ãîâîð³òü: «Îò÷å íàø, ùî ºñè íà íåáåñàõ!..» Âè öå âï³çíàºòå, ÷è íå òàê? Öå ïî÷àòîê ìîëèòâè, ÿêó ìè ÷àñòî íàçèâàºìî «Ãîñïîäíüîþ». Ùî òàêå ìîëèòâà? Ñïðàâæíÿ ìîëèòâà — öå ïðîñòî ðîçìîâà ç Áîãîì, íàøèì Îòöåì. ²ñóñ íå ñêàçàâ: «Êîëè ìîëèòåñÿ, ãîâîð³òü: «Ì³é Îò÷å». ³í âèêîðèñòàâ ìíîæèíó: «Îò÷å íàø». Â³í º âàøèì Îòöåì, ìî¿ì Îòöåì, Îòöåì ²ñóñà — «Îò÷å íàø, ùî ºñè íà íåáåñàõ!» Ìîëèòèñÿ — öå òàê ïðîñòî, öå çâè÷àéíà ðîçìîâà ç Áîãîì.

Ïåðåì³íè

Êîëè ëþäè ìîëÿòüñÿ ðàçîì, îäíîäóøíî êëè÷ó÷è äî íàøî-

ãî Íåáåñíîãî Áàòüêà â ³ì’ÿ ²ñóñà, òîä³ ïî÷èíàþòüñÿ çì³íè. ̳íÿºòüñÿ íàøå æèòòÿ, íàø³ ñ³ì’¿, íàø³ öåðêâè, ëþäè, ÿê³ æèâóòü ðàçîì ç íàìè. Çì³íè â³äáóâàþòüñÿ íå òîä³, êîëè ìè â÷èìîñÿ ÿê ìîëèòèñÿ, íå òîä³, êîëè ìè ãîâîðèìî ïðî ìîëèòâó, ³ íàâ³òü íå òîä³, êîëè ìè çàïàì’ÿòîâóºìî ÷óäîâ³ â³ðø³ ç Ïèñàííÿ ïðî ìîëèòâó. Çì³íè ïî÷èíàþòüñÿ òîä³, êîëè ìè ìîëèìîñÿ. ² ìè íå ñòðàæäàºìî â³ä «ïàðàë³çóþ÷îãî àíàë³çóâàííÿ». Ìè íå ïàðàë³çîâàí³ ïðîöåñîì àíàë³çó ìîëèòâè, à ïðèíîñèìî ïðîáëåìè â ìîëèòâ³ äî Áîãà. Âè êîëè-íåáóäü ìîëèëèñü â ãðóï³, êîëè õòîñü ìîëèòüñÿ äîâãî? Âè ïîì³÷àëè, ùî íàñïðàâä³ âè íå ìîëèòåñü ðàçîì ç ö³ºþ ëþäèíîþ? Çàì³ñòü öüîãî âè îáì³ðêîâóâàëè, ùî õîò³ëè á çãàäàòè â ìîëèòâ³, êîëè ïðèéäå âàøà ÷åðãà. Òàêå â³äáóâàëîñÿ ç³ ìíîþ, ³ ìî¿ äóìêè á³ãëè â òàêîìó íàïðÿìêó: «Ãîñïîäè, íàãàäàé ìåí³... Î, õî÷à á íå çàáóòè öüîãî!.. Òàê, öå õîðîøå ïðîõàííÿ... Ñïà-

ñèá³, Ãîñïîäè, ùî Òè íàãàäàâ ìåí³ ïðî öå». Ïîò³ì ÿ â äóìêàõ ïîâåðòàëàñÿ íà ïî÷àòîê ³ çàãèíàëà íà ïàëüöÿõ âñ³ ìîëèòîâí³ ïðîõàííÿ, ÿê³ ïîòð³áíî áóëî çãàäàòè. Ïîò³ì ÿ îáäóìóâàëà, ÿêèé ó ìåíå ìàâ áè áóòè âñòóï, ÷è ÿê ìåí³ ïîòð³áíî áóëî á çàê³í÷èòè ìîëèòâó. Ïîêè õòîñü ìîëèâñÿ, ÿ ïëàíóâàëà íàïåðåä ñâîþ ìîëèòâó, çàì³ñòü òîãî, ùîá òèõåíüêî ìîëèòèñÿ ç òèì, õòî ìîëèòüñÿ âãîëîñ. Öå íå îäíîäóøíà ìîëèòâà. Êîæåí ÷ëåí ãðóïè îäíîäóøíî ìîëèòüñÿ ç ò³ºþ ëþäèíîþ, ÿêà ìîëèòüñÿ âãîëîñ, ê³ëüê³ñòü ìîëèòîâ, ÿê³ ëèíóòü äî íåáà, çá³ëüøóºòüñÿ â ñò³ëüêè ðàç³â, ñê³ëüêè ëþäåé ìîëèòüñÿ ðàçîì. Íàñê³ëüêè á³ëüøå ñèëè â ìîëèòâ³, êîëè âñ³ ó÷àñíèêè ä³éñíî ìîëÿòüñÿ îäíîäóøíî! Ìîëèòâà äëÿ âàñ: «Îò÷å Íåáåñíèé, íàâ÷è ìåíå ìîëèòèñÿ îäíîäóøíî ç ³íøèìè ëþäüìè, íåñó÷è ¿õí³ òÿãàð³, ðîçä³ëÿþ÷è ðàäîñò³ é ï³äíîñÿ÷è ïðîõàííÿ». Åâåë³í ÊвÑÒÅÍÑÎÍ

Íà Äí³ Á³á볿 Þùåíêó ïåðåäàëè 7-ì³ëüéîííèé åêçåìïëÿð Á³á볿 29 æîâòíÿ 2006 ðîêó Êè¿âñüêèé ì³ñüêèé ä³ì â÷èòåëÿ çóñòð³â ó÷àñíèê³â ñâÿòêóâàííÿ Äíÿ Á³á볿. ²í³ö³àòîðîì óðî÷èñòîñò³ îñü óæå ÷åòâåðòèé ð³ê ïîñï³ëü âèñòóïຠÓêðà¿íñüêå á³áë³éíå òîâàðèñòâî (ÓÁÒ). 2006 ð³ê áàãàòèé íà çíàìåíí³ äàòè, ïîâ’ÿçàí³ ç Áîæèì Ñëîâîì.  öüîìó ðîö³ Óêðà¿íà â³äçíà÷ຠ425-ð³÷÷ÿ Îñòðîçüêî¿ Á³á볿, ïåðøî¿ ïîâíî¿ ñëîâ’ÿíñüêî¿ Á³á볿, âèäàíî¿ ²âàíîì Ôåäîðîâèì ï³ä åã³äîþ óêðà¿íñüêîãî ìåöåíàòà êíÿçÿ Êîñòÿíòèíà Îñòðîçüêîãî. гâíî 130 ðîê³â òîìó ïîáà÷èâ ñâ³ò ïåðøèé ñèíîäàëüíèé ïåðåêëàä Á³á볿 ðîñ³éñüêîþ ìîâîþ. À 50 ðîê³â òîìó â ÑÐÑÐ âïåðøå áóëî äîçâîëåíî íàäðóêóâàòè îáìåæåíèé òèðàæ Á³áë³é. ² ùå îäíà çíàìåííà äàòà äëÿ Óêðà¿íè – 15 ðîê³â Óêðà¿íñüêîìó á³áë³éíîìó òîâàðèñòâó. Íà óðî÷èñòîìó ñâÿòêóâàíí³ Äíÿ Á³á볿 ÓÁÒ äîðó÷èëî Îëåñàíäðó Ñàãàíó, ðàäíèêó Ñåêðåòàð³àòó Ïðåçèäåíòà Óêðà¿íè, ïåðåäàòè ³êòîðó Þùåíêó 7-ì³ëüéîííèé åêçåìïëÿð Á³á볿. Ñàìå ñò³ëüêè çà 15 ðîê³â áóëî ðîçïîâñþäæåíî á³áë³éíî¿ ë³òåðàòóðè íà òåðèòî𳿠Óêðà¿íè Á³áë³éíèì òîâàðèñòâîì.

23


âiä÷èíÿþ÷è äâåði Àíòèõðèñòó ×àñòî ñêëàäàºòüñÿ âðàæåííÿ, ùî êîëè õðèñòèÿíè çáèðàþòüñÿ ðàçîì ³ íå çíàõîäÿòü òåìè äëÿ ðîçìîâè, âîíè ïî÷èíàþòü ïî÷åñóâàòè ñâî¿ ÿçèêè íà òåìó «Â³äñóòí³ñòü ºäíîñò³ é ëþáîâ³ â öåðêâ³». Íà ïî÷àòêó ñåðïíÿ ÿ íàïèñàâ ëèñòà â îðãàí³çàö³þ, ÿêà íà÷åáòî, ÿê æîäíà ³íøà, ïðàãíå äî âñåëåíñüêî¿ õðèñòèÿíñüêî¿ ºäíîñò³. Öå Âñåñâ³òíÿ Ðàäà Öåðêîâ — îðãàí³çàö³ÿ, ÿêà ââàæàºòüñÿ â³ññþ ó ñâ³òîâîìó õðèñòèÿíñüêîìó åêóìåí³÷íîìó ðóñ³ é ïðàãíå äî îðãàí³çàö³éíîãî îá’ºäíàííÿ âñ³õ õðèñòèÿíñüêèõ öåðêîâ ñâ³òó, à çà äåÿêèìè òåîð³ÿìè, é óñ³õ ðåë³ã³é â ö³ëîìó. Ñóìí³âè ñåðåä õðèñòèÿí ùîäî â³äïîâ³äíîñò³ ö³º¿ îðãàí³çàö³¿ á³áë³éíèì ñòàíäàðòàì âèíèêàëè ùå ç ÷àñ³â çàñíóâàííÿ ÂÐÖ. Ùîá äåòàëüí³øå ðîç³áðàòèñÿ â ïèòàíí³, ÿ çàéøîâ íà ²íòåðíåò-ñàéò ÂÐÖ. Íà ïåðøèé ïîãëÿä, âñå «äîáðîïðèñòîéíî ³ ñòàòå÷íî». Òà âñå æ ÿ â³ä÷óâ, ùî íå âñå òóò ÷èñòî. ß çâåðíóâñÿ äî «äðóç³â» ç ÂÐÖ ç ïåâíèìè çàïèòàííÿìè, ³ âîíè ï³äêèíóëè ìåí³ ñàìå òå äæåðåëî, ÿêå áóëî ïîòð³áíå. Äî ðå÷³, êîìó ö³êàâî, îô³ö³éíèé ñàéò ÂÐÖ — www.wcc-coe.org (ñàéò àíãëîìîâíèé).

˳áåðàëüí³ ïîãëÿäè — «Ï’ÿòà êîëîíà» â öåðêâ³

 ðåçóëüòàò³ á³ëüø óâàæíîãî ïåðåãëÿäó âñ³õ ïóáë³êàö³é ÂÐÖ ÿ íàòðàïèâ íà äóæå ö³êàâ³ íþàíñè. Ùîá ñòàòè ¿¿ íîâèì ÷ëåíîì, ïîòð³áíî â³äïîâ³äàòè ïåâíîìó ñòàòóòó. ² îñü ùî òàì íàïèñàíî: «Ðàäà Öåðêîâ áàçóºòüñÿ íà â³ð³ â ²ñóñà Õðèñòà ÿê Áîãà ³ Ñïàñèòåëÿ… Àëå öå íå º ãîëîâíèì êðèòåð³ºì, ùîá ñóäèòè ïðî öåðêâó ÷è ëþäèíó. Öåðêâà ìຠñâîáîäó ³íòåðïðåòóâàòè ñâîþ â³ðó ïî-ñâîºìó». ² ç öüîãî ì³ñöÿ ïî÷èíàþòü ðîçêðèâàòèñÿ ë³áåðàëüí³ ïðèíöèïè ÂÐÖ. ˳áåðàëüí³ ïîãëÿäè ïî÷àëè ïðîíèêàòè â õðèñòèÿíñüêå ñåðåäîâèùå ó ÕVII ñòîë³òò³, õî÷à ñâî¿ì êîð³ííÿì âîíè ñÿãàþòü õðèñòèÿíñüêî¿ ³ñòîð³¿. Ñåðåä â³äì³ííèõ ðèñ ë³áåðàë³â — çàïåðå÷åííÿ íåïîãð³øèìîñò³

24

Á³á볿. Àëå æ «óñå Ïèñàííÿ Áîãîì íàòõíåíå» (2 Òèì. 3:16). À êîëè íåìຠ³äåàëó ÿê òàêîãî, ìîæíà áåç îñîáëèâèõ ïðîáëåì óïðîâàäèòè â öåðêîâíå â÷åííÿ áóäü-ÿêó ëþäñüêó äîêòðèíó ÿê ³ñòèííó. Çâ³äñè é âèíèêëî ëîÿëüíå ñòàâëåííÿ äî ãîìîñåêñóàë³çìó â öåðêâ³. Áàãàòî õòî ïàì’ÿòàº, ÿê ð³ê òîìó â ÑØÀ ñïàëàõíóâ ñêàíäàë äîâêîëà äâîõ ñâÿùåíèê³â ªïèñêîïàëüíî¿ öåðêâè, ÿê³ ç³çíàëèñÿ ó ñâî¿é ãîìîñåêñóàëüí³é îð³ºíòàö³¿. Ö³ ñâÿùåíèêè î÷îëèëè «áëàêèòíèé ðóõ», ÿêèé âèìàãàâ áëàãîñëîâåííÿ öåðêâè íà ñâî¿ «øëþáè». ² ºïèñêîï ö³º¿ Öåðêâè Äæîí Ïàëìåð Êðîíåíáåðãåð ï³äòðèìàâ ñâÿùåíèê³âãå¿â ³ ñêàçàâ: «Íàñòàâ ÷àñ Öåðêâ³ çì³íþâàòè êàíîíè é ïåðåñòàòè ðîçãëÿäàòè øëþá ÿê ñîþç ëèøå ÷îëîâ³êà òà æ³íêè». Îñü î÷åâèäíèé ðåçóëüòàò

öåðêîâíîãî ë³áåðàë³çìó. À Á³áë³ÿ æ ÷³òêî êàæå, ùî ìóæåëîæíèêè Öàðñòâà Áîæîãî íå óñïàäêîâóþòü (äèâ. Êîð. 6:910). Ùå ðàí³øå, â ãðóäí³ 2001 ðîêó, Ðåôîðìàòîðñüêà òà Ëþòåðàíñüêà öåðêâè Ãîëëàí䳿 äàëè çãîäó íà «áëàãîñëîâåííÿ» îäíîñòàòåâèõ øëþá³â. Òàêèõ æå ïîãëÿä³â ïðèòðèìóþòüñÿ é ³íø³ ë³áåðàëüí³ äåíîì³íàö³¿ Ãîëëàí䳿 — ìåíîí³òè é Áðàòñòâî ðåìîíñòðàíò³â. Âñ³ ö³ êîíôåñ³¿, ÿê ³ ªïèñêîïàëüíà öåðêâà, º àêòèâíèìè ÷ëåíàìè Âñåñâ³òíüî¿ ðàäè öåðêîâ. Áåçóìîâíî, íå âñ³ ñëóæèòåë³ öèõ öåðêîâ îäíîçíà÷íî âèñòóïàþòü çà îäíîñòàòåâ³ øëþáè, àëå ¿õ äîñèòü áàãàòî ³ ¿õíÿ ê³ëüê³ñòü ïîñò³éíî çðîñòàº. Íèí³ õðèñòèÿíñüêèé ñâ³ò ä³ëèòüñÿ íà äâ³ ãðóïè (õî÷à öåé ïîä³ë º òðîõè ãðóáóâàòèì) — íà ìîäåðí³ñò³â-ë³áåðàë³â ³ ôóíäàìåíòàëüíèõ ñåïàðàòèñò³â. Äðóãà ãðóïà ïðîïîâ³äóº àáñîëþòíó íåïîãð³øèì³ñòü Á³á볿 ³ ñóâîðî çàñóäæóº ñï³ëüíå ñëóæ³ííÿ ç ë³áåðàëüíèìè öåðêâàìè. Êîíôë³êò ì³æ öèìè ãðóïàìè ç íîâîþ ñèëîþ ðîçãîð³âñÿ íà ïî÷àòêó ÕÕ ñòîë³òòÿ. Äî ðå÷³, â íàø ÷àñ ïðîñë³äêîâóºòñüÿ äóæå ö³êàâà òåíäåíö³ÿ, ÿêà ³ñíóâàëà ùå â ²V-V ñòîë³òòÿõ. Ñåïàðàòèñòè (â³ä àíãë. — «â³ää³ëåííÿ») ³ òîä³, ³ òåïåð ãîëîâíó óâàãó ïðèä³ëÿëè ñâÿòîñò³ é ÷èñòîò³ â öåðêâ³, òîä³ ÿê ë³áåðàëè çàãîñòðþâàëè ñâîþ óâàãó íà ëþáîâ³ òà ºäíîñò³.  ïðàâèëüí³é ³íòåðïðå-


òàö³¿ îáèäâà ö³ ïîãëÿäè ìàþòü ïðàâî íà ³ñíóâàííÿ. Àëå º á³áë³éíèé ïðèíöèï — í³êîëè, ïðè æîäíèõ îáñòàâèíàõ ºäí³ñòü íå ïîâèííà áóäóâàòèñÿ íà çáèòîê ñâÿòîñò³. Ìè é íèí³ ïîâèíí³ îñòåð³ãàòèñÿ òèõ, õòî ãîòîâèé éòè íà ð³çíîìàí³òí³ êîìïðîì³ñè, â³äñòóïàþ÷è â³ä Á³á볿 ç ìåòîþ çáåðåæåííÿ «ºäíîñò³». Áàãàòî õòî íàìàãàºòüñÿ ï³äêðåñëèòè ôàêò Áîæî¿ ëþáîâ³, àëå öèì ïðèíîñèòü çáèòîê ñâÿòîñò³. Õî÷à òàê³ ëþäè íå çàïåðå÷óþòü, ùî Áîã ñâÿòèé, òà â òîé æå ÷àñ âîíè ðîçãëÿäàþòü ïðîÿâ Éîãî ñâÿòîñò³ ÷åðåç ëþáîâ, çàì³ñòü òîãî, ùîá Éîãî ëþáîâ ðîçãëÿäàòè ÷åðåç õàðàêòåðíó Éîìó ñâÿò³ñòü. Ö³êàâî, ùî òàêà òåíäåíö³ÿ ñïîñòåð³ãàºòüñÿ íå ëèøå â ñåðåäîâèù³ ë³áåðàë³â, àëå íàâ³òü ñåðåä ºâàíãåëüñüêèõ öåðêîâ. Íåîáõ³äíî çðîçóì³òè ïðàâèëüíå ñï³ââ³äíîøåííÿ ì³æ Áîæîþ ñâÿò³ñòþ ³ Éîãî ëþáîâ’þ.  Áîæ³é ïðèðîä³ ïåðâèííà ñâÿò³ñòü. Êîëè ²ñóñ ìîëèâñÿ ïðî ºäí³ñòü õðèñòèÿí (äèâ. ²â. 17:21) (áàãàòî õòî ëþáèòü çëîâæèâàòè öèìè ñëîâàìè), ³í í³êîëè íå ìàâ íà óâàç³ ºäíîñò³, ÿêà áóäóºòüñÿ íà øêîäó ÷³òêèì á³áë³éíèì äîêòðèíàì. Á³ëüøå òîãî, â Á³á볿 ìè íå ðàç íàòðàïëÿºìî íà Áîæ³ çàêëèêè äî â³ää³ëåííÿ â³ä âñüîãî íå÷èñòîãî. Òîìó, ãîâîðÿ÷è ïðî ºäí³ñòü, çàâæäè òðåáà ïàì’ÿòàòè ïðî Áîæ³ ïðèíöèïè â³ää³ëåííÿ â³ä óñüîãî íå÷èñòîãî (äèâ. 2 Êîð. 6:17).

Æèâ³ìî äðóæíî, à Á³áë³þ — â á³ê?

Ïðîäîâæóþ÷è âèâ÷àòè ïóáë³êàö³¿ ÂÐÖ, ÿ âèÿâèâ ö³êàâó çàêîíîì³ðí³ñòü — ï³ä ð³çíèìè ïðèâîäàìè, â òîìó ÷èñë³ é á³áë³éíèìè, âîíè íàìàãàþòüñÿ ñõèëèòè õðèñòèÿí äî òåïëîãî,

äðóæíüîãî ñòàâëåííÿ äî íåõðèñòèÿíñüêèõ ðåë³ã³é. Ìîâëÿâ, ïîäèâ³òüñÿ íà Ïàâëà, Áîã ñêàçàâ éîìó éòè é ñï³ëêóâàòèñÿ ç ³íîâ³ðöåì Êîðíè볺ì. Àëå âîíè íå äîãîâîðþþòü òîãî, ùî Êîðíèë³é áóâ áëàãî÷åñòèâîþ ëþäèíîþ, ÿêà âèêîíóâàëà Çàêîí Áîæèé. ² íàéãîëîâí³øå — Ïåòðî ï³øîâ äî íüîãî, ùîá íàâåðíóòè éîãî â õðèñòèÿíñòâî, à íå ðîçâîäèòè «ä³àëîãè», äî ÿêèõ òàê àêòèâíî çàêëèêຠÂñåñâ³òíÿ ðàäà öåðêîâ. ² ùå îäíà öèòàòà ç îô³ö³éíî¿ ïîçèö³¿ ÂÐÖ: «Ìè æèâåìî â ³ñòîðè÷íèé ìîìåíò, êîëè õðèñòèÿíñüê³ òåîëîã³÷í³ òðàäèö³¿ ïîâèíí³ ñïðèéíÿòè äîñâ³ä òèõ, õòî áàãàòî ñòîë³òü æèâ ó ðåë³ã³éíî ð³çíîìàí³òíîìó ñóñï³ëüñòâ³ (ìàºòüñÿ íà óâàç³ ÿçè÷íèöòâî, ³íäó¿çì, áóääèçì — ïðèì. àâòîðà). Äîñâ³ä âçàºìíèõ ä³àëîã³â ïîêàçóº, ùî áàãàòî êëàñè÷íèõ õðèñòèÿíñüêèõ òåîëîã³÷íèõ òâåðäæåíü ïîâèíí³ áóòè îñâ³æåí³ ðåàë³ÿìè íàøîãî ÷àñó». Íà ñàéò³ ÂÐÖ â ï³äðóáðèö³ «Âàæëèâ³ ïîñèëàííÿ» äàí³ ïîñèëàííÿ íà ²íòåðíåò-ðåñóðñè ìóñóëüìàí, áóääèñò³â, ³íäó¿ñò³â ³ íàâ³òü ìàî¿ñò³â, êóäè ìîæíà ïîòðàïèòè ïðîñòèì íàòèñêóâàííÿì êíîïêè ìèøêè. Îñòàíí³ â³äêðèòî ïðîïîâ³äóþòü ìàã³þ òà îêóëüòèçì. Êîðèñòóâà÷³ ²íòåðíåòó çíàþòü, ùî â ï³äðóáðèö³ «Âàæëèâ³ ïîñèëàííÿ» çàâæäè ñòîÿòü ïàðòíåðè òî¿ ÷è ³íøî¿ îðãàí³çàö³¿. Ö³êàâå ïàðòíåðñòâî ó Âñåñâ³òíüî¿ ðàäè öåðêîâ. Î÷åâèäíî, îðãàí³çàö³éíà ºäí³ñòü (ñîþçè, ðàäè, îá’ºäíàííÿ ç öåíòðàë³çîâàíîþ âåðòèêàëëþ âëàäè) — çîâñ³ì íå òå, ïðî ùî ìîëèâñÿ ²ñóñ. ³í õîò³â ïåðø çà âñå áà÷èòè äóõîâíó ºäí³ñòü. Íàâ³òü ºäí³ñòü îêðåìî âçÿòî¿ îáùèíè ñòຠõèáíîþ ïðè âòðàò³ ïð³îðèòåòó ºäíîñò³

äóõà â ñîþç³ ìèðó. Àïîñòîë Ïàâëî ïèøå ïðî öå: «Îòîæ, áëàãàþ âàñ ÿ, â’ÿçåíü ó Ãîñïîä³, ùîá âè ïîâîäèëèñÿ ã³äíî ïîêëèêàííÿ, ùî äî íüîãî ïîêëèêàíî âàñ, çî âñÿêîþ ïîêîðîþ òà ëàã³äí³ñòþ, ç äîâãîòåðï³ííÿì, ó ëþáîâ³ òåðïëÿ÷è îäèí îäíîãî, ïèëüíóþ÷è çáåð³ãàòè ºäí³ñòü äóõà â ñîþç³ ìèðó. Îäíå ò³ëî, îäèí äóõ, ÿê ³ áóëè âè ïîêëèêàí³ â îäí³é íà䳿 âàøîãî ïîêëèêàííÿ» (Åô.4:1-4). Á³ëüøå òîãî, ÷àñòî îðãàí³çàö³éíà ºäí³ñòü öåðêîâ, òà ùå â òàêîìó ôîðìàò³, ÿê ÂÐÖ — ñïðàâà íåáåçïå÷íà. Öå ãîòóº øëÿõ äî ïðèõîäó Àíòèõðèñòà, ÿêèé, ì³æ ³íøèì, ÿê í³õòî ³íøèé áóäå ïðîïîâ³äóâàòè ºäí³ñòü. Áóäå ºäèíà ñâ³òîâà ñèñòåìà, ºäèíà âàëþòà ³ ºäèíà ðåë³ã³ÿ. ² íå òàê âæå ôàíòàñòè÷íî âèãëÿäຠïåðñïåêòèâà, ùî ÷åðåç äåê³ëüêà ðîê³â êåð³âíèöòâî Âñåñâ³òíüî¿ ðàäè öåðêîâ ñêàæå ïðî Àíòèõðèñòà: «Ïîãëÿíüòå, íàðåøò³ ç’ÿâèâñÿ òîé, õòî çì³ã çä³éñíèòè ìð³þ ²ñóñà Õðèñòà — îá’ºäíàòè âñ³õ â³ðóþ÷èõ. À ìîæå, â³í ³ º Õðèñòîñ…» P.S. Àâòîð öüîãî ìàòåð³àëó í³ â ÿêîìó ðàç³ íå âèñòóïຠïðîòè áàãàòüîõ ñîþç³â òà îá’ºäíàíü, ÿê³ íèí³ ³ñíóþòü ³ ñêëàäàþòüñÿ ç àâòîíîìíèõ ºâàíãåëüñüêèõ öåðêîâ. Âî³ñòèíó, âñ³ õðèñòèÿíè ïîâèíí³ ò³ñíî ñï³âïðàöþâàòè äëÿ äîñÿãíåííÿ ñâ³òó ªâàíãå볺þ. Òà ïð³îðèòåòíîþ çàëèøàºòüñÿ ºäí³ñòü äóõîâíà, à ïîò³ì âæå îðãàí³çàö³éíà. Ðàçîì ç òèì ³ñòèííà á³áë³éíà ºäí³ñòü ³ ñï³âïðàöÿ í³êîëè íå éäå íà êîìïðîì³ñ ç Áîæîþ ñâÿò³ñòþ é àáñîëþòíèì àâòîðèòåòîì Á³á볿. Ðóñëàí ÊÓÕÀÐ×ÓÊ, ãàçåòà «Êàìåíü Êðàåóãîëüíûé»

25


26

ëèíà? Ñòàðà, ÿê ñâ³ò, äèëåìà: ïîêàðàòè íå ìîæíà ïîìèëóâàòè. Îïîíåíòè ùåäðî çàñèïàþòü îäèí îäíîãî öèòàòàìè ç Ïèñàííÿ. Çãîäîì, êîëè ¿õí³é çàïàñ ïîñòóïîâî âè÷åðïóºòüñÿ, ïî÷èíàþòüñÿ âçàºìí³ îáâèíóâà÷åííÿ â ïðèñòðàñí³é ñóá’ºêòèâíîñò³ é äîõîäÿòü àæ äî êðàéíüîãî àðãóìåíòó: «À òè íà ñåáå ïîäèâèñÿ!» ßêèéñü íîâà÷îê, âèñëóõàâøè öåé êîêòåéëü ç ïðîïîâ³äåé òà ïåðåïàëêè, ðîçãóáëåíî ðîáèòü âèñíîâîê, ÿê â òîìó æàðò³: «² òè, Àâðàìå, ïðàâèé, ³ òè, Ñàðî, ïðàâà». Éîìó ïîñï³øíî íàãàäóþòü, ùî òèõ, õòî óòðèìàâñÿ, áóòè íå ïîâèííî, òîìó ùî «öå â³ä ëóêàâîãî». Õòîñü ñêàæå, ùî ÿ çàíàäòî çãóñòèâ ôàðáè. Õàé òàê, àëå êàðòèíêà âèéøëà êîíòðàñòíîþ. Ãîëîâíå çàìèñëèòèñÿ, ùî âàæëèâ³øå äëÿ íàñ: ñâÿò³ñòü, ÷èñòîòà é â³ää³ëåííÿ â³ä ñâ³òó ÷è ëþáîâ, ÿêà ïîêðèâຠâñ³ ãð³õè? ² íå ñï³øèòè ç â³äïîâ³ääþ. Íàéñêëàäí³øå äëÿ íàñ áóâຠâèòðèìàòè çäîðîâèé áàëàíñ ì³æ êðàéí³ìè ïîçèö³ÿ-

ìè, îñê³ëüêè ³ñíóº ðåàëüíà çàãðîçà îïèíèòèñÿ ï³ä ïåðåõðåñíèì âîãíåì. Öå çîâñ³ì íå îçíà÷àº, ùî òðåáà óíèêàòè ïðÿìèõ ôîðìóëþâàíü ³ çâèâàòèñÿ, ÿê âóãîð. «Óìèâàòè ðóêè» â íàéâ³äïîâ³äàëüí³ø³ ìîìåíòè — öå ϳëàòîâå «áëàãî÷åñòÿ». Áîã ïîêëàâ íà Ñâî¿õ ä³òåé â öåðêâ³ âåëè÷åçíó â³äïîâ³äàëüí³ñòü, óõèëÿòèñÿ â³ä ÿêî¿ îçíà÷ຠíåáàæàííÿ íåñòè ñâ³é õðåñò.

