Issuu on Google+

“Ïðàâèòåëñòâîòî èëè òðÿáâà äà âäèãíå äàíúöèòå, èëè äà íå ïëàòè âíîñêàòà çà ÅÑ, çà äà ñïàçè èäåèòå íà ïðåçèäåíòà çà èíâàëèäèòå” â. “Ñåãà”, 10.11.2006 ã. “Ñëåä âåòî íà Ïúðâàíîâ â áþäæåòà çåéíà äóïêà” â. “Íîâèíàð”, 10.11.2006 ã. “Äúðæàâàòà òðÿáâà äà òúðñè îùå 600 ìëí. ëâ. çà èíâàëèäèòå, íÿìà îò êúäå” â. “Ìîíèòîð”,10.11.2006 ã.

Èñòèíàòà çà ÇÈÕÓ ßíà ÄÎÌÓÑ×ÈÅÂÀ

Ñ èñòåðè÷íè çàãëàâèÿ áå îòðàçåíî ïðîâàëåíîòî (ñúâñåì ñëó÷àéíî) óçàêîíÿâàíå íà åäíà äèñêðèìèíàöèîííà è îòêðîâåíî âðåäíà ïðàêòèêà â Çàêîíà çà èíòåãðàöèÿ íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ - ãðóïîâîòî ðàçäåëåíèå ïî ïðîöåíò èíâàëèäíîñò. ÏÐÅÄÈÑÒÎÐÈß Ïðåç 2003 ã. îáðàñëàòà ñ îòðèöàòåëíè çíà÷åíèÿ äóìà “èíâàëèä” ñå çàìåíè ñ “õîðà ñ óâðåæäàíèÿ”. Ñëåä òîçè ïúðâè íàïúí çà ñîöèàëíî âêëþ÷âàíå ïðåç 2005 ã. äî÷àêàõìå è Çàêîí çà èíòåãðàöèÿ íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ (ÇÈÕÓ). Ïðåòåíöèîçíî õâàëåí êàòî íàïðåäíè÷àâ è õóìàíåí, òîé âúâåäå ìåñå÷íàòà äîáàâêà çà ñîöèàëíà èíòåãðàöèÿ, ïðåäíàçíà÷åíà äà ïîêðèâà äîïúëíèòåëíèòå ðàçõîäè íà õîðàòà ñ òðàéíè óâðåæäàíèÿ. Çà òðàíñïîðò, çà èíôîðìàöèîííè è òåëåêîìóíèêàöèîííè óñëóãè, îáó÷åíèå, ðåõàáèëèòàöèÿ, äîñòúïíà èíôîðìàöèÿ, íàåì, äèåòè÷íî õðàíåíå è ëåêàðñòâà- îáùî ñåäåì äîáàâêè. Íàé-ãîëÿìàòà îò òÿõ å 11 ëâ., à çà ðåõàáèëèòàöèÿ ñóìàòà å íå ïîâå÷å îò 165 ëâ. âåäíúæ â ãîäèíàòà. Äâà ñà äîêóìåíòèòå, íóæíè, çà äà ãðàáíåø ìèçåðíà èíòåãðàöèîííà äîáàâêà: ðåøåíèå íà Òðóäîâîåêñïåðòíà ëåêàðñêà êîìèñèÿ (ÒÅËÊ), êîåòî ïî ñòàíäàðòèçèðàí ìåäèöèíñêè ìîäåë îïðåäåëÿ êîëêî å çàãóáåíàòà òè ðàáîòîñïîñîáíîñò â ïðîöåíò ñïðÿìî âúçìîæíîñòèòå íà çäðàâèÿ ÷îâåê; ñîöèàëíà îöåíêà, êîÿòî âúç îñíîâà íà ÒÅËÊ ðåøåíèåòî îïðåäåëÿ êàêâè ñà íóæäèòå òè è ïðåïîðú÷âà êîè äîáàâêè ñà ïîäõîäÿùè çà òåá. Íèùî íîâî. Èíäèâèäóàëåí ïîäõîä, êîéòî îò÷èòà âúçðàñò, îáðàçîâàíèå, ìåñòîæèâååíå, çàåòîñò, åæåäíåâèå è ëè÷íî ìíåíèå ïðè îïðåäåëÿíå íà íóæäèòå íà âñåêè ÷îâåê ñ óâðåæäàíå, ëèïñâà. Ïðåç 2005 ã. âëèçà â ñèëà è Ïðàâèëíèê çà ïðèëàãàíå íà Çàêîíà çà èíòåãðàöèÿ íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ (ÏÏÇÈÕÓ). Âúâåäåíè ñà äîïúëíèòåëíè îãðàíè÷åíèÿ çà 18 ÎÁÅÊÒÈÂ

