Issuu on Google+

KULTURË

Tel: +355 42 42 09 90 Cel: +355 68 20 61 561, Sms: +355 68 20 67 991 E-mail: info@vitrina.edu.al: Website: www.vitrina.edu.al Adresa 2: Kampusi Universitar “Vitrina” Autostrada Tirane-Durres, prane City-Park, Tiranë.

GJISTRIMET

K FILLUAR!

GAZETË E PËRDITSHME E SHTUNË, 03.11.2012, NR-102 I BOTIMIT

RE

E AN

Sh.L.P Vitrina zhvillon për të dytin vit rradhazi praktikat mësimore në Turqi. (Edirne, Stamboll, Samsun) Praktika do të zgjasë 21 ditë me një tarifë 500 Euro. Grupi i pare do të niset më 05.Korrik.2012 Regjistrimet kanë filluar! Për më shumë informacion: Adresa 1: Tiranë, Bulevardi Dëshmorët e Kombit pas Kryesisë së Kuvendit.

SHKOLLA E LARTE PRIV ATE

Znj. Meri Lalaj e ftuar në Sh.L.U.P “Vitrina”

Në vazhdën e aktiviteteve që organizohen në ambjentet e Sh.L.U.P “Vitrina” u zhvillua promovimi i librit : Monografi, “Atdhetari Feim Bej-Zavalani”. E ftuar për të promovuar këtë libër ishte Znj. Meri Lalaj, njëkohësisht poete dhe përkthyese e veprave me tematika nga më të ndryshmet. Ky takim u mundësua nga Unioni i Krijuesve dhe Artistëve, më datë 02.11.2012, ora 11.00 në kuadër të 100-vjetorit të pavarsië. Përfaqësuesja e Fondacionit “Banka e Ideve” Znj.Kozeta Zavalani e falenderoi të ftuarën për mirëseardhjen dhe i uron suksese në botimin e librave të tjerë. Zv.Rektori i Sh.L.U.P “Vitrina” Dr.Teki Kurti theksoi se ky takim ka rëndësinë e tij pasi sjell në kujtesë historinë e burrave shqiptarë ndonëse të lënë në harresë. Gjithashtu, për auditorin bëri një përshkrim të biografisë të ftuarës dhe një prezantim të shkurtër rreth Kampusit “Vitrina”. Znj. Lalaj u shpreh se ishte një kënaqësi e vecantë që librin e saj monografik e promovoi në Sh.L.U.P “Vitrina”. Në fillim ajo tregoi se cila ishte shtysa që nisi të shkruajë këtë libër për atdhetarin e shquar Feim Bej Zavalanin. Gjithashtu, tha se brezi ynë është i cunguar ndaj historisë së vendit. Gjatë fjalës së saj tregoi për fëmijërinë, kohën kur heroi Zanalani u takua me vëllezërit Farshëri etj. Nuk la pa përmendur vështërsitë dhe problematikat e ndryshme ku personazhi kryesor i veprës jetoi në manastir. Gjithashtu, ajo foli për historinë e clirimit të Shqipërisë së bashku me figurat e tjera të shquara apo kohën kur u vendos gjuha shqipe si gjuhë amtare. Autorja shpjegoi me detaje për të gjithë jetën e figurës së shquar Feim Bej Zavalanit deri në momentin e mbylljes së jetës së tij. Në këtë takim ishte e pranishme dhe stërmbesa e Z. Feim Bej Zavalani, Znj. Nezi Kazani Alizoti. Në përfundim të takimit të ftuarës iu dhurua një shportë me produkte shqiptare. Gjithashtu, autoria dhuroi disa libra për biblotekën e Sh.L.U.P “Vitrina. Nga: E.Lusha

Rëndësia e Shpalljes së Pavarësisë - Peshkaqeni balenë nën një varkë, besojeni është foto e vërtetë - Tregti e rrallë, 1 pjepër 10 mijë dollarë - Shën Maria shfaqet në trungun e një peme, pelegrinazh në New York - E pa besueshme, në Meksikë zihet një Zanë e gjallë - Fëmija Indigo krijon zjarr vetëm me trurin e saj, mjekët në dilemë

Adresa: Autostrada: Tiranë - Durrës, Prane: “City-Park” Kampusi Universitar “Vitrina”, e-mail: banka_ideve@yahoo.com, web: www.banka-ideve.com


