Issuu on Google+

‫‪www.awene.com‬‬ ‫بردنه‌وه‌ له‌یه‌كێتی خه‌ونی‌‬ ‫ده‌سه‌اڵت له‌بیر گۆڕان ده‌باته‌وه‌‬ ‫»» ‪3‬‬ ‫ده‌زگا ئه‌منیه‌كان دۆسیه‌كه‌ی ده‌گۆڕن‬

‫ورده‌كاری‌ كوژرانی‌ گه‌نجه‌كه‌ی‌ یه‌كێتی‬ ‫له‌هه‌ولێر‬

‫‪17‬‬ ‫‪912‬‬ ‫»»»»‬

‫ژمار‌ه (‪)397‬‬ ‫سێشەممە ‪2013/10/1‬‬

‫ی سیاسیی‌ گشتییه‬ ‫رۆژنامه‌یه‌ك ‌‬ ‫کۆمپانیای ئاوێنه‌ ده‌ریده‌کات‬

‫گه‌وره‌ترین ئاواتم گه‌ڕانه‌وه‌ی ‌ه بۆ قوتابخانه‌‬

‫سه‌ناو (هیوا)‬ ‫له‌ملمالنێی‌ ژیان‌و مه‌رگدا‬

‫»» ‪17‬‬

‫ریکالم‬

‫الیه‌ن ‌ه توركمانه‌كان‬

‫"پارتی كاری‌ بۆ ده‌رچواندنی‌ لیستێكی‌‬ ‫توركمانی‌ كردوه‌"‬

‫‪17‬‬ ‫‪512‬‬ ‫»»»»‬

‫"له‌حزوری‌ مام جه‌اللدا هه‌ندێك شت به‌هێرۆخان‬ ‫نه‌ده‌وترا‪ ،‬به‌اڵم ئێستا به‌ئاشكرا ره‌خنه‌ی‌ لێده‌گیرێت"‬ ‫هێ����رۆ ئیبراهی����م ئه‌حم����ه‌د ده‌س����ت بێس����ه‌روبه‌ره‌یه‌و جۆره‌ كه‌س����انێكت‬ ‫له‌كاركێش����انه‌وه‌ی‌ خۆی‌ له‌پۆس����تی‌ داناو‌ه هه‌رچیه‌ك بكه‌ن به‌خشراون"‪.‬‬ ‫به‌پێ����ی‌ ئ����ه‌م س����ه‌رچاوه‌یه‌ "ئه‌مه‌‬ ‫لێپرسراوێتی‌ مه‌ڵبه‌ندی‌ ‪1‬ی‌ سلێمانی‌‬ ‫(ی‪.‬ن‪.‬ك) راگه‌یاند‪ ،‬س����ه‌رچاوه‌یه‌كی له‌كاتێكدای����ه‌ كه‌ پێش����تر له‌حزوری‌‬ ‫ئاگاداریش ده‌ڵێت "پێش����تر له‌حزوری‌ مام جه‌اللدا هه‌ندێك ش����ت نه‌ده‌وترا‬ ‫مام جه‌الل����دا هه‌ندێك ش����ت به‌هێرۆ ب����ه‌و خانمه‌‪ ،‬ب����ه‌اڵم ل����ه‌دوای‌ غیابی‌‬ ‫خان نه‌ده‌وترا‪ ،‬به‌اڵم ئێستا به‌ئاشكرا مام جه‌الل خه‌ڵك به‌ئاش����كرا ره‌خنه‌‬ ‫ده‌گرێت‌و قس����ه‌ده‌كات‌و هێرۆخانیش‬ ‫ره‌خنه‌ی‌ لێده‌گیرێت"‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ ،‬س����لێمانی‌‪ :‬سه‌رچاوه‌یه‌كی‌ له‌نامه‌ی‌ ده‌ست له‌كاركێشانه‌وه‌كه‌یدا‬ ‫ئ����اگادار به‌ئاوێن����ه‌ی‌ راگه‌یان����د كه‌ ده‌ڵێت به‌داخ����ه‌وه‌ كه‌ نه‌متوانی جێی‬ ‫له‌كاركێش����انه‌وه‌كه‌ی‌ ره‌زامه‌ندی زۆربه‌تانبم"‪.‬‬ ‫""ده‌س����ت‬ ‫س����ه‌رچاوه‌كه‌ وت����ی‌ "چوار س����اڵ‌‬ ‫هێ����رۆ خ����ان به‌فش����اری‌ كادرو بنكه‌‬ ‫جه‌ماوه‌ریه‌ك����ه‌ی‌ یه‌كێتی‌ بو‪ ،‬چونكه‌ له‌مه‌وبه‌ر‪ ،‬كه‌ هێرۆ خان به‌مه‌به‌ستی‌‬ ‫ی مه‌ڵبه‌ند بوژان����ه‌وه‌ی‌ یه‌كێت����ی‌ له‌س����لێمانی‌‬ ‫له‌كۆبون����ه‌وه‌ی‌ ئه‌نجومه‌ن���� ‌‬ ‫له‌هه‌فته‌ی‌ رابردودا‪ ،‬به‌ڕه‌سمی‌ داوای‌ لێپرس����راوێتی‌ مه‌ڵبه‌ن����دی‌ یه‌ك����ی‌‬ ‫ده‌ستله‌كاركێش����انه‌وه‌ی‌ لێك����راوه‌و پێس����پێردرا‪ ،‬ده‌س����ه‌اڵتێكی‌ زۆری‌‬ ‫پێیانوتوه‌ ده‌س����ت له‌كاربكێشه‌ره‌وه‌‪ ،‬درای����ه‌‌و كه‌س به‌ب����ێ‌ ره‌زامه‌ندی‌ ئه‌و‬ ‫ی نه‌یده‌توان����ی په‌نجه‌ ب����كات به‌ئاودا‪،‬‬ ‫چونك����ه‌ له‌هه‌ڵبژاردندا له‌س����لێمان ‌‬ ‫یه‌كێتی‌ شكستی‌ هێناو مه‌ڵبه‌نده‌كه‌شت به‌اڵم ئه‌نجامه‌كه‌ی‌ پێچه‌وانه‌ كه‌وته‌وه‌‪،‬‬

‫یه‌كێتی‌ له‌بری‌ بوژاندنه‌وه‌ زیاتر به‌ره‌و‬ ‫داخوران رۆی"‪.‬‬ ‫وتیشی‌ "ئه‌م خانمه‌ توانای‌ وتاردانی‌‬ ‫له‌به‌رده‌م جه‌ماوه‌ردا الوازبو‪ ،‬له‌هه‌مو‬ ‫ئه‌و ماوه‌ی����ه‌ی‌ لێپرس����راوی‌ مه‌ڵبه‌ند‬ ‫ب����وه‌‪ ،‬دوج����ار وت����اری‌ داوه‌‪ ،‬هه‌ردو‬ ‫جاره‌كه‌ سه‌ركه‌وتو نه‌بوه‌‪ ،‬به‌تایبه‌تی‌‬ ‫له‌هه‌ڵمه‌ت����ی‌ هه‌ڵبژاردندا كه‌ له‌پاركی‌‬ ‫ئازادی‌ باس����ی‌ تاڵه‌بانی‌ كرد روبه‌روی‌‬ ‫ره‌خنه‌یه‌كی‌ زۆر بۆوه‌"‪.‬‬ ‫س����ه‌رچاوه‌كه‌ی‌ ئاوێن����ه‌ ب����ڕوای‌‬ ‫وای����ه‌ یه‌كێك ل����ه‌و ره‌خن����ه‌ زۆرانه‌ی‌‬ ‫ك����ه‌ روب����ه‌روی‌ هێرۆخ����ان بوه‌ته‌وه‌‪،‬‬ ‫به‌تایبه‌تی‌ له‌دوای‌ شكس����تی‌ یه‌كێتی‌‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردندا‪" ،‬شاردنه‌وه‌ی‌ مام جه‌الل‬ ‫بوه‌‪ ،‬چونكه‌ ش����اردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و پیاوه‌‬ ‫له‌جێگره‌كان����ی‌‌و ئه‌ندامانی‌ مه‌كته‌بی‌‬ ‫سیاس����یی‌‌و دۆس����ته‌كانی‌ یه‌كێك بو‬ ‫هێرۆ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د‬ ‫له‌هه‌ڵه‌ گه‌وره‌كان"‪.‬‬

‫یەکێتی ئەیگۆڕێت؟‬

‫»» ‪12‬‬

‫ئه‌و ئۆتۆمبێالنه‌ ‌ی له‌هه‌ولێر‬ ‫ته‌قێنرانه‌وه‌‪ ،‬له‌كه‌ركوكه‌و‌ه هاتون‬ ‫ئه‌و ئۆتۆمبیالن���ه‌ی‌ له‌ته‌قینه‌وه‌كانی‌ بانگه‌شه‌ی‌ هه‌ڵبژانی‌ ‪21‬ی‌ ئه‌یلولدا‪،‬‬ ‫هه‌ولێ���ردا به‌كارهات���ون پێش چه‌ند به‌ج���ل‌و به‌رگ���ی‌ س���ه‌ربازی‌‌و ئااڵ ‌‬ ‫ی‬ ‫رۆژێك له‌رێگای‌ كه‌ركوكه‌وه‌ هاتونه‌ته‌ الیه‌نێك���ی‌ دیارك���راوه‌وه‌ له‌بازگه‌ی‌‬ ‫ن���او هه‌ولێ���ره‌وه‌‪ ،‬ئه‌م���ه‌ش به‌هۆی‌ هه‌ولێر چوبێتنه‌ ژوره‌وه‌"‪.‬‬ ‫به‌پێ���ی‌ زانیاریی���ه‌كان‪ ،‬ژم���اره‌ی‌‬ ‫كامێرای‌ بازگه‌كانه‌وه‌ زانراوه‌‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ ،‬هه‌ولێ���ر‪ :‬به‌پێ���ی‌ ئ���ه‌و ئه‌وانه‌ی‌ كرده‌وه‌ تیرۆریس���تیه‌كه‌یان‬ ‫زانیاریانه‌ی‌ ده‌س���ت ئاوێنه‌ كه‌وتون ئه‌نجام���دا ‪ 6‬كه‌س بون‪" ،‬پێده‌چێت‬ ‫ی "مینی‌ زۆرینه‌یان ع���ه‌ره‌ب بن"‪ ،‬به‌اڵم ته‌نها‬ ‫ئه‌و دو ئۆتۆمبیل���ه‌ له‌جۆر ‌‬ ‫پ���اس ب���ون‪ ،‬پێده‌چێ���ت له‌كات���ی‌ دوانیان ده‌ناس���رێنه‌وه‌و له‌ئێس���تادا‬

‫له‌به‌رده‌س���ت هێزه‌كانی‌ ئاسایشن بۆ‬ ‫لێكۆڵینه‌وه‌‪.‬‬ ‫به‌پێی‌ زانیاریه‌كانیش مه‌به‌س���تی‌‬ ‫ئه‌وانه‌ی‌ هێرشیان كردوه‌ ئازادكردنی‌‬ ‫یه‌كێ���ك له‌ئه‌میره‌كان���ی‌ ده‌وڵه‌ت���ی‌‬ ‫ئیسالمی‌ عێراقه‌ كه‌ له‌ناو ئاسایشی‌‬ ‫گشتی‌ هه‌ولێردا زیندانی‌ كراوه‌‪.‬‬

‫»»‬

‫فۆتۆ‪ :‬ئاوێنه‌‬

‫سه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬ده‌سه‌اڵت به‌ده‌نگی‌ زۆرو كورسی‌ زۆر نییه‌‬

‫پارت ‌ی له‌هه‌ولێر ساخته‌كار ‌ی كردوه‌‬ ‫ی‬ ‫ی مه‌كته‌ب ‌‬ ‫ی پی���ر‌ه ئه‌ندام��� ‌‬ ‫س���ه‌عد ‌‬ ‫ی یه‌كێتی‌ ئاماژه‌ به‌و‌ه ده‌كات ك ‌ه‬ ‫سیاس ‌‬ ‫ی زۆرو كورسی‌ زۆر‬ ‫ده‌س���ه‌اڵت به‌ده‌نگ ‌‬ ‫ی‬ ‫نییه‌‪ ،‬له‌دێگه‌ڵ ‌ه به‌والو‌ه ك ‌ه س���نور ‌‬ ‫ی ده‌س���ه‌اڵته‌‪ ،‬ئه‌و‬ ‫یه‌كێتیی���ه‌ یه‌كێت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌هه‌ولێر س���اخته‌كار ‌‬ ‫ده‌ڵێت "پارت ‌‬ ‫كردوه‌"‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ ،‬هه‌ولێ���ر‪ :‬س���ه‌عدی‌ پیر‌ه‬ ‫له‌گفتوگۆیه‌ك���ی‌ تایب���ه‌ت به‌ئاوێن���ه‌دا‬ ‫ی‬ ‫ی له‌ئه‌لبیس���ه‌كه‌ ‌‬ ‫رایگه‌یاند ك ‌ه "ئه‌وه‌ ‌‬ ‫سلێمانی‌ كرا‪ ،‬له‌هه‌ولێریش ئه‌وه‌ كراوه‌‪،‬‬ ‫ی له‌س���ه‌ر نه‌كراوه‌"‪،‬‬ ‫به‌اڵم هه‌اڵو هۆریا ‌‬ ‫ئه‌و وتی‌ "ئێم ‌ه ره‌خنه‌مان هه‌بو له‌سه‌ر‬ ‫ی‬ ‫هه‌ندێك سندوق‪ ،‬ئه‌و سندوقان ‌ه جارێك ‌‬ ‫ی‬ ‫تریش ژماردرانه‌وه‌‪ ،‬هه‌ندێكیان ده‌نگ ‌‬

‫ی كاندی���د كۆكرابونه‌وه‌‪،‬‬ ‫كیان‌و ده‌نگ ‌‬ ‫ی‬ ‫ك��� ‌ه ده‌كات ‌ه دوب���اره‌‪ ،‬له‌وانه‌یه‌ ئه‌وه‌ ‌‬ ‫هه‌ڵس���ابێت ب���ه‌م كار‌ه نه‌یزانیبێ���ت‪،‬‬ ‫ی ئه‌گه‌ر گرتت ئه‌زم‪،‬‬ ‫له‌وانه‌ش��� ‌ه وتبێت ‌‬ ‫ئه‌گه‌ر نه‌تگرت دزم‪ ،‬ئه‌وانه‌ش له‌هه‌ولێر‬ ‫هه‌بون"‪.‬‬ ‫پی���ر‌ه ئام���اژه‌ ب���ه‌وه‌ش ده‌كات‬ ‫ك��� ‌ه "جیابون���ه‌وه‌و ئینش���یقاق له‌ناو‬ ‫ی كوردی‌ ش���تێكی‌ ته‌قلیدیه‌‪،‬‬ ‫بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی كه‌ جیابونه‌ته‌وه‌ دواجار‬ ‫به‌اڵم ئه‌وانه‌ ‌‬ ‫سه‌رنه‌كه‌وتون"‪.‬‬ ‫سه‌باره‌ت به‌سه‌ركه‌وتنی‌ نه‌وشیروان‬ ‫ی‬ ‫ی دوباره‌كردنه‌وه‌ ‌‬ ‫مس���ته‌فاو ئه‌گ���ه‌ر ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌الی���ه‌ن به‌ره���ه‌م س���اڵحه‌وه‌‪ ،‬وت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی نه‌وش���یروان مه‌سه‌له‌یه‌ك ‌‬ ‫"مه‌سه‌ل ‌ه ‌‬

‫تره‌‪ ،‬نه‌وشیروان مس���ته‌فا نه‌وشیروان‬ ‫مس���ته‌فایه‌‪ ،‬كاك به‌رهه‌می���ش كاك‬ ‫به‌رهه‌م���ه‌‪ ،‬بۆی���ه‌ من ته‌س���ه‌ورناكه‌م‬ ‫ی لێكردبێته‌وه‌و‬ ‫كاك به‌ره���ه‌م نه‌بی���ر ‌‬ ‫نه‌جیاش ده‌بێته‌وه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌وه‌ی‌ كاك‬ ‫ی‬ ‫دكتۆر به‌رهه‌م باڵویكرده‌و‌ه شوێنه‌ك ‌ه ‌‬ ‫ێ‬ ‫ی نو ‌‬ ‫هه‌و نه‌بو‪ ،‬خۆزگه‌ له‌كوردس���تان ‌‬ ‫باڵویبكردبایه‌وه‌"‪.‬‬ ‫پی���ر‌ه ئاماژ‌ه ب���ه‌وه‌ش ده‌كات ك ‌ه‬ ‫"یه‌كێت���ی‌‌و گۆڕان كه‌ له‌ئه‌س���ڵدا یه‌ك‬ ‫قاعی���ده‌ن‪ 43 ،‬كورس���ییان هێن���اوه‌و‬ ‫ی زیاتر‌ه‬ ‫ی پارت ‌‬ ‫ی كورس���یه‌كان ‌‬ ‫له‌ژمار‌ه ‌‬ ‫ك ‌ه ‪38‬كورسی هێناوه‌"‪.‬‬

‫»»‬

‫‪4‬‬

‫‪20‬‬

‫به‌رپرسێكی‌ یه‌كێتی‌‪ :‬پێشبینی‌ ده‌زگای‌ وته‌بێژی‌ یه‌كێتی‌‪ :‬ئه‌نجامه‌كان ‌ی‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كه‌مان ‪ 23‬كورسی‌ كورتی‌ هێنا هه‌ڵبژاردن گرفتی‌ گشتی بۆ دروستكردوین‬ ‫ئه‌نجام���ه‌ خراپه‌كان���ی‌ یه‌كێت���ی‌ ل���ه‌ده‌زگای‌ هه‌ڵبژاردن���ی‌ حزبه‌كه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫په‌رله‌مانیه‌ك���ه‌ی‌ هه‌یه‌و به‌ئاوێن���ه‌ی‌ راگه‌یاند‪" ،‬ئێمه‌‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردن���ه‌‬ ‫كوردستاندا‪ ،‬ناكۆكی‌ توندی‌ له‌ئاستی‌ ده‌زگایه‌ك���ی‌ فاش���لی‌ هه‌ڵبژاردنمان‬ ‫ناوخۆیی‌ ئه‌و حزبه‌دا دروستكردوه‌و هه‌یه‌‪ ،‬ناكرێت له‌س���ه‌ده‌ی‌ بیس���ت‌و‬ ‫یه‌كت���ری‌ یه‌ك���داو له‌ن���او حزبێكی‌ سۆش���یال‬ ‫سه‌ریكێش���اوه‌ته‌‬ ‫تۆمه‌تباركردن‪ ،‬به‌رپرس���ێكی‌ بااڵی‌ دیموكرات���دا‪ ،‬به‌رپرس���ی ده‌زگای‌‬ ‫یه‌كێتیش پێیوایه‌ پێشبینی‌ به‌رپرسی‌ هه‌ڵب���ژاردن‪ ،‬ك���ه‌ هێ���رۆ ئیبراهیم‬ ‫ده‌زگای‌ هه‌ڵبژاردن���ی‌ حزبه‌كه‌ی‌ ‪ 23‬ئه‌حم���ه‌د له‌پش���تیه‌تی‌‪ ،‬پیاوێك���ی‌‬ ‫نارۆشنبیر بێت"‪.‬‬ ‫كورسی‌ كورتی‌ هێناوه‌‪.‬‬ ‫ئ���ه‌و س���ه‌رچاوه‌یه‌ پاس���او ب���ۆ‬ ‫ئاوێنه‌‪ ،‬س���لێمانی‌‪ :‬س���ه‌رچاوه‌كی‌‬ ‫به‌رپرس���ی‌ ناو یه‌كێتی‌ كه‌ نه‌یویست ره‌خنه‌كانی‌ ده‌هێنێت���ه‌وه‌و ده‌ڵێت‪،‬‬ ‫ی "ئه‌و ژمارانه‌ی‌ له‌الیه‌ن به‌رپرسه‌كانی‌‬ ‫ناوی‌ بهێنرێ���ت‪ ،‬ره‌خن���ه‌ی‌ توند ‌‬ ‫ ‬ ‫ناونیشان‪ :‬سلێمانی گه‌ڕه‌کی شۆڕش‪ -‬به‌رامبه‌ر ئاماده‌یی شۆڕشی کوڕان‬

‫ده‌زگای‌ هه‌ڵبژاردنی‌ الیه‌نه‌كانی‌ تره‌وه‌‬ ‫ئاشكراكران‪ ،‬له‌كۆتایدا كورسیه‌ك یان‬ ‫دو كورسی‌ جیاواز بو‪ ،‬به‌اڵم ئه‌وه‌ی‌‬ ‫ئێمه‌ ‪ 23‬كورسی‌ جیاوازی‌ هه‌بو"‪.‬‬ ‫ره‌خنه‌ی‌ ئه‌و به‌رپرسه‌ له‌دوای‌ ئه‌وه‌‬ ‫دێت كه‌ پێش���تر به‌رپرسی‌ ده‌زگای‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی‌ یه‌كێت���ی‌ نیش���تمانی‌‬ ‫كوردس���تان رایگه‌یان���د‪" ،‬یه‌كێت���ی‌‬ ‫‪ 40‬ب���ۆ ‪ 43‬كورس���ی‌ ده‌هێنێ���ت"‪،‬‬ ‫س���ه‌رچاوه‌كه‌ش ئ���ه‌م لێدوان���ه‌ی‌‬ ‫به‌رپرس���ی‌ ده‌زگای‌ هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ به‌‬ ‫"ئه‌وپه‌ڕی‌ بێزانیاری" وه‌سفده‌كات‪.‬‬

‫ته‌له‌فۆن‪ 3201274 :‬‬

‫وته‌بێ���ژی‌ مه‌كته‌بی‌ سیاس���یی‌ یه‌كێت ‌ی‬ ‫ئاماژه‌ به‌وه‌ ده‌كات كه‌ ئه‌و ئه‌نجامانه‌ی‌‬ ‫به‌ده‌س���تهاتون به‌دڵی‌ كه‌س���مان نیه‌‌و‬ ‫به‌وهۆیه‌ش���ه‌وه‌ گرفت���ی‌ گش���تیمان بۆ‬ ‫دروستبوه‌‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ ،‬س���لێمانی‌‪ :‬ئ���ازاد جوندیانی‌‬ ‫وته‌بێژی‌ ره‌س���می‌ مه‌كته‌بی‌ سیاس���یی‌‬ ‫یه‌كێتی‌ نیش���تمانی‌ كوردستان بێئاگایی‌‬ ‫خۆی‌ له‌وه‌ نیش���انده‌دات كه‌ ئه‌نجومه‌نی‌‬ ‫ناوه‌ن���د یاداش���تێكی‌ ئاماده‌ك���ردوه‌ بۆ‬ ‫لێپێچین���ه‌وه‌ ل���ه‌و كه‌س���انه‌ی‌ هۆكاری‌‬ ‫س���ه‌ره‌كی‌ بون له‌و "ئه‌نجامه‌ خراپانه‌"ی‌‬

‫یه‌كێت���ی‌ له‌دوایی���ن هه‌ڵبژاردن���دا‬ ‫به‌ده‌ستیهێناوه‌‪.‬‬ ‫ئه‌و به‌ئاوێنه‌ی‌ راگه‌یاند‪" ،‬ش���ه‌ممه‌ی‌‬ ‫داهات���و كۆبون���ه‌وه‌ی‌ ئه‌نجومه‌ن���ی‌‬ ‫س���ه‌ركردایه‌تی‌ ده‌كرێ���ت‌و یه‌كێكی���ش‬ ‫له‌ئه‌جێنداكان���ی‌ ئ���ه‌و كۆبونه‌وه‌ی���ه‌‬ ‫تاوتوێكردنی‌ ئه‌نجامی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كانه‌‪،‬‬ ‫یه‌كێت���ی‌ ده‌یه‌وێ���ت پێداچونه‌وه‌ بكات‌و‬ ‫به‌رنامه‌یه‌كی‌ نوێ‌ بۆ هه‌ڵس���انه‌وه‌یه‌كی‌‬ ‫تازه‌ دابڕێژێت"‪.‬‬ ‫جوندیان���ی‌ نه‌یش���ارده‌وه‌ كه‌ "به‌هۆی‌‬ ‫ئه‌نجامه‌كان���ه‌وه‌ گرفتی‌ گش���تیمان بۆ‬

‫دروس���تبوه‌‪ ،‬ئه‌وی���ش ئه‌وه‌ی���ه‌ كه‌ ئه‌و‬ ‫ئه‌نجامانه‌ شایسته‌ی‌ یه‌كێتی‌ نیه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئه‌مه‌ ئی���راده‌ی‌ ده‌نگده‌رانه‌و ئێمه‌ رێزی‌‬ ‫لێده‌گرین"‪.‬‬ ‫به‌پێی‌ ئه‌نجام���ه‌ به‌راییه‌كان‪ ،‬یه‌كێتی‌‬ ‫نیشتمانی‌ كوردستان له‌هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ی‌‬ ‫‪21‬ی‌ ئه‌یل���ول‪ ،‬به‌بردن���ه‌وه‌ی‌ ‪323867‬‬ ‫ده‌نگ پل���ه‌ی‌ دوه‌می‌ ریزبه‌ن���دی‌ هێزه‌‬ ‫سیاس���یه‌كانی‌ هه‌رێم���ی‌ كوردس���تانی‌‬ ‫له‌ده‌س���تداو ئه‌م���ه‌ش نیگه‌ران���ی‌‬ ‫س���ه‌ركردایه‌تی‌‌و بنكه‌ جه‌ماوه‌رییه‌كه‌ی‌‬ ‫ئه‌و حزبه‌ی‌ لێكه‌وته‌وه‌‪.‬‬

‫ تیراژ‪4500 :‬‬ ‫کۆمپانیای باڵڤ پەیک ئاوێنە دابەش دەکات نرخی ‪ 1000‬دینار‬


‫‪2‬‬

‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌مم ‌ه ‪2013/10/1‬‬

‫خانم ‌ه تاقانه‌كه‌ ‌ی ناو مه‌كته‌ب ‌ی سیاسیی‌ یه‌كێتی‌ پاشه‌كش ‌ه ده‌كات‬

‫ئاوێنه‌ی رووداوه‌کان‬

‫"شاردنه‌وه‌ی‌ مام جه‌الل له‌جێگره‌كانی‌‌و مه‌كته‌بی‌ سیاسیی‌‌و دۆسته‌كانی‌‪ ،‬هه‌ڵه‌یه‌كی‌ گه‌وره‌ بو"‬

‫ فۆتۆ‪ :‬ئاوێنه‌‬ ‫هێرۆ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د‬

‫ریکالم‬

‫ئا‪ :‬ئاوێنه‌‬ ‫هێرۆ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د كه‌ دوای‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنی‌ ‪2009‬ی‌ په‌رله‌مانی‌‬ ‫كوردستان لێپرسراوێتی‌ مه‌ڵبه‌ندی‌‬ ‫‪1‬ی‌ سلێمانی‌ (ی‪.‬ن‪.‬ك) ی‬ ‫له‌ئه‌ستۆگرت‪ ،‬شه‌وی‌ رابردو‬ ‫پاش تێپه‌ڕینی‌ هه‌فته‌یه‌ك به‌سه‌ر‬ ‫هه‌ڵبژاردنی‌ ‪2013‬ی‌ په‌رله‌ماندا‪،‬‬ ‫ده‌ست له‌كاركێشانه‌وه‌ی‌ خۆی‌‬ ‫له‌و پۆسته‌ راگه‌یاند‪ ،‬ئه‌و ده‌ڵێت‬ ‫"به‌داخه‌وه‌ پاش ئه‌وه‌ی كه‌‬ ‫نه‌متوانی جێی ره‌زامه‌ندی زۆربه‌تان‬ ‫بم‪ ،‬بڕیارمدا بگه‌ڕێمه‌وه‌ مه‌كته‌بی‬ ‫سیاسی‌"‪ ،‬سه‌رچاوه‌یه‌كی ئاگاداریش‬ ‫ده‌ڵێت "هۆكارو مه‌به‌ستی‌ ده‌ست‬ ‫له‌كاركێشانه‌وه‌ی‌ هێرۆخان زیاد‬ ‫له‌راڤه‌و شیكارییه‌كی‌ بۆ ده‌كرێت"‪.‬‬ ‫م���اوه‌ی‌ ده‌ رۆژه‌ ریتمی‌ روداوه‌كانی‌‬ ‫كوردس���تان خێ���ران‪ ،‬روداو ب���ه‌دوا ‌‬ ‫ی‬ ‫روداودا دێ���ن‌و خێ���را ئه‌وانه‌ی‌ پێش‬ ‫خۆیان كۆن ده‌كه‌ن‪ ،‬هێش���تا ژماره‌ی‌‬ ‫ده‌نگه‌كان ئاشكرا نه‌كرابون كه‌ ته‌ق‌و‬ ‫تۆق‌و كێش���ه‌ی‌ ئه‌لبیسه‌كه‌ی‌ سلێمانی‌‬ ‫س���یحری‌ هه‌ڵبژاردن���ی‌ له‌بیر خه‌ڵك‬ ‫برده‌وه‌‪ ،‬ب���ه‌دوای‌ ئه‌وه‌ش���دا زرمه‌ی‌‬ ‫ته‌قینه‌وه‌كان���ی‌ هه‌ولێ���ری‌ پایته‌خت‬ ‫هه‌مو س���ه‌رنجه‌كانی‌ به‌ره‌و الی‌ خۆی‌‬ ‫به‌كێش كرد‪ ،‬هێشتا ئه‌و ته‌قینه‌وانه‌ش‬ ‫له‌بی���ری‌ خه‌ڵك���دا ده‌نگدانه‌وه‌ی���ان‬ ‫ماب���و‪ ،‬كه‌ هێ���رۆ ئیبراهی���م ئه‌حمه‌د‬ ‫به‌ده‌س���ت له‌كاركێشانه‌وه‌ی‌ له‌پۆستی‌‬ ‫لێپرس���راوێتی‌ مه‌ڵبه‌ندی‌ س���لێمانی‌‪،‬‬ ‫گرنگ���ی‌‌و بایه‌خ���ی‌ هه‌واڵه‌كانی‌ تری‌‬ ‫كاڵكرده‌وه‌‪.‬‬

‫هێرۆ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د چوار س���اڵ‌‬ ‫له‌مه‌وبه‌ر‪ ،‬لێپرسراوێتی‌ مه‌ڵبه‌ندی‌ ‪‌ 1‬‬ ‫ی‬ ‫سلێمانی‌ پێس���پێردرا‪ ،‬كه‌ تا ئه‌وكات‬ ‫به‌بڕبڕه‌ی‌ پش���تی‌ یه‌كێتی‌ نیشتمانی‌‬ ‫كوردس���تان داده‌نرا‪ ،‬ئه‌وده‌مه‌ كه‌ ئه‌و‬ ‫بو به‌لێپرس���راوی‌ مه‌ڵبه‌ن���د‪ ،‬یه‌كێتی‌‬ ‫له‌س���لێمانی‌ ب���اری‌ كه‌وتب���وه‌ لێژی‌‪،‬‬ ‫به‌تایبه‌ت���ی‌ ك���ه‌ چه‌ندین له‌و س���یما‬ ‫دیاران���ه‌ی‌ نوێنه‌رایه‌تی‌ س���لێمانیان‬ ‫ده‌ك���رد له‌یه‌كێت���ی‌ جیاببون���ه‌وه‌‪.‬‬ ‫هێرۆخ���ان كه‌ تا ئ���ه‌و رۆژگاره‌ جگه‌‬ ‫له‌بونی‌ به‌په‌رله‌مانتار له‌خولی‌ یه‌كه‌می‌‬ ‫په‌رله‌ماندا‪ ،‬هیچ پۆس���تێكی‌ حیزبی‌‌و‬ ‫حكومی‌ له‌ئه‌س���تۆ نه‌گرتبوو‪ ،‬ئه‌و به‌و‬ ‫ئومێ���ده‌ ه���ات كه‌ به‌س���ود وه‌رگرتن‬ ‫له‌ن���اوو ناوبانگی‌ خێزانه‌ك���ه‌ی‌ باری‌‬ ‫خراپی‌ یه‌كێتی‌ راس���تبكاته‌وه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫پاش چوار ساڵ‌ ئه‌نجامه‌كه‌ی‌ پێچه‌وانه‌‬ ‫كه‌وته‌وه‌‌و یه‌كێتی‌ زیاتر پوكایه‌وه‌‪.‬‬ ‫سه‌رچاوه‌یه‌كی‌ ئاگادار ئاماژه‌ به‌وه‌‬ ‫ده‌كات ك���ه‌ "هێرۆخان به‌مه‌به‌س���تی‌‬ ‫بوژان���ه‌وه‌ی‌ یه‌كێت���ی‌ له‌س���لێمانی‌‬ ‫ده‌س���ه‌اڵتێكی‌ زۆری‌ درابویه‌‪ ،‬زۆربه‌ی‌‬ ‫ئامڕازو كه‌ره‌س���ه‌كانی‌ ده‌سه‌اڵتدارێتی‌‬ ‫له‌به‌رده‌ستدا بو هه‌ر له‌پاره‌وه‌ بگره‌ تا‬ ‫ده‌گات به‌ئاسایش‌و زانیاری‌‌و دژه‌تیرۆر‪،‬‬ ‫به‌اڵم یه‌كێتی‌ له‌ب���ری‌ بوژاندنه‌وه‌ رۆژ‬ ‫به‌رۆژ به‌ره‌و داخوران رۆی"‪.‬‬ ‫س���ه‌رچاوه‌ ئاگاداره‌ك���ه‌ جه‌غ���ت‬ ‫له‌وه‌ ده‌كاته‌وه‌ كه‌ "س���ه‌رباری‌ ئه‌وه‌ی‌‬ ‫هێرۆخان له‌ده‌ست له‌كاركێشانه‌وه‌كه‌یدا‬ ‫ئاماژه‌ی‌ به‌وه‌ ك���ردوه‌ كه‌ حكومه‌تی‌‬ ‫هه‌رێم له‌زۆر حاڵه‌تدا هاوكاری‌ ئه‌ویان‬ ‫نه‌كردوه‌‪ ،‬به‌اڵم هه‌ر به‌دوای‌ وه‌رگرتنی‌‬ ‫لێپرس���راوێتی‌ مه‌ڵبه‌ندی‌ سلێمانیدا‪،‬‬ ‫ده‌س���ه‌اڵتی‌ دیاریكردن���ی‌ پۆس���ته‌‬ ‫حكوم���ی‌‌و حیزبییه‌كان له‌س���لێمانیدا‬ ‫به‌ده‌س���ت لێپرس���راوی‌ مه‌ڵبه‌ند بوه‌‌و‬ ‫ه���ه‌ر ئه‌ویش زۆرێ���ك له‌به‌رپرس���ه‌‬ ‫حكومییه‌كانی‌ ناو ش���اری‌ س���لێمانی‌‬ ‫دیاریكردوه‌ ه���ه‌ر له‌پارێزگاره‌وه‌ بگره‌‬ ‫تا ده‌گات به‌به‌ڕێوه‌به‌ره‌ گشتییه‌كانی‌‬ ‫په‌روه‌رده‌و هاتوچۆو شاره‌وانی‌‌و كه‌س‬ ‫به‌بێ‌ ره‌زامه‌ندی‌ ئه‌و نه‌یتوانیوه‌ په‌نجه‌‬ ‫بكات به‌ئاودا"‪.‬‬ ‫هێ���رۆ ئیبراهی���م ئه‌حم���ه‌د ك���ه‌‬ ‫هاوس���ه‌ری‌ تاڵه‌بانی‌‌و كچ���ی‌ یه‌كێك‬ ‫رۆش���نبیره‌‬ ‫له‌سیاس���ه‌تمه‌دارو‬ ‫ناوداره‌كان���ی‌ كوردس���تانه‌‌و ئاره‌زوی‌‬ ‫هه‌ره‌ په‌سه‌ندكراوی‌ "جگه‌ره‌كێشانه‌"‪،‬‬ ‫هه‌رچه‌نده‌ زۆرترین ده‌نگی‌ به‌شداربوانی‌‬ ‫كۆنگره‌ی‌ سێهه‌می‌ به‌ده‌ستده‌هێنا بۆ‬ ‫چونه‌ س���ه‌ركردایه‌تییه‌وه‌‌و پاشان بوه‌‬ ‫"تاقانه‌" له‌مه‌كته‌بی‌ سیاس���یدا‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ل���ه‌دوای‌ نه‌خۆش���كه‌وتنی‌ تاڵه‌بانی‌‌و‬ ‫درێژه‌كێشانی‌ نه‌خۆشییه‌كه‌ی‌و پاشان‬ ‫به‌هۆی‌ شكستی‌ ئه‌مجاره‌ی‌ یه‌كێتیه‌وه‌‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردنی‌ په‌رله‌مانی‌ كوردستاندا‪،‬‬ ‫وه‌ك س���ه‌رچاوه‌ ئاگاداره‌ك���ه‌ ده‌ڵێت‬ ‫" ئیت���ر ئه‌و پێگه‌ به‌هێ���زه‌ی‌ جارانی‌‬ ‫نابێت"‪ .‬‬ ‫سه‌رچاوه‌كه‌ ئه‌وه‌ش به‌دور ده‌زانێت‬ ‫كه‌ ئه‌م ده‌س���ت له‌كاركێش���انه‌وه‌یه‌ی‌‬ ‫هێ���رۆ خ���ان په‌یوه‌ندی‌ به‌گه‌ش���تی‌‬ ‫هه‌فته‌ی‌ راب���ردوی‌ ئ���ه‌وه‌وه‌ بێت بۆ‬ ‫ئێ���ران‌و وت���ی‌‪" ،‬به‌فش���اری‌ كادرو‬ ‫بنك���ه‌ جه‌ماوه‌ریه‌ك���ه‌ی‌ یه‌كێتی‌ بو‪،‬‬ ‫چونك���ه‌ له‌كۆبونه‌وه‌كانی‌ ئه‌نجومه‌نی‌‬ ‫مه‌ڵبه‌ن���د ل���ه‌هه‌فته‌ی‌ راب���ردودا‪ ،‬به‬ ‫‌ڕه‌سمی‌ داوای‌ ده‌ستله‌كاركێشانه‌وه‌ی‌‬ ‫لێك���راوه‌و پێیانوت���وه‌ مه‌ڵبه‌نده‌كه‌ت‬ ‫بێسه‌روبه‌ره‌یه‌و جۆره‌ كه‌سانێكت داناوه‌‬ ‫هه‌رچیه‌ك بكه‌ن‪ ،‬به‌خشراون‪ ،‬پێشتر‬ ‫له‌حزوری‌ مام جه‌اللدا هه‌ندێك ش���ت‬ ‫نه‌ده‌وترا به‌و خانمه‌‪ ،‬به‌اڵم له‌دوای‌ مام‬ ‫جه‌الل خه‌ڵك به‌ئاش���كرا قسه‌ده‌كات‌و‬ ‫له‌نامه‌ی‌ ده‌ست له‌كاركێشانه‌وه‌كه‌شیدا‬ ‫به‌ئاشكراو راشكاوی‌ ده‌ڵێت "به‌داخه‌وه‌‬ ‫پاش ئ���ه‌وه‌ی ك���ه‌ نه‌متوان���ی جێی‬ ‫ره‌زامه‌ن���دی زۆربه‌تانبم‪ ،‬بۆیه‌ بڕیارمدا‬ ‫بگه‌ڕێمه‌وه‌ مه‌كته‌بی سیاسی‌و ئه‌ركی‬ ‫كارك���ردن له‌مه‌ڵبه‌ندی س���لێمانی بۆ‬ ‫كه‌سانی تر جێبێڵم"‪.‬‬ ‫هه‌رچه‌ن���ده‌ س���ه‌رچاوه‌كه‌ ئام���اژه‌‬ ‫به‌بای���ه‌خ‌و گرنگیپێدان���ی‌ ئێرانی���ش‬ ‫به‌زۆنی‌ س���ه‌وز ده‌كات‪ ،‬كه‌ سنورێكی‌‬ ‫دورودرێژی‌ له‌گه‌ڵ‌ ��ۆماری‌ ئیس�ل�امی‌‬ ‫ئێران���دا هه‌ی���ه‌‌و له‌پێن���اوی‌ راگرتنی‌‬ ‫ئارام���ی‌ ئه‌م ناوچه‌یه‌ش���دا گوش���ار‬ ‫ده‌خاته‌ سه‌ر هه‌مو كه‌سایه‌تی‌‌و هێزه‌‬ ‫بااڵده‌سته‌كان‪.‬‬ ‫هه‌روه‌ها ئه‌وه‌ش���ی‌ ره‌تكرده‌وه‌ كه‌‬ ‫هێرۆخ���ان مه‌به‌س���تی‌ له‌وازهێنان���ی‌‬ ‫لێپرس���راوێتی‌ مه‌ڵبه‌ن���د‌و ئاماژه‌دانی‌‬ ‫ب���ه‌وه‌ی‌ ده‌چێته‌ مه‌كته‌ب سیاس���ی‌‪،‬‬

