Page 1

# 3 | jaargang 2 Magazine van het

November 2016


Inhoud

Nieuwe dingen leren gaat niet vanzelf...

4

komen

Nieuwe plaatsvervangend rector

Direct vanaf het begin voelde Edwin Dieleman zich thuis op het Beatrix College.

Beste lezer, U staat op het punt te gaan bladeren en lezen in Pit nummer 3. Met dit blad willen we ouders van onze leerlingen, collega’s uit het basisonderwijs en andere belangstellenden op de hoogte houden van alles wat er op het Beatrix College gebeurt. En dat is veel. Wij willen een school zijn waarin niet alleen leerlingen, maar ook medewerkers zich voortdurend ontwikkelen. En dat betekent nieuwe dingen oppakken, plannen maken en uitproberen. Soms is dat een groot succes, soms valt het resultaat tegen. Dat eerste is natuurlijk fijn en het levert ook erkenning op. Zo is het Beatrix College enkele jaren geleden uitgeroepen tot beste onderwijswerkgever in het voortgezet onderwijs en zijn we excellente school geworden. Afgelopen juni heeft onze eerste lichting TTA-leerlingen examen gedaan en ze zijn allemaal geslaagd.

Buitenshuis

8

Het Beatrix Maatschappelijk Ondernemen (BMO) is dit jaar van start gegaan. Via BMO ontdekken leerlingen wie ze zijn door zich te verbinden met de samenleving.

Huiswerkbegeleiding: je thuiswerk op school doen

12

Toch is het ook niet erg als er af en toe iets misgaat. Daarin verschilt een schoolorganisatie niet veel van – bijvoorbeeld – een kind dat leert lopen of fietsen. Nieuwe dingen leren gaat namelijk niet vanzelf. Soms zul je vallen of struikelen. Waar het dan om gaat, is dat je weer opstaat, bedenkt hoe het anders kan en het nog eens probeert. Net zolang totdat je het onder de knie hebt. Dat is voor ons leren. Als wij willen dat onze leerlingen leren, dan zullen we zelf daarin het goede voorbeeld moeten geven. In deze Pit leest u over die voorbeelden.

Voorsprong

Met teamteaching en management gaming sluiten we beter aan bij het wetenschappelijke onderwijs en leggen we het verband met de alledaagse praktijk.

Dilemma

Ik wens u veel lees- en bladerplezier!

16

Zelfstandig Spectrum Brabant verzorgt huiswerkbegeleiding op het Beatrix College. Leerlingen kunnen zich aanmelden en dan kiezen voor twee soorten begeleiding: intensief en light. “In de ‘light-versie’ komen de leerlingen naar onze huiswerkkamer om in alle rust zelfstandig aan hun huiswerk te werken. Ze kunnen ons vragen stellen en we controleren of ze al hun werk daadwerkelijk doen”, vertelt groepscoördinator Veronique van Beijsterveldt van Spectrum Brabant.

Niek Bootsma Rector Beatrix College

Pit Het halfjaarlijkse magazine van het Beatrix College met nieuws en achtergrondinformatie.

Beatrix College Ketelhavenstraat 3, 5045 NG Tilburg Tel. 013 571 17 25 E-mail: info@beatrixcollege.nl www.beatrixcollege.nl

Binnenkomen

14 Infographic - Column

Cartoon

15 18 20

Weekblog Kapstok - Favoriete stek

D

e telefoon, de televisie, de PlayStation. Voor een leerling is er een hoop afleiding op het moment dat hij eigenlijk aan de slag moet. Op school is er rust en ruimte om het huiswerk te maken. Eenmaal thuis hoeft een leerling dan (bijna) niets meer te doen.

“Soms zat ik om 12 uur ’s avonds nog aan mijn huiswerk. Niet omdat het zo veel werk was, maar omdat ik tussendoor steeds werd afgeleid, meestal door mijn telefoon.” Aan het woord is Nadir Aboulkacem (14). Sinds Nadir huiswerkbegeleiding krijgt, is zijn werk echter ruim op tijd af.

De overgang van de basisschool naar de middelbare school is groot. Daarom overzien brugklassers vaak hun huiswerk niet.

3 6 7 10 11

Naar Veronique van Beijsterveldt voor de huiswerkbegeleiding

Spiegel Leshuisinformatie Agenda

Het profielwerkstuk

Redactie: Beatrix College, Lonneke van Eldijk en Marc Faes en Studio Vloed, Daniëlle Jansen Ontwerp & illustraties: Jeroen van den Boer Ontwerp Fotografie: Beatrix College, Ben Strijbos Druk: Drukkerij ELKA Oplage: 4650 exemplaren

Betere cijfers Nadir waardeert de rust in de huiswerkkamer enorm. “Als ik vragen heb, word ik meteen geholpen. En Veronique overhoort me heel streng: als het niet in orde is, moet ik blijven totdat het wel goed is. Dus ik zorg er wel voor dat ik goed leer.” En met een grote glimlach: “Daardoor zijn mijn cijfers ook een stuk omhoog gegaan.”

Nadir Aboulkacem “Met huiswerkbegeleiding zorg ik er wel voor dat ik goed leer.”

Leerdoelen Bij intensieve begeleiding komen de leerlingen minstens drie dagen in de week en worden er leerdoelen vastgesteld. “Veel leerlingen hebben moeite met plannen”, zegt Veronique. “Wij helpen ze daarbij met een speciale planagenda. Ook leren de leerlingen hoe ze het leren moeten aanpakken: hoe leer je woordjes? Hoe maak je een goede samenvatting?” Verder controleert Veronique het huiswerk. Samen met de leerlingen bekijkt ze de cijfers en onderzoekt ze waarom voor een toets een onvoldoende is gehaald. In het begin stuurt Veronique de leerlingen volledig aan en stap-voor-stap nemen ze het zelf over.

De huiswerkbegeleiding is niet kosteloos. Afhankelijk van het inkomen kunnen ouders een korting aanvragen. November 2016 |

3


Nieuwe plaatsvervangend rector voelt zich thuis op Beatrix College

Carin Janssen

In augustus van dit jaar nam Edwin Dieleman het stokje over van Carin Janssen. Carin was meer dan vijf jaar plaatsvervangend rector van het Beatrix College en heeft de overstap gemaakt naar het Graaf Engelbrecht in Breda – waarvan zij de rector is.