äîáàâêèòå: çà òðàíñïîðò, äèåòè÷íî õðàíåíå, äîñòúïíà èíôîðìàöèÿ, îáùèñíêè íàåì è îáó÷åíèå ïîëó÷àâàò ñàìî õîðà ñ ïîíå 71% çàãóáåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò. Çà èíôîðìàöèîííè óñëóãè è áàëíåîëå÷åíèå ïúê òðÿáâàò ïîíå 90%. Êàêâî îçíà÷àâà òîâà íà ïðàêòèêà? Åòî ÷åòèðè óâðåæäàíèÿ, ñëó÷àéíî ïîäáðàíè îò âîäåùàòà çà ÒÅËÊ Íàðåäáà çà ìåäèöèíñêà åêñïåðòèçà íà ðàáîòîñïîñîáíîñòòà, êîèòî íå ñå êëàñèðàò çà íèòî åäíà äîáàâêà: çàãóáà íà åäíàòà ðúêà íà íèâî ïðåäìèøíèöà (50%); çàãóáà íà äâàòà ïàëåöà (60%); ïðàêòè÷åñêà ãëóõîòà (60%); äèàáåò (äî 70%). Ñåðèîçíè ñúñòîÿíèÿ, íî íàïúëíî èãíîðèðàíè îò ÇÈÕÓ. Íèìà çà åäíîðúêèÿ ãðàäñêèÿò òðàíñïîðò èëè åäíà îáèêíîâåíà êîëà ñà äîñòúïíè? À ãëóõèÿò äàëè ïúê íÿìà íóæäà îò ðåõàáèëèòàöèÿ íà ãîâîðà è èíôîðìàöèîííàòà óñëóãà èíòåðíåò? À äèàáåòèöèòå - îò ñïåöèàëíè õðàíè è áàëíåîëå÷åíèå çà óâðåäåíèòå ñè îò áîëåñòòà îðãàíè? ÐÅØÅÍÈÅÒÎ ÍÀ ÂÚÐÕÎÂÍÈß ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÅÍ ÑÚÄ Íà 04.05.2006 ã. Öåíòúð çà íåçàâèñèì æèâîò ïîäàâà æàëáà âúâ ÂÀÑ ñðåùó îãðàíè÷åíèÿ äîñòúï äî èíòåãðàöèîííè äîáàâêè â ÏÏÇÈÕÓ, êîéòî ïðåäîñòàâÿ åäíà ñòóäåíà âîäà íà õîðàòà ñ ïî-íèñúê ïðîöåíò èíâàëèäíîñò, à ðåõàáèëèòàöèÿ ñàìî íà ãðóïàòà ñ íàä 90%. Íà 10.09.2006 ã. ñúäúò îïðåäåëÿ àòàêóâàíèòå ðåñòðèêöèè â ÏÏÇÈÕÓ â ïðîòèâîðå÷èå íà öåëèòå íà ÇÈÕÓ äà ñúçäàâà óñëîâèÿ è ãàðàíöèè çà ðàâíîïîñòàâåíîñò íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ.  ðåøåíèåòî íà ÂÀÑ å çàïèñàíî: “Ïðè íàëè÷èåòî íà ñòåïåí íà óâðåæäàíå 50 è íàä 50 íà ñòî íà àíàòîìè÷íîòî, ôèçèîëîãè÷íîòî èëè ïñèõè÷åñêîòî çäðàâå íà ÷îâåêà, çà íåãî å íàëèöå ïðåäïîñòàâêàòà äà ïîëó÷è ìåñå÷íà äîáàâêà ... çà ñîöèàëíà èíòåãðàöèÿ.” ÂÀÑ îòìåíÿ ìåõàíè÷íîòî îïðåäåëÿíå íà ïðàâî íà äî-