Ç âîãíþ òà â ïîëóì’ÿ

Ñïî÷àòêó ðîçãëÿíüìî êðàéí³ ïîãëÿäè. ²äåÿ ñâÿòîñò³ âàæëèâà ó âñüîìó Ñâÿùåííîìó Ïèñàíí³. Âçàãàë³-òî é îäí³º¿ Êíèãè Ëåâèò âèñòà÷èòü, ùîá ïåðåêîíàòèñÿ â àáñîëþòí³é áåçêîìïðîì³ñíîñò³ Áîãà ùîäî ãð³õà. ²ñàÿ âèñóâຠâàæëèâèé ïðèíöèï äóõîâíîãî âèõîâàííÿ: «Õî÷ áóäå áåçáîæíèé ïîìèëóâàíèé, òî ïðîòå ñïðàâåäëèâîñòè â³í íå íàâ÷èòüñÿ: ó êðàþ ïðàâîòè â³í ÷èíèòèìå ëèõî, à âåëè÷íîñòè Ãîñïîäà â³í íå ïîáà÷èòü!» (26:10). Íîâèé Çàïîâ³ò âñòàíîâëþº ðÿä çàñîá³â äëÿ âèêîð³íåííÿ ãð³õà ç öåðêâè. Ñàì Õðèñòîñ ÷³òêî

Ôîòî Þð³ÿ Âàâðèíþêà

Â

á³ëüøîñò³ âèïàäê³â çàïîâ³ä³, çàëèøåí³ äëÿ öåðêâè Õðèñòîì òà Éîãî àïîñòîëàìè, çâó÷àòü îäíîçíà÷íî é òîìó ìàþòü êîíêðåòíèé âèçíà÷åíèé ñïîñ³á ¿õ çàñòîñóâàííÿ íà ïðàêòèö³. Îäíàê òðóäíîù³ ìîæóòü âèíèêàòè, êîëè ñêëàäàºòüñÿ âðàæåííÿ, ùî äåÿê³ á³áë³éí³ ïðèíöèïè ñóïåðå÷àòü îäèí îäíîìó. Òîä³ ëþäè íåð³äêî ïî÷èíàþòü âèïðàâäîâóâàòèñÿ ñêëàäí³ñòþ é íàâ³òü âèíÿòêîâ³ñòþ îáñòàâèí, ùî âèíèêëè, ùèðî ââàæàþ÷è, ùî ïîâèíí³ âèáðàòè ìåíøó ç äâîõ á³ä. Äëÿ íàî÷íîñò³ â³çüìåìî êëàñè÷íó ñèòóàö³þ. ×ëåí öåðêâè ÿâíî çãð³øèâ, àëå ïî÷àâ âèÿâëÿòè äåÿê³ îçíàêè ùèðîãî êàÿòòÿ. ² òóò ãðîìàäà ä³ëèòüñÿ íà äâ³ ãðóïè: ç îäíîãî áîêó — ïîáîðíèêè ìèëîñò³, ÿêà, ÿê â³äîìî, ñòàâèòüñÿ âèùå çà ñóä, à ç ³íøîãî áîêó — ïîáîðíèêè ÷èñòîòè ðÿä³â ³ ñâÿòîñò³ ò³ëà Õðèñòîâîãî. Ïðîñòèòè, ùîá íå â³äêèíóòè, ÷è âèíåñòè ïîêàðàííÿ, ùîá ãð³õ íå ïîøèðþâàâñÿ ÿê ðàêîâà ïóõ-


âèêëàâ ñõåìó âèêðèòòÿ ãð³õà (äèâ. Ìò. 18). Ïàâëîâ³ æ íàëåæèòü áåçë³÷ ðåêîìåíäàö³é ùîäî ñòàâëåííÿ äî òîãî, õòî çãð³øèâ ³ çàëèøàºòüñÿ òàêèì: ç íèì íå ¿ñòè çà îäíèì ñòîëîì, à âèêëþ÷èòè ç îáùèíè é â³ääàòè ñàòàí³ «íà ïîãèáåëü ò³ëà». Çâ³äñè ìîæíà çðîáèòè âèñíîâîê, ùî ïîðÿäîê ³ ïåâíà ñóâîð³ñòü — öå íîðìà äëÿ òèõ, õòî æèâå ï³ä áëàãîäàòòþ. Òà âñå æ ò³ æ Õðèñòîñ òà àïîñòîëè íå çàëèøèëè íàì í³ÿêîãî ïðèâîäó äëÿ çàêîííèöüêîãî ìàíåâðó. Ãîñïîäü êàìåíÿ íà êàìåí³ íå çàëèøèâ â³ä ôàðèñåéñòâà, à Ïîñëàííÿ äî ãàëàò³â áóêâàëüíî ï³ä àñôàëüò çàêàòàëî áóäü-ÿêå çàêîííèöòâî. Íà æàëü, éîãî áóð’ÿíè çíîâó é çíîâó ïðîáèâàþòüñÿ íà ñâ³ò Áîæèé, ³ çíîâó áóêâà ñòຠâáèâöåþ. À äóõ çâè÷àéíî æ ïåðåñòຠæèâîòâîðèòè, ÿêùî â³äáèðàþòü ñâîáîäó, äàíó Áîãîì. Ïàâëî — âåëèêèé ïîáîðíèê áëàãîäàò³ — íàïåâíî, íàéá³ëüøå ç óñ³õ ÿâèâ ïðèêëàä ãíó÷êîñò³ â áëàãîâ³ñò³. Âè íå çàìèñëþâàëèñÿ, ÿê ìîæíà áóëî çàñóäæóâàòè þäå¿â, ÿê³ âèìàãàëè â³ä ÿçè÷íèê³â îáð³çàííÿ, à â ³íø³é ñèòóàö³¿ ñâî¿ìè æ ðóêàìè çâåðøèòè îáð³çàííÿ Òèìîô³ÿ. ßêùî öå íå äâîëèê³ñòü, òî âæå, íàïåâíî, ÿâíà íåïîñë³äîâí³ñòü! ßê ìîæíà, ìàþ÷è â ñîá³ Áîæèé Äóõ, ç íåï³äðîáíèì ³íòåðåñîì îáõîäèòè ìåðçîòí³ ÿçè÷íèöüê³ êàïëèö³, à ïîò³ì ùå é ðîáèòè öèì ³äîëîïîêëîííèêàì êîìïë³ìåíòè?! À Ïàâëî ïî÷èíຠñâîþ ïðîïîâ³äü â àðåîïàç³ ñëîâàìè: «Ìóæ³ àòåíñüê³! ²ç óñüîãî ÿ áà÷ó, ùî âè äóæå ïîáîæí³. Áî, ïðîõîäÿ÷è òà îãëÿäàþ÷è ñâÿòîù³ âàø³, ÿ çíàéøîâ òàêîæ æåðò³âíèêà, ùî íà íüîìó íàïèñàíî: Íåçíàíîìó Áîãîâ³. Îñü Òîãî, Êîãî íàâìàííÿ âè øàíóºòå, Òîãî ÿ ïðîïîâ³äóþ âàì» (ij¿ 17:2223). Îäèí ñó÷àñíèé ñëóæèòåëü ñêàçàâ, ùî â éîãî öåðêâ³ çà ö³ ñëîâà Ïàâëà á ïðîãíàëè ç êàôåäðè ³ â³äëó÷èëè. Íó ÿê? Âèõîäèòü, ìåòîä Ïàâëà — ï³äêîðþâàòè ñåáå äóìö³ ³íøèõ ëþäåé ç ìåòîþ

ïðèâåñòè äî ³ñòèíè õî÷à á äåêîãî ç íèõ — íå òàêèé âæå é ì³öíèé (äèâ. 1 Êîð. 9:18-22). À ìîæå, â³í íàâ³òü íåîáõ³äíèé, à ìè íàñïðàâä³ äåñü äàâíî ïåðåãíóëè ïàëèöþ? Ç ³íøîãî áîêó, Ñàì Áîã º ëþáîâ, ³ âñ³ì íàì â³äîìî, ùî ³í õî÷å ìèëîñò³, à íå æåðòâè. Çäàâàëîñÿ á, ³ ãîâîðèòè òóò í³ ïðî ùî: ïðîùàé äî áåçêîíå÷íîñò³, æèâè é äàâàé æèòè ³íøèì. Îäíàê Ãîñïîäü êàæå: «Êîãî ß ëþáëþ, òîìó äîêîðÿþ é êàðàþ òîãî. Áóäü æå ðåâíèé ³ ïîêàéñÿ!» (Îá. 3:19). Ïðèíöèï áóäü-ÿêîãî âèõîâíîãî ïðîöåñó, ÿêèé â³äêðèâàºòüñÿ â öüîìó óðèâêó, ïîêàçóº, ùî ëþáîâ íå ìîæíà îòîòîæíþâàòè ç âñåäîçâîëåí³ñòþ. ßê áè ïàñòîð íå îïðàâäîâóâàâ ñâîþ íåäáàë³ñòü ìèëîñåðäÿì ³ ëþäèíîëþáñòâîì, â³í ïîñòàâëåíèé äóõîâíî ãîäóâàòè, ïàñòè, òóðáóâàòèñÿ, â÷èòè é îáåð³ãàòè. Òîáòî áóäü-ÿêå ñïðîùåííÿ ïðîöåäóðè âõîäæåííÿ â öåðêâó, ïîáëàæêè, ëèöåì³ðñòâî é íàäóìàíà ñêðîìí³ñòü ùîäî ãð³øíèê³â — öå óõèëÿííÿ â³ä ñâî¿õ ïðÿìèõ îáîâ’ÿçê³â. Òàê³ «ëþáîâ ³ ìèë³ñòü» âåäóòü äî ïðèìíîæåííÿ «ìåðòâèõ äóø» ó çâ³òíîñò³ é äî Áîæîãî âåðäèêòó: «Ãîðå ïàñòèðÿì, ÿê³ ïàñóòü ñàìèõ ñåáå!» (ªç. 34:2). Òîæ íå âàðòî áóòè ìèëîñåðäí³øèìè ÷è ñâÿò³øèìè â³ä Áîãà.

Sola Scriptura*

Ïåðø í³æ ðîçãëÿäàòè öþ çîëîòó ñåðåäèíó, âàðòî çàóâàæèòè, ùî êðàéíîù³ Ïèñàííÿì íå ï³äòðèìóþòüñÿ. Áåçë³÷ óðèâê³â Íîâîãî ³ Ñòàðîãî Çàïîâ³ò³â ï³äêðåñëþþòü íåîáõ³äí³ñòü ïîºäíàííÿ ïîíÿòü, ÿê³, çäàâàëîñÿ á, âèêëþ÷àþòü îäíå îäíîãî. Íàâåäó ê³ëüêà ïðèêëàä³â. «Ìèë³ñòü òà ïðàâäà íåõàé íå çàëèøàòü òåáå, ïðèâ’ÿæè ¿õ äî øè¿ ñâ, íàïèøè ¿õ íà òàáëèö³ ñåðöÿ ñâîãî, ³ çíàéäåø òè ëàñêó òà äîáðó ïðåìóäð³ñòü â î÷àõ Áîãà é ëþäèíè!» (Ïð. 3:3Sola Skriptura — «ò³ëüêè Ïèñàííÿ» (ëàòèí.).

4). Òîáòî ùîá äîãîäèòè Áîãîâ³ òà ëþäÿì, ïîòð³áåí áàëàíñ ìèëîñåðäÿ é ñïðàâåäëèâîñò³. Íå òðåáà óñêëàäíþâàòè ñèòóàö³þ, ðîçì³ðêîâóþ÷è ïðî «ïðàâèëüíó» ëþáîâ ÷è ïðî «ïðàâèëüíó» ñâÿò³ñòü, ïîòð³áíå òå é ³íøå. Ïîñèëàþ÷è Ñâî¿õ ïîñë³äîâíèê³â ó ñâ³ò ÿê îâåöü äî âîâê³â, ²ñóñ çàïîâ³äàº: «Áóäüòå æ ìóäð³, ÿê ç쳿, ³ íåâèíí³, ÿê ãîëóáêè» (Ìò. 10:16). Íå ñåêðåò, ùî ï³ä ïðîñòîòîþ òóò ìàºòüñÿ íà óâàç³ ÷èñòîòà é íåóøêîäæåí³ñòü. ² çíîâó æ, ÿêùî çîñåðåäèòè ñâ³é âèá³ð íà ÷îìóñü îäíîìó, âèéäå õîëîäíèé ³íêâ³çèòîðñüêèé äîãìàòèçì ÷è ³íôàíòèëüíà ìåëîäðàìà. Íåâàæêî çäîãàäàòèñÿ, ùî òàê çâàíà «çîëîòà ñåðåäèíà» é çáàëàíñîâàí³ñòü âèçíà÷àþòüñÿ íàìè ÿê òåðïèì³ñòü. Òîæ çàäàéìî ñîá³ âèð³øàëüíå çàïèòàííÿ: ÷è òåðïèìèé Áîã? Ïðèðîäà íåâèäèìîãî Áîãà áóëà ÿâëåíà ëþäÿì â ²ñóñ³ Õðèñò³. À ÷è áóâ ³í òåðïèìèé äî ëþäåé ï³ä ÷àñ Ñâîãî çåìíîãî ñëóæ³ííÿ? Âñå ñòຠçðîçóì³ëèì íàâ³òü ï³ñëÿ ðîçãëÿäó ëèøå îäí³º¿ ºâàíãåëüñüêî¿ ³ñòîð³¿. Êîëè Ãîñïîäü ÷åêàâ á³ëÿ êîëîäÿçÿ ñàìàðÿíêó, ³í çíàâ, ùî â ö³é ðîçìîâ³ ç³òêíóòüñÿ âñ³ ìîæëèâ³ çåìí³ ñóïåðå÷íîñò³. Íàéñòðàøí³ø³ êîíôë³êòè é â³éíè âèíèêàþòü íà ðåë³ã³éíîìó, íàö³îíàëüíîìó òà ìîðàëüíîìó ´ðóíò³. Äîäàéòå ñþäè æ ð³çíèöþ ñòàòåé, ³ ó âàñ âèéäå ïðèáëèçíî òàêèé æå ´ðóíò äëÿ âçàºìîðîçóì³ííÿ. Îñü ÷îìó æ³íêà íà ïðîõàííÿ Õðèñòà ñïàíòåëè÷åíî çàäຠçàïèòàííÿ: «ßê òè, áóäó÷è þäåºì, ïðîñèø ó ìåíå, ñàìàðÿíêè?» — «ßêáè òè çíàëà äàð Áîæèé…», — âåëèêîäóøíî ïî÷èíຠÃîñïîäü. Òàì, ó ïåðåäì³ñò³ Ñèõàðÿ, ³í çëàìàâ ëþäñüêó òðàäèö³þ íåòåðïèìîñò³. Îòæå, íàø Áîã íå ïðîñòî òåðïèìèé, ³í ìຠäîâãîòåðï³ííÿ. Âèçíàííÿ òîãî, ùî ð³çí³ äóìêè òà ïîãëÿäè ìîæëèâ³ é íàâ³òü ïîòð³áí³, ìè çíàõîäèìî ó òîãî æ Ïàâëà: «Áî ìóñÿòü ì³æ âàìè é ïîä³ëè (ðîñ. «ðàçíîìûñëèÿ») áóòè, ùîá â³äêðèëèñü ì³æ âàìè é äîñâ³ä÷åí³» (1

27


Êîð. 1:19). Òîæ ç öüîãî ñòຠçðîçóì³ëî, ùî ùîäî áåçë³÷³ äðóãîðÿäíèõ ïèòàíü íå âàðòî îäðàçó æ ïåðåêîíóâàòè âñ³õ ³ êîæíîãî ó ¿õí³é íåïðàâîò³. Áîã, âèïðîáîâóþ÷è íàø³ äóìêè ÷àñîì ðîáèòü äëÿ âñ³õ î÷åâèäíèì òå, õòî ïðàâèé, à õòî í³. ² ëèøå ìàþ÷è òàêèé ïîãëÿä, ìè ìîæåìî âïåâíåíî äàâàòè ³íøèì ïðàâî íà ïîìèëêó.

Ïåðåêàçè äàâíèíè

Ó á³ëüøîñò³ ºâàíãåëüñüêèõ îá’ºäíàíü âè îáîâ’ÿçêîâî çíàéäåòå ðåâíå â³äñòîþâàííÿ ïðèíöèïó ñâîáîäè ñîâ³ñò³ äëÿ âñ³õ. Àëå ³ñòîð³ÿ ñâ³ä÷èòü, ùî íàâ³òü òîé, õòî ïåðåæèâ íà ñîá³ ïåðåñë³äóâàííÿ çà ñâî¿ ïåðåêîíàííÿ, íå çàñòðàõîâàíèé â³ä òîãî, ùî ïðè íàÿâíîñò³ ì³í³ìàëüíî¿ âëàäè íå çàéìå ì³ñöå ãîíèòåë³â. Ïðè÷îìó ð³çêó íåòåðïèì³ñòü ìîæóòü âèÿâëÿòè ïðèõèëüíèêè îáîõ íàçâàíèõ íàìè êðàéíîùåé: ³ ñóâîð³ çàêîííèêè, ³ ìèëîñåðäí³ àæ íàäì³ðó. Çàäîâãî äî Ðåôîðìàö³¿ Àâðåë³é Àâãóñòèí ñêàçàâ çíàìåíèò³ íèí³ ñëîâà: «Â ãîëîâíîìó — ºäí³ñòü, äðóãîðÿäíîìó — ñâîáîäà, ó âñüîìó — ëþáîâ». Òà, òèì íå ìåíøå, ä³éøîâøè

Í

äî â³ä÷àþ, âåäó÷è ïîëåì³êó ç äîíàòèñòàìè, òà æ ëþäèíà âèñóâຠíîâó ³äåþ: «Ïðàâî íà ïîìèëêó âåäå çà ñîáîþ çàãèáåëü äóø³!»  ðåçóëüòàò³ «íà ñëàâó Áîæó» ïðîòÿãîì áàãàòüîõ ñòîë³òü ïàëàëè áàãàòòÿ é ëèëèñÿ ð³êè êðîâ³ â óñ³õ õðèñòèÿí³çîâàíèõ äåðæàâàõ ªâðîïè. Ìàðò³í Ëþòåð âî³ñòèíó áóâ ãåðîºì â³ðè é Äóõà. Îäíàê éîãî åíåðã³ÿ, ÿêà çìóñèëà çäðèãíóòèñÿ êàòîëèöüê³ óñòî¿, ÷àñòî íîñèëà ñåðåäíüîâ³÷íèé õàðàêòåð. Ñàìå ïîâíà â³äñóòí³ñòü ãíó÷êîñò³ é íåïðèìèðåíí³ñòü â³äøòîâõíóëè â³ä íüîãî áåçë³÷ êîëèøí³õ îäíîäóìö³â. Ñåðåä òèõ, êîìó íåâèïðàâäàíî æîðñòîêî ä³ñòàëîñÿ â³ä ðåôîðìàòîðà, ìîæíà íàçâàòè ñåëÿí, ÿê³ ïîâñòàëè ï³ä âïëèâîì ïðàöü Ëþòåðà é áóëè çíèùåí³ ç éîãî æ áëàãîñëîâåííÿ. Ñþäè æ ìîæíà â³äíåñòè é âèãíàíèõ ç ͳìå÷÷èíè ºâðå¿â òà õðèñòèÿíñüêèõ ãóìàí³ñò³â, ÿêèõ â³í íàçèâàâ íàï³âïåëàã³àíàìè, «îòðóºíèìè ²ºðîí³ìîì», «çðàäíèêàìè Àâãóñòèíà». Æàí Êàëüâ³í äîáèâñÿ áëèñêó÷èõ óñï³õ³â ó Æåíåâ³ é çðîáèâ ¿¿ çðàçêîâèì ì³ñòîì ªâðîïè. Àëå, íà æàëü, Ìèõà¿ë Ñåðâåò áóâ ñïàëåíèé íå çà â÷è-

à ïîâîðîò³ ôàðè ì ìàøèíè îñâ³òèëè æ³íêó, ÿêà ó â³ä÷à¿ ìàõàëà ðóêàìè. ß íå õîò³â çóïèíÿòèñÿ. Áóëî äóæå ï³çíî é äóæå õîëîäíî. Ìîÿ äðóæèíà ³ ÿ äóæå ñòîìèëèñÿ çà äåíü, ïðîâ³âøè éîãî íà ñëóæ³íí³ â ìàëåíüê³é öåðêâ³, äå ÿ áóâ ïàñòîðîì, à íàø ìàëåíüêèé ñèí ñïàâ íà çàäíüîìó ñèä³íí³. À çàâòðà âðàíö³ ÿ ïîâèíåí áóâ ïî÷èíàòè óðîê ó êëàñ³. «Ìîæå, õòîñü ïîçàäó áóäå ¿õàòè ñàì», — ñêàçàâ ÿ äðóæèí³, çàñïîêîþþ÷è ñåáå äóìêîþ ïðî òå, ùî öÿ æ³íêà, ìîæëèâî, ïðîñòî õîò³ëà êóäèñü íàñ çàìàíèòè. Òà ñîâ³ñòü çâåë³ëà ìåí³ çóïèíèòèñÿ. ² äîáðå, ùî ìè â÷èíèëè ñàìå òàê.  ìàøèí³ æ³íêè ìè âèÿâèëè ÷åòâåðî ä³òåé, ÿê³ çíåïðèòîìí³ëè â³ä âèõëîïíèõ ãàç³â ÷åðåç íåñïðàâíèé ãëóøíèê. Ìè øâèäåíüêî ïåðåíåñëè ¿õ â íàø àâòîìîá³ëü ³ âèðóøèëè äî íàéáëèæ÷î¿ ë³êàðí³. ͳ, ÿ íå çàêëèêàþ çóïèíÿòèñÿ íà äîðîç³ ïåðåä êîæíèì çóñòð³÷íèì. Òà âñå æ ñê³ëüêè ïîòðåá äîâêîëà íàñ çàëèøàºòüñÿ áåç óâàãè! Îäíà ë³òíÿ ïàðà, ÿêà íå ìîæå âæå âîäèòè ìàøèíó, ê³ëüêà ì³ñÿö³â íå â³äâ³äóº öåðêâè ò³ëüêè òîìó, ùî í³õòî íå ìîæå ¿¿ ï³äâåçòè. ß äèâóâàâñÿ: «×îìó æ í³õòî íå ïðèéäå íà äîïîìîãó öèì ëþäÿì?» À ïîò³ì çãàäàâ ñâîþ âëàñíó â³äìîâó â òîé âå÷³ð: «Í³÷îãî, õòîñü ³íøèé áóäå ¿õàòè ñàì».  Ïîñëàíí³ äî ºâðå¿â, 10:24, º ðåöåïò âèð³øåííÿ ö³º¿ ïðîáëåìè. ßê ëþäè â³ðóþ÷³, ìè ìîæåìî ñïîíóêàòè ³íøèõ äî ëþáîâ³ òà äîáðèõ ä³ë, äàþ÷è ñàì³ â³äïîâ³äíèé ïðèêëàä. Ñàìå ìè ìîæåìî ñòàòè òèì «êèìñü ³íøèìè».

28

íîê, à çà ïåðåêîíàííÿ. ² öå áóëî ìåæåþ êðàéíîñò³, ¿¿ ãëóõèì êóòîì. Îñü ÷îìó ìåí³ íàáàãàòî á³ëüøå ³ìïîíóþòü ëþäè, á³ëüø ïîñë³äîâí³ ó ñâî¿õ ñëîâàõ ³ â÷èíêàõ. Òàêèõ íå òàê âæå é ìàëî. Íàéÿñêðàâ³øèìè ç íèõ º Åðàçì Ðîòòåðäàìñüêèé, Ô³ë³ï Ìåëàíõòîí ³ Ìåííî ѳìåíñ â íàéá³ëüø ñêëàäíèé ÷àñ íà Çàõîä³ ³ ¿õ ñó÷àñíèê Ìàñèì Ãðåê íà Ðóñ³, ÿê³ ïðèñâÿòèëè ñâîº æèòòÿ ìîðàëüíî-áîãîñëîâñüêîìó ïðåîáðàæåííþ öåðêâè, ïîíàä óñå áîÿ÷èñü òîãî, ùî ¿õíÿ ðåôîðìàö³ÿ ïåðåðîñòå â ðåâîëþö³þ òà ðîçêîë. Àëå æ âîíè íå äîñÿãëè òàêèõ ðåçóëüòàò³â, ÿê á³ëüø åíåðã³éí³ áîðö³, — ñêàæóòü ìåí³. Òàê, êîæåí íà ñâîºìó ì³ñö³ ðîáèâ òå, ùî íå ï³ä ñèëó ³íøèì. Àëå ö³ ëþäè º äëÿ ìåíå ïðèêëàäîì ïîñë³äîâíîñò³, ñïðàâåäëèâîñò³ é ïîâàãè äî ëþäñüêî¿ îñîáèñòîñò³. Åðàçì ³ Ìåëàíõòîí äîáðîâ³ëüíî ñòàëè áóôåðàìè ì³æ íåïðèìèðèìèìè ñòîðîíàìè. ¯õ êðèòèêóâàëè âñ³, êîìó íå ë³íü, òà ïðè ïîòðåá³ õîò³ëè âåñòè ä³àëîã ñàìå ç ¿õíüîþ äîïîìîãîþ. Ìàêñèì Ãðåê (ñïðàâæíº ³ì’ÿ Ìèõàéëî Òðèâîë³ñ) íàñòðàæäàâñÿ íå ìåíøå Àâàêóìà, àëå íå çäàâñÿ é íå çðîáèâ æîðñòîêèì ñâîãî ñåðöÿ. À ѳìåíñ, óíèêàþ÷è êðàéíîùåé áàãàòüîõ ñâî¿õ ïîïåðåäíèê³â, ïîêàçàâ, ùî öåðêâà ìîæå é ïîâèííà ðîçâèâàòèñÿ, áóäó÷è â³ää³ëåíîþ â³ä äåðæàâè.

Íåäîë³êè òà íåáåçïåêè

Ç êîðîòêîãî ³ñòîðè÷íîãî åêñêóðñó òà àíàë³çó íèí³øíüî¿ ñèòóàö³¿ ìîæíà âèâåñòè äåÿê³ õàðàêòåðèñòèêè êðàéíüî¿ íåòåðïèìîñò³. Ïî-ïåðøå, íåòåðïèìà ëþäèíà ââàæຠàëüòåðíàòèâí³ äóìêè ãð³õîì, çëî÷èíîì, õâîðîáîþ. À îòæå, â³ä îïîíåíòà îáîâ’ÿçêîâî é â òó æ ìèòü âèìàãàºòüñÿ ïîêàÿííÿ òà âèïðàâëåííÿ.  ðàäÿíñüêîìó Ñîþç³ íà ò³é æå ï³äñòàâ³ â³ðóþ÷èõ òà äèñèäåíò³â íåð³äêî ñàäæàëè â òþðìè é ïñèõë³êàðí³. Òóò õî÷åòüñÿ çàóâàæèòè


ïðî îäíó ñåðéîçíó íåáåçïåêó, ÿêà ìîæå ïðîíèêíóòè â áóäüÿêèé çàìêíåíèé ðåë³ã³éíèé êîëåêòèâ. Ñàìå ïîíÿòòÿ «îáùèíà» ì³ñòèòü ó ñîá³ òÿæ³ííÿ äî êîíñåðâàòèçìó. Îáùèíà çàçâè÷àé íàìàãàºòüñÿ ïîçáàâèòèñÿ â³ä òèõ ³íîðîäíèõ åëåìåíò³â, ÿê³ õî÷ ÿêîñü íå âïèñóþòüñÿ ó ïðèéíÿòèé óêëàä. Âíóòð³øí³é ñòåðæåíü òóò — öå òðàäèö³ÿ, îäíîìàí³òí³ñòü ³ ñòàá³ëüí³ñòü. ² â öüîìó êðèºòüñÿ ñàìîðóéí³âíà ñèëà. Òàê ïîìåðëà ïåðøà ì³ñöåâà öåðêâà çåìë³ — öåðêâà ªðóñàëèìà. Çðóéíóâàííÿ ðèìëÿíàìè ªðóñàëèìà çìóñèëî â³ðóþ÷èõ åâàêóþâàòèñÿ â ì³ñòå÷êî Ïåëëà, íà ïðîòèëåæíèé á³ê Éîðäàíó. ² òàì ñë³äè ÷èñëåííî¿ îáùèíè, ïðî ÿêó ìè ÷èòàºìî â ijÿõ àïîñòîë³â, êóäèñü çíèêàþòü. Á³ëüø³ñòü äîñë³äíèê³â ââàæàþòü, ùî ªðóñàëèìñüêà öåðêâà íå âïîðàëàñÿ ç òèìè õðèñòèÿíàìè, ÿê³ ï³äòðèìóâàëè þäà¿çì, òîáòî ç êîíñåðâàòèâíîþ áðàòñüêîþ ðàäîþ ðåâíèòåë³â ðèòóàëüíî¿ ÷èñòîòè. Äëÿ òîãî, ùîá öüîãî íå â³äáóâàëîñÿ, áóäü-ÿê³é îáùèí³, ÿê êèñåíü, ïîñò³éíî ïîòð³áåí ïðèïëèâ íîâèõ ëþäåé ççîâí³. Çàóâàæòå, ùî íîâîíàâåðíåí³ ÷àñòî äèâóþòüñÿ: «ßê ìîæíà ñïåðå÷àòèñÿ ÷åðåç òàê³ äð³áíèö³?» Öå ñàìå òîé âèïàäîê, êîëè çáîêó âèäí³øå. Ïî-äðóãå, íåòåðïèìèé ââàæàº, ùî â ÷óæ³é äóìö³ íåìຠí³÷îãî ïðàâèëüíîãî é äîáðîãî. Õ³áà ìîæíà çâ³ëüíèòèñÿ â³ä ñâî¿õ óïåðåäæåíü, íå âîëîä³þ÷è åëåìåíòàðíîþ çäàòí³ñòþ ñëóõàòè? Î, öå õâîðîáà áàãàòüîõ ñëóæèòåë³â! Äèòð³õ Áîíõüîôôåð çàñòåð³ãàâ: «Áàãàòî õòî øóêຠâóõî, ÿêå á ïî÷óëî, òîìó ùî õðèñòèÿíè ãîâî-

ðÿòü, êîëè ïîâèíí³ áóëè á ñëóõàòè. Òîé, õòî á³ëüøå íå ñëóõຠñâîãî áðàòà, íåâäîâç³ íå áóäå á³ëüøå ñëóõàòè é Áîãà… Òîé, õòî íå â쳺 ñëóõàòè äîâãî é òåðïëÿ÷å, íåçàáàðîì ïî÷íå ãîâîðèòè, íå âëîâëþþ÷è ñóò³, ³ í³êîëè íå áóäå ïî-ñïðàâæíüîìó ðîçìîâëÿòè ç ³íøèìè, õî÷à é ñàì íå ðîçóì³òèìå öüîãî». Ïî-òðåòº, íåòåðïèìà ëþäèíà ìèñëèòü êàòåãîð³ÿìè «äîáðå» ³ «ïîãàíî», çàáóâàþ÷è, ùî º «êðàùå». ×îðíî-á³ëèé äóõîâíèé ç³ð íå çäàòíèé çàõîïëþâàòèñÿ êðàñîþ «âñ³ëÿêî¿ Áîæî¿ áëàãîäàò³» (1 Ïåòð. 4:10, ïîð. Åô. 3:10, ªâð. 1:1). ³í çäàòíèé ëèøå ðîçâ³øóâàòè ÿðëèêè é â³ää³ëÿòè êóê³ëü â³ä ïøåíèö³. Íàðåøò³, íåòåðïèìèé çàáóâàº, ùî é â³í íå áåçãð³øíèé ³ çäàòåí ïîìèëÿòèñÿ. ²íîä³ ìîæíà ïî÷óòè â³ä õðèñòèÿí ç³ ñòàæåì çíåâàæëèâ³ ðåïë³êè ïðî íåâ³ðóþ÷èõ ëþäåé: «Îõ, ö³ æ õàëäå¿!» Òàê íåâèííî âñå é ïî÷èíàºòüñÿ. À îñê³ëüêè íåòåðïèìèé áî¿òüñÿ íàñë³äê³â ÿêèõîñü íåâ³äîìèõ çàáëóäæåíü, â³í âîðîæå ñòàâèòüñÿ äî âñüîãî «³íîñëàâíîãî». ͳ, öå íå ïðîñòî ñïàäêîâ³ñòü ç òîòàë³òàðíîãî ìèíóëîãî íàøî¿ êðà¿íè. ßê ìè ïåðåêîíàëèñÿ, ñâî¿ì

êîð³ííÿì ïðîáëåìà ïðîíèêຠãëèáîêî â íàøó ãð³õîâíó ïðèðîäó, à ùå â íàøó êóëüòóðó.  íåòåðïèìîñò³ ì³ñòèòüñÿ íå ñèëà (õ³áà ùî ô³çè÷íà), à áåçñèëëÿ, çáèòêîâ³ñòü ³ íåïîâíîö³íí³ñòü.

Àì³íü

Âàðòî âèçíàòè, ùî äóæå ÷àñòî ìè íå òå, ùî âåñòè äèñêóñ³þ ç ïèòàíü â³ðîâ÷åííÿ, à ïðîñòî ðîçìîâëÿòè îäèí ç îäíèì íå â쳺ìî. Ìè âèÿâëÿºìîñÿ íåñïðîìîæíèìè ñëóõàòè ñï³âðîçìîâíèêà é ïîâàæàòè éîãî äóìêó. Ìè çì³øóºìî ãîëîâíå é äðóãîðÿäíå. ²íîä³ ãîòîâ³ çàáðàòè ÷è íàâ³òü â³ääàòè æèòòÿ çà ñâîº îáðÿäîâ³ðñòâî, à çà ³ñòèíó ïîñòîÿòè íå ìîæåìî. Ñõîæå, ìè âñå ùå íå çíàºìî, ÿêîãî ìè äóõà. ×àñòî ïðîñòî ñòðàøíî âèêîíóâàòè ìèðîòâîð÷ó ì³ñ³þ é ñòîÿòè ì³æ äâîìà âîðîãóþ÷èìè ñòîðîíàìè, àëå Õðèñòîñ ââàæຠñëóæ³ííÿ ïðèìèðåííÿ ïî÷åñíèì ³ áëàæåííèì. Íàì òðåáà íàâ÷èòèñÿ âèòðèìóâàòè çäîðîâèé áàëàíñ, ùîá ïðîéòè ì³æ Ñöèëëîþ çàêîííèöòâà é Õàðèáäîþ âñåäîçâîëåíîñò³. Íàäóìàíå ïðîòèð³÷÷ÿ ì³æ ëþáîâ’þ òà ñâÿò³ñòþ º ëèøå â ïîøêîäæåí³é ãð³õîì ñâ³äîìîñò³.  Áîæ³é ö³ë³ñíîñò³, äî ÿêî¿ Â³í õî÷å íàñ ïîâåðíóòè, ¿¿ ïðîñòî íåìàº. Ìóäð³ñòü çíèùóº äèëåìó. Íàâ³ùî ðóéíóâàòè é çàïåðå÷óâàòè ëæåâ÷åííÿ, ÿêùî ñïî÷àòêó íå çáóäîâóâàòè é íå â³äñòîþâàòè Öàðñòâà? Çðîçóì³éòå ìåíå ïðàâèëüíî, ìè ïîâèíí³ çàõèùàòè ÷èñòîòó â÷åííÿ, àëå Âåëèêå äîðó÷åííÿ íàøîãî Ãîñïîäà ïîëÿãຠâ òîìó, ùîá çáóäîâóâàòè ó÷í³â, à íå á³ãàòè ç êî÷åðãîþ çà ºðåòèêàìè. Òîëåðàíòí³ñòü — ºäèíèé øëÿõ õî÷à á äëÿ ì³í³ìàëüíîãî âçàºìîðîçóì³ííÿ ì³æ ëþäüìè.