C

arin heeft al die jaren met plezier op het Beatrix College gewerkt. “Ik heb het erg gewaardeerd dat medewerkers vertrouwen in mij hadden”, vertelt ze. “Ook vond ik het prettig dat medewerkers altijd bereid waren mee te denken en mee te werken.”

Bedrijfsvoering

Edwin Dieleman

“Direct vanaf het begin voelde ik me thuis op het Beatrix College. Er heerst een open, gastvrije sfeer.”

Ze vervolgt: “Mijn takenpakket bestond vooral uit bedrijfsvoering. Ik had onder andere de verantwoordelijkheid voor de administratieve organisatie, de werving en selectie van het personeel, het afhandelen van huisvestingszaken en het signaleren en oplossen van ICT-vraagstukken. Ik zorgde er dus voor dat alles goed verliep op school; dat docenten zich konden focussen op hun lessen en dat leerlingen les kregen. Hoogtepunten waren voor mij het opzetten van het Beatrix Maatschappelijk Ondernemen (BMO) en de nieuwbouw van het leshuis vmbo-tl.”

Thuisvoelen Direct vanaf het begin voelde Edwin zich thuis op het Beatrix College. “Er heerst een open, gastvrije sfeer”, zegt hij. “Het is makkelijk om in contact met medewerkers te komen. Daarnaast heb ik ervaren dat medewerkers erg hulpvaardig zijn.”

Liefde voor het onderwijs Edwin is van huis uit jurist. Zijn liefde voor het onderwijs is ontstaan bij Ons Middelbaar Onderwijs (OMO). Hier ondersteunde Edwin de raad van bestuur bij algemene juridische zaken. Daarna was hij meer dan vier jaar werkzaam als conrector en afdelingsleider havo voor het Jeroen Bosch College in Den Bosch. Hij maakte onderdeel uit van de schoolleiding, stuurde een docententeam aan en was verantwoordelijk voor portefeuilles zoals onderwijs, externe contacten, huisvesting en ICT.

Overstap Voor Edwin is de overstap naar het Beatrix College logisch. Hij licht toe: “Toen ik meer dan vier jaar geleden bij het Jeroen Bosch College ging werken, stond de school er niet goed voor. Er was een zwakke

4 | Pit - Beatrix College

vwo-afdeling en er waren financiële problemen. De schoolleiding – waar ik ook deel van uitmaakte – heeft het Jeroen Bosch College weer op de kaart gezet met tweetalig onderwijs en versterking van het Technasium. Daarnaast hebben we de bedrijfsvoering op orde gekregen door onder andere te reorganiseren. De school staat er nu beter voor en gaat een volgende fase in. Dat was voor mij de reden om ruimte te maken voor iemand anders.”

Blik verruimen De nieuwe plaatsvervangend rector verruimt graag zijn blik. “Het Beatrix College verschilt in een aantal opzichten van het Jeroen Bosch College. Het is een grotere school, een openbare in plaats van een katholieke school en het valt niet onder OMO, maar onder Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Tilburg (SOVOT). Daar zit dus voor mij de uitdaging.”

Hectisch Aan het einde van het vorige schooljaar is Carin begonnen als rector van Graaf Engelbrecht. “Dat was een hectische periode. Ik moest meteen allerlei beslissingen nemen terwijl ik de organisatie nog niet goed kende”, zegt ze. “Daarbij kwam mijn ervaring met de bedrijfsvoering op het Beatrix College goed van pas.”

“Ik zorgde ervoor dat alles goed verliep op school; dat docenten zich konden focussen op hun lessen en dat leerlingen les kregen.” Boegbeeld “Als rector ben je het boegbeeld van de school en ben je eindverantwoordelijk voor het (onderwijskundig) beleid”, gaat Carin verder. “In tegenstelling tot een plaatsvervangend rector: die werkt meer in de luwte en heeft minder verantwoordelijkheden. Dat was voor mij de reden om de stap naar rector te zetten.” Carin beschrijft Graaf Engelbrecht als een plezierige school. “Medewerkers hebben een groot hart voor leerlingen en tonen een grote betrokkenheid en inzet. Er zijn veel directiewisselingen op Graaf Engelbrecht geweest. Daarom is er een grote behoefte aan een onderwijskundige richting en regie binnen de onderwijsorganisatie. Hier ga ik me de komende tijd op richten.”

Speerpunten Edwin heeft gezien dat het Beatrix College veel zaken op orde heeft. “De schoolleiding is een hecht en vakkundig team. De nieuwe strategische koers van de school staat vast. In de uitvoering hiervan zie ik voor mij een rol weggelegd. Ook wil ik de samenwerking tussen het Beatrix College, het Reeshof College en het Koning Willem II College verder versterken. Verder denk ik aan het uitbouwen van BMO.”

November 2016 |

5


Weekblog

S

Week 25 20 t/m 24 juni 2016

am Schenkels uit 2h2 ging met een groep tweedeklassers op schoolkamp naar de Ardennen. Ze beklom een rotswand, ging abseilen en had ook nog een supervette disco.

Maandag | 20 juni

Dinsdag | 21 juni

Woensdag | 22 juni

12.00 Aangekomen. Meteen naar onze blokhut om uit te pakken. Wel klein voor zes personen, maar het moet maar! 16.30 Zelf vlotten gebouwd en ook meegevaren. Water was koud, maar het was wel leuk! 21.30 Gezellige avond met kennismakingsspelen. Nu op tijd naar bed, want morgen moeten we weer vroeg op.

12.00 Met de bus naar steengroeve Carriënta. Daar klommen we op een touwladder, liepen we door een donkere grot, wankelden we over een koord en gingen we abseilen. Spannend! 17.15 Doodmoe … Vanuit de steengroeve gingen we terug naar Camping Olympia: lopend! In groepjes gingen we hiken met gps. Ik zat bij het langzame groepje; de gps stuurde ons verkeerd. Pff, meer dan vier uur gelopen.

