Issuu on Google+

Ïîÿâàòà íà "Àòàêà" å ïîêàíà çà äåéñòâèå êúì îñòàíàëèòå ïîëèòè÷åñêè ñèëè Òåîäîð ÄÅ×ÅÂ*

Ê

àêâî â êðàéíà ñìåòêà ñå ñëó÷è íà èçáîðèòå? Ñòàíà òàêà, ÷å çà ïúðâè ïúò â èñòîðèÿòà ïðîïîðöèîíàëíàòà ñèñòåìà ñðàáîòè ïî òîçè íà÷èí, êàêòî ïî ïðèíöèï ôóíêöèîíèðà â äðóãèòå ðàçâèòè äåìîêðàöèè, êúäåòî å âúçïðèåòà. Ïðîïîðöèîíàëíàòà ñèñòåìà å âúâåäåíà â ìíîãî îò ìàëêèòå åâðîïåéñêè äúðæàâè ñ ÿñíàòà èäåÿ, ÷å òÿ ùå äîâåæäà äî èçáèðàíå íà ñèëíî ôðàãìåíòèðàíè ïàðëàìåíòè, â êîèòî íèêîÿ ïàðòèÿ íÿìà äà èìà àáñîëþòíî, äà íå ãîâîðèì çà êâàëèôèöèðàíî ìíîçèíñòâî. Òàêèâà ïàðëàìåíòè èçëú÷âàò êîàëèöèîííè ïðàâèòåëñòâà è íàé-÷åñòî ñå ñòðåìÿò êúì âçèìàíå íà îòíîñèòåëíî êîíñåíñóñíè ðåøåíèÿ. Ôîðìóëèðàíîòî ïî-ãîðå òâúðäåíèå îòäàâíà å îáëå÷åíî âúâ ôîðìàòà íà ïîëèòîëîãè÷åñêè çàêîí, èçâåñòåí êàòî "Çàêîí íà Äþâåðæå". Òîé ãëàñè: "Âèäúò íà èçáèðàòåëíàòà ñèñòåìà â åäíà ñòðàíà îïðåäåëÿ âèäà íà ïàðòèéíàòà ñèñòåìà". Ñòàíà âå÷å äóìà, ÷å ïðîïîðöèîíàëíàòà ñèñòåìà ïî ïðèíöèï ãàðàíòèðà ïîääúðæàíåòî íà ïàðòèéíà ñèñòåìà ñ ìíîãî èãðà÷è, íèêîé îò êîèòî ïî ïðàâèëî íå ìîæå äà ñå äîáåðå äî àáñîëþòíî ìíîçèíñòâî. Âñè÷êî òîâà èëþñòðèðà äåéñòâèåòî íà "Çàêîíà íà Äþâåðæå".  ïðîäúëæåíèå íà îêîëî 15 ãîäèíè Áúëãàðèÿ áåøå èçêëþ÷åíèå. Îò 1994 äî 2001 ã. âêëþ÷èòåëíî, âúïðåêè âúâåäåíàòà ñ Êîíñòèòóöèÿòà ïðîïîðöèîíàëíà èçáèðàòåëíà ñèñòåìà, èçáîðèòå â ñòðàíàòà äîâåæäàõà äî ïîÿâàòà íà àáñîëþòíè ìíîçèíñòâà â ïàðëàìåíòà. Ïðè÷èíàòà çà òîâà áåøå â îñîáåíèÿ õàðàêòåð íà òåçè èçáîðè. Òå ñå ïðîâåæäàõà ïîä ôîðìàòà íà ðåôåðåíäóìè "çà" èëè "ïðîòèâ" âëàñòâàùèÿ ïîëèòè÷åñêè åëèò. Ïðåç 1994 ã. è ïðåç 1997 ã., "ðåôåðåíäóìúò" áåøå ïî îñòà "çà" èëè "ïðîòèâ" ÁÑÏ. Ïðåç 2001 ã. òîé ñå òðàíñôîðìèðà â "çà" èëè "ïðîòèâ" öåëèÿ òîãàâàøåí ïîëèòè÷åñêè åëèò. Ïî òàçè ïðè÷èíà ìîæåì äà êàæåì, ÷å çà ïúðâè ïúò ïðîïîðöèîíàëíàòà èçáèðàòåëíà ñèñòåìà â Áúëãàðèÿ "ñðàáîòè". Âìåñòî äà îò÷åòàò âëèçàíåòî íà ñåäåì ïàðòèè â ïàðëàìåíòà êàòî íåùî, ïðîèçòè÷àùî îò ñàìàòà èçáèðàòåëíà ñèñòåìà, ò. å. êàòî íåùî åñòåñòâåíî (äà * Îò 1998 äà 2001 ã. Òåîäîð Äå÷åâ å çàì.-ìèíèñòúð íà òðóäà è ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà ñ ðåñîð èíäóñòðèàëíè îòíîøåíèÿ. Îò 2001 ã. å ÷ëåí íà óïðàâèòåëíèÿ ñúâåò íà Èíñòèòóòà çà èíòåðäèñöèïëèíàðíè èçñëåäâàíèÿ.  ïåðèîäà 20012003 å ñúâåòíèê íà ïðåäñåäàòåëÿ íà ÊÍÑÁ. Ïðåç 2003 ã. ñòàâà åêñïåðò íà Åâðîïåéñêàòà êîìèñèÿ ïî âúïðîñèòå íà ñîöèàëíèÿ äèàëîã. Ïðåç 2004 ã. å åäèí îò ñúçäàòåëèòå íà Èíñòèòóòà çà ñîöèàëíè àíàëèçè è ïîëèòèêè. ×ëåí å íà Áúëãàðñêàòà àñîöèàöèÿ çà ïîëèòè÷åñêè íàóêè.