‫ئازاد جوندیانی‌‪:‬‬ ‫رێز له‌ئیراده‌ی‌‬ ‫هێرۆخان ده‌گرین‬ ‫له‌باره‌ی‌ ده‌ستله‌كاركێش���انه‌وه‌ی‌‬ ‫هێ���رۆ ئیبراهی���م ئه‌حم���ه‌د‪ ،‬ئازاد‬ ‫جوندیان���ی‌ وته‌بێ���ژی‌ یه‌كێت���ی‌‬ ‫رایگه‌یان���د‪" ،‬ئێم���ه‌ له‌مه‌كته‌ب���ی‌‬ ‫سیاس���یی‌ رێز له‌ئیراده‌ی‌ هێرۆخان‬ ‫ده‌گری���ن‌و وه‌ك خۆش���ی‌ ده‌ڵێ���ت‬ ‫له‌م���ه‌ودوا وه‌ك ئه‌ندامێك���ی‌‬ ‫مه‌كته‌بی‌ سیاس���یی‌ هه‌ر ئه‌ركێكی‌‬ ‫پێبسپێردرێت جێبه‌جێی ده‌كات"‪.‬‬ ‫س���ه‌باره‌ت‬ ‫جوندیان���ی‌‬ ‫به‌جێگرتن���ه‌وه‌ی‌ ئه‌وی���ش‪ ،‬وت���ی‌‬ ‫"مه‌كته‌بی‌ رێكخس���تن پێش���نیار‬ ‫ده‌كات كه‌س���ێك جێگ���ه‌ی‌ ناوبراو‬ ‫بگرێته‌وه‌و پاش���ان دێت���ه‌ به‌رده‌م‬ ‫مه‌كته‌بی‌ سیاسی‪ ،‬به‌پێی‌ په‌یڕه‌ویش‬ ‫به‌رپرس���ی‌ مه‌ڵبه‌ن���د نابێت پله‌ی‌‬ ‫له‌ئه‌ندام���ی‌ س���ه‌ركردایه‌تی‌ به‌ره‌و‬ ‫خوارتر بێت"‪.‬‬ ‫وته‌بێ���ژی‌ مه‌كته‌بی‌ سیاس���یی‌‬ ‫یه‌كێتی‌ ئاماژه‌ به‌وه‌ ده‌كات كه‌ ئه‌و‬ ‫ئه‌نجامانه‌ی‌ به‌ده‌س���تهاتون به‌دڵی‌‬ ‫كه‌سمان نیه‌‌و به‌وهۆیه‌شه‌وه‌ گرفتی‌‬ ‫گشتیمان بۆ دروستبوه‌‪.‬‬ ‫به‌پێ���ی‌ زانیارییه‌كان���ی‌ ئاوێنه‌‪،‬‬ ‫ئه‌نجومه‌ن���ی‌ ناوه‌ن���د پڕۆژه‌یه‌كی‌‬ ‫ئاماده‌كردوه‌ ب���ۆ لێپێچینه‌وه‌ له‌و‬ ‫كه‌س���انه‌ی‌ ه���ۆكاری‌ س���ه‌ره‌كی‌‬ ‫ب���ون ل���ه‌و "ئه‌نجام���ه‌ خراپانه‌"ی‌‬ ‫یه‌كێت���ی‌ له‌دوای���ن هه‌ڵبژاردن���دا‬ ‫به‌ده‌ستیهێناوه‌‪.‬‬ ‫له‌وباره‌ی���ه‌وه‌ ئ���ازاد جندیان���ی‌‬ ‫وته‌بێژی‌ ره‌سمی‌ مه‌كته‌بی‌ سیاسیی‌‬ ‫یه‌كێت���ی‌ نیش���تمانی‌ كوردس���تان‬ ‫بێئاگایی‌ خ���ۆی‌ له‌و مه‌له‌س���ه‌یه‌‬ ‫نیش���انداو به‌ئاوێن���ه‌ی‌ راگه‌یاند‪،‬‬ ‫"ش���ه‌ممه‌ی‌ داهات���و كۆبون���ه‌وه‌ی‌‬ ‫ئه‌نجومه‌نی‌ سه‌ركردایه‌تی‌ ده‌كرێت‌و‬ ‫یه‌كێكی���ش له‌ئه‌جێنداكان���ی‌ ئه‌و‬ ‫كۆبونه‌وه‌یه‌ تاوتوێكردنی‌ ئه‌نجامی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كانه‌‪ ،‬یه‌كێتی‌ ده‌یه‌وێت‬ ‫چێداچونه‌وه‌ ب���كات‌و به‌رنامه‌یه‌كی‌‬ ‫ن���وێ‌ ب���ۆ هه‌ڵس���انه‌وه‌یه‌كی‌ تازه‌‬ ‫دابڕێژێت‪".‬‬ ‫خۆئاماده‌ك���ردن بێت ب���ۆ وه‌رگرتنی‌‬ ‫پۆستی‌ س���كرتێری‌ گشتی‌‪ ،‬كه‌ ئێستا‬ ‫زیاد له‌به‌رپرس���ێكی‌ ب���ااڵی‌ یه‌كێتی‌‬ ‫چاویان له‌و پۆسته‌ بڕیوه‌‪ .‬سه‌رچاوه‌كه‌‬ ‫پێیوایه‌ ئه‌و تاكه‌ خانمه‌ی‌ ناو مه‌كته‌بی‌‬ ‫سیاس���یی‌ "توان���ای‌ ئ���ه‌وه‌ی‌ نه‌بوه‌‬ ‫له‌مه‌ڵبه‌ند سه‌رپه‌رشتی‌ كۆبونه‌وه‌كان‬ ‫ب���كات‪ ،‬بۆیه‌ ره‌نگه‌ له‌ن���او مه‌كته‌بی‌‬ ‫سیاسیی‌ هه‌ندێك ئیشوكاری‌ گشتیی‌‬ ‫بكات‪ ،‬وه‌ك كاری‌ رێكخستن‌و ئیداری‌‪.‬‬ ‫س���ه‌ره‌ڕای‌ ئه‌وه‌ش ئه‌م خانمه‌ توانای‌‬ ‫وتاردانی‌ له‌به‌رده‌م جه‌ماوه‌ردا الوازبو‪،‬‬ ‫له‌هه‌م���و ئ���ه‌و ماوه‌یه‌ی‌ لێپرس���راوی‌‬ ‫مه‌ڵبه‌ند ب���وه‌‪ ،‬دوجار وت���اری‌ داوه‌‪،‬‬ ‫هه‌ردوجاره‌ك���ه‌ س���ه‌ركه‌وتو نه‌ب���وه‌‪،‬‬ ‫به‌تایبه‌تی‌ له‌هه‌ڵمه‌تی‌ هه‌ڵبژاردندا كه‌‬ ‫له‌پاركی‌ ئازادی‌ باسی‌ تاڵه‌بانی‌ كرد‪،‬‬ ‫له‌س���ه‌ر ئه‌وه‌ش روبه‌روی‌ ره‌خنه‌یه‌كی‌‬ ‫زۆر بۆوه‌"‪ .‬‬ ‫س���ه‌رچاوه‌كه‌ی‌ ئاوێنه‌ ب���ڕوای‌ وایه‌‬ ‫یه‌كێك له‌و ره‌خنه‌ زۆرانه‌ی‌ كه‌ روبه‌روی‌‬ ‫هێرۆ خان بوه‌ته‌وه‌‪ ،‬به‌تایبه‌تی‌ له‌دوای‌‬ ‫شكس���تی‌ یه‌كێت���ی‌ له‌هه‌ڵبژاردن���دا‪،‬‬ ‫"شاردنه‌وه‌ی‌ مام جه‌الل بوه‌‪ ،‬چونكه‌‬ ‫شاردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و پیاوه‌ له‌جێگره‌كانی‌‌و‬ ‫ئه‌ندامان���ی‌ مه‌كته‌ب���ی‌ سیاس���یی‌‌و‬ ‫دۆس���ته‌كانی‌ یه‌كێ���ك ب���و له‌هه‌ڵ���ه‌‬ ‫گه‌وره‌كان‌و پێش���یوایه‌ ش���اردنه‌وه‌ی‌‬ ‫مام جه‌الل له‌الیه‌ن هاوس���ه‌ره‌كه‌یه‌وه‌‬ ‫(هێ���رۆ خان) بۆ ئه‌وه‌یه‌ ده‌س���ه‌اڵتی‌‬ ‫خ���ۆی په‌ره‌پێبدات له‌ن���او یه‌كێتیدا‪،‬‬ ‫ب���ه‌اڵم ناتوانێت ب���ۆ دو مانگی‌ تریش‬ ‫چاره‌نوسی‌ تاڵه‌بانی‌ بشارێته‌وه‌"‪.‬‬ ‫سه‌رچاوه‌كه‌ باس���ی‌ له‌وه‌ كرد‪ ،‬كه‌‬ ‫به‌پێی‌ زانیاریه‌كان مام جه‌الل توانای‌‬ ‫قسه‌كردن‌و رۆیش���تنی‌ نیه‌و كێشیشی‌‬ ‫دابه‌زیوه‌‪ ،‬به‌اڵم ده‌توانێت دابنیشێت‌و‬ ‫له‌قس���ه‌ش تێده‌گات‪ .‬ئه‌و سه‌رچاوه‌یه‌‬ ‫پرسیاری‌ ئه‌وه‌ش���ی‌ كرد‪" ،‬نیشاندانی‌‬ ‫مام جه‌الل به‌مش���ێوه‌یه‌ چ نه‌نگیه‌كی‌‬ ‫تێدایه‌؟"‬

‫یەکێتی‬ ‫له‌نێوان شکست‌و‬ ‫بێهەڵوێستیی‌و‬ ‫خەوبینیندا‬ ‫دانا‬ ‫ئەمجارەیان پارتیی لە هەولێر و بادینان‬ ‫جگە لە ڕێگە تەقلیدیەکان‪ ،‬تەکنیکیی‬ ‫نوێ ب���ەاڵم کاریگەری���ی بەکارهێنا بۆ‬ ‫یەکالی���ی کردن���ەوەی ئەنجامەکان بە‬ ‫قازانجی خۆی‪ .‬یەکێتی شەریکە بەشی‬ ‫وەزارەت و دەزگاکان���ی حکوم���ەت بو‬ ‫بەاڵم کاتێك خەبەری ب���ۆوە‪ ،‬پارتیی‬ ‫نزیک���ەی ‪ ٢٠٠‬هەزار دەنگ���ی دوبارەو‬ ‫ناوچەکانی موسڵ و کەرکوكی له‌لیستی‬ ‫دەنگدەران���دا جێگیرکردبو کە دەکاتە‬ ‫زیاتر له‌دە کورس���ی پارلەمان‪ .‬یەکیتی‬ ‫وەك برابەش���ی پارتی���ی له‌حکومەتدا‪،‬‬ ‫بەرپرسیارێتیەکی قانونیی و ئیداریی و‬ ‫نەتەوەیی و ئەخالقی گەورەی ئەکەوێتە‬ ‫ئەس���تۆ بەرامبەر ئەم کارە ترسناکەی‬ ‫پارتیی کە بۆ چوار س���اڵی تر ئیدارەی‬ ‫ئەم هەرێمە ئەخاتە ژێر پرسیاری زۆر‬ ‫جدیەوە‪.‬‬ ‫س���ەرکردایەتی یەکێتی بەتاك لیست‬ ‫بەش���دارییکردنی له‌هەڵبژاردنەکان���دا ‬ ‫بەدەستکەوتی گەورەو وەك هیوایەکی‬ ‫گەش بۆ گەڕانەوەی پێگە جەماوەریەکەی‬ ‫لێکئەدایەوە‪ ،‬گۆڕان و ئیسالمیەکانیش‬ ‫ئەم هەنگاوەی یەکیێتییان وەك نیوەی‬ ‫دەس���ەاڵت‪ ،‬بەپاڵپش���ت ئەزان���ی بۆ‬ ‫ڕێگرتن له‌س���اختەکاریی پارتی لەکاتی‬ ‫هەڵبژاردنەکاندا‪ .‬بەاڵم بەداخەوە‪ ،‬وەك‬ ‫چۆن هیواکانی یەکێتی بۆ هەڵسانەوە‬ ‫نەهاتن���ەدی‪ ،‬یەکێتی ئەوپەڕی الوازیی‬ ‫و بەس���تەزمانیی له‌هەولێ���رو بادینان‬ ‫پیشاندا‪ .‬له‌زۆنی زەرددا یەکێتی فزەی‬ ‫لێوە نەهات بەرامبەر بەش���داریکردنی‬ ‫کوردی پارچەکانی تری کوردس���تان‪،‬‬ ‫ڕێگیریک���ردن له‌چون���ی چاودێ���ری‬ ‫الیەن���ەکان‪ ،‬نەژم���اردن و فڕان���دن و‬ ‫دەستکاریکردنی سندوقەکان و فڕێدانی‬ ‫کارتی دەنگ���دەران‪ ..‬نەك هەر ئەوانە‬ ‫بەڵکو سەرکردایەتی یەکێتی نەیتوانی‬ ‫لەبەرامبەر بچوکتری���ن وەفاداریدا بێت‬ ‫بەرامب���ەر ئەن���دام و کادرەکان���ی کە‬ ‫بەنوێژی نیوەڕۆ کەوتنە بەر ڕەحمەتی‬ ‫گرتن و کوش���تنەوە له‌زۆن���ی زەرد‪.‬‬ ‫لەالیەکی تریشەوە ئەم بێهەڵوێستیی و‬ ‫بێدەستەاڵتیەی یەکێتی دەریخست کە‬ ‫دو ئیدارەیی و دابەشبونی ئەم هەرێمە‬ ‫لەچ ئاستێکی ترسناکدایە‪.‬‬ ‫ئەنجامەکان���ی هەڵبژاردن بۆ یەکێتی‬ ‫الی خەڵکی ڕاستگۆ‪ ،‬پێشبینیکراوبون‬ ‫بەاڵم ئ���ەوەی مایەی حەپەس���ان بو‪،‬‬ ‫ترسناکیی هەوڵی س���ەرکردایەتیەکەی‬ ‫بو بۆ گۆڕینی ئەنجامەکان له‌پارێزگای‬ ‫س���لێمانی‪ .‬ئاخر یەکێت���ی له‌هەولێرو‬ ‫بادین���ان ‪ ٤٠‬بۆ پەنجا ه���ەزار دەنگی‬ ‫له‌دەس���تداوە له‌چ���او هەڵبژاردنەکانی‬ ‫پێشو‪ ،‬کەواتە شکس���تەکانی یەکێتی‬ ‫له‌زۆن���ی زەرد هیچ���ی کەمت���ر نی���ە‬ ‫له‌شکس���تەکانی لەزۆنی سەوز‪ ،‬کەچی‬ ‫دێت پەالم���اری مەڵبەندی دەنگەکانی‬ ‫س���لێمانی و گەرمی���ان ئ���ەدات! ئەم‬ ‫ڕەفت���ارەی س���ەرکردایەتی ئێس���تای‬ ‫یەکێت���ی ب���ۆ گۆڕین���ی ئەنجامەکانی‬ ‫هەڵبژاردن له‌سلێمانی و لەبەرامبەریشدا‬ ‫بێهەڵوێس���تیی بەرامبەر پێش���لکاریی‬ ‫و دەس���تدرێژیەکانی زۆن���ی زەرد‪ ،‬بەر‬ ‫لەهەمو کەس‪ ،‬متمانەو مسداقیەتی ئەم‬ ‫سەرکردایەتیە الی کادران و هەوادارنی‬ ‫یەکێتی نەهێشت‪.‬‬ ‫پرسیار ئەوە نیە ئاخۆ سەرکردایەتیی‬ ‫ئەم حزبە دوای ئەم شکستە‪ ،‬هەڵویست‬ ‫وەرئەگرێ���ت و ئەچێتە ماڵەوە‪ ،‬چونکە‬ ‫بەرژەوەندی���ە فرعەونیەکان���ی ئ���ەم‬ ‫س���ەرکردایەتیە کە یەکێتیان بەم ڕۆژە‬ ‫گەیان���د‪ ،‬ڕێگە بەپرس���یاری وا نادات‪،‬‬ ‫بەڵکو پرس���یاری جدیی لەس���ەر ئەم‬ ‫هەڵوێس���تە دوفاقیەی س���ەرکردایەتی‬ ‫یەکێت���ی ئەوەیە کە هێش���تا له‌خەونی‬ ‫دوبارەکردنەوەی س���یناریۆکەی چوار‬ ‫س���اڵ لەمەوبەردایە بۆ ئ���ەوەی وەك‬ ‫کەمینە حوکمی ئەمبەر دێگەڵە بکات و‪،‬‬ ‫لەگەڵ پارتیدا وەك دەستکەوتی شەڕی‬ ‫ناوخۆ له‌ڕێگەی زۆنی سەوزو زەردەوە‬ ‫مامەڵ���ەو بازرگانی���ی بەموقەدەرات���ی‬ ‫کوردەوە بکەن‪.‬‬


‫‌هه‌نوکه‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫بردنه‌وه‌ له‌یه‌كێتی‬ ‫خه‌ون ‌ی ده‌سه‌اڵت له‌بیر گۆڕان ده‌باته‌وه‌‬

‫مایكڵ روبن‪ :‬‬ ‫گۆڕان ده‌توانێت‬ ‫چاره‌نوس ‌ی‬ ‫كوردستان‬ ‫دیاریبكات‬

‫‪3‬‬

‫ئا‪ :‬ئاوێنه‌‬

‫هه‌ردوال ئامانجی‬ ‫بو له‌وی‌ تر‬ ‫به‌رێته‌وه‌‪ ،‬ئیتر‬ ‫به‌الیه‌وه‌ كێشه‌ نی ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی سیاسی ‌‬ ‫پێگ ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌ئاستی‌ هه‌رێم ‌‬ ‫ی‬ ‫كوردستاندا چ ‌‬ ‫به‌سه‌ردێت‬ ‫ ‬ ‫ئاهه‌نگی الیه‌نگرانی گۆڕان له‌به‌رده‌م مه‌کۆی سه‌ره‌کی بزوتنه‌وه‌ک ‌ه‬ ‫ئا‪ :‬هاوكار حسێن‬ ‫ی "له‌گه‌ڵمان بن‪،‬‬ ‫یه‌كێتی‌ به‌دروش���م ‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌یبه‌ین���ه‌وه‌"و گۆڕانی���ش به‌ئامانج ‌‬ ‫ی ده‌س���ه‌اڵت" چون��� ‌ه‬ ‫"وه‌رگرتن��� ‌‬ ‫ی هه‌ڵبژاردنه‌وه‌و‬ ‫ملمالنێیه‌ك���ی‌ تون���د ‌‬ ‫ی‬ ‫س�����ه‌ره‌نجام هیچ الیه‌كی���ان به‌ته‌واو ‌‬ ‫ئامانجه‌ك���ه‌ی‌ خۆی نه‌پێكا‪ ،‬به‌ش���ێك‬ ‫له‌چاودێرانی���ش پێیانوای���ه‌ گ���ۆڕان‬ ‫ی‬ ‫ئه‌وه‌نده‌ی‌ مه‌به‌س���تی‌ ب���و‌ه له‌یه‌كێت ‌‬ ‫ببات���ه‌وه‌‪ ،‬هێن���د‌ه په‌یوه‌س���ت نه‌بو‌ه‬ ‫به‌دروشمه‌كه‌یه‌وه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی چاودێ���ران هه‌ڵبژاردن��� ‌‬ ‫به‌وت���ه‌ ‌‬ ‫ی مه‌حه‌ك بو بۆ‬ ‫‪21‬ی‌ ئه‌یلول‪ ،‬س���ه‌نگ ‌‬ ‫ی‬ ‫هه‌مو هێ���ز‌ه سیاس���ییه‌كانی‌ هه‌رێم ‌‬ ‫كوردس���تان‪ ،‬چونك���ه‌ ب���ۆ یه‌كه‌مجار‬ ‫ی‬ ‫ی خۆ ‌‬ ‫هه‌رالیه‌ك قورسایی‌ راسته‌قینه‌ ‌‬ ‫بۆ ده‌رك���ه‌وت‪ ،‬له‌و چوارچێوه‌یه‌ش���دا‬ ‫ێ‬ ‫ی كوردس���تان به‌ب ‌‬ ‫ی نیش���تمان ‌‬ ‫یه‌كێت ‌‬ ‫ی‬ ‫ئاماده‌بونی‌ جه‌الل تاڵه‌بانی‌‪ ،‬سكرتێر ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌و حزبه‌‪ ،‬بڕیاریدا به‌لیست ‌‬ ‫گش���تی ‌‬ ‫ی‬ ‫جیا به‌ش���داربێت‪ ،‬ب���ه‌اڵم راگه‌یاندن ‌‬

‫هاوكات سه‌اڵح ره‌ش���ید‪ ،‬كه‌ پێشتر ئه‌و هه‌ر له‌س���ه‌ره‌تادا پێیوابو‌ه گۆڕان‬ ‫ئه‌نجامه‌ به‌راییه‌كان دڵخۆشكه‌ر نه‌بون‬ ‫ی گۆڕان ناتوانێت ده‌س���ه‌اڵت بگرێته‌ ده‌س���ت‌و‬ ‫ی بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی دیار ‌‬ ‫ی هه‌ڵسوڕاوێك ‌‬ ‫ی دوه‌می‌ ریزبه‌ند ‌‬ ‫بۆ ئه‌و حزبه‌و له‌پله‌ ‌‬ ‫ی وتی‌‪" ،‬خ���ۆم بڕوام ب���ه‌و‌ه الوازبو ك ‌ه‬ ‫ی گ���ۆڕان‌و زیادكردن ‌‬ ‫ی بو‪ ،‬س���ه‌ركه‌وتن ‌‬ ‫هێز‌ه سیاس���یه‌كانی‌ هه‌رێمه‌وه‌ دابه‌ز ‌‬ ‫ی ده‌نگه‌كان���ی‌ له‌به‌رامب���ه‌ر یه‌كێتی���دا گ���ۆڕان بتوانێ���ت ده‌س���ه‌اڵت بگرێت ‌ه‬ ‫ی س���ێیه‌م ل���ه‌دوای‌ بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫بۆ پله‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی به‌هێز ده‌زانێت‪ ،‬چونك ‌ه پێیوای ‌ه ده‌س���ت‪ ،‬به‌ڵكو ده‌توانێ���ت رێژه‌یه‌ك ‌‬ ‫به‌خاڵ ‌‬ ‫گۆڕانه‌وه‌‪.‬‬ ‫ی ئ���ه‌و بزوتنه‌وه‌ی ‌ه به‌رچاوی‌ ده‌نگه‌كان به‌ده‌س���تبهێنێت‌و‬ ‫ی گۆڕان‪ ،‬ملمالنێی‌ س���ه‌ره‌ك ‌‬ ‫له‌به‌رامب���ه‌ردا بزوتن���ه‌وه‌ ‌‬ ‫ی قورس���اییه‌كی‌ گه‌وره‌ت���ری‌ هه‌بێ���ت‬ ‫ی له‌گ���ه‌ڵ یه‌كێت���ی ب���وه‌و به‌ئاوێن���ه‌ ‌‬ ‫به‌ڵێنی‌ ئه‌وه‌ی‌ به‌الیه‌نگران‌و هه‌واداران ‌‬ ‫ی گۆڕان له‌هه‌ولێرو له‌كوردستاندا"‪.‬‬ ‫دابو ك ‌ه ده‌س���ه‌اڵت وه‌رده‌گرێت‪ ،‬به‌اڵم راگه‌یاند‪" ،‬ده‌نگه‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ته‌مم���وز ‌‬ ‫ی ‪‌ 25‬‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردن��� ‌‬ ‫ی شتێك زیادیكردوه‌‪،‬‬ ‫ی به‌گشتی ‌‬ ‫ی ئه‌م سلێمان ‌‬ ‫ئه‌نجام ‌ه به‌رایی���ه‌كان پێچه‌وانه‌ ‌‬ ‫ی به‌لیس���تێكی‌ هاوبه‌ش‬ ‫ی له‌گه‌ڵ یه‌كێتی‌‪ ،2009 ،‬یه‌كێت ‌‬ ‫به‌ڵێنه‌ی‌ نیشاندا‪ ،‬له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا وه‌ك به‌اڵم به‌به‌راوردكردن ‌‬ ‫ی‬ ‫ی كوردستانی‌) له‌گه‌ڵ پارت ‌‬ ‫(هاوپه‌یمان ‌‬ ‫ی گۆڕان زۆر زیادیكردوه‌"‪.‬‬ ‫ی ده‌نگه‌كان ‌‬ ‫چاودێران ئام���اژه‌ی‌ بۆ ده‌كه‌ن‪ ،‬چێژ ‌‬ ‫ی كوردس���تان به‌شداریكردو‬ ‫ب���ه‌ڕاد‌هی‌ ئه‌م دڵخۆش���ی ‌هی‌ گۆڕان‪ ،‬دیموكرات ‌‬ ‫ی‬ ‫سه‌ركه‌وتن به‌س���ه‌ر یه‌كێتیدا‪ ،‬ئامانج ‌‬ ‫ی په‌رله‌م���ان‬ ‫ی دڵته‌نگ���ه‌ به‌ئه‌نجام���ه‌كان‌و توانی���ان ‪ 59‬كورس��� ‌‬ ‫وه‌رگرتنی‌ ده‌س���ه‌اڵتی‌ له‌بی���ر گۆڕان یه‌كێت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ببه‌نه‌وه‌‪ ،‬ئه‌م هاوپه‌یمانێتیه‌ س���ه‌نگ ‌‬ ‫ی ئه‌و نیگه‌رانیه‌ش ‌‬ ‫ی س���ه‌ره‌ك ‌‬ ‫هۆكار ‌‬ ‫برده‌وه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی له‌ئه‌نجامه‌كان ‌‬ ‫ی یه‌كێت ‌‬ ‫ی وه‌ك قوربان���ی‌ ده‌ڵێ���ت ئه‌وه‌ی��� ‌ه ك ‌ه راس���ته‌قین ‌ه ‌‬ ‫عارف قوربانی‌‪ ،‬نوس���ه‌رو چاودێر ‌‬ ‫سیاسیی‌ پێیوایه‌ ئه‌و حاڵه‌ت ‌هی‌ گۆڕان "به‌گ���ۆڕان دۆڕاوه‌‪ ،‬ه���ۆكاری‌ ئه‌مه‌ش هه‌ڵبژاردن���دا ش���ارده‌وه‌و ته‌نانه‌ت بۆ‬ ‫ی ئ���ه‌و حزبه‌ش روننه‌بو ك ‌ه ئاخۆ‬ ‫ی خود ‌‬ ‫ێ ده‌رونیه‌و‌ه هه‌ی ‌ه په‌یوه‌ن���دی‌ به‌وه‌و‌ه هه‌ی��� ‌ه كه‌ پێگ ‌ه ‌‬ ‫په‌یوه‌ندی‌ به‌و گ���ر ‌‬ ‫ی چه‌ند ب���وه‌ له‌و‬ ‫ی ده‌نگه‌كان��� ‌‬ ‫ی ئه‌م دو هێ���ز‌ه به‌جۆرێك رێ���ژ‌ه ‌‬ ‫ك���ه‌ له‌نێوان ئ���ه‌و دو هێ���زه‌دا هه‌یه‌و جه‌م���اوه‌ر ‌‬ ‫ی‬ ‫ی تر تێكه‌ڵ���ه‌‪ ،‬هی���چ الیه‌كی���ان ناتوانێت هه‌ڵبژاردنه‌دا‪ ،‬له‌به‌رامبه‌ردا بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫وت���ی‌‪" ،‬هه‌ردوال ئامانج���ی بو له‌و ‌‬ ‫ی دروستبونی‌‪ ،‬یه‌كه‌مجار بو‬ ‫ی گۆڕان دوا ‌‬ ‫ی دروس���ت بۆ پێگه‌ ‌‬ ‫به‌رێت���ه‌وه‌‪ ،‬ئیتر به‌الیه‌وه‌ كێش��� ‌ه نی ‌ه هه‌ڵس���ه‌نگاندن ‌‬ ‫ی‬ ‫به‌شداری‌ هه‌ڵبژاردن بكات‌و ‪ 25‬كورس ‌‬ ‫ی بكات"‪.‬‬ ‫ی خۆ ‌‬ ‫ی راسته‌قینه‌ ‌‬ ‫ی هه‌رێم ‌‬ ‫ی له‌ئاس���ت ‌‬ ‫پێگه‌ی‌ سیاس���ی ‌‬ ‫له‌به‌رامبه‌ردا ره‌شید نایشارێته‌وه‌ ك ‌ه مسۆگه‌ركرد‪.‬‬ ‫ی به‌سه‌ردێت"‪.‬‬ ‫كوردستاندا چ ‌‬

‫فۆتۆ‪ :‬رامان عومه‌ر‬

‫ده‌نگه‌كانی‌ گۆڕان‬ ‫ی‬ ‫له‌هه‌ولێرو سلێمان ‌‬ ‫ی شتێك‬ ‫به‌گشتی ‌‬ ‫زیادیكردوه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ی‬ ‫به‌به‌راوردكردن ‌‬ ‫له‌گه‌ڵ یه‌كێتی‌‪،‬‬ ‫ده‌نگه‌كانی‌ گۆڕان‬ ‫زۆر زیادیكردوه‬

‫نـوس����ه‌رو رۆژنــــامــــه‌نــوس����ێك ‌‬ ‫ی‬ ‫ئه‌مریك����ی‌ پێیوای����ه‌ ئ����ه‌وه‌ی‌ گ����ۆڕان‬ ‫ده‌بێ����ت بی����كات ئه‌وه‌یه‌ چاره‌نوس����ی‌‬ ‫كوردس����تان دیاریب����كات‪ ،‬پێش����یوایه‌‬ ‫پارت����ی‌ له‌هه‌ڵبژاردن����ه‌ په‌رله‌مانیه‌كه‌ی‌‬ ‫كوردس����تاندا هاوش����ێوه‌كه‌ی‌ جاران����ی‌‬ ‫خ����ۆی‌ دوباره‌كردوه‌ت����ه‌وه‌و په‌نایبردوه‌‬ ‫بۆ "ساخته‌كاری‌‌و چاوس����وركردنه‌وه‌"‪،‬‬ ‫له‌باره‌ی‌ یه‌كێتیشه‌وه‌ ده‌ڵێت‪ ،‬ئه‌گه‌ر ئه‌و‬ ‫حزبه‌ مه‌به‌ستیه‌تی‌ بمێنێته‌وه‌‪ ،‬پێویسته‌‬ ‫به‌جددی‌ به‌خۆداچونه‌وه‌ بكات‪.‬‬ ‫مایكڵ روبن‪ ،‬رۆژنامه‌نوسی‌ به‌ناوبانگی‌‬ ‫ئه‌مریك����ی‌‪ ،‬له‌بابه‌تێكدا به‌ناونیش����انی‌‪،‬‬ ‫"گ����ۆڕان ده‌توانێت چاره‌نوس����ی‌ هه‌رێم‬ ‫دیاریب����كات‪ ،‬نه‌ك یه‌كێت����ی‌‌و پارتی‌"‪،‬‬ ‫ئاماژه‌ی‌ به‌وه‌ ك����ردوه‌ كه‌ ئه‌نجامه‌كانی‌‬ ‫ئ����ه‌و هه‌ڵبژاردنه‌ ده‌ش����ێت كۆتایی‌ به‌و‬ ‫دۆخ����ه‌ بهێنێت كه‌ یه‌كێت����ی‌‌و پارتی‌ له‌‬ ‫‪ 22‬ساڵی‌ رابردودا ده‌سه‌اڵتیان له‌نێوان‬ ‫خۆیاندا دابه‌شكردبو‪.‬‬ ‫له‌به‌شێكی‌ نوسینه‌كه‌یدا رۆبن ده‌ڵێت‪،‬‬ ‫"یه‌كێتی‌ گه‌وره‌تری����ن زه‌ره‌رمه‌ند بوه‌‪،‬‬ ‫ئه‌گه‌ر ئه‌و حزبه‌ مه‌به‌ستیه‌تی‌ بمێنێته‌وه‌‪،‬‬ ‫پێویس����ته‌ به‌ج����ددی‌ به‌خۆداچون����ه‌وه‌‬ ‫ب����كات‪ .‬یه‌كێت����ی‌ له‌س����ه‌ره‌تادا وه‌ك‬ ‫كاردانه‌وه‌یه‌ك به‌رامب����ه‌ر خزمخزمێنه‌‌و‬ ‫ی خێڵه‌كیان����ه‌ی‌ پارت����ی‌‬ ‫عه‌قڵیه‌ت���� ‌‬ ‫دیموكراتی‌ كوردس����تان دروستبو‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫له‌دو ده‌یه‌ی‌ رابردودا سه‌ركردایه‌تی‌ ئه‌و‬ ‫حزبه‌ خیانه‌تیانكرد به‌رامبه‌ر پره‌نسیپه‌‬ ‫چه‌س����پاوه‌كانی‌ یه‌كێت����ی‌‌و له‌بری‌ ئه‌وه‌‬ ‫كه‌وتن����ه‌ خۆده‌وڵه‌مه‌ندك����ردن‌و بردن����ه‌‬ ‫پێش����ه‌وه‌ی‌ ئه‌ندامانی‌ خێزانه‌كانیان بۆ‬ ‫ناو ده‌سه‌اڵت"‪.‬‬ ‫لـــه‌ب����اره‌ی‌ پارت����ی‌ دیموكرات����ی‌‬ ‫كوردستانیشه‌وه‌‪ ،‬رۆبن ده‌نوسێت‪" ،‬پالنی‌‬ ‫نامه‌شروعی‌ پارتی‌‌و مه‌س����عود بارزانی‌‬ ‫بۆ درێژكردنه‌وه‌ی‌ س����ه‌رۆكایه‌تیه‌كه‌ی‌‪،‬‬ ‫له‌راس����تیدا وای‌ له‌پارت����ی‌ ك����رد ببێته‌‬ ‫پارتێكی‌ دیكتاتۆری‌ نه‌ك دیموكراسی‌"‪.‬‬ ‫هاوكات ئاماژه‌ به‌پێش����كه‌وتنی‌ گۆڕان‬ ‫ده‌كات له‌هه‌ڵبژاردنه‌كه‌داو ده‌نوس����ێت‪،‬‬ ‫"س����ه‌ركه‌وتنی‌ گ����ۆڕان ن����ه‌ك ته‌نه����ا‬ ‫له‌س����لێمانی‌ كه‌ هه‌ڵبژاردن����ه‌كان تێیدا‬ ‫خاوێنترینن‪ ،‬به‌ڵكو له‌ناوچه‌كانی‌ هه‌ولێرو‬ ‫دهۆكیش‪ ،‬ده‌رخه‌ری‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ده‌نگۆی‌‬ ‫چاكسازیی‌ گۆڕان له‌سه‌رتاسه‌ری‌ هه‌رێمی‌‬ ‫كوردستاندا ده‌زرنگێته‌وه‌"‪.‬‬ ‫له‌ب����اره‌ی‌ داهات����وی‌ گۆڕان����ه‌وه‌‪ ،‬ئه‌و‬ ‫نوسه‌ره‌ ده‌ڵێت‪" ،‬ئه‌وه‌ی‌ گۆڕان ده‌بێت‬ ‫بیكات له‌داهاتودا دیاریكردنی‌ چاره‌نوسی‌‬ ‫هه‌رێمی‌ كوردستانه‌"‪.‬‬