Ôîòî Ãåíàä³ÿ Àíäðîñîâà

Ìèõàéëî ×ÅÐÍßÂÑÜÊÈÉ, Ãàçåòà «Ìèðò»

29


Iñòîðè÷íi ïîñòàòi

Àâãóñòèí áëàæåííèé,

ïiëiãðiì äî áîæîãî ãðàäó Ç Àâãóñòèíîì, çâè÷àéíî, çð³âíÿòèñÿ íå ìîæå, ïî-ìîºìó, æîäíà ëþäèíà; àäæå êîëè çà éîãî íàñè÷åíîãî òàëàíòàìè ÷àñó éîìó, íà ì³é ïîãëÿä, íå áóëî ð³âíèõ, òî õòî çð³âíÿºòüñÿ ç íèì íèí³? Ïåòðàðêà Ô. Äóõîâíà ñïàäùèíà Àâãóñòèíà íàñò³ëüêè çíà÷óùà é âàãîìà, ùî ¿¿ íåìîæëèâî âêëàñòè â ìåæ³ ÿêîãîñü îäíîãî íàïðÿìêó àáî â³ðîñïîâ³äàííÿ. Ðèìñüêî-êàòîëèöüêà öåðêâà êàíîí³çóâàëà éîãî ÿê ñâÿòîãî òà ïðè÷èñëèëà äî ïåðøèõ ÷îòèðüîõ íàéàâòîðèòåòí³øèõ ó÷èòåë³â Öåðêâè. Âñåëåíñüêå Ïðàâîñëàâ’ÿ âøàíîâóº éîãî ÿê áëàæåííîãî òà îòöÿ Öåðêâè. Ïðîòåñòàíòè æ ââàæàþòü Àâãóñòèíà îäíèì ç íàéôóíäàìåíòàëüí³øèõ òåîðåòèê³â õðèñòèÿíñòâà. Íàðîäèâñÿ Àâãóñòèí â ì³ñòå÷êó Òàãàñò³ â ϳâí³÷í³é Àôðèö³ â òîãî÷àñí³é ðèìñüê³é ïðîâ³íö³¿ Íóì³ä³ÿ. Éîãî áàòüêî Ïàòðèö³é áóâ ðèìñüêèì ìàã³ñòðàòîì, ÿêèé ñïîâ³äóâàâ òðàäèö³éíó ÿçè÷íèöüêó ðåë³ã³þ. Ìàòè Ìîí³êà áóëà ðåâíîþ õðèñòèÿíêîþ, ìîëèòâè ÿêî¿ çà ÷îëîâ³êà é ñèíà áóëè çãîäîì ïî÷óò³ Áîãîì. Íàïåâíå, ç áàòüêîì â Àâãóñòèíà íå áóëî ò³ñíèõ âçàºìîñòîñóíê³â, çàòå Ìîí³êà â³ä³ãðàâàëà âàæëèâó ðîëü â æèòò³ ñâîãî ºäèíîãî ñèíà. Ïî÷àòêîâó îñâ³òó âåëèêèé ìèñëèòåëü îòðèìàâ ó ñóñ³äíüîìó ì³ñò³ Ìàäàâð³. À âèùèé ô³ëîñîôñüêèé òà ðèòîðè÷íèé âèøê³ë — ó ñòîëè÷íîìó Êàðôàãåí³. Ó öå âåëèêå ì³ñòî Àâãóñòèí

30

ïðè¿õàâ ó â³ö³ 17-òè ðîê³â. ³í íàâ÷àâñÿ ñòàðàííî, àëå é íå öóðàâñÿ ñâ³òñüêèõ ðîçâàã. Çãîäîì âñòóïèâ ó çâ’ÿçîê ç æ³íêîþ, ÿêà íàðîäèëà éîìó ñèíà Àäåîäàòà ³ ÿê³é Àâãóñòèí áóâ â³ðíèì íàñòóïí³ äåâ’ÿòíàäöÿòü ðîê³â. Òàê³ çâ’ÿçêè íà òîé ÷àñ í³êîãî íå äèâóâàëè é áóëè íîðìîþ. Íà òîé ÷àñ Àâãóñòèí âèâ÷àâ ðèòîðèêó. Öÿ äèñöèïë³íà íàâ÷àëà ãàðíî é ïåðåêîíëèâî âèñëîâëþâàòè ñâî¿ äóìêè óñíî é íà ïàïåð³. Ïðè öüîìó ³ñòèíí³ñòü òîãî, ùî òè ãîâîðèø, íå ìàëà çíà÷åííÿ. Àëå, ÷èòàþ÷è Öèöåðîíà, Àâãóñòèí ïðèéøîâ äî âèñíîâêó, ùî ìàéñòåðíîãî ñëîâà é ñòèëþ íåäîñòàòíüî — ðèòîðèêà ìຠñóïðîâîäæóâàòèñÿ é ïîøóêàìè ³ñòèíè. Òàê â³í âèð³øèâ ïðî÷èòàòè Á³áë³þ, áî ïàì’ÿòàâ, ÿê éîãî ìàòè ãîâîðèëà ïðî ìóäð³ñòü ö³º¿ êíèãè. Àëå éîìó, âèõîâàíîìó íà êëàñè÷íèõ çàñàäàõ, Ñâÿòå Ïèñüìî âèäàëîñÿ ïîâíèì áåçãëóçäÿì, äî òîãî æ íàïèñàíèì ãðóáîþ ìîâîþ. Òàê øóêàííÿ ³ñòèíè ñïî÷àòêó ïðèâåëî Àâãóñòèíà äî ìàí³õåéñòâà. Çã³äíî öüîãî â÷åííÿ, â êîæí³é ëþäèí³ º äâà íà÷àëà: «ñâ³òëî» é «ï³òüìà». Ñâ³òëî — öå äóõîâíå íà÷àëî, à ï³òüìà — ìàòåð³àëüíå.  êîñìîñ³ ö³ äâà íà÷àëà ç ïåâíèõ ïðè÷èí çì³-

øàëèñÿ ³ ðåçóëüòàòîì öüîãî º ëþäèíà ç³ ñâîºþ ïðèðîäîþ. Ñïàñ³ííÿ ïîëÿãຠâ ðîçìåæóâàíí³ öèõ íà÷àë ³ ï³äãîòîâö³ íàøîãî äóõó äî ïîâåðíåííÿ â ñôåðó ÷èñòîãî ñâ³òëà. Àâãóñòèí ìàâ äåÿê³ ñóìí³âè ùîäî öüîãî â÷åííÿ é òîìó íå ñï³øèâ ñòàâàòè éîãî «äîñêîíàëèì». Êîëè â³í ïîä³ëèâñÿ ñâî¿ìè ïåðåæèâàííÿìè ç ³íøèìè â÷èòåëÿìè öüîãî íàïðÿìêó, âîíè íå çìîãëè â³äïîâ³ñòè íà âñ³ éîãî ïèòàííÿ, ³ ðîç÷àðîâàíèé Àâãóñòèí âèð³øèâ ïðîäîâæèòè ñâî¿ çàíÿòòÿ â ³íøîìó ì³ñò³.  öåé ÷àñ â³í ñòàâ íàâ÷àòè ðèòîðèêè ³íøèõ ³ ïåðå¿õàâ â ̳ëàí, äå çâ³ëüíèëîñÿ ì³ñöå âèêëàäà÷à ðèòîðèêè. Òàì â³í ñòàâ íåîïëàòîí³ñòîì. Òóò Àâãóñòèí âïåðøå ïî÷óâ ïðî Áîãà ÿê ïðî íåìàòåð³àëüíå Áóòòÿ. Ïîñë³äîâíèêè öüîãî â÷åííÿ íàìàãàëèñÿ ä³éòè äî Ïåðøîºäèíîãî, äî äæåðåëà âñüîãî ñóùîãî øëÿõîì ñàìîäèñöèïë³íè é ì³ñòè÷íîãî ñïîãëÿäàííÿ, ÿêå ìàëî äîïîìîãòè ¿ì äîñÿãíóòè åêñòàòè÷íîãî ñòàíó. Íåîïëàòîí³ñòè ãîâîðèëè, ùî º ëèøå îäíå íà÷àëî, â³ä ÿêîãî âñå ïîõîäèòü, öå ùîñü íà çðàçîê êàìåíÿ, âêèíóòîãî ó âîäó, â³ä ÿêîãî ðîçõîäÿòüñÿ êîëà. Íàéáëèæ÷å äî Íüîãî ðîçòàøîâàí³ íàéâèù³ ïðîøàðêè ñóùîãî, à äàë³ íèæ÷³ é íèæ÷³ — â ì³ðó


¿õíüîãî â³ääàëåííÿ â³ä Öåíòðó. Íàïðèêëàä, çëî ïîõîäèòü íå â³ä ÿêîãîñü ³íøîãî äæåðåëà, à ïðîñòî ñòຠçëîì, â³ääàëÿþ÷èñü â³ä Ïåðøîºäèíîãî. Çëî ìè ðîáèìî òîä³, êîëè â³äâîäèìî â³ä Íüîãî ñâ³é ïîãëÿä ³ äèâèìîñÿ íà íèæ÷³ ïðîÿâè ñóùîãî. Öå â³ðîâ÷åííÿ í³áè é äàâàëî â³äïîâ³ä³ íà ïèòàííÿ Àâãóñòèíà. Àëå â íüîãî ëèøèâñÿ ùå îäèí ñóìí³â: ÿê ìîæíà Á³áë³þ ç ¿¿ ãðóáîþ ìîâîþ é ðîçïîâ³äÿìè ïðî íàñèëüíèöüê³ â÷èíêè ââàæàòè Ñëîâîì Áîæèì? ³äïîâ³äü íà öå ïèòàííÿ éîìó äàâ õðèñòèÿíèí Àìâðîñ³é, ïðîïîâ³ä³ ÿêîãî çà ïîðàäîþ ìàòåð³ ïî÷àâ ñëóõàòè Àâãóñòèí. Àìâðîñ³é, íàéâèäàòí³øèé îðàòîð ̳ëàíó, àëåãîðè÷íî ïîÿñíþâàâ âàæêîçðîçóì³ë³ ì³ñöÿ Á³á볿. Îñê³ëüêè àëåãîðè÷íå òðàêòóâàííÿ ö³ëêîì â³äïîâ³äàëî êàíîíàì ðèòîðèêè, â Àâãóñòèíà íå âèíèêàëî í³ÿêèõ çàïåðå÷åíü. À òåêñò Ñâÿùåííîãî Ïèñàííÿ ñòàâàâ á³ëüø áëàãîçâó÷íèì ³ éîãî ìîæíà áóëî ëåãêî çðîçóì³òè. Àâãóñòèí ÷åðåç ïðîïîâ³ä³ Àìâðîñ³ÿ âñå á³ëüøå é á³ëüøå â³äêðèâàâ äëÿ ñåáå ³ñòèíó. Çäàâàëîñÿ á, óñ³ ñóìí³âè âèð³øåí³, âñå çðîçóì³ëî. Àëå ëèøàëèñÿ òðóäíîù³ ³íøîãî ïëàíó. Àâãóñòèí íå õîò³â «ïîëîâèí÷àòî» ïðèéìàòè â³ðó ñâ ìàòåð³, áî ðîçóì³â, ùî êîëè â³í ñòàíå õðèñòèÿíèíîì, òî éîìó äîâåäåòüñÿ (çâàæàþ÷è íà òîä³øí³ ³äåàëè ÷åðíåöòâà ³ âëàñí³ íåîïëàòîí³ñüê³ ïîãëÿäè) ïîêèíóòè âèêëàäàííÿ ðèòîðèêè é â³äìîâèòèñÿ â³ä ñâî¿õ ÷åñòîëþáíèõ ö³ëåé ³ ñâ³òñüêèõ çàäîâîëåíü. À öå áóëî ÷è íå íàéâàæ÷èì äëÿ íüîãî. ³í â³â áîðîòüáó ç ñàìèì ñîáîþ. Òàê, â³í âèð³øèâ ñòàòè õðèñòèÿíèíîì, àëå íå ñüîãîäí³, ï³çí³øå. Äî íüîãî ñòàëè äîõîäèòè ÷óòêè ïðî òå, ùî áàãàòî âèçíà÷íèõ ñó÷àñíèê³â-ìèñëèòåë³â ñòàëè â³äêðèòî ñïîâ³äóâàòè õðèñòèÿíñòâî. ² òîä³ Àâãóñòèí íå ì³ã á³ëüøå áîðîòèñÿ ç ñîáîþ, â³í âèéøîâ â ñàä ³ òàì â ìîëèòâ³ â³ääàâ ñâîº æèòòÿ Áîãîâ³.

ϳñëÿ íàâåðíåííÿ Àâãóñòèí çðîáèâ âñå, ùîá ïî÷àòè íîâå æèòòÿ. ³í ïîïðîõàâ Àìâðîñ³ÿ îõðåñòèòè éîãî, â³äìîâèâñÿ â³ä âèêëàäàííÿ é âèð³øèâ, ïðîäàâøè ñâîþ ñïàäùèíó, æèòè â ÷åðíåöüê³é ñàìîòíîñò³. Àâãóñòèí ç äåÿêèìè ñâî¿ìè äðóçÿìè îñåëèâñÿ â Êàññèö³àö³, ïëàíóþ÷è ñêðîìíî æèòè é ïðîâîäèòè ÷àñ â ì³ñòè÷íèõ ñïîãëÿäàííÿõ òà ô³ëîñîôñüêèõ ñòóä³ÿõ. Ñàìå òóò Àâãóñòèí ïî÷àâ ïèñàòè ñâî¿ ïåðø³ ïðàö³. Âîíè áóëè ùå ç â³äáèòêîì íåîïëàòîí³çìó, àëå ïîñòóïîâî ¿õ àâòîð ñòàâ á³ëüø ÷³òêî ðîçìåæîâóâàòè õðèñòèÿíñüêå â÷åííÿ â³ä îñíîâ íåîïëàòîí³çìó.  391 ðîö³ Àâãóñòèí â³äâ³äàâ ì³ñòî óïïîí, ùîá çàïðîñèòè òîâàðèøà îñåëèòèñÿ â éîãî îáùèí³ â Êîññèö³àö³. Òàì, ìàéæå ïðîòè éîãî âîë³, Àâãóñòèíà ðóêîïîêëàëè íà ñëóæ³ííÿ, à ÷îòèðè ðîêè ïîòîìó â³í ñòàâ ºïèñêîïîì ðàçîì ç

ñâî¿õ çíàéîìèõ. ² òåïåð â³í õîò³â í³áè âèïðàâäàòè ñâ³é â÷èíîê. Ùå îäíà òå÷³ÿ, ç ÿêîþ áîðîâñÿ Àâãóñòèí, áóâ äîíàòèçì. Ïîëåì³êà ç íèìè ï³äøòîâõíóëà Àâãóñòèíà äî ðîçðîáêè òåî𳿠ñïðàâåäëèâî¿ â³éíè. Ñïðàâåäëèâà â³éíà, çà ñëîâàìè Àâãóñòèíà, ìîãëà â³äáóâàòèñÿ ëèøå çà òðüîõ óìîâ: ñïðàâåäëèâîþ ïîâèííà áóòè ö³ëü â³éíè; âîíà ìàëà âåñòèñÿ çàêîííî âñòàíîâëåíîþ âëàäîþ; ³ íàéãîëîâí³øà âèìîãà — íàâ³òü ó ðàç³ íàñèëüíèöüêèõ ä³é, õàðàêòåðíèõ â³éí³, ïîòð³áíî ïðîÿâëÿòè ëþáîâ. Àëå íàéá³ëüø âàãîì³ áîãîñëîâñüê³ ïðàö³ Àâãóñòèíà áóëè ñïðÿìîâàí³ ïðîòè ïåëàã³àíñòâà. Ïåëåã³é, ÿê ³ Àâãóñòèí ââàæàâ, ùî Áîã íàä³ëèâ ëþäèíó â³ëüíîþ âîëåþ. Àëå Ïåëåã³é êàçàâ, ùî ëþäèíà ìîæå ñàìà ïåðåáîðþâàòè ãð³õ. Àâãóñòèí â³äñòîþâàâ äóìêó, ùî áóâàþòü âèïàäêè, êîëè ãð³õ ìîæå ïðîñòî ïàðàë³çóâàòè âîëþ ëþäèíè

Ñâÿòèé Àâãóñòèí, êàðòèíà Áåííîöî Ãîööîë³ ïðåñòàð³ëèì ºïèñêîïîì Âàëåð³ºì. ×åðåç ð³ê Âàëåð³é ïîìåð ³ Àâãóñòèí ëèøèâñÿ ºäèíèì ºïèñêîïîì óïïîíà. ßê ïàñòîð òàì â³í íàïèñàâ á³ëüø³ñòü ñâî¿õ ïðàöü.  íèõÀâãóñòèí áîðîâñÿ ç ìàíí³õåéñòâîì. Áóäó÷è ¿õí³ì «ñëóõà÷åì», â³í íàâåðíóâ ó ¿õíþ â³ðó ê³ëüêîõ

— ³ ñàìîñò³éíî âîíà íå ìîæå çâ³ëüíèòèñÿ â³ä íüîãî. Àâãóñòèí³âñüêèé ìîíàñòèð â óïïîí³ ïåðåòâîðèâñÿ íà áîãîñëîâñüêó ñåì³íàð³þ, âèõîâàíö³â ÿêî¿ êëèêàëè íà äèÿêîíñüêó é ñâÿùåíèöüêó ïðàöþ â ³íøèõ àôðèêàíñüêèõ ºïàðõ³ÿõ. Éîãî ó÷í³ çóì³ëè

31


çàêëèêàòè ðÿä öåðêîâíèõ ñîáîð³â äëÿ ïðèéíÿòòÿ êîíêðåòíèõ ä³é ïðîòè äîíàòèñüêî¿ ïàðò³¿ ³ â÷åííÿ Ïåëåã³ÿ. Ïîëåì³êà ç ìèñëèòåëÿìè ð³çíèõ äîêòðèí ïðèâåëà Àâãóñòèíà äî âèâ÷åííÿ ïðèðîäè é âëàäè öåðêâè. ³í ïåðøèé ñôîðìóëþâàâ ³äåþ íåâèäèìî¿ Âñåëåíñüêî¿ Öåðêâè, õî÷à é ðîçì³ùóâàâ ¿¿ ò³ëüêè âñåðåäèí³ çîâí³øíüî¿ äåðæàâíî¿ öåðêâè. Çà 35 ðîê³â ïàñòèðñòâà Àâãóñòèí íàïèñàâ á³ëüøå 100 êíèã ³ òðàêòàò³â, áëèçüêî 200 ïîñëàíü. Àëå îñîáëèâå çíà÷åííÿ ìàþòü äâà éîãî òâîðè. Ïåðøèé — «Ñïîâ³äü». Öå äóõîâíà àâòîá³îãðàô³ÿ ó ôîðì³ çâåðíåíî¿ äî Áîãà ìîëèòâè, ÿêà ïîêàçóº äîâãèé ³ âàæêèé øëÿõ, ïî ÿêîìó Áîã â³â éîãî äî â³ðè. Çà ñâî¿ì æàíðîì êíèãà óí³êàëüíà äëÿ äðåâíüî¿ ë³òåðàòóðè é íàâ³òü çàðàç ñâ³ä÷èòü ïðî ãëèáîêó ïñèõîëîã³÷íó é ³íòåëåêòóàëüíó ïðîíèêëèâ³ñòü àâòîðà. Âîíà ñêëàäàºòüñÿ ç 13 êíèã, ïîä³ëåíèõ â ñâîþ ÷åðãó íà ðîçä³ëè. Òóò ìè áà÷èìî ðîçêàÿííÿ ó ñâ³äîìèõ ³ íåñâ³äîìèõ ãð³õàõ, âñåîñÿæíó âäÿ÷í³ñòü Ãîñïîäîâ³ òà áåççàñòåðåæíå ñïîâ³äàííÿ â³ðè. Äðóãà ðîáîòà, ÿêà çàñëóãîâóº îñîáëèâî¿ óâàãè, — «Ïðî ãðàä Áîæèé». Ïðèâîäîì äëÿ íàïèñàííÿ ö³º¿ ðîáîòè ñòàëî ïàä³ííÿ Ðèìó â 410 ðîö³.  òîé ÷àñ ëþäè, ÿê³ òðèìàëèñÿ çà ÿçè÷íèöòâî, ãîâîðèëè, ùî öå ïàä³ííÿ — ðåçóëüòàò â³äñòóïíèöòâà â³ä äðåâí³õ áîã³â. Ñïðîñòóâàòè òàê³ òâåðäæåííÿ Àâãóñòèí íàìàãàâñÿ â ñâî¿é ïðàö³ «Ïðî ãðàä Áîæèé», äå â³í çàÿâëÿº ïðî ³ñíóâàííÿ äâîõ ì³ñò, ÿê³ çàñíîâàí³ íà ëþáîâ³. Áîæå ì³ñòî áóäóºòüñÿ íà ëþáîâ³ Áîæ³é, à çåìíå — íà ëþáîâ³ äî ñåáå.  ³ñòî𳿠ëþäñòâà ö³ äâà ì³ñòà âçàºìîïîâ’ÿçàí³, àëå ì³æ íèìè ïîñò³éíî âåäåòüñÿ áîðîòüáà.  ê³íöåâîìó ðåçóëüòàò³ çàëèøèòüñÿ ëèøå ì³ñòî Áîæå. Ëþäñüêà ³ñòîð³ÿ ÿâëÿº ñîáîþ ïîáóäîâàíó íà ëþáîâ³ äî ñåáå ³ñòîð³þ öàðñòâ ³ íàðîä³â, ÿê³ âèðàæàþòü øâèäêîïëèíí³ñòü çåìíîãî ì³ñòà. ² âñ³ ö³ öàðñòâà é íàðîäè, ÿêèìè á ìîãóòí³ìè âîíè íå áóëè, ïðîéäóòü ³ ùåçíóòü äî ê³íöÿ ³ñòîð³¿, à çàëèøèòüñÿ ëèøå ìîãóòíº ì³ñòî Áîæå. Îêð³ì ïîëåì³÷íèõ ïðàöü, ç-ï³ä ïåðà Àâãóñòèíà âèõîäèëè é ³íø³ òâîðè. À â íåä³ëþ ³ â ïåâí³ äí³ òèæíÿ â³í ïðîãîëîøóâàâ ïðîïîâ³ä³, ÿê³ çàçâè÷àé çàïèñóâàëèñÿ ïèñàðÿìè. Îêð³ì òîãî, éîìó äîâîäèëîñÿ áóòè ñóääåþ áàãàòüîõ ñïðàâ, ÿê³ ëþäè ïðèíîñèëè íà éîãî ºïèñêîïñüêèé ñóä, à òàêîæ êåðóâàòè öåðêîâíîþ äîáðî÷èíí³ñòþ é äîïîìàãàòè á³äíèì ³ íåì³÷íèì. ªïèñêîï ̳íåâ³ñà øàíîáëèâî íàçèâàâ éîãî «ïðàöåëþáíîþ áäæîëîþ Áîæîþ». Ïîìåð Àâãóñòèí 28 ñåðïíÿ 430 ðîêó, ó äí³ êîëè âàíäàëè îòî÷èëè óïïîí. ϳçí³øå âîíè çðóéíóâàëè é ñïàëèëè âñå ì³ñòî, ïîæàë³âøè ëèøå ñîáîð ³ á³áë³îòåêó ºïèñêîïà. ϳäãîòóâàëà Íàòàë³ÿ ÊÎÐͲÉ×ÓÊ

32

Ë

þáëþ Òåáå, Ãîñïîäè, íå ç âàãàííÿì, à ç íåïîõèòíîþ ñâ³äîì³ñòþ. Òè ïðîøèâ ìîº ñåðöå Ñëîâîì Òâî¿ì, ³ ÿ ïîëþáèâ Òåáå. Àëå ³ íåáî, ³ çåìëÿ, ³ âñå, ùî â íèõ º, çâ³äóñ³ëü ãîâîðÿòü ìåí³, ùîá ÿ Òåáå ëþáèâ. Àëå ùî æ ÿ ëþáëþ, êîëè ëþáëþ Òåáå? ͳ ò³ëåñíó âðîäó, í³ ìèíóùó ÷àð³âí³ñòü êðàñè, í³ áëèñê ñâ³òëà, í³ ñîëîäêó ìåëîä³þ ìèëîçâó÷íèõ ï³ñåíü, í³ çàïàøíå ç³ëëÿ, í³ ìàííó é ìåä, í³ ÷ëåíè ò³ëà, ùî ìàíÿòü äî îá³éì³â. ͳ, íå öå ÿ ëþáëþ, êîëè ëþáëþ Áîãà ìîãî. À âñå-òàêè ëþáëþ ÿêåñü ñâ³òëî, ÿêèéñü ãîëîñ, ÿêèéñü çàïàõ, ÿêóñü ïîæèâó, ÿê³ñü îá³éìè. Ëþáëþ Áîãà ìîãî — çíà÷èòü, ëþáëþ ³ ñâ³òëî, ³ ãîëîñ, ³ çàïàõ, ³ ïîæèâó, ³ îá³éìè «ò³º¿ âíóòð³øíüî¿ ëþäñüêî¿ ³ñòîòè», ùî â ìåí³, òàì, äå ñâ³òèòü ìî¿é äóø³ ñâ³òëî. Îñü ùî ÿ ëþáëþ, êîëè ëþáëþ Áîãà ìîãî! Àëå ùî æ öå? ß ñïèòàâñÿ ó çåìë³, ³ âîíà â³äïîâ³ëà ìåí³: «Öå íå ÿ». ² âñå, ùî ò³ëüêè íà ¿¿ ïîâåðõí³, äàëî ìåí³ òàêó ñàìó â³äïîâ³äü. ß çàïèòàâ ó ìîðÿ, ³ â áåçîäí³, ³ â ïëàçóí³â, ùî â íèõ æèâóòü, à âîíè â³äïîâ³ëè: «Öå íå ìè òâ³é Áîã, øóêàé Éîãî âèùå, ïîíàä íàìè». ² ÿ ñïèòàâ ó ïîâ³òðÿíèõ ïîäóâ³â, à öàðñòâî ïîâ³òðÿ ç³ ñâî¿ìè ìåøêàíöÿìè â³äïîâ³ëî ìåí³: «ß íå Áîã». ß çàïèòàâñÿ ó íåáà, ñîíöÿ, ì³ñÿöÿ, ç³ðîê. «Ìè íå Áîã, ÿêîãî Òè øóêàºø»,— ñêàçàëè âîíè. Îòæå, ÿ çâåðíóâñÿ äî âñ³õ ³ñòîò, ùî îòî÷óþòü áðàìè ò³ëà ìîãî: «Ñêàæ³òü ìåí³ ïðî Áîãà ìîãî, òîìó ùî âè íå º Íèì, ñêàæ³òü ìåí³ ùîñü ïðî Íüîãî». ² âîíè ãîëîñíî çàêðè÷àëè: «Â³í Ñàì íàñ ñòâîðèâ». Ìîº çàïèòàííÿ — öå íàïðóæåííÿ ì äóìêè, à ¿õíÿ â³äïîâ³äü — öå ¿õíÿ êðàñà. Íåâæå íå â³ä÷óº ö³º¿ êðàñè êîæåí, õòî ìຠçäîðîâèé ãëóçä? ×îìó æ íå ïðîìîâëÿº âîíà îäíàêîâî äî âñ³õ? Òâàðèíè, ÿê ìàëåíüê³, òàê ³ âåëèê³, áà÷àòü ¿¿, àëå íå ìîæóòü çàïèòàòè, áî âîíè íå íàä³ëåí³ ðîçóìîì, ÿêèé ñóäèâ áè ïðî òå, ùî ñïîâ³ùàþòü ÷óòòÿ. Çàòå ëþäè ìîæóòü ïîáàæàòè, «ùîá íåâèäèìà äîñêîíàë³ñòü Áîãà ñòàëà âèäèìîþ ³ çðîçóì³ëîþ çà äîïîìîãîþ Éîãî òâîð³â», àëå âîíè ï³ääàþòüñÿ ëþáîâ³ äî íèõ ³, ï³ääàâøèñü ¿é, íå ìîæóòü ñóäèòè ïðî íèõ. À Éîãî òâîðè íå â³äïîâ³äàþòü òèì, õòî ¿õ çàïèòóº, õ³áà ò³ëüêè òèì, ùî ñóäÿòü ïðî íèõ. Âîíè íå ïîêàçóþòüñÿ ï³ä ³íøèì âèãëÿäîì îäíîìó ÷è äðóãîìó, à îäíàêîâî ïîêàçóþòüñÿ îáîì, ò³ëüêè äëÿ îäíîãî âîíè çàëèøàþòüñÿ í³ìèìè, à äî äðóãîãî ïðîìîâëÿþòü. À ðàäøå âîíè ãîâîðÿòü äî âñ³õ, àëå ¿õ ðîçóì³þòü ò³ëüêè ò³, õòî ïîð³âíþº ¿õí³é ãîëîñ, ùî äîõîäèòü äî íèõ ³ççîâí³, ç ïðàâäîþ, ÿêó íîñÿòü ó ñîá³. Áî ïðàâäà êàæå ìåí³: «Òâ³é Áîã — öå í³ íåáî, í³ çåìëÿ, í³ æîäíå ³íøå ò³ëî». ² ÿ êàæó òîá³, äóøå ìîÿ, ùî òè êðàùà, áî òè æèâîòâîðèø ìàñó ò³ëà òâîãî ³ äàºø éîìó æèòòÿ, ÷îãî æîäíå ³íøå ò³ëî íå ìîæå äàòè éîãî äðóãîìó ò³ëó. Àëå Òâ³é Áîã äëÿ òåáå — òàêîæ æèòòÿ òâîãî æèòòÿ. Àâãóñòèí, «Ñïîâ³äü»


Íàñ çàïèòóþòü

— ×è áóäóòü ñïàñåíí³ ïðàâîñëàâí³, êàòîëèêè, áàïòèñòè, Ñâ³äêè ªãîâè, ìîðìîíè, õàðèçìàòè?  ÿê³é æå â³ð³ ñïðàâæíÿ ³ñòèíà? Ãðèãîð³é Ñ., ì. Ëüâ³â — Âàæêî îäíîçíà÷íî ñêàçàòè, ÷è áóäóòü ñïàñåíí³ ò³, êîãî âè ïåðåðàõóâàëè, àëå ñåðåä ïðàâîñëàâíèõ, êàòîëèê³â, õàðèçìàò³â, ï’ÿòèäåñÿòíèê³â, áàïòèñò³â ñïàñåíí³ áóäóòü òî÷íî. Ùî ÿ ìàþ íà óâàç³? Ñâÿòå Ïèñüìî æîäíèì ñëîâîì íå çãàäóº ïðî ò³ êîíôåñ³¿, ùî ïåðåðàõîâàí³ â çàïèòàíí³ ÷èòà÷à, äëÿ Áîãà ¿õ íåìຠâçàãàë³. Âîíè âèíèêëè ç ÷àñîì â ðåçóëüòàò³ ïåâíèõ îñîáëèâîñòåé ïîøèðåííÿ õðèñòèÿíñòâà ïî ñâ³ò³ é âêàçóþòü ëèøå íà ïðèíàëåæí³ñòü â³ðóþ÷î¿ ëþäèíè äî â³äïîâ³äíî¿ ðåë³ã³éíî¿ ãðîìàäè, ÿêà ìຠñâîþ, ³ñòîðè÷íî ñêëàäåíó áîãîñëóæáîâó ïðàêòèêó. ²íøèìè ñëîâàìè, ÷ëåíñòâî ÷è ïðèíàëåæí³ñòü äî ò³º¿ ÷è ³íøî¿ êîíôåñ³¿, ÿêîþ á ïðàâèëüíîþ, êàíîí³÷íîþ ÷è á³áë³éíîþ âîíà íå áóëà, íå ãàðàíòóº ëþäèí³ ñïàñ³ííÿ. Ïèñàííÿ ÷³òêî é íåäâîçíà÷íî ãîâîðèòü ïðî òå, ùî ñàìå ñïàñຠëþäèíó: «Õòî óâ³ðóº é îõðèñòèòüñÿ, áóäå ñïàñåíèé, à õòî íå ââ³ðóº — çàñóäæåíèé áóäå» (Ìð. 16:16); «Ïðàâåäíèé æèòèìå â³ðîþ» (Ðèì. 1:17); «Òàê áî Áîã ïîëþáèâ ñâ³ò, ùî äàâ Ñèíà Ñâîãî Îäíîðîäæåíîãî, ùîá êîæåí, õòî â³ðóº â Íüîãî, íå çãèíóâ, àëå ìàâ æèòòÿ â³÷íå» (Iâ. 3:16). Òîìó ºäèíà óìîâà îòðèìàòè ñïàñ³ííÿ — îñîáèñòà â³ðà â ²ñóñà Õðèñòà ÿê Òîãî, Õòî, Áîã çà Ñâîºþ ñóòòþ, àëå ïðèéøîâ íà çåìëþ ó âèãëÿä³ ëþäèíè, ïîìåð íà Ãîëãîô³ çà ãð³õè ëþäåé ³ ñòàâ ªäèíîþ äîðîãîþ äî ñïàñ³ííÿ: «ß º äîðîãà, ïðàâäà ³ æèòòÿ» (²â. 14:6). ²ñòèíà, ïðàâäà ïåðåáóâຠíå ó ÿê³éñü êîíêðåòí³é öåðêâ³, íå ó òðàäèö³ÿõ Öåðêâè

÷è ó â÷åííÿõ áîãîñëîâ³â, à ëèøå â ²ñóñ³ Õðèñò³ òà â Éîãî â÷åíí³. Òîìó áóäü-ÿêà ëþäèíà, ÿêà çðîçóì³ëà öþ ³ñòèíó, âèçíàëà ñåáå ãð³øíèêîì ïåðåä Áîãîì, âèçíàëà Õðèñòà ÿê Òîãî, Õòî äຠñïàñ³ííÿ, ³ â³ðîþ ïðèéíÿëà Éîãî ó ñâîº æèòòÿ, ñåðöå òà ðîçóì, óæå º ñïàñåííîþ. À â³ðà — ïèòàííÿ ãëèáîêî îñîáèñòå ³ íå çàëåæèòü â³ä êîíôåñ³¿, öåðêâè ÷è îá’ºäíàííÿ. Àëå âñå æ òàêè, êîíôåñ³éíà ïðèíàëåæí³ñòü, ç ³íøîãî áîêó, òàêîæ â³ä³ãðຠâàæëèâó ðîëü â òîìó çíà÷åíí³, ÷è äîïîìàãຠâîíà ëþäèí³, ÿêà øóêຠñïàñ³ííÿ, çíàéòè ïðàâèëüíó äîðîãó äî Íüîãî, à âæå ñïàñåííîìó â³ðóþ÷îìó çáåðåãòè öå ñïàñ³ííÿ? Òîìó âèá³ð öåðêâè, ÿêà á ñòàëà ì³ñöåì ïîêëîí³ííÿ Áîãîâ³, ñï³ëêóâàííÿ ç îäíîâ³ðöÿìè òà øêîëîþ äóõîâíî¿ íàóêè, º äàëåêî íå äðóãîðÿäíèì. ² ãîëîâíèì îð³ºíòèðîì òóò ïîâèíí³ ñëóãóâàòè ò³ æ ïðèíöèïè, ÿê³ ñòîñóþòüñÿ îñîáèñòîãî ñïàñ³ííÿ. ßêùî â ò³é ÷è ³íø³é öåðêâ³ ïðîïîâ³äóþòüñÿ òà ïðàêòè÷íî âò³ëþþòüñÿ ó æèòòÿ á³áë³éí³ âèìîãè ùîäî ñïàñ³ííÿ, Áîæåñòâåííî¿ ïðèðîäè Õðèñòà òà çíà÷åííÿ Éîãî âè-

êóïíî¿ æåðòâè, òàêó öåðêâó ìîæíà íàçèâàòè ä³éñíî õðèñòèÿíñüêîþ. Íà ïðàêòèö³ òàê³ âèìîãè ùîäî ³ñòèííîñò³ â³ðîâ÷åííÿ íàéá³ëüø òî÷íî òà êîðîòêî âò³ëèëèñÿ ó â³äîìîìó ñèìâîë³ â³ðè, ñêëàäåíîìó â 325 ðîö³ íà Âñåëåíñüêîìó ñîáîð³ ÿê â³äïîâ³äü íà òîä³øí³ ºðåñ³, ÿêèé ìຠíàçâó ͳêåéñüêîãî: «Â³ðóþ... ». Îòæå, áåç ñóìí³âó, ó öåðêâàõ, äå ñïîâ³äóºòüñÿ ïîä³áíå â÷åííÿ, áóëè, º é áóäóòü â³ðóþ÷³, ÿê³, çã³äíî â÷åííÿ Á³á볿, º ñïàñåííèìè. Àëå öå àæ í³ÿê íå äຠïðàâà àâòîìàòè÷íî â³äíîñèòè óñ³õ áåç âèíÿòêó ïðèõèëüíèê³â òàêî¿ öåðêâè äî êàòåãî𳿠ñïàñåíèõ, áî, ÿê ìè çàóâàæóâàëè âèùå, ñïàñ³ííÿ çàëåæèòü âèêëþ÷íî â³ä îñîáèñòî¿ â³ðè ñàìî¿ ëþäèíè. ̳ñöåâà öåðêâà — ëèøå ì³ñöå, äå ëþäèíà ìîæå ïðàêòè÷íî âò³ëèòè ó æèòòÿ öþ â³ðó. Òîìó ìîæíà ç ïåâí³ñòþ ñêàçàòè, ùî òàê³ â³ðóâàííÿ, ÿê³ ñóïåðå÷àòü ãîëîâíèì ïðèíöèïàì á³áë³éíîãî â÷åííÿ ñôîðìóëüîâàíèìè îòöÿìè Öåðêâè â ͳêåéñüêîìó ñèìâîë³ â³ðè, º ºðåñÿìè. Äî íèõ ç ïîâíèì ïðàâîì ìîæíà â³äíåñòè ñâ³äê³â ªãîâè, ìîðìîí³â, ìóí³ñò³â (â÷åííÿ «Íîâî¿ åðè») òà ³íøèõ. Þð³é ÂÀÂÐÈÍÞÊ