óïîòðåáèì òåðìèíà "íîðìàëèçàöèÿ" ìîæå áè ùå å âñå ïàê ïðåñèëåíî), âñåâúçìîæíèòå íè çâàíè è íåçâàíè êîìåíòàòîðè íàäàäîõà êàíñêè ïèñúê, ÷å åäâà ëè íå äåìîêðàöèÿòà å â îïàñíîñò. Äåìîêðàöèÿòà íå å â îïàñíîñò îò òîâà, ÷å ñà âëåçëè ñåäåì ïàðòèè è ÷å ÃËÀÑÓÂÀËÈÒÅ ãðàæäàíè ñà ìàêñèìàëíî ïðåäñòàâåíè â ïàðëàìåíòà. Îãðîìíè ðàçõîäè íà èíòåëåêòóàëíà, ïèñìîâíà è åìîöèîíàëíà åíåðãèÿ ïðåäèçâèêà âëèçàíåòî íà êîàëèöèÿ "Àòàêà". ×óõìå òâúðäåíèÿ, âàðèðàùè â äèàïàçîíà îò "çàïî÷âà íîâî áúëãàðñêî Âúçðàæäàíå" äî "ôàøèñòèòå ïðîáèõà â ïàðëàìåíòà". Âëèçàíåòî íà "Àòàêà" áåøå êîëêîòî ïðîãíîçèðóåìî, òîëêîâà è ïîäöåíåíî. Ïîäöåíåíî êàêòî îò ïîëèòîëîçèòå, òàêà è îò èçáèðàòåëèòå è äîðè îò ìíîãî îò ñèìïàòèçàíòèòå è ïîòåíöèàëíè ãëàñîïîäàâàòåëè íà "Àòàêà". Ìîæåì äà áúäåì ñèãóðíè, ÷å çíà÷èòåëåí áðîé ãëàñîïîäàâàòåëè, ñêëîííè äà ïîäêðåïÿò "Àòàêà", áåç çíà÷åíèå íà ìîòèâàöèÿòà èì, íå ãëàñóâàõà íà ïîñëåäíèòå èçáîðè, ñìÿòàéêè ÷å òÿ íÿìà äà ïðåñêî÷è 4-ïðîöåíòîâàòà áàðèåðà.  òîçè ñìèñúë, âñÿêàêâè ïðåäëîæåíèÿ çà êàñèðàíå íà èçáîðèòå è áúðçî ïðîâåæäàíå íà íîâè îáñëóæâàò ñàìàòà ïîëèòè÷åñêà ñèëà "Àòàêà". Ïðè åäíî ñêîðîøíî, íîâî ãëàñóâàíå, òÿ ñúñ ñèãóðíîñò áè ïîâèøèëà èçáîðíèÿ ñè ðåçóëòàò. ßñíî å, ÷å âëèçàíåòî íà õîðàòà íà Âîëåí Ñèäåðîâ â Íàðîäíîòî ñúáðàíèå å ðåçóëòàò íà êóìóëàòèâåí åôåêò îò íàòðóïâàíåòî íà ãëàñîâå, äàäåíè ïî íàé-ðàçëè÷íè ïðè÷èíè. Òàêà íàïðèìåð, "Àòàêà" îáðà ãëàñîâåòå íà âñè÷êè ðåøèëè äà ãëàñóâàò, êîèòî íå ñà ñúãëàñíè ñúñ çàòâàðÿíåòî íà òðåòè è ÷åòâúðòè áëîê â Êîçëîäóé. Áóðíèòå îáùåñòâåíè äåáàòè çà ñúäáàòà íà ÀÅÖ "Êîçëîäóé" ñâúðøèõà îãðîìíà ðàáîòà íà "Àòàêà", áåç èíèöèàòîðèòå èì äà ñà èñêàëè òîâà. Ñúùî òàêà, âñè÷êè "ñòàðè" ïàðòèè, íà÷åëî ñ ÁÑÏ, îñòàâèõà àáñîëþòíî ñâîáîäåí "òåðåíà" íà íåóñïåëèòå, íà õîðàòà, êîèòî ñå ÷óâñòâàò îíåïðàâäàíè, íà ãóáåùèòå ïðåç ãîäèíèòå íà ïðåõîäà, íà ñòðàõóâàùèòå ñå îò ïðåäñòîÿùèòå íîâè ïðîìåíè, îò Åâðîïåéñêèÿ ñúþç è îò ãëîáàëèçàöèÿòà âúîáùå, êàòî íå èçëú÷èõà êúì òÿõ íèêàêâè ïîñëàíèÿ. Ëîçóíãèòå íà "Àòàêà" áÿõà ìóçèêà çà óøèòå íà ìíîãî îò ãëàñîïîäàâàòåëèòå, èçïèòâàùè ïîãíóñà îò òúðãîâèÿòà ñ ãëàñîâåòå íà ïðåäñòàâèòåëèòå íà ìàðãèíàëíèòå îáùåñòâåíè ñëîåâå, â ò.÷. è íà ðîìèòå. Äîðè è çà õîðà, êîèòî íÿìàò àáñîëþòíî íèêàêâè ðàñèñòêè íàãëàñè, òàçè òúðãîâèÿ ïðåäèçâèêâà ñèëåí íåãàòèâèçúì íå ñàìî Ïðîäúëæàâà íî ñòð. 36 ÎÁÅÊÒÈ 15


ÊÀÊÂÀ Å ÎÏÀÑÍÎÑÒÒÀ ÎÒ “ÀÒÀÊÀ” ÂÚÒÐÅ Â ÏÀÐËÀÌÅÍÒÀ?