‫هه‌ڵبژاردنی‌ ئه‌نجومه‌نی‌ پارێزگا‌و چاره‌نوسی‌ تاڵه‌بانی‪..‬‬

‫دو مۆته‌كه‌ی‌ به‌رده‌م یه‌كێتی‌‬ ‫ئا‪ :‬هاوكار‬ ‫یه‌كێتی‌ نیش����تمانی‌ كوردس����تان‬ ‫به‌ه����ۆی‌ ئه‌نجام����ه‌ خراپه‌كانی����ه‌و‌ه‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردن����ه‌ په‌رله‌مانیه‌كه‌ی‌ ‪21‬ی‌‬ ‫ئه‌یلول����دا‪ ،‬موفاجه‌ئ����ه‌ی‌ س����لبی‌ بو‪،‬‬ ‫له‌ئێستاش����دا له‌به‌رده‌م دو به‌ربه‌ستی‌‬ ‫گه‌وره‌تردای����ه‌‪ ،‬یه‌كه‌میان هه‌ڵبژاردنی‌‬ ‫ئه‌نجومه‌ن����ی‌ پارێزگاكان����ی‌ هه‌رێمه‌و‬ ‫دوه‌می����ان راگه‌یاندن����ی‌ چاره‌نوس����ی‌‬ ‫تاڵه‌بانی‌ سكرتێری‌ گشتیی‌ ئه‌و حزبه‌یه‌‬ ‫كه‌ م����اوه‌ی‌ نزیكه‌ی‌ ‪ 10‬مانگه‌ به‌هۆی‌‬ ‫نه‌خۆش����یه‌وه‌ له‌نه‌خۆش����خانه‌یه‌كی‌‬ ‫به‌رلینه‌‪.‬‬ ‫هه‌رچه‌ن����د بڕیارب����و هه‌ڵبژاردن����ی‌‬ ‫ئه‌نجومه‌ن����ی‌ پارێ����زگاكان له‌گ����ه‌ڵ‬ ‫هه‌ڵبژاردنی‌ خولی‌ چواره‌می‌ په‌رله‌ماندا‬ ‫پێكه‌وه‌ ئه‌نجامبدرێ����ن‪ ،‬به‌اڵم واده‌ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنی‌ ئ����ه‌وه‌ی‌ یه‌كه‌م بۆ ‪21‬ی‌‬ ‫مانگ����ی‌ داهات����و (تش����رینی‌ یه‌كه‌م)‬ ‫دواخ����را‪ ،‬هۆكاری‌ ئه‌و دواخس����تنه‌ش‬ ‫به‌وته‌ی‌ الیه‌نێكی‌ ئۆپۆزسیۆن له‌سه‌ر‬ ‫داوای‌ یه‌كێت����ی‌ ب����وه‌‪ ،‬له‌به‌رامبه‌ردا‬

‫پش����تیوانی‌ خ����ۆی‌ ب����ۆ پ����ڕۆژه‌ی‌ زیاتر بێنێت ئاس����اییه‌‪ ،‬چونكه‌ ئه‌گه‌ر‬ ‫درێژكردنه‌وه‌ی‌ ماوه‌ی‌ س����ه‌رۆكایه‌تی‌ حزبێ������ك به‌ته‌نها هه‌ر له‌ده‌س����ه‌اڵتدا‬ ‫س����ه‌رۆكی‌ هه‌رێم نیش����اندا كه‌ به‌ڕای‌ بمێنێت����ه‌وه‌‪ ،‬كه‌وات����ه‌ هه‌ڵبژاردنی‌ بۆ‬ ‫زۆرێك له‌چاودێ����ران‌و كادرانی‌ خودی‌ چیه‌؟ ئه‌وه‌ واتای‌ دیكتاتۆریه‌ت"‪.‬‬ ‫له‌به‌رامب����ه‌ردا بزوتن����ه‌وه‌ی‌ گۆڕان‬ ‫ئه‌و حزبه‌‪ ،‬ئ����ه‌م هه‌ن����گاوه‌ی‌ دوایی‌‬ ‫كاریگه‌ری‌ خراپی‌ كرده‌ س����ه‌ر پێگه‌ی‌ گره‌وی‌ گ����ه‌وره‌ی‌ له‌س����ه‌ر بردنه‌وه‌ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن����ی‌ ئه‌نجومه‌ن����ی‌ پارێزگای‌‬ ‫جه‌ماوه‌ریی‌ یه‌كێتی‌‪.‬‬ ‫سڵه‌مینه‌وه‌ی‌ یه‌كێتی‌ له‌هه‌ڵبژاردنی‌ س����لێمانیه‌‪ ،‬چونكه‌ پێیوای����ه‌ له‌وێوه‌‬ ‫ئه‌نجومه‌ن����ی‌ پارێزگاكاندا‪ ،‬په‌یوه‌ندی‌ ده‌توانێت ئه‌و به‌رنامه‌ سیاس����یه‌ی‌ كه‌‬ ‫به‌پته‌وبون����ی‌ پێگ����ه‌ی‌ جه‌ماوه‌ری����ی‌ هه‌یه‌تی‌ جێبه‌جێبكات‪ .‬گۆڕان یه‌كه‌م‬ ‫ئۆپۆزس����یۆنه‌وه‌ هه‌یه‌ له‌و ناوچه‌یه‌ی‌ هێزی‌ سیاسیی‌ بو كه‌ ده‌ستپێشخه‌ریی‬ ‫كه‌ به‌ق����ه‌اڵی‌ یه‌كێت����ی‌ داده‌نرێت كه‌ كرد له‌راگه‌یاندنی‌ سه‌رۆكی‌ لیسته‌كه‌ی‬ ‫س����لێمانیه‌‪ ،‬ئه‌نجام����ه‌ به‌راییه‌كان����ی‌ ب����ۆ ئ����ه‌و هه‌ڵبژاردن����ه‌‪ ،‬ئه‌م����ه‌ش‬ ‫هه‌ڵبژاردنی‌ ‪21‬ی‌ ئه‌یلولیش ده‌ریخست س����ه‌لمێنه‌ری‌ ئه‌و راستیه‌یه‌ كه‌ گۆڕان‬ ‫ك����ه‌ یه‌كێت����ی‌ ناتوانێ����ت وه‌ك هێزی‌ مه‌به‌س����تیه‌تی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ له‌كاتی‌‬ ‫بااڵده‌ست له‌م پارێزگایه‌دا بمێنێته‌وه‌‪ .‬دیاریكراوی‌ خۆیدا بكرێت‪.‬‬ ‫د‪ .‬هه‌ڤ����اڵ ئه‌بوبه‌ك����ر‪ ،‬كه‌ له‌الیه‌ن‬ ‫له‌وباره‌یه‌وه‌ ئارێز عه‌بدواڵ‪ ،‬ئه‌ندامی‌‬ ‫س����ه‌ركردایه‌تی‌ یه‌كێتی‌ نیش����تمانی‌ بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕانه‌وه‌ وه‌ك س����ه‌رۆكی‌‬ ‫كوردس����تان‪ ،‬پێیوای����ه‌ ئه‌نجام����ی‌ لیس����تی‌ بزوتنه‌وه‌كه‌ ب����ۆ هه‌ڵبژاردنی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كان به‌هه‌ر شێوه‌یه‌ك بن بۆ ئه‌نجومه‌ن����ی‌ پارێ����زگای‌ س����لێمانی‌‬ ‫یه‌كێتی‌ ئاس����اییه‌‪ ،‬چونكه‌ وه‌ك خۆی‌ راگه‌یه‌ن����را‪ ،‬به‌متمان����ه‌ به‌خۆبونه‌وه‌‬ ‫وتی‌‪" ،‬له‌هه‌ر واڵتێ����ك كه‌ هه‌ڵبژاردن باسی‌ ئه‌وه‌ ده‌كات‪ ،‬له‌و هه‌ڵبژاردنه‌دا‬ ‫هه‌بێت‪ ،‬حزبێك له‌الیه‌نێك كه‌متر یان گ����ۆڕان ناوچه‌یه‌ك����ی‌ به‌رف����راوان‬

‫به‌پارێ����زگای‌ س����لێمانی‌‌و ئی����داره‌ی‌‬ ‫گه‌رمی����ان‌و راپه‌ڕین����ه‌وه‌‪ ،‬ده‌كه‌وێت ‌ه‬ ‫هێزێك����ی‌ وه‌ك گ����ۆڕان‪ .‬ه����ۆكاری‌‬ ‫ئ����ه‌م متمانه‌به‌خۆبونه‌ش����ی‌ گێڕایه‌وه‌‬ ‫ب����ۆ ئ����ه‌وه‌ی‌ كه‌"زۆرین����ه‌ی‌ خه‌ڵ����ك‬ ‫له‌و ناوچان����ه‌دا ده‌نگی����ان به‌گۆڕان‌و‬ ‫ئۆپۆزسیۆن داوه‌"‪.‬‬ ‫ئه‌بوبه‌ك����ر رای‌ پێچه‌وان����ه‌ی‌ هه‌یه‌و‬ ‫ئه‌و پێیوای����ه‌ هه‌ڵبژاردنی‌ ئه‌نجومه‌نی‌‬ ‫پارێزگاكان به‌ربه‌س����تی‌ گ����ه‌وره‌ نیه‌‬ ‫له‌به‌رده‌م یه‌كێتیدا‪ ،‬چونكه‌ وه‌ك خۆی‌‬ ‫وتی‌‪" ،‬له‌و هه‌ڵبژاردن����ه‌دا ئامانجمانه‌‬ ‫مۆدێلی‌ حزبایه‌تی‌ بگۆڕێت بۆ مۆدێلی‌‬ ‫دامه‌زراوه‌ی����ی‌‪ ،‬كادر بگۆڕێ����ت ب����ۆ‬ ‫هاواڵتی‌‪ ،‬هاوكات به‌حوكمی‌ ئه‌زمونی‌‬ ‫‪ 22‬س����اڵه‌ی‌‪ ،‬ده‌شێت یه‌كێتی‌ پشكی‌‬ ‫گ����ه‌وره‌ی‌ هه‌بێ����ت له‌ئیداره‌دانی‌ ئه‌م‬ ‫ناوچانه‌دا"‪.‬‬ ‫جی����اواز له‌هه‌ڵبژاردن‪ ،‬له‌ئێس����تادا‬ ‫یه‌كێت����ی‌ له‌ب����ه‌رده‌م راگه‌یاندن����ی‌‬ ‫چاره‌نوس����ی‌ تاڵه‌بان����ی‌ س����كرتێری‌‬ ‫گش����تیدایه‌‪ ،‬كه‌ به‌رده‌وام به‌رپرسانی‌‬ ‫ئه‌و حزب����ه‌ هه‌واڵی‌ به‌ره‌وباش����بونی‌‬

‫ته‌ندورستی‌ باڵوده‌كه‌نه‌وه‌‪ ،‬به‌اڵم پاش‬ ‫تێپه‌ڕبونی‌ نزیكه‌ی‌ ‪ 10‬مانگ به‌س����ه‌ر‬ ‫مانه‌وه‌ی‌ له‌نه‌خۆشخانه‌یه‌كی‌ ده‌ره‌وه‌‪،‬‬ ‫هێش����تا ئه‌و باس����ه‌ ته‌مومژێكی‌ چڕ‬ ‫ده‌وری‌ داوه‌‪ .‬چاودێرانی����ش پێیانوایه‌‬ ‫چیت����ر ده‌رفه‌تی‌ ئ����ه‌وه‌ له‌ب����ه‌رده‌م‬ ‫یه‌كێتیدا نه‌ماوه‌ بۆ "گه‌مه‌كردن به‌كات‬ ‫له‌باره‌ی‌ ئه‌و پرسه‌وه‌"‪.‬‬ ‫له‌ب����اره‌ی‌ چۆنیه‌ت����ی‌ مامه‌ڵه‌كردنی‌‬ ‫یه‌كێت����ی‌ له‌گ����ه‌ڵ ئه‌و مه‌س����ه‌له‌یه‌دا‬ ‫له‌دوای‌ پرۆس����ه‌ی‌ هه‌ڵبژاردن‪ ،‬ئاوێنه‌‬ ‫په‌یوه‌ندیكرد به‌ د‪ .‬نه‌جمه‌دین كه‌ریم‪،‬‬ ‫پزیش����ك‌و به‌رپرس����ی‌ رێگه‌پێدراوی‌‬ ‫یه‌كێتی‌ بۆ لێدوان له‌سه‌ر ئه‌و بابه‌ته‌‪،‬‬ ‫به‌اڵم ناوبراو رایگه‌یاند‪" ،‬هیچ لێدوانێكم‬ ‫نیه‌ له‌سه‌ر ئه‌و كه‌یسه‌"‪.‬‬ ‫تاڵه‌بان����ی‌ ك����ه‌ ئێس����تا ته‌مه‌ن����ی‌‬ ‫نزیكه‌ی‌ ‪ 80‬س����اڵه‌‪ ،‬له‌ ‪17‬ی‌ كانونی‌‬ ‫یه‌كه‌م����ی‌ ‪2012‬دا به‌ه����ۆی‌ تێكچونی‌‬ ‫ب����اری‌ ته‌ندروس����تیه‌وه‌‪ ،‬ره‌وان����ه‌ی‌‬ ‫نه‌خۆش����خانه‌یه‌كی‌ ئه‌ڵمانی����ا ك����را‪،‬‬ ‫ت����ا ئاماده‌كردن����ی‌ ئ����ه‌م راپۆرت����ه‌‬ ‫له‌نه‌خۆشخانه‌ی‌ چاریته‌یه‌ له‌به‌رلین‪.‬‬

‫ی‬ ‫به‌حوكم ‌‬ ‫ی ‪22‬‬ ‫ئه‌زمون ‌‬ ‫ساڵه‌ی‌‪ ،‬ده‌شێت‬ ‫ی‬ ‫ی پشك ‌‬ ‫یه‌كێت ‌‬ ‫گه‌ور‌هی‌ هه‌بێت‬ ‫له‌ئیداره‌دانی‌ ئه‌م‬ ‫ناوچانه‌دا‬


‫‪4‬‬

‫هەنوکە‬

‫)‪ )397‬سێشه‌مم ‌ه ‪2013/10/1‬‬

‫سه‌عدی پیره‌‪ :‬له‌هه‌ولێر ساخته‌كار ‌ی كراوه‌‬

‫ی زۆر نییه‌‬ ‫ده‌سه‌اڵت‪ ،‬به‌ده‌نگی‌ زۆرو كورس ‌‬ ‫ئا‪ :‬هێمن مامه‌ند‬ ‫سه‌عدی‌ پیره‌ ئه‌ندامی‌ مه‌كته‌بی‌‬ ‫سیاسی‌ یه‌كێتی‌ نیشتیمانی‌ كوردستان‬ ‫له‌م گفتوگۆیه‌ی‌ ئاوێنه‌دا ده‌ڵێت‬ ‫"یه‌كێتی‌‌و گۆڕان كه‌ له‌ئه‌سڵدا یه‌ك‬ ‫قاعیده‌ن‪ 43 ،‬كورسییان هێناوه‌و‬ ‫له‌ژماره‌ی‌ كورسیه‌كانی‌ پارتی‌ زیاتره‌‬ ‫ك ‌ه ‪38‬كورسییان هێناوه‌"‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬هۆكاره‌كانی‌ شكستی‌ یه‌كێت ‌‬ ‫ی‬ ‫یاخ���ود كه‌مكردنه‌وه‌ی‌ كورس���یه‌كانی‌‬ ‫یه‌كێتی‌ نیش���تیمانی‌ كوردستان بۆچی‌‬ ‫ده‌گه‌ڕێنیته‌وه‌؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬ش���یكارییه‌كان زۆر‬ ‫هه‌ڵده‌گ���رن‪ ،‬هه‌ندێكی���ان په‌یوه‌ن���دی‌‬ ‫به‌رێكه‌وتننامه‌ی‌ س���تراتجییه‌وه‌ هه‌یه‌‪،‬‬ ‫ش���یكاری‌ ده‌كات به‌غیابی‌ مام جه‌الل‪،‬‬ ‫هه‌ندێ���ك ش���یكاری‌ ده‌كه‌ن ب���ه‌‪30‬ی‌‬ ‫حوزه‌ی���ران‌و درێژكردن���ه‌وه‌ی‌ م���اوه‌ی‌‬ ‫س���ه‌رۆكی‌ هه‌رێم‪ ،‬هه‌ندێك ش���یكاری‌‬ ‫ده‌كات به‌فره‌لێدوانی‌ ناو سه‌ركرده‌كانی‌‬ ‫یه‌كێت���ی‌‪ ،‬هۆكار یه‌كج���ار زۆره‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫یه‌كێتی‌ نیشتیمانی‌ كوردستان پێویسته‌‬ ‫پ���اش ئ���ه‌و هه‌ڵبژاردن���ه‌ ئه‌وله‌ویه‌تی‌‬ ‫ئه‌وه‌بێ���ت زۆر ب���ه‌وردی‌ ئه‌نجام���ی‌‬ ‫ئ���ه‌و هه‌ڵبژاردن���ه‌ لێكبدات���ه‌وه‌و رای‌‬ ‫كادێره‌كان���ی‌ وه‌ربگرێ���ت‌و ماڵی‌ خۆی‌‬ ‫رێبكخاته‌وه‌و له‌گ���ه‌ڵ جه‌ماوه‌ری‌ خۆی‌‬ ‫ئاش���تبێته‌وه‌‪ ،‬ه���ۆكار زۆرن بۆ نمونه‌‬ ‫ئێستا عه‌لی‌ حه‌مه‌ساڵح كوڕی‌ پیاوێكی‌‬ ‫ه���ه‌ژاره‌ نه‌ده‌مانچه‌ی‌ پێی���ه‌ نه‌پاره‌ی‌‬ ‫به‌خشیوه‌ته‌وه‌و نه‌كه‌سی‌ داوه‌ت كردوه‌‪،‬‬ ‫وه‌كو كاندیده‌كانی‌ یه‌كێتی‌‌و پارتی‌ ماڵ‬ ‫به‌ماڵیش نه‌گ���ه‌ڕاوه‌‪ ،‬كه‌چی‌ ده‌نگێكی‌‬ ‫زۆری‌ هێناوه‌‪ ،‬باش���ه‌ ه���ۆكار چییه‌؟‬ ‫بۆیه‌ ده‌بێت ئه‌وانه‌ هه‌موی‌ لێكدانه‌وه‌و‬ ‫پێداچونه‌وه‌ی‌ ب���ۆ بكرێت‪ ،‬خاڵێكی‌ تر‬ ‫ئه‌وه‌ی���ه‌ كه‌ یه‌كێتی‌ س���ه‌ركه‌وتو نه‌بو‬ ‫دوای‌ ئ���ه‌وه‌ی‌ بڕیاریدا به‌یه‌ك لیس���ت‬ ‫داده‌به‌زێ���ت‪ ،‬نه‌یتوانی‌ خه‌ڵك قه‌ناعه‌ت‬ ‫پێبكات‪ ،‬كه‌ به‌یه‌ك لیست دابه‌زین مانای‌‬ ‫گه‌ڕانه‌وه‌ بۆ پره‌نس���یپ‌و سه‌ره‌تاكانی‌‬ ‫خۆی‌ ئه‌وه‌ش���یان ره‌نگ���ه‌ هۆكاربێت‪،‬‬ ‫هۆكارێكی‌ تر ئه‌وه‌یه‌ سروش���تی‌ مرۆڤی‌‬ ‫رۆژهه‌اڵتی‌ وه‌هایه‌ كه‌ هه‌میشه‌ عیناده‌و‬ ‫دژی‌ ده‌سه‌اڵته‌ كه‌ یه‌كێتی‌ له‌ده‌سه‌اڵت‬ ‫بو‪ ،‬ب���ۆ ئۆپۆزس���یۆن ئاس���انتره‌ كه‌‬ ‫به‌ئاره‌زوی‌ خۆی‌ قس���ه‌ ده‌كات گومرگی‌‬ ‫له‌س���ه‌ر نییه‌‪ ،‬كاتێك تۆ له‌ده‌سه‌اڵتی‌‬ ‫ناتوانیت له‌ئیش���ه‌ چاكه‌كان چاوپۆشی‌‬ ‫بكه‌یت‌و بڵێیت م���ن نه‌مكردوه‌و ده‌بێت‬ ‫داكۆكی‌ لێبكه‌یت‪ ،‬له‌و حاڵه‌ته‌ش له‌گه‌ڵ‬ ‫پارتی‌ ده‌كه‌ویته‌ سه‌نگه‌رێك‪ ،‬الیه‌نێكی‌‬ ‫تر ئه‌وه‌یه‌ له‌هه‌رێمی‌ كوردستانی‌ عێراق‬ ‫سێ‌ قوتابخانه‌ هه‌یه‌‪ ،‬قوتابخانه‌یه‌كیان‬ ‫ئه‌وه‌یه‌ ك���ه‌ موحاف���زكاره‌و قه‌ومییه‌‪،‬‬

‫ی حه‌مه‌ساڵح ئه‌وه‌ی‌ ده‌وترێت‬ ‫عه‌ل ‌‬ ‫یه‌كێتی‌ له‌سلێمانی‌‬ ‫ی‬ ‫بێ ئه‌وه‌ ‌‬ ‫ده‌ستكاری‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌مانچ ‌ه ‌‬ ‫ده‌نگه‌كانی‌ كردوه‌‬ ‫هه‌بێت‌و پار‌ه‬ ‫ئه‌سڵ‌و ئه‌ساسی‌‬ ‫ببه‌خشێته‌وه‌‌و‬ ‫نه‌بوه‌‪ ،‬له‌هه‌ولێریش‬ ‫كه‌س داوه‌ت‬ ‫ئه‌مه‌ هه‌بو‪ ،‬به‌س‬ ‫بكات زۆرترین‬ ‫هه‌اڵو هۆریای‌ له‌سه‌ر‬ ‫ی‬ ‫ده‌نگ ‌‬ ‫نه‌كراوه‌‬ ‫هێناوه‌‬ ‫ك���ه‌ جه‌ناب���ی‌ مه‌س���عود بارزان���ی‌‌و‬ ‫س���ه‌ركردایه‌تی‌ ئه‌و حزب���ه‌ رابه‌رایه‌تی‌‬ ‫ده‌ك���ه‌ن‪ ،‬قوتابخانه‌یه‌ك���ی‌ تر هه‌ی ‌ه كه‌‬ ‫قوتابخانه‌یه‌ك���ی‌ لیب���رال‌و دیموكرات‌و‬ ‫چه‌پ���ه‌ م���ام ج���ه‌الل رابه‌رایه‌ت���ی‌‬ ‫ده‌كات‪ ،‬ئه‌وی���ش گ���ۆڕان‌و یه‌كێت���ی‌‬ ‫ده‌گرێت���ه‌وه‌‪ ،‬قوتابخانه‌یه‌ك���ی‌ ت���ر‬ ‫مه‌زهه‌بی‌‌و ئیس�ل�امییه‌‪ ،‬كه‌ یه‌كگرتوی‌‬ ‫ئیسالمی‌‌و كۆمه‌ڵی‌ ئیس�ل�امی‌‌و الیه‌نه‌‬ ‫ئیس�ل�امیه‌كان رابه‌رایه‌تی‌ ده‌كه‌ن‪ ،‬ئه‌و‬ ‫س���ێ‌ قوتابخانه‌ی���ه‌ وه‌ك���و قوتابخانه‌‬ ‫گۆڕانكاری‌ كه‌می‌ به‌سه‌رداهاتوه‌‪ ،‬ئێستا‬ ‫ئه‌گ���ه‌ر ده‌نگه‌كان���ی‌ پارتی‌ حیس���اب‬ ‫بكه‌ی���ن‪ ،‬له‌گ���ه‌ڵ ده‌نگه‌كان���ی‌ گۆڕان‌و‬ ‫یه‌كێتی‌‪ ،‬ده‌نگه‌كانی‌ گ���ۆڕان‌و یه‌كێتی‌‬ ‫گۆڕانكاری‌ زیاتری‌ به‌سه‌رداهاتوه‌و هه‌م‬ ‫له‌كورسی‌‌و هه‌م له‌ده‌نگ زیاتر بوه‌‪ ،‬بۆیه‌‬ ‫گۆڕانكاریه‌كان له‌نێوانی‌ ئه‌و مه‌دره‌سانه‌‬ ‫نییه‌‪ ،‬به‌ڵك���و گۆڕانكاریه‌ له‌قوتابخانه‌ی‌‬ ‫لیبرال كه‌ له‌نێ���وان یه‌كێتی‌‌و گۆڕانه‌‪،‬‬ ‫بۆیه‌ یه‌كێت���ی‌ مۆفه‌ق نه‌بوه‌ له‌وه‌ی‌ كه‌‬ ‫مه‌به‌س���ته‌كانی‌ خۆی‌ بگه‌یه‌نێت‪ ،‬گۆڕان‬ ‫مۆفه‌قتر ب���وه‌ له‌گه‌یاندنی‌ په‌یامه‌كانی‌‌و‬ ‫هۆكاره‌ك���ه‌ش ئه‌وه‌ی���ه‌ ك���ه‌ ئ���ه‌وان‬ ‫له‌ئۆپۆزسیۆندا بون‪ ،‬بۆیه‌ من به‌ته‌بیعی‌‬ ‫نابینم براده‌رانی‌ یه‌كێت���ی‌ بۆڵه‌بۆڵیان‬ ‫بێ���ت‪ ،‬چونك���ه‌ ئه‌گه‌ر ته‌ماش���ابكه‌ین‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردن���ی‌ رابردو یه‌كێتی‌‌و گۆڕان‌و‬ ‫ی ‪ 84‬كورسیان هه‌بو‪ ،‬واته‌ پارتی‌‬ ‫پارت ‌‬ ‫‪ 42‬كورس���ی‌ هه‌بو یه‌كێتی‌‌و گۆڕانیش‬

‫‪42‬كورس���ی‌‪ ،‬به‌اڵم ئێستاكه‌ به‌یه‌كێتی‌‌و‬ ‫گۆڕان ‪ 43‬كورسییان هه‌یه‌‪ ،‬پارتی‌ ‪38‬‬ ‫كورسی‌ هه‌یه‌‪ ،‬بۆیه‌ من به‌ته‌بیعی‌ نابینم‬ ‫بڵێن یه‌كێتی‌ ده‌نگێكی‌ زۆری‌ دۆڕاندوه‌‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬واته‌ ده‌ته‌وێت بڵێیت ئه‌گه‌ر‬ ‫یه‌كێـتی‌‌و گۆڕان لێكبده‌یت كورس���ی‌‌و‬ ‫ده‌نگی‌ له‌پارتی‌ زیاتری‌ هێناوه‌؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬به‌ڵێ‌ من ده‌مه‌وێت‬ ‫ئه‌وه‌ بڵێم من له‌م روانگه‌یه‌وه‌ ته‌ماشای‌‬ ‫ده‌ك���ه‌م‪ ،‬چونكه‌ گۆڕان ‪ 25‬كورس���ی‌‬ ‫به‌چی‌ هێناوه‌؟ به‌دڵنیاییه‌وه‌ ده‌نگه‌كانی‌‬ ‫یه‌كێت���ی‌ ب���ردوه‌‪ ،‬گ���ۆڕان له‌هه‌ناوی‌‬ ‫یه‌كێتیی���ه‌‪ ،‬ریخه‌ڵۆكم���ان تێك���ه‌اڵوه‌‪،‬‬ ‫له‌ئه‌سڵدا گۆڕان‌و یه‌كێتی‌ یه‌ك قاعیده‌ن‪،‬‬ ‫یان قاعیده‌كانیان تێكه‌ڵن‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬باسی‌ ئه‌وه‌ت كرد كه‌ یه‌كێك‬ ‫له‌هۆكاره‌كانی‌ شكس���تی‌ یه‌كێتی‌ ئه‌وه‌‬ ‫بوه‌ كه‌ له‌ده‌س���ه‌اڵت بوه‌‪ ،‬واته‌ به‌رنامه‌‬ ‫هه‌یه‌ كه‌ له‌كابینه‌ی‌ هه‌ش���ته‌م یه‌كێتی‌‬ ‫ببێته‌ ئۆپۆزسیۆن؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پی���ره‌‪ :‬نه‌خێ���ر‪ ،‬یه‌كێتی‌‬ ‫رێكخراوێك���ی‌ مه‌س���ئوله‌‪ ،‬پێموای���ه‌‬ ‫ئه‌گه‌ر باسی‌ ئۆپۆزس���یۆن‌و ده‌سه‌اڵت‬ ‫بكه‌ی���ن هه‌مو ئه‌و الیه‌نان���ه‌ی‌ كه‌ یه‌ك‬ ‫كورسیش���یان هێناوه‌‪ ،‬نابێت بیر له‌وه‌‬ ‫نه‌كه‌ن���ه‌وه‌ كه‌ واڵته‌كه‌ی‌ ب���ه‌ره‌و كوێ‬ ‫ده‌چێت‪ ،‬ئه‌م مه‌س���ه‌له‌یه‌ مه‌س���ه‌له‌ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن نییه‌‪ ،‬دواقۆناغی‌ ئاره‌زوه‌كان‬ ‫نیی���ه‌‪ ،‬ئاره‌زوه‌كانی‌ یه‌كێتی‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌‬ ‫خۆشگوزه‌رانی‌ بۆ خه‌ڵك بێت‪ ،‬ئیداره‌ی‌‬

‫ئه‌و هه‌رێمه‌ به‌ره‌و ئاس���ۆیه‌كی‌ گه‌شتتر‬ ‫ببات‪ ،‬ئه‌گه‌ر بته‌وێت به‌ره‌و ئاسۆیه‌كی‌‬ ‫گه‌ش���تر هه‌ن���گاو بنێیت له‌ده‌س���ه‌اڵت‬ ‫ده‌توانی���ت ئه‌وه‌ بكه‌یت‪ ،‬یه‌كێتی‌ نابێت‬ ‫بڵێت من ناچمه‌ ده‌س���ه‌اڵت كێش���ه‌ی‌‬ ‫یه‌كێتی‌ ئه‌وه‌ نییه‌ كه‌ بچێته‌ ده‌سه‌اڵت‪،‬‬ ‫ئه‌وله‌ویه‌تی‌ یه‌كێتی‌ رێكخس���تنی‌ ماڵی‌‬ ‫خۆیه‌تی‌‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬ب���اس له‌وه‌ ده‌كرێ���ت‪ ،‬كه‌‬ ‫ئه‌مجاره‌ گۆڕان به‌حوكمی‌ ئه‌وه‌ی‌ براوه‌ی‌‬ ‫دوه‌مه‌‪ ،‬ئه‌گه‌ر به‌شداری‌ حكومه‌ت بكات‬ ‫جێگری‌ س���ه‌رۆكی‌ حكومه‌ت‌و سه‌رۆكی‌‬ ‫په‌رله‌مانی‌ ده‌وێ���ت‪ ،‬ئایا یه‌كێتی‌ رازی‌‬ ‫ده‌بێت به‌م شێوه‌یه‌ به‌شداری‌ حكومه‌ت‬ ‫بكات؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬كاك���ه‌ گیان ئه‌وانه‌‬ ‫قسه‌ی‌ رۆژنامه‌ن‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬به‌اڵم یه‌كێت���ی‌ له‌ریزبه‌ندی‌‬ ‫س���ێیه‌مه‌و گۆڕان له‌ریزبه‌ندی‌ دوه‌مه‌‪،‬‬ ‫حه‌قی‌ خۆی نییه‌ داوای‌ ئه‌م پۆس���تانه‌‬ ‫بكات؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬ئه‌مانه‌ ش���یكاریی‌‬ ‫رۆژنامه‌نوس���انن‪ ،‬حه‌قی‌ خۆشتانه‌ ئه‌م‬ ‫ش���یكاریانه‌‪ ،‬به‌اڵم با ئه‌وانه‌ لێگه‌ڕێین‬ ‫بۆ كاتی‌ دانوس���تانه‌كان بۆ پێكهێنانی‌‬ ‫حكومه‌ت‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬به‌اڵم بۆ دان به‌وه‌دا نانێن كه‌‬ ‫ئێوه‌ ئێستا هێزی‌ س���ێیه‌من‌و ناكرێت‬ ‫وه‌ك پێشتر بیر له‌وه‌رگرتنی‌ پۆسته‌كان‬ ‫بكه‌نه‌وه‌؟‬

‫س���ه‌عدی‌ پی���ره‌‪ :‬ت���ۆ ده‌ته‌وێت چ‬ ‫له‌من ده‌ربێنیت؟ ده‌ته‌وێت چ قسه‌یه‌كم‬ ‫پێبكه‌یت؟ كاكه‌ یه‌كێتی‌ ده‌س���ه‌اڵته‌‬ ‫له‌دێگه‌ڵه‌ به‌والوه‌ كه‌ سنوری‌ یه‌كێتییه‌‪،‬‬ ‫یه‌كێتی‌ ده‌س���ه‌اڵته‌‪ ،‬ده‌سه‌اڵت به‌ته‌نیا‬ ‫ده‌نگ نییه‌‪ ،‬ده‌س���ه‌اڵت به‌ده‌نگی‌ كه‌م‌و‬ ‫زیاد نیی���ه‌‪ ،‬به‌رابردوی‌ ئه‌و رێكخراوه‌یه‌‬ ‫به‌حزوری‌ ئه‌و رێكخراوه‌یه‌‪ ،‬به‌ئیمكانیات‌و‬ ‫دیبلۆماس���یه‌تی‌ ئ���ه‌و رێكخراوه‌ی���ه‌‪،‬‬ ‫به‌ئی���دارات‌و ئابوری‌ ئ���ه‌و رێكخراوه‌یه‌‪،‬‬ ‫خه‌ڵكێ���ك ئه‌مڕۆ ده‌نگی���داوه‌ به‌گۆڕان‬ ‫مانای‌ ئه‌وه‌ نییه‌ یه‌كێتی‌ ره‌تده‌كاته‌وه‌‪،‬‬ ‫نه‌خێ���ر مان���ای‌ وایه‌ به‌و سیاس���ه‌ته‌ی‌‬ ‫ئه‌مڕۆی‌ یه‌كێتی‌ رازی‌ نییه‌‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬به‌قسه‌كانتدا وا ده‌رده‌كه‌وێت‬ ‫ئه‌گ���ه‌ر له‌هه‌ڵبژاردن���ی‌ ئه‌نجومه‌ن���ی‌‬ ‫پارێزگاكان گۆڕان زۆرترین ده‌نگی‌ هێنا‪،‬‬ ‫ئێوه‌ سلێمانی‌ ته‌سلیمی‌ ئه‌وان ناكه‌ن؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬هه‌ڵبژاردنی‌ پارێزگا‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی‌ پارێزگای���ه‌‪ ،‬هه‌ڵبژاردنی‌‬ ‫په‌رله‌مانیش په‌رله‌مانه‌‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬باس ل���ه‌وه‌ ده‌كرێت دكتۆر‬ ‫به‌رهه‌م ره‌نگه‌ له‌یه‌كێت���ی‌ جیابێته‌وه‌‪،‬‬ ‫ئێوه‌ ترس���تان هه‌یه‌ كه‌ دكتۆر به‌رهه‌م‬ ‫له‌یه‌كێتی‌ جیابێته‌وه‌؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پی���ره‌‪ :‬جیابون���ه‌وه‌و‬ ‫ئینش���یقاق له‌ناو بزوتن���ه‌وه‌ی‌ كوردی‌‬ ‫ش���تێكی‌ ته‌قلیدیه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌وانه‌ی‌ كه‌‬ ‫جیابونه‌ته‌وه‌ دواجار سه‌رنه‌كه‌وتون‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬به‌اڵم نه‌وش���یروان مس���ته‌فا‬ ‫جیابوه‌و سه‌ریشكه‌وت؟‬ ‫سه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬مه‌سه‌له‌ی‌ نه‌وشیروان‬ ‫مه‌سه‌له‌یه‌كی‌ تره‌‪ ،‬نه‌وشیروان مسته‌فا‬ ‫نه‌وشیروان مسته‌فایه‌‪ ،‬كاك به‌رهه‌میش‬ ‫كاك به‌رهه‌مه‌‪ ،‬بۆیه‌ من ته‌س���ه‌ورناكه‌م‬ ‫كاك به‌ره���ه‌م نه‌بی���ری‌ لێكردبێته‌وه‌و‬ ‫نه‌جی���اش ده‌بێته‌وه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌وه‌ی‌ كاك‬ ‫دكتۆر به‌رهه‌م باڵویكرده‌وه‌ شوێنه‌كه‌ی‌‬ ‫هه‌و نه‌بو‪ ،‬خۆزگه‌ له‌كوردس���تانی‌ نوێ‌‬ ‫باڵویبكردبایه‌وه‌‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬باشه‌ ئێوه‌ به‌نیازنین له‌دوای‌‬ ‫راگه‌یاندن���ی‌ ئه‌نجامه‌كان���ی‌ هه‌ڵبژاردن‬ ‫چاره‌نوس���ی‌ م���ام ج���ه‌الل یه‌كالی���ی‌‬ ‫بكه‌نه‌وه‌؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬ئه‌وه‌یان په‌یوه‌ندی‌‬ ‫به‌كه‌سوكاری‌ مام جه‌الله‌وه‌یه‌‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬به‌اڵم ئه‌و سكرتێری‌ یه‌كێتی‌‬ ‫نیشتیمانی‌ كوردستانه‌‪ ،‬بۆ ده‌بێت هه‌ر‬ ‫بنه‌ماڵه‌كه‌ی‌ ئه‌مه‌ یه‌كالبكه‌نه‌وه‌؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬جا ت���ۆ مه‌حكه‌مه‌م‬ ‫ده‌كه‌ی���ت له‌س���ه‌ر ئه‌وه‌؟ م���ن ده‌ڵێم‬ ‫ئه‌م مه‌س���ه‌له‌یه‌ به‌ش���ێكی‌ په‌یوه‌ندی‌‬ ‫به‌بنه‌ماڵ���ه‌ی‌ م���ام جه‌الل���ه‌وه‌ هه‌یه‌‪،‬‬ ‫به‌شێكی‌ په‌یوه‌ندی‌ به‌عێراق‌و به‌شێكی‌‬ ‫په‌یوه‌ن���دی‌ به‌یه‌كێتی���ه‌وه‌ هه‌یه‌‪ ،‬مام‬ ‫جه‌الل له‌نه‌خۆشخانه‌یه‌و به‌و ته‌مه‌نه‌یه‌وه‌‬ ‫جه‌ڵت���ه‌ لێی���داوه‌ باش���ه‌‪ ،‬دواجاریش‬