11.30 Weer naar Carriënta, via een fototocht. Nu wel in één keer goed gelopen, dus veel minder vermoeiend en véél gezelliger. 15.30 Een rotswand beklommen. Je kon kiezen uit verschillende moeilijkheidsgradaties en ik deed de moeilijkste! Daarna gingen we tokkelen. Ik moest als eerste. Het was echt gaaf! Via een klimnet over de muur naar de ingang en daarna met de bus weer terug naar de camping.

Sam Schenkels klas 2 h 2

BMO (Beatrix Maatschappelijk Ondernemen) is een projectbureau dat leerlingen ondersteunt bij het ontwikkelen van maatschappelijke initiatieven.

Donderdag | 23 juni

Vrijdag | 24 juni

15.00 We zouden eigenlijk gaan mountainbiken. Maar ik durfde niet. En een vriendin ook niet. Zij had het namelijk al eens gedaan en was over de kop geslagen. Er waren twee fietsen te weinig, dus hebben wij samen wat uitgerust. Nog even naar de grotten van Remouchamps gegaan en we kregen ook een ijsje! 0.30 Disco! Superleuk! Dj Wally heeft vet gedraaid! Ook gaaf om de docenten helemaal los te zien gaan. We hebben ook nog even bij het kampvuur gezeten en gekletst. Nu weer snel mijn bed in.

09.00 Het is al vrijdag, wat gaat de tijd toch snel! We hebben ingepakt en schoongemaakt. 12.00 Kajakken op een plek verderop, echt leuk en gezellig! Er zijn hier veel spinnen, dat is minder leuk. Daarna terug naar Olympia en een groepsfoto gemaakt. 17.15 Ik zit weer thuis, terug te denken aan het kamp. Het was vermoeiend, maar superleuk!

November 2016 |

7


Na de pilot in 2015 is het Beatrix Maatschappelijk Ondernemen (BMO) dit jaar van start gegaan. “We hebben de organisatie rondom BMO verder ontwikkeld”, zegt BMO-coördinator Bart Ruber. “Daarbij lag onze focus op het zichtbaar maken van BMO binnen de school en het succesvol laten verlopen van de projecten.”

Buitens huis e hebben BMO op verschillende manieren bij leerlingen gepromoot”, licht Bart toe. “Zo luiden we het BMO-jaar in met een kick-off week. We hadden posters opgehangen met prikkelende teksten als ‘Waarom binnen je comfortzone blijven als daarbuiten meer te beleven valt?’; we haalden leerlingen – zonder dat ze dat van tevoren wisten – uit de klas om uitleg te geven over BMO en er was een BMOmarkt waar leerlingen meer informatie konden krijgen en zich in konden schrijven voor een BMO-project.”

Meer zichtbaarheid “Ook dit schooljaar werken we aan meer zichtbaarheid”, gaat de BMO-coördinator verder. “Docente aardrijkskunde Henrike Deisz gaat een mediabureau voor BMO oprichten. Het doel is dat leer-

lingen zelf het BMO-nieuws brengen. Bovendien krijgen we een kantoor midden in de school. Aan de zijkant daarvan komt een ‘BMO-wall’: hier delen we lopende projecten, ideeën en vacatures.”

BMO versus regulier onderwijs Om ervoor te zorgen dat de BMO-projecten goed draaien, heeft Bart samen met Geert Smolders – projectleider BMO – onderzocht wat BMO nu zo anders maakt dan het reguliere onderwijs. Geert: “In de klas heeft de docent de leiding en weten leerlingen wat er van hen verwacht wordt. Bij BMO hebben leerlingen juist de regie over hun eigen project. Ze gaan relaties aan met de maatschappij en ontdekken waar zij staan in de samenleving en wie ze zijn. Ook beseffen ze dat ze verantwoordelijk zijn voor hun eigen keuzes. De BMO-coaches (docenten) hebben in dit geval een meer begeleidende rol.”

Begeleidende rol

Maatschappelijke organisaties vertellen

Bart voegt toe: “Om zich die begeleidende rol meer eigen te maken, hebben de twaalf coaches aan het begin van dit jaar een training gevolgd. Ze leerden hoe ze gesprekken met leerlingen kunnen voeren door goede vragen te stellen zonder te sturen. Hierdoor gaan ze bewuster om met de ondersteuning van leerlingen.”

“Daarnaast”, gaat Bart verder, “halen we de buitenwereld ook naar binnen. Voor een coach of een leerling is het niet altijd even duidelijk wat maatschappelijke organisaties doen. Daarom geven we deze organisaties de gelegenheid om hierover op school te komen vertellen. Het voordeel hiervan is dat coaches hun begeleiding hierop af kunnen stemmen en leerlingen beter weten wat ze leuk vinden.”

“Leerlingen ontdekken wie ze zijn door zich te verbinden met de samenleving.” BMO: geen ideaaltypische projecten

Ideeën ontwikkelen Veel leerlingen vinden het moeilijk om met een idee te komen dat uitvoerbaar is. Bart: “Daarom organiseren we het komende schooljaar drie trainingssessies voor deze leerlingen. We gaan samen met hen kijken welke maatschappelijke spelers er zijn en waar zij behoefte aan hebben. Daarna bedenken we ideeën hoe we die partijen kunnen helpen.”

Daarnaast heeft Geert met Michelle Baggerman – docent-lector – een workshop voor de coaches georganiseerd. Geert: “Het doel daarvan was om de coaches op een andere manier naar projecten te laten kijken. Michelle heeft ervaring in het design thinking (vernieuwingen op een creatieve manier vormgeven). Aan de hand van een aantal van haar modellen kwamen de coaches tot het inzicht dat een BMO-project vaak niet als een ideaaltypisch project verloopt. Het begin van een project is onzeker; naarmate het proces vordert, ontstaat er steeds meer duidelijkheid. De coaches zijn zich ervan bewust geworden dat een project niet in een vaste vorm gegoten kan worden. Een vaardige coach ziet hoe een project zich ontwikkelt en speelt daarop in.”

BMO in ’t kort Het afgelopen schooljaar hebben 224 leerlingen meegedaan aan 63 BMO-projecten. Die projecten liepen uiteen van het helpen van verstandelijk gehandicapten op een manege tot het bereiden en serveren van een diner voor dertig vluchtelingen in een restaurant.