Ïðîäúëæàâà îò ñòð. 15 êúì êóïóâàùèòå ãëàñîâåòå, íî è êúì ñàìèòå ðîìè - ïðîäàâà÷è. Ìåæäó äðóãîòî, íèêîÿ îò ïîëèòè÷åñêèòå ïàðòèè íå ñè èçâàäè ïîóêà îò ÷àñòè÷íèòå èçáîðè â Òîïîëîâãðàä, êúäåòî ñèãóðíèÿò â ïîáåäàòà ñè êàíäèäàò íà ÁÑÏ çàãóáè îãëóøèòåëíî ñëåä êàòî ñòàíà ÿñíî, ÷å å ïîäïèñàë ïîëèòè÷åñêî ñïîðàçóìåíèå ñ ÷åòèðè ðîìñêè ïàðòèè, ñ ìåêî êàçàíî íåïðèåìëèâî ñúäúðæàíèå. Íà ðîìñêèòå ëèäåðè áÿõà îáåùàíè ãàðàíòèðàíè ìåñòà çà êìåòñêè íàìåñòíèöè, íîâè ùàòíè áðîéêè çà "ðîìñêè åêñïåðòè" â îáùèíàòà è ïðàâîòî áåçêîíòðîëíî äà ñå ðàçïîðåæäàò â ãîðñêèÿ ôîíä. Àôèøèðàíåòî íà "Àòàêà" êàòî àíòèñèñòåìíà ïàðòèÿ, îòðè÷àùà öåëèÿ ïîëèòè÷åñêè åëèò ñå îêàçà ñèëíà ïîçèöèÿ. Àêî èìà íÿêàêâà ïðèëèêà ìåæäó íÿêîãàøíàòà "Ïàðòèÿ íà ñâîáîäàòà" íà Éîðã Õàéäåð è äíåøíàòà "Àòàêà", òÿ å èìåííî â òîòàëíîòî îòðè÷àíå íà ïîëèòè÷åñêèÿ åëèò è íåãîâàòà êîðóìïèðàíîñò. Ïðåäè âðåìå, ïî ñúùèÿ ïîâúðõíîñòåí íà÷èí, êàêòî ñåãà çà "Àòàêà", ìàñîâî ñå òâúðäåøå, ÷å Õàéäåð å ïîñòèãíàë âèñîêèÿ ñè èçáîðåí ðåçóëòàò ñ êñåíîôîáñêà ïðîïàãàíäà ñðåùó ÷óæäåíöèòå è èìèãðàíòèòå. Íèêîé íå ñè äàâàøå òðóä äà ïðîâåðè, ÷å èìèãðàíòèòå â Àâñòðèÿ ïî òîâà âðåìå áÿõà íèùîæåí áðîé è íèùîæåí ïðîöåíò îò íàñåëåíèåòî, íåñðàâíèì ñ Ãåðìàíèÿ, Ôðàíöèÿ, Áåëãèÿ èëè Íèäåðëàíäèÿ. Âñúùíîñò Õàéäåð áåøå ïîäêðåïåí ìàñîâî îò ïðîòèâíèöèòå íà òîòàëíèÿ êëèåíòåëèçúì â àâñòðèéñêàòà ïîëèòè÷åñêà ñèñòåìà. Íà àâñòðèéöèòå èì áåøå äîøëà äî ãóøà "ïðîïîðö ñèñòåìàòà" â äúðæàâíàòà àäìèíèñòðàöèÿ è â îáùèíèòå, êúäåòî ñúùåñòâóâàõà ïàðòèéíè

36 ÎÁÅÊÒÈÂ

êâîòè äîðè è çà ÷èñòà÷êèòå. Õàéäåð "ãðåáåøå" ãëàñîïîäàâàòåëè ñ ïîñëàíèÿòà ñè ñðåùó ïàðòèéíèÿ êëèåíòåëèçúì è êîðóïöèÿòà. Ïî ïîäîáåí íà÷èí äíåñ ìíîãî õîðà ñà ñêëîííè äà ñå ñàìîçàáëóæäàâàò, ÷å ðåçóëòàòúò íà "Àòàêà" å ïëîä ñàìî íà íÿêàêâà åêñòðåìèñòêà õèïíîçà. Âñúùíîñò ìîäåëúò íà ïîâåäåíèå íà Éîðã Õàéäåð òîãàâà, êîãàòî ïàðòèÿòà ìó äîéäå íà âëàñò è íà "Àòàêà" ñåãà å èäåíòè÷åí. Åäèíñòâåíàòà ðàçëèêà å â ïî-ãîëÿìàòà õàðèçìàòè÷íîñò íà Õàéäåð, íî çà íàøèòå óñëîâèÿ è Âîëåí Ñèäåðîâ âúðøè ðàáîòà. Íåïðèÿòíî å äà ïðèçíàåì, íî çà ìíîãî îò ãëàñîïîäàâàòåëèòå íà "Àòàêà", â ò.÷. è ñðåä õîðàòà ñ âèñîêî îáðàçîâàíèå, ìîòèâèðàù ôàêòîð äà ñå ãëàñóâà çà íîâàòà ôîðìàöèÿ å äåìîíñòðèðàíîòî îò ëèäåðèòå íà ÄÏÑ êîëîñàëíî ïîëèòè÷åñêî ñàìî÷óâñòâèå è óáåæäåíèå, ÷å óïðàâëåíèåòî íà ñòðàíàòà å íåâúçìîæíî áåç òÿõ. Âúïðåêè ÷å â ÄÏÑ èìà áëåñòÿùè èíòåëåêòóàëöè êàòî Þíàë Ëþòôè è Ëþòôè Ìåñòàí, îáâèíåíèÿòà êúì äâèæåíèåòî â ïîëèòè÷åñêà àðîãàíòíîñò è òîòàëåí êëèåíòåëèçúì ïî åòíè÷åñêè êðèòåðèé ñå ñïîäåëÿò îò òâúðäå ìíîãî õîðà. Íÿêîëêî ïàðòèè ñå ãîòâåõà äà ñïå÷åëÿò, ðàçèãðàâàéêè òàçè êàðòà íà ïîñëåäíèòå èçáîðè, íî "Àòàêà" ñå âúçïîëçâà íàé-äîáðå.  êðàéíà ñìåòêà ìîæå áè å âðåìå òðåçâî äà ïðåîöåíèì è íàøåòî ãëåäèùå çà åòíè÷åñêàòà òîëåðàíòíîñò íà áúëãàðèíà. Âñúùíîñò âñè÷êè åìïèðè÷íè äàííè çà ñúâìåñòèìîñòòà íà áúëãàðèòå è äðóãèòå åòíîñè â ñòðàíàòà åäíîçíà÷íî ïîêàçâàò äðàñòè÷íà ðàçëèêà â îòíîøåíèåòî íà áúëãàðèòå ñïðÿìî ðîìèòå è ñïðÿìî ÂÑÈ×ÊÈ îñòàíàëè. Ïðè÷èíàòà çà òîâà ìåêî êàçàíî ðåçåðâèðàíî îòíîøåíèå äàëå÷ íå å ñàìî "ðàñîâà". Íàé-îáùî



ÊÀÊÂÀ Å ÎÏÀÑÍÎÑÒÒÀ ÎÒ “ÀÒÀÊÀ” ÂÚÒÐÅ Â ÏÀÐËÀÌÅÍÒÀ?