33


ßðë ÏÅÉÑÒ² Ùîäî ïðîõàííÿ: «Ïðîñòè íàì ïðîâèíè íàø³, ÿê ³ ìè ïðîùàºìî âèíóâàòöÿì íàøèì» ç ìîëèòâè «Îò÷å íàø» º îäíå çàïåðå÷åííÿ. Áî äåõòî êàæå, ùî ç öüîãî ðå÷åííÿ âèïëèâàº, ùî ìîº ïðîùåííÿ çàëåæèòü â³ä òîãî, ÿê ÿ ïðîùàþ ñâîºìó áîðæíèêó. Õ³áà öå ïðîùåííÿ ïî áëàãîäàò³, ÿêùî âîíî ç óìîâîþ, ùî ÿ ìîæó áóòè ïðîùåíèì ëèøå òîä³, êîëè ïðîùó òîìó, õòî çãð³øèâ ïðîòè ìåíå? Àëå òóò, äîðîã³ ìî¿ äðóç³, ìè ïîâèíí³ âçÿòè äî óâàãè òå, ÷îìó â÷èòü íàñ âñå Ïèñàííÿ ïðî ïðîùåííÿ, à íå ëèøå ÿêàñü éîãî ÷àñòèíà. Ó 18-ìó ðîçä³ë³ ªâàíãå볿 â³ä Ìàòâ³ÿ Õðèñòîñ ðîçïîâ³â

34

÷óäîâó ïðèò÷ó ïðî ïðîùåííÿ. À ñïîíóêàëî Ñïàñèòåëÿ ðîçïîâ³ñòè öþ ïðèò÷ó ïèòàííÿ, ÿêå ïîñòàâèâ Éîìó àïîñòîë Ïåòðî: «Ãîñïîäè, ñê³ëüêè ðàç³â áðàò ì³é ìîæå çãð³øèòè ïðîòè ìåíå, à ÿ ìàþ ïðîùàòè éîìó? ×è äî ñåìè ðàç?» ²ñóñ ïðîìîâëÿº äî íüîãî: «Íå êàæó òîá³ — äî ñåìè ðàç, àëå àæ äî ñåìè äåñÿòè ðàç ïî ñåìè!» (Ìò. 18:2122). Öå îçíà÷ຠ490 ðàç³â! ² ï³ñëÿ öüîãî Õðèñòîñ ðîçïîâ³â ïðî îäíîãî öàðÿ, ÿêèé çàæàäàâ çâ³òó â³ä ñâî¿õ ðàá³â. Îäèí ç íèõ éîìó áóâ âèíåí äåñÿòü òèñÿ÷ òàëàíò³â — öå ñóìà, ÿêà ñüîãîäí³ äîð³âíþº ïðèáëèçíî 18-òè ì³ëüéîíàì àìåðèêàíñüêèõ äîëàð³â. Öå âåëè÷åçíà

ñóìà! Öåé ðàá íå ìàâ òàêèõ ãðîøåé ³ ñòàâ áëàãàòè öàðÿ, ùîá òîé çà÷åêàâ. Òîä³ âîëîäàð çìèëóâàâñÿ íàä íèì ³ ïðîáà÷èâ éîìó âåñü éîãî áîðã. Òåïåð çâåðí³òü óâàãó íà òå, ÿê äàë³ ä³ÿâ öåé ïðîùåíèé ðàá. Îäèí ç éîãî òîâàðèø³â áóâ âèíåí éîìó 100 äèíàð³¿â — öå ïðèáëèçíî 25 äîëàð³â; ³ çíàéøîâøè éîãî, â³í âçÿâ éîãî çà ãîðëî é ñòàâ äóøèòè. À òîé áëàãàâ: «Ïîòåðïè òð³øêè ³ ÿ òîá³ çàïëà÷ó», — àëå â³í íå çàõîò³â ÷åêàòè é çàñàäèâ éîãî â òåìíèöþ äî òîãî ÷àñó, ïîêè íå ïîâåðíå éîìó âñå äî îñòàííüî¿ êîï³éêè. Ùî õîò³â ñêàçàòè Õðèñòîñ ö³ºþ ïðèò÷åþ? ³í âêàçóº íà


òå, ÿêèé âåëèêèé áîðã áóâ ïðîùåíèé êîæíîìó ç íàñ ó ïîð³âíÿíí³ ç òèì áîðãîì, ÿêèé âèíåí íàì íàø áðàò. «Ïåòðî, — êàæå Ãîñïîäü, — êîëè òîá³ äîâåäåòüñÿ ïðîùàòè ñâîºìó áðàòîâ³ Àíäð³þ âñ³ 490 ðàç³â íà äåíü, òî öå í³ùî â ïîð³âíÿíí³ ç òèì áîðãîì, ÿêèé ïðîáà÷èâ òîá³ Îòåöü òâ³é Íåáåñíèé». Òîìó, êîëè ÿ ìîëþñÿ: «Ïðîñòè íàì ïðîâèíè íàø³, ÿê ³ ìè ïðîùàºìî âèíóâàòöÿì íàøèì», òî öèì ÿ ïîêàçóþ, ùî ÿ ïðîùåííèé. Çàóâàæòå, ùî òóò íå ñêàçàíî ïðî òå, ùî íàøå ïðîùåííÿ ³íøèì ëþäÿì º îñíîâîþ Áîæîãî ïðîùåííÿ íàì ñàìèì. Áîã ïðîùຠíàñ íå çà íàø³ îñîáèñò³ çàñëóãè. Àëå ÿê òóò ñêàçàíî? «Ïðîñòè íàì áîðãè íàø³, ÿê ³ ìè ïðîùàºìî âèíóâàòöÿì íàøèì». Íàøå ïðîùåííÿ âèííèì ïðîòè íàñ º ëèøå âèäèìèì âèðàæåííÿì òîãî, ùî ìè ñàì³ ïðîùåí³ Áîãîì, äî òîãî æ íàì â³äïóùåíà äóæå âåëèêà ïðîâèíà. Òîìó ö³ ñëîâà ìîæóòü âèðàæàòè íå óìîâó, à äîêàç íàøîãî ñèí³âñüêîãî ñòàòóñó, ÿêèé ìè ìàºìî â ïðîùåíí³ Õðèñòîâîìó íà õðåñò³. ßêùî ìè ââàæàºìî, ùî íàø³ ãð³õè ïðîùåí³ Áîãîì, à ñàì³ â³äìîâëÿºìîñÿ ïðîáà÷àòè ïðîâèíè ³íøèì ëþäÿì, òîä³ ìè ñàì³ í³êîëè íå ïåðåæèëè ïðîùåííÿ. Òîé, õòî çíàº, ùî â³í ïðîùåííèé ³ îìèòèé êðîâ’þ ²ñóñà Õðèñòà, ïîâèíåí ïðîùàòè ³íøèì. ³í íå ìîæå ïî-³íøîìó

â÷èíèòè. Ìè ïîâèíí³ çðîáèòè âèñíîâîê, ùî êîëè ìè â³äìîâëÿºìîñÿ ïðîáà÷àòè ³íøèì, òî ñàì³ í³êîëè íå áóëè ïðîùåíèìè: «Ïðîñòè íàì ïðîâèíè íàø³, ÿê ³ ìè ïðîùàºìî âèíóâàòöÿì íàøèì». Óëþáëåí³, çàäóìàéòåñÿ, ÿêèé âåëè÷åçíèé ãð³õ, ÿêó æàõëèâó ïðîâèíó ïðîñòèâ íàì Ãîñïîäü! ² ÿê æå ï³ñëÿ öüîãî ìè ìîæåìî íå ïðîáà÷èòè òîìó, õòî çãð³øèâ ïðîòè íàñ! Àëå ÷è öå óìîâà íàøîãî âëàñíîãî ïðîùåííÿ? Çàóâàæòå, ÿêîãî âåëèêîãî çíà÷åííÿ íàäຠÃîñïîäü ïðîùåííþ. ³äðàçó æ ï³ñëÿ ö³º¿ ìîëèòâè Ãîñïîäü äîäຠñëîâà: «Áî ÿê ëþäÿì âè ïðîñòèòå ïðîãð³õè ¿õí³, òî ïðîñòèòü ³ âàì âàø íåáåñíèé Îòåöü. À êîëè âè íå áóäåòå ëþäÿì ïðîùàòè, òî é Îòåöü âàø íå ïðîñòèòü âàì ïðîãð³õ³â âàøèõ» (Ìò.6:14,15). Ñàìå òóò ìîâà éäå ïðî óìîâó íàøîãî ïðîùåííÿ, à îòæå é ñïàñ³ííÿ. ß íå â³ðþ â òå, ùî â Áîãà º îäíå ïðîùåííÿ äëÿ ñïàñ³ííÿ, à äðóãå — äëÿ îñâÿ÷åííÿ, îäíå — äëÿ ãð³øíèêà, à äðóãå — äëÿ ñïàñåííîãî. Îñâÿ÷åííÿ é ñïàñ³ííÿ ò³ñíî âçàºìîïîâ’ÿçàí³ îäèí ç îäíèì, áî ñïàñ³ííÿ — ïî÷àòîê ³ îñíîâà îñâÿ÷åííÿ. Òîìó, êîëè Áîã íå ïðîñòèòü íàì, âæå ñïàñåííèì ëþäÿì, ÿê³ñü íàø³ ïðîâèíè ëèøå ÷åðåç òå, ùî ìè íå áàæàºìî ñàì³ ïðîáà÷èòè âèííîãî, — ìè íå ìîæåìî áóòè âïåâíåíèìè â ñâîºìó ñïàñ³íí³, íàâ³òü

êîëè âåäåìî çîâí³ áåçäîãàííå æèòòÿ. Ïîäèâ³òüñÿ, ùî çðîáèâ ç³ ñâî¿ì íåùîäàâíî ïðîùåíèì ðàáîì öåé öàð, êîëè ä³çíàâñÿ ïðî éîãî íåáàæàííÿ ïðîáà÷èòè ñâîºìó âèíóâàòöþ. «Òîä³ ïàí éîãî êëè÷å éîãî, òà é ãîâîðèòü äî íüîãî: «Ðàáå ëóêàâèé, ÿ ïðîñòèâ áóâ òîá³ óâåñü òîé áîðã, áî ïðîñèâ òè ìåíå. ×è é òîá³ íå íàëåæàëî çìèëóâàòèñü íàä ñâî¿ì ñï³âòîâàðèøåì, ÿê ³ ÿ íàä òîáîþ áóâ çìèëóâàâñÿ?» ² ïðîãí³âàâñÿ ïàí éîãî — ³ êàòàì éîãî âèäàâ, àæ ïîêè éîìó íå â³ääàñòü âñüîãî áîðãó» (Ìò.18:32-34). Öàð â³äïðàâèâ ñëóãó â òåìíèöþ, òîìó ùî éîãî ñïðàâè ñâ³ä÷èëè, ùî â³í íå õî÷å æèòè â áëàãîäàò³, õî÷ ³ ïðèéíÿâ ¿¿. Ìàòè ïåðåâàãè áëàãîäàò³ ìîæå ëèøå òîé, õòî ïîêëàäຠíà ñåáå é â³äïîâ³äàëüí³ñòü çà íå¿. Çëîïàì’ÿòíèé ðàá íå ïîáàæàâ áóòè ñõîæèì íà ñâîãî õàçÿ¿íà, íå çâàæàþ÷è íà òå, ùî ñàìå öüîãî â³ä íüîãî é ÷åêàëè. Àëå ÷è ìîæíà ïîºäíàòè óìîâó é Áîæèé äàð ñïàñàþ÷îãî ïðîùåííÿ? Ö³ëêîì, õî÷ óìîâà ìîæå é íå áóòè äîñòàòíüîþ äëÿ îòðèìàííÿ ñïàñ³ííÿ, ÿê, íàïðèêëàä, ä³ëà. Çàñëóãà — öå íàãîðîäà, ÿêà äàºòüñÿ ç îáîâ’ÿçêó, à íå ç ëþáîâ³. Ïàì’ÿòàºòå öåé âèïàäîê, êîëè ²ñóñ â³ä³ñëàâ ñë³ïîíàðîäæåíîãî â êóïàëüíþ, ùîá â³í ïðîìèâ î÷³ ñâî¿ âîäîþ é ñòàâ áà÷èòè (²â.9:1-7)? Àëå ÷è öå îçíà÷àëî,

Ëàñêàâî ïðîñèìî íà Á³áë³éíå íàâ÷àííÿ Ïðîïîíóºìî âàø³é óâàç³ ïðîãðàìó çàî÷íî¿ á³áë³éíî¿ îñâ³òè International Educational Fellowship (̳æíàðîäíà Îñâ³òíÿ Ñï³âïðàöÿ), ðîçðîáëåíó äîñâ³ä÷åíèìè âèêëàäà÷àìè ³ ïàñòîðàìè, ÿêà áàçóºòüñÿ íà îñíîâ³ îñâ³òíüî¿ ñèñòåìè êîëåäæó «Õðèñòèÿíñüêå Æèòòÿ» («Christian Life College», ì. ×èêàãî, øòàò ²ëë³íîéñ, ÑØÀ). Êîëåäæ çàñíîâàíèé â 1950 ðîö³, º îô³ö³éíî âèçíàíèì íàâ÷àëüíèì çàêëàäîì ³ ìຠàêðåäèòàö³þ ϳâäåííî¿ Àñîö³àö³¿ Á³áë³éíèõ ²íñòèòóò³â òà êîëåäæ³â â ÑØÀ, ùî íàäຠïðàâî âèäàâàòè äèïëîìè òà ñâ³äîòñòâà ïðî õðèñòèÿíñüêó îñâ³òó.  êðà¿íàõ ÑÍÄ êóðñ IEF ïîøèðþºòüñÿ çàâäÿêè îô³ö³éì. Îäåñà, íîìó ïðåäñòàâíèêó – ì³ññ³¿ «Ìîæëèâ³ñòü» (Mission âóë. Ðàçóìîâñüêà, 53 êâ. 5 Possible) ç 1994 ðîêó. Òåëåôîí: (048) 728-43-56  2005-2006 ðîö³ êóðñ IEF îõîïëþâàâ 15 îáëàñòåé Óêðà¿Fax/òåë: (0482) 34-12-97 íè, â ÿêèõ áëèçüêî 800 ñòóäåíò³â ç 40 ºâàíãåëüñüêèõ ÖåðE-mail: osipov.ief@paco.net êîâ, Êîëåäæ³â, Ñåì³íàð³é òà ²íñòèòóò³â çäîáóâàëè áîãîwww.mp-ief.org ñëîâñüêó îñâ³òó.

35


ùî òàêèì â÷èíêîì öÿ ëþäèíà çàñëóæèëà ñîá³ çö³ëåííÿ? ×è ì³ã öåé ñë³ïèé, ïðîçð³âøè, âèãóêíóòè: «Öå ìîÿ îñîáèñòà çàñëóãà, òîìó ùî êîëè á ÿ íå çðîáèâ òîãî, ÿ á íå çö³ëèâñÿ?» Çâè÷àéíî æ í³, òîìó ùî íå âñÿêà óìîâà ìîæå áóòè çàïîðóêîþ çö³ëåííÿ. Áîæèé øëÿõ ñïàñ³ííÿ —ëèøå êðîâ Ãîñïîäà íàøîãî ²ñóñà Õðèñòà. À òå, ùî î÷³êóºòüñÿ â³ä íàñ, — ëèøå íå çëîâæèâàòè Áîæèì äàðîì ïðîùåííÿ, áî áàãàòî õòî ëþáèòü îòðèìóâàòè äàðè ³ íåõòóº íèìè, òîìó ùî ôàêòè÷íî íå ïîòðåáóº ¿õ. Áîã õî÷å ïîäàðóâàòè ñïàñ³ííÿ òèì ëþäÿì, ÿê³ ïîòðåáóþòü éîãî, ÿê³ áóäóòü ö³íóâàòè éîãî çàâæäè. Îñü ÷îìó Íîâèé Çàïîâ³ò äຠíàì

óìîâè äëÿ íàøîãî ñïàñ³ííÿ, ³ ¿õ ëèøå äâ³: ïîêàÿííÿ ³ â³ðà. Àëå õòîñü çàïèòàº: «Çâ³äêè ìè ìîæåìî çíàòè, ùî óìîâè ñïàñ³ííÿ ëèøå äâ³?» Ç Ä³é àïîñòîë³â. Êîëè àïîñòîë Ïàâëî ïðîùàâñÿ ç ïàñòîðàìè åôåñüêî¿ öåðêâè, â³í ñêàçàâ: «...ͳ÷îãî êîðèñíîãî ÿ íå ìèíóâ, ùîá éîãî âàì çâ³ñòèòè é íàâ÷èòè âàñ ïðèëþäíî ³ â äîìàõ. ² ÿ ñâ³ä÷èâ þäåÿì òà ãåëëåíàì, ùîá âîíè ïåðåä Áîãîì ïîêàÿëèñü, òà ââ³ðóâàëè â Ãîñïîäà íàøîãî ²ñóñà Õðèñòà» (ij¿ 20:20-21). ×è âè çâåðíóëè óâàãó íà òå, ùî â³í í³÷îãî íå ïðîïóñòèâ â ñâî¿é ïðîïîâ³ä³ ªâàíãå볿. Ïðî öå â³í ãîâîðèòü ³ òðîõè íèæ÷å: «Òîìó äíÿ ñüîãîäí³øíüîãî âàì ñâ³äêóþ, ùî

Ôîòîïðîïîâiäü Ìè áàãàòî ÷îãî ìîæåìî íàâ÷èòèñÿ â ä³òåé. Íåäàðåìíî ²ñóñ Õðèñòîñ ñòàâèâ ¿õ äîðîñëèì ó ïðèêëàä. ¯õíÿ ùèð³ñòü, â³äñóòí³ñòü ëóêàâñòâà, ïðîñòîòà ñâ³ä÷àòü ïðî òå, ùî ëþäñüêà ç³ïñóò³ñòü ùå íå âñòèãëà ç÷åðñòâèòè ¿õí³ ñåðöÿ. Âîíè ëåãêî íàâîäÿòü ñòîñóíêè îäèí ç îäíèì, íàâ³òü ïîñâàðèâøèñü, øâèäêî çàáóâàþòü îáðàçó é äàë³ ïðîäîâæóþòü áóòè äðóçÿìè. Êîëè äîðîñë³ çàìèêàþòüñÿ â ñîá³, æèâóòü íàîäèíö³ ç³ ñâî¿ìè ïðîáëåìàìè, â³äâåðòàþòüñÿ îäèí â³ä îäíîãî, âàæêî çíàõîäÿòü ñï³ëüíó ìîâó, ä³òè, íàâïàêè, øóêàþòü ñï³ëêóâàííÿ ³ç ñîáîþ ïîä³áíèìè. «Áóäüòå ÿê ä³òè» — ö³ ñëîâà çìóøóþòü íàñ çóïèíèòèñÿ ³ ðîçäèâèòèñÿ íàâêîëî, ïîñì³õíóòèñÿ áëèæíüîìó, ïðîñòÿãíóòè äðóæíüî ðóêó áðàòîâ³, äîïîìîãòè íóæäåííîìó. ² òîä³ ñâ³ò ñòàíå êðàùèì ³ ºäí³ñòü ì³æ ëþäüìè ðåàëüí³øîþ. Áîæà ïðèñóòí³ñòü — ùå áëèæ÷îþ. Áî «õòî íå ëþáèòü áðàòà ñâîãî, ÿêîãî áà÷èòü, ÿê ìîæå â³í Áîãà ëþáèòè, ßêîãî íå áà÷èòü?» (1 Iâ. 4:20)

36

ÿ ÷èñòèé â³ä êðîâè âñ³õ, áî ÿ íå âõèëÿâñü îá’ÿâëÿòè âàì óñþ âîëþ Áîæó!» (ij¿ 20:26-27). Îòæå, âñÿ «âîëÿ Áîæà» â òîìó, ùîá ìè â³ðèëè Éîìó ³ êàÿëèñÿ â ïðîâèíàõ ùîá îòðèìàòè Áîæå ïðîùåííÿ é ëþáîâ. ×è âàæêî öå âèêîíàòè? ß ãàäàþ, ùî í³. ² òè, äîðîãèé äðóæå, êîëè ùå íå çðîáèâ öüîãî, ìîæåø îòðèìàòè ïðîùåííÿ ñâî¿õ ãð³õ³â ³ æèòòÿ â³÷íå ïðîñòî çàðàç, ó öþ ñàìó õâèëèíó. Äëÿ öüîãî òè ïîâèíåí, çâè÷àéíî æ, â³äìîâèòèñÿ â³ä áóäüÿêîãî ³íøîãî ñïîñîáó æèòòÿ, îêð³ì æèòòÿ ïî áëàãîäàò³, à çíà÷èòü ³ æèòòÿ â ïðîùåíí³ ³íøèì. Ìîæíà ñêàçàòè, ùî âì³ííÿ ïðîùàòè ³íøèì º âèðàçîì íàøîãî îñîáèñòîãî ïîêàÿííÿ. Äðóæå, öå äóæå ñåðéîçíå ïèòàííÿ! Êîëè òè íå ãîòîâèé ïðîñòèòè, òîä³ òè íå ìàºø ïðàâà ïðîñèòè ïðîùåííÿ! Ïðîùåííÿ ñâîºìó áðàòîâ³ º óìîâîþ äëÿ ìåíå, äèòèíè Áîæî¿, ïðîñèòè ïðîùåííÿ ñîá³. Íåìຠí³÷îãî á³ëüø äîðîãîö³ííîãî äëÿ Áîãà é òîãî, ùî íàéá³ëüøå íåíàâèäèòü äèÿâîë, çà íàøó ãîòîâí³ñòü ïðîùàòè. ³ä òîãî, ÿê³ ìè ñòîñîâíî öüîãî ïèòàííÿ, äîðîã³ áðàòè ³ ñåñòðè, çàëåæèòü òå, ÷è Ñëîâî Áîæå ïåðåìàãຠâ íàøîìó æèòò³ ÷è ïðîãðàº. ×îìó ñó÷àñíà öåðêâà òàêà ñëàáêà äóõîâíî? ×è íå â³ä òîãî, ùî â ñåðöÿõ ä³òåé Áîæèõ ïðèõîâàí³ æàëü, çëîáà, ïîìñòà é íåäðóæåëþáí³ñòü? Öå âåëèêèé çëî÷èí, ÿêèé ñêîþºòüñÿ â ñåðöÿõ â³ðóþ÷èõ. ª â³ðóþ÷³, ÿê³ áåðóòü ó÷àñòü ó âå÷åð³ Ãîñïîäí³é, àëå ðîêàìè íå ðîçìîâëÿþòü îäèí ç îäíèì. Óëþáëåí³, â³äêðèéìî ñüîãîäí³ Ãîñïîäó öåé ãð³õ, ùîá íàø³ ìîëèòâè ìàëè äîñòóï äî òðîíó áëàãîäàò³. «Îò÷å íàø, ïðîñòè íàì ïðîâèíè íàø³, ÿê ³ ìè ïðîùàºìî âèíóâàòöÿì íàøèì». Ïðîñòè â³ä ùèðîãî ñåðöÿ áðàòó ñâîºìó, ùîá íå äàòè âîðîãîâ³ ìîæëèâîñò³ çàâäàòè ïîðàçêè ñïðàâ³ Áîæ³é. Ïàì’ÿòàé, êîëè òè ïðîùàºø ³íøîìó, òè äàºø ìîæëèâ³ñòü Áîãîâ³ ùåäðî âèëèòè Ñâî¿ áëàãîñëîâåííÿ íà ñåáå.


Òàê ó Ñâî¿é ëþáîâ³ é äîâãîòåðï³íí³ ä³º âñåìîãóòí³é Áîã, áàæàþ÷è çâ³ëüíèòè íàñ â³ä ãîðäîñò³, ÿêà ç äàâí³õ ÷àñ³â º ïðè÷èíîþ ïàä³íü. Ãîðä³ñòü ïîðóøèëà ñâÿòèé ïîðÿäîê ³ Áîæåñòâåííó ãàðìîí³þ ìèðó. Ïîëîíåí³, ÿê³ ïåðåáóâàëè â êîíöòàáîðàõ, ðîçïîâ³äàëè, ÿê ¿ì íà ñïèí³ ìàëþâàëè ì³øåíü, ùîá, êîëè âîíè íàìàãàòèìóòüñÿ âò³êàòè, ïî íèõ áóëî ëåãøå ñòð³ëÿòè. Ïîä³áíîþ ì³øåííþ â³äì³÷åí³ é õðèñòèÿíè, ÿê³ çàðàæåí³ ãîðä³ñòþ: äèÿâîëó ëåãøå ¿õ âðàæàòè.

Ñëàáê³ñòü ÷è ãð³õ?

Ìè ìîæåìî ââàæàòè ãîðä³ñòü íåäîë³êîì, ñëàáê³ñòþ, íåäîãëÿäîì ó âèõîâàíí³. Á³áë³ÿ íàçèâຠãîðä³ñòü âàæêèì ãð³õîì, ÿêèé áóäå ïîêàðàíèé ðàçîì ç äèÿâîëîì (äèâ.1Òèì. 3:6).  ñòàðîìó Çàïîâ³ò³ áëèçüêî 180 ðàç³â çãàäóºòüñÿ ïðî ãîðä³ñòü, ïèõàò³ñòü, çàðîçóì³ë³ñòü, ÷âàíëèâ³ñòü, çâåëè÷óâàííÿ. Ñòàðà ëþäñüêà ïðèðîäà ñïîâíåíà öèõ ïàãóáíèõ ïðîÿâ³â òîìó, ùî âîíà — ñòàðà.  Íîâîìó Çàïîâ³ò³ ïðî ãîðä³ñòü ³ ñóïóòí³ ¿é ãð³õè ãîâîðèòüñÿ íàáàãàòî ìåíøå. Äóõ Áîæèé ïèëüíóº íàä æèòòÿì Öåðêâè. Âèêóïíà æåðòâà ²ñóñà Õðèñòà ðîáèòü î÷èùóâàëüíó ä³þ. Àëå êîëè õðèñòèÿíè ñòàâëÿòüñÿ äî ãð³õà ãîðäîñò³ ïîáëàæëèâî, íå çâ³ëüíÿþòüñÿ â³ä íüîãî ÷åðåç ïîêàÿííÿ é ñïîâ³äóâàííÿ, òî ëåãêî ìîæóòü ñòàòè çëî÷èíöÿìè ïåðåä Áîãîì, ÿê â ñâ³é ÷àñ Þäåéñüêèé öàð Óçç³éÿ. ³í áóâ áîãîáîÿçëèâèì ³ äóæå çä³áíèì, óñï³øíî âîþâàâ ç ôèëèñòèìëÿíàìè, ïîáóäóâàâ áàøòè

â ªðóñàëèì³, áàãàòî âîäîéì, ç³áðàâ ÷èñëåííå ñì³ëèâå â³éñüêî, «à ÿê â³í çì³öí³â, çàïèøàëîñÿ éîãî ñåðöå, àæ äî ç³ïñóòòÿ...» (2 Õð. 26:16). ² â íàø³ äí³, íà æàëü, ìîæíà çóñòð³òè õðèñòèÿí, ÿê³ çàðàæåí³ ö³ºþ ñìåðòåëüíîþ õâîðîáîþ.  òàêîìó ðàç³ ³íôåêö³ÿ ñâàðîê, ñóïåðå÷îê, ïåðåñóä³â, ëóêàâèõ ï³äîçð ìîæå ïîøèðèòèñÿ íà âñþ öåðêâó. Àëå íàéñóìí³øèì º òå, ùî â äåÿêèõ öåðêâàõ äî ãîðäèõ ñòàâëÿòüñÿ ïîáëàæëèâî, íàìàãàþòüñÿ íå çà÷³ïàòè ¿õ, òîìó ùî çíàþòü: ìàòè ñïðàâó ç òàêèìè ëþäüìè íåáåçïå÷íî. Âîíè îáðàçëèâ³, íåïðèìèðåíí³, ìîæóòü ïîìñòèòèñÿ, ïðàãíóòü ïîçìàãàòèñÿ é ïîñïåðå÷àòèñÿ (äèâ.1Òèì. 6:3-4). À «Áîã ãîðäèì ïðîòèâèòüñÿ», òîáòî îïèðàºòüñÿ, ïðîòè䳺 (1 Ïåò. 5:5).

Îáðàçëèâ³ñòü — îçíàêà ãîðäîñò³

Íàéáëèæ÷èì ðàäíèêîì öàðÿ Äàâèäà áóâ Àõ³òîôåë. «À Àõ³òîôåëîâà ïîðàäà, ÿêó â³í ðàäèâ òèìè äíÿìè, áóëà òàêà ïåâíà, ÿê ïèòàòè ïðî Áîæå ñëîâî...» (2 Ñàì.16:23). Àõ³òîôåë çâèê, ùî âñ³, íàâ³òü öàð, ðàõóþòüñÿ ç éîãî ñëîâàìè. Êîëè æ â³í ïðèõèëèâñÿ íà ñòî-

Ôîòî Þð³ÿ Êîñòþêà

«Áîã Áîã ïðîìîâëÿº ³ ðàç ³ äâ³÷³, òà ëþäèíà íå áà÷èòü òîãî: ó ñí³, ó âèä³íí³ í³÷íîìó, êîëè ì³öíèé ñîí íà ëþäèíó íàïàäàº, â äð³ìîòà íà ëîæ³, — òîä³ â³äêðèâຠâ³í óõî äþäåé ³ íàñòðàøóº ¿õ îñòîðîãîþ, ùîá â³äâåñòè ëþäèíó â³ä ÷èíó ¿¿, ³ â³í ãîðä³ñòü â³ä ìóæà õîâົ. (Éîâà 33:14-17).

37


ðîíó Àâåñàëîìà é äàâ éîìó íàéêðàùó ïîðàäó, ÿê ïîãóáèòè Äàâèäà, òî Áîã çðóéíóâàâ éîãî çàäóì: Àâåñàëîì ïðèñëóõàâñÿ äî ñë³â ³íøî¿ ëþäèíè, Ìóñ³ÿ. ³ä îáðàçè Àõ³òîôåë ï³øîâ äîäîìó, íàïèñàâ çàïîâ³ò ³ ïîâ³ñèâñÿ (äèâ.2 Ñàì. 17:23). Ùîñü ïîä³áíå òðàïëÿºòüñÿ é ç ãîðäèìè õðèñòèÿíàìè. Âîíè í³ÿê íå ìîæóòü çìèðèòèñÿ, êîëè äî ¿õí³õ ñë³â íå äîñëóõàþòüñÿ. Íå îäèí ñëóæèòåëü çàëèøèâ âóçüêó ñòåæèíó, à ÷åðåç äåÿêèé ÷àñ ³ âçàãàë³ çàëèøèâ Áîãà, ëèøå ÷åðåç îäíó ïðè÷èíó: ÷åðåç îáðàçó, êîëè çíåõòóâàëè éîãî ïîðàäîþ àáî æ íå ïîðàõóâàëèñÿ ç éîãî äîñâ³äîì. ßê öå ñóìíî! Ëþäè öüîãî ñâ³òó æèâóòü ç æàõëèâèì äåâ³çîì: «Çàäóøóñü, àëå íå ïîêîðþñü». ijòåé Áîæèõ, íàâïàêè, ìຠíàïîâíþâàòè äóõ ñìèðåííÿ, äóõ ïîðàäè, ÿêèé âåäå äî âçàºìîðîçóì³ííÿ, äî çãîäè é îäíîäóøíîñò³.

Ãîðä³ ëþáëÿòü áóòè ïåðøèìè

Áàæàííÿ ïåðøîñò³ é íåçàëåæíîñò³ í³ â³ä êîãî — òàêîæ îçíàêà çãóáíî¿ ãîðäîñò³. Ö³ âàäè çàâæäè ïðèíîñèëè é ïðèíîñÿòü õâîðîáè é ïîä³ë â öåðêâó. Àïîñòîë ²âàí ïèñàâ óëþáëåíîìó Ãàéþ ïðî ijîòðåôà, ÿêèé ëþáèâ áóòè ïåðøèì (äèâ. 3 ²â. 9). Ãàäàþ, ïàä³ííÿ ijîòðåôà ïî÷àëîñÿ ç áåçíåâèííîãî, íà ïåðøèé ïîãëÿä, áàæàííÿ áóòè ïåðøèì. Ïîò³ì áàæàííÿ ïåðåðîñëî â ëþáîâ äî ïåðøîñò³, à ëþáîâ — äîâîë³ ñò³éêå ïî÷óòòÿ: ùî ïîëþáèâ, ç òèì âàæêî ïîïðîùàòèñÿ. ²íîä³ ëþäèíà ïðàãíå áóòè íà ïî÷åñíîìó ì³ñö³, ïîâîäèòüñÿ íåçàëåæíî, íå õî÷å, ùîá õòîñü çà íåþ íàãëÿäàâ. Êîëè çàïðîïîíóþòü â³äçâ³òóâàòè íà ðîáîò³, áóäå îáóðþâàòèñÿ: âè ìåí³ íå äîâ³ðÿºòå! Êîëè ãîðäîìó çàïðîïîíóþòü ÿêóñü ïðàöþ â öåðêâ³, â³í çàçâè÷àé áóäå ïîãîäæóâàòèñÿ, àëå ç óìîâîþ, ùî áóäå ñòàðøèì, íà ñï³ëêóâàííÿ â³í ïî¿äå ò³ëüêè òîä³, êîëè éîìó äàäóòü ñëîâî. Ó Äðóã³é êíèç³ Ñàìó¿ëà ïåðåðàõîâàí³ ëþäè íàéáëèæ÷îãî

38

îòî÷åííÿ Äàâèäà: íà÷àëüíèê â³éñüêà, ïèñàð, ñâÿùåíèêè, à ïðî ñèí³â Äàâèäà ñêàçàíî, ùî âîíè áóëè ïåðøèìè ïðè äâîð³ (8:16-18). Óççà êåðóâàâ íîâîþ êîë³ñíèöåþ, ÿêà áóëà çàïðÿæåíà âîëàìè, íà ÿê³é âåçëè êîâ÷åã çàïîâ³òó ç äîìó éîãî áàòüêà Àì³íàäàâà â ì³ñòî Äàâèäîâå. Êîëè âîëè ïîõèëèëè êîâ÷åã «Óççà ïðîòÿã ðóêó äî Áîæîãî êîâ÷åãó ³ ñõîïèâ éîãî, áî çíîðîâèëàñÿ õóäîáà. ² çàïàëèâñÿ Ãîñïîäí³é ãí³â íà Óççó — ³ Áîã óðàçèâ òàì çà öþ ïðîâèíó. ² â³í ïîìåð òàì ïðè Áîæîìó êîâ÷åç³» (2Ñàì. 6:6-7). Äàâèä äóæå çàñìóòèâñÿ ñìåðòþ Óççè é çëÿêàâñÿ Ãîñïîäà, çðîçóì³âøè, ùî íå òàê ïîòð³áíî ñòàâèòèñÿ äî ñâÿòèí³ Ãîñïîäíüî¿. Êîëè â³í âäðóãå âèð³øèâ ³òè çà êîâ÷åãîì, òî ñïî÷àòêó ïîêëèêàâ ñâÿùåíèê³â, çâåë³â ¿ì îñâÿòèòèñÿ — ³ ò³ëüêè ïîò³ì íåñòè êîâ÷åã íà ïëå÷àõ, íà æåðäèíàõ, ÿê çàïîâ³äàâ Ìîéñåé çà ñëîâîì Ãîñïîäí³ì. Çà íèìè éøëè ñï³âàêè ç ìóçè÷íèìè ³íñòðóìåíòàìè, à ç íèìè áðàòè ¿õí³, ëþäè äðóãîðÿäí³ (äèâ.1Õð.15:11-18).  ñëóæ³íí³ êîæíî¿ öåðêâè º ò³, õòî ñòîÿòü ñïåðåäó, ÿê ³ ñèíè Äàâèäà, à º — «äðóãîðÿäí³». Áðàò³â, â³ëüíèõ â³ä áàæàííÿ áóòè ïåðøèìè, áóòè íåçàëåæíèìè, äðóãîðÿäíå ïîëîæåííÿ íå îáðàçèòü. Ïåðåáóâàþ÷è â ò³í³, í³áè íà äðóãîìó, íåïîì³òíîìó ì³ñö³, âîíè òèì íå ìåíøå â ñâî¿é æåðòîâíîñò³ áóäóòü òàêèìè æ ïðåêðàñíèìè é íåïîâòîðíèìè, ÿê ³ Ìàð³ÿ, ÿêà âèëèëà äîðîãîö³ííå ìèðî íà ãîëîâó ²ñóñà Õðèñòà (äèâ.Ìò. 26:7). Ãîðäà ëþäèíà í³êîëè íå çìèðèòüñÿ ç³ ñòàíîâèùåì äðóãîðÿäíîãî. Éîìó õî÷åòüñÿ áóòè «ïåðøèì ïðè äâîð³». Àëå êðàùå ðîçóì³òè ³ ñåáå, ³ ñòàí â öåðêâ³ ìè çìîæåìî ëèøå òîä³, êîëè ïîáóäåìî â öåðêâ³ íà äðóãîðÿäíîìó ì³ñö³. Ñàì Áîã ÷åðåç öåðêâó êåðîâàíó Äóõîì Ñâÿòèì, ñòàâèòü ïðàö³âíèê³â íà ïîòð³áí³ Éîìó ì³ñöÿ. Àëå á³äà ñï³òêຠîáùèíó, êîëè ñëóæèòåëü áóäå ïðàãíóòè ïåðøîñò³ àæ äî ãîðäî¿ íå-

çàëåæíîñò³: ç íèì âàæêî áóäå ñï³ëêóâàòèñÿ, íåìîæëèâî áóäå äîìîâèòèñÿ. ³í íå áóäå í³ ç êèì ðàäèòèñÿ — ³ çðóéíóº âñ³ ñïðàâè öåðêâè.