‫به‌ته‌ئكیدی‌ له‌رێگه‌ی‌ پزیشكه‌كانیانه‌وه‌‬ ‫قسه‌ی‌ له‌سه‌ر ده‌كرێت‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬ئه‌ی‌ ب���اس له‌وه‌ ده‌كرێت كه‌‬ ‫مام ج���ه‌الل له‌ژیان نه‌م���اوه‌و یه‌كێتی‌‬ ‫ئه‌مه‌ ده‌ش���ارێته‌وه‌‪ ،‬ب���ۆ یه‌كێتی‌ ئه‌مه‌‬ ‫ده‌شارێته‌وه‌؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پی���ره‌‪ :‬باش���ه‌ یه‌كێتی‌ بۆ‬ ‫ده‌یشارێته‌وه‌؟ نه‌خێر ئه‌مه‌ راست نییه‌‪،‬‬ ‫ئه‌و قس���انه‌ هه‌مو له‌یه‌ك س���ه‌رچاوه‌‬ ‫س���ه‌رهه‌ڵده‌دات‪ ،‬به‌راس���تی‌ ل���ه‌روی‌‬ ‫ئه‌خالقیش���ه‌وه‌ جوان نییه‌ به‌م شێوه‌یه‌‬ ‫قسه‌ له‌سه‌ر مام جه‌الل بكرێت‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬با بێینه‌ سه‌ر هه‌ڵبژاردنه‌كان‪،‬‬ ‫به‌تایبه‌تی‌ له‌ش���اری‌ هه‌ولێ���ر تا چه‌ند‬ ‫هه‌ڵبژاردنێك���ی‌ پ���اك‌و بێگ���ه‌رد بو‪،‬‬ ‫ئای���ا پارت���ی‌ دیموكراتی‌ كوردس���تان‬ ‫ساخته‌كاری‌ كرد؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پی���ره‌‪ :‬ئێم���ه‌ له‌هه‌ولێ���ر‬ ‫به‌رێوه‌ب���ه‌ری‌ وێس���تگه‌یه‌ك‌و ش���انزه‌‬ ‫چاودێرمان له‌به‌یانییه‌وه‌ ده‌ستگیركران‬ ‫تا كۆتایی‌ هه‌ڵبژاردن‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬له‌س���ه‌ر چ���ی‌‌و ك���ێ‌‬ ‫ده‌ستگیریكردن؟‬ ‫س���ه‌عدی ‌ پی���ره‌‪ :‬پۆلی���س‬ ‫ده‌س���تگیریكردن‌و نازانین له‌سه‌ر چی‌‬ ‫ده‌س���تگیركران! به‌ڵ���ێ‌ س���اخته‌كاری‌‬ ‫هه‌بو‪ ،‬چونكه‌ سكااڵ هه‌یه‌ كه‌ سكااڵش‬ ‫هه‌بو‪ ،‬مانای‌ وایه‌ ساخته‌كاریش هه‌بوه‌‪،‬‬ ‫چاوه‌ڕێین ئه‌و سكااڵیانه‌ یه‌كالبكرێنه‌وه‌‪،‬‬ ‫چ���ۆن یه‌كالده‌كرێن���ه‌وه‌ چاوه‌ڕێ���ی‌‬ ‫دادوه‌رین چۆن یه‌كالی ده‌كاته‌وه‌‪ ،‬ئێمه‌‬ ‫هه‌ر له‌سه‌ره‌تاش���ه‌وه‌ نه‌مانشارده‌وه‌ كه‌‬ ‫گوتمان گومانمان هه‌یه‌ له‌س���ه‌ر لیستی‌‬ ‫ده‌نگده‌ران‌و ناوی‌ مردوان هه‌بوه‌و ناوی‌‬ ‫دوباره‌ هه‌بوه‌‪ ،‬كۆمس���یۆنیش ئه‌وه‌ی‌‬ ‫ره‌تنه‌كردۆته‌وه‌ كه‌ ئه‌و كێشانه‌ هه‌ن‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬پێتوایه‌ س���اخته‌كاریه‌كانی‌‬ ‫هه‌ولێر به‌به‌رنامه‌ كراون؟‬ ‫س���ه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬ئه‌و كێش���انه‌ی‌ كه‌‬ ‫باس���مكردن س���ودی‌ لێوه‌رگی���راوه‌ بۆ‬ ‫به‌رن��مه‌ی‌ ساخته‌كردن‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬یه‌كێت���ی‌ تۆمه‌تباركرا به‌وه‌ی‌‬ ‫ك���ه‌ له‌س���لێمانی‌ هه‌ڵیانكوتاوه‌ت���ه‌‬ ‫س���ه‌ر بنك���ه‌ی‌ ده‌نگدان‌و ده‌س���تكاری‌‬ ‫ئه‌نجامه‌كانی���ان كردوه‌‪ ،‬بۆ ویس���تتان‬ ‫ده‌ستكاری‌ ئه‌نجامه‌كان بكه‌ن؟‬ ‫سه‌عدی‌ پیره‌‪ :‬ئه‌وه‌ ئه‌سڵ‌‌و ئه‌ساسی‌‬ ‫نیی���ه‌‪ ،‬لێره‌ش له‌هه‌ولێر ئ���ه‌وه‌ كراوه‌‪،‬‬ ‫ب���ه‌اڵم هه‌اڵو هۆریای‌ له‌س���ه‌ر نه‌كراوه‌‪،‬‬ ‫ئێمه‌ش ره‌خنه‌مان هه‌بو له‌سه‌ر هه‌ندێك‬ ‫سندوق‪ ،‬ئه‌و سندوقانه‌ جارێكی‌ تریش‬ ‫ژماردرانه‌وه‌‪ ،‬هه‌ندێكیان ده‌نگی‌ كیان‌و‬ ‫ده‌نگی‌ كاندید كۆكرابونه‌وه‌‪ ،‬كه‌ ده‌كاته‌‬ ‫دوباره‌‪ ،‬له‌وانه‌یه‌ ئه‌وه‌ی‌ هه‌ڵسابێت به‌م‬ ‫كاره‌ نه‌یزانیبێ���ت‪ ،‬له‌وانه‌ش���ه‌ وتبێتی‌‬ ‫ئه‌گه‌ر " گرتت ئ���ه‌زم‪ ،‬ئه‌گه‌ر نه‌تگرت‬ ‫دزم"‪ ،‬ئه‌وانه‌ش له‌هه‌ولێر هه‌بوه‌‪.‬‬

‫چاره‌نوس ‌ی ژن ‌ه رفێنراوه‌كه‌ی‌ ئه‌لبیسه‌كه‌ به‌نادیار ‌ی ده‌مێنێته‌و‌ه‬ ‫ئا‪ :‬ئاراس عوسمان‬ ‫دوای‌ روداوه‌كه‌ی‌ "ئه‌لبیسه‌كه‌"ی‌‬ ‫سلێمانی‌‪ ،‬له‌نێو كێشمه‌كێشی‌ هێزه‌‬ ‫ئه‌منیه‌كان‌و نوێنه‌ران‌و چاودێرانی‌‬ ‫الیه‌نه‌ سیاسیه‌كاندا‪ ،‬ده‌نگۆی‌‬ ‫رفاندنی‌ ژنێك باڵوكرایه‌وه‌ كه‌ الیه‌نه‌‬ ‫ئۆپۆزسیۆنه‌كان تۆمه‌تباری‌ ده‌كه‌ن‬ ‫به‌وه‌ی‌ بۆ كاری‌ ساخته‌كاریی‌‬ ‫له‌به‌رژه‌وه‌ندی‌ الیه‌نێك‪ ،‬هاتبوه‌ ناو‬ ‫ئه‌لبیسه‌كه‌وه‌‪ ،‬به‌اڵم به‌بێ‌ ئه‌وه‌ی‌‬ ‫كه‌س بزانێت كێیه‌‌و به‌رپرسانی‌‬ ‫ئاسایشی‌ سلێمانیش بێئاگایی‌ خۆیان‬ ‫ده‌رده‌بڕن‪.‬‬ ‫ش���ه‌وی‌ ‪24‬ی‌ ئه‌یل���ول‪ ،‬هه‌واڵێ���ك‬ ‫له‌میدیاكان���ی‌ گۆڕان���ه‌وه‌ باڵوكرایه‌و‌ه‬ ‫ك���ه‌ گوای���ه‌ هه‌وڵێ���ك هه‌ی���ه‌ ب���ۆ‬ ‫ئه‌نجامه‌كان���ی‌‬ ‫ده‌س���تكاریكردنی‌‬ ‫هه‌ڵب���ژاردن له‌الی���ه‌ن الیه‌نێك���ی‌‬ ‫ده‌س���ه‌اڵته‌وه‌‪ ،‬دواتر دۆخه‌ك���ه‌ گرژی‌‬ ‫لێكه‌وته‌وه‌و ل���ه‌و چوارچێوه‌یه‌دا ژنێك‬ ‫كه‌ نوێنه‌ری‌ الیه‌نێكی‌ سیاسی نه‌زانراو‬ ‫بوه‌ له‌ناو ئه‌لبیسه‌كه‌دا‪ ،‬دوای‌ كاتژمێر‬ ‫‪ 11:30‬خوله‌ك له‌الی���ه‌ن ئۆتۆمبێلێكی‌‬ ‫جۆری‌ ‪ BMW‬ده‌رفێنرێت‌و تائێستاش‬

‫ئه‌و چیرۆك���ه‌ به‌كراوه‌ی���ی‌ ماوه‌ته‌وه‌و‬ ‫چاره‌نوسی‌ ئه‌و ژنه‌ش نادیاره‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی بزوتنه‌و‌ه ‌‬ ‫ی هه‌ڵبژاردن ‌‬ ‫ی ژور ‌‬ ‫ئه‌ندامێك ‌‬ ‫گۆڕان ئه‌و ژنه‌ به‌ساخته‌كار‌وه‌سفده‌كات‌و‬ ‫ئه‌وه‌ پشتڕاس���تده‌كاته‌وه‌ كه‌ له‌شه‌وی‌‬ ‫دروس���تبونی‌ گرژییه‌كانی‌ ئه‌لبیسه‌كه‌ی‌‬ ‫سلێمانیه‌وه‌ دیارنه‌ماوه‌‪.‬‬ ‫به‌ڵێ���ن ئیس���ماعیل‪ ،‬ئه‌ندامی‌ ژوری‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی‌ بزوتن���ه‌وه‌ی‌ گ���ۆڕان‬ ‫له‌وباره‌یه‌وه‌ بۆ ئاوێنه‌ رایگه‌یاند" له‌كاتی‌‬ ‫جیاكردن���ه‌وه‌ی‌ ده‌نگه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردنی‌‬ ‫پارله‌مانی‌ كوردس���تان‪ ،‬ژنێك كه‌‌وه‌ك‬ ‫نوێنه‌ر ناسێنرابو س���اخته‌كاری‌ زۆری‌‬ ‫كردوه‌ بۆ یه‌كێتی‌‌و به‌به‌ڵگه‌وه‌ زانیاریمان‬ ‫له‌الیه‌ كه‌ ساخته‌كاری‌ كردوه‌‪ ،‬هه‌ر ئه‌و‬ ‫ش���ه‌وه‌ ئه‌و ژنه‌ له‌الیه‌ن ئۆتۆمبێلێكی‌‬ ‫جۆری‌ ‪ BMW‬رفێنراوه‌و تائێس���تا دیار‬ ‫نه‌ماوه‌"‪.‬‬ ‫له‌س���ه‌ر ئه‌و مه‌س���ه‌له‌یه‌ بزوتنه‌وه‌ی‌‬ ‫گۆڕان سكااڵی‌ تۆماركردوه‌و به‌رپرسانی‌‬ ‫كۆمس���یۆنی س���لێمانیش س���كااڵكه‌ی‌‬ ‫ره‌وانه‌ی‌ به‌غدا كردوه‌و له‌روی‌ ش���كڵی‌‌و‬ ‫ناوه‌ڕۆكه‌وه‌ سكااڵكه‌یان په‌سه‌ندكردوه‌و‬ ‫ره‌وان���ه‌ی‌ لێكۆڵین���ه‌وه‌ی‌ ده‌ك���ه‌ن بۆ‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ ئه‌م ئافره‌ته‌ بدۆزنه‌وه‌‪ .‬به‌وته‌ی‌‬ ‫به‌ڵێن‪" ،‬ئه‌و ئافره‌ته‌ ناوی‌ له‌كۆمسیۆن‬

‫نیه‌ كه‌‌وه‌ك نوێنه‌ر له‌"ئه‌لبیس���ه‌كه‌"ی‌‬ ‫س���لێمانی‌ ب���وه‌‪ ،‬ده‌بو ن���اوی‌ هه‌بوای ‌ه‬ ‫ئه‌گه‌ر فه‌رمانبه‌ری‌ كۆمسیۆن بوایه‌"‪.‬‬ ‫له‌الیه‌ن خۆیش���یه‌وه‌ عه‌بدولره‌حمان‬ ‫خه‌لیف���ه‌‪ ،‬به‌رپرس���ی‌ په‌یوه‌ندی���ه‌‬ ‫جه‌ماوه‌ریه‌كان���ی‌ كۆمس���یۆنی‌ ب���ااڵی‌‬ ‫س���ه‌ربه‌خۆی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان���ی‌ عێراق‪،‬‬ ‫له‌باره‌ی‌ ئه‌و ژنه‌وه‌ ده‌ڵێت‪"،‬له‌راس���تیدا‬ ‫هیچ زانیاریه‌كمان نیه‌ له‌سه‌ر حاڵه‌تێكی‌‬ ‫له‌و شێوه‌یه‌"‪.‬‬ ‫هه‌روه‌ه���ا به‌رپرس���انی‌ ئاسایش���ی‌‬ ‫سلێمانیش له‌باره‌ی‌ رفاندنی‌ ئه‌و ژنه‌وه‌‬ ‫به‌هه‌مانشێوه‌ی‌ به‌رپرسه‌كه‌ی‌ كۆمسیۆن‬ ‫بێئاگایی‌ خۆی���ان ده‌رده‌بڕن‌و ته‌نانه‌ت‬ ‫نكوڵی‌ له‌روداوێكی‌ له‌و شێوه‌یه‌ ده‌كه‌ن‪.‬‬ ‫له‌وباره‌ی���ه‌وه‌ رزگار حه‌م���ه‌ ره‌حی���م‪،‬‬ ‫به‌رپرسی‌ راگه‌یاندنی‌ ئاسایشی‌ سلێمانی‌ ئه‌لبیسه‌که شوێنی جیاکردنه‌وه‌ی ده‌نگه‌کان‬ ‫له‌لێدوانێك���ی‌ بۆ ئاوێنه‌ رایگه‌یاند" هیچ‬ ‫روداوێكی‌ له‌و ش���ێوه‌یه‌ نیه‌ كه‌س���ێك ئاماده‌بوه‌‪ ،‬ناوی‌ حه‌مه‌ س���ه‌عید حه‌مه‌ ‌وتیان كه‌س���ێك‌وێنه‌ی‌ گرتوه‌و پپێشتر‬ ‫رفێنرابێت‌و كه‌س���یش نه‌هاتوه‌ س���كااڵ عه‌لی‪-‬ه‌و س���ه‌ر به‌یه‌كگرتوی‌ ئیسالمی‌ ئاگادارمانكردۆت���ه‌وه‌ ئه‌و كاره‌ نه‌كات‌و‬ ‫تۆم���ار ب���كات له‌وباره‌ی���ه‌وه‌‪ ،‬ئه‌گه‌ر كوردس���تانه‌و روداوی‌ رفاندنی‌ ئه‌و ژنه‌ دواتر ئازادمانك���رده‌وه‌‪ ،‬بۆیه‌ به‌چاوی‌‬ ‫كه‌س���ێك رفێنرابێت كه‌ م���اوه‌ی‌ زیاتر به‌مش���ێوه‌یه‌ بۆ ئاوێنه‌ ده‌گێڕێته‌وه‌‪ " ،‬خۆم نه‌مبینیوه‌ كه‌سێك برفێنرێت"‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌ زۆر هه‌وڵیدا ئه‌ندامانی‌ ژوری‌‬ ‫له‌هه‌فته‌یه‌كه‌‪ ،‬خۆ ده‌بو كه‌سوكاره‌كه‌ی‌ له‌الیه‌ن نوێنه‌ری‌ كیانه‌ سیاسیه‌كانه‌وه‌‬ ‫ئاگاداركراینه‌وه‌ ك ‌ه كه‌س���ێك رفێنراوه‌‪ ،‬یاسایی‌ كۆمس���یۆنی‌ بااڵی‌ سه‌ربه‌خۆی‌‬ ‫سكااڵیان تۆماربكردایه‌"‪.‬‬ ‫یه‌كێك له‌و په‌رله‌مانتارانه‌ی‌ كوردستان به‌اڵم دوای‌ به‌دواداچون له‌گه‌ڵ هێزه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان���ی‌ عێراق‪ ،‬نوس���ینگه‌ی‌‬ ‫كه‌ له‌و شه‌وه‌دا له‌"ئه‌لبیسه‌كه‌"ی‌ سلێمانی‌ ئه‌و ناوچه‌یه‌‪ ،‬ب���ه‌اڵم هێزه‌ ئه‌منیه‌كان سلێمانی‌‌وه‌ربگرێت‪ ،‬به‌اڵم هیچ كه‌سێك‬

‫‌ فۆتۆ‪ :‬ئارام که‌ریم‬ ‫ئاماده‌ نه‌بو له‌وباره‌یه‌وه‌ لێدوان بدات‪.‬‬ ‫ئ���ه‌وه‌ی‌ ل���ه‌م چیرۆك���ه‌دا ب���زره‌‪،‬‬ ‫ه���ۆكاری‌ پش���ت به‌ش���داریكردنی‌‬ ‫ئه‌و ژنه‌یه‌ له‌جیاكردنه‌وه‌ی‌ ده‌نگه‌كاندا‬ ‫له‌"ئه‌لبیسه‌كه‌"ی‌ سلێمانی‌‌و دواتر ‌وه‌ك‬ ‫ئه‌ندامه‌ك���ه‌ی‌ گ���ۆڕان باس���ی‌ ده‌كات‪،‬‬ ‫"رفاندنیه‌تی‌ له‌الیه‌ن ئۆتۆمبیلێكه‌وه‌"و‬ ‫دیارنه‌مانی‌ چاره‌نوسیه‌تی‌‪.‬‬


‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫‪5‬‬

‫فالح عامری‌ سه‌ركرده‌ له‌ره‌وتی‌ سه‌در‪:‬‬

‫به‌دڵنیاییه‌وه‌ بزوتنه‌وه‌ ‌ی گۆڕان زۆر‬ ‫به‌ئاسانی‌ جێگا ‌ی یه‌كێت ‌ی ده‌گرێته‌وه‌‬ ‫ئا‪ :‬سۆران كامه‌ران‬ ‫له‌دیمانه‌یه‌كدا له‌گه‌ڵ ئاوێنه‌‪ ،‬سه‌ركرد‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی سه‌درو بریكاری‌ وه‌زاره‌ت ‌‬ ‫له‌ره‌وت ‌‬ ‫ئاوه‌دانكردنه‌وه‌و نیشته‌جێكردن فالح‬ ‫ی‬ ‫عامری‌‪ ،‬رایده‌گه‌یه‌نێت ره‌وته‌كه‌ ‌‬ ‫ی مامه‌له‌له‌گه‌ڵ‬ ‫به‌شێوه‌یه‌كی‌ ئه‌رێن ‌‬ ‫ی‬ ‫الیه‌نی‌ براوه‌ی‌ هه‌ڵبژاردن ‌‬ ‫پارله‌مانی‌ كوردستان ده‌كات‪.‬‬ ‫ئاماژه‌ به‌وه‌شده‌كات یه‌كێتی‌‌و گۆڕان‬ ‫په‌یوه‌ندییه‌كی‌ باشیان له‌گه‌ڵ الیه‌ن ‌ه‬ ‫شیعیه‌كانی‌ عێراق هه‌یه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی هه‌ڵبژاردن ‌‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬ئێ���و‌ه چاودێر ‌‬ ‫ی كوردس���تانتان كرد‪ ،‬چۆن‬ ‫پارله‌مان��� ‌‬ ‫ده‌ڕواننه‌ ئه‌و هه‌ڵبژاردنه‌؟‬ ‫عام���ری‌‪ :‬له‌ڕاس���تیدا ئ���ه‌وه‌ی‌ ك��� ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ئێم��� ‌ه چاودێریمان ك���رد پێش ئه‌وه‌ ‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كان ده‌س���ت پێبكات‌و له‌و‬ ‫ی پێكرد‪ ،‬له‌ڕاستیدا‬ ‫كاته‌شدا ك ‌ه ده‌ست ‌‬ ‫ی‬ ‫ی زۆر جوانی‌ به‌خشی‌‌و ئه‌دا ‌‬ ‫وێنه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫كۆمس���یۆنش زۆرب���اش ب���و‪ ،‬رێژه‌ ‌‬ ‫ی زۆرب���اش‌و‬ ‫به‌ش���داربوان رێژه‌یه‌ك��� ‌‬ ‫دڵخۆشكه‌ر بو‪ .‬ئه‌وه‌ش به‌ڵگه‌ی ‌ه له‌سه‌ر‬ ‫ی‬ ‫ی ده‌نگده‌ری‌ عێراق ‌‬ ‫هۆشیاری‌ عه‌قڵیه‌ت ‌‬ ‫ی‬ ‫ی رێژه‌ ‌‬ ‫ی كوردس���تان‪ .‬به‌پێ ‌‬ ‫له‌هه‌رێم ‌‬ ‫ی هاواڵتیان گ���ۆڕان له‌هه‌رێم‬ ‫به‌ش���دار ‌‬ ‫روده‌دات‪ ،‬چونك ‌ه هاوكێش���ه‌یه‌ك هه‌ی ‌ه‬ ‫ی به‌ش���داربوان زۆر‬ ‫ه���ه‌ر كاتێك رێژ‌ه ‌‬ ‫بون‪ ،‬ئه‌وا سیاسیه‌كان به‌هۆش خۆیان‬ ‫ی‬ ‫ی ئێم ‌ه چاومان له‌سه‌رێت ‌‬ ‫دێنه‌وه‌‪ ،‬ئه‌وه‌ ‌‬ ‫ی عێراقدا‪،‬‬ ‫ی داهات���و ‌‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردنه‌كان ‌‬ ‫ئه‌وه‌ی ‌ه هه‌ڵب���ژاردن ببێت ‌ه ئامرازێك بۆ‬ ‫ی‬ ‫ی له‌ده‌م‌و چاوه‌ سیاسیه‌كان ‌‬ ‫گۆڕانكار ‌‬ ‫ی سیاسی‌ عێراقدا‪.‬‬ ‫سه‌ر گۆڕه‌پان ‌‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬ئایا پاش ئ���ه‌م هه‌ڵبژاردن ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی له‌هه‌رێم��� ‌‬ ‫ی سیاس��� ‌‬ ‫هاوكێش���ه‌ ‌‬ ‫كوردستان گۆڕانكاری‌ به‌سه‌ردادێت؟‬ ‫عام���ری‌‪ :‬ب���ڕوام وایه‌ به‌پێ���ی‌ ئه‌و‬ ‫ی‬ ‫ی بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫ئه‌نجام��� ‌ه به‌راییان ‌ه رۆڵ��� ‌‬ ‫ی پێش���ترو‬ ‫گ���ۆڕان زیاتر ده‌بێت له‌كات ‌‬ ‫ی یه‌كێتی‌ ده‌گرێت‪.‬‬ ‫ی شوێن ‌‬ ‫زۆر به‌سانای ‌‬ ‫ی‬ ‫ی دیكه‌ش���ه‌وه‌ ش���ێوازو جۆر ‌‬ ‫له‌الیه‌ك ‌‬

‫گۆڕان بزوتنه‌وه‌یه‌ك ‌ی‬ ‫رێك‌و رێكخراوه‌و‬ ‫توانای‌ مامه‌ڵه‌كردن ‌ی‬ ‫به‌هێزه‌ له‌گه‌ڵ‬ ‫الیه‌نه‌كان‌و هه‌ڵوێست ‌ی‬ ‫له‌زۆر بابه‌تدا هه‌بو‌ه‬ ‫كه‌ له‌عێراقدا رویداو‌ه‬ ‫به‌الی‌ هیچ الیه‌نێكدا‬ ‫له‌به‌رامبه‌ر الیه‌نێك ‌ی‬ ‫دیك ‌ه نه‌شكاوه‌ته‌وه‌‌‬

‫بڕی���اره‌كان له‌هه‌رێم���ی‌ كوردس���تان‬ ‫ی به‌سه‌ردا دێت‪ ،‬به‌دڵنیاییه‌و‌ه‬ ‫گۆڕانكار ‌‬ ‫ب���ه‌ره‌و باش��� ‌ه نه‌وه‌كو خراپ���ه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ی كوردس���تان‬ ‫ی دیموكرات ‌‬ ‫پێموایه‌ پارت ‌‬ ‫ی‬ ‫هێ���زی‌ ده‌مێنێت���ه‌وه‌ له‌به‌رئ���ه‌و‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫زۆرین ‌ه پێكدێن���ێ‪ ،‬ره‌نگه‌ له‌پێكهێنان ‌‬ ‫ی‬ ‫ی رۆڵ ‌‬ ‫ی گۆڕان ‌‬ ‫حكومه‌ت���دا بزوتن���ه‌وه‌ ‌‬ ‫زۆرتری‌ هه‌بێت‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬بۆچونی‌ ئێوه‌ چی ‌ه له‌س���ه‌ر‬ ‫ی‬ ‫ی پارت���ی‌ دیموكرات ‌‬ ‫بااڵده‌س���ت بون ‌‬ ‫ی كوردس���تان‌و‬ ‫كوردس���تان له‌هه‌رێم��� ‌‬ ‫ی زۆر؟‬ ‫بردنه‌وه‌ی‌ به‌ڕێژه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی یه‌ك ‌ه‬ ‫ی ئه‌حرار بۆچون ‌‬ ‫عامری‌‪ :‬كوتله‌ ‌‬ ‫له‌به‌رامبه‌ر سه‌رجه‌م هێزه‌ كوردییه‌كان‪،‬‬ ‫ی كورد‌و‬ ‫به‌س���ۆزه‌ بۆ مافه‌كان���ی‌ گه‌ل ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ك ‌ه گه‌ل ‌‬ ‫به‌ئ���ازاره‌ بۆ ئه‌و ئازاران���ه‌ ‌‬ ‫كورد چه‌ش���تویه‌تی‌‪ ،‬له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا‬ ‫ی ئه‌حرار‬ ‫هه‌ر كه‌سێك براو‌ه بێت كوتله‌ ‌‬

‫ی له‌گه‌ڵدا‬ ‫به‌شێوه‌یه‌كی‌ ئیجابی‌ مامه‌ڵه‌ ‌‬ ‫ی باشه‌ ده‌بینێت‪.‬‬ ‫ده‌كات‌و رۆڵ ‌‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬هه‌ندێ له‌چاودێران پێیانوای ‌ه‬ ‫ی پارتی‌‌و‬ ‫سوننه‌ دڵخۆش���ه‌ به‌بردنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫الیه‌نه‌كان���ی‌ ش���یعه‌ش به‌بردن���ه‌وه‌ ‌‬ ‫یه‌كێتی‌‌و گۆڕان؟‬ ‫عام���ری‌‪ :‬به‌و ش���ێوه‌ی ‌ه نی���ه‌‪ ،‬خۆ‬ ‫ی زۆرباش���ی‌ هه‌ی ‌ه‬ ‫پارتیش په‌یوه‌ندیه‌ك ‌‬ ‫له‌گه‌ڵ شیعه‌ به‌تایبه‌ت له‌گه‌ڵ مه‌رجه‌ع ‌ه‬ ‫بااڵكان���ی‌ ش���یعه‌‪ ،‬تائێس���تاش باس‬ ‫ی س���ه‌ید حه‌كیم ده‌كه‌ن ك ‌ه‬ ‫له‌فه‌تواكه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی حه‌رام كردوه‌‪ .‬ئه‌وه‌ ‌‬ ‫ی ك���ورد ‌‬ ‫خوێن ‌‬ ‫ی‬ ‫من ده‌یبینم ئه‌م په‌یوه‌ندیان ‌ه كاریگه‌ر ‌‬ ‫نابێت به‌و شێوه‌یه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌و‌ه راست ‌ه‬ ‫ك���ه‌ په‌یوه‌ندی‌ یه‌كێت���ی‌ له‌گه‌ڵ الیه‌ن ‌ه‬ ‫ش���یعیه‌كاندا زۆرباش���ه‌و به‌هێزت���ره‌‪،‬‬ ‫ی‬ ‫ی پێكه‌وه‌یی له‌قۆناغه‌كان ‌‬ ‫ی كار ‌‬ ‫به‌هۆ ‌‬ ‫رابردوداو به‌هۆی‌ په‌یوه‌ندی‌ مام جه‌الل‬ ‫ی‬ ‫ی شیعه‌‪ .‬بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫له‌گه‌ڵ سه‌ركرده‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫گۆڕانی���ش هه‌رچه‌ن���د‌ه بزوتنه‌وه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫تازه‌یه‌‌و تازه‌ له‌سه‌ر گۆڕه‌پانی‌ سیاس ‌‬ ‫ی له‌گه‌ڵ‬ ‫په‌یدا ب���وه‌‪ ،‬به‌اڵم په‌یوه‌ن���د ‌‬ ‫سه‌رجه‌م الیه‌ن ‌ه شیعیه‌كان‌و به‌تایبه‌ت‬ ‫له‌گه‌ڵ كوتله‌ی‌ ئه‌حرار باشه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬پێتوای���ه‌ به‌رزبون���ه‌وه‌ ‌‬ ‫ی ده‌نگه‌كان���ی‌ بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕان‬ ‫رێژه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌هه‌رێم��� ‌‬ ‫ی سیاس��� ‌‬ ‫هاوكێش���ه‌ ‌‬ ‫كوردستان ده‌گۆڕێت؟‬ ‫ی‬ ‫عام���ری‌‪ :‬به‌دڵنیایی���ه‌وه‌ بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی ده‌گرێت‪،‬‬ ‫گ���ۆڕان جێ���گای‌ یه‌كێت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش���دا ئ���ه‌و ده‌م‌و چاوانه‌ ‌‬ ‫كه‌ س���ه‌رده‌كه‌ون له‌بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕان‬ ‫ی‬ ‫ی هه‌رێم ی���ان حكومه‌ت ‌‬ ‫له‌حكومه‌ت��� ‌‬ ‫ی نوێنه‌ران‪،‬‬ ‫ناوه‌ن���د ی���ان ئه‌نجومه‌ن��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی گۆڕان ‌‬ ‫به‌دڵنیاییه‌وه‌ هێزی‌ بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی هاوپه‌یمان ‌‬ ‫تێ���دا ده‌بێ���ت‌و هاوت���ا ‌‬ ‫كوردس���تانی‌ ده‌بن ئه‌گه‌ر كه‌متر نه‌بن‪.‬‬ ‫ی‬ ‫به‌دڵنیایی���ه‌وه‌ رۆڵیان ده‌بێت له‌بڕیار ‌‬ ‫نێو ماڵی‌ ك���وردی‌‪ ،‬بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕان‬ ‫ی‬ ‫ی رێك‌و رێكخراوه‌و توانا ‌‬ ‫بزوتنه‌وه‌یه‌ك ‌‬ ‫مامه‌ڵه‌كردنی‌ به‌هێز‌ه له‌گه‌ڵ الیه‌نه‌كان‌و‬ ‫ی له‌زۆر بابه‌ت���دا هه‌بو‌ه ك ‌ه‬ ‫هه‌ڵوێس���ت ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌عێراق���دا رویداوه‌‪ ،‬هه‌ڵوێس���ته‌كان ‌‬

‫به‌ختیار عه‌لی ده‌ینوسێت‬

‫ده‌رباره‌ی غه‌ریزه‌ی مه‌رگ‬

‫گ���ۆڕان میان���ڕه‌و ب���وه‌و ب���ه‌الی‌ هیچ‬ ‫الیه‌نێكدا له‌به‌رامب���ه‌ر الیه‌نێكی‌ دیك ‌ه‬ ‫نه‌ش���كاوه‌ته‌وه‌‌و بڕوام وای ‌ه سه‌ركه‌وتو‬ ‫ده‌بێت‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬ئه‌وه‌ی‌ ده‌بینرێت له‌هه‌رێم ‌‬ ‫ی‬ ‫كوردس���تان له‌م���اوه‌ی‌ چوارس���اڵ ‌‬ ‫رابردودا ئۆپۆزس���یۆنێك هه‌بو‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئه‌م���ه‌ له‌عێ���راق به‌دی‌ ناكرێ���ت‪ ،‬ئایا‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌ح���رار بۆچ ‌‬ ‫ئێ���و‌ه وه‌ك���و كوتل ‌ه ‌‬ ‫ی به‌هێز به‌رامبه‌ر‬ ‫نه‌بون ‌ه ئۆپۆزسیۆنێك ‌‬ ‫ی مالیكی‌؟‬ ‫حكومه‌ته‌كه‌ ‌‬ ‫عام���ری‌‪ :‬ئێم��� ‌ه ك��� ‌ه به‌ش���داریمان‬ ‫ی‬ ‫له‌حكومه‌ت���دا ك���ردوه‌ به‌بڕیارێك��� ‌‬ ‫ی سه‌ید موقته‌دا سه‌در بوه‌‪،‬‬ ‫سه‌ماحه‌ت ‌‬ ‫ی ئێمه‌ خزمه‌ت‬ ‫ئه‌و بڕیار‌هی‌ دا بۆ ئه‌وه‌ ‌‬ ‫به‌خه‌ڵك���ی‌ خۆمان بكه‌ی���ن‌و وه‌زاره‌ت ‌ه‬ ‫خزمه‌تگوزارییه‌كانم���ان وه‌رگرت���وه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی پێش���و خزمه‌تێك��� ‌‬ ‫وه‌زاره‌ته‌كان��� ‌‬ ‫ی عێراق‬ ‫ئه‌وتۆی���ان پێش���كه‌ش به‌گه‌ل ‌‬ ‫ی‬ ‫نه‌كردوه‌‪ .‬ئێستا وایده‌بینم هه‌ر مرۆڤێك ‌‬ ‫ی‬ ‫خاوه‌ن ویژدان ته‌ماشای‌ وه‌زاره‌ته‌كان ‌‬ ‫كوتل��� ‌هی‌ ئه‌حرار ب���كات‪ ،‬ده‌بینێت ك ‌ه‬ ‫زۆرتری���ن خزمه‌تگوزاریان ئه‌نجامداوه‌و‬ ‫ی وه‌زاره‌ته‌كانیان‬ ‫زۆرین���ه‌ی‌ بودج��� ‌ه ‌‬ ‫خه‌رجك���ردوه‌ ك ‌ه بۆی���ان دیاریكراوه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ئ���ه‌و پارێزگایان ‌هی‌ كه‌ له‌الیه‌ن كوتله‌ ‌‬ ‫ئه‌حراره‌و‌ه به‌ڕێوه‌ده‌برێت پارێزگاكانیان‬ ‫بوژانه‌ته‌وه‌و هه‌میش ‌ه پێشه‌نگ بونه‌‪ ،‬بۆ‬ ‫نمونه‌ پارێزگاری‌ میسان كه‌ بۆته‌ نمون ‌ه‬ ‫ی ئه‌حراره‌‪.‬‬ ‫پارێزگاره‌كه‌ی‌ سه‌ر به‌كوتله‌ ‌‬ ‫ئێس���تا ئ���ه‌و پارێزگای���ه‌ نزیكبۆته‌و‌ه‬ ‫ی‬ ‫له‌هه‌ولێر به‌به‌راورد به‌و گۆڕانكاریانه‌ ‌‬ ‫تێیدا ئه‌نجامدراوه‌‪ ،‬بۆیه‌ بیرمان كرده‌و‌ه‬ ‫ی حكومه‌ت بین‪،‬‬ ‫ئه‌گه‌ر ئێم ‌ه له‌ده‌ره‌وه‌ ‌‬ ‫ناتوانین هی���چ خزمه‌تێك به‌گه‌له‌كه‌مان‬ ‫ی‬ ‫پێشكه‌ش بكه‌ین‪ ،‬به‌اڵم له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ ‌‬ ‫ئێم ‌ه ك ‌ه به‌ش���داری‌ حكومه‌تیش���مان‬ ‫كردوه‌‪ ،‬به‌اڵم هیچ كاتێك هه‌ڵوێستمان‬ ‫نه‌گ���ۆڕاوه‌و ب���ه‌رده‌وام هه‌ڵوێس���تمان‬ ‫ی ئه‌نجومه‌نمان‬ ‫هه‌ب���وه‌و ئه‌ندامه‌كان��� ‌‬ ‫ی دیك ‌ه رۆڵیان زیاتر‬ ‫له‌هه‌مو ئه‌ندامه‌كان ‌‬ ‫بوه‌‪.‬‬