Àíòîíèíà ÆÅËßÇÊÎÂÀ, Ìåæäóíàðîäåí öåíòúð çà åòíè÷åñêè è êóëòóðíè âçàèìîäåéñòâèÿ: Íàäåæäèòå ìè ñà ïàðëàìåíòàðíàòà ãðóïà íà "Àòàêà" äà ñå ðàçðîè äîñòà áúðçî, òúé êàòî òàì ñà ñúáðàíè õîðà, êîèòî äîðè íå ñå ïîçíàâàò è êîèòî ñà òâúðäå ðàçëè÷íè. Çà ÷àñò îò òÿõ òîâà çàïî÷íà äà ñå ñëó÷âà - âèäÿõìå êàê ïðîô. Ñàïàðåâ ñå ðàçãðàíè÷è îò ãîâîðåíåòî íà "Àòàêà". Íàäÿâàì ñå ïàðëàìåíòàðíàòà ãðóïà íà "Àòàêà" â îïèòà ñè äà ñå ñúõðàíè äà ñè èçðàáîòè ïîëèòèêà íà îòêàç îò àãðåñèâíîòî ãîâîðåíå, îò ãîâîðåíåòî íà êñåíîôîáñêè, ðàñèñòêè è àíòèñåìèòñêè äóìè÷êè. Òîâà áè áèë äîáðèÿò âàðèàíò. Ëîøèÿò, ò.å. îïàñíîñòòà, å îò ïàðëàìåíòàðíàòà òðèáóíà äà çàïî÷íåì äà ñëóøàìå òåçè óæàñíè íåùà, êîèòî ñëóøàõìå ïî ìèòèíãèòå íà "Àòàêà". Òîâà îçíà÷àâà, ÷å îáùåñòâîòî ùå áúäå îáëú÷âàíî íåâåðîÿòíî ñ íàïúëíî íåïðèåìëèâè íåùà. Ò.å. â èçâåñòåí ñìèñúë ãàäàåì è òðÿáâà äà èç÷àêàìå, çà äà ÷óåì êàêâî ùå å ãîâîðåíåòî. Íî òîâà, ðàçáèðà ñå, ñëàãà îãðîìíà îòãîâîðíîñò âúðõó íàñ, âúðõó ãðàæäàíñêèòå ëè÷íîñòè, âúðõó ãðàæäàíñêèòå îðãàíèçàöèè, çàùîòî òðÿáâà íåïðåêúñíàòî äà èçèñêâàìå îò ìåäèèòå äà íè îáðúùàò âíèìàíèå è äà èìàìå ìíîãî ñèëíî ìåäèéíî ïðèñúñòâèå, çàùîòî òðÿáâà ïîñòîÿííî äà äåçàâîèðàìå ãîâîðåíåòî íà ëèäåðèòå íà "Àòàêà" è äà íàïîìíÿìå íà õîðàòà êàêâè ñà èñòèíñêèòå õóìàííè öåííîñòè.