Raakvlakken en meerwaarde Dit schooljaar gaan Bart en Geert de relaties met maatschappelijke partijen versterken. Bart: “We gaan met hen in gesprek om te ontdekken hoe hun wereld eruit ziet en waar ze behoefte aan hebben. Ook vertellen wij ze wat we van hen verwachten: een lerende omgeving waarin leerlingen mee kunnen denken en mee kunnen beslissen. Zo komen we elkaars raakvlakken en meerwaarde te weten.”

BMO-kantoor

Bart Ruber 8 | Pit - Beatrix College

Geert Smolders

BMO kick-off November 2016 |

9


De keuze van Pit

App - Kunst van Opvoeden

;

Opvoeden is een kunst. Niet altijd hebben uw beslissingen het gewenste effect. Waar kan dat aan liggen? En hoe houdt u de regie? Deze app geeft spelenderwijs inzicht in de effecten van de opvoedkeuzes die u maakt.

Website - www.mijnkindonline.nl Op deze website vindt u 10 tips over wat u het beste wel en vooral niet moet doen als u met uw kind over internet wilt praten.

Eindexamenleerlingen havo/atheneum zijn verplicht een profielwerkstuk of – in het geval van het tweetalig atheneum – een Independent Research Report te maken. Het Beatrix College laat de werkstukken intern beoordelen en looft prijzen uit voor de meest bijzondere creaties. Pit interviewde twee recente winnaars: Olga Olshevets en Jonathan Meeng.

Het profielwerkstuk Een leerzame meesterproef

Boek - Waarom tieners zo irritant kunnen zijn In dit boek worden – op basis van wetenschappelijke inzichten in de ontwikkeling tijdens de puberteit – de belangrijkste irritatiebronnen tussen tieners en hun ouders besproken.

Website - www.opvoedingscanon.nl Meer weten over hoe kinderen en pubers zich ontwikkelen en hoe ouders hen opvoeden? Dan is deze website iets voor u!

Tom Heijnen

Favoriete

Leerzaam

Tom Heijnen met zijn band Up The Irons

leshuisdirecteur onderbouw

De grootste passie van onze nieuwe leshuisdirecteur onderbouw Tom Heijnen is drummen. Hij doet dat al bijna 30 jaar. “Drummen is energiek, fysiek en uitdagend”, zegt hij. Met zijn band Up The Irons speelt hij muziek van de hardrockband Iron Maiden, heavy metal dus. “Theatrale muziek die vraagt om een grote mate van instrumentbeheersing.”

10 | Pit - Beatrix College

Olga, die eindexamen deed in 6 atheneum tweetalig, onderzocht in haar IRR de vraag of ontwikkelingshulp wel de juiste manier is om armoede te bestrijden. “Ik heb lang gedaan over het kiezen van een geschikt onderwerp. Uiteindelijk heb ik binnen het profiel Economie & Maatschappij mijn voorliefde voor economie gecombineerd met aardrijkskunde.”

“Mijn grootste leeropbrengst: initiatief nemen en doorzetten.” Op de vraag wat ze geleerd heeft van het maken van haar IRR antwoordt ze: “Door het bekijken en analyseren van standpunten en te filosoferen over de mogelijkheden van ontwikkelingshulp is mijn wereldbeeld absoluut verbreed. Ik heb inzicht gekregen in de geschiedenis van ontwikkelingslanden en in het modern imperialisme. Verder heb ik handigheid ontwikkeld in het beoordelen van meningen en in het inschatten of data nuttig en bruikbaar zijn of niet.”

Foto: Tonnie Westerbeke

Tom Heijnen (36)

et profielwerkstuk en het Independent Research Report (IRR) zijn beide uitgebreide praktische opdrachten, die als een soort ‘meesterproef’ worden gezien. “In het IRR”, vertelt Olga Olshevets, “staat een researchvraag binnen het door de leerling gekozen profiel centraal. Je gaat bronnen onderzoeken, geeft aan of deze betrouwbaar en bruikbaar zijn en legt uit welke perspectieven je bekeken hebt.”

Met zijn band treedt Tom tien tot vijftien keer per jaar op. Uiteraard vaak in Nederland, maar Up The Irons speelde ook al in België, Duitsland, Frankrijk en Engeland. “Tijdens de Graspop Metal Meeting in 2015 in België speelden we voor 25.000 mensen.” Naast spelen in de band doet Tom ook sessiewerk, zoals invallen of meespelen bij opnames.

Een 10! De jury, bestaande uit de drie docent-lectoren van het Beatrix College (Hjalmar Mulders, Maria Mos en Michelle Baggerman), beoordeelde Olga’s IRR met een 10! In haar rapport sprak de jury vol lof over de door Olga aangeroerde “diepere lagen en haar kritische manier van denken”. Deze kwaliteiten neemt Olga mee naar Rotterdam, waar ze inmiddels Econometrie studeert aan de Erasmus Universiteit.

Olga Olshevets

Jonathan Meeng

Poollicht Jonathan Meeng deed in 5 havo eindexamen in het profiel Natuur & Techniek. Zijn profielwerkstuk had als onderzoeksvraag: hoe ontstaat het poollicht? “Een van mijn doelen was het in eenvoudige bewoordingen beantwoorden van mijn onderzoeksvraag.” Dat hij hierin geslaagd is, bevestigde het juryrapport: “Een profielwerkstuk dat opvalt door de compleetheid en begrijpelijkheid van het verhaal, en dat ook voor niet-ingewijden erg toegankelijk is. Een bijzondere prestatie.”

Leeropbrengst Jonathan vond het kiezen van een onderwerp best lastig. “En als dat eenmaal gebeurd is, krijg je te maken met richtlijnen en deadlines waar je mee om moet leren gaan. Al met al was het een interessante onderneming met als grootste leeropbrengst: initiatief nemen en doorzetten.” Jonathan studeert momenteel Technische natuurkunde in Eindhoven.

November 2016 |

11


Judith & Eric

Voorsprong Leerlingen beter voorbereid op hun toekomst

Meer aansluiting bij het wetenschappelijke onderwijs en meer verbinding met de alledaagse praktijk. Dat hebben Judith Simpelaar en Eric Geurts – beiden docent management & organisatie (M&O) – voor ogen met de

Judith Simpelaar “Leerlingen hebben in onze lessen meer keuzevrijheid dan in de reguliere lessen. Ze kunnen kiezen of ze een hoorcollege volgen waarin we ingaan op de theorie of dat ze meteen hun huiswerk gaan maken.”

lessen die zij gezamenlijk geven aan 5 en 6 vwo.