2

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

E SHTUNË, 03 NËNTOR 2012

BANKA E IDEVE

Fëmija Indigo krijon zjarr vetëm me trurin e saj, mjekët në dilemë

Është vetëm 11-vjeçe dhe i ka vënë si mjekët po ashtu dhe shkencëtarët me shpatulla pas muri!Rasti i një vajze 11-vjeçe nga qyteti Binh Tan, të cilën prindërit kanë deklaruar se ajo pas konsultimeve të shumta me mjekët rezultoi fëmijë me Aftësi Mbinatyrore/Gjeni ka befasuar gjithkënd. Prindërit e saj deklarojnë se veç aftësive të saj mbinaty-

rore ajo ka dhe një veti të zhvilluar, asaj të vënies së zjarrit vetëm me anë të fuqisë së trurit, gjë kjo që ka befasuar specialistët. Sipas shumë njohës të fushës, vajza i përket kategorisë së fëmijëve Indigo dhe se këta fëmijë shquhen për Aftësitë e tyre Mbinatyrore, madje kjo vajzë u shkakton zjarr çdo sendi që ajo vë në.Aftësitë, bëmat dhe pa-

mundësia për të shpjeguar këto dukuri të kësaj 11-vjeçareje, nga ana e mjekëve dhe specialistëve, ka i falur asaj një buzm promovimi në mediat e vendit. 11-vjeçarja jeton në Vietnam, aftësitë e saj tashmë po bëjnë xhiron e botës. Elona Gjelaj Për më tepër: www.banka-ideve.com

Në kuadër të 100 vjetorit të Pavarësisë, Fondacioni "Banka e Ideve" në bashkëpunim me Fondacionin "Tradita Popullore", organizojnë së shpejti në ambjentet e Kampusit Universitar "Vitrina", Ekspozitën e Fotografisë dhe të Veshjeve Popullore me temë “100 Vjet Shtet, Mijëra Vite Identitet“

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE


E SHTUNË, 03 NËNTOR 2012

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE 3

BANKA E IDEVE

Shën Maria shfaqet në trungun e një peme, pelegrinazh në New York Nje pelegrinazh i vertete dhe i qarte i besimtareve te krishtere qe duan te adhurojne dhe te luten perpara nje peme bilboa, sepse pikerisht ne trungun e saj u shfaq Zonja Guadalupe, shenjtorja mbrojtese e Meksikes. Shen Maria madje edhe kishte folur me besimtaret. Duke patur parasysh pjesemarrjen e madhe te besimtareve, policia ta shperndante te gjithe turmen perreth zones se re te kultit. Ne kembet e Shen Maries besimtaret lane qirinj, lule dhe imazhe fetare. Elona Gjelaj

E pa besueshme, në Meksikë zihet një Zanë e gjallë

Edhe pse mund t’ju duket e çuditshme akoma edhe sot e gjithë ditën shumë njerëz besojnë në Zanat e bukura. E pa besueshme por e vërtet, një i ri nga Meksika u bë i pasur brenda një nate, pasi ai pohoi se ka zënë një Zanë të vërtet e cila është e gjallë.Bëhet fjalë për të riun Jose Maldonado, Një i ri i pa papunë, me profesion teknik ndërtimi. Ai, tek po qëndronte i ulur në një vend të bukur, pa një zanë që po fluturonte pranë tij dhe menjëherë u vërsul për ta kapur. Ia arrti BANKA E IDEVE

qëllimit, ai mundi ta ‘burgosë’ Zanën e bukur me një vazo qelqi, formal. Më t’u bërë i ditur ky lajmë, menjëherë shtëpinë e tij e vizituan mbi 3000 njerëz për të parë Zanën e Bukur të zënë rob. Shtëpia e të riut, ndodhet në një nga lagjet më të varfra të qytetit dhe më të lënë pas dore. Pamja e bukuroshes Zanë, i ngjan asaj të një kukulle shumë të bukur, të izoluar me mjeshtëri në fundin e një vazoje.Pas atij ‘lumi’ të madh njerëzish të cilët vizituan dhe BANKA E IDEVE

vazhdojnë të vizitojnë shtëpinë djaloshit, shumë komshinjtë të tij, filluan të shfrytëzojnë duke nxjerr banak të vegjël të mbushur plotë me fotografi të Zanës së vogël, dhe gjithë farë soj tjetër produktesh, vetëm e vetëm për të fituar ndonjë grosh. Edhe pse djaloshi, nuk ka vendosur ndonjë tarifë shitjeje karshi këtij fenomeni të çuditshëm, ai nuk e ka refuzuar faktin se të gjithë shitësit e tjerë ambulant ndodhen në oborrin e shtëpisë së tij. Elona Gjelaj Për më tepër: www.banka-ideve.com