êàçàíî, òÿ å âúâ ôàêòà, ÷å ðîìèòå ñà åäèíñòâåíèÿò åòíîñ �� Áúëãàðèÿ, çà êîéòî ìîæå îáîñíîâàíî äà ñå êàæå, ÷å èçîáùî íå å ïðåêðà÷èë â "ìîäåðíîñòòà". Íåãàòèâíîòî îòíîøåíèå êúì ðîìèòå å ôàêò, êîéòî íå ìîæå ïîâå÷å äà ñå ïðåìúë÷àâà êàòî íÿêàêâà "ñðàìíà áîëåñò". Îòíîøåíèåòî êúì ðîìèòå â äðóãèòå åâðîïåéñêè ñòðàíè íå å êîé çíàå êîëêî ïî-ðàçëè÷íî. Íèêîÿ åâðîïåéñêà äúðæàâà íå ìîæå äà ñå ïîõâàëè ñ íÿêàêâè ãîëåìè óñïåõè â îáëàñòòà íà èíòåãðàöèÿòà íà ðîìèòå. Èçáðîåíèòå ïðîáëåìíè îáëàñòè ñå îêàçàõà èñòèíñêè "ëîâíè ïîëåòà" çà êàíäèäàòèòå íà "Àòàêà", ïîÿâèëè ñå íà òî÷íîòî ìÿñòî ïî òî÷íîòî âðåìå. Ñëåä ïåòíàéñåò ãîäèíè íåñåêâàùè ñïåêóëàöèè âúðõó åòíè÷åñêàòà òîëåðàíòíîñò íà áúëãàðèíà, ó íàñ ñå ïîÿâè íîâà àíòèñèñòåìíà ôîðìàöèÿ, êîÿòî íå ñå ñâåíè äà õâúðëè ðúêàâèöà íà ïîëèòè÷åñêèÿ åëèò îò åäíà ñòðàíà è äà ÿõíå êîìïëåêñèòå íà áúëãàðèíà - îò äðóãà. Áåçñïîðíî, íàéõàðàêòåðíàòà ÷åðòà íà íîâàòà ôîðìàöèÿ å àãðåñèÿòà, íåùî, êîåòî ñå âèæäà îùå îò íàèìåíîâàíèåòî é. Çà ñúæàëåíèå îáà÷å ïîäõîäúò êúì îöåíêàòà íà íîâàòà ôîðìàöèÿ ñè îñòàâà êðàéíî ïîâúðõíîñòåí. Áèâøèÿò ðàáîòîäàòåë íà ëèäåðà íà "Àòàêà" ïîáúðçà äà ãî îáÿâè çà ôàøèñò.  îôèöèàëíî îáÿâåíèòå ïðèíöèïè íà "Àòàêà" è â ò.íàð. "ïðîãðàìíà ñõåìà" íà êîàëèöèÿòà (èçãëåæäà ÷å "Àòàêà" ïðîäúëæàâà äà ñå èçæèâÿâà è êàòî ìåäèÿ, à íå ñàìî êàòî ïîëèòè÷åñêà ôîðìàöèÿ) èìà ìíîãî ïîïóëèçúì, èìà àãðåñèÿ, èìà è àáñóðäíè è íåèçïúëíèìè íåùà, íî òðóäíî ìîæå äà ñå îòêðèå ôàøèçúì. Ìåæäó ðåäîâåòå ìîãàò äà ñå ïðî÷åòàò ìíîãî íåùà, íî åäâà ëè åäíà âëÿçëà â ïàðëàìåíòà ïîëèòè÷åñêà ñèëà ìîæå äà áúäå çàáðàíåíà, çàùîòî èìàø êúì íåÿ ÑÚÌÍÅÍÈß. Ïîëèòè÷åñêàòà ôîðìàöèÿ òðÿáâà äà áúäå íàáëþäàâàíà âíèìàòåëíî è îò áëèçî, äà ñå ðåàãèðà ñðåùó âñåêè àêò íà àãðåñèÿ è åêñòðåìèçúì, íî ïðèçèâèòå çà çàáðàíàòà é ñà àáñîëþòíî íåóìåñòíè. Äåéñòâèòåëíî, ñàéòúò íà "Àòàêà" ïðåäëàãà ëèíêîâå êúì îðãàíèçàöèè, êîèòî â ñîáñòâåíèòå ñè ñòðàíè ñà îáåêò íà îñîáåíî ïðåöèçåí íàäçîð îò ñòðàíà íà ïðàâîîõðàíèòåëíèòå îðãàíè, êàòî Íàöèîíàëíî äåìîêðàòè÷åñêàòà ïàðòèÿ â Ãåðìàíèÿ, Íàöèîíàëíèÿ àëèàíñ â ÑÀÙ, Âëààìñ áëîê â Áåëãèÿ è äð. Îò òåçè ñàéòîâå ëþáîçíàòåëíèÿò ÷èòàòåë ìîæå äà íàó÷è "ïîëåçíè" íåùà. Íàïðèìåð, äà ñè ïîðú÷à îò ñàéòà íà Íàöèîíàëíèÿ àëèàíñ êíèãàòà íà Äèòðèõ Åêàðò "Áîëøåâèçìúò îò Ìîéñåé äî Ëåíèí: äèàëîã ìåæäó Àäîëô Õèòëåð è ìåí". Êíèãàòà ñå ðåêëàìèðà êàòî "Ïðîíèêíîâåí ïîãëåä âúðõó ðîëÿòà íà åâðåèòå â ñâåòîâíàòà èñòîðèÿ îò Áèáëåéñêè âðåìåíà äî äâàäåñåòèÿ âåê, íàïèñàíà îò ïîåòà è äðàìàòóðãà, íà êîãîòî Õèòëåð ïîñâåòè "Ìàéí Êàìïô". Áëåñòÿùî èçëîæåíèå íà åâðåéñêàòà ïñèõîëîãèÿ, ìîòèâàöèÿ è ìåòîäè íà äåéñòâèå. Äàâà íîâî, öåííî ïðîçðåíèå çà çíà÷åíèåòî íà Ñòàðèÿ Çàâåò". Íèå ìîæåì ñàìî äà äîáàâèì, ÷å Äèòðèõ Åêàðò å ÷îâåêúò, çà êîéòî ñå òâúðäè, ÷å å îòêðèë íà Õèòëåð îêóëòíè ïðàêòèêè, êîèòî íàé-îáîáùåíî ìîãàò äà áúäàò îïðåäåëåíè êàòî ÷åðíà ìàãèÿ. Ïàê îò ñàéòà íà Íàöèîíàëíèÿ àëèàíñ ìîæåì äà ñå çàïîçíàåì ñ ïîñëåäíèòå äâà áðîÿ íà ñïèñàíèåòî "Na-