‫»» ‪19‬‬

‫الیه‌ن ‌ه توركمانه‌كان‪ :‬پارتی‬ ‫كار ‌ی بۆ ده‌رچواندن ‌ی لیستێك ‌ی توركمان ‌ی كردوه‌‬ ‫ئا‪ :‬به‌ختیار حسێن‬ ‫له‌گ����ه‌ڵ راگه‌یاندن����ی‌ ‪ %95‬ئه‌نجام���� ‌ه‬ ‫به‌رایه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردنی‌ خولی‌ چواره‌می‌‬ ‫په‌رله‌مان����ی‌ كوردس����تان له‌الی����ه‌ن‬ ‫كۆمس����یۆنه‌وه‌‪ ،‬الیه‌ن����ه‌ توركمان����ه‌كان‬ ‫ی ده‌س����ه‌اڵتدار كاری‌ بۆ‬ ‫ده‌ڵێن حیزبێك ‌‬ ‫ده‌رچواندنی‌ لیستێكی‌ توركمانی‌ كردوه‌‪،‬‬ ‫بۆیه‌ تانه‌ له‌ئه‌نجامه‌كه‌ ده‌ده‌ن‪.‬‬ ‫س����ه‌ركردایه‌ت ‌‬ ‫ی‬ ‫ئه‌ندامێك����ی‌‬ ‫ب����ه‌ره‌ی‌ توركمان����ی ك����ه‌ ‪ 1700‬ده‌نگی‬ ‫هێن����اوه‌‪ ،‬دڵنیای����ه‌ ل����ه‌وه‌ی‌ له‌هه‌ولێر‬ ‫ده‌س����تكاری‌ ده‌نگه‌كانیان ك����راوه‌و بۆ‬ ‫ئاوێنه‌ ده‌ڵێ����ت‪" ،‬بۆی����ه‌ ئه‌نجامی‌ ئه‌و‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌ قبوڵناكه‌ی����ن‪ ،‬له‌به‌رئه‌وه‌ی‌‬ ‫ئه‌م����ه‌ ده‌نگی‌ راس����ته‌قینه‌ی‌ ئێمه‌ نیه‌و‬ ‫ره‌تیده‌كه‌ینه‌وه‌"‪.‬‬ ‫ئایدن مه‌عروف‪ ،‬ئه‌ندامی‌ سه‌ركردایه‌تی‌‬ ‫به‌ره‌ی‌ توركمانی جه‌خت له‌سه‌ر ئه‌وه‌ش‬ ‫ده‌كاته‌وه‌ كه‌ لیستێكی‌ توركمانی‌ ته‌نیا‬ ‫له‌ده‌نگدان����ی‌ تایبه‌تدا له‌ن����او ریزه‌كانی‌‬ ‫زێره‌ڤانی‌‌و پێشمه‌رگه‌دا زیاتر له‌‪ 3‬هه‌زار‬ ‫ده‌نگی‌ هێناوه‌‪ ،‬له‌كاتێكدا ئه‌م لیس����ته‌‬ ‫له‌ناو هه‌ولێر ده‌نگی‌ به‌ده‌س����تنه‌هێناوه‌‪،‬‬ ‫به‌ڵك����و ده‌نگه‌كانی‌ زیاتر ل����ه‌ده‌ره‌وه‌ی‌‬ ‫هه‌ولێر هێناوه‌‪" ،‬ئه‌وه‌ش نیشانه‌ی‌ ئه‌وه‌یه‌‬ ‫كه‌ حیزبێكی‌ ده‌سه‌اڵتدار هاوكاریكردون‪،‬‬ ‫چونكه‌ ئه‌و لیسته‌ توركمانیه‌ی‌ زۆرینه‌ی‌‬ ‫ده‌نگه‌كان����ی‌ به‌ده‌س����تهێناوه‌ له‌پارتی‌‬ ‫دیموكراتی‌ كوردستانه‌وه‌ نزیكه‌"‪.‬‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردن����ی‌ ‪21‬ی‌ ئه‌یل����ودا‪ ،‬پێنج‬ ‫لیستی‌ توركمانی‌ بۆ پڕكردنه‌وه‌ی‌ پێنج‬ ‫كورس����ی كۆتای‌ په‌رله‌مانی‌ كوردستان‬ ‫له‌ملمالنێ����دا بون‪ ،‬به‌پێ����ی‌ راگه‌یاندنی‌‬ ‫‪%95‬ی‌ ئه‌نجام����ی‌ هه‌ڵبژاردن����ه‌كان‪،‬‬ ‫ده‌نگه‌كانی����ان به‌مج����ۆره‌ بو‪ ،‬لیس����تی‌‬

‫هه‌ولێ����ری‌ توركمان����ی‌ ‪ 1800‬ده‌نگ‌و ‪1‬‬ ‫كورسی‌‪ ،‬لیس����تی‌ گۆڕان‌و نوێبونه‌وه‌ی‌‬ ‫توركم����ان ‪ 1800‬ده‌ن����گ‌و ‪ 1‬كورس����ی‌‪،‬‬ ‫لیس����تی‌ پێش����كه‌وتن ‪ 5500‬ده‌ن����گ ‪2‬‬ ‫كورسی‌‪ ،‬لیستی‌ به‌ره‌ی‌ توركمانی‌ ‪1700‬‬ ‫ده‌نگ‌و ‪ 1‬كورس����ی‌‪ ،‬لیستی‌ بزوتنه‌وه‌ی‌‬ ‫دیموكراتی‌ توركمانی����ش نزیكه‌ی‌ ‪1000‬‬ ‫ده‌نگ‪ ،‬به‌اڵم كورسی‌ به‌ده‌ستنه‌هێناوه‌‪.‬‬ ‫ئایدن پێش����یوایه‌‪ " ،‬ئ����ه‌وه‌ی‌ كراوه‌‬ ‫پیالنێكه‌‌و كێ‌‌و چۆن كراوه‌‪ ،‬ئه‌وا ئه‌وان‬ ‫ئه‌وه‌یان قبوڵنیه‌"‪.‬‬ ‫هاوكات ش����ێردڵ ته‌حسین‪ ،‬سه‌رۆكی‌‬ ‫لیستی‌ هه‌ولێری‌ توركمانی كه‌ توانیویانه‌‬ ‫یه‌ك كوس����ی‌ په‌رله‌مانی‌ به‌ده‌ستبهێنن‪،‬‬ ‫ئاماژه‌ بۆ ئه‌وه‌ ده‌كات‪ ،‬ئه‌گه‌ر ئه‌و لیسته‌‬ ‫توركمانی����ه‌ ده‌نگێكی‌ زۆری‌ له‌ده‌نگدانی‌‬ ‫تایبه‌تدا به‌ده‌س����تنه‌هێنایه‌‪ ،‬ئه‌وا ئه‌وان‬ ‫ده‌نگ����ی‌ یه‌كه‌م����ی‌ توركم����ان ده‌بون‪،‬‬ ‫چونكه‌ ئه‌وان زیاتر ل����ه‌‪ 1860‬ده‌نگیان‬ ‫به‌ده‌س����تهێناوه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌گه‌ر لیستێك‬ ‫ئه‌و ده‌نگ����ه‌ زۆره‌ی‌ له‌ن����او زێره‌ڤانی‌‌و‬ ‫ده‌نگدانی‌ تایبه‌ت به‌ده‌ستهێنابێت ئه‌وا‬ ‫ره‌وانی����ه‌ ئه‌و هه‌مو كه‌س����ه‌ ده‌نگ به‌و‬ ‫لیسته‌بده‌ن"‪.‬‬ ‫له‌م����اوه‌ی‌ راب����ردو��ا له‌په‌رله‌مان����ی‌‬ ‫كوردستان پڕۆژه‌ یاس����ایه‌ك ئاراسته‌ی‌‬ ‫په‌رله‌مان كرا بۆ ئه‌وه‌ی‌ خه‌ڵكی‌ توركمان‬ ‫ته‌نی����ا ده‌ن����گ به‌لیس����ته‌ توركمانه‌كان‬ ‫بده‌ن‪ ،‬به‌اڵم ئه‌م پڕۆژه‌یه‌ په‌سندنه‌كرا‌و‬ ‫ره‌تكرایه‌وه‌‪.‬‬ ‫ش����ێردڵ گومانی‌ هه‌یه‌ له‌ده‌نگه‌كانی‌‬ ‫لیس����تی‌ پێش����كه‌وتن‪ ،‬چونكه‌ پێیوایه‌‬ ‫"هی����چ الیه‌نێكی‌ توركمان����ی‌ ئه‌و هه‌مو‬ ‫هێزه‌ی‌ ب����ۆ دابیننه‌كراوه‌ تا له‌ده‌نگدانی‌‬ ‫تایبه‌ت ئه‌و هه‌مو ده‌نگه‌ بهێنێت‪ ،‬بۆیه‌‬ ‫ئه‌وانیش تانه‌ له‌ئه‌نجامه‌كه‌ ده‌ده‌ن"‪.‬‬ ‫ئاوێن����ه‌ په‌یوه‌ندیك����رد به‌ج����ه‌وده‌ت‬

‫ده‌نگده‌ران به‌دوای ناوه‌کانیاندا ده‌گه‌ڕێن‬

‫فۆتۆ‪ :‬رامان عومه‌ر‬

‫نه‌جار‪ ،‬سه‌رۆكی‌ لیس����تی‌ پێشكه‌وتنی‌‬ ‫توركمان����ی‌ ك����ه‌ زۆرین����ه‌ی‌ ده‌نگه‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫توركمان����ی‌ به‌ده‌س����تهێناوه‌‪ ،‬به‌تایبه‌تی‌‬ ‫له‌ده‌نگدان����ی‌ تایبه‌تدا‪ ،‬به‌اڵم ئاماده‌نه‌بو‬ ‫له‌وباره‌یه‌وه‌ هیچ قسه‌یه‌ك بكات‪.‬‬ ‫له‌خول����ی‌ س����ێیه‌می‌ په‌رله‌مان����ی‌‬ ‫كوردس����تان‪ ،‬له‌ك����ۆی‌ پێنج كورس����یه‌‬

‫كۆتاكه‌ی‌ توركمان‪ ،‬لیس����تی‌ بزوتنه‌وه‌ی‌‬ ‫دیموكراتی‌ توركمان خاوه‌نی‌ سێ‌ كورس ‌‬ ‫ی‬ ‫بو‪ ،‬به‌اڵم ل����ه‌م هه‌ڵبژاردنه‌دا نه‌یتوانیوه‌‬ ‫ته‌نانه‌ت یه‌ك كورسیش به‌ده‌ستبهێنێت‪،‬‬ ‫هاوكات لیس����تی‌ چاكس����ازی‌ توركمان‌و‬ ‫لیستی‌ هه‌ولێریش هه‌ریه‌كه‌یان خاوه‌نی‌‬ ‫كورسیه‌كی‌ كۆتا بون‪.‬‬

‫بۆ له‌خۆرهه‌اڵت فرۆید هێشتا زیندووه‌؟‬ ‫به‌شی «‪»4‬‬ ‫غەری���زەی م���ەرگ الی الکان‪،‬‬ ‫له‌جێگایەک له‌نێ���وان مەرگی یەکەم ـ‬ ‫مەرگی دووەمدا دەجوڵێتەوە‪ .‬هەرکات‬ ‫قسەمان له‌غەریزەی مەرگ کرد‪ ،‬دەبێت‬ ‫قس���ە له‌مەرگی دووەم بکەین‪ .‬مەرگی‬ ‫یەک���ەم‪ ،‬مەرگ���ی سروش���تی ئێمەیە‪،‬‬ ‫مەرگی دووەم وەس���تاندنی تەواوەتی‬ ‫س���وڕی ژیانەودەرکردن���ی ئۆرگان���ی‬ ‫زین���دوە له‌تێکەڵبوون���ەوە به‌س���وڕی‬ ‫زیندەگی له‌رێگای سروشتەوە‪ .‬مەرگی‬ ‫یەک���ەم ئاس���انەوهەموودەمرین‪ ،‬بەاڵم‬ ‫غەریزەی مەرگ به‌مان���ا الکانییەکەی‬ ‫ئاڕاستەی مەرگی دووەم کراوە‪ .‬خودی‬ ‫غەریزەی م���ەرگ له‌نێ���وان «مەرگی‬ ‫یەک���ەم»و «مەرگ���ی دووەم» دا‬ ‫ئیشدەکات‪ .‬ئەوەی کە غەریزەی مەرگ‬ ‫نایگاتێ وبۆی نایەت���ە دی وبەردەوام‬ ‫هەوڵ���ی بۆ دەدات‪ ،‬مەرگ���ی دووەمە‪.‬‬ ‫مەرگی دووەم ئارەزووە ڕاکردوەکەیە‪،‬‬ ‫حەزێک���ە نایەتەدی‪ ،‬ب���ەردەوام خۆی‬ ‫دووردەخاتەوە ودەکش���ێتەوە ودەبێت‬ ‫بەدوایدا ڕابکەی���ن‪ .‬لێرەوە الی الکان‪،‬‬ ‫ئێم���ە ئەگەر ژیانی ئەبەدیش���مان پێ‬ ‫ببەخش���ن‪ ،‬نەمریش ببێتە چارەمان‪،‬‬ ‫ئ���ەوە هیچ له‌کارکردی غەریزەی مەرگ‬ ‫ناگۆڕێ���ت‪ .‬خ���ودی نەم���ری‪ ،‬بریتییە‬ ‫نییە له‌ژیانی ب���ەردەوام‪ ،‬بەڵکومردنی‬ ‫بەردەوام���ە‪ ،‬بۆ ئەوئارەزووە ڕاکردوەی‬ ‫م���ردن ک���ە دەکەوێتە پش���ت مەرگی‬ ‫یەکەممان���ەوە ونایگەین���ێ‪ .‬الکان پێ‬ ‫لەسەر ئەوە دادەگرێت کە ئەوە مانای‬ ‫غەری���زەی مەرگ���ە الی فرۆید‪ ،‬مردنی‬ ‫ڕۆژانەمان‪ ،‬ئەوەی هەمووڕۆژێ دەمرین‬ ‫ودەزانین هێش���تا نەمردوین‪ ،‬دەزانین‬ ‫شتێک ماوە له‌مەرگ نەمانگرتوە‪ ،‬شتێک‬ ‫له‌ژیان هەیە هەر دەبزوێت ودەجوڵێت‪،‬‬ ‫لێرەوە ژیانی ئەبەدیمان‪ ،‬تینوێتییەکی‬ ‫بەردەوامە ب���ۆ مەرگێک کە ناگاتە دوا‬ ‫خاڵی خۆی‪ .‬م���ەرگ ئارەزوویەکی بۆ‬ ‫هەتا هەتای���ە هەڵهاتوە‪ ،‬ئارەزوویەکی‬ ‫ڕادیکاله‌بۆ تێکشکاندنێکی مەحاڵ‪.‬‬ ‫گ���ەر ورد بڕوانی���ن ئەم تەفس���یرە‬ ‫الکانیی���ە‪ ،‬له‌بێرۆک���ەی بەهەش���ت‬ ‫ودۆزەخ���ەوە زۆر نزیک���ە‪ .‬بەهەش���ت‬ ‫دەبێت ئەوجێگای���ە بێت کە غەریزەی‬ ‫مەرگی تێدا نییە‪ ،‬بەاڵم دۆزەخ بریتییە‬ ‫له‌نەگەیشتن به‌مەرگ‪ ،‬بەپێی چیرۆکە‬ ‫ئاینییەکان‪ ،‬لەدوای ژیانی یەکەممانەوە‬ ‫مردن���ی یەکەممان دێ���ت‪ ،‬بەاڵم دوای‬ ‫مردن���ی یەک���ەم ژیانی دووم دەس���ت‬ ‫پێ���دەکات‪ ،‬مردنی یەک���ەم ناتوانێت‬ ‫هەمووبوونمان له‌ناوبەرێت وبەشێکمان‬ ‫دەمێنێتەوە‪ ،‬بەوبەشە ماوەیە له‌مەرگی‬ ‫یەکەم دەڵێی���ن ڕۆح‪ .‬ڕۆح‪ ،‬جەوهەری‬ ‫ئەب���ەدی ژی���ان‪ ،‬وزە نهێنییەکەیەتی‪.‬‬ ‫مەرگی دووەم ئاڕاستەی ڕۆح دەکرێت‬ ‫نەوەک ل���ەش‪ .‬بەاڵم ڕۆح له‌ناوناچێت‪،‬‬ ‫ڕۆح له‌دۆزەخ���دا هەمیش���ە ب���ەدوای‬ ‫مردن وکۆتاییهێنان به‌ئازاردا ڕادەکات‬ ‫ونایگاتێ‪ .‬دۆزەخ نەگەیشتنە بەمەرگی‬ ‫دووەم‪ .‬ژیان���ی دووەم هەی���ە‪ ،‬ب���ەاڵم‬ ‫مەرگ���ی دووەم بوونی نیی���ە‪ .‬دۆزەخ‬ ‫پەیوەس���تی مردنی یەکەمم���ان نییە‪،‬‬ ‫بەڵکوپابەندی نەبوونی مردنی دووەمە‬ ‫‪ ...‬ئێمە دووجار دەژین‪ ،‬بەاڵم یەکجار‬ ‫دەمری���ن‪ .‬له‌ج���اری دووەم���دا مەرگ‬ ‫دەبێت به‌مەحاڵ‪ ،‬خ���ودی دۆزەخیش‬ ‫ئەوش���وێنەیە ک���ە ژیانێکی پ���ڕ ئازار‬ ‫وئەبەدی جێگای مردن دەگرێتەوە‪.‬‬ ‫ئەوبابەت���ەی غەریزەی مەرگ ڕەنجی‬ ‫بۆ دەکێش���ێت‌و دەس���تی پێدا ناگات‪،‬‬ ‫الکان ناویدەنێت «ش���ت»‪ .‬شت ئەو‬ ‫خاڵە بەتاڵە‪ ،‬بێ ناوە‪ ،‬نەگیراوەیە کە‬ ‫ئارەزوومانە بیگەێنێ‪ ،‬واتە ئەو هیچەیە‬ ‫کە غەریزەی مەرگ ڕووی تێدەکات «‬ ‫جاک الکان‪ ،‬سیمیناری ‪ .7‬ل‪.»257 .‬‬ ‫به‌کورتی «شت» بابەتی چێژێکە پێی‬ ‫ناگەین‌و تێرناکرێت‪ .‬هەڵبەت «چێژ»‬ ‫الی الکان‪ ،‬جیاوازە ل ‌ه «لەزەت»‪ .‬بۆ‬ ‫نمونە س���ێکس جۆرێکی لەزەتە‪ ،‬بەاڵم‬ ‫چێژ خواس���تێکە دەکەوێت���ە ئەودیو‬ ‫لەزەت���ەوە‪ ،‬ئاراس���تەی ئ���ەو بابەتە‬ ‫ونبووەی ئارەزوودەکرێت کە ناگیرێت‪،‬‬ ‫ئاراس���تەی «ش���ت» دەکرێت‪ ،‬واتە‬ ‫بابەتی ڕاس���تەقینەی چێ���ژ‪ ،‬هیچییە‪،‬‬ ‫مەحاڵە‪ ،‬لەدەستچووە‪ .‬یان وەک الکان‬ ‫دەڵێت «چێژ بریتییە له‌خۆ تێرکردنێک‪،‬‬ ‫دەکەوێتە ئەودیو پرەنسیپی لەزەتەوە»‬ ‫«هەمانە سەرچاوەی پێشو‪ .‬ل‪.»224‬‬ ‫گەر کەس���ێک حەزی له‌کەس���ێکی تر‬

‫خودی نەمری‪،‬‬ ‫بریتییە نییە‬ ‫له‌ژیانی بەردەوام‪،‬‬ ‫بەڵکومردنی‬ ‫بەردەوامە‪ ،‬بۆ‬ ‫ئەوئارەزووە‬ ‫ڕاکردوەی مردن‬ ‫کە دەکەوێتە‬ ‫پشت مەرگی‬ ‫یەکەممانەوەو‬ ‫نایگەینێ‬ ‫بێت‪ ،‬ئەوە لەرێگای لەزەتەوە دەتوانێت‬ ‫بیگاتێ‪ .‬بەاڵم ئێم���ەی مرۆڤ زۆرجار‬ ‫دەڵێین «حەزمان له‌شتە»‪ ،‬بێئەوەی‬ ‫بتوانین ناوی بنێین‪« .‬ش���ت» ناوێکە‬ ‫بۆ هیچ‪ ،‬بۆ ئارەزوویەک کە ئاڕاستەی‬ ‫نادیارێکی ئەبەدی دەکرێت‪ ،‬چێژێک کە‬ ‫هیچ کات ناگاتە بابەتەکەی خۆی‪.‬‬ ‫ب���ەم تێڕوانین���ەوە ب���ۆ غەری���زەی‬ ‫مەرگ‪ ،‬الکان هەندێ تێکستی ئەدەبی‬ ‫دەخوێنێتەوە‪ .‬له‌وتاری «جوانییەکانی‬ ‫ناڕێک���ی» دا ‪ ،‬ک���ە هەندێک بەش���ی‬ ‫ل���ەم ڕۆژنامەی���ەدا باڵوکراوەت���ەوە‪،‬‬ ‫له‌فەسڵێکی تایبەتدا لەسەر تەفسیرە‬ ‫جیاوازەکان بۆ ئەنتیگۆنا‪ ،‬له‌بەشێکدا‪،‬‬ ‫لەس���ەر ڕوانینی الکان ب���ۆ ئەنتیگۆنا‬ ‫وەس���تام‪ .‬لەوێدا نەدەکرا زۆر لەس���ەر‬ ‫جێ���گای غەریزەی م���ەرگ الی الکان‬ ‫وپەیوەندی به‌ئەنتیگۆنا وە قسە بکەم‪،‬‬ ‫چونکە خوێنەر پاش���خانێکی ئەوتۆی‬ ‫دەربارەی مان���ای غەریزەی مەرگ الی‬ ‫الکان نەب���وو‪ .‬بەاڵم لێ���رەدا دەکرێت‬ ‫به‌کورتی���ش بووە‪ ،‬ب���ۆ ڕونکردنەوەی‬ ‫زیات���ری چەمک���ە الکانییەکە‪ ،‬بچمەوە‬ ‫الی ئەنتیگۆنا وهاملێت‪ ،‬ببینین الکان‬ ‫چۆن دەیانخوێنێتەوە‪.‬‬ ‫ئەنتیگۆنا الی الکان بەرجەستەکەری‬ ‫خواس���تێکی بێس���نوور ون���ە گیراوی‬ ‫«وێرانکردن���ە»‪ .‬غەری���زەی م���ەرگ‬ ‫الی الکان‪ ،‬بەجۆرێ���ک له‌ج���ۆرەکان‬ ‫ج���ۆرە غەریزەیەکی سنوورش���کێنە‪.‬‬ ‫نیازی س���ەرەکی ئەم ئارەزووە‪ ،‬تەنیا‬ ‫ئەوبابەتە نییە کە له‌بەردەس���تیدایە‪،‬‬ ‫بەڵکوهەوڵ���ی ب���ۆ درێژکردن���ەوەی‬ ‫بەردەوامی س���نوورەکانی ش���کاندنە‪،‬‬ ‫هەوڵ���ە بۆ البردن���ی هەموولەمپەرێک‪،‬‬ ‫تا دەگەینەوە به‌کۆتایی رەها‪ ،‬به‌خاڵی‬ ‫سەرەتا‪ ،‬به‌هیچی موتڵەق‪.‬‬ ‫له‌تەفس���یری الکان���دا س���ووربوونی‬ ‫ئەنتیگۆن���ا‪ ،‬س���ووربوونە لەس���ەر‬ ‫هەڵگرتن���ی هەمووحەرامێ���ک‪ ،‬وات���ە‬ ‫هەرچ���ی ش���تێک سیس���تمی ڕەمزی‬ ‫وزمانەوان���ی وەک یاس���ا وڕێکخس���تن‬ ‫لەسەری ڕێکەوتون‪ ،‬تێکیان بشکێنێت‪.‬‬ ‫غەریزەی م���ەرگ الی ئەنتیگۆنا‪ ،‬وەک‬ ‫هێزێک بۆ شکاندنی حەرام ئیشدەکات‪،‬‬ ‫س���ووربوونی ئەنتیگۆنا لەسەر مەرگ‪،‬‬ ‫س���وور بوونێتی لەس���ەر تێکشکاندنی‬ ‫سیس���تمی رەمزی‪ .‬غەری���زەی مردن‬ ‫وهێ���زە تێکش���کێنەکەی لێ���رەدا‬ ‫ئاڕاستەی یاس���اکان دەکرێن‪ ،‬ئەوەی‬ ‫کە دەش���کێنرێت حەرام وقەدەغەکانە‪.‬‬

‫»» ‪19‬‬


‫‪6‬‬

‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌مم ‌ه ‪2013/10/14‬‬

‫ی پارتی‌‌و یه‌كێتی‌ له‌هه‌ڵبژاردنه‌كاندا ئاشكرا ده‌كات‬ ‫ویكیلیكس ساخته‌كاریه‌كان ‌‬

‫گزی‌‪ ،‬ده‌ستكاریكردن ‌ی ئه‌نجام‌و چاوسوركردنه‌وه‌‬ ‫رۆڵی‌ سه‌ره‌كیان هه‌بو‌ه له‌سه‌ر ئه‌نجامه‌كان‬ ‫پێبێنێت‪ ،‬له‌گرنگترین ئه‌و رێگه‌یانه‌ش‬ ‫دیاریكردنی‌ به‌ڕێوه‌به‌رانی‌ بنكه‌كانی‌‬ ‫ده‌نگدان‌و دروستكردنی‌ فۆڕمی‌ ‪،111‬‬ ‫كه‌ به‌وت���ه‌ی‌ به‌ڕێوه‌به‌ری‌ گش���تیی‌‬ ‫ئۆفیسی‌ كۆمسیۆنی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان‬ ‫له‌هه‌ولێر‪ ،‬نزیكه‌ی‌ ‪ 105‬هه‌زار فۆڕمی‌‬ ‫(‪ )111‬ته‌نه���ا له‌پارێ���زگای‌ هه‌ولێر‬ ‫چاپك���راون‪ .‬ه���اوكات له‌پارێ���زگای‌‬ ‫دهۆك‪ ،‬له‌ك���ۆی‌ ‪ 1161‬به‌ڕێوه‌به‌ری‌‬ ‫وێس���تگه‌ی‌ ده‌نگ���دان‪ ،‬ته‌نه���ا ‪10‬‬ ‫كه‌سیان سه‌ر به‌یه‌كگرتوی‌ ئیسالمی‌‬ ‫كوردستان بوه‌‪.‬‬

‫هه‌ڵبژاردن����ه‌كان له‌هه‌ولێر‪ ،‬هه‌ندرێن‬ ‫س����اڵح‪ ،‬نزیكه‌ی‌ ‪ 105‬ه����ه‌زار فۆڕمی‌‬ ‫(‪ )111‬ته‌نه����ا له���پارێ����زگای‌ هه‌ولێر‬ ‫چاپك����راون‪( .‬تێبین����ی‌‪ :‬فۆڕمی‌ ‪111‬‬ ‫به‌ڵگه‌نامه‌یه‌كه‌ له‌الیه‌ن كۆمسیۆنه‌وه‌‬ ‫چاپكراوه‌‪ ،‬ده‌یسه‌لمێنێت ده‌نگده‌رێك‬ ‫ن����اوی‌ له‌چوارچێ����وه‌ی‌ ناوچه‌یه‌ك����ی‌‬ ‫دیاریك����راودا هه‌ی����ه‌‪ ،‬ب����ه‌اڵم ن����اوی‌‬ ‫له‌ریزبه‌ن����دی‌ تۆم����اری‌ ده‌نگده‌راندا‬ ‫نیه‌)‪ .‬ئۆپۆزس����یۆن باس له‌وه‌ ده‌كات‬ ‫كه‌ به‌ڕێوه‌به‌رانی‌ بنكه‌كانی‌ ده‌نگدان‪،‬‬ ‫چاوپۆشیان كردوه‌ له‌ژماره‌یه‌كی‌ زۆری‌‬ ‫فۆڕمی‌ ‪111‬ی ساخته‌‌و رێگه‌شیانداوه‌‬ ‫به‌كۆمه‌ڵێ����ك خه‌ڵك چه‌ن����د جارێك‬ ‫ده‌نگبده‌ن‪.‬‬

‫باب���ه‌ت‪ :‬ده‌نگ���ۆی‌ س���اخته‌كار ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردن���ی‌ ته‌مم���وزی‌ هه‌رێمی‌‬ ‫كوردستان‬ ‫ئای‌ دی‌‪09BAGHDAD2277 :‬‬ ‫به‌روار‪23 :‬ی‌ ئابی‌ ‪2009‬‬ ‫پۆلێن‪ :‬نهێنی‌‌و زانیاری‌‬ ‫سه‌رچاوه‌‪ :‬باڵیۆزخانه‌ی‌ به‌غدا‬

‫ئا‪ :‬هاوكار حسێن‬ ‫به‌پێی‌ به‌ڵگه‌نامه‌یه‌ك���ی‌ نهێنی‌‪ ،‬دو‬ ‫پارت���ه‌ ده‌س���ه‌اڵتداره‌كه‌ی‌ هه‌رێم ‌‬ ‫ی‬ ‫كوردس���تان‪ ،‬به‌تایبه‌ت���ی‌ پارت���ی‌‬ ‫دیموكرات���ی‌ كوردس���تان له‌رێگه‌ی‌‬ ‫چاوس���وركردنه‌وه‌و ده‌ستكاریكردنی‌‬ ‫ئه‌نجامه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردن‌و به‌كارهێنانی‌‬ ‫به‌رپرسانی‌ كۆمسیۆن‌و دروستكردنی‌‬ ‫حزبی‌ كارتۆنی���ه‌وه‌‪ ،‬گزیه‌كی‌ زۆری‌‬ ‫ئه‌نجام���داوه‌ له‌هه‌ڵبژاردنه‌كان���ی‌‬ ‫هه‌رێمدا‪.‬‬ ‫ئ���ه‌و به‌ڵگه‌نامه‌ی���ه‌ ك���ه‌ له‌الیه‌ن‬ ‫پێگه‌ی‌ ره‌س���می‌ ویكیلیك���س‪-‬ه‌وه‌‬ ‫ل���ه‌زاری‌ به‌رپرس���انی‌ باڵیۆزخانه‌ی‌‬ ‫ئه‌مه‌ریكا‌و تیم���ی‌ ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ی‌‬ ‫هه‌رێمی���ی‌ ئه‌مه‌ری���كا له‌هه‌ولێ���ر‬ ‫باڵوكراوه‌ته‌وه‌‪ ،‬ئام���اژه‌ به‌وه‌ كراوه‌‬ ‫ك���ه‌ له‌هه‌ڵبژاردنه‌ك���ه‌ی‌ ته‌مم���وزی‌‬ ‫‪2009‬ی‌ هه‌رێم���ی‌ كوردس���تاندا‪،‬‬ ‫ناڕه‌زایی قوڵ له‌نێو پارته‌ مه‌سیحی‌‌و‬ ‫ئۆپۆزسیۆنه‌كاندا دروستبوه‌ سه‌باره‌ت‬ ‫به‌وه‌ی‌ ساخته‌كاری‪ ،‬ده‌ستكاریكردنی‌‬ ‫ئه‌نج���ام‌و چاوس���وركردنه‌وه‌ رۆڵ���ی‌‬ ‫س���ه‌ره‌كیان بینیوه‌ له‌سه‌ر ئه‌نجامی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كان‪.‬‬ ‫ئه‌و به‌ڵگه‌نامه‌یه‌ كه‌ هێمای‌ نهێنی‌‬ ‫لێ���دراوه‌‪ ،‬ئه‌وه‌ش ئاش���كرا ده‌كات‬ ‫كه‌ هه‌رچه‌نده‌ لیس���تی‌ هاوپه‌یمانی‌‬ ‫كوردس���تانی‌ س���ه‌ر به‌پارت���ی‌‬ ‫دیموكرات���ی‌ كوردس���تان‌و یه‌كێتی‌‬ ‫نیش���تمانی‌ كوردس���تان‪ ،‬زۆرینه‌ی‌‬ ‫ده‌نگه‌كان���ی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ی‌ ‪2009‬ی‌‬ ‫به‌ده‌س���تهێناوه‌‪ ،‬ب���ه‌اڵم په‌نایان بۆ‬ ‫چه‌ند تاكتیكێك���ی‌ نهێنی‌و گزیكاری‌‬ ‫بردوه‌ بۆ كۆكردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و ده‌نگانه‌‪.‬‬ ‫بـــه‌پێ���ی‌ به‌ڵگــــه‌نـــامــه‌ك���ه‌‪،‬‬ ‫س���اخته‌كاریه‌كانی‌ پارتی‌ دیموكراتی‌‬ ‫كوردس���تان به‌ته‌نه���ا پارت���ه‌‬ ‫ئۆپۆزسیۆنه‌كانی‌ نیگه‌ران نه‌كردوه‌‪،‬‬ ‫به‌ڵكو الیه‌نه‌ سیاسیه‌ مه‌سیحیه‌كانی‌‬ ‫ت���وڕه‌و نیگ���ه‌ران ك���ردوه‌‪ ،‬چونكه‌‬ ‫پارت���ه‌ مه‌س���یحیه‌كان پارتی‌‪-‬ی���ان‬ ‫تۆمه‌تباركردوه‌ به‌ده‌س���تكاریكردنی‌‬ ‫ده‌نگه‌كانیان له‌به‌رژه‌وه‌ندی‌ پارتێكی‌‬ ‫دیكه‌ی‌ مه‌س���یحی‌ كه‌ دروستكراوی‌‬ ‫خۆی بوه‌ به‌ناوی‌ لیس���تی‌ عه‌شتار‪.‬‬ ‫هاوكات به‌رپرسانی‌ پارتی‌ هه‌ڕه‌شه‌یان‬ ‫له‌مه‌س���یحیه‌كانی‌ دانیشتوی‌ زاخۆو‬ ‫دهۆك ك���ردوه‌و پێیانوت���ون ئه‌گه‌ر‬ ‫ده‌نگ به‌لیس���تی‌ عه‌ش���تار نه‌ده‌ن‪،‬‬ ‫ئه‌وا پارتی‌ یارمه‌تی���ه‌ داراییه‌كانیان‬ ‫ده‌بڕێت‪.‬‬ ‫ویكیلیكس ئاماژه‌ی‌ به‌وه‌ كردوه‌ كه‌‬ ‫پارتی‌ سڵی‌ له‌وه‌ش نه‌كردوه‌ته‌وه‌ كه‌‬ ‫ده‌ستبخاته‌ كاروباره‌كانی‌ كۆمسیۆنی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ه‌كان‌و له‌چه‌ندین رێگه‌وه‌‬ ‫هه‌وڵی���داوه‌ ئه‌نجامی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان‬ ‫له‌به‌رژه‌وه‌ن���دی‌ خ���ۆی‌ كۆتای���ی‬