J

udith en Eric zijn samen verantwoordelijk voor een klas van vijftig vwo-leerlingen. “Dat doen we om leerlingen voor te bereiden op de colleges op de universiteit”, zegt Eric. “Die colleges worden gegeven aan grote groepen studenten. Daarnaast kunnen we veel meer inspelen op de leerbehoefte van leerlingen. Als zij moeite hebben met bepaalde opgaves, dan nemen we die opdrachten stap voor stap met hen door. Leerlingen voor wie de leerstof duidelijk is, kunnen zelf met de opdrachten aan de slag in een apart lokaal.”

Meer sturing Judith en Eric passen de teamteaching dit schooljaar iets aan. “Het afgelopen schooljaar hebben we gezien dat niet alle leerlingen even goed om kunnen gaan met de keuzevrijheid die ze hebben”, vertelt Eric. “Daarom gaan we hier meer op sturen. Als een leerling niet naar de toelichting op de theorie komt luisteren – terwijl hij dat volgens ons wel nodig heeft – dan geven we dat duidelijk aan. Uiteindelijk is het aan de leerling wat hij daarmee doet.”

“Ik leer van Eric en hij van mij. Zo houden we elkaar dus scherp.”

“Met de managementgame laten we leerlingen zien wat je allemaal met M&O in de praktijk kunt.”

Keuzevrijheid “Leerlingen hebben in onze lessen meer keuzevrijheid dan in de reguliere lessen”, vult Judith aan. “Ze kunnen kiezen of ze het hoorcollege willen volgen waarin we ingaan op de theorie of dat ze meteen hun huiswerk gaan maken. In dat laatste geval kan dat ook huiswerk van een ander vak dan M&O zijn. De leerling bepaalt op dat moment zelf wat prioriteit heeft.”

Managementgame

Voordelen teamteaching Eric en Judith gaan in op de voordelen van het samen lesgeven oftewel teamteaching. Eric: “Het grootste voordeel is dat Judith en ik veel beter afstemmen hoe de lessen eruit gaan zien en wie wat gaat doen. Hierdoor krijgen leerlingen één verhaal te horen. Bij de reguliere lessen is dat anders. Iedere docent geeft les op zijn eigen manier en legt zijn eigen accenten.” Judith: “Eric en ik leggen de lat heel hoog; we willen het maximale uit onszelf en uit onze leerlingen halen. We vullen elkaar goed aan. Eric is wat strenger; ik ben wat liever. En Eric is beter in

12 | Pit - Beatrix College

het leggen van verbanden tussen verschillende delen van de stof; ik vind het daarentegen makkelijker om de inhoud te bespreken. Zo leer ik van Eric en hij van mij en houden we elkaar dus scherp.” “Een ander pluspunt is dat we een beter zicht hebben op wat er in de klas gebeurt als we de leerstof uitleggen”, gaat Judith verder. “Een van ons geeft les; de ander staat achter in de klas en observeert de leerlingen en geeft hen ook feedback over bijvoorbeeld het gebruik van hun telefoon of dat ze geen aantekeningen maken.”

Naast teamteaching zetten Judith en Eric ook een managementgame in tijdens de lessen. Eric: “Met dit spel laten we leerlingen zien wat je allemaal met M&O in de praktijk kunt. We verdeelden leerlingen in tien groepen; iedere groep leidde een onderneming. Leerlingen maakten beslissingen op verschillende gebieden zoals marketing, logistiek en personeel. Ze leerden bijvoorbeeld dat als je meer reclame maakt dat dat ook gevolgen heeft voor de productie. Dus als je het een verandert het consequenties heeft voor het andere. Daarnaast ondervonden leerlingen hoe het is om samen te werken zonder dat ze daarbij invloed hadden op de samenstelling van de groep. Ze zochten uit welke rol ze in de groep hadden en kwamen met zijn allen tot een goed eindresultaat. Dat laatste hield in dat leerlingen zoveel mogelijk winst maakten, hun beslissingen konden verantwoorden en evalueren en leerden samen te werken.”

Eric Geurts “Het grootste voordeel van teamteaching is dat Judith en ik veel beter afstemmen hoe de lessen eruit gaan zien en wie wat gaat doen. Hierdoor krijgen leerlingen één verhaal te horen.” “Leerlingen waren acht weken twee, drie lesuren per week bezig met de managementgame”, licht Judith toe. “Ze vonden het leuk, omdat het anders was dan de normale lessen. Ik zag dat leerlingen door het spel gemotiveerd raakten, fanatiek werden. Ik vraag me wel af wat de zwakkere leerlingen van het spel hebben meegekregen, omdat de betere leerlingen vaak de leiding namen. We gaan dan ook voor het komende schooljaar kijken hoe we gaming op kleinere schaal in kunnen zetten, zodat we nog meer alle leerlingen erbij kunnen betrekken.” Leerlingen speelden niet alleen het spel, maar moesten ook financiële verslaglegging daarvan doen in Excel. “Dat deden we niet voor niks”, zegt Eric. “Leerlingen krijgen in hun vervolgopleiding ook met dit programma te maken. Dan is het fijn als je op het Beatrix College er al mee hebt leren werken. De leerlingen maakten zich Excel in een paar weken tijd eigen en hadden daar ook plezier in.”

November 2016 |

13


Hoe scoort het onderwijs bij de leerlingen?

Vier jaar geleden haalde Marvin zijn havo-examen. Toch is hij nog steeds een graag geziene gast op het Beatrix College. Met zijn muziek fleurt hij feestjes voor onder anderen brugklassers, 5M en eindexamenkandidaten op.