tional Vanguard".  íåãî ìîãàò äà ñå ïðî÷åòàò "çàäúëáî÷åíè íàó÷íè ñòàòèè", îáÿñíÿâàùè "áèîëîãè÷åñêèòå è êóëòóðíè ïðè÷èíè, êîèòî êàðàò åâðåèòå äà ðàáîòÿò ñðåùó êðàñîòàòà è äà ñå ïðîòèâîïîñòàâÿò íà âñÿêî ïîêàçâàíå íà êðàñèâîòî, êàêòî âèæäàìå òîâà â Çàïàäíîòî èçêóñòâî". Ìîæåì äà íàó÷èì è çà "ñâåòñêàòà ðåëèãèÿ, èçâëå÷åíà îò åâðåéñêèÿ åòíîöåíòðèçúì, êîÿòî ñå ðàçðàñòâà îêîëî õîëîêîñòà", êàêòî è çà òîâà, ÷å "Èçðàåë èçïîëçâà íàöèñòêè çàêîíè, çà äà îïðåäåëÿ åâðåéñêèÿ ïðîèçõîä íà èìèãðàíòèòå". È òàêà íàòàòúê, è òàêà íàòàòúê... Ñàìî ÷å ñàéòúò íà "Àòàêà" www.atakabg.com å íà... ïðåäàâàíåòî "Àòàêà", à íå íà ïîëèòè÷åñêàòà ñèëà ñúñ ñúùîòî èìå... Àêî ïîãëåäíåì â ðåòðîñïåêòèâåí ïëàí ùå âèäèì, ÷å èìà äâà ïîäõîäà êúì ïîëèòè÷åñêè ñèëè îò òèïà íà "Àòàêà". Åäèíèÿò å ïîäõîäúò, ïðèëîæåí â Èòàëèÿ îò Áåðëóñêîíè ñïðÿìî ò.íàð. Ñåâåðíà ëèãà. Ñèëâèî Áåðëóñêîíè íå ñå ïîêîëåáà äà âêëþ÷è íà äâà ïúòè â ïðàâèòåëñòâîòî ñè ëèäåðà íà ñåïàðàòèñòêàòà Ñåâåðíà ëèãà - Óìáåðòî Áîñè. Î÷åâèäíî òîçè ïîäõîä öåëè "èçòúïÿâàíåòî" íà îñòðèåòî íà åäíà îðãàíèçàöèÿ, ñòàðòèðàëà êàòî îòêðîâåíî ñåïàðàòèñòêà è àíòèñèñòåìíà. Ñëåä ó÷àñòèåòî ñè â äâà êàáèíåòà íà äåñíèöàòà (ïîñëåäíîòî â êîàëèöèÿòà Äîì íà ñâîáîäàòà), Ñåâåðíàòà ëèãà áàâíî ñå òðàíñôîðìèðà îò ñåïàðàòèñòêà â ðåãèîíàëíà ïàðòèÿ. Âòîðèÿò âàðèàíò å îòíîøåíèåòî êúì ò. íàð. Âëààìñ áëîê â Áåëãèÿ è ïî-òî÷íî âúâ Ôëàíäðèÿ. Âëààìñ áëîê å êñåíîôîáñêà è ñåïàðàòèñòêà îðãàíèçàöèÿ, áîðåùà ñå çà "àáñîëþòíî íåíàñèëñòâåíî" ðàçòóðâàíå íà áåëãèéñêîòî êðàëñòâî è ñúçäàâàíå íà íåçàâèñèìà Ôëàíäðèÿ. Îñíîâàí ïðåç 1977 ã., Âëààìñ áëîê äîñòèãà äî ïîäêðåïàòà íà ïî÷òè 1 ìèëèîí èçáèðàòåëè â èçáîðèòå - äî 24,1% îò âîòà âúâ Ôëàíäðèÿ, êúäåòî æèâåå îêîëî 60% îò áåëãèéñêîòî íàñåëåíèå. (Âàæíî å äà ñå çíàå, ÷å ãëàñóâàíåòî â Áåëãèÿ å çàäúëæèòåëíî ïî çàêîí). Âúïðåêè òîâà âñè÷êè îñòàíàëè ïîëèòè÷åñêè ïàðòèè â Áåëãèÿ ïîäëàãàò Âëààìñ áëîê íà ïúëíà êàðàíòèíà. Íèêîé íå ñìåê÷àâà ïîçèöèÿòà ñè, âúïðåêè ÷å Âëààìñ áëîê âêàðâà è íå ìàëêî äåïóòàòè â Åâðîïåéñêèÿ ïàðëàìåíò. Áåëãèéñêèÿò ïàðëàìåíò ïðîìåíÿ êîíñòèòóöèÿòà íà êðàëñòâîòî ïðåç 1999 ã., ñ öåë äà ñúçäàäå ïðåãðàäè ïðåä êñåíîôîáñêàòà è ñåïàðàòèñòêà ïðîïàãàíäà. Ïàðëàìåíòúò ãëàñóâà ïîðåäèöà îò íîâè çàêîíè, ìåæäó êîèòî çàêîíèòå ïðîòèâ ðàñèçìà è ïðîòèâ äèñêðèìèíàöèÿòà, êúäåòî ïîñëåäíàòà å êðèìèíàëèçèðàíà. Ñïîðåä áåëãèéñêèòå çàêîíè, âñåêè ÷ëåí èëè ñúòðóäíèê íà îðãàíèçàöèÿ, ïðîïàãàíäèðàùà "äèñêðèìèíàöèÿ" ìîæå äà áúäå ïðåñëåäâàí ïî ñúäåáåí ðåä, êàòî íàêàçàíèÿòà âàðèðàò îò ãëîáà äî çàòâîð. Ñòèãà ñå äî òàì, ïàðòèÿòà Âëààìñ áëîê äà áúäå îñúäåíà. Àïåëàòèâíèÿò ñúä â Ãåíò, à ñëåä íåãî è áåëãèéñêèÿò Âúðõîâåí ñúä îáÿâÿâàò Âëààìñ áëîê çà êðèìèíàëíà îðãàíèçàöèÿ. Íà ïàðòèÿòà ñå íàëàãà äà ñå ïðåó÷ðåäè, çà äà èçáåãíàò ÷ëåíîâåòå é êðèìèíàëíî ïðåñëåäâàíå. Ðàçãëåæäàéêè òåçè äâà ãðàíè÷íè ñëó÷àÿ, ìîæåì äà äîáàâèì, ÷å çàñåãà ïîäõîäúò íà áúëãàðñêèòå ïàðòèè êëîíè êúì áåëãèéñêèÿ âàðèàíò. Âñè÷êè èçêëþ÷âàò "Àòàêà" îò ñâîèòå êîàëèöèîííè êîìáèíàöèè è