‫ی دابه‌ش بونی کورسییه‌کانی هه‌ڵبژاردنی ‪2009‬‬ ‫وێڕای‌ ته‌ئكیدكردنه‌وه‌ی‌ كۆمسیۆن ‌‬ ‫ب���ااڵی‌ س���ه‌ربه‌خۆی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان‬ ‫ئ����ه‌وه‌ی‌ یارمه‌تی‌ نه‌خوێن����ده‌واره‌كان‬ ‫هه‌ڵبژاردنێكی‌ ئارام‌و‬ ‫له‌س���ه‌ر ئه‌نجام���ی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ی‌‬ ‫ب����ده‌ن له‌كات����ی‌ ده‌نگدان����دا‪ ،‬هه‌مو‬ ‫به‌ڕواڵه‌ت رێكوپێك‬ ‫ته‌مموزی‌ ‪2009‬ی‌ هه‌رێمی‌ كوردستان‪،‬‬ ‫به‌گش���تیی‌ تیم���ی‌ چاودێران���ی‌ ئه‌مانه‌ وای‌ له‌س����ه‌رانی‌ ئۆپۆزسیۆن‬ ‫ناڕه‌زایی قوڵ له‌نێو پارته‌ مه‌سیحی‌‌و‬ ‫ئۆپۆزس���یۆنه‌كاندا هه‌یه‌ س���ه‌باره‌ت هه‌ڵبژاردن���ی‌ س���ه‌ر به‌حكومه‌ت���ی‌ كرد بانگه‌ش����ه‌ی‌ ئه‌وه‌ بكه‌ن كه‌ ئه‌و‬ ‫به‌وه‌ی‌ ساخته‌كاری‪ ،‬ده‌ستكاریكردنی‌ ئه‌مه‌ری���كا‌و نێوده‌وڵه‌ت���ی‌ پێیانوایه‌ به‌ڕێوه‌به‌ران����ه‌ زۆرج����ار كارته‌كان����ی‌‬ ‫ئه‌نج���ام‌و چاوس���وركردنه‌وه‌ رۆڵ���ی‌ هه‌ڵبژاردنه‌ك���ه‌ی‌ ‪25‬ی‌ ته‌مم���وزی‌ ده‌نگ����دان له‌به‌رژه‌وه‌ن����دی‌ لیس����تی‌‬ ‫س���ه‌ره‌كیان بینیوه‌ له‌سه‌ر ئه‌نجامی‌ ‪ 2009‬له‌هه‌رێم���ی‌ كوردس���تاندا‪ ،‬كوردستانی‌ پڕبكه‌نه‌وه‌‪ ،‬له‌جیاتی‌ ئه‌و‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ه‌كان‪ .‬س���ه‌رچاوه‌كانی‌ تاڕاده‌ی���ه‌ك ب���اش به‌ڕێوه‌چ���وه‌و الیه‌نه‌ی‌ كه‌ ده‌نگده‌ره‌ نه‌خوێنده‌واره‌كه‌‬ ‫باڵیۆزخان���ه‌ی‌ ئه‌مه‌ری���كا‌و تیم���ی‌ هه‌وڵه‌كان خراونه‌ته‌گ���ه‌ڕ بۆ ئه‌وه‌ی‌ ویس����تویه‌تی‌‪ .‬هه‌روه‌ها به‌ڕێوه‌به‌رانی‌‬ ‫ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ی‌ هه‌رێمیی‌ ئه‌مه‌ریكا هه‌ڵبژاردنه‌كان له‌هه‌مو ناوه‌نده‌كانی‌ بنكه‌كان����ی‌ ده‌نگدان دواین قس����ه‌ی‌‬ ‫له‌هه‌ولێ���ر‪ ،‬به‌توندی‌ س���كااڵی‌ ئه‌وه‌ ده‌نگ���دان به‌گوێ���ره‌ی‌ س���تاندارده‌ خۆی����ان هه‌ب����وه‌ بۆ قبوڵك����ردن یان‬ ‫نێوده‌وڵه‌تی���ه‌كان ئه‌نجامبدرێ���ت‪.‬‬ ‫به‌اڵم وێ���ڕای‌ رازیبون���ی‌ چاودێرانی‌‬ ‫نێوده‌وڵه‌ت���ی‌ به‌رامب���ه‌ر پرۆس���ه‌ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌ك���ه‌ ل���ه‌رۆژی‌ ده‌نگداندا‪،‬‬ ‫س���ه‌ركرده‌ كورده‌كانی‌ ئۆپۆزسیۆن‌و‬ ‫پارته‌ سیاسیه‌ بچوكه‌كان‪ ،‬به‌تایبه‌تی‌‬ ‫مه‌سیحیه‌كان ده‌موده‌ست رایانگه‌یاند‬ ‫ك���ه‌ س���اخته‌كاری‌ به‌رف���راوان‌و‬ ‫چاوس���وركردنه‌وه‌ له‌الیه‌ن لیس���تی‌‬ ‫كوردس���تانی‌ (یه‌كێتی‌‌و پارتی‌)ه‌وه‌‬ ‫ئه‌نجامدراوه‌‪.‬‬

‫به‌رپرسانی‌‬ ‫پارتی‌‬ ‫هه‌ڕه‌شه‌یان‬ ‫له‌مه‌سیحیه‌كانی‌‬ ‫دانیشتوی‌ زاخۆو‬ ‫دهۆك كردوه‌و‬ ‫پێیانوتون‬ ‫ئه‌گه‌ر ده‌نگ‬ ‫به‌لیستی‌‬ ‫عه‌شتار نه‌ده‌ن‪،‬‬ ‫ئه‌وا پارتی‌‬ ‫یارمه‌تیه‌‬ ‫داراییه‌كانیان‬ ‫ده‌بڕێت‬

‫به‌ڕێوه‌به‌ران ‌‬ ‫ی‬ ‫وێستگه‌كانیش‬ ‫سه‌رپشككرابون‬ ‫بۆ ئه‌وه‌ی‌‬ ‫یارمه‌تی‌‬ ‫نه‌خوێنده‌واره‌كان‬ ‫بده‌ن له‌كاتی‌‬ ‫ده‌نگداندا‪،‬‬ ‫هه‌مو ئه‌مانه‌‬ ‫وای‌ له‌سه‌رانی‌‬ ‫ئۆپۆزسیۆن كرد‬ ‫بانگه‌شه‌ی‌ ئه‌وه‌‬ ‫بكه‌ن كه‌ ئه‌و‬ ‫به‌ڕێوه‌به‌رانه‌‬ ‫زۆرجار‬ ‫كارته‌كانی‌‬ ‫ده‌نگدان‬ ‫له‌به‌رژه‌وه‌ندی‌‬ ‫لیستی‌‬ ‫كوردستانی‌‬ ‫پڕبكه‌نه‌وه‌‬

‫هه‌ڕه‌شه‌و ساخته‌كاری‌‬ ‫پێش هه‌ڵبژاردن‬ ‫بزوتن���ه‌وه‌ی‌ گۆڕان ئام���اژه‌ به‌وه‌‬ ‫ده‌كات پێویس���ته‌ ئ���ه‌و باره‌گایه‌ی‌‬ ‫به‌كرێ گرتویانه‌ چۆڵیبكه‌ن‪ ،‬چونكه‌‬ ‫خاوه‌ن���ی‌ ئۆفیس���ه‌كه‌ هه‌ڕه‌ش���ه‌ی‌‬ ‫لێك���راوه‌ ب���ه‌وه‌ی‌ ئه‌گه‌ر س���وربێت‬ ‫له‌س���ه‌ر ئ���ه‌وه‌ی‌ باره‌گاك���ه‌ به‌كرێ‌‬ ‫بدات به‌پارتێكی‌ ئۆپۆزس���یۆن‪ ،‬ئه‌وا‬ ‫روبه‌روی‌ ئاكامی‌ خ���راپ ده‌بێته‌وه‌‪.‬‬ ‫چه‌ندین ده‌نگۆی‌ دیكه‌ له‌ئارادابون كه‌‬ ‫كارمه‌ندانی‌ حكومی‌‌و كه‌رتی‌ تایبه‌ت‬ ‫هه‌ڕه‌ش���ه‌ی‌ ده‌ركردن له‌كاره‌كانیان‬ ‫له‌س���ه‌ربو‪ ،‬ئه‌گ���ه‌ر به‌ش���ێوه‌یه‌كی‌‬ ‫چاالكان���ه‌ پش���تیوانی‌ له‌پارتێك���ی‌‬ ‫ئۆپۆزس���یۆن بك���ه‌ن‪ .‬به‌رپرس���انی‌‬ ‫لیستی‌ گۆڕان‌و یه‌كگرتوی‌ ئیسالمی‌‬ ‫كوردس���تان باس���یان له‌وه‌ كرد كه‌‬ ‫سیستمی‌ دیاریكردنی‌ به‌ڕێوه‌به‌رانی‌‬ ‫وێس���تگه‌كانی‌ ده‌نگ���دان‌و كه‌س���ه‌‬ ‫سه‌ره‌كیه‌كانی‌ ناو پرۆسه‌ی‌ ده‌نگدان‬ ‫له‌به‌رژه‌وه‌ندی‌ لیس���تی‌ كوردستانی‌‬ ‫دان���راون‪ .‬ب���ۆ نمون���ه‌‪ ،‬له‌پارێزگای‌‬ ‫دهۆك‪ ،‬له‌ك���ۆی‌ ‪ 1161‬به‌ڕێوه‌به‌ری‌‬ ‫ده‌ك���ه‌ن ك���ه‌ هه‌رچه‌نده‌ لیس���تی‌ وێس���تگه‌ی‌ ده‌نگ���دان‪ ،‬ته‌نه���ا ‪10‬‬ ‫ی كه‌سیان سه‌ر به‌یه‌كگرتوی‌ ئیسالمی‌‬ ‫بااڵده‌ستی‌ هاوپه‌یمانی‌ كوردستان ‌‬ ‫(پێكهات���وه‌ له‌پارت���ی‌ دیموكراتی‌ كوردستان بوه‌‪.‬‬ ‫كوردس���تان‌و یه‌كێتی‌ نیش���تمانی‌‬ ‫گزیكاری‌ له‌ناوه‌نده‌كانی‌ ده‌نگداندا‬ ‫كوردستان)‪ ،‬له‌راس���تیدا زۆرینه‌ی‌‬ ‫زۆرین����ه‌ی‌ پارته‌ ئۆپۆزس����یۆنه‌كان‬ ‫ده‌نگه‌كانی‌ به‌ده‌س���تهێناوه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫زیاتر له‌رێگه‌ی‌ چه‌ن���د تاكتیكێكی‌ هاوڕاب����ون له‌س����ه‌ر ئ����ه‌وه‌ی‌ ك����ه‌‬ ‫نهێن���ی‌و گزییه‌وه‌ ئ���ه‌و ده‌نگانه‌ی‌ به‌ڕێوه‌به‌ران����ی‌ بنكه‌كان����ی‌ ده‌نگدان‬ ‫كۆكردوه‌ت���ه‌وه‌‪ .‬له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش���دا كه‌ س����ه‌ر به‌یه‌كێت����ی‌‌و پارتی‌ بون‪،‬‬ ‫س���ه‌ركه‌وتنی‌ سه‌رس���وڕهێنه‌ری‌ به‌شێوه‌یه‌كی‌ به‌رچاو ده‌ستیان هه‌بوه‌‬ ‫لیس���تی‌ گۆڕان (هه‌روه‌ها لیستی‌ له‌گۆڕین����ی‌ ئه‌نجامه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردندا‬ ‫چاكس���ازی له‌رێگه‌ی‌ داواكردن له‌چاودێرانی‌ الیه‌ن‬ ‫خزمه‌تگوزاری���ی‌و‬ ‫به‌ڕاده‌یه‌كی‌ كه‌متر)‌و رێكخس���تنی‌ سیاسیه‌كان‌و رێكخراوه‌ ناحكومیه‌كان‬ ‫ب���اش‌و پرۆس���ه‌ی‌ پێداچون���ه‌ی‌ ت����ا دوربكه‌ون����ه‌وه‌و له‌س����وچێكی‌‬ ‫جێمتمان���ه‌ی‌ كۆمس���یۆن‪ ،‬ئ���ه‌و دوری‌ بنكه‌كان����دا چاودێریبك����ه‌ن‪ ،‬ره‌تكردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و فۆڕمه‌ی‌ كۆمسیۆن‬ ‫ده‌نگۆیان���ه‌ س���نوردار ده‌كات‪ ،‬ئه‌مه‌ش وایك����ردوه‌ ئ����ه‌و چاودێرانه‌ كه‌ رێگه‌ ده‌دات به‌و كه‌سانه‌ی‌ ناویان‬ ‫ی ده‌نگده‌ران����دا نیه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫وه‌ك چ���ۆن زۆرین���ه‌ی‌ كورده‌كان‌و نه‌توان����ن دڵنیاب����ن له‌چۆنیه‌ت����ی‌ له‌تۆم����ار ‌‬ ‫پێده‌چێ���ت ده‌نگدان����ی‌ خه‌ڵكه‌ك����ه‌و ش����ێوازی‌ به‌ه����ۆی‌ ئ����ه‌م فۆڕم����ه‌وه‌ توانیویانه‌‬ ‫عێراقیه‌كانی���ش‬ ‫له‌ئێستادا ئه‌نجامه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردن تۆم����اری‌ ناوه‌كانی����ان‪ .‬به‌ڕێوه‌به‌رانی‌ ده‌نگب����ده‌ن‪ .‬به‌وت����ه‌ی‌ به‌ڕێوه‌به‌ری‌‬ ‫ی كۆمس����یۆنی‌‬ ‫وێستگه‌كانیش سه‌رپش����ككرابون بۆ گش����تیی‌ ئۆفیس���� ‌‬ ‫قبوڵبكه‌ن‪.‬‬

‫زۆرێك له‌پارته‌ مه‌سیحیه‌كان توڕه‌ن‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردنه‌كانی‌ هه‌رێمی‌ كوردستان‬ ‫س����ه‌ركرده‌ی‌ دو پارتی‌ سیاس����یی‌‬ ‫مه‌س����یحی‌‪ ،‬پارت����ی‌ دیموكرات����ی‌‬ ‫تۆمه‌تبارك����ردوه‌‬ ‫كوردس����تانیان‬ ‫به‌ده‌س����تكاریكردنی‌ ده‌نگه‌كانی����ان‬ ‫له‌به‌رژه‌وه‌ن����دی‌ پارتێك����ی‌ دیك����ه‌ی‌‬ ‫مه‌سیحی‌ كه‌ س����ه‌ر به‌خۆیه‌تی‌‪ .‬ئه‌و‬ ‫دو پارتی‌ مه‌س����یحیه‌ كه‌ ژماره‌یه‌كی‌‬ ‫كه‌می‌ ده‌نگی����ان هێن����اوه‌‪ ،‬هه‌ریه‌ك‬ ‫له‌بزوتنه‌وه‌ی‌ دیموكراتی‌ ئاشوری‌ كه‌‬ ‫به‌لیس����تی‌ رافیده‌ین ناسراوه‌و لیستی‌‬ ‫پشتیوانی‌ كلدان‪ ،‬ده‌گرێته‌وه‌‪ .‬ئه‌و دو‬ ‫پارته‌ مه‌س����یحیه‌ ب����اس له‌وه‌ ده‌كه‌ن‬ ‫كه‌ به‌رپرس����انی‌ پارتی‌ هه‌ڕه‌ش����ه‌یان‬ ‫له‌مه‌س����یحیه‌كان كردوه‌ ب����ۆ ئه‌وه‌ی‌‬ ‫ده‌نگبده‌ن پارته‌ مه‌سیحیه‌كه‌ی‌ نزیك‬ ‫له‌خۆیان به‌ن����اوی‌ ئه‌نجومه‌نی‌ گه‌لی‌‬ ‫كلدانی‌ سریانی‌ ئاشوری‌ كه‌ به‌لیستی‌‬ ‫عه‌شتار ناس����راوه‌‪ ،‬هه‌روه‌ها رێنوێنی‌‬ ‫ئه‌ندام����ه‌ موس����وڵمانه‌كانی‌ پارتییان‬ ‫ك����ردوه‌ ده‌نگ به‌لیس����تی‌ عه‌ش����تار‬ ‫بده‌ن ب����ۆ ئه‌وه‌ی‌ ك����ۆی‌ ده‌نگه‌كانی‌‬ ‫خۆی‌ زیاتر بكات‌و له‌ئه‌نجامدا پێگه‌‌و‬ ‫هه‌ژمون����ی‌ پارتی‌ له‌ن����او په‌رله‌مانی‌‬ ‫كوردستاندا به‌هێزبێت‪ .‬الوازی‌ ئه‌دای‌‬ ‫لیستی‌ رافیده‌ین‌و كلدان له‌هه‌ڵبژاردنی‌‬ ‫‪ ،2009‬ئ����ه‌و دو پارته‌ مه‌س����یحیه‌ی‌‬ ‫ناچارك����ردوه‌ به‌س����تراتیژی‌ خۆیاندا‬ ‫بچنه‌وه‌ بۆ هه‌ڵبژاردنی‌ گشتیی‌ ساڵی‌‬ ‫‪‌2010‬و هه‌وڵدان بۆ بردنه‌وه‌ی‌ زۆرینه‌ی‌‬ ‫كورسیه‌ كۆتاكانی‌ ئه‌و هه‌ڵبژاردنانه‌‪.‬‬ ‫په‌رله‌مانت����اران یون����اده‌م كه‌نن����ا‌و‬ ‫ئه‌بله‌ه����اد س����اوا ك����ه‌ نوێنه‌رایه‌تی‌‬ ‫بزوتن����ه‌وه‌ی‌ دیموكراتی‌ ئاش����وری‌‌و‬ ‫لیس����تی‌ كلدان ده‌كه‌ن له‌ئه‌نجومه‌نی‌‬ ‫نوێنه‌رانی‌ عێ����راق‪ ،‬نیگه‌رانی‌ خۆیان‬ ‫ده‌رب����ڕی‌ له‌ب����اره‌ی‌ ئه‌نجامه‌كان����ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن����ه‌وه‌و رایانگه‌یان����د‪ ،‬پارتی‌‬ ‫دیموكرات����ی‌ كوردس����تان ئه‌نجام����ی‌‬ ‫له‌قازانج����ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كان����ی‌‬ ‫كاندیده‌كانی‌ لیستی‌ عه‌شتار گۆڕیوه‌‪.‬‬ ‫كه‌نن����ا ئه‌و لیس����ته‌ی‌ به‌دارده‌س����تی‌‬ ‫مه‌س����عود بارزانی‌ وه‌سفكرد‪ .‬ئه‌و دو‬ ‫به‌رپرسه‌ به‌دیاریكراوی‌ ئاماژه‌یان به‌وه‌‬ ‫كرد كه‌ به‌رپرسانی‌ پارتی‌ هه‌ڕه‌شه‌یان‬ ‫له‌مه‌س����یحیه‌كانی‌ دانیش����توی‌ زاخۆو‬ ‫دهۆك ك����ردوه‌و پێیانوت����ون ئه‌گه‌ر‬ ‫ده‌نگ به‌لیس����تی‌ عه‌ش����تار نه‌ده‌ن‪،‬‬ ‫ئه‌وا پارتی‌ یارمه‌تی����ه‌ داراییه‌كانیان‬ ‫ده‌بڕێت‪ .‬كه‌ننا ئاشكرایكرد كه‌ رێژه‌ی‌‬ ‫به‌ش����داری‌ ده‌نگده‌ران����ی‌ مه‌س����یحی‌‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردنه‌كانی‌ هه‌رێمی‌ كوردستاندا‬ ‫به‌گش����تی نزمه‌و له‌هه‌ڵبژاردنی‌ ساڵی‌‬ ‫‪ ،2005‬ته‌نها حه‌وت هه‌زار مه‌س����یحی‌‬ ‫چوب����ون بۆ ده‌نگدان‪ .‬وتیش����ی‌‪ ،‬ئه‌و‬ ‫راستیه‌ی‌ كه‌ ‪ 18‬هه‌زار ده‌نگ چوه‌ بۆ‬ ‫پارته‌ مه‌س����یحیه‌كان‪ ،‬ده‌یسه‌لمێنێت‬ ‫كه‌ موس����وڵمانه‌ ك����ورده‌كان رۆڵیان‬ ‫هه‌بوه‌ له‌گۆڕینی‌ ئه‌نجامی‌ ده‌نگه‌كانی‌‬ ‫مه‌سیحیه‌كان‪.‬‬ ‫كۆمێنت‪:‬‬ ‫له‌كاتێكدا س����ه‌رجه‌م حزبه‌كان دان‬ ‫به‌وه‌دا ده‌نێن كه‌ لیستی‌ كوردستانی‌‬ ‫زۆرین����ه‌ی‌ ده‌نگه‌كان����ی‌ بردوه‌ته‌وه‌‪،‬‬ ‫ئاماژه‌ به‌وه‌ش ده‌كه‌ن كه‌ دابه‌شبونی‌‬ ‫كورس����یه‌كانی‌ ن����او په‌رله‌مان����ی‌‬ ‫كوردستان به‌جۆرێكی‌ تر ده‌بو ئه‌گه‌ر‬ ‫ئه‌و هه‌ڵبژاردنه‌ ت����ه‌واو دادپه‌روه‌رانه‌‬ ‫بوای����ه‌‪ .‬س����ه‌ركه‌وتنی‌ كتوپڕی‌ پارته‌‬ ‫ئۆپۆزس����یۆنه‌كان حه‌ماس����ی‌ پشت‬ ‫هه‌ندێك له‌و ده‌نگۆیانه‌ی‌ كه‌مكرده‌وه‌و‬ ‫تاڵی‌ ئه‌نجامه‌كانیشی‌ سنورداركرد‪.‬‬

‫نقومبون له‌وه‌همدا‬

‫‪58‬‬

‫نوس���ه‌ری به‌لجیك���ی (مۆری���س‬ ‫ماترلینك) ده‌ڵێ ‪":‬ئه‌و راستییه‌ی‌وره‌‬ ‫ده‌ڕوخێن���ێ‪ ،‬زۆر به‌نرخت���ره‌ ل���ه‌و‬ ‫درۆیان���ه‌ی‌وره‌ به‌رزده‌كه‌ن���ه‌وه‌"‪..‬‬ ‫بێگومان ئه‌مه‌ راسته‌‪ ،‬چونكه‌‌وره‌یه‌ك‬ ‫درۆ‬ ‫له‌سه‌ر‌وش���كه‌كه‌ڵه‌كی‬ ‫بنیاتنراب���ێ‪ ،‬حه‌ماس���ه‌تێك به‌لم���ی‬ ‫س���ه‌ر ده‌ریای حه‌قیقه‌ت هه‌ڵچنرابێ‪،‬‬ ‫قه‌ره‌باڵغییه‌ك‌وه‌ك میكانۆ پارچه‌كانی‬ ‫به‌یه‌ك���ه‌وه‌ نوس���ێنرابن‪ ،‬له‌یه‌ك���ه‌م‬ ‫روبه‌ڕوبونه‌وه‌یدا له‌گه‌ڵ راستی‪ ،‬خۆی‬ ‫راناگ���رێ‌و ده‌بێت���ه‌ هه‌ڵ���م‪ .‬ئه‌مه‌ تا‬ ‫راده‌یه‌كی زۆر به‌س���ه‌ر چیرۆكی چه‌ند‬ ‫ساڵی رابردوی یه‌كێتیی نیشتیمانیی‬ ‫كوردستاندا جێبه‌جێ ده‌بێ‪ ،‬چیرۆكێك‬ ‫كه‌ پاڵ���ه‌وان‌و روداوه‌كان���ی‪ ،‬مژده‌‌و‬ ‫خۆشنودییه‌كانی هه‌موی دروستكراوی‬ ‫خه‌یاڵی س���ه‌ركردایه‌تییه‌كه‌ین‪ ،‬نه‌ك‬ ‫له‌دنی���ای‌واقیعدا بون���ی هه‌بێ‪ .‬بۆیه‌‬ ‫ئ���ه‌وه‌ی له‌ناو ئ���ه‌و حزب���ه‌دا بره‌وی‬ ‫هه‌ب���وه‌‌و له‌ری���زی پێش���ه‌وه‌یدا بونه‌‬ ‫لۆگۆ‌و قس���ه‌كه‌ری‪ ،‬ئه‌وان���ه‌ بون كه‌‬ ‫كاری���ان بریتی بوه‌ له‌فوكردنه‌ باڵۆنی‬ ‫پڕك���راو ل���ه‌و‌وه‌هم���ه‌‪ ،‬داتاش���ینی‬ ‫زانیاری���ی چه‌واش���ه‌‪ ،‬پیاهه‌ڵ���دان‬ ‫به‌س���ه‌ركرده‌‌واهیمه‌كان‪ ،‬په‌الماردانی‬ ‫ئازادییه‌كان‪ ،‬ئارایشتكردنی ده‌موچاوه‌‬ ‫بێ���زراوه‌كان‌و نابوتكردن���ی حه‌قبێژ‌و‬ ‫حه‌قیقه‌تناس���ه‌كان‪ .‬دواتریش كردنی‬ ‫یه‌كێت���ی به‌حزب���ی نوخبه‌یه‌ك���ی ناو‬ ‫كۆش���ك‌و باخه‌ ته‌لبه‌ندك���راوه‌كان‌و‬ ‫دابڕین���ی له‌ره‌گه‌كان���ی خ���ۆی‌و ئه‌و‬ ‫خان���وه‌ قوڕان���ه‌ی س���ااڵنێكی زۆره‌‬ ‫‌وه‌ك دروش���مێكی بێ كردار ده‌یڵێ‌و‬ ‫ده‌یڵێته‌وه‌‪.‬‬ ‫رس���ته‌یه‌ك كه‌ زۆر بێزارم ده‌كات؛‬ ‫ئه‌وه‌ی���ه‌ كه‌ زۆر له‌به‌رپرس‌و كادیرانی‬ ‫(به‌تایبه‌تی���ش ئێس���تا) ده‌یڵێنه‌وه‌‬ ‫گوایه‌ ؛"یه‌كێتی زۆر شكستی به‌سه‌ردا‬ ‫هاتوه‌‪ ،‬به‌اڵم دواتر هه‌ڵساوه‌ته‌وه‌ !"‪..‬‬ ‫ئه‌مه‌ بێ ئه‌وه‌ی كه‌مترین‌وردبونه‌وه‌ی‬ ‫جدی‌و زانستیی له‌پشت ئه‌و رسته‌یه‌دا‬ ‫هه‌بێت‪ ،‬چونك���ه‌ ئه‌ویش ‌وه‌ك زۆری‬ ‫دیكه‌‪( :‬س���ه‌فین له‌ب���ن بێت یه‌كێتی‬ ‫له‌بن نای���ه‌ت‪ ،‬ئه‌یبه‌ین���ه‌وه‌‌و‪ ..‬تاد)‬ ‫به‌رهه‌می ئه‌و كارگه‌یه‌ی ‌وه‌همسازیین‬ ‫كه‌ ب���ه‌رده‌وام گوت���اری یه‌كێتی لێ‬ ‫پڕكراوه‌‌و كرداره‌كه‌یشی به‌الڕێدا براوه‌‪.‬‬ ‫ئه‌وه‌ س���ێ هه‌ڵژاردن‌و سێ شكسته‌‪،‬‬ ‫كه‌چی هه‌ر به‌دارشه‌قی (هه‌ڵسانه‌وه‌)‬ ‫یه‌كێتی ب���ه‌ره‌و هه‌ڵبژاردنێكی دیكه‌‬ ‫ده‌به‌ن‪( ،‬هه‌ڵس���انه‌وه‌یه‌ك) كه‌ هیچ‬ ‫میكانیزمێكی دیار نییه‌‪ ،‬هه‌ر له‌س���ه‌ر‬ ‫زه‌مینه‌ی شكس���ت‌و به‌كه‌ره‌س���ته‌ی‬ ‫شكست ده‌یانه‌وێ ده‌ستیان له‌میوه‌ی‬ ‫مزری سه‌ركه‌وتن گیرببێت ! ئاینشتاین‬ ‫جوان���ی ‌وتوه‌‪":‬ش���ێتییه‌ ئه‌گه‌ر جار‬ ‫دوای ج���ار هه‌م���ان كار بكه‌یت���ه‌وه‌‌و‬ ‫چاوه‌ڕێ���ی ئه‌نجام���ی جیاوازی���ش‬ ‫بكه‌یت"‪ .‬ئاخر خۆش���مژده‌یی هێنانی‬ ‫(‪ 30‬تا ‪ )40‬كورس���ی‪ ،‬جگه‌ له‌وه‌هم‌و‬ ‫نقومبون له‌خۆش���خه‌یاڵیی ده‌بێ چی‬ ‫بێ���ت‪ ،‬له‌كاتێكدا دنیای حزبه‌كه‌ت پڕ‬ ‫بێت له‌ئاماژه‌ی شكست‪ ،‬له‌خه‌راباتی‬ ‫ملمالنێ���ی س���ه‌ره‌ گ���ه‌وره‌كان‌و‬ ‫كورتكردنه‌وه‌ی هه‌مو خ ‌هم‌و خه‌ونه‌كانی‬ ‫حزب له‌به‌ده‌ستهێنانی ئیمتیاز‪ ،‬نه‌ك‬ ‫به‌رزكردنه‌وه‌ی پره‌ستیجی سیاسیی‪.‬‬ ‫س���ه‌یر ئه‌وه‌ی���ه‌ س���ه‌ركردایه‌تیی‬ ‫یه‌كێت���ی‪ ،‬له‌ئام���اژه‌‌و ده‌ركه‌وته‌كانی‬ ‫(‪-25‬ی ته‌موزی ‪ )2009‬نه‌گه‌یش���ت‪،‬‬ ‫خۆی له‌بێ پالنییه‌ك���ه‌ی هه‌ڵبژاردنی‬ ‫(‪ )2010‬نه‌بانك���رد‪ ،‬توڕه‌ییه‌كان���ی‬ ‫(‪-17‬ی ش���وبات)ی به‌زه‌ب���ری چه‌ك‬ ‫ره‌وانه‌ی ماڵ���ه‌كان كرده‌وه‌‌و په‌ندێكی‬ ‫لێ‌وه‌رنه‌گ���رت‪-30( ،‬ی حوزه‌یران)ی‬ ‫قه‌وماند‌و ده‌نگه‌ ناڕازییه‌كانی سڕكرد‪،‬‬ ‫له‌جیات���ی گوێگرت���ن له‌ره‌خنه‌كان���ی‬ ‫ناوخ���ۆی‪ ،‬ره‌خنه‌گره‌كان���ی ‌وه‌ك‬ ‫پیالنگێڕ‌و ‌وره‌ به‌زیو ‌وێناكرد‪ .‬ئه‌مانه‌‬ ‫هه‌موی بۆ ئه‌وه‌ی له‌خه‌وی خۆش���ی‬ ‫ئ���ه‌و ‌وه‌هم���ه‌ی به‌��ه‌ب���ه‌ر نه‌یه‌ت‌و‬ ‫راس���تییه‌كان داخی نه‌ك���ه‌ن‪ .‬به‌اڵم‬ ‫س���ه‌ره‌نجام س���ندوقه‌كان قسه‌ی ناو‬ ‫دڵ���ی خه‌ڵك���ی پێوت���ن‌و‌وه‌همه‌كه‌ی‬ ‫ره‌وانده‌وه‌‪ .‬ئێستا پرس���یار ئه‌وه‌یه‌؛‬ ‫ده‌بێ ئه‌مج���اره‌ش س���ه‌ركردایه‌تیی‬ ‫یه‌كێتی هه‌ر به‌كارگه‌‌و كه‌ره‌سته‌كانی‬ ‫شكس���ت‪ ،‬چاوه‌ڕێ���ی هه‌ڵس���انه‌وه‌‌و‬ ‫س���ه‌ركه‌وتن بكات؟ یان به‌عه‌قڵیه‌تی‬ ‫حه‌كیمان���ه‌ی دوای شكس���ت به‌دوای‬ ‫راس���تییه‌كاندا ده‌گ���ه‌ڕێ‌و دره‌خت���ی‬ ‫به‌رداری هه‌ڵسانه‌وه‌ ده‌دۆزێته‌وه‌ ؟ با‬ ‫چاوه‌ڕێ بین‪..‬‬ ‫‪kawamuhamad@yahoo.com‬‬


‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫هه‌ڵبژاردن‪ ،‬یه‌كێتی‌‌و گۆڕان ده‌كات ‌ه گه‌رمترین بابه‌ت ‌ی میدیا جیهانیه‌كان‬

‫ ‬ ‫هه‌ڵبژاردن بازاری هه‌واڵی کوردستان گه‌رمتر ده‌کات‬ ‫ئا‪ :‬هاوكار حسێن‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌نجام��� ‌ه به‌راییه‌كان ‌‬ ‫راگه‌یاندن��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی خولی‌ چواره‌می‌ په‌رله‌مان ‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن ‌‬ ‫ی میدی���ا‬ ‫كوردس���تان‪ ،‬كاردان���ه‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی لێكه‌وت���ه‌وه‌و یه‌كێت��� ‌‬ ‫جیهانیه‌كان��� ‌‬ ‫ی ناو‬ ‫ی س���ه‌ره‌ك ‌‬ ‫ی پارتێك��� ‌‬ ‫به‌وپێی���ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌س���ه‌اڵت‌و سه‌ر به‌س���ه‌رۆك كۆمار ‌‬ ‫ی‬ ‫عێراقه‌‪ ،‬زۆرترین س���ه‌رنجی‌ میدیاكان ‌‬ ‫له‌سه‌ره‌‪ .‬هاوكات سه‌ركه‌وتنی‌ گۆڕانیش‬ ‫ی‬ ‫ی دوه‌م‪ ،‬روبه‌رێك ‌‬ ‫ی سیاسی ‌‬ ‫وه‌ك هێز ‌‬ ‫فراوانی‌ له‌و میدیایانه‌ داگیركردوه‌‪.‬‬ ‫رۆژنامه‌ی‌ شه‌رقلئه‌وسه‌ت‪ ،‬له‌وباره‌یه‌و‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی به‌و‌ه كردوه‌ ك��� ‌ه راگه‌یاندن ‌‬ ‫ئاماژه‌ ‌‬ ‫ئه‌نجام��� ‌ه به‌رایی���ه‌كان ده‌ریده‌خ���ات‪،‬‬

‫ی‬ ‫ی گۆڕان ده‌ستكه‌وتێكی‌ باش ‌‬ ‫بزوتنه‌و‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی به‌پێگه‌و قه‌اڵ ‌‬ ‫هه‌بوه‌ له‌و ناوچان��� ‌ه ‌‬ ‫ی كوردستان داده‌نرێت‪.‬‬ ‫ی دیموكرات ‌‬ ‫پارت ‌‬ ‫ی جه‌الل‬ ‫هه‌روه‌ها گۆڕان پێش پارته‌كه‌ ‌‬ ‫تاڵه‌بانی‌ سه‌رۆك كۆماری‌ عێراق كه‌وت‌و‬ ‫خستیه‌ پله‌ی‌ سێیه‌م‪.‬‬ ‫ی گه‌ڵفنیوز‪،‬‬ ‫هاوكات پێگ ‌هی‌ ره‌س���م ‌‬ ‫ی "پارت��� ‌ه‬ ‫له‌راپۆرتێك���دا به‌ناونیش���ان ‌‬ ‫ی عێراق‬ ‫ئۆپۆزس���یۆنه‌كانی‌ كوردستان ‌‬ ‫ی‬ ‫پێگه‌ی خۆیان به‌هێز ده‌كه‌ن"‪ ،‬تیشك ‌‬ ‫خستوه‌ت ‌ه سه‌ر پارت ‌ه ئۆپۆزسیۆنه‌كان‌و‬ ‫ی‬ ‫نوس���یویه‌تی‌‪" ،‬پارته‌ س���ه‌ره‌كیه‌كه‌ ‌‬ ‫ی هه‌رێمی‌ كوردس���تان‪،‬‬ ‫ئۆپۆزس���یۆن ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردنه‌كان���دا پل��� ‌هی‌ دوه‌م��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی توان ‌‬ ‫به‌ده‌س���تهێناوه‌‪ ،‬پاش ئ���ه‌وه‌ ‌‬

‫ی‬ ‫ی خ���ۆ ‌‬ ‫ی زۆر ل���ه‌ده‌ور ‌‬ ‫جه‌ماوه‌رێك��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌و كه‌س���ان ‌ه ‌‬ ‫كۆبكاته‌وه‌‪ ،‬به‌تایبه‌ت ‌‬ ‫دادوبێدادیان بوه‌ له‌ده‌س���ت گه‌نده‌ڵی‌‌و‬ ‫ی‬ ‫ی نه‌وت ‌‬ ‫ی شه‌فافیه‌ت له‌داهاته‌كان ‌‬ ‫نه‌بون ‌‬ ‫هه‌رێمی‌ كوردستاندا"‪.‬‬ ‫به‌هه‌مانش���ێوه‌ ئاژانس���ی‌ رۆیته‌رز‪،‬‬ ‫ی‬ ‫ی گۆڕان��� ‌‬ ‫ی بزوتن���ه‌وه‌ ‌‬ ‫س���ه‌ركه‌وتن ‌‬ ‫ی‬ ‫وه‌ك هێزی‌ دوه‌م كردوه‌ته‌ سه‌رباس��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌نجام��� ‌‬ ‫ی له‌ب���ار‌ه ‌‬ ‫راپۆرته‌ك���ه‌ ‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كانه‌وه‌و رایگه‌یاندوه‌‪" ،‬گۆڕان‬ ‫ی‬ ‫ی ‪ 446‬ه���ه‌زار ده‌نگ پل ‌ه ‌‬ ‫به‌بردنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی گرتوه‌و‬ ‫ی هێ���زه‌ سیاس���یه‌كان ‌‬ ‫دوه‌م ‌‬ ‫ی‬ ‫پارت���ی‌‌و یه‌كێتیش ك��� ‌ه له‌هه‌ڵبژاردن ‌‬ ‫رابردودا پێكه‌و‌ه حكومه‌تیان پێكهێنابو‪،‬‬ ‫ی یه‌كه‌م‌و سێیه‌میان گرتوه‌"‪.‬‬ ‫پله‌كان ‌‬