BANKA E IDEVE


4

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

E SHTUNË, 03 NËNTOR 2012

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

Peshkaqeni balenë nën një varkë, besojeni është foto e vërtetë Nje imazh kaq spektakolar qe detyron aktivistet e WildAid, organizates me baze ne San Francisko qe merret me speciet e kafsheve ne rrezik, te mbroje autentitetin e saj. Tek kjo fotografi duket nje peshkaqen balene ne ujerat e Isla Mujeres, Kankun, Meksike. Kafsha u kap ne foto nga fotografi Shawn Heinrichs per WildAid pikerisht poshte nje varke me grup vullnetaresh te angazhuar ne monitorimin e kolonive te peshkaqeneve balene ne detin e Karaibeve. Elona Gjelaj

Tregti e rrallë, 1 pjepër 10 mijë dollarë E qujanë Yubari king, por ajo që e bën veçanërisht special këtë pjepër, është çmimi i tij. Është pjepri më i shtrenjtë në botë dhe kush e ka provuar flet për një tul të butë dhe të ëmbël, përveçse një forme perfekte. Një pasuri e vërtetë për kultivuesit eYubari, banorë japonezë në qytetin e Hokaido.“Është e vërtetë ka raste që fitojmë 10 ose 20 mijë dollarë një çift pjeprash, por kjëto shitje janë të veçanta dhe blerësit e tyre janë të gatshëm të paguajnë çfarëdo shifre”, shprehet kultivuesi i kësaj bime Hideyuki Toyota. Më tej ai sqaron se këta pjepra lahen disa herë në ditë, dhe se të gjithë banorët mbjellin pjepra të tillë madje këmbejnë edhe farat me njëri tjetrin. Mësohet se para se të dalin në shitje, pjeprat që shiten zakonisht çift, i nënshtrohen një përzgjedhje rigoroze pasi nëse nuk plotësojnë disa cilësi nuk e marrin etiketën Yubari. Elona Gjelaj

Për më tepër: www.banka-ideve.com

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE


E SHTUNË, 03 NËNTOR 2012

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE 5

BANKA E IDEVE

BANKA E IDEVE

Rëndësia e Shpalljes së Pavarësisë

Shpallja e Pavarësisë ishte një akt me rëndësi jetike për popullin shqiptar. Ajo, nga njëra anë, mbylli një epokë të tërë luftërash e përpjekjesh shekullore për të hequr qafe zgjedhën e huaj, për të ruajtur tërësinë territoriale të atdheut e për të formuar shtetin e lirë kombëtar shqiptar duke kurorëzuar veprën e Rilindjes dhe, nga ana tjetër, hapi një epokë të re, një epokë luftërash e përpjekjesh të tjera për ta mbrojtur pavarësinë e fituar nga rreziqet e jashtme e të brendshme, për të siguruar bashkimin kombëtar të gjymtuar rëndë dhe për të vendosur rendin demokratik. Ngritja e flamurit kombëtar në Vlorë përfaqësonte fitoren e përbashkët të të gjitha trevave shqiptare prej Rrafshit të Dukagjinit në veri e deri në Çamëri në jug, prej brigjeve të Adriatikut e të Jonit në perëndim e deri në fushat e Kosovës, të Tetovës, në pellgun e Shkupit, në luginën e Preshevës e të Kumanovës, në lindje. Këto treva, duke marrë pjesë gjallërisht me pushkë e me penë në lëvizjen për çlirimin kombëtar, vunë gurë në themelet e pavarësisë shqiptare, i çimentuan ato me gjakun e bijve më të mirë dhe i hapën rrugën formimit të shtetit shqiptar. Kuvendi i Vlorës e shpalli pavarësinë në emër të të gjithë shqiptarëve, të të gjitha trevave shqiptare, që dërguan përfaqësuesit e tyre në të. Ai e trajtoi Shqipërinë një e të pandarë. Edhe qeveria shqiptare e Ismail Qemalit doli në rrafshin ndërkombëtar si përfaqësuese e gjithë popullsisë shqiptare dhe e të gjitha tokave shqiptare, edhe pse një pjesë e madhe e tyre ishte e pushtuar nga ushtritë e shteteve ballBANKA E IDEVE