ÎÁÅÊÒÈÂ 37




äåìîíñòðèðàò ãíóñëèâî îòíîøåíèå. Èçîëàöèÿòà íà "Àòàêà" â ïàðëàìåíòà îáà÷å èìà è ñâîÿòà äîáðà ñòðàíà çà ëèäåðèòå é. Íÿìà ñúìíåíèå, ÷å çà ìíîãî îò äåïóòàòèòå íà "Àòàêà", ïðåáèâàâàíåòî â ïàðëàìåíòà å ìíîãî ïî-âàæíî îò ïîñòèãàíåòî íà ïðîãðàìíèòå öåëè íà êîàëèöèÿòà. Ïîñòàâÿíåòî íà êâàçèíàöèîíàëèñòèòå "ïîä êàðàíòèíà" ñúçäàâà óñëîâèÿ çà çíà÷èòåëíî ïîëèòè÷åñêî äúëãîëåòèå íà "Àòàêà" è äîðè çà ïîâèøàâàíå íà íåéíîòî âëèÿíèå. Î÷àêâàíèÿòà, ÷å êàòî åêëåêòè÷íà ôîðìàöèÿ "Àòàêà" áúðçî ùå ñå ðàçïàäíå, ìîãàò èçîáùî äà íå ñå îïðàâäàÿò. Åäíà àíòèñèñòåìíà ôîðìàöèÿ íå ñå íóæäàå îò ïàðòíüîðñòâî, à îò ìèøåíè, êîèòî äà àòàêóâà è îò ìåäèéíî îòðàçÿâàíå. Ïîíå íà ïúðâî âðåìå, Âîëåí Ñèäåðîâ íå èçïèòâà íåäîñòèã íà íèòî åäíî îò äâåòå. Äîðè è â óñëîâèÿòà íà åâåíòóàëíî ìåäèéíî çàòúìíåíèå, àíòèñèñòåìíàòà îðãàíèçàöèÿ ìîæå äà ñå îïðå íà ñâúðçàíèòå ñ íåÿ "ñóáêóëòóðè" è ãðóïè çà íàòèñê è äîðè äà ãåðîèçèðà ïîëîæåíèåòî ñè. Âñúùíîñò âëèçàíåòî íà "Àòàêà" â ïàðëàìåíòà å óäîáíî çà îñòàíàëèòå ïîëèòè÷åñêè ñèëè, êîëêîòî è öèíè÷íî äà çâó÷è òîâà. Ïðèñúñòâèåòî íà Âîëåí Ñèäåðîâ è êîìïàíèÿ â Íàðîäíîòî ñúáðàíèå å ïåðôåêòíàòà èíäóëãåíöèÿ çà ôîðìèðàíåòî íà âñÿêàêâè êîàëèöèîííè êîìáèíàöèè. Ñëåä ïîÿâàòà íà "Àòàêà" âñÿêî îáâèíåíèå â áåçïðèíöèïíîñò ïðè ñúçäàâàíåòî íà êîàëèöèîííî ïðàâèòåëñòâî èëè ïðîñòî ïðè ãðóïèðàíå çà ãëàñóâàíå ùå ìîæå äà áúäå îòõâúðëÿíî ñ ïîìîùòà íà íîâîòî ïëàøèëî. Èìà âúçìîæíîñò äà âúçíèêíå ñâîåîáðàçíà ñèíåðãèÿ - ïîÿâàòà íà "Àòàêà" äà óëåñíè ñúçäàâàíåòî íà ôîðìàëíî èëè íåôîðìàëíî ìíîçèíñòâî, â êîåòî äà ó÷àñòâàò ÁÑÏ, ÍÄÑÂ, ÄÏÑ, à çàùî íå è íÿêîé "îò äÿñíî". À "Àòàêà" ùå èìà ïåðôåêòíàòà ìèøåíà çà ñâîèòå ôèëèïèêè ñðåùó "ïëóòîêðàöèÿòà" è "ìàéêîïðîäàâöèòå". Îò ñâîÿ ñòðàíà, âìåñòî äà ó÷àñòâàò â äåáàòè "çà è ïðîòèâ" çàáðàíàòà íà "Àòàêà", ïîëèòè÷åñêèòå ïàðòèè òðÿáâà ñåðèîçíî äà ñå çàìèñëÿò äàëè íå ìîãàò äà èççåìàò ÷àñò îò âúîðúæåíèåòî é, êàòî ñå îïèòàò äà ñâúðøàò íåùî ïîëåçíî ïî êëþ÷îâèòå íàïðàâëåíèÿ íà "ùóðìà íà "Àòàêà". Ïîÿâàòà íà "Àòàêà" å ïîêàíà çà äåéñòâèå, àäðåñèðàíà îò èçáèðàòåëèòå êúì îñòàíàëèòå ïîëèòè÷åñêè ñèëè. Ñúñ ñúæàëåíèå òðÿáâà äà ïðèçíàåì, ÷å ìíîãî îò ñëó÷àèòå íà âçèìàíå íà ðåøåíèÿ â èçáðîåíèòå êðèòè÷íè íàïðàâëåíèÿ ñå ïîä÷èíÿâàò íà ò.íàð. "ìîäåë íà áîêëóê÷èéñêîòî êîø÷å" íà Äæ. Ìàð÷. Èíòåðïðåòèðàéêè Äæ. Ìàð÷, ä-ð Ðóìåí Ãåîðãèåâ îáÿñíÿâà â íîâàòà ñè êíèãà "Äåëîâè ðåøåíèÿ: ìåòîäîëîãèÿ è îðãàíèçàöèÿ", ÷å "÷åñòî ñðåùàíî ÿâëåíèå å ñúòðóäíèöèòå â åäíà îðãàíèçàöèÿ äà ñå áîðÿò çà ïðàâîòî äà ó÷àñòâàò âúâ âçåìàíåòî íà ðåøåíèÿ, à ñëåä òîâà äà íå ó÷àñòâàò; äà èçèñêâàò ïðåäîñòàâÿíå íà èíôîðìàöèÿ, à ñëåä òîâà äà íå ÿ èçïîëçâàò; äà õâúðëÿò ñèëè è âðåìå çà âçåìàíå íà ðåøåíèå, à ñëåä òîâà äà íå ïðîÿâÿâàò èíòåðåñ ùå áúäå ëè òî ðåàëèçèðàíî è ò.í. Çàòîâà òúðñåíåòî è ïðåäëàãàíåòî íà ðåøåíèÿ ìîæå äà ñå ðàçãëåæäàò êàòî ñâîåîáðàçíî áîêëóê÷èéñêî êîø÷å, â êîåòî ðàçëè÷íèòå âèäîâå ðåøåíèÿ ñå õâúðëÿò, ñëåä êàòî ñå ïðîèçâåäàò". Ìîäåëúò íà "áîêëóê÷èéñêîòî êîø÷å" îòðàçÿâà ôàê38 ÎÁÅÊÒÈÂ