áàâêà ñïîðåä ïðîöåíò çàãóáåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò. Êðèòåðèè îòíîâî îñòàâàò ïðåäïèñàíèòå â ÇÈÕÓ âèä, ñòåïåí íà óâðåæäàíå è èíäèâèäóàëíè ïîòðåáíîñòè, îïðåäåëÿíè îò ñîöèàëíàòà îöåíêà. Ðåøåíèåòî å îáíàðîäâàíî â “Äúðæàâåí âåñòíèê” íà 18.07.2006 ã. ÈÌÏÅÐÈßÒÀ ÎÒÂÐÚÙÀ ÍÀ ÓÄÀÐÀ Ñëåä ñàìî äâà äíè, íà 21.07.2006 ã., äåïóòàòèòå Õàñàí Àäåìîâ, Õðèñòèíà Õðèñòîâà è Ïåòúð Ìðúöêîâ âíàñÿò â Íàðîäíîòî ñúáðàíèå Çàêîíîïðîåêò çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà èíòåãðàöèÿ íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ. Íàõîä÷èâî òðèìàòà íàìèðàò íà÷èí äà çàîáèêîëÿò ðåøåíèåòî íà ÂÀÑ êàòî âïèøàò òîêó-ùî îòìåíåíèòå ïðîöåíòîâè îãðàíè÷åíèÿ â ñàìèÿ çàêîí. Äà ïîâòîðèì, îïðåäåëåíàòà êàòî äèñêðèìèíàöèîííà ïðàêòèêà â ÏÏÇÈÕÓ äà áúäå âïèñàíà â ñàìèÿ ÇÈÕÓ. Çàêîíîïðîåêòúò âêëþ÷âà è åäíà íîâà èäåÿ: ñúçäàâàíå íà ìåòîäèêà çà îïðåäåëÿíå íà èíäèâèäóàëíèòå ïîòðåáíîñòè íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ. Àðãóìåíòúò íà ãîñïîäàòà Ìðúöêîâ, Àäåìîâ è Õðèñòîâà å íóæäàòà îò ðàçøèðåí äîñòúï äî äîáàâêèòå è îò èíäèâèäóàëåí ïîäõîä êúì ðàçïðåäåëÿíåòî èì. Îãðàíè÷åíèåòî ïî ïðîöåíòè ñå âðúùà, ìàñêèðàíî êàòî ðàçøèðåí äîñòúï?! Íÿêàêâà ìåòîäèêà ïúê, âñåîùå íåÿñíî êàêâà, ùå îïðåäåëÿ èíäèâèäóàëíèòå ïîòðåáíîñòè íà õîðàòà è ñëåäîâàòåëíî âúçìîæíîñòòà èì äà ïîëçâàò èíòåãðàöèîííàòà äîáàâêà. Åôåêòúò îò ñú÷åòàâàíåòî íà òåçè äâà - óíèâåðñàëåí è èíäèâèäóàëåí ïîäõîä - å íåÿñåí. Îò åäíà ñòðàíà ëè÷íèòå òè ïîòðåáíîñòè ìîãàò äà âêëþ÷âàò ðåõàáèëèòàöèÿ è òðàíñïîðòíà äîáàâêà, íî îò äðóãà äà ñè ïî ïðîöåíò â ãðóïà, êîÿòî íÿìà çàêîííî ïðàâî íà äîáàâêàòà... Íà 14.09.2006 ã. Íàðîäíîòî ñúáðàíèå ïðèå ïðåäëîæåíèòå èçìåíåíèÿ â ÇÈÕÓ. Íà 28.09.2006 ã. Ïðåçèäåíòúò ïðèëîæè ïðàâîòî ñè íà âåòî è âúðíà ÷àñò îò çàêîíà çà ïîâòîðíî îáñúæäàíå. Êàêòî è ÂÀÑ, Ãåîðãè Ïúðâàíîâ ïîñî÷âà, ÷å ïðîöåíòíèòå îãðàíè÷åíèÿ (÷ë. 42 “à” äî “æ”) çà ïîëó÷àâàíå íà äîáàâêà íå îòãîâàðÿò íà öåëèòå íà ÇÈÕÓ è ðåàëíî çíà÷èòåëíî íàìàëÿâàò âúçìîæíîñòòà çà ñîöèàëíà èíòåãðàöèÿ íà ãðàæäàíèòå ñ óâðåæäàíèÿ. ËÚÆÈÒÅ Íà 