Landelijk gemiddelde & Beatrix Co

Spiegel

llege

7,6 6,4 6,8 6,8 6,4 7,0 7,2 6,4 7,2 9,4 6,4 7,4

8,0 6,6 6,8 7,2 6,8 7,2 7,6 7,4 7,4 9,6 6,4 7,6

Oud-leerling

M Bron: LAKS-monitor 2016

Docenten Manieren en vormen van lesgeven Motivatie en uitdaging om te excell eren Gepersonaliseerd leren ICT-gebruik Toetsen Onderwijsv oorzieningen Facil iteiten Leefbaarheid en sfeer Plan van aanpak tegen pesten Inspraak op school Algemeen oordeel over school

Marvin in’t Groen

arvin is een rasentertainer. Hij maakt van elke dag een feestje. En dat doet hij graag mét en vóór anderen. “Op het Beatrix College heb ik de ruimte gekregen om hier daadwerkelijk iets mee te doen”, begint Marvin. “Zo heb ik verzoeknummers in een glazen huis op onder andere de kerstmarkt en in de aula gedraaid. Leerlingen doneerden geld voor hun verzoeknummer. Dat geld kwam ten goede aan 3FM Serious Request. Daarnaast heb ik in 2011 – in het kader van mijn profielwerkstuk – de lustrumdag voor medewerkers van het Beatrix College ingevuld. Met andere studenten heb ik een programma opgezet vergelijkbaar met Wie is de mol?.”

Respect

Jos Baijens

Docent Nederlands

Luie leerlingen? De leerlingen in Nederland zijn lui en ongemotiveerd. Dat stelde de OESO een paar maanden terug in een rapport. Heel Nederland beaamde dat, op een paar idealisten na. Leerlingen beamen het zelf: liever lui dan moe. En ze hebben gelijk. Darwin geeft ze gelijk: waarom ergens meer energie in stoppen als je niet weet of het je overleving helpt? Het is lastig te voorspellen of langer leren voor een toets de kans op een baan, een hoger inkomen of meer nageslacht vergroot. De sociale psychologie geeft ze gelijk: bij hun klasgenoten krijgen ze meer aanzien. Dat zijn hun peers, hun leeftijdgenoten waarmee ze straks de wereld

14 | Pit - Beatrix College

vorm gaan geven. Goede vrienden zijn in de toekomst zeker heel belangrijk. Sociaal kapitaal: daar heb je wat aan. De economen geven ze gelijk: waarom ergens te veel voor betalen? Optimalisatie heet dat: waarom meer leren als de opbrengst steeds minder stijgt? Ons schoolsysteem kweekt deze houding bovendien zelf: we conditioneren de leerlingen. Waarom nu leren als je daar niet meteen punten voor krijgt? Die toets komt pas zo veel later… En: “We gaan toch over?” Leerlingen zijn zo gek nog niet. Ik hou van ze en van hun relaxte houding: “Rustig aan hoor, meneer!” zeggen ze blij. En ze doen het uiteindelijk goed in een van de best presterende landen ter wereld. Wat willen we eigenlijk nog meer? Een kritische houding laten ze hiermee wel zien, ze kiezen zelf en proberen zelfstandig te zijn. Dus: lang leve de ‘luie’ leerling!

“Op het Beatrix College heb ik de dingen geleerd die ik had moeten leren”, gaat hij verder. “De grootste les die ik heb meegekregen is dat je elkaar respecteert, iemand in zijn waarde laat. Ik heb geleerd om zelf zaken aan te pakken, om mijn verantwoordelijkheid te nemen. Ook doorzie ik nu makkelijker welke rollen mensen hebben als ik met ze samenwerk en weet ik beter hoe ik daarmee om kan gaan. Dat komt doordat ik op het Beatrix College veel opdrachten met andere leerlingen heb gemaakt en iedere leerling zo zijn eigen rol had.”

“De grootste les die ik heb meegekregen is dat je elkaar respecteert, iemand in zijn waarde laat.”

Marvin draait op het Disco Brugpieperfeest van het Beatrix College

Erg wennen De overgang van de basisschool naar het Beatrix College kan Marvin zich nog als de dag van gisteren herinneren. “Ik moest heel erg wennen aan het Beatrix College: er werd meer zelfstandigheid van mij verwacht, de school was groter en het contact met docenten was afstandelijker. Ook werd ik door een aantal leerlingen in het begin gepest. Gelukkig kon ik daarvoor terecht bij mijn mentor Marij Boons. Mede door haar gesprekken en doordat ik van me afbeet, hield het pesten op een gegeven moment op.”

Toekomst Marvin is bezig met het laatste jaar van zijn opleiding International Media and Entertainment Management aan de NHTV University of Applied Sciences in Breda. Wat hij na deze opleiding gaat doen, weet hij nog niet precies. “Iets met radio, muziek en evenementen”, besluit hij.

November 2016 |

15


B Zelfstandig huiswerk maken of huiswerkbegeleiding door ouders?

Marij Boons Mentor brugklas havo/atheneum en docente Nederlands “Vaak overzien brugklassers hun huiswerk niet.”

Marij Boons – mentor van een brugklas havo/atheneum en

“Op de middelbare school leren kinderen op eigen benen te

docente Nederlands – raadt ouders van brugklassers aan hun

staan”, vertelt Martin Staats, vader van Thomas en Vincent.

kinderen goed te begeleiden bij hun huiswerk. “De overgang

“Daar hoort ook het maken van fouten bij. Daar leren ze

van de basisschool naar de middelbare school is groot”,

het meeste van. Daarom heb ik Thomas en Vincent zelf

zegt ze. “Vaak overzien brugklassers hun huiswerk niet.”

laten ontdekken hoe zij hun huiswerk aan kunnen pakken.”

Moeite met plannen

Thomas deed atheneum en studeert nu bedrijfseconomie aan de Tilburg University en Vincent heeft het afgelopen schooljaar zijn havo-diploma gehaald en is begonnen met de hbo-opleiding Oriëntaalse talen en communicatie.

“Vooral kinderen die weinig of geen huiswerk op de basisschool hebben gekregen, hebben er moeite mee om hun huiswerk te plannen”, gaat Marij verder. “Juist dan is het belangrijk dat ouders hun kind helpen en samen in Magister – waarin gegevens van leerlingen staan zoals hun aanwezigheid, cijfers, lesrooster en huiswerk – kijken wat het huiswerk is en hoe je dat het beste in kunt delen. Ouders en leerlingen kunnen daarbij gebruikmaken van het mentorboekje. Hierin geven we onder andere aan hoe leerlingen hun huiswerk aan kunnen pakken. Bijvoorbeeld: maak je huiswerk op de dag waarop je het opgekregen hebt, probeer al vóór het avondeten klaar te zijn, spaar niet alles op tot in het weekend en maak een goede planning waarbij je rekening houdt met je andere activiteiten.”