Áîã íà ïåðøîìó ì³ñö³!

Íåâì³ííÿ â³äâîäèòè äëÿ Áîãà ïåðøå ì³ñöå â æèòò³ é ñëóæ³íí³ — îäèí ç ð³çíîâèä³â ãîðäîñò³.  äóõîâíîìó æèòò³ òàêîæ ìîæíà ñïîñòåð³ãàòè, ÿê ó ëþäåé, ÿê³ íå âì³þòü â³ääàâàòè ïåðøå ì³ñöå Áîãó, â áóäüÿê³é ñïðàâ³ ÷è ðîçïîâ³ä³ ïåðåâàæຠ«ÿ». Íàâ³òü êîëè íà ïðîïîâ³ä³ ìîæíà ñêàçàòè «ìè», ãîðäà ëþäèíà ñêàæå «ÿ». Àäîí³ÿ, ÷åòâåðòèé ñèí Äàâèäà â³ä Õàãã³òè, «áóíäþ÷èâñÿ òà ãîâîðèâ: «ß áóäó öàðþâàòè!» (1 Öàð.1:5). ³í ïåðåòÿãíóâ íà ñâ³é á³ê Éîàâà, Àâåí³ðà é íàâ³òü ñâÿùåíèêà Åâ³ÿòàðà, ç ÿêèì ³ ðîçïî÷àâ â³äêðèòèé áóíò ïðîòè Ñîëîìîíà. Àëå í³÷îãî êð³ì ñìåðòåëüíîãî ñòðàõó, â³í íå îòðèìàâ ï³ñëÿ ñâî¿õ ãîðäîâèòèõ ñë³â «ß áóäó...» (äèâ.1 Öàð.1:50-51). «...À ÿ ÷óâ ïðî òåáå òàêå: òè âèñëóõîâóºø ñîí, ùîá â³äãàäàòè éîãî», — ñêàçàâ ôàðàîí Éîñèïó (1Ì.41:15). Éîñèï â ñìèðåíí³ â³äïîâ³â: «Íå ÿ, — Áîã äàñòü ó â³äïîâ³äü ìèð ôàðàîíîâ³» (1Ì.41:16). Öàðèöÿ Øåâè, îãëÿíóâøè ä³ì Ñîëîìîíà, ¿æó, ÿêó ïîäàâàëè çà ñòîëîì, ïîìåøêàííÿ ðàá³â ³ ÷èíí³ñòü òèõ, õòî ïðèñëóãîâóº öàðþ, íå ìîãëà âèéòè ç äèâà (äèâ.2 Õð. 9:4). ×èòàþ÷è ïðî öå, ïîíåâîë³ ÷åêàºø, ùî Ñîëîìîí çðîáèòü òàê, ÿê ³ Éîñèï, ³ ñêàæå: «Öå íå ìîº, Áîã äàâ ìåí³ ìóäð³ñòü ³ áàãàòñòâî!» Ñîëîìîíó áóëà äàíà ìîæëèâ³ñòü â³ääàòè ñëàâó Òîìó, Õòî ¿¿ äîñòîéíèé, àëå ñèí Äàâèäà íå áóâ íàñò³ëüêè ñìèðåííèì, ÿê éîãî áàòüêî. ʳíåöü íàéìóäð³øîãî öàðÿ äóæå ñóìíèé. ³ääàâàòè Áîãó ïåðøå ì³ñöå â äóìêàõ, â æèòò³ — òàê ðîáëÿòü ñìèðåíí³. Âîíè íå ïðîïóñòÿòü äîðîãîö³ííî¿ ìîæëèâîñò³ ïðîñëàâèòè Áîãà. À ³íø³, ÿê ³ Ãîë³àô, êîæíîãî äíÿ áóäóòü âèñòàâëÿòè ñåáå, íå óñâ³-


äîìëþþ÷è, ùî öå ïðèâîäèòü äî ïàä³ííÿ.

Ïîñÿãàííÿ íà ñâÿùåííîä³þ

Íàéá³ëüø íåáåçïå÷íèé, òàêèé, ùî ïðèâîäèòü íàâ³òü äî êàòàñòðîôè, ïðîÿâ ãîðäîñò³ — öå ïîñÿãàííÿ íà ñâÿùåííîä³þ. Öàð Óçç³éÿ, ïðî ÿêîãî çãàäóâàëè íà ïî÷àòêó ñòàòò³, ïðèõîäèâ äî Áîãà, ïîêè áóâ æèâèé ïðîðîê Çàõàð³ÿ, ÿêèé íàâ÷àâ éîãî ñòðàõó Áîæîìó (äèâ.2 Õð.26:5). Óçç³éÿ â³â ïåðåìîæí³ â³éíè, ïîáóäóâàâ ì³ñòà, âèíàéøîâ ìàéñòåðí³ â³éñüêîâ³ ìàøèíè äëÿ ìåòàííÿ ñòð³ë ³ âåëèêîãî êàì³ííÿ. «² ïðîíåñëîñÿ éîãî ³ì’ÿ àæ íàäòî äàëåêî...» (2 Õð.26:15). ³äì³òüòå, íå Áîæå, à éîãî ³ì’ÿ. «À ÿê â³í çì³öí³â, çàïèøàëîñÿ éîãî ñåðöå àæ äî ç³ïñóòòÿ, ³ â³í ñïîíåâ³ðèâñÿ Ãîñïîäîâ³, Áîãîâ³ ñâîºìó. ² ââ³éøîâ â³í äî õðàìó Ãîñïîäíüîãî, ùîá êàäèòè íà êàäèëüíîìó æåðò³âíèêó» (2 Õð.26:16). 80 õîðîáðèõ ñâÿùåíèê³â ïåðåãîðîäèëè éîìó øëÿõ: «Íå òîá³, Óçç³éº, êàäèòè äëÿ Ãîñïîäà...» (2 Õð. 26:18). Êîëè â³í öàð, òî öå ùå íå çíà÷èòü, ùî éîìó âñå ìîæíà. Ãîðä³ñòü ïîñòóïîâî ïðèâîäèòü ëþäèíó äî çóõâàëîñò³, äî ïîñÿãàííÿ íà Áîæó ñâÿòèíþ. ³äëó÷åí³ â³ä öåðêâè ñëóæèòåë³ íåð³äêî ïðîäîâæóþòü çâåðøóâàòè âå÷åðþ Ãîñïîäíþ, õðåùåííÿ, øëþá.

Ôîòî Þð³ÿ Êîñòþêà

Õâîðîáà äóõà

Ãîðä³ õðèñòèÿíè íå ñàìîòí³, çàçâè÷àé á³ëÿ íèõ ãðóïóþòüñÿ, íà æàëü, òàê³ æ ò³ëåñí³, äóõîâíî ñë³ï³ ëþäè. Êîæíà ¿õíÿ ñïðàâà íîñèòü â³äò³íîê ãîðäèí³. Íàâ³òü â òàêèé ñâÿò³é ñïðàâ³ ÿê ñïîâ³äü ¿õíÿ ãîðä³ñòü äóæå ÿñêðàâî ïðîÿâèòüñÿ: âîíè íå ³äóòü äî áîãîáîÿçëèâîãî ñëóæèòåëÿ, õî÷à, ìîæëèâî, ³ íå äóæå îáäàðîâàíîãî, à ïîñï³øàòü äî òàëàíîâèòîãî,

àëå ãîðäîâèòîãî. Ñìèðåííèé áðàò (íå ñëóæèòåëü), êîëè äî íüîãî ïðèõîäÿòü ç³ ñïîâ³ääþ, íåîäì³ííî íàïðàâèòü ëþäåé äî ñëóæèòåëÿ, ïîñòàâëåíîãî íà öþ ñâÿòó ñïðàâó Áîãîì. Äåÿê³ áðàòè, ñïèðàþ÷èñü íà ñâ³é áàãàòîð³÷íèé äîñâ³ä, îðãàí³çàòîðñüê³ òàëàíòè, âèð³øóþòü áåç â³äîìà ñëóæèòåë³â âàæëèâ³ ïèòàííÿ é âò³ëþþòü ¿õ â æèòòÿ öåðêâè — àëå âñå öå ïðèíîñèòü õâîðîáè â öåðêâó ³ íå ïðèíîñèòü ñëàâè äëÿ Ãîñïîäà, òîìó ùî öå âñå ðîáèòüñÿ ç ãîðäîñò³. Áóâຠòàê, ùî áðàò, äîáðå çíàþ÷è Ñâÿùåííå Ïèñàííÿ, äóìàº, ùî êðàùå çà íüîãî äóõîâí³ ïèòàííÿ í³õòî íå ïîÿñíèòü, ³ çáèðຠá³ëÿ ñåáå øàíóâàëüíèê³â — öå ð³çíîâèä îäí³º¿ ³ ò³º¿ æ õâîðîáè äóõà: ãîðäîñò³.

ßê ïðîòèñòîÿòè ãîðäîñò³?

Íåõàé Ñàì Ãîñïîäü äîïîìîæå êîæíîìó õðèñòèÿíèíó áóòè ïèëüíèì ³ ïåðåâ³ðÿòè ñåðöå: ÷è íå æèâå òàì ãîðä³ñòü? ßêùî öåé çëèé êîð³íü íå âèðâàòè,

â³í ïîãóáèòü äóøó. Íàì íå ïîòð³áíî ñîðîìèòèñÿ ñïîâ³äóâàòè ïåðåä âñ³ìà ãð³õ ãîðäèí³, ùîá â³í íàâ³òü íå íàçèâàâñÿ â íàñ, òîìó ùî íàøà ãîðäèíÿ îïîãàíþº é çàðàæຠ³íøèõ, ³ ïðèâîäèòü ¿õ äî ïàä³ííÿ (äèâ. Ïð. 16:18). ßê ïðîòèñòàòè ãîðäîñò³? Ó Â³ôëåºì³ º âîðîòà ñìèðåííÿ, âèñîòîþ ìåòð, ³ òîìó, õòî õî÷å ïðîéòè ÷åðåç íèõ, ïîòð³áíî íèçüêî ñõèëèòèñÿ. Âèñîê³ çà ÷èíîì ³ ïðîñò³ ëþäè ââàæàþòü çà ÷åñòü ïðîéòè ÷åðåç ö³ âîðîòà, ùîá áóòè «ñìèðåííèìè». Àëå ìîæíà ïîñòàðàòèñÿ ïðîéòè ³ ÷åðåç íèæ÷³ âîðîòà, àëå ñåðöåì íå ñìèðèòèñÿ. Ãîñïîäü õî÷å áà÷èòè â íàñ ³íøå ñìèðåííÿ: ïîñëóõ îäèí îäíîìó, öåðêâ³, íàñòàâíèêàì; æ³íêè ìàþòü êîðèòèñÿ ÷îëîâ³êàì, ä³òè — áàòüêàì (äèâ. Ìò.18:15-17; ªâð.13:17; Åô.5:22, 6:1). Òîæ ÿê ñìèðèòèñÿ? ßê çàïàëèòè â ñîá³ öå áëàãîñëîâåííå ïî÷óòòÿ? ß çíàéøîâ â³äïîâ³äü: â ñëîâ³ Ãîñïîäíüîìó. Öÿ ñâÿòà ³ñòèíà â³äêðèëàñÿ ìåí³ â æèòò³ ²ñóñà Õðèñòà. Â³í «óïîêîðèâ Ñåáå, áóâøè ñëóõíÿíèé àæ äî ñìåðò³, ³ òî ñìåðò³ õðåñíî¿...» (Ôèë.2:8). Âèÿâëÿºòüñÿ, ñìèðåííÿ äîñÿãàºòüñÿ ÷åðåç ïîñëóõ! ²ñòèíà äóæå ïðîñòà: íå ÷åðåç âîðîòà âóçüê³ é íèçüê³ ïîòð³áíî ïðîéòè, à êîðèòèñÿ ñëîâó Áîæîìó! Êîðèòèñÿ Ñâÿòîìó Äóõó! Êîðèòèñÿ òàê, ÿê êîðèâñÿ ÷îëîâ³ê Áîæèé Êàëåâ. Ïðî íüîãî ñêàçàíî: «…Çà òå, ùî ç íèì áóâ äóõ ³íøèé, ³ â³í âèêîíóâàâ íàêàçè Ìî¿, òî ß ââåäó éîãî äî òîãî Êðàþ, êóäè â³í óâ³éøîâ áóâ, ³ ïîòîìñòâî éîãî îâîëî䳺 íèì» (äèâ.4Ì. 14:24). Â.Í.×.

39


Çàëèøåíèé áàòüêàìè, òà íå çàëèøåíèé Áîãîì ß íàðîäèâñÿ â íåâ³ðóþ÷³é ñ³ì’¿. Êîëè ìåí³ áóâ ëèøå ð³ê, ìî¿ áàòüêè ðîçëó÷èëèñÿ, à ìåíå çàëèøèëè íà âèõîâàííÿ áàáóñ³ òà ä³äóñåâ³. ijäóñü Ñåìåí òà áàáóñÿ Ìàð³ÿ äóæå ëþáèëè ìåíå, ãàðíî îäÿãàëè, ñìà÷íî ãîäóâàëè. Êîëè ìåí³ áóëî äåñü ï’ÿòü ðîê³â, ïðè¿õàëà ìîÿ ìàìà. ß ç³ ñâî¿ì äðóãîì ãðàâñÿ â õàò³ é, ïîáà÷èâøè ¿¿ ÷åðåç â³êíî, ïîäóìàâ, ùî öå ìåäñåñòðà ïðèéøëà ðîáèòè ùåïëåííÿ, ³ ñõîâàâñÿ â³ä íå¿. ß íàçèâàâ ¿¿ òüîòåþ é íå õîò³â ³òè íà ðóêè. ʳëüêà ì³ñÿö³â ïîæèâøè ó ñåë³, ìàìà çíîâó ïîâåðíóëàñÿ íà Êàì÷àòêó, äå âîíà ïðàöþâàëà. Âîíà âèñèëàëà ìåí³ ïîñèëêè, ëèñòè, òåëåôîíóâà-

40

ëà, àëå ÷åðåç äåÿêèé ÷àñ çâ’ÿçîê ïåðåðâàâñÿ. Çãîäîì ç’ÿñóâàëîñÿ, ùî âîíà îäðóæèëàñÿ âäðóãå ³ â íå¿ íàðîäèâñÿ ñèí. ß ð³ñ íåñëóõíÿíèì, ÿê ³ âñ³ ä³òè, ñïðîáóâàâ, ùî òàêå öèãàðêè ³ ÿêèé ñìàê ìຠãîð³ëêà. ×àñòî â êîë³ äðóç³â âæèâàâ íåöåíçóðí³ ñëîâà, àëå Ãîñïîäü çàâæäè ãîâîðèâ äî ìîãî ñåðöÿ, ³ ÿ ðîçêàþâàâñÿ çà ñâî¿ ïîãàí³ â÷èíêè. Ïèòàííÿ, ùî áóäå ï³ñëÿ ñìåðò³, çàâæäè õâèëþâàëî ìåíå. Ïàì’ÿòàþ, îäíîãî ðàçó, ùå â äîñèòü ðàííüîìó â³ö³, ÿ íå ì³ã çàñíóòè — ³ ìåí³ íà ðîçóì ñïàëà äóìêà, ùî êîëèñü ÿ ïîìðó. Ùî ìåíå ÷åêຠòàì, ï³ñëÿ ñìåðò³? ß íå ì³ã â³äïîâ³ñòè íà öå ïèòàííÿ — ³ çàïëàêàâ. Ç òîãî ÷àñó Äóõ Ñâÿòèé ïî÷àâ òóðáóâàòè ìîº ñåðöå. Çìàëêó ÿ çíàâ, ùî Áîã º. Áàáóñÿ ç ä³äóñåì íàâ÷èëè ìåíå ìîëèòèñÿ «Îò÷å íàø», ³ ÿ ìîëèâñÿ äî Ãîñïîäà. ß äóæå ëþáèâ õîäèòè â ë³ñ ³ âèïëàêóâàòè ïåðåä Áîãîì ñâîº ñèð³òñüêå æèòòÿ. Ìåí³ áóëî áîëÿ÷å, ùî â ìåíå íåìຠáàòüê³â, ÿê â ³íøèõ ä³òåé, òîìó ÿ ñï³ëêóâàâñÿ ç íàøèì Íåáåñíèì Áàòüêîì. ß øóêàâ Áîãà, òîìó ùî ïîñò³éíî â³ä÷óâàâ ó ñâîºìó ñåðö³ ïîðîæíå÷ó, âòîìó, ãð³õîâí³ñòü. Íàìàãàâñÿ ÷èòàòè Á³áë³þ, õî÷à ìàëî

ùî ðîçóì³â. Îäíîãî ðàçó ÿ ïðî÷èòàâ ó Á³á볿, ùî ºâðå¿ ïðèíîñèëè æåðòâè. Òîìó ÿ çðîáèâ æåðòîâíèê ç êàì³ííÿ, ïîêëàâ íà íüîãî ñ³íî, ðèáèíó, áî ùå ç äèòèíñòâà äóæå ëþáèâ ëîâèòè ðèáó, ³ ç³ ñëîâàìè: «Öå Òîá³, ì³é Íåáåñíèé Áàòüêó, æåðòâà çà ìî¿ ãð³õè» ï³äïàëèâ ñ³íî. ß ðîçóì³â, ùî º ùîñü íîâå, º íîâå æèòòÿ, ÿêîãî ÿ íå çíàþ, àëå ÿêå ïîòð³áíî çíàéòè. Íàñòóïíîãî ðàçó ìîÿ ìàìà ïðè¿õàëà äî íàñ ç ÷îëîâ³êîì òà ìî¿ì áðàòîì Ìàêñèìîì, êîëè ÿ çàê³í÷èâ øîñòèé êëàñ. ß íå âï³çíàâ ¿¿, âîíà âèïèâàëà, êóðèëà. ² íåçâàæàþ÷è íà òå, ùî âîíà íàâåçëà ìåí³ áàãàòî ãîñòèíö³â, ÿ äóæå íåçëþáèâ ¿¿. Êð³ì òîãî, ó ì áàáóñ³, ÿêà ìàëà õâîðå ñåðöå, ïî÷àñò³øàëè ñåðöåâ³ íàïàäè, îñê³ëüêè âîíà õâèëþâàëàñÿ, äèâëÿ÷èñü íà ñâîþ äîíüêó. ß ïàì’ÿòàþ îäíó áåçñîííó í³÷, êîëè â áàáóñ³ ñòàâñÿ ÷åðãîâèé íàïàä. dzáðàëàñÿ ïîâíà õàòà ëþäåé, ÿê³ ñêàçàëè, ùî âæå íàâ³òü ïóëüñó íåìàº. ß íå ì³ã öüîãî ÷óòè, òîìó âèá³ã íà âóëèöþ, âïàâ íà êîë³íà â êóùàõ ³ ñèëüíî çàïëàêàâ, ïî÷àâ áóêâàëüíî âèãóêóâàòè: «Ãîñïîäè, ÿêùî Òè çö³ëèø ìîþ áàáóñÿ, òî îá³öÿþ ñâîº æèòòÿ ïðèñâÿòèòè Òîá³». ² êîëè ÿ ïîâåðíóâñÿ â ä³ì, òî íå ïîâ³ðèâ ñâî¿ì î÷àì. Ìîÿ áàáóñÿ íå ò³ëüêè îïðèòîìí³ëà, àëå é âñòàëà. Ëþäè äóæå äèâóâàëèñÿ, àëå ÿ çíàâ, ùî öå Ãîñïîäü â³äïîâ³â íà ìîþ ìîëèòâó. ϳñëÿ öüîãî â áàáóñ³ á³ëüøå í³êîëè íå áóëî ñåðöåâèõ íàïàä³â. Ç ðîêó â ð³ê ÿ äåäàë³ á³ëüøå çàäóìóâàâñÿ ïðî â³÷í³ñòü. Ìåí³ íàáðèäëî ïîðîæíº æèòòÿ, ÿêèì æèâ ÿ òà ìî¿ îäíîë³òêè. ß áóâ ó äåïðåñ³¿, ç’ÿâëÿëèñÿ


â ùå îäíó ì³ñ³îíåðñüêó ïî¿çäêó â ßêóò³þ â³ä ì³ñ³¿ «Äîáðèé ñàìàðÿíèí». ² â³äòîä³ ÿ ùîðîêó ¿æäæó òóäè ç áðàòàìè òà ñåñòðàìè, ùîá ïðîïîâ³äóâàòè ªâàíãåë³þ. Ó 2005 ðîö³ ÿ âñòóïèâ ó Ìîñêîâñüêèé á³áë³éíèé ³íñòèòóò. Àëå â ìîºìó ñåðö³ áóëî ùå îäíå ñèëüíå áàæàííÿ — ïîáà÷èòèñÿ ç áàòüêàìè. ß ìàâ ïðèáëèçíó àäðåñó ñâîãî áàòüêà, íà ÿêó íàä³ñëàâ éîìó ëèñòà. Ç ìàìîþ ÿ ëèñòóâàâñÿ, âîíà, õî÷ ³ ð³äêî, àëå ïèñàëà ìåí³ ëèñòè. Òà îñü ó 2006 ðîö³ â ìåíå ç’ÿâèëàñÿ ìîæëèâ³ñòü çóñòð³òèñÿ ç ìàìîþ. ß äóæå õâèëþâàâñÿ ïðî òå, ÿêîþ áóäå öÿ çóñòð³÷, òà õâèëþâàííÿ áóëè ìàðíèìè. Ìàìà ðàäî çóñòð³ëà ìåíå. Ìè äóæå áàãàòî ðîçìîâëÿëè, ðîçïîâ³äàëè ïðî ñâîº æèòòÿ. Ìàìà äóæå ïðîñèëà â ìåíå ïðîáà÷åííÿ çà òå, ùî çàëèøèëà ìåíå. Âîíà ùèðî ðîçêàþâàëàñÿ â öüîìó. À ìåí³ òàê ïðèºìíî áóëî íàçèâàòè ñâîþ ìàò³ð ìàìîþ. ³ò÷èì òàêîæ äóæå äîáðå ñòàâèâñÿ äî ìåíå, ³ ç Ìàêñèìîì ÿ çíàéøîâ ñï³ëüíó ìîâó. Àëå íàéãîëîâí³øèì äëÿ ìåíå áóëî òå, ùî çì³ã ¿ì ðîçïîâ³ñòè, ùî Ãîñïîäü ïðèâ³â ìåíå ñþäè, ùî ³í ïðîñòèâ ìåí³ ãð³õè ³ ÿ ñëóæó Éîìó. Ìè ïî÷àëè ðàçîì õîäèòè íà ç³áðàííÿ, ìîÿ ìàìà

ïîêàÿëàñÿ é ãîòóºòüñÿ äî âîäíîãî õðåùåííÿ. Ðàçîì ç ìàìîþ ìè ïî÷àëè ðîçøóêóâàòè áàòüêà. Òà â³ä éîãî ìàìè ìè ä³çíàëèñÿ, ùî â³í ïîìåð. Òîä³ ÿ äîìîâèâñÿ ç áàáóñåþ, ùî ïðè¿äó äî íèõ ó ãîñò³. ² êîëè ÿ ïðè¿õàâ òóäè, ìåíå çóñòð³÷àâ ö³ëèé íàòîâï ìî¿õ ðîäè÷³â. ³ä ð³äíèõ ÿ ä³çíàâñÿ, ùî ì³é áàòüêî áóâ ùå äâ³÷³ îäðóæåíèé, àëå ÿ áóâ éîãî ºäèíîþ äèòèíîþ. Éîãî äðóæèíà ïîêàçàëà ìåí³ ìîãî ëèñòà, ÿêîãî ÿ íàäñèëàâ áàòüêîâ³, ³ ñêàçàëà, ùî â³í éîãî âñåòàêè ÷èòàâ. Áàòüêîâà ð³äíÿ ðàäî çóñòð³÷àëà ìåíå, ³ ÿ ìàâ çìîãó ïîä³ëèòèñÿ ç íèìè ºâàíãåëüñüêîþ â³ñòêîþ. Âîíè ðàä³ëè, ùî ÿ â³ðóþ÷èé ³ íå ï³øîâ áàòüêîâèìè ñë³äàìè, òîìó ç ïîâàãîþ ñëóõàëè Ñëîâî Áîæå é âèçíàâàëè ñâî¿ ãð³õè ïåðåä ²ñóñîì. Ãîñïîäü ñêàçàâ: «Õ³áà ìàòè çàëèøèòü ãðóäíå äèòÿ? Òà íàâ³òü ÿêùî çàëèøèòü, ß òåáå íå çàëèøó!» Ö³ ñëîâà, òàê³ àêòóàëüí³ äëÿ ìåíå, çì³íèëè âñå ìîº æèòòÿ é íå ëèøå íàïîâíèëè éîãî âåëèêîþ Áîæîþ ëþáîâ’þ, à é ïîâåðíóëè ìåí³ ìîþ âòðà÷åíó ðîäèíó. Ñåðã³é ÊÐÀÂ×ÅÍÊÎ, ñ. Âåòëè, Âîëèíñüêà îáë.

Ôîòî Ìèêîëè Êîðí³é÷óêà

íàâ³òü äóìêè ïðî ñàìîãóáñòâî. Êîëè ÿ çàê³í÷óâàâ øêîëó, òî ä³çíàâñÿ, ùî â íàøîìó ñåë³ º â³ðóþ÷³, áî ñêð³çü ïî ñåë³ áóëè ðîçêëåºí³ çàïðîøåííÿ ïðèéòè â ìîëèòîâíèé áóäèíîê íà éîãî â³äêðèòòÿ òà íà ºâàíãåë³çàö³þ. Òîãî äíÿ ä³ì ìîëèòâè áóâ ïåðåïîâíåíèé, áóâ íàâ³òü äèðåêòîð øêîëè. Òà öå íå çàâàäèëî ìåí³ âèéòè íàïåðåä, êîëè â ê³íö³ ç³áðàííÿ ïðîçâó÷àëè ñëîâà: «Õòî õî÷å ïðèéíÿòè Õðèñòà ó ñâîº ñåðöå». Ç ìî¿õ î÷åé òåêëè ñëüîçè, ñåðöå íàïîâíþâàëîñÿ ìèðîì òà ñïîêîºì. ×åðåç ê³ëüêà ì³ñÿö³â Ãîñïîäü õðåñòèâ ìåíå Äóõîì Ñâÿòèì. ² â òó ìèòü ÿ â³ä÷óâ, ùî ïðîáà÷èâ ìàì³ é òàòîâ³, â ìåíå ç’ÿâèëîñÿ áàæàííÿ çóñòð³òèñÿ ç íèìè, à òàêîæ òâåðäå ð³øåííÿ ñòàòè ì³ñ³îíåðîì. ß òîä³ ¿çäèâ íà çàðîá³òêè â Á³ëîðóñ³þ, òà Ãîñïîäü ïîñò³éíî òóðáóâàâ ìîº ñåðöå é êëèêàâ íà ì³ñ³îíåðñüêó ïðàöþ. Ïåðøîþ øêîëîþ ì³ñ³îíåðñüêîãî ñëóæ³ííÿ ñòàëî äëÿ ìåíå ì³ñòî Òàìáîâ òà îòî÷óþ÷³ ñåëà. Òàì ÿ çðîçóì³â, ùî ìåí³ ïîòð³áíà á³áë³éíà îñâ³òà, ùîá ñòàòè õîðîøèì ñëóæèòåëåì. Òîìó ÿ ïîâåðíóâñÿ äîäîìó, çàê³í÷èâ êóðñè ïðîïîâ³äíèê³â, à òàêîæ çàî÷í³ á³áë³éí³ êóðñè. Çãîäîì ìîëîäü çàïðîñèëà ìåíå

41


Áðþñ Ó²ËʲÍÑÎÍ

Áàòüêè i ä iòè

×èì á³ëüøå ÿ âèâ÷àþ ñóòí³ñòü îáðàç, ÿê³ óñêëàäíþþòü âçàºìîñòîñóíêè ì³æ áàòüêàìè é ä³òüìè, òèì á³ëüøå ïåðåêîíóþñÿ â òàêîìó: — á³ëüø³ñòü ïðîáëåì, ÿê³ âèíèêàþòü ì³æ áàòüêàìè é ä³òüìè é äîâãî íå âèð³øóþòüñÿ, êîðåíèòüñÿ â ðàí³øå çàâäàíèõ îáðàçàõ; — ÿêùî á³áë³éí³ îñíîâè âèõîâàííÿ ä³òåé Áîæèõ âïðîâàäæóþòüñÿ â ñ³ì’¿, àëå íå äàþòü ðåçóëüòàòó, ïðè÷èíà òàêîæ ïîëÿãຠâ îáðàçàõ, çàâäàíèõ ðàí³øå; — ðàíè â³ä áàòüê³âñüêèõ îáðàç — òà ãîëîâíà ïðèõîâàíà ñèëà, ÿêà ñòðèìóº íàøèõ ä³òåé â³ä æèòòÿ, ïîñâÿ÷åíîãî Ãîñïîäó, à ³íîä³ é â³ä â³ðè âçàãàë³. Íà ìîþ äóìêó, «äóøåâíà ðàíà» — íàéá³ëüø ï³äõîäÿ-

42

ùèé òåðì³í, òîìó ùî òóò éäåòüñÿ ïðî îáðàçó, íåâèäèìó íåîçáðîºíèì îêîì, ÿêó íå ìîæíà ïîÿñíèòè ç ïîãëÿäó çäîðîâîãî ãëóçäó, àëå öÿ ðàíà ç³ÿº â ñàì³é ñåðöåâèí³ áóòòÿ âàøî¿ äèòèíè é âïëèâຠíà ¿¿ çäàòí³ñòü ìàòè íîðìàëüí³ çäîðîâ³ âçàºìîñòîñóíêè ç ³íøèìè ëþäüìè (îñîáëèâî ç áàòüêàìè é ìàéáóòí³ì ÷îëîâ³êîì ÷è äðóæèíîþ) é ç Áîãîì. ßêùî âè ãëèáîêî îáðàçèëè âàøó äèòèíó, âîíà ³íòó¿òèâíî çâåäå ñò³íó ì³æ ñîáîþ é âàìè, çàëèøàþ÷èñü äî âàñ áàéäóæîþ, ùî á âè íå êàçàëè é íå ðîáèëè. ×îìó? Òîìó ùî âîíà íàäàñòü ïåðåâàãó áåçïå÷í³é äèñòàíö³¿ ïåðåä ðèçèêîâàíîþ áëèçüê³ñòþ. Ìîæå ðàïòîì, áåç ïðè÷èíè ñåðäèòèñÿ ÷è äðàòóâàòèñÿ. Äóøåâí³ ðàíè ÷àñòî

áóâàþòü ïðèõîâàíèìè, ïðè÷îìó õîâàþòüñÿ âîíè ÿê â³ä áàòüê³â, òàê ³ â³ä ñàìèõ ä³òåé. Óÿâ³òü ñîá³ â³ä÷àé áàòüê³â ó íàâåäåíèõ íèæ÷å ñèòóàö³ÿõ, ÿêùî, ÿê öå ÷àñòî áóâàº, âîíè íàâ³òü íå ï³äîçðþþòü ïðî ³ñíóâàííÿ ðàíè, õî÷à íàñïðàâä³ ñàìå âîíè ¿¿ êîëèñü çàâäàëè: — áàòüêè íàìàãàþòüñÿ ïðèãîëóáèòè ñèíà, àëå òîé ³íñòèíêòèâíî â³äìîâëÿºòüñÿ â³ä öüîãî, áóðìî÷ó÷è ÿê³ñü âèáà÷åííÿ ÷è íàìàãàþ÷èñü â³äâîë³êòè ¿õíþ óâàãó; — áàòüêè íàìàãàþòüñÿ îáåðåæíî äîíåñòè äî äîíüêè ðîçóìí³ ïðàâèëà ïîâåä³íêè, àëå âîíà ðàïòîì êðè÷èòü ³ äðàòóºòüñÿ, ï³ñëÿ ÷îãî íàâ³òü ìîæå âòåêòè ç äîìó; — áàòüêè íàìàãàþòüñÿ ïåðåäàòè äèòèí³ íàéäîðîæ÷å —


ñïàäîê ñâÿòîñò³, àëå òà â³äêèäຠéîãî ïðèõîâàíî ÷è íåïðèõîâàíî, àëå çàâæäè âïåðòî. Çàãàëüíîþ ñõèëüí³ñòþ âñ³õ ä³òåé ç ïðèõîâàíîþ äóøåâíîþ òðàâìîþ º íàìàãàííÿ çíàéòè çö³ëåííÿ â ñóìí³âíîìó ì³ñö³. ² âîíè øóêàþòü éîãî ç âåëè÷åçíîþ ðóéí³âíîþ ñèëîþ. ² ñï³ëüíèì íåùàñòÿì âñ³õ ðîçãóáëåíèõ áàòüê³â º òå, ùî âîíè âñ³ìà, çàâæäè íåïðàâèëüíèìè ñïîñîáàìè íàìàãàþòüñÿ ïîäàâèòè ö³ íàñë³äêè íåâèäèìî¿ íèìè äóøåâíî¿ ðàíè. Ìîæëèâî, âè ïîäóìàëè: «Àëå ÿ æ í³êîëè íå îáðàçèâ ñèíà, í³ ðàçó íå âäàðèâ éîãî» àáî: «Òà ìè æ ç éîãî áàòüêîì æèâåìî ðàçîì ò³ëüêè ðàäè íüîãî». Òà ÿ õî÷ó âàì ñêàçàòè, ùî íàéá³ëüø íåçàãîéí³ ðàíè çàõîâàí³ äóæå ãëèáîêî. Öå ìîæå áóòè ùîñü çîâñ³ì äëÿ âàñ íåñïîä³âàíå, äàâíî çàáóòå âàìè. Âè äóìàëè êîëè-íåáóäü, ÿê âïëèâàþòü íà ä³òåé âàø³ íåïðàâèëüí³ ð³øåííÿ? ×è íå çäàºòüñÿ âàì, ùî âè ¿õ çàëèøèëè, ùî âè íåõòóºòå íèìè? ×è íå º ñàìå âàøå ³ñíóâàííÿ, ñïîâíåíå áåçê³íå÷íèõ êîìïðîì³ñ³â òà ñóïåðå÷íîñòåé, ïîçáàâëåíå ÿñíîñò³ ³ ö³ëüíîñò³, äæåðåëîì áîëþ÷èõ âíóòð³øí³õ êîíôë³êò³â äëÿ âàøî¿ ï³äðîñòàþ÷î¿ äèòèíè?