kanike. Edhe deklaratat e notat e protestës, që kjo qeveri u dërgoi shteteve ballkanike e komandave të tyre ushtarake, në të cilat kërkoi largimin e menjëhershëm të forcave të huaja ushtarake nga trojet e pushtuara shqiptare dhe kthimin e tyre Shqipërisë, u bënë në emër të Asamblesë Kombëtare që përfaqësonte të gjitha trojet e banuara nga shqiptarët. Me Aktin e 28 Nëntorit 1912 sanksionohej e drejta e pamohueshme historike e kombit shqiptar për të qenë i bashkuar, i lirë e i pavarur në trojet e veta, krahas popujve të tjerë të Gadishullit Ballkanik. Kjo ishte një e drejtë që buronte nga qenia e tij si popull me gjuhën, me kulturën, me individualitetin e me historinë e vet, e drejtë e fituar me mundime e sakrifica të panumërta në llogoret e luftës, e drejtë që i takonte për ndihmesën e vyer në dëbimin nga Ballkani të sunduesve të huaj osmanë. Kuvendi i Vlorës hodhi themelet e shtetit të ri sovran shqiptar. Për ta siguruar një fitore të tillë popullit shqiptar iu desh të bënte një luftë të gjatë kundër sundimtarëve osmanë dhe synimeve grabitqare të fuqive të huaja. Një varg rrethanash të brendshme e të jashtme kanë bërë që këto lëvizje të mos arrinin dot objektivin. Por në çdo etapë ato kanë vënë në provë forcat materiale e morale të popullit shqiptar, kanë pasuruar përvojën e traditat e tij luftarake dhe kanë krijuar premisat për zhvillimin e mëtejshëm të luftës. Në shek. XIX e në fillim të shek. XX kjo luftë u zhvillua mbi baza të reja shoqërore e politike dhe mori karakter të ndërgjegjshëm kombëtar. Shpallja e autonomisë nga Lidhja e Prizrenit dhe ajo e Pavarësisë nga Kuvendi i Vlorës më 1912 janë dy hallkat themelore në zinxhirin e ngjarjeve të lëvizjes kombëtare, të lidhura organikisht ndërmjet tyre si shprehje e vullnetit popullor dhe si pasojë e drejtpërdrejtë e përfundim logjik i luftës çlirimtare. Por, Shpallja e Pavarësisë shqiptare ishte në të njëjtën kohë një etapë më e lartë, e përcaktuar nga zhvillimi progresiv i lëvizjes dhe nga rrethanat ndërkombëtare. Në Gadishullin Ballkanik Shqipëria, sikurse Maqedonia, ishte vendi që u çliBANKA E IDEVE

rua i fundit nga sundimi i sulltanëve osmanë, në një kohë kur popujt e tjerë fqinjë kishin, kush më shumë e kush më pak, dhjetëra vjet që bënin jetë shtetërore të pavarur. Kjo vonesë u shkaktua nga faktorë ekonomikë, shoqërorë e politikë, të brendshëm e të jashtëm, që vepruan ndërsjelltas mbi Lëvizjen Kombëtare Shqiptare dhe përcaktuan ritmet e zhvillimit të saj. Prapambetja ekonomike e shoqërore e vendit ishte padyshim një faktor që vonoi rritjen e forcave organizuese e drejtuese të lëvizjes kombëtare e si pasojë e vështirësoi dhe e vonoi Shpalljen e Pavarësisë. Megjithatë, edhe pse Shqipëria ishte një vend i vogël e mbi të rëndonte zgjedha e një perandorie të madhe, një faktor themelor që e vonoi për dhjetëra vjet pavarësinë shqiptare ishte ai i jashtëm. Populli shqiptar ka qenë gjatë gjithë lëvizjes për çlirimin kombëtar i vetëm, pa ndihmën e jashtme e pa aleatë. Për më tepër, shtetet ballkanike fqinje, të cilat të parat patën siguruar pavarësinë, luftuan me të gjitha mjetet, duke filluar nga presionet diplomatike e duke mbaruar edhe me ndërhyrje të armatosura, kundër Lëvizjes Kombëtare Shqiptare, e cila për nga qëllimet e saj ishte në kundërshtim me planet e tyre të skllavërimit ekonomik e politik dhe të copëtimit të Shqipërisë. Edhe Fuqitë e Mëdha, të cilat, gjatë gjithë shek. XIX patën përkrahur popujt e krishterë të Ballkanit (serbët, grekët, rumunët e bullgarët) të formonin shtetet e tyre të pavarura, për një kohë të gjatë, mbajtën një qëndrim mospërfillës ndaj çështjes shqiptare. Në këtë qëndrim pati ndikimin e vet edhe fakti që shqiptarët, të ndarë në tri fe (edhe pse i bashkonte një ndërgjegje e vetme kombëtare), me një shumicë zotëruese myslimane, shiheshin nga Evropa e sidomos nga Rusia e krishtere si një popull i huaj me to dhe më i afërt me turqit myslimanë. Jo vetëm Rusia, por edhe shtetet e tjera evropiane nuk qenë shkëputur ende në atë periudhë nga konceptet e vjetra teokratike për kombin, edhe pse perandorive shumëkombëshe teokratike po u vinte fundi. Në këto kushte, lufta Për më tepër: www.banka-ideve.com

BANKA E IDEVE


Gazeta 102