‫فۆتۆ‪ :‬رامان‬

‫ی دروستبون‌و‬ ‫رۆیته‌رز دێته‌و‌ه سه‌رباس ‌‬ ‫ی گۆڕان‌و ده‌نوسێت‪" ،‬گۆڕان‬ ‫گه‌شه‌كردن ‌‬ ‫ی ‪،2009‬‬ ‫ك ‌ه له‌پێ���ش هه‌ڵبژاردنه‌ك���ه‌ ‌‬ ‫ی ئه‌و ده‌نگ ‌ه‬ ‫دروس���تبو‪ ،‬وه‌اڵمده‌ره‌وه‌ ‌‬ ‫ناڕازیانه‌ بو ك��� ‌ه توڕه‌بون له‌گه‌نده‌ڵی‌‌و‬ ‫ی حكومه‌ت"‪.‬‬ ‫ی كاروباره‌كان ‌‬ ‫ناشه‌فافیه‌ت ‌‬ ‫ی فرانسپرێس له‌الیه‌ن‬ ‫هه‌روه‌ها ئاژانس ‌‬ ‫ی‬ ‫ی كوردستان ‌‬ ‫خۆیه‌وه‌‪ ،‬یه‌كێتی‌ نیشتمان ‌‬ ‫ی راپۆرته‌ك���ه‌ی‌‌و‬ ‫كردوه‌ت��� ‌ه ئامانج��� ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌بابه‌تێكدا به‌ناونیش���انی‌ "حزبه‌كه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی عێراق دێته‌خواره‌وه‌ بۆ پله‌ ‌‬ ‫سه‌رۆك ‌‬ ‫سێیه‌م له‌هه‌ڵبژاردنه‌كانی‌ كوردستاندا"‪،‬‬ ‫ئاماژه‌ی‌ به‌س���ه‌ركه‌وتنی‌ گۆڕان كردو‌ه‬ ‫ی‬ ‫به‌س���ه‌ر یه‌كێتیدا‌و ده‌ڵێ���ت‪" ،‬به‌پێ ‌‬ ‫ی ش���ه‌ممه‌‪،‬‬ ‫ی رۆژ ‌‬ ‫ئه‌نجامه‌ به‌راییه‌كان ‌‬

‫بزوتنه‌وه‌یه‌ك���ی‌ ئۆپۆزس���یۆن پێ���ش‬ ‫ی جه‌الل تاڵه‌بانی‌ س���ه‌رۆك‬ ‫پارته‌ك���ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی عێراق كه‌وت له‌هه‌ڵبژاردنه‌ك ‌ه ‌‬ ‫كۆمار ‌‬ ‫په‌رله‌مان���ی‌ كوردس���تاندا‪ ،‬ئه‌م���ه‌ش‬ ‫داگیركردن���ی‌ ده‌س���ه‌اڵتی‌ له‌الیه‌ن دو‬ ‫ی‬ ‫ی چه‌ندین ساڵ توش ‌‬ ‫حزبه‌و‌ه بۆ ماو‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی نیشتمان ‌‬ ‫هه‌ژان كرد‪ .‬پێشتر یه‌كێت ‌‬ ‫ی‬ ‫ی دیموكرات��� ‌‬ ‫كوردس���تان‌و پارت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی زۆر كایه‌ ‌‬ ‫كوردس���تان بۆ ماوه‌یه‌ك��� ‌‬ ‫ێ‬ ‫سیاس���ه‌تیان قۆرخكردبو له‌هه‌ر س��� ‌‬ ‫پارێزگاكه‌ی‌ هه‌رێمی‌ كوردستاندا"‪.‬‬ ‫ی راپۆرته‌ك���ه‌دا‬ ‫له‌به‌ش���ێكی‌ دیك���ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌ژێ���ر ناوچه‌كان ‌‬ ‫هات���وه‌‪" ،‬یه‌كێت ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ملمالنێیه‌ك ‌‬ ‫ی خۆیدا روبه‌رو ‌‬ ‫ده‌سه‌اڵت ‌‬ ‫ی گ���ۆڕان‌و هێزه‌ ئیس�ل�امیه‌كان‬ ‫توند ‌‬ ‫ی‬ ‫ی درێژخایه‌ن ‌‬ ‫ی ونبون ‌‬ ‫بوه‌ته‌وه‌‪ .‬به‌ه���ۆ ‌‬ ‫ی به‌رده‌م‬ ‫تاڵه‌بانیشه‌وه‌‪ ،‬به‌ربه‌سته‌كان ‌‬ ‫یه‌كێتی‌ له‌مجاره‌دا زیاتربون"‪.‬‬ ‫ی توركی‪،‬‬ ‫هه‌روه‌ه���ا توده‌ی‌ زه‌مان��� ‌‬ ‫ی به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی‌ ئه‌نكه‌ره‌و‌ه‬ ‫له‌روانگه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌ڕوانێت��� ‌ه ئه‌نجام���ی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫به‌ناونیش���ان ‌‬ ‫كوردس���تان‌و‬ ‫ی هه‌رێ���م ده‌رفه‌تێك‬ ‫"هه‌ڵبژاردنه‌كان��� ‌‬ ‫بۆ توركیا ت���ا هه‌ژمونی‌ خۆی‌ له‌هه‌رێم‬ ‫ی‬ ‫فراوانب���كات"‪ ،‬له‌راپۆرتێك���دا ئاماژ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫به‌و‌ه كردوه‌ ك���ه‌ ئه‌نجامه‌ به‌راییه‌كان ‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی‌ په‌رله‌مانی‌ كوردس���تان‬ ‫ی وه‌رچه‌رخ���ان داده‌نرێ���ت‪،‬‬ ‫"به‌خاڵ��� ‌‬ ‫ی سیاسی له‌و‬ ‫به‌جۆرێك كه‌ نه‌خش���ه‌ ‌‬ ‫هه‌رێم���ه‌دا گ���ۆڕی‌‪ ،‬له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش���دا‬ ‫ی‬ ‫ی خۆ ‌‬ ‫ده‌رفه‌تێك ‌ه بۆ توركیا تا هه‌ژمون ‌‬ ‫ی‬ ‫ل���ه‌و هه‌رێمه‌دا په‌ره‌پێب���دات له‌رێگه‌ ‌‬ ‫به‌هێزكردن���ی‌ په‌یوه‌ندیه‌كان���ی‌ له‌گه‌ڵ‬ ‫هێز‌ه سیاسی ‌ه جۆراوجۆره‌كان"‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی بااڵ ‌‬ ‫ی ش���ه‌ممه‌‪ ،‬كۆمس���یۆن ‌‬ ‫رۆژ ‌‬ ‫ی هه‌ڵبژاردنه‌كان ئه‌نجام ‌ه‬ ‫س���ه‌ربه‌خۆ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ‪‌ 21‬‬ ‫ی هه‌ڵبژاردنه‌ك���ه‌ ‌‬ ‫به‌راییه‌كان��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی دیموكرات ‌‬ ‫ی راگه‌یان���دو پارت ‌‬ ‫ئه‌یلول ‌‬ ‫ی ‪ 719004‬ده‌نگ‬ ‫كوردستان به‌بردنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی گۆڕان ب ‌ه‬ ‫پل���ه‌ی‌ یه‌كه‌م‌و بزوتن���ه‌و‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی دوه‌م‪ ،‬یه‌كێت ‌‬ ‫‪ 446095‬ده‌نگ پل���ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫نیش���تمانی‌ كوردس���تان به‌بردنه‌و‌ه ‌‬ ‫ی س���ێیه‌م‌و‬ ‫‪ 323867‬ده‌ن���گ پل��� ‌ه ‌‬ ‫ی كوردس���تان ب ‌ه‬ ‫یه‌كگرتوی‌ ئیس�ل�ام ‌‬ ‫‪ 178681‬ده‌ن���گ پل���ه‌ی‌ چ���واره‌م‌و‬ ‫ی‬ ‫كۆمه‌ڵ���ی‌ ئیس�ل�امیش به‌بردن���ه‌و‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی پێنجه‌می‌ براو‌ه ‌‬ ‫‪ 113260‬ده‌نگ پله‌ ‌‬ ‫هێز‌ه سیاسیه‌كانیان گرتوه‌‪.‬‬

‫سه‌رۆكی‌ پارله‌مان ‌ی عێراق‬ ‫پێنج ملیۆن دۆالر بۆ گه‌شته‌كانی‌ خه‌رج ده‌كات‬ ‫ئا‪ :‬ئاوێنه‌‬ ‫ی بۆ واڵت���ی‌ توركیاو‬ ‫بۆ گه‌ش���ته‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫ی پارله‌مان ‌‬ ‫به‌ریتانیاو سویسرا‪ ،‬سه‌رۆك ‌‬ ‫ی‬ ‫ی نزیكی‌ خۆ ‌‬ ‫عێ���راق چه‌ندین كه‌س��� ‌‬ ‫ده‌بات‌و ب���ڕی‌ پێنج ملی���ۆن دۆالریش‬ ‫ی پارله‌مان بۆ ئه‌و گه‌ش���تان ‌ه‬ ‫له‌بودجه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫وه‌رده‌گرێت‪ .‬سایتی‌ فه‌رمی‌ پارله‌مان ‌‬ ‫ی‬ ‫عێراقی���ش هیچ زانیاریی���ه‌ك له‌باره‌ ‌‬ ‫ی پارله‌مانتارانه‌وه‌ باڵوناكاته‌وه‌‪.‬‬ ‫ئیفاد ‌‬ ‫ی ره‌خن���ه‌و ناڕه‌زایی ‌ه‬ ‫دوای‌ زیادبون��� ‌‬ ‫جه‌ماوه‌رییه‌كان له‌س���ه‌ر زۆری‌ موچه‌و‬ ‫ی پارله‌مانت���اران‪ ،‬میدی���ا‬ ‫ئیمتیازان��� ‌‬ ‫عێراقی���ه‌كان چه‌ندی���ن "گه‌نده‌ڵ���ی‌"‬ ‫ی پارله‌مانتاران ئاش���كرا‬ ‫جۆراوج���ۆر ‌‬ ‫ی‬ ‫ی وه‌هم ‌‬ ‫ده‌كه‌ن‪ ،‬ك���ه‌ بریتین له‌ن���او ‌‬ ‫ی له‌سه‌ر‬ ‫پاس���ه‌وانه‌كان‌و نه‌ش���ته‌رگه‌ر ‌‬ ‫ی پارله‌مان‪.‬‬ ‫بودج ‌ه ‌‬ ‫یانزه‌ گه‌شت بۆ توركیا‬ ‫ی‬ ‫ی لیژنه‌ی‌ نه‌زاهه‌ ل ‌ه پارله‌مان ‌‬ ‫ئه‌ندام ‌‬ ‫عێراق كه‌مال ساعیدی‌‪ ،‬رایده‌گه‌یه‌نێت‬ ‫ی‬ ‫ی دوه‌م ‌‬ ‫ی یه‌ك ساڵدا (تشرین ‌‬ ‫له‌ماوه‌ ‌‬ ‫ی ‪،)2011‬‬ ‫ی دوه‌م��� ‌‬ ‫‪ – 2010‬تش���رین ‌‬ ‫ی عێ���راق یانز‌ه‬ ‫ی پارله‌مان��� ‌‬ ‫س���ه‌رۆك ‌‬ ‫ی‬ ‫ی كردوه‌‪ ،‬كۆ ‌‬ ‫جار س���ه‌ردانی‌ توركیا ‌‬ ‫ی له‌س���ه‌ر‬ ‫ی ئه‌و گه‌شتانه‌ش��� ‌‬ ‫خه‌رج��� ‌‬ ‫ی پارله‌م���ان بوه‌‪ ،‬به‌جۆرێك بۆ‬ ‫بودجه‌ ‌‬ ‫ێ ملیار دینار‪:‬‬ ‫ی س��� ‌‬ ‫ئه‌و گه‌ش���تانه‌ بڕ ‌‬ ‫ی بۆ خه‌رجكراوه‌‪.‬‬ ‫(‪ )2.5‬ملیۆن دۆالر ‌‬ ‫ی س���اعیدی‌ له‌كاتێكدای���ه‌‪،‬‬ ‫وته‌كان��� ‌‬ ‫ی پارله‌مان���ی‌ عێ���راق‬ ‫س���ه‌رچاوه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫رونیكرده‌وه‌ ژماره‌ی���ه‌ك پارله‌مانتار ‌‬ ‫ی‬ ‫ی س���ه‌ر به‌ره‌وت ‌‬ ‫كوتل���ه‌ی‌ ئه‌ح���رار ‌‬ ‫ی‬ ‫ی قانونیان له‌دژ ‌‬ ‫س���ه‌در‪ ،‬س���كااڵیه‌ك ‌‬ ‫ی تۆمارك���ردوه‌‪،‬‬ ‫كه‌م���ال س���اعید ‌‬ ‫ی هه‌ژد‌��‬ ‫ی موچ���ه‌ ‌‬ ‫ی ئ���ه‌وه‌ ‌‬ ‫به‌تۆمه‌ت��� ‌‬

‫ی‬ ‫ێ ئه‌وه‌ ‌‬ ‫پاس���ه‌وان وه‌رده‌گرێت به‌ب��� ‌‬ ‫ی‬ ‫یه‌ك پاس���ه‌وانی‌ دامه‌زراندبێت‪ ،‬له‌بر ‌‬ ‫ی‬ ‫ی عێراق ‌‬ ‫ئه‌و‌ه چه‌ند سه‌ربازێكی‌ سوپا ‌‬ ‫ی‬ ‫پاس���ه‌وانی‌ ده‌كه‌ن‪ ،‬ئه‌م ‌ه جگه‌له‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫خانویه‌كی‌ گه‌ور‌هی‌ له‌س���ه‌ر بودجه‌ ‌‬ ‫گشتی‌ به‌قیست كڕیوه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی پارله‌مان ‌‬ ‫له‌الیه‌كی‌ تره‌و‌ه سه‌رۆك ‌‬ ‫ی ژمار‌ه (‪438/7/1‬‬ ‫عێراق به‌فه‌رمان��� ‌‬ ‫ی ئیفادكردو‌ه بۆ‬ ‫ل��� ‌ه ‪ )2011/9/26‬خۆ ‌‬ ‫له‌ن���ده‌ن‌و له‌وێوه‌ بۆ سویس���را له‌گه‌ڵ‬ ‫ی یانز‌ه كه‌س���ی‌‪ ،‬كه‌ پێكهاتون‬ ‫وه‌فدێك ‌‬ ‫ی "ئه‌حمه‌دو‬ ‫ی خۆی‌ به‌ناوه‌كان ‌‬ ‫له‌دوو برا ‌‬ ‫ی راوێ���ژكار‪،‬‬ ‫محه‌م���ه‌د" به‌ناونیش���ان ‌‬ ‫ی‬ ‫ی س���كرتێر ‌‬ ‫ی به‌س���یفه‌ت ‌‬ ‫كوڕه‌ك���ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫تایبه‌تی‌‪ ،‬له‌گه‌ڵ دوو پاسه‌وان‌و وێنه‌گر ‌‬ ‫ی‬ ‫تایبه‌تی‌‌و پارله‌م���ان‌و دوو فه‌رمانبه‌ر ‌‬ ‫تر‌و هه‌ش���ت پارله‌مانتارو فه‌رمانب ‌هر‌و‬ ‫ی‬ ‫ی سه‌رۆكی‌ دیوان ‌‬ ‫برازایه‌كی‌ به‌سیفه‌ت ‌‬ ‫ئه‌نجومه‌ن به‌وه‌كاله‌ت‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی كاروبار ‌‬ ‫ی لیژنه‌ ‌‬ ‫ی س���ه‌رۆك ‌‬ ‫به‌وته‌ ‌‬ ‫پارله‌مانت���اران حه‌ن���ان فه‌ت�ل�اوی‌‪،‬‬ ‫ێ ملیار دیناره‌‪:‬‬ ‫ی ئه‌و گه‌شت ‌ه س ‌‬ ‫تێچو ‌‬ ‫ی‬ ‫(‪ )2.5‬ملی���ۆن دۆالر ب���ووه‌ "به‌پێ ‌‬ ‫ئه‌و وه‌س�ڵ�ان ‌هی‌ كه‌ له‌به‌رده‌س���تدان"‪.‬‬ ‫ی رابردو ئوسام ‌ه‬ ‫ی ساڵ ‌‬ ‫هه‌روه‌ها كۆتای ‌‬ ‫ی چ���ل پارله‌مانتار‬ ‫ی به‌یاوه‌ر ‌‬ ‫نوجه‌یف��� ‌‬ ‫ی هندس���تانی‌ كرد‪ ،‬پارله‌مانتار‬ ‫سه‌ردان ‌‬ ‫ی‬ ‫حه‌ی���ده‌ر موال ده‌ڵێ‌ "ده‌ب���ێ‌ قه‌باره‌ ‌‬ ‫ی نێ���وان عێراق‌و هیند‬ ‫په‌یوه‌ندییه‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫چه‌ند بێ‪ ،‬كه‌ پێویس���ت به‌س���ه‌ردان ‌‬ ‫ی پارله‌مان‌و چل پارله‌مانتار‬ ‫س���ه‌رۆك ‌‬ ‫بكات؟!"‪.‬‬ ‫گه‌نده‌ڵیه‌كانی‌ ئیفاد‬ ‫ی پارله‌مان‬ ‫ئیف���اد ته‌نه���ا س���ه‌رۆك ‌‬ ‫ناگرێت���ه‌وه‌‪ ،‬به‌ڵك���و پارله‌مانتارانیش‬ ‫ی‬ ‫ی پله‌ بااڵ ‌‬ ‫ده‌گرێت���ه‌وه‌‪ .‬فه‌رمانبه‌رێك ‌‬

‫ی لێپێچینه‌و‌ه‬ ‫پارله‌م���ان ك���ه‌ له‌ترس��� ‌‬ ‫ی خ���ۆی‌ ئاش���كرا‬ ‫نه‌یویس���ت ن���او ‌‬ ‫ی‬ ‫ب���كات‪ ،‬رایگه‌یاند به‌ش���ێك له‌ئیفاد ‌‬ ‫پارله‌مانتاران به‌ناو بۆ به‌ش���داریی ‌ه ل ‌ه‬ ‫كۆڕو كۆنگره‌دا‪ ،‬به‌اڵم ئه‌وان ئه‌و هه‌ل ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ده‌قۆزن���ه‌وه‌و ده‌چن بۆ ئ���ه‌و واڵتان ‌ه ‌‬ ‫ی لێی��� ‌ه تاوه‌كو له‌و‬ ‫ك���ه‌ خێزانه‌كانیان ‌‬ ‫كاته‌دا چاویان پێی���ان بكه‌وێت‪ .‬ئه‌م ‌ه‬ ‫ی گه‌ش���ت‌و‬ ‫له‌كاتێكدای���ه‌ خه‌رجیه‌كان ‌‬ ‫مان���ه‌وه‌ی‌ رۆژان���ه‌ی‌ پارله‌مانتارێ���ك‬ ‫ی واڵت (‪ )600‬دۆالره‌و له‌سه‌ر‬ ‫له‌ده‌ره‌و‌ه ‌‬ ‫ی پارله‌مانه‌‪.‬‬ ‫بودجه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫هه‌ر پارله‌مانتارێكی‌ عێراق‪ ،‬بۆ ماوه‌ ‌‬ ‫ی له‌پارله‌مان‌و‬ ‫چوار س���اڵی‌ ئه‌ندامێت��� ‌‬ ‫ی دواتری���ش خ���ۆی‌‌و‬ ‫هه‌ش���ت س���اڵ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی پاس���پۆرت ‌‬ ‫ی ده‌بن ‌ه خاوه‌ن ‌‬ ‫خێزانه‌كه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫دیبلۆماسی‌‪ .‬هه‌رچه‌نده‌ له‌سه‌ر سایت ‌‬ ‫ی پارله‌مانی‌ عێراق لینكێك هه‌ی ‌ه‬ ‫فه‌رم ‌‬ ‫ی پارله‌مانتاران‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ی ئیف���اد ‌‬ ‫به‌ناو ‌‬ ‫ی‬ ‫ی دیك ‌ه ‌‬ ‫ی فه‌رمانگه‌كان��� ‌‬ ‫به‌پێچه‌وان���ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫حكومه‌تی‌ عێراقه‌وه‌‪ ،‬هیچ زانیارییه‌ك ‌‬ ‫له‌خۆنه‌گرتوه‌‪.‬‬ ‫شاره‌زای‌ بواری‌ قانونی‌ تاریق حه‌رب‪،‬‬ ‫ی پارله‌مانتاران‬ ‫پێیوای ‌ه زۆرێك له‌ ئیفاد ‌‬ ‫ی‬ ‫"پێویست نییه‌"‪ ،‬بۆ قسه‌كه‌شی‌ به‌ڵگه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ئه‌وه‌ ده‌هێنێته‌و‌ه زۆرێك له‌و كۆنگران ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی كۆمه‌ڵگه‌ ‌‬ ‫له‌الی���ه‌ن رێكخراوه‌كان��� ‌‬ ‫مه‌ده‌نیه‌و‌ه ل���ه‌ده‌ره‌و‌هی‌ واڵت ئه‌نجام‬ ‫ده‌درێت "ته‌نه���ا پارله‌مانتارانی‌ عێراق‬ ‫ی واڵتانی‌ تر‬ ‫ئاماده‌ده‌بن‌و پارله‌مانتاران ‌‬ ‫ناچن"‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی پارله‌مانتاران ‌‬ ‫زۆرو زه‌وه‌ندی‌ ئیمتیاز ‌‬ ‫عێراق ك ‌ه له‌م خوله‌دا ژماره‌یان (‪)325‬‬ ‫ی‬ ‫ئه‌ندام���ه‌‪ ،‬له‌كاتێكدای ‌ه له‌س���ه‌رده‌م ‌‬ ‫ی به‌عس���دا‪ ،‬پارله‌مان ‌ه‬ ‫ی پێش���و ‌‬ ‫رژێم ‌‬ ‫كارتۆنیه‌ك ‌هی‌ عێراق كه‌ ل ‌ه (‪ )250‬ئه‌ندام‬

‫ی به‌عس���ه‌و‌ه‬ ‫پێكده‌هات‌و له‌الیه‌ن حیزب ‌‬ ‫ی‬ ‫هه‌ڵده‌بژێران‪ ،‬پارله‌مانت���اران موچ ‌ه ‌‬ ‫ی گشتیان وه‌رده‌گرت‪ ،‬له‌گه‌ڵ‬ ‫به‌ڕێوه‌به‌ر ‌‬ ‫ێ له‌هه‌ر خولێكی‌ چوار‬ ‫ئۆتۆمبێلێكی‌ نو ‌‬ ‫ی پارله‌ماندا‪.‬‬ ‫ساڵ ‌‬ ‫ی نوس���ه‌ران‌و رۆژنامه‌نوسان‌و‬ ‫ره‌خنه‌ ‌‬ ‫چاالكوانان ته‌نها له‌س���ه‌ر س���ه‌ردان‌و‬ ‫خه‌رجیه‌كان���ی‌ نییه‌‪ ،‬به‌ڵكو هه‌ندێكیان‬ ‫ی ئه‌و‬ ‫ره‌خن��� ‌ه له‌ئاس���تی‌ رۆش���نبیر ‌‬ ‫ی‬ ‫پارله‌مانتاران���ه‌ ده‌گرن ك ‌ه به‌ش���دار ‌‬ ‫كۆڕو كۆبونه‌وه‌كان ده‌كه‌ن‪.‬‬ ‫ی‬ ‫حه‌س���ه‌ن عه‌بدولحه‌مید نوسه‌رێك ‌‬ ‫عێراقی���ه‌‪ ،‬ئ���ه‌و‌ه ده‌گێڕێت���ه‌وه‌ ل��� ‌ه‬ ‫ی‬ ‫به‌یروتی‌ پایته‌ختی‌ لوبنان به‌ش���دار ‌‬ ‫ی كردوه‌ ك��� ‌ه ژماره‌یه‌ك‬ ‫ۆركش���ۆپێك ‌‬ ‫پارله‌مانتاری‌ عێراقیش به‌ش���داربون‪،‬‬ ‫ی هه‌ندێك‬ ‫ی گفتوگۆو موداخه‌ل ‌ه ‌‬ ‫له‌باره‌ ‌‬ ‫له‌و پارله‌مانتارانه‌و‌ه ده‌ڵێت "به‌داخه‌و‌ه‬ ‫ی‬ ‫زانیاری‌‌و ش���اره‌زاییه‌كانیان له‌ئاس���ت ‌‬ ‫قوتابیه‌كی‌ قۆناغی‌ ناوه‌ندیدا بو"‪.‬‬ ‫ی‬ ‫نه‌شته‌رگه‌ر ‌‬ ‫ی پارله‌مان‬ ‫له‌سه‌ر حیساب ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌عێراقدا‪ ،‬ته‌نه���ا موچه‌و ده‌رماڵه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫گه‌ش���ت‌و پاس���ه‌وانه‌كان له‌ئه‌س���تۆ ‌‬ ‫پارله‌م���ان نیی���ه‌‪ ،‬به‌ڵك���و به‌ش���ێك‬ ‫ی پارله‌مان بۆ‬ ‫له‌پارله‌مانت���اران بودج ‌ه ‌‬ ‫نه‌شته‌رگه‌ری‌ جوانكاری‌ به‌كارده‌هێنن‪.‬‬ ‫ل���ه‌و باره‌ی���ه‌و‌ه س���ه‌رچاوه‌یه‌ك ل���ه‬ ‫ی‬ ‫‌پارله‌مانه‌وه‌ رایده‌گه‌یه‌نێت س���ه‌رۆك ‌‬ ‫ی پارله‌مان‌و‬ ‫لیژن ‌هی‌ ئاس���ایش‌و به‌رگر ‌‬ ‫ی قانون‬ ‫ی ده‌وڵه‌ت ‌‬ ‫سه‌ركرد‌ه ل ‌ه لیس���ت ‌‬ ‫ی‬ ‫ی چل هه‌زار دۆالر ‌‬ ‫حه‌سه‌ن سنێد‪ ،‬بڕ ‌‬ ‫ی وه‌رگرتوه‌‪،‬‬ ‫ب���ۆ چاره‌س���ه‌ری‌ قاچ��� ‌‬ ‫له‌كاتێكدا به‌ر ل���ه‌و‌هی‌ بێت ‌ه پارله‌مان‬ ‫ی شه‌لی‌ هاتوه‌‪.‬‬ ‫توش ‌‬ ‫له‌الیه‌ن خۆی���ه‌و‌ه پارله‌مانتار عالی ‌ه‬

‫حه‌یده‌ر موال‌‪:‬‬ ‫ی‬ ‫ده‌بێ‌ قه‌باره‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫په‌یوه‌ندییه‌كان ‌‬ ‫نێوان عێراق‌و‬ ‫هیند چه‌ند بێ‪،‬‬ ‫كه‌ پێویست‬ ‫ی‬ ‫به‌سه‌ردان ‌‬ ‫سه‌رۆكی‌ پارله‌مان‌و‬ ‫چل پارله‌مانتار‬ ‫بكات؟!‬ ‫نوسه‌یف ئاشكرای‌ ده‌كات پارله‌مانتار‬ ‫ی ژمار‌ه‬ ‫ی به‌نوس���راو ‌‬ ‫ئه‌حم���ه‌د عه‌لوان ‌‬ ‫ی هه‌ش���ت‬ ‫(‪ )30‬ل���ه‌ (‪ )2011/2/3‬بڕ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی دانه‌كان ‌‬ ‫ی بۆ چاكردنه‌و‌ه ‌‬ ‫هه‌زار دۆالر ‌‬ ‫وه‌رگرت���وه‌‪ .‬به‌وته‌ی‌ س���ه‌رچاوه‌یه‌ك‬ ‫ی پارله‌مان‪ ،‬ئه‌حمه‌د‬ ‫له‌فه‌رمانگ ‌هی‌ دارای ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ماو‌هی‌ نزیكه‌ی‌ ساڵێكه‌ به‌شدار ‌‬ ‫علوان ‌‬ ‫ی نه‌كردوه‌‪،‬‬ ‫ی پارله‌مان��� ‌‬ ‫كۆبونه‌وه‌كان��� ‌‬ ‫ێ‬ ‫ی موچه‌ك���ه‌ی‌ وه‌رده‌گرێت‪ ،‬به‌ب ‌‬ ‫كه‌چ ‌‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ یه‌ك دیناری‌ لێ‌ ببڕدرێت‪.‬‬

‫پرۆفایل‬

‫‪7‬‬

‫رۆژێك به‬ ‫د‌ه هه‌زار دۆالر‬ ‫نرخی‌ ئاماده‌بونی‌ هه‌ر نوێنه‌رێكی‌ گه‌ل‬ ‫له‌م خول����ه‌ی‌ پارله‌ماندا‪ ،‬ئه‌گه‌ر له‌هه‌مو‬ ‫كۆبونه‌وه‌كاندا ئاماده‌بوبێ‌ گه‌یش����تۆته‌‬ ‫نزیكه‌ی‌ ده‌ هه‌زار دۆالر‪.‬‬ ‫رێكخ����راوی‌ روانگه‌ی‌ پارله‌مانی‌ عێراق‬ ‫كه‌ رێكخراوێك����ی‌ كۆمه‌ڵگه‌ی‌ مه‌ده‌نیه‌‪،‬‬ ‫ئاش����كرای‌ ده‌كات له‌ (‪ )2010/6/14‬كه‌‬ ‫یه‌كه‌م كۆبونه‌وه‌ی‌ خولی‌ نوێی‌ پارله‌مان‬ ‫عێ����راق ك����راوه‌‪ ،‬تا كۆتایی‌ ئه‌و س����اڵه‌‬ ‫پارله‌مان ته‌نها (‪ )93‬كاژێر كاریكردوه‌‪،‬‬ ‫له‌ماوه‌ی‌ حه‌وت مانگی‌ یه‌كه‌می‌ س����اڵی‌‬ ‫(‪)2011‬ش����دا ته‌نه����ا (‪ )205‬كاژێ����ر‬ ‫كاریكردوه‌‪.‬‬ ‫له‌س����اڵی‌ (‪)2012‬دا پارله‌م����ان تێكڕا‬ ‫(‪ )302‬كاژێ����ر كاریكردوه‌و ته‌نها (‪)73‬‬ ‫كۆبونه‌وه‌ی‌ ئه‌نجامداوه‌‪ ،‬له‌كۆی‌ (‪)325‬‬ ‫پارله‌مانتار‪ ،‬له‌ باشترین حاڵه‌تدا (‪)248‬‬ ‫پارله‌مانت����ارو له‌خراپتری����ن حاڵه‌ت����دا‬ ‫ته‌نه����ا (‪ )160‬پارله‌مانت����ار ئام����اده‌ی‌‬ ‫كۆبون����ه‌وه‌كان ب����وون‪ .‬ل����ه‌و س����اڵه‌دا‬ ‫(‪ )117‬پ����ڕۆژه‌ قانون په‌س����ه‌ندكراون‌و‬ ‫(‪ )101‬پ����ڕۆژه‌ قان����ون خوێندن����ه‌وه‌ی‌‬ ‫یه‌ك����ه‌م‌و (‪ )122‬پ����ڕۆژه‌ خوێندنه‌وه‌ی‌‬ ‫دوه‌میان بۆ كراوه‌‪ .‬نوێنه‌رانی‌ پارێزگای‌‬ ‫سه‌اڵحه‌دین كه‌مترین‌و سلێمانی‌ زۆرترین‬ ‫ئاماده‌بونی����ان له‌كۆبونه‌وه‌كاندا هه‌بوه‌‪.‬‬ ‫له‌كۆی‌ دانیش����تنه‌كاندا (‪ )653‬نه‌هاتنی‌‬ ‫به‌مۆڵه‌ت‌و (‪ )7490‬نه‌هاتنی‌ بێ‌ مۆڵه‌ت‬ ‫تۆمارك����راوه‌‪ .‬رێ����ژه‌ی‌ نه‌هاتن����ی‌ ژنان‬ ‫(‪‌)%2.1‬و پیاوان (‪ )%3.9‬بووه‌‪.‬‬ ‫ئ����ه‌و رێكخ����راوه‌ ئاماژه‌ ب����ه‌وه‌ده‌كات‬ ‫له‌ش����ه‌ش مانگ����ی‌ یه‌كه‌می‌ ئه‌مس����اڵدا‬ ‫پارله‌م����ان (‪ )74‬كاژێر كاریكردوه‌‪ .‬واته‌‬ ‫له‌م����اوه‌ی‌ (‪ )32‬مانگدا م����اوه‌ی‌ كاری‌‬ ‫پارله‌م����ان (‪ )676‬كاژێ����ر ب����ووه‌‪ ،‬كه‌‬ ‫ده‌كاته‌ (‪ )21‬كاژێر له‌مانگێكدا‪ ،‬ئه‌مه‌ش‬ ‫مانای‌ وایه‌ هه‌ر پارله‌مانتارێك له‌ماوه‌ی‌‬ ‫مانگێكی‌ كاری‌ ته‌مه‌نی‌ پارله‌ماندا ته‌نها‬ ‫سێ‌ رۆژ كاریكردوه‌‪.‬‬ ‫به‌پێی‌ ده‌ستوری‌ عێراق‪ ،‬هه‌ر ساڵێكی‌‬ ‫ته‌مه‌نی‌ ��ارله‌مان له‌دوو وه‌رزی‌ یاسادانان‬ ‫پێكدێت‪ ،‬ه����ه‌ر وه‌رزێكیش چوار مانگه‌و‬ ‫دوو مانگیش پش����وی‌ پارله‌مانه‌‪ ،‬كاتی‌‬ ‫كۆبونه‌وه‌و پشوه‌كانیش به‌پێی‌ په‌یڕه‌وی‌‬ ‫ناوخ����ۆی‌ پارله‌م����ان دی����اری‌ ده‌كرێت‪.‬‬ ‫به‌اڵم ئه‌گه‌ر هات����وو بودجه‌ له‌پارله‌مان‬ ‫بوو‪ ،‬ئه‌وا وه‌رزه‌ك����ه‌ كۆتایی‌ نایه‌ت‪ ،‬تا‬ ‫په‌س����ه‌ند نه‌كرێت‪ .‬هه‌روه‌ها ده‌توانرێت‬ ‫ماوه‌ی����ه‌ك له‌ س����ی‌ رۆژ زیاتر نه‌بێت بۆ‬ ‫وه‌رزێكی‌ یاس����ادانان درێ����ژ بكرێته‌وه‌‪،‬‬ ‫به‌مه‌رجێك له‌س����ه‌ر داوای‌ یه‌كێك له‌سێ‌‬ ‫س����ه‌رۆكایه‌تیه‌كه‌ی‌ عێراق ی����ان په‌نجا‬ ‫پارله‌مانت����ار بێت‌و بۆ ته‌واوكردنی‌ چه‌ند‬ ‫قانونێكی‌ پێویست بێت‪.‬‬ ‫ئه‌گه‌ر بێتو ئاماده‌بونی‌ پارله‌مانتاران‬ ‫ب����ه‌راورد بكرێت به‌موچ����ه‌ی‌ مانگانه‌یان‬ ‫(‪ 11‬ملیۆن‌و نیو دینار‪ :‬نزیكه‌ی‌ ده‌ هه‌زار‬ ‫دۆالر)‪ ،‬ئه‌م����ه‌ جگه‌له‌ موچه‌ی‌ مانگانه‌ی‌‬ ‫پاس����ه‌وانه‌كانی‌ (‪ 20‬هه‌زار دۆالر)‪ ،‬ئه‌وا‬ ‫نرخی‌ كاری‌ پارله‌مانتارێك له‌یه‌ك رۆژی‌‬ ‫كاركردنیدا ده‌گات ‌ه ده‌ هه‌زار دۆالر‪ .‬ئه‌و‬ ‫ژماره‌یه‌ بۆ تێچ����وی‌ هه‌ر رۆژێكی‌ كاره‌‪،‬‬ ‫ئه‌گ����ه‌ر بێت����و پارله‌مانتارێ����ك له‌هه‌مو‬ ‫دانیش����تنه‌كانی‌ پارله‌مان له‌یه‌كه‌م رۆژی‌‬ ‫كۆبونه‌وه‌كانی‌ ئه‌م خوله‌ی‌ پارله‌مانه‌وه‌‬ ‫تائێستا ئاماده‌بوبێت‪.‬‬ ‫له‌ب����واری‌ ئاماده‌ب����ون‌و غیابیش����دا‪،‬‬ ‫پارله‌مانتاران خاوه‌نی‌ ئیمتیازی‌ تایبه‌ت‬ ‫به‌خۆیانن‪ ،‬كه‌ جی����اوازه‌ له‌فه‌رمانبه‌رانی‌‬ ‫سه‌رجه‌م داوو ده‌زگاكانی‌ عێراق‪ .‬چونكه‌‬ ‫له‌كاتێكدا ئه‌گ����ه‌ر فه‌رمانبه‌رێك رۆژێك‬ ‫غیاب بێت ئه‌وا له‌موچه‌كه‌ی‌ ده‌بڕدرێت‪،‬‬ ‫به‌اڵم به‌پێی‌ ماده‌ی‌ هه‌ژده‌ له‌ په‌یڕه‌وی‌‬ ‫ناوخۆیی‌ پارله‌مان‪ ،‬ئه‌گه‌ر پارله‌مانتارێك‬ ‫بێ‌ هیچ پاس����اوێكی‌ گونج����او بۆ ماوه‌ی‌‬ ‫پێنج كۆبونه‌وه‌ی‌ له‌س����ه‌ر یه‌ك یان ده‌‬ ‫كۆبونه‌وه‌ كه‌ دوابه‌دوای‌ یه‌ك نه‌بێت غیاب‬ ‫بێ‌‪ ،‬ئه‌وا پارله‌م����ان ئاگاداركردنه‌وه‌یه‌ك‬ ‫ئاراسته‌ی‌ پارله‌مانتاره‌كه‌ ده‌كات تاوه‌كو‬ ‫پابه‌ندی‌ دانیشتنه‌كانی‌ پارله‌مان بێت‪.‬‬ ‫ئه‌وپارله‌مانتاران����ه‌ی‌ زۆرترین غیابیان‬ ‫هه‌ب����وه‌‪ ،‬بریتین له‌س����ه‌رۆكی‌ لیس����تی‌‬ ‫عێراقی����ه‌ ئه‌یاد ع����ه‌الوی‌‪ ،‬پارله‌مانتاری‌‬ ‫حیزب����ی‌ ئیس��ل�امی‌ ئه‌یاد س����امه‌ڕایی‌‪،‬‬ ‫پارله‌مانتاری‌ لیس����تی‌ عێراقیه‌یه‌ فه‌الح‬ ‫نه‌قی����ب‪ ،‬له‌ب����اره‌ی‌ زۆری‌ ئاماده‌نه‌بونی‌‬ ‫ع����ه‌الوی‌ له‌دیمانه‌یه‌ك����ی‌ ته‌له‌فزیۆنیدا‬ ‫ده‌ڵێ‌ "تائێس����تا قانون‌و پڕۆژه‌ی‌ گرنگ‬ ‫نه‌بوه‌ كه‌ ش����ایانی‌ ئه‌وه‌ بێت ئاماده‌بم‌و‬ ‫ده‌نگی‌ له‌س����ه‌ر بده‌م ی����ان ره‌خنه‌ی‌ لێ‌‬ ‫بگرم"‪.‬‬