Çâ³äêè áåðóòüñÿ äóøåâí³ ðàíè?

Äóøåâíà ðàíà ìîæå âïëèíóòè íà áóäü-ÿê³ âçàºìîñòîñóíêè, íàâ³òü íà íàéá³ëüø äîáðîçè÷ëèâ³. ϳäîçð³ëèâèé áàòüêî âèõîäèòü ç õèáíèõ óÿâëåíü ïðî ìîòèâè ñèíà. Ìàòè, ÿêà ùèðî áàæຠäîáðà äîíüö³, íå ïîì³÷àº, íàñê³ëüêè ¿¿ ñòàâëåííÿ äî íå¿ ïðîäèêòîâàíå (íàâ³òü îòðóºíå) ¿¿ âëàñíèìè íåçàäîâîëåíèìè ïîòðåáàìè. Íå âèíÿòîê íàâ³òü â³ðóþ÷³, ÿê³ ùèðî ïðèñâÿòèëè ñâîº æèòòÿ Áîãîâ³ é ïîñë³äîâíî âò³ëþþòü Áîæó âîëþ ùîäî ñåáå ÿê áàòüê³â. Íà æàëü, õèáíå òëóìà÷åííÿ ö³ëåé òà ìîòèâ³â ìîæå âèÿâèòèñÿ ³ â òàêèõ ñ³ì’ÿõ. Äåÿê³ ñôåðè íàøîãî æèòòÿ âñå ùå ìîæóòü ïîòðåáóâàòè äóõîâíîãî îíîâëåííÿ, à íàø³ ä³òè — ñòðàæäàòè

â³ä òîãî, ùî öüîãî äóõîâíîãî îíîâëåííÿ, íåîáõ³äí³ñòü ÿêîãî âñ³ äàâíî â³ä÷óâàþòü, âñå íåìຠé íåìàº. Íàðåøò³, âñ³ ìè ëþäè, à ëþäè ïîñò³éíî ïîòðåáóþòü ïðîùåííÿ. ×àñòî êîíôë³êòè âèíèêàþòü ì³æ ïîòðåáîþ äèòèíè â áàòüêàõ ³ ïîòðåáóþòü áàòüê³â ó âëàñíîìó ñïîêî¿, çàäîâîëåíí³ ÷è íàäáàíí³ ÷îãîñü. ×àñòî áàòüêè, íàâ³òü ñàì³ íå ï³äîçðþþ÷è öüîãî, ò³ëüêè òå é ðîáëÿòü, ùî â³äøòîâõóþòü ³ â³äãàíÿþòü ñâî¿õ ä³òåé. Âîíè òàê çàéíÿò³ âëàøòóâàííÿì õîðîøîãî æèòòÿ äëÿ ñåáå (³, ÿê íå ïàðàäîêñàëüíî, äëÿ òèõ æå ä³òåé), ùî íå ïîì³÷àþòü îçíàê íåáåçïåêè. Äëÿ öèõ áàòüê³â äèòèíà ìîæå ñòàòè ïåðåøêîäîþ ÷è äæåðåëîì ðîçäðàòóâàííÿ, òîìó ùî ñåðöå òàêèõ áàòüê³â ïðèñâÿ÷åíå ëèøå ñîá³ ñàìèì. ² ùîðàçó, êîëè äîâîäèòüñÿ âèáèðàòè ì³æ ñîáîþ é äèòèíîþ, òàê³ áàòüêè ðîáëÿòü âèá³ð íà êîðèñòü ñåáå, ðàíÿ÷è é îáðàæàþ÷è äèòèíó ñëîâàìè: «Ïîò³ì», «ß ñòîìèâñÿ», « Íàñòóïíîãî ðàçó», «Çàì³ñòü òîãî, ùîá òóðáóâàòè ìåíå ÷åðåç òàê³ äð³áíèö³, òè çàéíÿâñÿ á ÷èìîñü ³íøèì»… Êîæíà ç íàâåäåíèõ â³äïîâ³äåé — í³æ â ñåðöå äèòèíè.  ðàííüîìó â³ö³ âîíà, çäàºòüñÿ, ãîòîâà âàì âñå ïðîùàòè, àëå ÷àñ ìèíàº, äèòÿ äîðîñë³øຠ— ³ éîãî ñåðöå çîäÿãàºòüñÿ â çàõèñíó áðîíþ. Áðàê âàøî¿ ëþáîâ³ äèòèíà êîìïåíñóº íåàäåêâàòíèì ñïîñîáîì, äóøåâíà ðàíà ãëèáøàº. Òî ÷îìó æ áàòüêè íå çì³íþþòü öüîãî. Íåâæå íå çíàþòü, ùî ÷èíÿòü? Çà ìî¿ìè ñïîñòåðåæåííÿìè, âîíè íå ìîæóòü í³÷îãî çì³íèòè, íàâ³òü ÿêùî ùèðî íàìàãàþòüñÿ öå çðîáèòè. ×îìó? Òîìó ùî, áóäó÷è â³ääàí³ ñîá³ á³ëüøå, í³æ Ãîñïîäó, âîíè ó âñ³õ ñâî¿õ ñïðîáàõ âèõîäÿòü ç ïî÷óòòÿ âèíè, âñ³ ¿õí³ ñïðîáè îòðóºí³ ðîç÷àðóâàííÿì ³ ïðèïðàâëåí³ ïî÷óòòÿì îáîâ’ÿçêó. ² äëÿ ÷óòëèâîãî äèòÿ÷îãî ñåðöÿ ö³ çàï³çí³ë³ é íåâì³ë³ ñïðîáè áàòüê³â âèð³øèòè ïðîáëåìó é çàãëàäèòè ñâîþ âèíó ñòàþòü íåâ³ä’ºìíèìè â³ä ñàìî¿ ïðîáëåìè.

Ïî÷óòòÿ âèíè — ñèëüíà íåãàòèâíà åìîö³ÿ, ÿêà øâèäêî ìèíàº. Âè ïîì³÷àëè, ÿê øâèäêî ìèíຠâîíà ïðè á³ëüø ò³ñíîìó îçíàéîìëåíí³ ç ïðîáëåìîþ, îñîáëèâî ÿêùî áóëî ïðèéíÿòå ð³øåííÿ ùîñü çðîáèòè ç ö³ºþ ïðîáëåìîþ. ² öå òîä³, êîëè íàñïðàâä³ ùå í³÷îãî íå çì³íèëîñÿ. À ðàçîì ç íåïðèºìíèì ïî÷óòòÿì âèíè çíèêຠé ìîòèâàö³ÿ. Îñü ÷îìó áàãàòî áàòüê³â, íàâ³òü ïðèéìàþ÷è ïðàâèëüí³ ð³øåííÿ, íàâ³òü ³íòó¿òèâíî â³ä÷óâàþ÷è, ùî ïîñòóïîâå âò³ëåííÿ â æèòòÿ öüîãî ð³øåííÿ ïðèâåäå ¿õ äî óñï³õó, ð³äêî äîñÿãàþòü öüîãî óñï³õó, òîìó ùî â îñíîâ³ ¿õ ïðàâèëüíèõ ð³øåíü ëåæàòü íåïðàâèëüí³ ìîòèâè.

ßê çö³ëèòè äóøåâí³ ðàíè âàøèõ ä³òåé?

Ùî æ âàì ðîáèòè ç äóøåâíîþ ðàíîþ, ÿêà òðèìຠâ ñòðàõó âñþ âàøó ñ³ì’þ, çàãðîæóþ÷è ñàìîìó ¿¿ ³ñíóâàííþ? Íå ÷åêàéòå, íå âò³êàéòå, íå óõèëÿéòåñÿ. Êðóòî ïîâåðí³òü ³ éä³òü ïðÿìî íà íå¿. ßêùî ç â³ðîþ é ìîëèòâîþ âè âèðóøèòå äî äæåðåëà áîëþ, âñå òå, ùî òåïåð âàì çäàºòüñÿ âåëè÷åçíèì, ñòðàøíèì ³ íåçäîëàííèì, çíèêíå. Îñü øëÿõ äî çö³ëåííÿ, ÿêèì óñï³øíî ïðîéøëî áàãàòî áàòüê³â, òàêèõ, ÿê ³ âè: 1. Ïî÷í³òü ç âëàñíèõ äóøåâíèõ ðàí. Äîñêîíàëà é ïîâíà Áîæà âîëÿ ïîëÿãຠâ òîìó, ùîá âàø³ ñòîñóíêè ç êîæíîþ äèòèíîþ áóëè íàïîâíåí³ ãëèáîêèì çì³ñòîì ³ ùîá ÷åðåç ö³ ñòîñóíêè âè íàâ÷àëè äèòèíó é âïëèâàëè íà íå¿. Ó ðåçóëüòàò³ âàøà äèòèíà ïîâèííà ñòàòè òàêîþ ëþäèíîþ, ÿêó á â³òàëè íåáåñà ÿê âàøîãî é Áîæîãî ñïàäêîºìöÿ. Äîñêîíàëà é ïîâíà âîëÿ Áîæà ïîëÿãຠòàêîæ ³ â òîìó, ùîá âè ñàì³ áóëè ö³ë³ñíîþ îñîáèñò³ñòþ. ² ùîá çö³ëèòè ðàíè ó âçàºìîñòîñóíêàõ ç âàøèìè ä³òüìè, âè ïåðø çà âñå ïîâèíí³ çö³ëèòè ðàíè ó âçàºìîñòîñóíêàõ ç âàøèìè áàòüêàìè. ßê ò³ëüêè ïî÷èíàºòüñÿ öå çö³ëåííÿ, âàì â³äêðèâàºòüñÿ øëÿõ äî

43


íåéìîâ³ðíîãî äóõîâíîãî îíîâëåííÿ ó âàøèõ áàòüê³âñüêèõ âçàºìîñòîñóíêàõ. 2. Âèçíàéòå, ùî çàïîä³ÿëè ðàíó âëàñí³é äèòèí³. Íå äîçâîëÿéòå ñîá³ øóêàòè äîêàçè íà âëàñíó êîðèñòü, íå âèïðàâäîâóéòåñÿ, íå êàæ³òü, ùî äèòèíà ñàìà âèííà ÷è çàñëóæèëà öå. Äî òîãî ÷àñó, ïîêè äî ê³íöÿ íå âïåâíèòåñÿ â òîìó, ùî â÷èíèëè ç äèòèíîþ íåñïðàâåäëèâî, íàâ³òü íå ïðîáóéòå çðîáèòè íàñòóïíèé êðîê, äèòèíà «ðîçêóñèòü» âàñ óìèòü. 3. ϳäãîòóéòå ñâîº ñåðöå äî â³ä÷óòòÿ áîëþ. Öå áóäå íåïðîñòà ñåðäå÷íà îïåðàö³ÿ äëÿ âàñ îáîõ. ² ÿê áè âè íå íàìàãàëèñÿ óíèêíóòè áîëþ äëÿ ñåáå é äëÿ äèòèíè, îá³éòèñÿ áåç íüîãî íå âäàñòüñÿ. Âðåøò³, ö³ ðàíè äî öüîãî ãíèþòü ñàìå òîìó, ùî âàøà äèòèíà ââàæàº, ùî äî íèõ òîðêàòèñÿ äóæå áîëÿ÷å.  íå¿ ðîçâèíóëàñÿ çàõèñíà ðåàêö³ÿ íà á³ëü. ² íàé³ìîâ³ðí³øå, êîëè âè òîðêíåòåñÿ áîëþ÷î¿ òåìè, ïåðøå, ùî âè â³ä íå¿ ïî÷óºòå (³ ùî ïîíàä óñå õî÷åòå ïî÷óòè) — öå ãàðÿ÷³ çàïåâíåííÿ â òîìó, ùî í³ÿêî¿ ïðîáëåìè íåìàº. Àëå íå â³ðòå öüîìó äî òîãî ÷àñó, ïîêè íå çàê³í÷èòå âñüîãî ïðîöåñó çö³ëåííÿ é ïîêè Áîã íå â³äêðèº âàì ³ñòèíó. 4. Ðåòåëüíî âèáåð³òü ÷àñ ³ ì³ñöå. Âèáåð³òü äëÿ ðîçìîâè óñàì³òíåíå ì³ñöå, çðó÷íå äëÿ âàñ îáîõ, à òàêîæ òàêèé ÷àñ, êîëè í³ùî íå áóäå îáìåæóâàòè ¿¿. Ïåðåä ïî÷àòêîì ðîçìîâè îáîâ’ÿçêîâî ïîáóäüòå íàîäèíö³ ç ñîáîþ, ùîá ïîìîëèòèñÿ ïðî öþ ðîçìîâó é ï³äãîòóâàòè äî íå¿ ñâî¿ ïî÷óòòÿ.  ïåðø³ ñåêóíäè âàøî¿ áåñ³äè áóäüòå äóæå óâàæí³ äî ðóõ³â ñâ äèòèíè. Ñàì³ òàêîæ óíèêàéòå

ð³çêèõ ðóõ³â ³ ïèëüíîãî ïðÿìîãî ïîãëÿäó. Ïîòóðáóéòåñÿ ïðî òå, ùîá ó äèòèíè íå âèíèêëî â³ä÷óòòÿ íåáåçïåêè. Äóõ Ñâÿòèé äîïîìîæå âàì. 5. Ïîïðîñ³òü äîçâîëó ïîãîâîðèòè ïðî ùîñü îñîáèñòå. Òóò íå áóäüòå áàãàòîñë³âíèìè: çàïèòàâøè, ïîìîâ÷³òü ³ äàéòå ¿é â³äïîâ³ñòè. ßêùî äèòèíà â³äïîâ³ëà âàì «òàê», öå îçíà÷àº, ùî âîíà âæå òðîõè â³äêðèëà âàì ñâîº ñåðöå, âè ìîæåòå çðîáèòè ùå êðîê — çàïðîïîíóâàòè ÷àñ ³ ì³ñöå ðîçìîâè àáî çàïðîïîíóâàòè ïîãîâîðèòè òóò ³ òåïåð. À ÿêùî äèòèíà êàæå âàì «í³», íå âïàäàéòå ó â³ä÷àé ³ íå íàìàãàéòåñÿ âìîâëÿòè. ² í³êîëè íå çàïèòóéòå, ÷îìó âîíà íå ãîòîâà äî ðîçìîâè. Ñêàæ³òü íà éîãî «í³» ñâîº «äîáðå», ïîñì³õí³òüñÿ ³ ñêàæ³òü, ùî êîëèñü çíîâó âè çàïðîïîíóºòå ¿é ïîãîâîðèòè ïðî òå, ùî çäàºòüñÿ äëÿ âàñ äóæå âàæëèâèì, ³ çì³í³òü òåìó. 6. Ñêàæ³òü, ùî óñâ³äîìèëè, ùî îáðàçèëè ¿¿. ßêùî æ ðîçìîâà ïî÷àëàñÿ, òî âàøå âèçíàííÿ òîãî, ùî âè îáðàçèëè äèòèíó, ìîæå äóæå çäèâóâàòè ¿¿. ² âîíà ìîæå çàìêíóòèñÿ, òîìó ùî âàø³ ñëîâà — ÿê ñ³ëü íà ¿¿ ðàíó. Çîâí³, ÿê ïðàâèëî, ä³òè ìîæóòü ðåàãóâàòè íà âàø³ ñëîâà îäíèì ç òðüîõ ñïîñîá³â: — îäðàçó æ ðîçïëà÷åòüñÿ ³ ïîãîäèòüñÿ, ùî âè ¿¿ îáðàçèëè; — äèâèòèìåòüñÿ ç ìîâ÷àçíîþ çíåâàãîþ é âèãëÿäîì áóíò³âíèêà; — øâèäêî é ïàëêî áóäå çàïåðå÷óâàòè òå, ùî ùîñü ïîä³áíå ñòàëîñÿ ÷è ìîãëî ñòàòèñÿ. Íåçàëåæíî â³ä çîâí³øíüî¿ ðåàêö³¿, âè çîáîâ’ÿçàí³ ïðîäîâæèòè ðîçìîâó. ³äêðèéòå ñâîº ñåðöå é ñêàæ³òü, ÿê ãëèáîêî âè

øêîäóºòå ïðî òå, ùî çíåâàæèëè ÷è îáðàçèëè ¿¿. 7. Ïîïðîñ³òü ïðîáà÷åííÿ çà êîæíó çîêðåìà çàâäàíó âàìè îáðàçó. Ðàíè â äóø³ âàøî¿ äèòèíè, íåçàëåæíî â³ä ¿¿ â³êó, ìîæóòü çàòÿãíóòèñÿ, à ïîò³ì ³ çàæèòè ëèøå ïðè îäí³é óìîâ³: ÿêùî âîíà ïðîáà÷èòü âàì êîæíó êîíêðåòíó îáðàçó. Âè ìîæåòå ñêàçàòè: «ß ïðîøó ïðîáà÷åííÿ çà òå, ùî ÿ îáðàçèâ òåáå. Òè ïðîáà÷èø ìåí³?» Âîíà, ìîæëèâî, é ïðîáà÷èòü, àëå âñå çàëèøèòüñÿ, ÿê ³ ðàí³øå. Îáðàçè êîíêðåòí³, òîìó é ïðîùåííÿ ïîâèííå áóòè êîíêðåòíèì. Âåä³òü ñâîþ ðîçìîâó ç òâåðäèì íàì³ðîì çà îäèí ðàç â³äêðèòè âñ³ îáðàçè ³ íåïðîùåííÿ. ßê áàòüêîâ³ ÷è ìàòåð³ çíàéòè ïðàâèëüí³ ñëîâà äëÿ òàêî¿ ðîçìîâè? — Íå çâèíóâà÷óéòå. Íå îïðàâäîâóéòåñÿ. Íå òåðîðèçóéòå ³ íå ïðîïîâ³äóéòå. Íå ðîá³òü âèñíîâê³â ³ íå ïðèéìàéòå ð³øåíü çà âàøó äèòèíó. Íå íàâ’ÿçóéòå ¿é òèõ ÷è ³íøèõ ïî÷óòò³â. — Ãîâîð³òü ïðîñòî é ïðÿìî, äèâ³òüñÿ â î÷³. ³çüì³òü íà ñåáå âñþ ïîâíîòó â³äïîâ³äàëüíîñò³ çà ñàìîãî ñåáå é ñâî¿ áàòüê³âñüê³ îáîâ’ÿçêè. — Óâàæíî ñëóõàéòå äèòèíó. Ñëóõàéòå, ùî êàæå é êóäè âåäå âàñ Áîã. Ïðèñëóõàéòåñÿ íå ëèøå äî òîãî, ùî êàæå âàøà äèòèíà, à äî òîãî, ùî âîíà íàìàãàºòüñÿ ñêàçàòè. Ïî÷í³òü, íàïðèêëàä, òàêèìè ñëîâàìè: «ß çðîçóì³â, ùî ä³éñíî îáðàçèâ òåáå, êîëè çàòðèìàâñÿ íà ðîáîò³ â äåíü òâîãî íàðîäæåííÿ. Ìåí³ òàê øêîäà! Òè ïðîáà÷èø ìåí³?» ² ïî÷åêàéòå â³äïîâ³ä³ äèòèíè, ïåðø í³æ ïðîñèòè ïðî ïðîùåííÿ íàñòóïíî¿ îáðàçè.

ßêùî Âè õî÷åòå ïîïîâíèòè çíàííÿ Á³á볿, ïî÷óòè â³äïîâ³ä³ íà çàïèòàííÿ ëþäåé ïðî ð³çí³ ïðîáëåìè ïîâñÿêäåííîãî æèòòÿ, ñëóõàéòå õðèñòèÿíñüêó ðàä³îïðîãðàìó ËÅÎͲÄÀ ßÊÎÁ×ÓÊÀ «Â²ÄÂÅÐÒ²ÑÒÜ», ÿêà âèõîäèòü â åô³ð ùîï’ÿòíèö³ î 21.15 íà ïåðø³é ïðîãðàì³ Óêðà¿íñüêîãî ðàä³î.

44


Ïðîùåííÿ ïåðøèõ îáðàç ìîæå ïîòðåáóâàòè â³ä âàñ îáîõ âåëè÷åçíèõ çóñèëü. Íàáåð³òüñÿ òåðï³ííÿ. Êîëè ìèíå ïåðøå îö³ïåí³ííÿ, êîëè áóäå â³äêèíóòà ï³äðîáíà çàáóäüêóâàò³ñòü, ïîòå÷å îëèâà ïðîùåííÿ, ³ âàø³ ñåðöÿ ïî÷íóòü á³ëüøå é á³ëüøå ðîçêðèâàòèñÿ íàçóñòð³÷ îäíå îäíîìó. 8. ßêùî âè á³ëüøå íå ïàì’ÿòàºòå îáðàç, çàïèòàéòå ïðî íèõ â äèòèíè. Ïîñòàâòåñÿ äî öüîãî ñåðéîçíî. Öå íåìîæëèâî, ùîá âè ïàì’ÿòàëè ÷è çíàëè êîæíó ðàíó. Àëå äèòèíà ïàì’ÿòຠ¿õ ³ çíàº. Îòîæ, ðîç³áðàâøèñü ç çàãîòîâëåíèì íàïåðåä ñïèñêîì îáðàç, ñêàæ³òü: «ß çíàþ, ùî îáðàæàâ òåáå ³ áàãàòî â ÷îìó ³íøîìó. ßêà ùå ìîÿ îáðàçà òóðáóº òåáå?» Íåçàëåæíî â³ä â³äïîâ³ä³, çàáóò³ âàìè îáðàçè º. Àëå ÿêùî â³äïîâ³ä³ íå áóäå, ñïðîáóéòå âèëèòè äèòèí³ ñâîº ñåðöå, ùîá âîíà ùå ðàç ïî÷óëà, ùî âè ä³éñíî êàºòåñÿ é ùèðî ïðîñèòå â íå¿ ïðîáà÷åííÿ. Ïîâòîð³òü çàïèòàííÿ. ², âðåøò³ðåøò, ³íø³ ðàíè òàêîæ âèÿâëÿòüñÿ. Ïàì’ÿòàéòå: âè íå ïîâèíí³ âèïðàâäîâóâàòèñÿ. ßêùî äèòèíà ââàæàº, ùî âè ¿¿ îáðàçèëè, òî âè ïîâèíí³ ïîïðîñèòè ïðîáà÷åííÿ, áî ò³ëüêè öå ìîæå ïðèâåñòè äî çö³ëåííÿ. ² êîëè âñ³ ö³ â³ñ³ì êðîê³â âè ïðîéäåòå äî ê³íöÿ, îá³öÿþ âàì, âè îáîº áóäåòå ïëàêàòè â³ä ðàäîñò³. Òîìó ùî ïðîùåííÿ — öå ãëèáîêå çö³ëåííÿ é äëÿ òîãî, õòî éîãî îòðèìóº, ³ äëÿ òîãî, õòî éîãî äàº. Êîëè ðîçìîâà çàê³í÷èòüñÿ, ïîäÿêóéòå äèòèí³. Çíîâó ñêàæ³òü ¿é, ùî âè ¿¿ ëþáèòå. Ïîò³ì çàïèòàéòå: «Òè çíîâó ìîæåø â³äêðèòè ìåí³ ñâîº ñåðöå? Òè çãîäíà çðóéíóâàòè ñò³íè, ÿêèìè îòî÷èëà ñåáå, íàìàãàþ÷èñü çàõèñòèòèñÿ?» ² ÿêùî â³í ÷è âîíà âèð³øèòü â³äêðèòèñÿ âàì, âè âñòóïèòå â åðó òàêèõ âçàºìîñòîñóíê³â ç³ ñâîºþ äèòèíîþ, ÿê³, ÿê âè ðàí³øå äóìàëè, áóâàþòü ëèøå â êíèãàõ.

Öåðêâàì Õª Óêðà¿íè, õðèñòèÿíñüêèì Öåðêâàì, ÿêèì íå áàéäóæà äîëÿ óêðà¿íñüêîãî íàðîäó ÇÂÅÐÍÅÍÍß Äîðîã³ áðàòè é ñåñòðè, ìèð âàì ³ áëàãîäàòü â³ä Òîãî, «Õòî áóâ, Õòî º ³ Õòî ìຠïðèéòè» ³ ßêîìó íàëåæèòü âñÿ ñëàâà é ÷åñòü, ïîäÿêà é áëàãîñëîâåííÿ íà â³÷í³ â³êè!  ³ñòî𳿠²çðà¿ëüñüêîãî íàðîäó áóëè ïåð³îäè, êîëè ëþäè ñïîê³éíî â³äâ³äóâàëè õðàì, ïðèíîñèëè æåðòâè ïåðåä ëèöå Ãîñïîäíº, íàñàäæóâàëè âèíîãðàäíèêè, áóäóâàëè áóäèíêè, ðîñòèëè ä³òåé. Òà áóëè ÷àñè, êîëè ¿ì çàãðîæóâàëà íåáåçïåêà, — ÿê çà äí³â öàðþâàííÿ Éîñàôàòà, Åçå곿 àáî Åñòåð. Òîä³ âîíè çâåðòàëèñÿ ñï³ëüíî â ïîñòàõ ³ ìîëèòâàõ äî Ãîñïîäà — ³ áóëè ïî÷óò³: ³í ÷óäîâî âèõîäèâ íàçóñòð³÷ ³ çàõèùàâ Ñâ³é íàðîä. Ó íàø³ äí³ ñèòóàö³ÿ íàáàãàòî ñêëàäí³øà é íåáåçïå÷í³øà, í³æ ó äí³ çãàäàíèõ ïðàâèòåë³â. ¯ì çàãðîæóâàëî ô³çè÷íå çíèùåííÿ, ñüîãîäí³ æ ³ñíóº ðåàëüíà çàãðîçà äóõîâíî-ìîðàëüíîãî ñïóñòîøåííÿ íàðîäó Áîæîãî é âñüîãî íàðîäó Óêðà¿íè ÿê íàö³¿. Ìè ç âàìè ìàºìî äîðîãîö³ííèé äîñâ³ä: ñï³ëüí³ ìîëèòâè öåðêîâ Óêðà¿íè ïîñïðèÿëè áåçêðîâíîìó ðîçâ’ÿçàííþ ïèòàííÿ ïðåçèäåíòñüêèõ âèáîð³â. Ìè ùèðî âäÿ÷í³ çà öå Áîãîâ³. Ïî䳿 îñòàíí³õ ì³ñÿö³â öüîãî ðîêó ñïîíóêóþòü áèòè òðèâîãó é çàêëèêàòè äî ð³øó÷èõ äóõîâíèõ ä³é. Óñ³ì íàì â³äîìî, ùî Óêðà¿íà, âðàæåíà ×îðíîáèëåì, âèìèðຠ³ ë³ê³â ïðîòè öüîãî çëà íåìàº. Á³ëüøå òîãî, òþòþí, àëêîãîëü òà íàðêîòèêè, ÿê ë³ñîâà ïîæåæà, ïîæèðàþòü ñîòí³ òèñÿ÷ ìîëîäèõ ëþäåé — öâ³ò íàö³¿. Åï³äåì³ÿ ÑͲÄó, òóáåðêóëüîç òà ðàêîâ³ çàõâîðþâàííÿ ðîáëÿòü ñâîþ íèù³âíó ðîáîòó. Äî öèõ áîëþ÷èõ ïðîáëåì äîäàþòüñÿ äóõîâíî-ìîðàëüí³ õâîðîáè: íà ïîâíèé çð³ñò ï³äâîäÿòüñÿ îêóëüòèçì, ñàòàí³çì, ðîçáåùåí³ñòü, çáî÷åí³ñòü, æîðñòîê³ñòü ³ íàñèëëÿ. Çîâñ³ì íåäàâíî âñ³ ïðåäñòîÿòåë³ Öåðêîâ Óêðà¿íè, Ïðåçèäåíò Óêðà¿íè, Âåðõîâíà Ðàäà Óêðà¿íè òà Êàá³íåò ̳í³ñòð³â îòðèìàëè ãí³âíîãî ëèñòà â³ä êåð³âíèê³â îá’ºäíàíü ãîìîñåêñóàë³ñò³â òà ëåñá³ÿíîê (âîíè âæå ìàþòü â Óêðà¿í³ çàðåºñòðîâàí³ îá’ºäíàííÿ) ç âèìîãîþ ñïðèéìàòè ¿õ áåç êðèòèêè òà îñóäó, íàäàòè ¿ì ïîâíó ñâîáîäó ä³ÿëüíîñò³ ³ çàêð³ïèòè ¿õ ïðàâà íà çàêîíîäàâ÷îìó ð³âí³. Âåëèêå îáóðåííÿ íàïîâíþº ñåðöå, êîëè ÷èòàºø ö³ ãèäîòí³ çàÿâè äóõîâíî ç³ïñîâàíèõ ëþäåé. Òóò çãàäóþòüñÿ ñëîâà àïîñòîëà Ïàâëà äî öåðêâè â Ðèì³: «Íàçèâàþ÷è ñåáå ìóäðèìè, âîíè ïîòóìàí³ëè, òîìó Áîã âèäàâ ¿õ íà ðîçóì ïåðåâåðíóòèé, ùîá ÷èíèëè íåïðèñòîéíå» (Ðèì. 1:22, 28). Íà æàëü, á³ëüø³ñòü ºâðîïåéñüêèõ êðà¿í îáðàëè øëÿõ âñåäîçâîëåíîñò³ é àìîðàëüíîñò³, âèêèäàþ÷è õðèñòèÿíñüê³ ö³ííîñò³ çà áîðò ñâîãî ºâðîïåéñüêîãî êîðàáëÿ. Òîìó, âðàõîâóþ÷è ÿâíó çàãðîçó, ùî íàñóâàºòüñÿ íà íàñ, íà íàøèõ ä³òåé ³ âåñü íàðîä Óêðà¿íè, ìè çâåðòàºìîñÿ äî âñ³õ õðèñòèÿí Óêðà¿íè ç ïðîõàííÿì ñòàòè íà ñòîðîæó ç ïîñòîì òà ìîëèòâîþ äî Áîãà ìèëóþ÷îãî, ùîá ³í âòðóòèâñÿ â öåé ïðîöåñ ³ çðóéíóâàâ íàì³ðè áåçáîæíèõ ëþäåé. ² îãîëîøóºìî Ð²Ê ÌÎËÈÒÂÈ ÇÀ ÓÊÐÀ¯ÍÓ, ïî÷èíàþ÷è ç 1 ëèñòîïàäà. Ïðîñèìî ìîëèòèñÿ: 1. Çà îñâÿ÷åííÿ â³ðíèõ (çàëèøèòè ÿâí³ é òàºìí³ ãð³õè, ïðîñòèòè âñ³ì ³ âèáà÷èòèñÿ ñàìîìó, ïîäàòè ðóêó áëèæíüîìó é áëàãîñëîâèòè éîãî, ãîâîðèòè é ÷èíèòè ïî ïðàâä³) òà çà ºäí³ñòü Áîæîãî íàðîäó. 2. Çà çëèòòÿ Áîæî¿ áëàãîäàò³ íà Éîãî Öåðêâó. 3. Çà îçäîðîâëåííÿ Óêðà¿íè (äóõîâíå é ô³çè÷íå) òà êåð³âíèê³â íàøî¿ äåðæàâè. 4. Çà ïåðåñë³äóâàíèõ ä³òåé Áîæèõ â ³íøèõ êðà¿íàõ. ªïèñêîïè òà ñòàðø³ ïðåñâ³òåðè îáëàñíèõ îá’ºäíàíü öåðêîâ Õª, Ñòàðøèé ºïèñêîï ÖÕª Óêðà¿íè Ì. Ïàíî÷êî

45


Õîëîäíèé äîù Õîëîäíèé äîù øèáêè ïîëîùå, ² âåðáè õèëÿòüñÿ ñóìí³, À ñåðöå â³ðèòè íå õî÷å, ùî âæå ìèíóëè ë³òà äí³. Õî÷ æóðàâë³â ïðîùàëüí³ çâóêè Äàâíî çàòèõëè â ñèç³é ìë³, ² êëåí êðèñëàòèé â³ä ðîçïóêè Ëèñò æîâòèé ðîíèòü äî çåìë³, —  äóø³ ìî¿é âåñíà ïàíóº ² ðîçöâ³òຠùàñòÿ öâ³ò. Õîëîäíà îñ³íü íå çðóéíóº ² íå â³äí³ìå ö³ëèé ñâ³ò Òîãî òåïëà, ùî óä³ëèëà Ñâÿòàÿ íåáà áëàãîäàòü, ² íàâ³òü âñÿ âîðîæà ñèëà Éîãî íå çìîæå â³ä³áðàòü. Òàê, ÿ óñå æèâó âåñíîþ! Íåõàé ïðîíîñÿòüñÿ ë³òà ² íåïîì³òíî ñèâèíîþ Âîëîññÿ ñòàð³ñòü ïðîïë³òà, À ÿ çàâæäè ðàä³þ â Áîç³. ³í îáíîâëÿº çíîâó é çíîâ Îñëàáë³ ñèëè íà äîðîç³ ² ç³ãð³âà ìîþ ëþáîâ. Íåõàé øèáêè öåé äîù ïîëîùå ² õìàðè êðèþòü íåáîêðàé, Õàé ëþòå çëî êðóãîì êëåêî÷å, —  äóø³ ìî¿é — ÷óäîâèé ðàé! гäíà çåìëÿ Æèòî. Äîðîãà. Ïðîçîðà áëàêèòü... Ì÷àòüñÿ õìàðèíêè êðèëàò³. Ìîæíà õ³áà ö³ ïîëÿ íå ëþáèòü, гäíèé ñâ³é êðàé íå êîõàòè? Ìîæíà õ³áà øåïîò³ííÿ ëàí³â Ñåðöåì ñâî¿ì íå â³ä÷óòè?  ïîë³ ðîçñ³ÿíèõ ìàêó âîãí³â Ïðàâà íå ìàþ çàáóòè. Éäó ÿ ³ êëàíÿþñü ð³äí³é çåìë³, Ãëàäæó ïàõó÷å êîëîññÿ... ͳæíî, ÿê ìàòè ãîë³âêè ìàë³ Ãëàäèëà, íàøå âîëîññÿ. Ïðîñòîðó ñê³ëüêè, ³ âñå öå – ìîº, гäíå áëèçüêå ³ çíàéîìå...