11.10.2006 ã. Ïàðëàìåíòàðíàòà êîìèñèÿ ïî òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà îòõâúðëÿ ïðåçèäåíòñêîòî âåòî è âðúùà çàêîíà çà ïîâòîðíî ãëàñóâàíå â ïëåíàðíàòà çàëà. Íà ïðèñúñòâàùèòå ÷ëåíîâå å ðàçäàäåíà “Ñïðàâêà çà íåîáõîäèìèòå ôèíàíñîâè ñðåäñòâà ïî ÷ë.42 îò ÇÈÕÓ, àêî ñå ïðèåìå âåòîòî íà Ïðåçèäåíòà”, èçãîòâåíà îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà.  íåÿ ïèøå, ÷å âñè÷êè “ñ óâðåæäàíèÿ ñ 50 è íàä 50 % òðàéíî íàìàëåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò ùå ïîëó÷àò ñðåäñòâà ïî âñè÷êè ñåäåì êîìïîíåíòà îò ìåñå÷íàòà äîáàâêà çà ñîöèàëíà èíòåãðàöèÿ íà îñíîâàíèå ÷ë.42, àë. 1 îò ÇÈÕÓ.” Èñòèíàòà, íåäîñòèãíàëà çà ñúæàëåíèå è äî ìåäèèòå, å äðóãà. Ðàâíîïîñòàâåíèÿò äîñòúï äî äîáàâêè, íàëîæåí îò ðåøåíèåòî íà ÂÀÑ, âñúùíîñò íå ïîçâîëÿâà âñè÷êè äà ïîëó÷àâàò è ñåäåìòå, çàùîòî çà íÿêîè îò òÿõ âàæàò è äîïúëíèòåëíè èçèñêâàíèÿ. 8, 25 ëâ. ìåñå÷íî çà äîñòúïíà èíôîðìàöèÿ ïîëó÷àâàò õîðàòà ñúñ ñëóõîâè è çðèòåëíè

óâðåæäàíèÿ. 11 ëâ. çà îáó÷åíèå ñà ñàìî çà ó÷àùèòå. 8, 25 ëâ. çà äèåòè÷íî õðàíåíå ñå ïðåäîñòàâÿò åäèíñòâåíî ñðåùó ëåêàðñêî ïðåäïèñàíèå. Äîáàâêàòà çà íàåì ïúê å çà æèâóùèòå â îáùèíñêî æèëèùå.  òàçè ñïðàâêà ôèãóðèðà è âòîðà ñî÷íà ëúæà: “Ïî äàííè íà ÍÎÈ êúì 31.12.2005 ã. õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ ñà îêîëî 850 000 äóøè. Ïðè ðàçìåð íà ìåñå÷íàòà äîáàâêà ñðåäíî 60 ëåâà, ùå ñà íåîáõîäèìè îêîëî 600 ìëí. ëåâà”, êàòî ñóìàòà îò 60 ëâ. å ñáîð îò âñè÷êè ñåäåì ìåñå÷íè äîáàâêè. Ïðè íåâåðíè äàííè çà ðåàëíî ïîëó÷àâàíèòå äîáàâêè òåçè 600 ìèëèîíà ñà ñàìî åäíî ïëàøèëî çà äåïóòàòèòå. È òîâà íå å âñè÷êî. Ñúìíèòåëåí å è áðîÿò íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ. Ïî äàííè íà Íàöèîíàëíèÿ îñèãóðèòåëåí èíñòèòóò êúì êðàÿ íà ìèíàëàòà ãîäèíà 850 000 ñà áèëè ãðàæäàíèòå, ïîëó÷àâàùè íÿêàêúâ âèä èíâàëèäíà ïåíñèÿ. Äàëè òàçè öèôðà ðåàëíî îòðàçÿâà áðîÿ íà õîðàòà, êîèòî ìîãàò äà ïîëó÷àò äîáàâêè? Íà 28.09.2006 ã. ÌÒÑÏ îáÿâÿâà, ÷å áðîÿò íà õîðàòà, ïîëçâàùè äîáàâêèòå, âå÷å å îêîëî 500 000.  