Stimuleren Ook heeft Marij de ervaring dat niet alle brugklassers de discipline hebben om hun huiswerk te maken. “Daarom is het van belang dat ouders hun kinderen hierin stimuleren. Dat kan door te vragen naar welk huiswerk je kind nog heeft, het maakwerk te controleren en het leerwerk te overhoren. Het kan zelfs helpen om de smartphone ‘af te pakken’, zodat je kind minder wordt afgeleid.”

Groot verschil Er is een groot verschil tussen hoe ouders hun kinderen helpen met hun huiswerk. “Een aantal ouders bemoeit zich niet met het huiswerk van hun kinderen, hoewel dat wel nodig is. Maar weinig kinderen weten namelijk meteen hoe ze goed met hun huiswerk om kunnen gaan. Daarnaast zitten enkele ouders er ‘bovenop’. Hen adviseer ik om wat meer afstand te nemen. Gelukkig tonen de meeste ouders belangstelling voor het huiswerk van hun kinderen en ondersteunen hen daarbij op de juiste manier.”

16 | Pit - Beatrix College

Geen huiswerkbegeleiding Martin: “Thomas heb ik niet hoeven te begeleiden bij zijn huiswerk. Hij vond het leuk om huiswerk te maken en haalde goede resultaten. Uiteraard informeerde ik wel met welke dingen hij op school bezig was en als hij vroeg of ik hem kon helpen met een werkstuk, dan deed ik dat.”

Meer begeleiding

Martin Staats Vader van Thomas en Vincent Staats en oud-voorzitter MR “Ik heb Thomas en Vincent zelf laten ontdekken hoe zij hun huiswerk aan kunnen pakken.”

Vincent had juist meer begeleiding nodig. “Hij was minder planmatig en gestructureerd. In het vierde leerjaar van het tweetalig atheneum had hij er moeite mee om verder in de toekomst te plannen. In eerste instantie wilde hij zelf uitzoeken hoe hij zijn huiswerk beter kon indelen. Later riep hij mijn hulp in. We hebben samen gekeken naar de stof die hij moest leren en hoe we dat konden verdelen. Ook hebben we een planning gemaakt. Toch bleven zijn resultaten achter. Daarom hebben mijn vrouw en ik samen met hem gekeken welke andere maatregelen we moesten nemen. In overleg met de school is hij naar de havo en de huiswerkbegeleiding gegaan. Dat is een goede keuze geweest: Vincent hoefde niet meer op zijn tenen te lopen en voordat hij ging sporten, had hij zijn huiswerk af.”

Aanleiding zoeken Martin geeft andere ouders mee te praten met hun kind – op een manier die bij hem of haar past – over het huiswerk. “Zoek zelf naar aanleidingen om hierover in gesprek met je kind te gaan en om hierin bij te sturen.”

November 2016 |

17


onderbouw Even voorstellen Beste ouder(s)/verzorger(s), Hoewel ik de meesten van jullie al tijdens de verschillende ouderavonden heb ontmoet, wil ik mij graag ook hier voorstellen. Mijn naam is Tom Heijnen en ik ben sinds augustus 2016 de nieuwe leshuisdirecteur van de onderbouw. Mijn loopbaan heeft mij van autobandenbedrijf en Rockacademie naar docent geschiedenis en maatschappijleer gebracht. Dertien jaar geleden begonnen als stagiaire ben ik via het teamleiderschap van 3 vmbo-tl nu in mijn huidige functie terechtgekomen. Ik zie veel mooie uitdagingen in het werken met een fantastische groep collega’s en leerlingen. Ik heb er veel zin in! Tom Heijnen

Trixweek 2016: de leukste goede start! Alle nieuwe brugklassers starten hun schooltijd op het Beatrix College met de Trixweek. Met als doel om elkaar en de school snel beter te leren kennen. De Trixweek bestaat uit vier septemberdagen vol mentorlessen, kennismakingsspellen en leuke activiteiten. De brugklassers hebben gezwommen, geklommen, geyeld en gespeeld. Ze pimpten T-shirts en schilderden posters. De leerlingen werkten veel samen, zodat klassen snel groepen werden. Van de in de Trixweek opgedane ervaringen profiteren de leerlingen en wij nu nog dagelijks!

Les huizen bovenbouw

Onderwijsproject Keuzeleren 2017 Het onderwijsproject Keuzeleren, tussen de voorjaarsen de meivakantie van 2017, bereidt leerlingen zo goed mogelijk voor op het vervolgonderwijs en de maatschappij.

We bieden leerlingen van 3 en 4 havo en 3, 4 en 5 atheneum uitdagender en motiverender onderwijs, dat goed aansluit bij het hoger onderwijs. Er zijn reguliere lessen, hoorcolleges, werkcolleges en projecturen. Leerlingen kunnen zelf kiezen om meer lesuren van een vak te volgen waarin ze niet zo goed zijn en minder uren van een vak waarin ze wel goed zijn. Ze hebben dus een grote invloed op hun eigen leerproces. Dat houdt ook in dat ze leren reflecteren en kritisch te denken.

Tweetalig atheneum (TTA) TTA-leerlingen volgen in het vijfde en zesde leerjaar het IB (International Baccalaureate) English A: Language and Literature Programme en bereiken hiermee het taalniveau van een hoogopgeleide ‘near native speaker’. De eerste lichting TTA-leerlingen heeft in mei van dit jaar het IB-examen gedaan met zeer goede resultaten: zij behoren tot de top 10 van Nederland! Op 23 september vond de feestelijke uitreiking van de certificaten plaats. Wij zijn bijzonder trots op de door de leerlingen behaalde resultaten en wensen hun veel succes met hun vervolgopleiding!

Periodeoverzicht

Keuzes maken

De onderbouw werkt met ingang van dit schooljaar met periodeoverzichten.

In december 2015 begon ik met hardlopen en inmiddels ben ik Nederlands kampioen op de 3.000 meter.