òà, ÷å â ïðàêòèêàòà ïðîöåñèòå íà âçèìàíå íà äåëîâèòå ðåøåíèÿ òâúðäå ÷åñòî ñà äàëå÷ îò ðàöèîíàëíîñòòà. Èìà îñíîâàíèå äà ñå òâúðäè, ÷å äåéíîñòòà íà îðãàíèçàöèèòå ìîæå äà ñå ðàçãëåæäà êàòî "ñëó÷àéíî ìíîæåñòâî îò ðàçíîðîäíè è íàé-÷åñòî íåðàöèîíàëíè ðåøåíèÿ, ñëàáî ñâúðçàíè ïîìåæäó ñè è ñ öåëèòå íà ñàìàòà îðãàíèçàöèÿ". Çà ñúæàëåíèå ôîðìèðàíåòî íà ïîëèòèêà ïî ðîìñêèòå ïðîáëåìè å òèïè÷íà èëþñòðàöèÿ íà "ìåòîäà íà áîêëóê÷èéñêîòî êîø÷å". Ïðèìåðúò ñ ïðèåìàíåòî íà ïðîãðàìà çà èíòåãðàöèÿ íà ðîìñêîòî íàñåëåíèå â áúëãàðñêîòî îáùåñòâî å òúæíî ïîòâúðæäåíèå íà ãîðíîòî òâúðäåíèå. Ïîäîáíà ïðîãðàìà äåéñòâèòåëíî áåøå èçðàáîòåíà, êàòî â öÿëîñòíèÿ ïðîöåñ ó÷àñòâàõà êàêòî åêñïåðòè, òàêà è íàä 80 ðîìñêè íåïðàâèòåëñòâåíè îðãàíèçàöèè. (Íà ïðàêòèêà - áèëè ñà ïðåäñòàâåíè ïîâå÷åòî ãîëåìè ðîìñêè êëàíîâå â ñòðàíàòà). Ïðîöåñúò íà èçðàáîòâàíåòî íà ïðîãðàìàòà íàëîæè è ñúçäàâàíåòî íà ñïåöèàëíà ñòðóêòóðà - Íàöèîíàëåí ñúâåò ïî åòíîäåìîãðàôñêèòå ïðîáëåìè ñúñ ñúîòâåòåí ñåêðåòàðèàò.  òàçè èíñòèòóöèîíàëíà ðàìêà áåøå ñúçäàäåíà ïðîãðàìàòà çà èíòåãðàöèÿ íà ðîìèòå â áúëãàðñêîòî îáùåñòâî. Òÿ áåøå îöåíåíà êàòî ñìèñëåíà è ãëåäàùà íàïðåä.  îñíîâàòà é áåøå çàëîæåíà èäåÿòà çà ðàäèêàëíî ïîäîáðÿâàíå íà îáðàçîâàòåëíîòî ðàâíèùå íà íîâèòå ïîêîëåíèÿ ðîìè - íà òåçè, êîèòî òðúãâàõà íà ó÷èëèùå èëè õîäåõà íà ó÷èëèùå êúì ïåðèîäà íà ñúçäàâàíåòî é. Ãðúáíàêúò é áåøå äåñåãðåãàöèÿòà íà ó÷èëèùàòà - ïðåäâèæäàøå ñå "öèãàíñêèòå ó÷èëèùà" â ìàõàëèòå (âå÷å îòêðèòî ìîæåì äà êàæåì - â ãåòàòà) äà áúäàò çàêðèòè, à ðîìèòå - ó÷åíèöè äà ó÷àò çàåäíî ñ áúëãàð÷åòàòà â íîðìàëíèòå îáùîîáðàçîâàòåëíè ó÷èëèùà. Ïðè ïúëíî ñúîòâåòñòâèå ñ "ìîäåëà íà áîêëóê÷èéñêîòî êîø÷å", ñëåä ïðèåìàíåòî íà ïðîãðàìàòà, êëþ÷îâèÿò ó÷àñòíèê âúâ âçèìàíåòî íà ðåøåíèÿòà - èçïúëíèòåëíàòà âëàñò, çàãóáè ïî-íàòàòúøåí èíòåðåñ êúì ïðîáëåìà. Äîêóìåíòúò áåøå õâúðëåí "ïîä ìèíäåðà", ò. å. â áîêëóê÷èéñêîòî êîø÷å íà Äæ. Ìàð÷. Îñåìäåñåòòå íåïðàâèòåëñòâåíè ðîìñêè îðãàíèçàöèè ñúùî íå ïðîÿâèõà îñîáåíî óïîðñòâî â èñêàíåòî çà èçïúëíåíèå íà ïðîãðàìàòà, âúïðåêè ÷å àêî íÿêîé áåøå ïîñòàâèë ïîä ñúìíåíèå ó÷àñòèåòî íà êîÿòî è äà å îò òÿõ, òîé ùåøå äà áúäå íåçàáàâíî îáÿâåí çà îáùåñòâåí âðàã. Ïîÿâàòà íà "Àòàêà" â ïîëèòè÷åñêèÿ æèâîò áè òðÿáâàëî äà ïîäñåòè ïîëèòè÷åñêèòå ñèëè è äúðæàâíàòà àäìèíèñòðàöèÿ, ÷å "ìåòîäúò íà áîêëóê÷èéñêîòî êîø÷å" å íåäîïóñòèì êàòî ìåòîäîëîãèÿ çà âçèìàíå íà äåëîâè ðåøåíèÿ â äíåøíàòà ñèòóàöèÿ. Åäèíñòâåíèÿò êîíòðààðãóìåíò ñðåùó íàïàäêèòå íà "Àòàêà" ñðåùó êîðóïöèÿòà, "ïîêðîâèòåëñòâîòî íàä ïðåñòúïíîñòòà" è ïîëèòè÷åñêèÿ öèíèçúì ìîãàò äà áúäàò åôåêòèâíèòå è ïðîôåñèîíàëíè äåéñòâèÿ íà òðèòå âëàñòè, â èíòåðåñ íà ãðàæäàíèòå. Çà ñúæàëåíèå, òðóäíî å äà ñè ïðåäñòàâèì, ÷å ïðåç ñëåäâàùèòå ìåñåöè ùå èìà ðàäèêàëíî ïîäîáðåíèå â äúðæàâíàòà àäìèíèñòðàöèÿ, â ñîöèàëíàòà ïîëèòèêà è â ñúäåáíàòà ñèñòåìà. Ïî-ñêîðî ùå ñå çàïàçè ñåãàøíîòî "status quo", êîåòî ùå ïðîäúëæè äà ñúçäàâà ïåðôåêòíà õðàíèòåëíà ñðåäà çà ôîðìàöèÿ êàòî "Àòàêà".


Появата на "Атака" е покана за действие към останалите политически сили