46

Ðàä³ñíî ñåðöþ â³äðàçó ñòຠ— Çíîâó ³äó ÿ äîäîìó. Ìîæå, äåñü º ùå ³ êðàù³ ì³ñöÿ, Ìîæå, º äàëü ãîëóá³øà, Ñåðöþ æ ìîºìó äîð³æåíüêà öÿ Ïîíàä óñå, íàéìèë³øà. Ñòàð³ êàøòàíè Ñòîÿòü çîëîòèñò³ êàøòàíè ² äèâëÿòüñÿ äåñü â äàëå÷³íü. Àæ ïîêè íåâèäíîþ ñòàíå Êëþ÷à æóðàâëèíîãî ò³íü. Ñêîðáîòîþ äóìà ¿õ â’ÿíå, Õî÷ îñ³íü ¿õ òàê çîëîòèòü. Òà ñêîðî âæå äåíü òîé íàñòàíå, Ùî é ëèñòÿ÷êî ç íèõ îáëåòèòü. À â³òåð áàéäóæå ðîç⳺ Éîãî ïî õîëîäí³é çåìë³, Ñòàðåíüêèé êàøòàí ïîñè⳺, Çàìåðçíå ñëüîçà íà ã³ëë³. ², ìîæå, íàä íèì ïîñ쳺òüñÿ Çëà äîëÿ, ùî ÷àñòî öàðèòü, ͳêîëè âåñíè íå ä³æäåòüñÿ,  ïå÷³ â³í äðîâàìè çãîðèòü. Ç êàøòàíîì ñòàðèì ³ ÿ ïëà÷ó,  î÷àõ æóðàâë³ ìåðåõòÿòü... Áî, ìîæå, âæå ¿õ íå ïîáà÷ó, ßê çíîâó äî âàñ ïðèëåòÿòü. Áî, ìîæå, é ìåí³ íå ñóäèëîñü Çóñòð³òè ìàéáóòíþ âåñíó – Íåõàé... Ëèø îäíîãî õîò³ëîñü, Ìåòó äîñÿãíóòè îäíó: ßê ìîæó ÿ ñëîâîì ç³ãð³òè Ñåðöÿ, ùî ¿õ ë³ä îáëîæèâ, — Õî÷ íàâ³òü äëÿ öüîãî é çãîð³òè — Òîä³ ÿ íå ìàðíî ïðîæèâ. Ìèõàéëî Ñòàøóê íàðîäèâñÿ â ñåë³ Óæèíåöü гâíåíñüêî¿ îáëàñò³ â 1921 ðîö³, äå æèâ ³ çâ³äêè â³ä³éøîâ ó â³÷í³ñòü 1993 ðîêó. Êð³çü óñå æèòòÿ ïðîí³ñ ëþáîâ äî Ãîñïîäà ²ñóñà, à òàêîæ äî ïîå糿, ÿêà áóëà äëÿ íüîãî îäíèì ç³ ñïîñîá³â îñï³âàòè ñâîãî Ñïàñèòåëÿ. Òîìó íå ðîçëó÷àâñÿ ç ðó÷êîþ é áëîêíîòîì, ïðàãíó÷è êîæíó õâèëèíó âèêîðèñòàòè äëÿ òîãî, ùîá íàïèñàòè ïðî ìèëîñåðäÿ Ãîñïîäà äî ëþäåé, ïðî êðàñó Éîãî òâîð³ííÿ, ïðî ïëèíí³ñòü ÷àñó. «ª ó ìåíå â³ò÷èçíà ñâÿòàÿ» — òðåòÿ çá³ðêà àâ-

òîðà, â³ðø³ ç ÿêî¿ ïðîïîíóºìî ÷èòà÷àì.


Ïîåòè÷íà ñòîðiíêà

Îñ³íü ×àñò³øå õîâàºòüñÿ ñîíöå â ³ìë³, Çàäóìîþ äèøå ñòàâîê, Îáâèñëè íèòêè ïðîâîä³â äî çåìë³ Âàãîþ äçâ³íêèõ ëàñò³âîê. Íàìèñòà ñï³âî÷îãî äîâã³ ðÿäè dzáðàëè âñþ òóãó ïîë³â, Ïîãíóò³ ïëîäàìè áàãðÿí³ ñàäè Äî ñåðöÿ ãîâîðÿòü áåç ñë³â. Âæå ë³òî ïðîì÷àëîñü ãàðÿ÷èì êîíåì Êóäèñü ó çàõìàðåíó äàëü, Òà âæå é íå ãàäàé, ùî éîãî äîæåíåì, ² äóøó îêóòóº æàëü. Ìèíóëà ïîðà, äå áóÿëà êðàñà, Äå ïàõëà ùåäðîòà ëàí³â, Íà â³ÿõ ïîâèñëà ñëüîçà, ìîâ ðîñà, ßê øêîäà, ÿê øêîäà òèõ äí³â! ˳òà òàê ïðîá³ãëè ìî¿. Íàçàâæäè, Ïðîíåñëèñÿ íà÷å òîé äèì. Íà ñêðîíÿõ âæå ñòàðîñò³ ïåðø³ ñë³äè, Íåìîâ ³ íå áóâ ìîëîäèì. Òà õàé ïðîë³òàþòü íåñêîðåí³ äí³, Ïëèâóòü, ìîâ âåñíÿíà âîäà. ² â ñòàðîñò³ áóäóòü çâó÷àòè ï³ñí³, ßê áóäå äóøà ìîëîäà. Ùîá ò³ëüêè âîíà íå ñòàð³ëà â ìåí³, À, ïîâíà âèñîêèõ äåðçàíü, Çîð³ëà íå ò³ëüêè ó ðàä³ñí³ äí³, À é ñåðåä íåâäà÷ ³ ñòðàæäàíü.

ßëèíè Òèõî ïàäàþòü ñí³æèíêè, Ñïî÷èâຠâ³òðîâ³é... Îäÿãàþòüñÿ ÿëèíè  ïèøí³ øàòè ñí³ãîâ³. Ãàðíî ¿õ çèìà ïîêðèëà, Êîæí³é òåïëèé êîæóøîê, Êîæí³é øóáêà á³ëà-á³ëà ² ëåãåíüêà ìîâ ïóøîê. Òàê ¿ì äîáðå â ö³é îáíîâ³, Âæå é ìîðîçè íå ñòðàøí³. Áóäóòü ñíèòèñü äí³ ÷óäîâ³, Äí³ âåñíÿí³, çàïàøí³. ß ñîá³ íà íèõ äèâëþñÿ — ² íåìຠùàñòþ ìåæ, Áî êîëèñü òàêèì ç’ÿâëþñÿ Ïåðåä Ãîñïîäîì ÿ òåæ. Øàòè á³ë³ ³í äàðóº Âñ³ì, õòî âñë³ä çà íèì ï³øîâ, Òèì, êèì Áîæèé Äóõ êåðóº,  êîìó â³ðó ³í çíàéøîâ. Àëå øàòè ò³ á³ë³ø³ ͳæ çèìè ïóõíàñòèé ñí³ã. Ò³ëüêè òðåáà ñèëè á³ëüøå, Ùîá òó ñâÿò³ñòü ÿ çáåð³ã.

47


Ïðàêòè÷íå õðèñòèÿíñòâî

²ñòî𳿠òèõ, õòî ïðèéíÿâ ³íø³ ÷ëåíè ¿¿ ðîäèíè áóëè õðèé Ïåðïåòóþ, ÿêà ïîíàä óñå ñóìó÷åíèöüêó ñìåðòü â ïåðø³ ñòèÿíàìè. Àëå áàòüêî, êîòðèé ìóâàëà çà ñâî¿ì íåìîâëÿì. Äèñòîë³òòÿ ³ñíóâàííÿ õðèñòèÿíäóæå ëþáèâ ñâîþ ºäèíó äîíüÿêîíè êóïèëè ¿é âåëèêó ñâîáîñòâà, â³äîì³ íàì ç ðîçïîâ³äåé êó, íå ïðèéíÿâ õðèñòèÿíñòâà äó: âîíà ìîãëà ê³ëüêà ãîäèí íà ñâ³äê³â, ÿê³ ïîò³ì ïåðåäàâàëèé òîìó âìîâëÿííÿìè òà ïîãðîäåíü ïðîâîäèòè ó á³ëüø çðó÷ñÿ ç ïîêîë³ííÿ â ïîêîë³ííÿ. Òà çàìè íàìàãàâñÿ çìóñèòè Ïåðíîìó ì³ñö³. Òàì æ³íêà ìàëà ïðî îäíó ìó÷åíèöþ çáåð³ãñÿ ïåòóþ â³äìîâèòèñÿ â³ä ñâî¿õ çìîãó ãîäóâàòè ñâîãî ñèíà. «ß äèâíèé äðåâí³é äîêóìåíò — ïîãëÿä³â ³ çáåðåãòè ñâîº æèòïîãîäóâàëà ñâîº äèòÿ, âèñíàíàïèñàíèé íåþ ùîäåííèê. òÿ çàäëÿ íüîãî, ñòàðîãî áàòüêà, æåíå â³ä ãîëîäó, — ïèñàëà Çâàëè öþ ìó÷åíèöþ Ïåðïåòà çàäëÿ íîâîíàðîäæåíîãî ñèâîíà. — Ç âåëèêèì õâèëþâàíòóÿ. Öå áóëà äâàäöÿòèäâîõíà. Àëå Ïåðïåòóÿ íå ï³ääàâàíÿì ÿ ïîãîâîðèëà ïðî ñèíà ç ð³÷íà æ³íêà, ÿêà ìàëà íåìîâëàñÿ íà âìîâëÿííÿ. ìàò³ð’þ. ß íàìàãàëàñÿ âò³øèëÿòêî, ñâîãî ïåðâ³ñòêà. Ïðî Òà íåïîõèòíà ñò³éê³ñòü òè áðàòà é â³ääàëà äèòÿ ï³ä ÷îëîâ³êà Ïåðïåòó¿ í³÷îãî íå æ³íêè íåçàáàðîì áóëà çëîìëå¿õíþ îï³êó. Ö³ âèïðîáóâàííÿ ÿ â³äîìî. ²ñòîðèêè ââàæàþòü, íà. Òå, ÷îãî íå ì³ã äîáèòèñÿ ïîâèííà áóëà çíîñèòè ïðîòÿùî â³í àáî ïîìåð, àáî æ ïîêèáàòüêî, çðîáèëî ¿¿ áåçïîì³÷íå ãîì ê³ëüêîõ äí³â, ïîêè íå îòíóâ äðóæèíó ç íåìîâëÿì ÷åðåç äèòÿ, çà ÿêå âîíà áåçì³ðíî õâèðèìàëà äîçâîëó çàëèøèòè íåòå, ùî âîíà ñòàëà õðèñòèÿíêîþ. Âñå, ùî âîíà ðîçïîâ³ëà ó ñâîºìó ùîäåííèêó, â³äáóâàëîñÿ â äðåâíüîìó ì³ñò³ Êàðôàãåí³ â 202 ðîö³. 202 ðîêó ï³ä ÷àñ ïðàâë³ííÿ ³ìïåðàòîðà Ñåïòèì³ÿ Ñåâåðà Ëóö³ÿ, ÿêèé ïîêëîíÿâñÿ ºãèïåòñüêîìó ³äîëó Ñåðàï³ñó, áóëî âèäàíî óêàç, çã³äíî ç ÿêèì ïåðåõ³ä ó õðèñòèÿíñòâî òà þäà¿çì áóëè çàáîðîíåí³. ² õî÷ óêàç áóâ ñïðÿìîâàíèé ïåðø çà âñå íà òå, ùîá çóïèíèòè íàâåðíåííÿ äî Õðèñòà íîâèõ ëþäåé, ñâî¿ íàñë³äêè â³í ìàâ íå ëèøå äëÿ íîâîíàâåðíåíèõ, àëå é äëÿ äîñâ³ä÷åíèõ êåð³âíèê³â öåðêîâ. Íàéá³ëüø æîðñòîê³ ïåðåñë³äóâàííÿ äîâåëîñÿ âèòåðï³òè õðèñòèÿíàì Êàðôàãåíà, ñåðåä ÿêèõ áóâ Åäâ³í Ëîíã, «Ïåðïåòóÿ â³äìîâëÿºòüñÿ ïîêëîíèòèñÿ áîãèí³ ñëóæèòåëü öåðêâè Ñàòóð, êîò- ijàí³» ðèé çì³öíþâàâ ó â³ð³ ãðóïó íîëþâàëàñÿ. Àëå Öåðêâà ðîáèëà ìîâëÿ â òþðì³… ² òîä³ òåìíèâîíàâåðíåíèõ. Ô³á³ÿ Ïåðïåòóÿ âñå, ùî ìîãëà, äëÿ òîãî, ùîá öÿ ñòàëà äëÿ ìåíå çàìêîì!» òà ¿¿ ðàáèíÿ Ôåë³öèòàòà, ÿêà ïîëåãøèòè äîëþ óâ’ÿçíåíèõ. Ç íàáëèæåííÿì äíÿ ñòðàòè áóëà íà âîñüìîìó ì³ñÿö³ âàã³òÕðèñòèÿíàì íåð³äêî âäàâàëîñ³ìåéíèé êîíôë³êò ñòàâàâ äåíîñò³, ïðèºäíàëèñÿ äî ö³º¿ ãðóñÿ ï³äêóïèòè òþðåìíó ñòîðîäàë³ ãîñòð³øèì. Áàòüêî Ïåðïåïè, ÿêà âèâ÷àëà ªâàíãåë³þ. ² æó. Ìîæëèâî, é ñàìà ÿçè÷òó¿ ïðèéøîâ â òþðìó é áëàãàâ ñàìå âîíè ñòàëè òèìè ëþäüìè, íèöüêà âëàäà êð³çü ïàëüö³ ¿¿ ïîñòàâèòè ñ³ìåéí³ ñòîñóíêè ÿê³ ïåðåæèëè íà ñîá³ óêàç äèâèëèñÿ íà âçàºìîñòîñóíêè âèùå â³ä â³ðîñïîâ³äàííÿ. Òà ³ìïåðàòîðà. Ðàçîì ç Ïåðïåõðèñòèÿí, ÿê³ çàëèøàëèñÿ íà ìîëîäà æ³íêà çàëèøàëàñÿ òóºþ òà ¿¿ ðàáèíåþ äî ñòðàòè ñâîáîä³, ç³ ñâî¿ìè óâ’ÿçíåíèìè ñò³éêîþ òà íåïîõèòíîþ: «Íà áóëè çàñóäæåí³ ¿õí³é â÷èòåëü áðàòàìè, ñïîä³âàþ÷èñü íà òå, åøàôîò³ ñòàíåòüñÿ òå, ùî äîïóÑàòóð òà òðîº ³íøèõ ÷îëîâ³ê³â. ùî öå ïîì’ÿêøèòü âïåðò³ñòü ñòèòü Áîã, áî ÿ çíàþ, ùî íàøà Ïåðïåòóÿ áóëà ç áàãàòî¿ òà óâ’ÿçíåíèõ. ³äâ³äàëè â³ðóþ÷³ ñò³éê³ñòü çàëåæèòü íå â³ä íàçíàòíî¿ ñ³ì’¿. Éìîâ³ðíî, ùî é

48


øèõ ñèë, à â³ä Áîãà». Êîëè ¿¿ áàòüêî íàñòóïíîãî äíÿ ä³çíàâñÿ, ùî éîãî äîíüêó êèíóòü â àìô³òåàòð³ äî äèêèõ çâ³ð³â, â³í çðîáèâ ñïðîáó ¿¿ âðÿòóâàòè. Öå áóâ ãåðîéñüêèé â÷èíîê, àëå âëàäà ì³ñòà íàêàçàëà ïîáèòè ë³òíüîãî ÷îëîâ³êà. «Ãîðå ìîãî áàòüêà çàïîä³ÿëî ìåí³ òàêèé á³ëü, – ïèñàëà Ïåðïåòóÿ, — íà÷åáòî ìåíå ñàìó ïîáèëè». Äí³, ÿê³ çàëèøàëèñÿ äî ñòðàòè, õðèñòèÿíè ïðîâåëè â äóõîâíèõ ðîçäóìàõ, ïðè öüîìó «ïåðåäóñ³ì òóðáóþ÷èñü ïðî ñâîþ ã³äí³ñòü ïåðåä Áîãîì ³ â³ðí³ñòü Õðèñòó, í³æ ïðî ñòðàæäàííÿ, ÿê³ òðåáà áóäå çíåñòè». Âîíè çóñòð³÷àëèñÿ äëÿ ìîëèòâè, ïîä³ëèëè ì³æ ñîáîþ îñòàííþ ¿æó — ïåðåëîìèëè õë³á íà ñïîãàä ïðî ñâÿòó ëþáîâ Áîãà é çàñâ³ä÷èëè íàòîâïó ïåðåä òþðìîþ ïðî ñâîþ â³ðó.  äåíü ñòðàòè çààðåøòîâàíèõ âèâåëè íà àðåíó, äå çà ðèìñüêèìè çâè÷àÿìè íà ïîò³õó ïóáë³ö³ ÷îëîâ³ê³â ïåðåä ñòðàòîþ êàòóâàëè. Á³ëÿ âîð³ò, ùî âåëè íà àðåíó, Ñàòóð çóïèíèâñÿ, ùîá ç îñòàíí³ì ñâ³ä÷åííÿì çâåðíóòèñÿ äî Ïóäåíà, ñòîðîæà â’ÿçíèö³, ÿêèé çãîäîì íàâåðíóâñÿ äî Õðèñòà é ñàì ïðèéíÿâ ìó÷åíèöüêó ñìåðòü. ϳñëÿ öüîãî ÷îëîâ³ê³â âèâåëè íà àðåíó, êóäè âèïóñòèëè âåäìåäÿ, ëåîïàðäà ³ äèêîãî êàáàíà. Ñàòóð áóâ òàê ïîøìàòîâàíèé òà îáëèòèé êðîâ’þ, ùî ïóáë³êà, íàñì³õàþ÷èñü ç íüîãî, êðè÷àëà: «Òåïåð â³í ä³éñíî îõðåùåíèé!» Á³ëÿ âõîäó â àìô³òåàòð ìó÷åíèöü õîò³ëè îäÿãíóòè ó ïðèêðàñè ÿçè÷íèöüêèõ æðèöü, ùîá êàðó çðîáèòè óðî÷èñò³øîþ. Àëå Ïåðïåòóÿ ìóæíüî ïîâñòàëà ïðîòè öüîãî: «Ìè éäåìî íà ñìåðòü çà òå, ùî íå õîò³ëè òîðêàòèñÿ í³ äî ÷îãî ÿçè÷íèöüêîãî, çâ³ëüí³òü æå íàñ íå ëèøå â æèòò³, à é ó ñìåðò³ â³ä öüîãî òÿãàðÿ». Ïðàâîòà ö³º¿ âèìîãè áóëà âèçíàíà. Ïåðïåòóþ òà Ôåë³öèòàòó, ÿêà â òþðì³ íàðîäèëà äèòèíó, ðîçäÿãíóëè äîãîëà ³ âèâåëè íà àðåíó, äå íà íèõ ñïóñòèëè ðîçëþòîâàíîãî áèêà. Àëå ãëÿäà÷³ âæå íå ìîãëè á³ëüøå áà÷èòè öèõ êðèâàâèõ êàòóâàíü, âîíè

ïî÷àëè ãóêàòè: «Äîñèòü!» Òà íàâ³òü ï³ñëÿ ö³º¿ êðèâàâî¿ âèñòàâè, ÿêà ïåðåäóâàëà ñòðàò³, Ïåðïåòóÿ çíàéøëà â ñîá³ ñèëè äëÿ òîãî, ùîá ãîëîñíî çâåðíóòèñÿ äî äðóç³â-õðèñòèÿí: «Ïåðåäàâàéòå äàë³ Ñëîâî Áîæå. Ñò³éòå â â³ð³, ëþá³òü îäèí îäíîãî, ³ õàé íàø³ ñòðàæäàííÿ íå ç³á’þòü âàñ ç ³ñòèííîãî øëÿõó!» Ïîò³ì Ïåðïåòóþ ïîâåëè äî ãëàä³àòîðà, ÿêèé ïîâèíåí áóâ â³äðóáàòè ¿é ãîëîâó. ×åðåç íåð³øó÷³ñòü ÷è íåäîñòàòíþ ï³äãîòîâêó ãëàä³àòîð ç ïåðøîãî óäàðó íå âáèâ ¿¿. Ïåðïåòóÿ çàêðè÷àëà â³ä áîëþ, ïîò³ì âçÿëà

òðåìòÿ÷ó ðóêó ãëàä³àòîðà, ï³äíåñëà ìå÷ äî ñâîãî ãîðëà — ³ ¿¿ ñòðàæäàííÿ çàê³í÷èëèñÿ. Àëå íå çàê³í÷èëîñÿ ñâ³ä÷åííÿ ïðî Õðèñòà. Ùå áàãàòî ëþäåé, ÿê³ áóëè ñâ³äêàìè ñòðàòè, ÷è ïðîñòî ñëóõàëè ³ñòîð³þ ïðî öþ ïîä³þ, àëå ñàì³ íå çìîãëè á çíåñòè òàêèõ âèïðîáóâàíü â³ðè, ÿê³ âèïàëè íà äîëþ Ïåðïåòó¿ òà ¿¿ äðóç³â, âñå æ áóëè âðàæåí³ ¿õí³ì ïðèêëàäîì â³ääàíîñò³, ÿêèé ïðîäåìîíñòðóâàâ òàêó ÷èñòó ëþáîâ ³ òàêó áåçìåæíó ñì³ëèâ³ñòü. Âîíè íàâåðòàëèñÿ äî Õðèñòà, ³ Öåðêâà, âñóïåðå÷ óñ³ì ï³äñòóïíèì ïëàíàì âîðîãà, ïîñò³éíî çðîñòàëà.

170 òèñÿ÷ õðèñòèÿí ùîð³÷íî ïîìèðຠìó÷åíèöüêîþ ñìåðòþ

Çã³äíî ç äàíèìè ì³æíàðîäíî¿ îðãàí³çàö³¿ ç çàõèñòó ïðàâ õðèñòèÿí ùîðîêó áëèçüêî 170 òèñ. õðèñòèÿí ïîìèðຠìó÷åíèöüêîþ ñìåðòþ, âñüîãî æ áëèçüêî 200 ìëí. õðèñòèÿí ïåðåæèâàþòü ïåðåñë³äóâàííÿ òà äèñêðèì³íàö³þ çà ñâî¿ ðåë³ã³éí³ ïåðåêîíàííÿ. Òàê³ öèôðè áóëè âêàçàí³ â äåêëàðàö³¿ ïðî ñó÷àñí³ ïåðåñë³äóâàííÿ õðèñòèÿí, ÿêà áóëà íåùîäàâíî ï³äïèñàíà íà ç’¿çä³ â Áëàíêåíáóðç³ (Ñõ³äíà ͳìå÷÷èíà) ïðåäñòàâíèêàìè ïðàâîñëàâíî¿, êàòîëèöüêî¿ òà ïðîòåñòàíòñüêî¿ êîíôåñ³é.  äîêóìåíò³, ùî îòðèìàâ íàçâó Áëàíêåíáóðçüêî¿ ïðîêëàìàö³¿, çàóâàæåíî, ùî â ñó÷àñí³é ªâðîï³ õðèñòèÿíè âñ³õ êîíôåñ³é ï³ä ëîçóíãàìè òîëåðàíòíîñò³ ï³äïàäàþòü àæ í³ÿê íå òîëåðàíòíèì ðåïðåñ³ÿì ³ îáìåæåííÿì. Àâòîðè äîêóìåíòó ãîâîðÿòü ïðî íåáåçïåêó çðîñòàííÿ àíòèõðèñòèÿíñüêèõ íàñòðî¿â â çàêîíîäàâñòâ³, àêàäåì³÷íîìó æèòò³ òà øê³ëüí³é îñâ³ò³. Íèí³, çà ¿õ ñëîâàìè, â÷åíèé, ÿêèé â³ðèòü ó Áîãà, ìîæå áóòè ïóáë³÷íî îñì³ÿíèì, à çâè÷àéí³ õðèñòèÿíè, ÿê³ íå õî÷óòü éòè íà êîìïðîì³ñ ç³ ñâîºþ ñîâ³ñòþ, ñòèêàþòüñÿ ç íàñì³øêàìè ³ êàð’ºðíèìè áàð’ºðàìè. Òàê³ ïðîáëåìè, éäåòüñÿ ó äîêóìåíò³, ìîæóòü íåâäîâç³ ïåðåðîñòè ó â³äêðèòå ïåðåñë³äóâàííÿ.

 Ïàêèñòàí³ îçáðîºí³ îñîáè ïî-çâ³ðÿ÷îìó âáèëè ä³òåé ì³ñ³îíåð³â

Æîðñòîê³ ïåðåñë³äóâàííÿ õðèñòèÿí òðèâàþòü â Ïàêèñòàí³. 1 âåðåñíÿ öüîãî ðîêó íåâ³äîì³ îçáðîºí³ ëþäè âáèëè äâîõ ï³äë³òê³â ç ì³ñ³îíåðñüêî¿ ñ³ì’¿, ÿêà ñï³âïðàöþº ç ï³äï³ëüíîþ ì³ñ³ºþ «Äîíåñòè ²ñóñà çà áóäü-ÿêó ö³íó». Íàïàäíèêè ðîçðóáàëè ò³ëà 15ð³÷íîãî Øàëîìà é 14-ð³÷íî¿ Øàðîí ï³ñëÿ òîãî, ÿê ¿õ æîðñòîêî âáèëè â îäíîìó ç ï³âí³÷íèõ ðàéîí³â êðà¿íè. Øàëîìà é Øàðîí âèêðàëè ðàçîì ç ¿õí³ìè áàòüêàìè òà äâîìà ìîëîäøèìè ñåñòðàìè çà 10 äí³â äî âáèâñòâà. Îçáðîºí³ ëþäè âèìàãàëè â³ä íèõ íàâåðíåííÿ â ³ñëàì, àëå ò³ â³äìîâèëèñÿ. «Â ðåçóëüòàò³ âîíè ñïî÷àòêó âáèëè Øàëîìà, — ñâ³ä÷èòü ³íøèé ï³äï³ëüíèé ì³ñ³îíåð Õàâåëü. — Ïîò³ì íà î÷àõ ó áàòüê³â ç´âàëòóâàëè ä³â÷èíó é â³äð³çàëè ¿é ãðóäè, ï³ñëÿ ÷îãî âîíà ïîìåðëà». ϳñëÿ âáèâñòâà çëî÷èíö³ îáëèëè ìîòîöèêë ³ ï³äïàëèëè éîãî â ïðèäîðîæí³é êàíàâ³ ðàçîì ç ò³ëàìè âáèòèõ. Ïîë³ö³ÿ æ çðîáèëà íåïðàâäèâó çàÿâó ïðî òå, ùî öå áóâ íåùàñíèé âèïàäîê. «Ïîë³ö³ÿ òà çáðîéí³ ñèëè ï³äòðèìóþòü ö³ àòàêè, — ïîâ³äîìëÿþòü ïðåäñòàâíèêè ì³ñ³¿. — Õàâåëü òà éîãî ñ³ì’ÿ òàêîæ ïîñòðàæäàëè â³ä îäí³º¿ ç íèõ. ¯õí³é áóäèíîê áóâ ñïàëåíèé, àëå Ãîñïîäü äîïîì³ã ö³é ñ³ì’¿ âòåêòè».

49


Äiì ìîëèòâè ó äîìi çëî÷èíöiâ ²íàêøå, ÿê ÷óäîì Ãîñïîäí³ì, öå íàçâàòè íåìîæëèâî. Çà âñþ ñâîþ ³ñòîð³þ Öåðêâà Õª Óêðà¿íè íå çíàëà ÷îãîñü ïîä³áíîãî – 19 ëèñòîïàäà â³äáóëîñÿ â³äêðèòòÿ äîìó ìîëèòâè ó Ïîëèöüê³é âèïðàâíî-òðóäîâ³é êîëîí³¿ ïîñèëåíîãî ðåæèìó. Ðàí³øå â áàãàòüîõ òþðìàõ, íà òåðèòî𳿠êîëîí³é îáëàøòîâóâàëèñÿ ìîëèòîâí³ ê³ìíàòè. Àëå çàâäÿêè ñòàðàííþ áðàò³â öåðêâè ì³ñòà Êóçíåöîâñüê, ñïðèÿííþ àäì³í³ñòðàö³¿ êîëîí³¿, çóñèëëþ ñàìèõ çàñóäæåíèõ, ô³íàíñîâ³é äîïîìîç³ íàâêîëèøí³õ öåðêîâ ³ îêðåìèõ îñ³á, à â ïåðøó ÷åðãó — áëàãîñëîâåííþ Áîæîìó ìè ñòàëè î÷åâèäöÿìè ùå îäíîãî ÷óäà Ãîñïîäíüîãî. «Ñüîãîäí³ ó íàñ áåçïðåöåäåíòíà ïîä³ÿ, —ñêàçàâ ïàñòîð öåðêâè Êóçíåöîâñüêà Ãåîðã³é Ãåéêî, — íå ò³ëüêè â Óêðà¿í³, àëå é, íàïåâíå, íà òåðèòî𳿠êîëèøíüîãî Ðàäÿíñüêîãî Ñîþçó öå ïåðøèé ìîëèòîâíèé áóäèíîê ó çîí³».

ßêîñü ó áëàãîðîäí³é ðåâíîñò³ çà ä³ì Ñâîãî Íåáåñíîãî Áàòüêà ²ñóñ Õðèñòîñ ñêàçàâ ðåë³ã³éíèì ë³äåðàì òàê³ ñëîâà: «Öåé ä³ì º äîìîì ìîëèòâè, à âè çðîáèëè ç íüîãî ïå÷åðó ðîçá³éíèê³â». Òàê áóëî íå ò³ëüêè çà ÷àñ³â çåìíîãî æèòòÿ Ñèíà Ëþäñüêîãî. Äîìè ìîëèòâè íåð³äêî çàíå÷èùóâàëèñÿ ÿê ðóêàìè ñàìèõ ñëóæèòåë³â, òàê ³ âîðîã³â Áîæèõ. Çà ðàäÿíñüêèõ ÷àñ³â õðàìè òà öåðêâè ïåðåòâîðèëè ó ñêëàäè òà êîíþøí³. Àëå Ãîñïîäü äèâíå ðîáèòü ó Ñâî¿é âåëè÷³. Íåùîäàâíî íà гâíåíùèí³ ñòàëàñÿ ïîä³ÿ, ïðî ÿêó ìîæíà ñêàçàòè ïðÿìî ïðîòèëåæíå: «Ç ïå÷åðè ðîçá³éíèê³â çðîáèëè ä³ì ìîëèòâè».