ÅÑ ïðåäè ðàçøèðÿâàíåòî ïúê ñðåäíî 9,8% îò íàñåëåíèåòî ñà ñ óâðåæäàíå. Êîëêî òî÷íî ñà ó íàñ, ñ êàêâè óâðåæäàíèÿ, óâåëè÷àâà ëè ñå áðîÿò èì è äðóãè òåíäåíöèè íå çíàåì, çàùîòî íóæíàòà èíôîðìàöèîííà ñèñòåìà êúì Àãåíöèÿòà çà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ âñå îùå íå å èçãðàäåíà! Çàòîâà âñÿêàêâè áþäæåòíè ñìåòêè çà èíòåãðàöèÿ è ïîìîùíè ñðåäñòâà îñòàâàò íåïðåöèçíè! Òåçè ðåàëèè îáà÷å íå ïîïðå÷èõà íà ñîöèàëíàòà êîìèñèÿ êúì ÍÑ äà îòõâúðëè âåòîòî íà Ïðåçèäåíòà. Ñàìî çàðàäè ëîøà îðãàíèçàöèÿ ïúê äâà ãëàñà íå äîñòèãíàõà â ïëåíàðíàòà çàëà è ðåñòðèêöèèòå â ÇÈÕÓ íå áÿõà ïðèåòè. Ñ ïîñëåäâàëîòî åäâà 45 ìèíóòíî çàñåäàíèå êîìèñèÿòà ñïàñè ïîëîæåíèåòî êàòî âïèñà åâòèíà ïîïðàâêà â îñïîðâàíèÿ ÷ë. 42 - õîðàòà ñ 90% áåç ïðèäðóæèòåë äà ïîëó÷àò äâîéíà äîáàâêà çà ðåõàáèëèòàöèÿ. Ïî ïðèíöèï ìóäíè÷êèòå íè íàðîäíè ïðåäñòàâèòåëè òîçè ïúò ñâåòêàâè÷íî ñúáðàõà 132 ãëàñà è íà 22.11.2006 ã. ïðîìåíèòå â ÇÈÕÓ ñòàíàõà ôàêò. Íàñòúïè äåïóòàòñêî ñïîêîéñòâèå. Íà èäåÿòà çà èíòåãðàöèÿ - ëåêà é ïðúñò. ÈÑÒÈÍÑÊÀ ÃÐÈÆÀ ÈËÈ ÑÏÀÑßÂÀÍÅ ÍÀ ÏÎËÎÆÅÍÈÅÒÎ? Ñúçäàëàòà ñå ïàòîâà ñèòóàöèÿ - äåïóòàòèòå ñå ñåùàò çà èìïîòåíòíèÿ ÇÈÕÓ è íåèçâúðøâàíàòà îò íåãî èíòåðãàöèÿ ñàìî êîãàòî ñà èçõàð÷åíè çàëîæåíèòå ñðåäñòâà - îòíîâî íàïîìíÿ çà íóæäàòà îò ðåìîíò íå â çàêîíà, à â îáñëóæâàùàòà ãî ÒÅËÊ. Âúâåæäàíåòî íà ïðîöåíòíèòå îãðàíè÷åíèÿ ñïàñÿâà ïîëîæåíèåòî ïðåä Ìèíèñòåðñòâîòî íà ôèíàíñèòå è îñèãóðÿâà ñïîêîéñòâèåòî íà äåïóòàòèòå. Äîêàòî îáà÷å åêñïåðòèçàòà ïî ÒÅËÊ, êîÿòî òðåòèðà õîðàòà êàòî âçàèìíîçàìåíÿåìè ïðåäìåòè è èì îòïóñêà ïðîöåíò çàãóáåíà ðàáîòîñïîñîáíîñò (âñúùíîñò: ñïîñîáíîñò äà âúðøèø òî÷íî êàêâà ðàáîòà?!) ïî óíèôèöèðàíà òàáëèöà, å âîäåùà â îöåíÿâàíåòî íà íóæäèòå íà ãðàæäàíèòå ñ óâðåæäàíèÿ, èíòåãðàöèÿòà íÿìà äà ñå ñëó÷è. Ïðåðàçõîä â áþäæåòà íà ñîöèàëíîòî ìèíèñòåðñòâî ùå èìà âñÿêà ãîäèíà íå ñàìî çàðàäè êîðóïöèÿ è áåçäàðíîñò, à è çàðàäè äåïóòàòñêà çàñïàëîñò. Íî... íàèñòèíà íèùî íîâî. ÎÁÅÊÒÈ�� 19


Истината за Зиху