Vier keer per jaar ontvangen onze leerlingen een overzicht van de leerstof die we gaan behandelen en toetsen. Op deze manier geven we hun meer eigen regie over hun leerproces. Ook voor u als ouder is zo’n overzicht interessant. Want daar waar de ene leerling zelfstandig studeert, heeft de andere leerling hulp van school en ouders nodig. Maakt u zich zorgen over de studieaanpak van uw kind? Aarzel dan niet om contact op te nemen met de mentor.

Ik train zo’n vijf keer per week. Ondertussen wil ik ook mijn middelbare school tot een goed einde brengen. Daarom moet ik keuzes maken zoals goed vooruit plannen en af en toe een training laten schieten. Daardoor kan ik zelfs in drukke periodes – bijvoorbeeld tijdens toetsweken – mijn sport op hoog niveau blijven beoefenen. Van de keuzes die ik nu leer maken, profiteer is straks ook tijdens mijn vervolgstudie.

info vmbo-tl & 5M

Lean coaching

Binnen de afdeling vmbo-tl maken coaches gebruik van de Lean -systematiek: ze coachen leerlingen op basis van gesprekken en reflectie.

Doordat de leerling zijn eigen doelen formuleert – zoals volhouden, afspraken maken en een mening durven geven – ontwikkelt hij zich maximaal.

We maken gebruik van een app die inzichtelijk maakt welke weg de leerling aflegt naar zijn gestelde doelen. Leerlingen ontvangen individuele taken (bijvoorbeeld: “Geef je telefoon een half uur aan je ouders als je studeert”) en groepsopdrachten en krijgen zo prikkels om zich verder te ontplooien. Vier vaardigheden zijn belangrijk in het proces: vertrouwen, vasthoudendheid, controle en uitdaging. Uiteindelijk is het doel om de leerling meer eigenaar van zijn eigen ontwikkeling te maken, en vooral dat de leerling als ‘persoon’ groeit.

Kennismakingsdag 3 vmbo-tl Leerlingen van 3 vmbo-tl konden elkaar en de docenten beter leren kennen tijdens de kennismakingsdag begin september. Leerlingen werkten samen aan opdrachten en spellen. Zo was er een fotoquiz waarbij leerlingen – aan de hand van jeugdfoto’s van docenten – moesten aangeven welke docent op welke foto stond. Ook deden leerlingen mee aan sportieve opdrachten waarmee ze konden laten zien welke klas de snelste of sterkste was. Ze moesten bijvoorbeeld van groot naar klein of van jong naar oud gaan staan.

Genieten van de ontwikkeling van leerlingen De buitenlandse reizen zijn voor veel leerlingen hét hoogtepunt van hun Beatrix-carrière.

Een week vol passie, lef en avontuur. Los van ouders: zelfstandigheid, vrijheid en verantwoordelijkheid bereiken ongekende hoogtes in onder andere Barcelona, Kaprun of Lissabon. Trots zijn wij op de volwassen houding van onze leerlingen: ze zijn relaxed, komen op tijd en luisteren goed. Ze tonen een groot aanpassingsvermogen: met gemak gaan ze in gesprek met de plaatselijke bevolking.

Trixtheater 2017 Op 6 en 7 april 2017 vindt het Trixtheater plaats in de theaterzaal van Factorium Podiumkunsten. Tijdens het Trixtheater smelten alle factoren van theater samen tot één geweldig geheel. Leerlingen en medewerkers musiceren, zingen, dansen en acteren. De deelnemers studeren hun act onder begeleiding van docenten van onze school in. Docenten wiens hart, naast het onderwijs, klopt voor het theater. In het voorjaar informeren we u over het bestellen van de entreekaarten. We ontmoeten u graag in april in het Trixtheater!

Openheid, respect en enthousiasme zorgden al snel voor een goede sfeer. Door samen te werken, initiatief te tonen en zich een klein beetje kwetsbaar op te durven stellen, hebben de leerlingen en coaches elkaar beter leren kennen.

Luuk Maas (6TTA2)

18 | Pit - Beatrix College

November 2016 |

19


A

genda Beatrix College

november 2016 t/m maart 2017

Vakanties

Kerstvakantie Voorjaarsvakantie 4tta Graduation ZIEN DOEN BELEVEN Groot Beatrix Dictee Brussel 3tta Excursie Aken/Lille 3ha Music Event: examen(school)concert Kerstviering Bioscoopbezoek 3ha 4tta internationale maatschappelijke stage Little Victorians 1tta OPEN DAG Aanmelding nieuwe leerlingen Sneeuwweek Engeland uitwisseling 3tta Discovering Shakespeare 2tta Schrijversdag 3ha

Activiteiten

26 december 2016 t/m 6 januari 2017 24 februari t/m 3 maart 2017

8 november 2016 12 november 2016 10.00 -14.00 uur 15 november 2016 17 november 2016 13 december 2016 16 december 2016 19.30 uur 23 december 2016 januari 2017 26 januari 2017 6 of 7 februari 2017 18 februari 2017 10.00 -15.00 uur 7 en 9 maart 2017 15.00 - 21.00 uur 10 t/m 16 maart 2017 12 t/m 17 maart 2017 13, 14 of 15 maart 2017 21 maart 2017

Ouderavonden

Onderbouw Tl en 5M Bovenbouw

Alle klassen

Resonancegroepen Klas 3tta

22 november 2016 17 januari 2017

19.30 uur 19.30 uur

Klas 3 5M (pakketkeuze) Resonancegroepen Klas 3tl (pakketkeuze) Klas 2tl (pakketkeuze) Klas 4tl (potentiĂŤle zakkers)

8 november 2016 29 november 2016 17 januari 2017 31 januari 2017 14 februari 2017

19.00 uur 19.30 uur 19.30 uur 19.30 uur 19.30 uur

Resonancegroepen Klas 3a en 3h (profielkeuze)

29 november 2016 17 januari 2017

19.30 uur 19.30 uur

Alle afdelingen: 10-minuten ouderavond Alle klassen: thema-avond ouderraad

6 december 2016 en 14 maart 2017 28 maart 2017 19.30 uur

Pit nr. 3  

Het halfjaarlijkse magazine van het Beatrix College met nieuws en achtergrondinformatie.