50

سñòíàäöÿòü ðîê³â òîìó Äóõ Ñâÿòèé ïðîãîâîðèâ äî áðàòà Àíäð³ÿ Òèìîô³¿âà: «Íåâæå, òè â³äìîâèøñÿ ñïàñàòè ïðèðå÷åíèõ íà çàãèáåëü?» — «ß íå ðîçóì³â öüîãî, — êàæå Àíäð³é Ïàíàñîâè÷, — àëå ö³ ñëîâà âð³çàëèñü â ì³é ðîçóì ³ íå ïî-

ëèøàëè ìåíå í³ âäåíü, í³ âíî÷³. Ñïî÷àòêó äóìàâ, ùî òàê ìåíå Ãîñïîäü êëè÷å íà ñëóæ³ííÿ ïðîïîâ³äíèêà â öåðêâ³, àëå ïîò³ì çðîçóì³â, ùî ïîòð³áíî éòè ïðîïîâ³äóâàòè â òþðì³. ϳñëÿ íåäîâãèõ âàãàíü àäì³í³ñòðàö³ÿ ö³º¿ óñòàíîâè


äàëà äîçâ³ë, ³ íà гçäâî 1989 ðîêó â ö³é êîëîí³¿ áðàòè ïðîâåëè ºâàíãåë³çàö³þ. Íà í³é áóëî ïðèñóòí³õ á³ëüøå 700 ÷îëîâ³ê. ϳñëÿ ïðîïîâ³ä³ ªâàíãå볿 ìè çàïðîïîíóâàëè ìîëèòâó çà îçäîðîâëåííÿ ò³ëà. Á³ëüøå ïîëîâèíè ïðèñóòí³õ â çàë³ ï³äíÿëè ðóêè íà çíàê ïðîõàííÿ çà íèõ ïîìîëèòèñÿ. Ìè â³ä÷óëè âåëèêó ñèëó ³ çðîçóì³ëè, ùî òóò Ãîñïîäü ³ ùî öå ñëóæ³ííÿ íå ìîæíà çàëèøàòè. Ç òîãî ÷àñó â ö³é êîëîí³¿ ìè ñòàëè ðåãóëÿðíî ïðîâîäèòè ºâàíãåë³çàö³éí³ ñëóæ³ííÿ. Óæå íà òðåòüîìó ñëóæ³íí³ ìè çàïðîñèëè ïðèñóòí³õ äî ïîêàÿííÿ. Ïåðøèì, õòî âèéøîâ íà ïîêàÿííÿ, áóâ Âîëîäèìèð Òêàë³÷ — àâòîðèòåò ñåðåä çàñóäæåíèõ. Êîëè â’ÿçí³ ïî÷àëè êàÿòèñÿ, ìè ïîö³êàâèëèñÿ, ùî ñàìå ñïîíóêóº ¿õ äî ïîêàÿííÿ. ² òîä³ âîíè ñòàëè ïîêàçóâàòè ñâî¿ ðàíè, ÿê³ íå çàæèâàëè, ò³ëî ãíî¿ëîñÿ à â äåêîãî íàâ³òü áóëî âèäíî ê³ñòêè. Âîëîäèìèð Òêàë³÷ òîä³ ñêàçàâ: «ßê òåïåð ìè ìîæåìî ìîâ÷àòè? Áà÷èø, ùî Ãîñïîäü çðîáèâ – ðàíó, ÿêà íå ãî¿ëàñÿ, â îäíó ìèòü çàòÿãíóëî». Âæå ÷åðåç ð³ê â ö³é çîí³ âîäíå õðåùåííÿ ïðèéìàëî 20 ÷îëîâ³ê.» Ãîñïîäü óòâåðäæóâàâ öå ñëóæ³ííÿ áàãàòüìà ñïîñîáàìè. Îäèí ³ç íèõ — öå òå, ùî òðàïèëîñÿ ç ïåðøèì íîâîíàâåðíåíèì áðàòîì Âîëîäèìèðîì Òêàë³÷îì, ÿêîãî âñ³ â çîí³ ñïðèéìàëè ÿê àâòîðèòåòà, à â³í ðàïòîì çðîáèâ òàêèé êðóòèé ïîâîðîò. Äèÿâîë íå ì³ã çìèðèòèñÿ ç öèì. Âèêëèêàâøè îäíîãî Âîëîäþ ñåðåä íî÷³, á³ëüøå òðèäöÿòè çàñóäæåíèõ âëàøòóâàëè éîìó «ðîçáîðè». ϳñëÿ òîãî á³ëüøå äâîõ òèæí³â â³í íàâ³òü íå âñòàâàâ. Éîãî äðóç³ ïðîñèëè: «Ñêàæè ò³ëüêè ñëîâî — ³ ìè â³äîìñòèìî òâî¿ì êðèâäíèêàì». Àëå Âîëîäÿ ìîâ÷àâ. Áåñ³äóþ÷è òîä³ ç Àíäð³ºì, â³í çàïèòàâ: «Ùî ÿ ìàþ ðîáèòè», íà ùî òîé ïîñòàâèâ çóñòð³÷íå ïèòàííÿ: «Ùî òîá³ ï³äêàçóº òâîº ñåðöå». Âîëîäÿ â³äïîâ³â: «À ó ìåíå íà ñåðö³ ìèð ³ ëþáîâ äî ìî¿õ êðèâäíèê³â». ×åðåç öå ïðîùåííÿ

Âîëîäèìèð Òêàë³÷ íàáóâ ùå á³ëüøîãî àâòîðèòåòó ñåðåä äðóç³â, âîðîã³â ³ ñåðåä êåð³âíèöòâà. Âîðîã çàäóìàâ ô³çè÷íó ðîçïðàâó íàä ïîêàÿíèì ãð³øíèêîì, àëå íå âðàõóâàâ, ùî ïåðåìàãຠíå ñèëà, à ëþáîâ. Òàê ñàìî Ãîñïîäü óòâåðäèâ ³ ñàìîãî áðàòà Àíäð³ÿ â éîãî ñëóæ³íí³. ϳñëÿ ê³ëüêîõ â³äâ³äèí ö³º¿ çîíè éîãî âèêëèêàëè äî ì³ñöåâî¿ ïðîêóðàòóðè íà áåñ³äó, äå ïðîêóðîð ïîñòàâèâ ðÿä çàïèòàíü. — Íå íà âñ³ ÿ ì³ã äàòè â³äïîâ³äü, – ãîâîðèòü Àíäð³é Ïàíàñîâè÷, — â ìåíå ïðîïàäàâ ãîëîñ, òðóñèëèñÿ êîë³íà. Àëå íà äîïîìîãó ïðèéøîâ íà÷àëüíèê êîëîí³¿, ÿêèé

Òåïåð ñëóæ³ííÿ â êîëîí³¿ â³äáóâàºòüñÿ ùîäåííî, à ïî íåä³ëÿõ ³ íà ñâÿòà — çà ó÷àñòþ ñëóæèòåë³â ³ ãðóï ³ç öåðêâè Êóçíåöîâñüêà. Òåïåð ñåðåä çàñóäæåíèõ, ÿê³ ïîêàÿëèñÿ, º ñòàðøèé, ÿêèé â³äïîâ³äຠçà ïðîâåäåííÿ ñëóæ³íü ñåðåä òèæíÿ, à òàêîæ ñï³âàþ÷à ãðóïà. Áðàòè äîïîìîãëè — ³ òåïåð âñÿ æèòëîâà çîíà îçâó÷åíà ðàä³îòî÷êàìè, ÷åðåç ÿê³ òðàíñëþºòüñÿ ïðîïîâ³äü ªâàíãå볿 é ñëóæ³ííÿ. «Òåïåð, — êàæå Àíäð³é Ïàíàñîâè÷, — àäì³í³ñòðàö³ÿ äàëà äîçâ³ë íà îçâó÷åííÿ ðîáî÷î¿ çîíè ³ âñ³õ êàá³íåò³â, àëå äëÿ öüîãî ïîòð³áí³ êîøòè. ßêùî õòî áóäå ãîòîâèé

òåæ áóâ òàì ïðèñóòí³é, ³, âñòàâøè ïî÷àâ â³äïîâ³äàòè íà ïðîêóðîðñüê³ çàïèòàííÿ. ³í ñàì çàñâ³ä÷èâ, ùî â³äáóâàºòüñÿ â çîí³ ï³ñëÿ íàøèõ â³äâ³äèí. Ðîçïîâ³â çà çö³ëåííÿ, çà ïåðåì³íó æèòòÿ óâ’ÿçíåíèõ, çà ïðèïèíåííÿ âíóòð³øí³õ «ðîçáîðîê» ç ÷àñó êîëè â çîíó ïðèíåñëè ªâàíãåë³þ. «Íó é õàé ñîá³ éäå ³ ïðîïîâ³äóº», — òàê³ áóëè çàêëþ÷í³ ñëîâà ïðîêóðîðà. Òîä³ æ âîíè éîìó äàëè äîçâ³ë íà â³äâ³äóâàííÿ â’ÿçí³â ó çàêðèòèõ êàìåðàõ-îäèíî÷êàõ — ³ âæå ïðîïîâ³äü ªâàíãå볿 â ö³é òþðì³ íå çóïèíÿëàñÿ.

ïîæåðòâóâàòè, òî áðàòè ãîòîâ³ ïðèéíÿòè öå ÿê äàð â³ä Ãîñïîäà». «...Áîæå, çì³öíèëîñÿ ñåðöå ìîº, ÿ áóäó ñï³âàòè òà ñëàâèòè Òåáå!» — ïðîöèòóâàâ Àíäð³é Òèìîô³¿â ³ç ïñàëì³â Äàâèäà, ³ öüîãî áóëî äîñòàòíüî, ùîá çðîçóì³òè, â ÿêîìó ï³äíåñåíîìó ñòàí³ ïåðåáóâàâ â³í, êîëè ãîñò³ é çàñóäæåí³ ïåðåïîâíèëè çàë. ² ïåðø çà âñå ðàä³â ç òîãî, ùî çðîáèëè íå ëþäè, à Ãîñïîäü. «ß ìîæó ò³ëüêè ðàä³òè, ùî Ãîñïîäü ñüîãîäí³ ðîáèòü â íàñ ³ ÷åðåç íàñ», — êàæå Àíäð³é Ïàíàñîâè÷. Çà ø³ñòíàäöÿòü ðîê³â ºâàíãåë³çàö³éíî¿ ïðàö³ â

51


ö³é êîëîí³¿ â Çàâ³ò Ãîñïîäà ââ³éøëè ïîíàä 200 ÷îëîâ³ê. Ñüîãîäí³ áàãàòî ç íèõ º ñëóæèòåëÿìè, êåð³âíèêàìè ìîëîä³, âèêëàäà÷àìè á³áë³éíèõ ³íñòèòóò³â ³ ïðîñòî çðàçêîâèìè ñ³ì’ÿíèíàìè é õðèñòèÿíàìè. ª òàê³, õòî ï³ñëÿ çâ³ëüíåííÿ ïî¿õàâ äîäîìó ³ òàì ñàìîñò³éíî âçÿâñÿ áóäóâàòè ìîëèòîâí³ áóäèíêè. «Öåé ñâ³ò â÷èòü: «Áåðè â³ä æèòòÿ âñå, ùî ìîæåø âçÿòè», à Á³áë³ÿ íàñ â÷èòü: «Äàéòå â æèòò³ âñå, ùî âè ìîæåòå äàòè». ßêùî ìè áóäåìî æèòè çà öèì ïðèíöèïîì, òî áóäå ðàé íà çåìë³, — êàæå Ãåîðã³é Ãåéêî. — Íà ìî¿ î÷³ íàâåðòàþòüñÿ ñëüîçè âò³õè, êîëè íà êîíâåðò³

ß

õî÷ó ðîçïîâ³ñòè âàì ïðî íàäçâè÷àéíå ÷óäî, ÿêå çðîáèâ Áîã â ìîºìó æèòò³. ß íàðîäèâñÿ â çâè÷àéí³é ðîá³òíè÷³é ðàäÿíñüê³é ñ³ì’¿.  íàñ âäîìà í³êîëè íå ãîâîðèëè ïðî Áîãà. Ìîæëèâî, òîìó, ùî áàòüêè áóëè äóæå çàéíÿò³ é íå ïðèä³ëÿëè äîñòàòíüî¿ óâàãè ä³òÿì, òîáòî ñóºòà, ðîáîòà ïîâí³ñòþ ¿õ ïîãëèíàëà. Ïðî Áîãà í³õòî í³êîëè íå ãîâîðèâ. Íà ì³é ñîðîì, ÿ íàâ³òü íå çíàâ, õòî òàêèé ²ñóñ Õðèñòîñ. ×åñíî êàæó÷è, â òîé ÷àñ ìåíå öå é íå äóæå ö³êàâèëî. Ìîæëèâî, ÷åðåç òå, ùî íåäàëåêî â³ä íàñ æèâ öåðêîâíèé ñëóæèòåëü, ÿ ÷àñòî ç íèì ñï³ëêóâàâñÿ ³ áóâàâ ó íüî-

52

ç ãð³øìè â³ä ñòàðåíüêî¿ ñåñòðè íàïèñàíî «Íà ä³ì ìîëèòâè â òþðì³». ³ääàâàéìî ëþáîâ ³íøîìó, ñ³éìî öþ ëþáîâ». Ñëóæèòåëü öåðêâè Êóçíåöîâñüêà Ïåòðî Âîëîäèìèðîâè÷ Êàëåíèê çà÷èòàâ ô³íàíñîâèé çâ³ò, â ÿêîìó áóëî â³äîáðàæåíî âñ³ ñóìè íàäõîäæåíü íà áóäîâó — â³ä äåñÿòü ãðèâåíü äî ê³ëüêîõ òèñÿ÷. Àëå, ùî ãîëîâíå, — öå íå ïðîñòî ãðîø³ — öå æåðòâà, ÿêà â³ä îäíèõ âèÿâèëàñÿ â ãðîøàõ à â³ä ³íøèõ — âàæêîþ ô³çè÷íîþ ïðàöåþ íà áóäîâ³ öüîãî äîìó ìîëèòâè. ², ÿê ïðàâèëüíî ï³äì³òèâ çàñòóïíèê íà÷àëüíèêà óïðàâë³ííÿ ç âèêîíàííÿ ïîêàðàíü ó гâíåíñüê³é îáëàñò³,

Âàëåð³é Ëåîí³äîâè÷ Ô³ëþ: «Í³õòî é í³êîëè íå âèì³ðÿº ò³º¿ ëþáîâ³, ÿêà áóëà âêëàäåíà â öþ ñïîðóäó, â ðó÷íó ðîáîòó é ðîáîòó ð³çíèõ ëþäåé, ùîá íà öüîìó ì³ñö³ áóëà òàêà ãàðíà ñïîðóäà». Ïîò³ì â³í ñàì çâåðíóâñÿ äî çàñóäæåíèõ ç³ ñëîâàìè: «Â öüîìó áëàãîäàòíîìó ì³ñö³ âè çìîæåòå ñåáå ä³éñíî â³ä÷óòè ëþäüìè, ïîìîëèòèñÿ äî Áîãà, îö³íèòè æèòòÿ, ïðèâåñòè ñþäè ñâî¿õ òîâàðèø³â, ùîá öÿ ëþáîâ áóëà øèðøîþ, êðàñèâ³øîþ é á³ëüøîþ». Ñòàðøèé ïðåñâ³òåð öåðêîâ Õª гâíåíñüêî¿ îáëàñò³, ³êòîð Äåì’ÿíîâè÷ Áîðèøêåâè÷ ïåðåä ìîëèòâîþ ïîñâÿ÷åííÿ äîìó ìîëèòâè çâåðíóâñÿ äî ïðèñóòí³õ ñëîâàìè ³ç êíèãè ïðîðîêà ²ñà¿: «Ö³ëîïàëåííÿ ¿õí³ òà ¿õí³ æåðòâè áóäóòü Ìåí³ äî âïîäîáè íà Ìî¿ì æåðòîâíèêó, áî ̳é ä³ì áóäå íàçâàíèé äîìîì ìîëèòâè äëÿ âñ³õ íàðîä³â!» ϳñëÿ öèõ ñë³â ïðèñóòí³ áðàòè-ñëóæèòåë³ çâåðøèëè ìîëèòâó, ùîá íà öüîìó ì³ñö³ çðàíåí³ äóø³ îòðèìóâàëè çö³ëåííÿ, õâîð³ îçäîðîâëþâàëèñÿ, ³ êîëè ñþäè ïðèéäå ãð³øíèê, ùîá ñèëà Ñâÿòîãî Äóõà ç³éøëà é íà íüîãî é â³í ïîêàÿâñÿ, ùîá öåé ä³ì ìîëèòâè íàñïðàâä³ ñòàâ äîìîì ìîëèòâè. Þð³é ÒÐÎÖÜ

«Ðàíiøå ìåíi Áîã áóâ íå ïîòðiáíèé»

ãî â ãîñòÿõ, ÷àñòî çâåðòàâñÿ äî íüîãî çà äîïîìîãîþ.  íüîãî â áóäü-ÿêó ãîäèíó äîáè ìîæíà áóëî ïðèäáàòè ñïèðòíå é áàãàòî ÷îãî ³íøîãî. Ìàéæå íà âñ³ âåëèê³ õðèñòèÿíñüê³ ñâÿòà äî íüîãî ç’¿æäæàëèñÿ òàê³ æ öåðêîâí³ ñëóæèòåë³ ç ³íøèõ âåëèêèõ ì³ñò, ùîá ðàçîì ïîáåíêåòóâàòè, ïîñâÿòêóâàòè. ², äèâëÿ÷èñü íà ¿õíº ðîçïóòíå æèòòÿ, ÿ ÷àñòî çàïèòóâàâ ñåáå: «ßêèé æå öå Áîã, êîëè Éîãî ñëóæèòåë³ âåäóòü òàêèé ñïîñ³á æèòòÿ?» ¯õí³é ñïîñ³á æèòòÿ

í³÷èì íå â³äð³çíÿâñÿ â³ä ìîãî. ß äóìàâ, ùî âåñü ñâ³ò ëåæèòü ó çë³, íåìຠí³ÿêîãî Áîãà — ³ ïðîäîâæóâàâ æèòè ñâî¿ì æèòòÿì. ß æèâ â ñâîº çàäîâîëåííÿ, ñêîþâàâ çëî÷èí çà çëî÷èíîì, íå çàìèñëþþ÷èñü í³ íàä ÷èì. Îäíîãî ðàçó êîëè ÿ ñêî¿â âàæêèé çëî÷èí, òî îïèíèâñÿ íà ëàâ³ ï³äñóäíèõ. ² ïåðåáóâàþ÷è â ñë³ä÷³é êàìåð³, ÿ â³ä÷óâ ñåáå ñàìîòí³ì, áåçïîì³÷íèì ³ áåçñèëèì. ß çðîçóì³â, ùî í³êîìó íå ïîòð³áíèé.  êàìåð³ áóëî ÷îòèðè ëþäèíè.  ¿õí³õ î÷àõ


âîäíå õðåùåííÿ — é óâ³éøîâ ó çàïîâ³ò Ãîñïîäà. ß ïîîá³öÿâ Éîìó ñâîþ äîáðó ñîâ³ñòü — ³ âæå ø³ñòü ðîê³â æèâó ç Íèì. Òåïåð ÿ ìàþ ö³ëü æèòòÿ, ÿ ìîæó ñêàçàòè, ùî ÿ ùàñëèâèé. ×àñòî ëþäè êàæóòü: «Îò, ïîòðàïèâ â òþðìó — ³ ñòàâ â³ðóþ÷èì, à ðàí³øå éîìó Áîã áóâ

íåïîòð³áíèé». ß çã³äíèé ç öèì âèðàçîì. Ðàí³øå ìåí³ Áîã áóâ íå ïîòð³áíèé. ² òîìó ³í â æèòò³ êîæíî¿ ëþäèíè äîïóñêຠòàê³ ñèòóàö³¿, ùîá çâåðíóòè ëþäèíó ç³ øëÿõó, ÿêèé âåäå äî çàãèáåë³. Îäíîãî ðàçó Ãîñïîäü ïîñëàâ ³ ìåí³ òàêó ñèòóàö³þ, ³ ÿ äÿêóþ Éîìó, ùî ³í çíàéøîâ ìåíå, ùî ³í âêàçàâ ìåí³ ïðàâèëüíó äîðîãó. ²ñóñ Õðèñòîñ çàïðîøóº ïðèéòè äî Íüîãî âñ³ì ñòðóäæåíèì ³ îáòÿæåíèì, ³í õî÷å ¿õ çàñïîêî¿òè. ² ÿ çàêëèêàþ êîæíó ëþäèíó: ³ä³òü äî Áîãà, ò³ëüêè â Íüîìó âàø³ äóø³ çíàéäóòü ñïîê³é ³ âò³õó. Þð³é ÁÅÁÅØÊÎ

Ôîòî Þð³ÿ Êîñòþêà

ìîæíà áóëî ïîáà÷èòè íåíàâèñòü ³ çë³ñòü. ß çðîçóì³â, ùî ìè âñ³ — îäíàêîâ³. Âñ³ ìè çðîáèëè ÿêèéñü çëî÷èí ³ âñ³ ïîòðåáóºìî äîïîìîãè. Äåñü íà òðåòþ ÷è ÷åòâåðòó äîáó ìîãî ïåðåáóâàííÿ â ³çîëÿòîð³ äî íàñ â êàìåðó ï³äñàäèëè ìîëîäîãî çâè÷àéíîãî õëîïöÿ. Àëå öåé ïðîñòèé õëîï÷èíà ïðèí³ñ â íàøó êàìåðó ñâ³òëî Áîæå. Öåé õëîïåöü âèÿâèâñÿ â³ðóþ÷èì, ÿêîãî ìè â³äðàçó íàçâàëè «øòóíäîþ». Öåé «øòóíäà» âñåëèâ ó íàñ æèâó â³ðó â Áîãà. ³í íå ïåðåñòàâàâ íàì ñâ³ä÷èòè ïðî Áîãà, ïðî Éîãî ÷óäåñà, ïðî Éîãî ìèëîñò³. ³í ñêàçàâ, ùî â³í òóò ó êàìåð³ íå âèïàäêîâî, ùî â éîãî æèòò³ Áîã ðîáèòü ÷àñòî òàê, ùî â³í îïèíÿºòüñÿ â ì³ñöÿõ, äå ëþäÿì ïîòð³áíî ðîçïîâ³äàòè ïðî Áîãà. ³í ñêàçàâ, ùî ÷åðåç òðè äí³ âèéäå íà âîëþ. ² îñü ïðîòÿãîì òèõ òðüîõ äí³â â³í ç íàìè ìîëèâñÿ. Âñÿ êàìåðà, âñ³, õòî òàì ïåðåáóâàâ, ìîëèëèñÿ ðàçîì ç íèì. Òàì áóâ îäèí ñïîðòñìåí, ìàéñòåð ñïîðòó, òðåíåðøòàíã³ñò, äâîìåòðîâèé õëîïåöü âàãîþ 150 êã. Çäàºòüñÿ, òàêèé ñèëüíèé õëîïåöü, í³ â ÷îìó íå ìຠïîòðåáè, àëå â³í ðàçîì ç íàìè ñòàâàâ íà êîë³íà é ìîëèâñÿ. ³í òåæ â³ä÷óâ ñåáå áåçïîì³÷íèì ³ ñàìîòí³ì.  êàìåð³ áóâ îäèí íàðêîìàí, ÿêèé íå ï³äí³ìàâñÿ ç íàð, ìè âñ³ ÷åêàëè, ùî â³í ïîìðå. À öåé â³ðóþ÷èé õëîïåöü Âàñÿ ìàéæå íà ðóêàõ éîãî ï³äí³ìàâ ³ ïðîñèâ, ùîá â³í õî÷ ê³ëüêà ðàç³â â³äæàâñÿ â³ä ñò³íè, ùîá éîãî âîðîã îñòàòî÷íî íå çàáðàâ. ³í ìîëèâñÿ çà íüîãî. Àëå íàéá³ëüøå ìåíå çäèâóâàëî, ùî ÷åðåç òðè äí³ öåé Âàñÿ âèéøîâ íà âîëþ é íåîäíîðàçîâî ïåðåäàâàâ ïåðåäà÷³ öüîìó íàðêîìàíó, õîò³â éîãî õî÷ òðîõè ï³äòðèìàòè, õî÷ áóâ éîìó çîâñ³ì ÷óæèì. ² òîä³ ÿ çðîçóì³â, ùî º æèâèé Áîã, ùî º ñïðàâæí³ â³ðóþ÷³ ëþäè.  2000 ðîö³ ÿ ïðèéøîâ ç ïîêàÿííÿì äî Ãîñïîäà. Ãîñïîäü ïî÷óâ ìåíå é ïðîñòèâ ìåí³.  2001 ðîö³ ÿ ïðèéíÿâ

53


ß áóäó Òåáå âåëè÷àòè, î Áîæå ì³é, Öàðþ, ³ áëàãîñëîâëÿòèìó Éìåííÿ Òâîº ïîâ³êâ³êó! ß êîæíîãî äíÿ Òåáå áëàãîñëîâëÿòèìó, ³ õâàëèòèìó Éìåííÿ Òâîº ïîâ³ê-â³êó! Âåëèêèé Ãîñïîäü ³ ïðîñëàâëåíèé âåëüìè, ³ íåäîñë³äèìå âåëè÷÷ÿ Éîãî! гä ðîäîâ³ áóäå õâàëèòè ä³ëà Òâî¿, ³ áóäóòü ìîãóòí³ñòü Òâîþ âèÿâëÿòè! Ïðî ïèøíó ñëàâó âåëè÷÷ÿ Òâîãî, ïðî ñïðàâè ÷óäîâí³ Òâî¿ ðîçïîâ³ì! Ñëàâó Ãîñïîäíþ óñòà ìî¿ áóäóòü çâ³ùàòè, ³ áëàãîñëîâëÿòèìå êîæíå ò³ëî ñâÿòå Éîãî Éìåííÿ íà â³êè â³ê³â! Ïñàëîì 144 Âñå, ùî ðîáèòüñÿ âïåðøå, ìຠñâîþ îñîáëèâó òà íåçàáóòíþ ö³íí³ñòü. Íàâ³òü ÿêùî âîíî ìຠÿê³ñü íåäîë³êè ÷è íåçíà÷í³ íåäîðîáêè. ×èòàþ÷è â ïðåñ³ àáî ÷óþ÷è óñí³ â³äãóêè ïðî ñâÿòêóâàííÿ Âñåóêðà¿íñüêîãî Äíÿ ïîäÿêè â Íàö³îíàëüíîìó ïàëàö³ «Óêðà¿íà», ïîâí³ñòþ ïîãîäæóºøñÿ ³ç àâòîðàìè òåïëèõ òà õîðîøèõ ñë³â. Õî÷à ç

54

äðóãîãî áîêó, ðîçó쳺ø, ùî íå âñå òàì áóëî òàê, ÿê ïëàíóâàëîñÿ ÷è ìð³ÿëîñÿ. Áóëè îêðåì³ ïðîðàõóíêè â ï³äãîòîâö³, â ñàìîìó ïðîâåäåíí³, íàéá³ëüø ã³ðêèì ñòàëî â³äâåðòå ³ãíîðóâàííÿ öüîãî çàõîäó ç áîêó ïðåäñòàâíèê³â âèùèõ åøåëîí³â âëàäè, äåÿêèõ õðèñòèÿíñüêèõ êîíôåñ³é òà çàñîá³â ìàñîâî¿ ³íôîðìàö³¿. Âñå öå áóëî. Àëå áóëî é ³íøå — ðåàëüíå â³ä÷óòòÿ ñâÿòà. ijéñíîãî Ñâÿòà ïîäÿêè Òîìó, Õòî ñïîíóêàâ ñåðöÿ ³í³ö³àòîð³â íà öåé çàõ³ä, äîïîì³ã éîãî îðãàí³çóâàòè é áëàãîñëîâåííî ïðîâåñòè. Äóìêà çàïî÷àòêóâàòè ïðî-

Â.Ëèñåíêî

âåäåííÿ ùîð³÷íîãî Ñâÿòà ïîäÿêè Áîãîâ³ îáãîâîðþâàëàñÿ ñëóæèòåëÿìè Öåðêâè õðèñòèÿí â³ðè ºâàíãåëüñüêî¿ Óêðà¿íè âæå äàâíî. Íà ÷åðãîâ³é çóñòð³÷³ ç Ïðåçèäåíòîì Óêðà¿íè ºïèñêîï Ì.Ñ. Ïàíî÷êî îçâó÷èâ öþ ³äåþ, çàêëèêàâøè âñ³ õðèñòèÿíñüê³ êîíôåñ³¿ ï³äòðèìàòè ¿¿. ² ùîá íå áóòè ãîëîñë³âíèì, Öåðêâà Õª ðîçïî÷àëà ï³äãîòîâêó äî ñâÿòà. Âîíî ïîòðåáóâàëî çíà÷íèõ äóõîâíèõ, ô³íàíñîâèõ òà îðãàí³çàö³éíèõ çóñèëü. Âðàõîâóþ÷è òå, ùî öåé Äåíü ïîäÿêè ìàâ ñòàòóñ âñåóêðà¿íñüêîãî, ïîòð³áíî áóëî âèáðàòè é â³äïîâ³äíå ì³ñöå,

²ãóìåí ªâñòðàò³é

ªïèñêîï ijîí³ñ³é


ÿêå á ìîãëî é çà ê³ëüê³ñòþ ì³ñöü ³ çà çíà÷èì³ñòþ â³äïîâ³äàòè öüîìó çàõîäó. Áóëî îáðàíî Íàö³îíàëüíèé ïàëàö «Óêðà¿íà». Õî÷à îðåíäà öüîãî ïðèì³ùåííÿ êîøòóâàëà äîñèòü áàãàòî, ó öüîìó áóâ îñîáëèâèé çì³ñò. Ìàðê³ÿí Òðîôèì’ÿê, ºïèñêîï Ðèìñüêî-Êàòîëèöüêî¿ öåðêâè ó ñâîºìó ïðèâ³òàíí³ çàóâàæèâ: «Ñèäÿ÷è â çàë³, ÿ äóìàâ ïðî òå, ùî öåé ïàëàö áóäóâàâñÿ ç çîâñ³ì ³íøèìè íàì³ðàìè é òóò çâó÷àëè çîâñ³ì ³íø³ ñëîâà. ³ä ÷àñó, êîëè Óêðà¿íà çäîáóëà íåçàëåæí³ñòü, òóò ïî÷àëî çâó÷àòè Ñëîâî Áîæå. À ñüîãîäí³ âîíî äîì³íóº — Áîæå Ñëîâî é ñëîâî ïîäÿêè Ãîñïîäó çà Éîãî áåçìåæí³ äàðè». ² îò 7 æîâòíÿ öåé ïàëàö ç³áðàâ òèñÿ÷³ õðèñòèÿí, ó ÷è¿õ ñåðöÿõ ïàëàëî áàæàííÿ ïðîñëàâèòè Ãîñïîäà é ïîäÿêóâàòè Éîìó. Ùå á³ëüøå ç òèõ ÷è ³íøèõ ïðè÷èí íå çìîãëè ïðèáóòè â ñòîëèöþ, àëå ó÷àñòü ó ñâÿò³ âçÿâ ìàéæå êîæåí ÷ëåí Öåðêâè Õª Óêðà¿íè: çà öåé çàõ³ä âæå äàâíî ìîëèëèñÿ ó öåðêâàõ ³ æåðòâóâàëè íà éîãî ïðîâåäåííÿ. Íà ïðîñòîð³é ñöåí³ — çà íàøîþ óêðà¿íñüêîþ òðàäèö³ºþ — ïîäÿ÷íèé ñò³ë, íà ÿêîìó ïëîäè çåìë³, à íà ÷³ëüíîìó ì³ñö³ — Õë³á. Çàïàøíà ïàëÿíèöÿ òà Á³áë³ÿ: õë³á çåìíèé òà õë³á äóõîâíèé. Ïîÿñíþþ÷è ïðè÷èíè, ÿê³ ïðèâåëè âñ³õ â öå ïðèì³ùåííÿ, Ìèõàéëî Ñòåïàíîâè÷ Ïàíî÷êî ñêàçàâ: «Ñüîãîäí³ Öåðêâà õðèñòèÿí â³ðè ºâàíãåëüñüêî¿ ñâÿòêóº Äåíü ïîäÿêè. Ó öåíòð³ ñâÿòà — íå ñàì äåíü, íå ëþäè, íå íàø³ âè-

Ì.Òðîôèì’ÿê

ñòóïè. Ó öåíòð³ ìè õî÷åìî áà÷èòè ²ñóñà Õðèñòà. ³í ç³áðàâ íàñ ç ð³çíèõ êóòî÷ê³â Óêðà¿íè, ìè ç’¿õàëèñÿ ç îäíîþ ö³ëëþ — ñïëåñòè â³íîê õâàëè é ïîäÿêè âñåìîãóòíüîìó Áîãîâ³». Ó öåé â³íîê âïë³òàëèñÿ ãà-

çàâ: «Äàâèä äຠõàðàêòåðèñòèêó Áîãîâ³: ³í íå ò³ëüêè âåëèêèé, íå ò³ëüêè ñèëüíèé, íå ò³ëüêè ìîãóòí³é, à é äîáðèé, ìèëîñòèâèé, ùåäðèé ³ áëàãèé. Öå Éîãî âíóòð³øí³ ðèñè. ×îìó Äàâèä ïîðóøèâ öþ òåìó ó

Ïðåñ-êîíôåðåíö³ÿ êåð³âíèöòâà Öåðêâè ÕÂªÓ ðÿ÷³, ùèð³ ìîëèòâè Áîãîâ³, ïðîïîâ³ä³, ï³ñí³ ó âèêîíàíí³ çâåäåíîãî õîðó, ÿêèé ñêëàäàâñÿ ç á³ëüø ÿê òðüîõñîò ó÷àñíèê³â, ìóçè÷íèõ ãóðò³â, ñï³âàê³â. Çâîðóøëèâèì áóâ âèñòóï ëüâ³âñüêîãî äèòÿ÷îãî õîðó ï³ä êåð³âíèöòâîì Ãàëèíè Ñàìóñü, ÿêèé ÷åðåç ùèð³ äèòÿ÷³ âóñòà ïðîñëàâèâ Òîãî, Õòî äîñòîéíèé ñëàâè é ïîäÿêè. Áàðâèñòå ðîçìà¿òòÿ ñâÿòà äîïîâíþâàëè âèñòóïè õðèñòèÿíñüêèõ ãóðò³â «Àâåí-Åçåð» òà «Â³÷í³ñòü» ç гâíîãî, «Äæåðåëî» ç ²âàíî-Ôðàíê³âñüêà, ñîë³ñò³â Ïàâëà Þçüêà ç Îäåñè, Îëåãà Áîãîìàçà ç Áåðäè÷åâà, Ëàðèñè Êîçèíþê ç âëàñíèì â³ðøåì «ß äÿêóþ Áîãó». Óçÿâøè çà åï³ãðàô ñëîâà Äàâèäà ç 49 ïñàëìó, ºïèñêîï ÖÕÂªÓ Ìèõàéëî Ïàíî÷êî ó ñâîºìó âñòóïíîìó ñëîâ³ ñêà-

Ã. Êîìåíäàíò

ñâî¿õ ïñàëìàõ? À öå íå îäèí ïñàëîì, à äåñÿòêè! ßêùî Äàâèä ìàâ ï³äñòàâè äÿêóâàòè Áîãó é õâàëèòè Éîãî, òî ìè ìàºìî ¿õ íàáàãàòî á³ëüøå. ²ñóñ, ïåðåáóâàþ÷è íà çåìë³, äÿêóâàâ äóæå ÷àñòî. À ÷è ìè ç âàìè âäÿ÷í³? Îäíà ç îçíàê îñòàííüîãî ÷àñó, ïðî ÿêó çãàäàíî â Äðóãîìó Ïîñëàíí³ äî Òèìîô³ÿ: ëþäè áóäóòü íåâäÿ÷íèìè. Íàø³ ñåðöÿ ìàþòü áóòè ïåðåïîâíåí³ õâàëîþ é ïîäÿêîþ. ßêùî ìè íàâ÷èìîñÿ äÿêóâàòè òóò, íà çåìë³, òî ïðîäîâæèìî õâàëó é ó â³÷íîñò³». Ïðèñóòí³ ìàëè çìîãó ïîäèâèòèñÿ â³äåî-ñþæåò ïðî æèòòÿ, ñëóæ³ííÿ òà ïðàöþ Öåðêâè Õª Óêðà¿íè. Ïîò³ì ç³áðàííÿ ïðèâ³òàëè ãîñò³: â³ä ³ìåí³ êè¿âñüêîãî ì³ñüêîãî ãîëîâè Ëåîí³äà ×åðíîâåöüêîãî ³êòîð Ëèñåíêî, â³ä ³ìåí³ ÓÏÊ

Î. Òóð÷èíîâ

Ë. Ãàëàñ³íñüêèé

55


Blagovisnyk 2006 3  

Християнський журнал "Благовісник", 3,2006. Видання Церкви ХВЄ України