‫‪8‬‬

‫ئابوری‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫ئه‌م الپه‌ڕه‌ی ‌ه ب ‌ه سپۆنسه‌ری گروپی کۆمپانیاکانی قه‌یوان چاپ‌و باڵوده‌کرێته‌وه‌‬

‫ئه‌نجامی‌ هه‌ڵبژاردن‪ ،‬گۆڕانكاری‌ له‌بودجه‌ی‌ حیزبه‌كاندا ده‌كات‬ ‫"یه‌كێتی‌‪ 8 ،‬ئه‌وه‌ندی‌ گۆڕان بودج ‌ه له‌حكومه‌ت وه‌رده‌گرێت"‬ ‫ئا‪ :‬ئاسۆ سه‌راوی‌‬ ‫"یه‌كێتی‌‪ ،‬هه‌شت ئه‌وه‌نده‌ی‌‬ ‫بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕان‪ ،‬مانگانه‌ بودج ‌ه‬ ‫له‌حكومه‌تی‌ هه‌رێم وه‌رده‌گرێت‪ ،‬دوای‌‬ ‫ئه‌نجامی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ی‌ په‌رله‌مان‪،‬‬ ‫ده‌بێت ئه‌وه‌ یه‌كێك بێت له‌وانه‌ی‌‬ ‫گۆڕانكاری‌ به‌سه‌ردابێت"‪ .‬خاوه‌ن‬ ‫زۆرترین ده‌نگی‌ هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ی‌ هه‌رێم‬ ‫عه‌لی‌ حه‌مه‌ساڵح له‌سه‌ر لیستی‌‬ ‫گۆڕان‪ ،‬وه‌ها ده‌ڵێت‪.‬‬ ‫ده‌ره‌نجام���ی‌ هه‌ڵبژاردنی‌ په‌رله‌مان‪،‬‬ ‫گۆڕانكاری‌ به‌سه‌ر كۆمه‌ڵێك هاوكێشه‌دا‬ ‫ده‌هێن���ێ‌ یه‌كێ���ك له‌وان���ه‌ بودجه‌ی‌‬ ‫حیزبه‌كان���ه‌‪ ،‬كه‌ تائێس���تا وه‌ك الیه‌نه‌‬ ‫ئۆپۆزس���یۆنه‌كان ئام���اژه‌ی‌ پێده‌كه‌ن‬ ‫به‌ده‌ر له‌یاس���ا‌و "به‌ئ���اره‌زوی‌ پارتی‌‌و‬ ‫یه‌كێت���ی‌ پێیان دراوه‌"‪ .‬به‌رپرس���ێكی‌‬ ‫كۆمه‌ڵ���ی‌ ئیس�ل�امی‌ ده‌ڵێ���ت "ئێم���ه‌‬ ‫‪4‬كورس���ی‌ په‌رله‌مانمان هه‌بو مانگانه‌‬ ‫‪350‬ملیۆن دینار بودجه‌مان بو‪ ،‬حیزبیش‬ ‫هه‌یه‌ خاوه‌نی‌ ته‌نها كورسیه‌كه‌‪ ،‬هه‌مان‬ ‫بودجه‌ی‌ ئێمه‌ی‌ هه‌یه‌"‪.‬‬ ‫چی‌ بكرێته‌ پێوه‌ر‪ ،‬خه‌باتی‌ شاخ‬ ‫یان رێژه‌ی‌ ده‌نگ؟‬ ‫له‌خولی‌ س���ێیه‌می‌ په‌رله‌ماندا یاسای‌‬ ‫بودجه‌ی‌ حیزبه‌كان گفتوگۆی‌ له‌باره‌وه‌‬ ‫كرا‌و خوێنه‌وه‌ی‌ یه‌كه‌میشی‌ بۆ كرا‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫په‌رله‌منتاران له‌سه‌ر ئه‌وه‌ رێكنه‌كه‌وتن‬ ‫ئایا دیاریكردنی‌ بودجه‌ له‌سه‌ر بنه‌مای‌‬ ‫رێژه‌ی‌ ده‌نگ‌و ژماره‌ی‌ كورس���ی‌ بێت‪،‬‬ ‫یاخود حاڵه‌ته‌كه‌نی‌ تریشی‌ وه‌ك مێژوی‌‬ ‫دامه‌زارندنی‌ حیزبه‌كه‌‌و خه‌باتی‌ ش���اخ‌و‬ ‫كۆمه‌ڵێ���ك پێوه‌ری‌ تری���ش له‌به‌رچاو‬ ‫بگیرێ‌؟ هه‌ر ئ���ه‌و ده‌مه‌ش دو بۆچون‬ ‫هه‌بو‪ ،‬به‌ش���ێك له‌و حیزبانه‌ی‌ رێژه‌ی‌‬ ‫كورسی‌ په‌رله‌مانیان كه‌مبو داواكاربون‬ ‫ی دامه‌زراندن‌و خه‌باتی‌ ش���اخیش‬ ‫مێژو ‌‬ ‫بكرێت���ه‌ یه‌كێك له‌پێ���وه‌ره‌كان‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫بۆچونێك���ی‌ تریش هه‌ب���و پێیوابو كه‌‬ ‫پێویس���ته‌ ئاستی‌ جه‌ماوه‌رێتی‌‌و رێژه‌ی‌‬ ‫ده‌نگ���ی‌ له‌هه‌ڵبژاردندا بكرێته‌ پێوه‌ری‌‬

‫س���ه‌ره‌كی‌‪ .‬به‌جیا له‌به‌ش���داریكردن ‌‬ ‫ی‬ ‫حیزب���ه‌كان له‌هه‌ڵبژاردن���ی‌ په‌رله‌مانی‌‬ ‫خول���ی‌ چواره‌م���دا به‌رچاوڕونیه‌ك���ی‌‬ ‫ت���ه‌واوی‌ دای���ه‌ س���ه‌رجه‌م حی���زب‌و‬ ‫الیه‌نه‌كان‌و ئاس���تی‌ جه‌ماوه‌رێتی‌ هه‌ر‬ ‫الیه‌كی���ان تاراده‌یه‌كی‌ باش زانرا‪ ،‬بۆیه‌‬ ‫ئه‌گه‌ر رێژه‌ی‌ ده‌نگ‌و ژماره‌ی‌ كورس���ی‌‬ ‫په‌رله‌م���ان بكرێته‌ پێ���وه‌ری‌ بودجه‌ی‌‬ ‫حیزبه‌كان ئه‌وا به‌ش���ێك له‌حیزبه‌كان‬ ‫نیوه‌ی‌ ئه‌و بودجه‌ی���ه‌ش وه‌رناگرن كه‌‬ ‫تائێستا پێیاندراوه‌‪.‬‬ ‫"ئه‌وه‌ی‌ ده‌نگی‌ نیوكورسیشی‌‬ ‫هێناوه‌ پێویسته‌ پاره‌یه‌كی‌ پێبدرێت"‪.‬‬ ‫خاوه‌نی‌ زۆرترین ده‌نگ له‌هه‌ڵبژاردنی‌‬ ‫خول���ی‌ چواره‌م���ی‌ په‌رله‌م���ان عه‌لی‌‬ ‫حه‌مه‌ساڵح‪ ،‬له‌لیس���تی‌ گۆڕان‪ ،‬له‌گه‌ڵ‬ ‫ئه‌وه‌دایه‌ حیزبه‌كان به‌رێژه‌یه‌ك مانگانه‌‬ ‫بودجه‌یه‌كی���ان هه‌بێت‪ ،‬ب���ه‌اڵم "نه‌ك‬ ‫هێن���ده‌ زۆربێت‪ ،‬ببێت به‌بار به‌س���ه‌ر‬ ‫بودجه‌ی‌ گش���تیه‌وه‌"‪ .‬به‌پێی‌ وته‌كانی‌‬ ‫عه‌ل���ی‌ له‌ئێس���تادا نادادپه‌روه‌ریه‌كی‌‬ ‫زۆر له‌بودج���ه‌ی‌ حیزبه‌كاندا هه‌یه‌‪ ،‬ئه‌و‬ ‫به‌نمونه‌ باس له‌هه‌ردو پارتی‌ ده‌سه‌اڵتدار‬ ‫یه‌كێت���ی‌‌و پارتی‌ ده‌كات ك���ه‌ مانگانه‌‬ ‫هه‌ریه‌كه‌یان ‪4‬ملیۆن دۆالر له‌حكومه‌ت‬ ‫وه‌رده‌گرن‌و بۆ حیزبه‌كانی‌ تریش به‌پێی‌‬ ‫خواستی‌ خۆیان‌و دوری‌‌و نزیكی‌ لێیانه‌وه‌‬ ‫رێ���ژه‌ی‌ پاره‌كانیان دیاری‌ ده‌كه‌ن‪ .‬ئه‌و‬ ‫نمون���ه‌ی‌ به‌بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕان هێنایه‌وه‌‬ ‫كه‌ مانگانه‌ ‪500‬ملیۆن دۆالر له‌حكومه‌ت‬ ‫وه‌رده‌گرێ‌ "ئێس���تا گۆڕان دوه‌م هێزی‌‬ ‫كوردستانه‌‪ ،‬به‌اڵم سێیه‌م هێز كه‌ یه‌كێتیه‌‬ ‫‪ 8‬ئه‌وه‌نده‌ی‌ گۆڕان بودجه‌ له‌حكومه‌ت‬ ‫وه‌رده‌گرێت‪ ،‬بۆیه‌ ده‌بێت ئه‌وه‌ یه‌كێك‬ ‫بێت له‌وانه‌ی‌ گۆڕانكاری‌ به‌سه‌ردا بێت‪،‬‬ ‫نه‌ك به‌ته‌نها بۆ گۆڕان پێویسته‌ هه‌مو‬ ‫حیزبه‌كان به‌پێی‌ قورس���ایی‌‌و ئاس���تی‌‬ ‫جه‌ماوه‌رێتی���ان‌و به‌پێ���ی‌ یاس���ایه‌ك‬ ‫بودجه‌یان پێبدرێت‪ ،‬ئه‌وه‌ی‌ ده‌نگی‌ نیو‬ ‫كورسی‌ په‌رله‌مانیشی‌ هێناوه‌ پێویسته‌‬ ‫بڕێك پاره‌ی‌ پێبدرێت"‪.‬‬ ‫ناوبراو ئه‌وه‌ش���ی‌ رونك���رده‌وه‌‪ ،‬كه‌‬ ‫پارت���ی‌‌و یه‌كێت���ی‌ به‌ته‌نه���ا له‌رێگای‌‬

‫ئه‌گه‌ر رێژه‌ی‌ ده‌نگ‌و ئه‌گه‌ر حیزبه‌کانی‌‬ ‫ی‬ ‫ئێم ‌ه ‪4‬كورس ‌‬ ‫ئێمه‌ به‌راستی‌‬ ‫په‌رله‌مانمان هه‌بو ژماره‌ی‌ كورس ‌ی‬ ‫بانگه‌شه‌ی‌‬ ‫مانگان ‌ه ‪350‬ملیۆن په‌رله‌مان بكرێته‌‬ ‫شه‌فافیه‌ت‌و دژه‌‬ ‫دینار بودجه‌مان پێوه‌ری‌ بودجه‌ی‌‬ ‫گه‌نده‌ڵی‌ ده‌كه‌ن‪،‬‬ ‫بو‪ ،‬حیزبیش هه‌ی ‌ه حیزبه‌كان ئه‌وا‬ ‫به‌شێك له‌حیزبه‌كان پێویسته‌ سااڵنه‌‬ ‫خاوه‌نی‌ ته‌نها‬ ‫بودجه‌ی‌ داهاتو‌و‬ ‫كورسیه‌كه‌‪ ،‬هه‌مان نیوه‌ی‌ ئه‌و‬ ‫بودجه‌یه‌ش وه‌رناگرن خه‌رجییان ئاشكرا‬ ‫ی‬ ‫بودجه‌ی‌ ئێم ‌ه ‌‬ ‫كه‌ تائێستا پێیاندراوه‌ بكه‌ن‬ ‫هه‌یه‌‬ ‫بودجه‌وه‌ پاره‌ له‌حكومه‌ت نابه‌ن‪ ،‬به‌ڵكو‬ ‫وه‌ك ئه‌و ده‌ڵێت "له‌حه‌وت رێگاوه‌ پار‌ه‬ ‫له‌حكومه‌ت ده‌ب���ه‌ن وه‌ك یارمه‌تیدانی‌‬ ‫میدیا حیزبیه‌كانیان‌و به‌ناوی‌ رێكخراوی‌‬ ‫كۆمه‌ڵی‌ مه‌ده‌نیه‌وه‌‌و خانه‌نش���ینكردنی‌‬ ‫ئه‌ندامه‌كانیان‌و چه‌ندین رێگای‌ تریش‪،‬‬ ‫خ���وا یار بێ���ت كه‌ چوین���ه‌ په‌رله‌مان‬ ‫چاالكانه‌ كار ده‌كه‌ی���ن بۆ نه‌مانی‌ ئه‌و‬ ‫نادادپه‌روه‌رییانه‌"‪.‬‬

‫شاخیان هه‌یه‌‌و ‪ 4‬كورسیشیان له‌خولی‌‬ ‫س���ێیه‌می‌ په‌رله‌مان���دا هه‌ب���و‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫مانگان���ه‌ ‪350‬ملیۆن دیناری���ان هه‌بوه‌‬ ‫"ئێم���ه‌ ‪ 4‬كورس���ی‌ په‌رله‌مانمان هه‌بو‬ ‫مانگانه‌ ‪350‬ملیۆن دینار بودجه‌مان بو‪،‬‬ ‫حیزبیش هه‌یه‌ خاوه‌نی‌ ته‌نها كورسیه‌كه‌‪،‬‬ ‫هه‌مان بودجه‌ی‌ ئێمه‌ی‌ هه‌یه‌"‪ .‬به‌بڕوای‌‬ ‫ئه‌و په‌رله‌مانتاره‌ی‌ كۆمه‌ڵی‌ ئیس�ل�امی‌‬ ‫ی ده‌نگ‌و‬ ‫پێویسته‌ له‌سه‌ر بنه‌مای‌ رێژه‌ ‌‬ ‫كورس���ی‌ په‌رله‌مان بودجه‌ی‌ حیزبه‌كان‬ ‫به‌یاسایه‌ك رێكبخرێت‪ ،‬ئه‌و وتی‌"له‌گه‌ڵ‬ ‫رێزدا بۆ خه‌باتی‌ ش���اخ‪ ،‬خه‌باتی‌ شاخ‬ ‫بۆ ئه‌وه‌ نه‌كراوه‌ له‌ئێس���تادا گه‌نده‌ڵی‌‬ ‫به‌ناوه‌وه‌ بكرێت"‪.‬‬

‫ی بودجه‌ی‌‬ ‫به‌خواستی‌ یه‌كێتی‌‌و پارت ‌‬ ‫حیزبه‌كان دانراوه‌‬ ‫په‌رله‌مانتاری‌ خولی‌ سێیه‌می‌ په‌رله‌مان‬ ‫ئ���ارام ق���ادر له‌فراكس���یۆنی‌ كۆمه‌ڵی‌‬ ‫ئیس�ل�امی‌‪ ،‬جه‌خت له‌وه‌ ده‌كاته‌وه‌ كه‌‬ ‫پێویسته‌ حیزبه‌كان داهاتو‌و‬ ‫یه‌كێتی‌‌و پارتی‌ به‌ده‌ر له‌یاس���ا‌و به‌پێی‌‬ ‫خه‌رجییان ئاشكرا بكه‌ن‬ ‫خواستی‌ خۆیان بودجه‌ی‌ حیزبه‌كانیان‬ ‫چاالكوانی‌ كۆمه‌ڵی‌ مه‌ده‌نی‌‌و ئه‌ندامی‌‬ ‫دیاریك���ردوه‌و ئه‌و نمون���ه‌ی‌ به‌خۆیان‬ ‫هێنای���ه‌وه‌ له‌كاتێكدا حیزبێكن خه‌باتی‌ كه‌مپینی‌ به‌رگ���ری‌ له‌بودجه‌ی‌ هه‌رێم‪،‬‬

‫ی‬ ‫خه‌رجیه‌كان ‌‬ ‫ئه‌م هه‌ڵبژاردن ‌ه‬ ‫ی‬ ‫سه‌لماند ‌‬ ‫ك ‌ه حیزبه‌كان‬ ‫به‌‌و بودجه‌ی ‌ه‬ ‫ناژین ك ‌ه حكومه‌ت‬ ‫ده‌یانداتێ‌‬

‫عه‌لی‌ مه‌حم���ود به‌پێویس���تی‌ ده‌زانێ‌ بانگه‌ش���ه‌ی‌ هه‌ڵبژاردن خه‌رجكردوه‌و‬ ‫له‌پێناو هه‌مه‌ڕه‌نگكردنی‌ ژیانی‌ سیاسی‌ له‌حكومه‌تی���ش بودجه‌یه‌ك���ی‌ وه‌های‌‬ ‫هه‌رێم‪ ،‬مانگانه‌ به‌پێی‌ یاسا بودجه‌یه‌ك نییه‌‪ ،‬جا ی���ان س���ه‌رمایه‌دار پێیداوه‌‬ ‫بدرێته‌ الیه‌نه‌ سیاس���یه‌كان‪ ،‬ئه‌و وتی‌ یاخود له‌واڵتانی‌ ت���ره‌وه‌ بۆی‌ هاتوه‌"‪.‬‬ ‫"له‌گه‌لێك واڵتان ئه‌وه‌ هه‌یه‌ كه‌ بودجه‌ ناوبراو ئه‌وه‌ش ده‌خاته‌ڕو كه‌ له‌واڵتانی‌‬ ‫ده‌درێته‌ حیزبه‌كان‪ ،‬ج���ا یان له‌الیه‌ن پێشكه‌وتو سااڵنه‌ حیزبه‌كان خه‌رجی‌‌و‬ ‫حكومه‌ت���ه‌وه‌ به‌پێی‌ یاس���ایه‌ك یاخود داهاتیان ئاش���كرا ده‌كه‌ن "ئه‌گه‌ر ئه‌م‬ ‫له‌الی���ه‌ن كۆمپانیاكان���ه‌وه‌ یارمه‌تییان حیزبانه‌ی‌ ئێمه‌ به‌راس���تی‌ بانگه‌شه‌ی‌‬ ‫ده‌درێت‪ ،‬له‌كوردس���تانیش پێویس���ته‌ ش���ه‌فافی ‌هت‌و دژه‌ گه‌نده‌ڵ���ی‌ ده‌كه‌ن‪،‬‬ ‫به‌پێی‌ یاسا‌و له‌سه‌ر بنه‌مای‌ تێكۆشانی‌ پێویس���ته‌ س���ااڵنه‌ بودجه‌ی‌ داهاتو‌و‬ ‫حیزبه‌كه‌‌و ژماره‌ی‌ كورسیه‌كانی‌ بودجه‌كه‌ خه‌رجییان ئاشكرا بكه‌ن"‪.‬‬ ‫عه‌لی‌ مه‌حمود ئه‌وه‌ش رونده‌كاته‌وه‌‬ ‫دیاری‌ بكرێ���ت"‪ .‬علی‌ مه‌حمود جه‌خت‬ ‫ل���ه‌وه‌ ده‌كاته‌وه‌‪ ،‬كه‌ به‌ش���ێكی‌ كه‌می‌ ك���ه‌ ئ���ه‌و پ���اره‌ی‌ ئێس���تا وه‌ك‬ ‫حیزبه‌كانی‌ كوردس���تان به‌بودجه‌یه‌ك س���لفه‌ ده‌درێت���ه‌ حزب���ه‌كان "له‌كاتی‌‬ ‫به‌ڕێوه‌ ده‌چن كه‌ حكومه‌ت ده‌یانداتێ‌‌و په‌س���ه‌ندكردنی‌ بودج���ه‌ی‌ حیزبه‌كان‪،‬‬ ‫ده‌ڵێ���ت "خه‌رجیه‌كانی‌ ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ چه‌ندی���ان ب���ۆ دیاریكرا به‌پێ���ی‌ ئه‌وه‌‬ ‫سه‌لماندی‌ كه‌ حیزبه‌كان به‌‌و بودجه‌یه‌ مامه‌ڵه‌ی���ان له‌گه‌ڵ ده‌كرێ���ت‪ ،‬ئه‌گه‌ر‬ ‫ناژین كه‌ حكومه‌ت ده‌یانداتێ‌‪ ،‬چونك ‌ه زیادب���و لێیانوه‌رده‌گیرێت���ه‌وه‌ ئه‌گ���ه‌ر‬ ‫ی بۆ كه‌میش بو پێیانده‌درێت"‪.‬‬ ‫حیزب هه‌یه‌‪ ،‬چه‌ند ملیۆن دۆالرێك ‌‬

‫"له‌پێش روخانی‌ به‌عس‪ ،‬یه‌كێتی‌و پارتی‬ ‫‪%13‬ی داهاتیان پێدراوه‌و ئۆپۆزسیۆنیش نه‌یدركاندوه‌"‬ ‫ئا‪ :‬ئیحسان مه‌ال فوئاد‬ ‫به‌پێی به‌ڵگه‌نامه‌ی پرۆفیسۆرێكی‬ ‫شاره‌زای‌ بواری‌ سیاسه‌ت‌و مێژوی‬ ‫رۆژهه‌اڵتی ناوه‌ڕاست له‌سااڵنی پێش‬ ‫‪‌2003‬و داگیركردنی عێراق‪ ،‬رۆژانه‌‬ ‫‪ 2‬ملیۆن‪800‬هه‌زار به‌رمیل نه‌وت‬ ‫به‌رهه‌مهێنراوه‌و ‪1‬ملیۆن‌و‪ 700‬هه‌زاری‌‬ ‫هه‌نارده‌ی‌ ده‌ره‌وه‌ كراوه‌‪%13 ،‬ی‌ ئه‌و‬ ‫داهاته‌كه‌شی‌ نێردراوه‌ بۆ هه‌رێمی‬ ‫كوردستان‪ ،‬په‌رله‌مانتارێكی فراكسیۆنی‬ ‫كوردستانیش ده‌ڵێت "نه‌ك ئێمه‌‪ ،‬به‌ڵكو‬ ‫ئۆپۆزسیۆن هیچیان له‌وباره‌یه‌وه‌ نه‌وتوه‌‬ ‫تاوه‌كو به‌دواداچونی بۆ بكه‌ین"‪.‬‬ ‫به‌پێی ئه‌و كتێبه‌ی‌ نوسه‌ری‌ به‌ریتان ‌ی‬ ‫چارلز تریب (چه‌ند الپه‌ڕه‌یه‌ك له‌مێژوی‌‬ ‫عێ���راق) له‌س���ه‌ره‌تای‌ دروس���تبونیه‌وه‌‬ ‫تاوه‌ك���و س���ه‌ره‌تاكانی‌ ‪ 2002‬ك���ه‌‬ ‫لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی به‌ڵگه‌نامه‌یی ‌ه له‌مێژوی‌‬ ‫عێراق���ی ن���وێ‪ ،‬رێكخ���راوی نه‌ت���ه‌وه‌‬ ‫یه‌كگرت���وه‌كان‌و‌ویالیه‌ته‌ یه‌كگرتوه‌كانی‬ ‫ئه‌مه‌ریكا به‌فشار پشكی داهاتی‌ نه‌وتیان‬ ‫ره‌وانه‌ی‌ كوردستان كردوه‌‪ ،‬به‌اڵم تاوه‌كو‬ ‫ئێستا یه‌كێتی‌و پارتی ئه‌و زانیارییانه‌یان‬ ‫ئاش���كرا نه‌كردوه‌و له‌الپه‌ڕه‌ تاریكه‌كاندا‬ ‫هێڵراوه‌ته‌وه‌‪.‬‬ ‫به‌اڵم به‌پێی ئ���ه‌و به‌ڵگه‌نامه‌یه‌ پێش‬ ‫‪ 2003‬به‌ڕێژه‌یه‌كی زۆر داهات نێدراوه‌ بۆ‬ ‫هه‌ردو حزبی یه‌كێتی‌و پارتی كه‌ له‌‪%13‬‬ ‫داهاتی‌ سه‌رده‌می رژێمی به‌عس بوه‌‪.‬‬ ‫ش���اره‌زای‌ بواری‌ ئابوری‌ عه‌لی حه‌مه‌‬

‫س���اڵح به‌ئاوێنه‌ی‌ راگه‌یاند ئه‌و داهاته‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫دراوه‌ به‌كوردستان بڕیاری‌ نه‌وت به‌رامبه‌ر‬ ‫به‌خ���ۆراك بوه‌‪ ،‬به‌اڵم له‌و كاته‌دا داهاتی‬ ‫عێراق هه‌رچی بوه‌و هه‌رچه‌ند هاتبێت بۆ‬ ‫كوردس���تان له‌الیه‌ن یه‌كێتی‌و پارتییه‌وه‌‬ ‫ئاماژه‌ی‌ پێن���ه‌دراوه‌و ش���اردراوه‌ته‌وه‌‪،‬‬ ‫"ته‌نان���ه‌ت داهات���ی‌ ناوخ���ۆو خاڵ���ه‌‬ ‫س���نورییه‌كانیش هه‌ر ئه‌وان مامه‌ڵه‌یان‬ ‫پێوه‌ كردوه‌"‪.‬‬ ‫ره‌نگ���ه‌ ئ���ه‌و بابه‌ت���ه‌ یه‌كێ���ك بێت‬ ‫له‌دۆسیه‌ نهێنییه‌كان كه‌ تائێستا ئاشكرا‬ ‫نه‌كراوه‌‪ ،‬به‌اڵم په‌رله‌مانتار له‌سه‌ر لیستی‬ ‫كوردستانی‌ له‌لیژنه‌ی‌ پیشه‌سازی‌و ‌وزه‌و‬ ‫س���ه‌رچاوه‌ سروش���تییه‌كانی په‌رله‌مانی‬ ‫كوردس���تان ئه‌ڤی���ن عومه‌ر ب���ۆ ئاوێنه‌‬ ‫رونیكرده‌وه‌ س���ه‌باره‌ت به‌و بابه‌ته‌ هیچ‬ ‫ئیعت���رازو زانیارییه‌كمان ب���ۆ نه‌هاتبو‪،‬‬ ‫"ن���ه‌ك ته‌نها بڵێین ئێمه‌ی‌ فراكس���یۆنی‬ ‫كوردس���تانی ته‌نانه‌ت ئۆپۆزس���یۆنیش‬ ‫هیچیان نه‌ب���و بیدركێنن تاوه‌كو بتوانین‬ ‫به‌دواداچونی بۆ بكه‌ین"‪.‬‬ ‫له‌به‌رامبه‌ردا په‌رله‌مانتاری‌ ئه‌نجومه‌نی‬ ‫نوێنه‌رانی عێراق له‌س���ه‌ر فراكس���یۆنی‬ ‫گۆڕان له‌لیژنه‌ی‌ ن���ه‌وت‌و غاز د‪.‬بایه‌زید‬ ‫حه‌سه‌ن له‌لێدوانێكدا بۆ ئاوێنه‌ رایگه‌یاند‬ ‫له‌خولی پێش���وی‌ په‌رله‌مانی عێراق ئه‌و‬ ‫بابه‌ت���ه‌ باس���كراوه‌‪" ،‬ب���ه‌اڵم‌وتیان ئه‌و‬ ‫ب���ڕه‌ داهات���ه‌ له‌بڕی���اری ‪986‬ی نه‌وت‬ ‫به‌رامبه‌ر خۆراك ب���وه‌و یه‌كێتی‌و پارتی‬ ‫نه‌یانویستوه‌و نایانه‌وێت ئه‌و زانیارییانه‌‬ ‫ئاش���كرا بكه‌ن‪ ،‬چونكه‌ ئ���ه‌وان داهاتی‌‬ ‫دوای‌ ‪ 2003‬ئاش���كرا ناكه‌ن‪ ،‬ئیتر چۆن‬

‫ئه‌وه‌ی پێشو ئاشكرا ده‌كه‌ن"‪.‬‬ ‫به‌وت���ه‌ی بایه‌زی���د حه‌س���ه‌ن خه‌ڵك‬ ‫ئه‌وكات ‌وه‌كو ئێس���تا نه‌بوه‌و نه‌یزانیوه‌‬ ‫ئه‌و به‌شه‌ بودجه‌یه‌ی خۆی چی لێكراوه‌و‬ ‫ده‌كرێت‪.‬‬ ‫ئه‌و په‌رله‌مانتاری‌ عێراق‌وتیشی "‪%13‬‬ ‫ئه‌وكات���ه‌ له‌ ‪ %17‬ئێس���تا زۆرترو زیاتر‬ ‫بوه‌‪ ،‬به‌اڵم یه‌كێتی‌و پارتی ئه‌و بابه‌ته‌یان‬ ‫دیزه‌به‌ده‌رخۆنه‌ ك���ردوه‌و له‌نێو خۆیاندا‬ ‫دابه‌ش���یان كردوه‌‪ ،‬چونكه‌ ئه‌و كات دو‬ ‫حكومه‌تی‌‌و دو ئیداره‌یی بوه‌"‪.‬‬ ‫هه‌رچه‌نده‌ ئه‌مه‌ بابه‌تێكی هه‌س���تیارو‬ ‫گش���تگیره‌ به‌خه‌ڵك���ه‌وه‌ ب���ه‌اڵم هه‌ردو‬ ‫الیه‌ن���ی‌ ئۆپۆزس���یۆن‌و لیس���ته‌كانی‬ ‫ده‌سه‌اڵت نه‌یانتوانیوه‌ كاری‌ له‌سه‌ربكه‌ن‪،‬‬ ‫له‌وباره‌ی���ه‌وه‌ ئ���ه‌و په‌رله‌مانت���اره‌ی‌‬ ‫لیژنه‌ی‌ پیشه‌س���ازی‌و ‌وزه‌و س���ه‌رچاوه‌‬ ‫سروش���تییه‌كانی په‌رله‌مانی‌ كوردستان‬ ‫ده‌ڵێت "له‌راس���تیدا ئێمه‌ تائێستا‌وه‌كو‬ ‫لیژنه‌كه‌مان كارمان له‌س���ه‌ر ئه‌و بابه‌ته‌‬ ‫نه‌ك���ردوه‌‪ ،‬چونكه‌ په‌رله‌م���ان له‌و چوار‬ ‫س���اڵه‌ی‌ پێش���ودا ئ���ه‌و زانیارییان���ه‌ی‌‬ ‫له‌به‌رده‌ستیدایه‌ كاری‌ له‌سه‌ر ده‌كات‪.‬‬ ‫په‌رله‌مانتاره‌كه‌ی‌ كوردستانی‌ جه‌خی‬ ‫له‌وه‌شكرده‌وه‌ كه‌ ئه‌و داهاته‌ی‌ له‌سااڵنی‬ ‫‪ 2002-2001‬هاتبێ���ت ب���ۆ كوردس���تان‬ ‫به‌رنامه‌ی‌ نه‌وت به‌رامبه‌ر به‌خۆراك بوه‌‪،‬‬ ‫نه‌ك به‌پاره‌یی هاتبێت‪" ،‬به‌اڵم هه‌مومان‬ ‫ده‌زانین له‌‪ 2001‬تا ‪2005‬یش كوردس���تان‬ ‫هی���چ داهاتێكی نه‌بوه‌و پش���تی به‌خاڵه‌‬ ‫گومرگییه‌كان ده‌به‌ست‪ ،‬ته‌نانه‌ت ئاستی‌‬ ‫پرۆژه‌كان‌و ئاوه‌دان���ی‌و بژێوی هاواڵتیان‬

‫یه‌كێتی‌و پارتی داهاتی‌‬ ‫دوای‌ ‪ 2003‬ئاشكرا‬ ‫ناكه‌ن‪ ،‬ئیتر چۆن‬ ‫ئه‌وه‌ی پێشو ئاشكرا‬ ‫ده‌كه‌ن‬ ‫به‌تایبه‌ت فه‌رمانبه‌رانیش به‌ش���ێوه‌یه‌ك‬ ‫جێگیر نه‌بو"‪.‬‬ ‫به‌ب���ڕوای‌ عه‌ل���ی‌ حه‌م���ه‌ س���اڵح له‌و‬ ‫كاتان���ه‌ی‌ پێ���ش ‪ 2003‬یه‌كێتی‌و پارتی‬ ‫هه‌رچ���ی پ���رۆژ‌هی‌ خزمه‌تگوزاریی���ان‬ ‫ئه‌نجامدابێت ‌وه‌كو مه‌كره‌مه‌ به‌خه‌ڵكیان‬ ‫فرۆش���توه‌ته‌وه‌‪" ،‬بۆ نمونه‌ له‌سه‌رده‌می‌‬ ‫پۆل بریمه‌ردا ملیارێك‌و ‪ 400‬ملیۆن دۆالر‬ ‫به‌شی كوردستان نێردرا‪ ،‬كه‌چی یه‌كێتی‌و‬ ‫پارتی له‌نێ���و خۆیاندا به‌تایبه‌ت له‌نێوان‬ ‫خودی‌ بارزانی‌‌و تاڵه‌بانی‌ دابه‌ش���یانكرد‪،‬‬ ‫له‌كاتێك���دا ئه‌و بڕه‌ پاره‌ی���ه‌ بڕیاربو بۆ‬ ‫پ���رۆژه‌ی‌ خزمه‌تگوزاری‌ بێت‪ ،‬تائێس���تا‬ ‫یه‌ك دیناری‌ ئ���ه‌و پاره‌یه‌ دیار نییه‌و بۆ‬ ‫نه‌وت ئه‌و سامانه‌ی بۆته‌ سه‌رچاوه‌ی داهاتی عێراقیه‌کان‬ ‫خه‌ڵك ئاشكرا نه‌كراوه‌"‪.‬‬


‫لۆکاڵ‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫‪9‬‬

‫"ده‌زگا ئه‌منیه‌كان ده‌یانه‌وێت دۆسیه‌ك ‌ه بگۆڕن"‬ ‫ئاوێن ‌ه ورده‌كار ‌ی كوژران ‌ی گه‌نجه‌كه‌ ‌ی یه‌كێتی له‌هه‌ولێر ئاشكرا ده‌كات‬ ‫ئا‪ :‬به‌ختیار حسێن‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردنی‌ ‪9/21‬ی‌ په‌رله‌مانی‌‬ ‫كوردستاندا‪ ،‬یه‌كێتی‌ ته‌نها پله‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫دوه‌می‌ ریزبه‌ندی‌ سیاسی‌ حزبه‌كانی‌‬ ‫له‌هه‌ولێر له‌ده‌ستنه‌دا‪ ،‬به‌ڵكو��� ‫سه‌ربه‌ستیشی‌ له‌ده‌ستدا‪ ،‬باوكی ئه‌و‬ ‫قوربانیه‌ش ده‌ڵێت‪" :‬بكوژه‌كان رون‌و‬ ‫ئاشكران‌و ده‌زگا ئه‌منیه‌كان ده‌یانه‌وێت‬ ‫دۆسیه‌كه‌ بگۆڕن"‪.‬‬ ‫عوم���ه‌ر فه‌رح���ان‪ ،‬لێپرس���راو ‌‬ ‫ی‬ ‫كۆمیت���ه‌ی‌ یه‌ك���ی یه‌كێت���ی‌‌و باوك���ی‌‬ ‫سه‌ربه‌س���ت ت���ه‌واوی‌ روداوه‌ك���ه‌ ب���ۆ‬ ‫ئاوێنه‌ ده‌گێڕێت���ه‌وه‌‌و ده‌ڵێت‪" ،‬له‌كاتی‌‬ ‫به‌ڕێوه‌چون���ی‌ هه‌ڵبژاردن���ه‌كان وه‌كو‬ ‫به‌رپرسێكی‌ یه‌كێتی‌ سه‌رپه‌رشتیكردنی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنی‌ ناوه‌نده‌كانی‌ ئه‌و ناوچه‌یه‌م‬ ‫پێس���پێردرابو‪ ،‬له‌كاتژمێر پێنج‌و نیوی‌‬ ‫ئێ���واره‌ ئاگاداركراینه‌وه‌ ك���ه‌ له‌بنكه‌ی‌‬ ‫ده‌نگدانی‌ برایی‌ له‌نزیك ماڵی‌ پارێزگای‌‬ ‫هه‌ولێر هێش���تا بنكه‌كه‌ كراوه‌یه‌ به‌روی‌‬ ‫ده‌نگده‌ران���داو خه‌ڵك به‌س���ه‌ر دیوار‌و‬ ‫شوێنه‌كانی‌ تردا ده‌ڕۆنه‌ ژوره‌وه‌ به‌نیازی‌‬ ‫ساخته‌كاری‌"‪.‬‬ ‫فه‌رح���ان له‌گه‌ڵ كوڕه‌ك���ه‌ی‌ به‌ناوی‌‬ ‫سه‌ربه‌ست‪ ،‬سه‌ردانی‌ شوێنه‌كه‌ ده‌كه‌ن‬ ‫به‌مه‌به‌ستی‌ زیاتر ئاگاداربون‪ ،‬كاتێكیش‬ ‫گه‌یشتونه‌ته‌ شوێنه‌كه‌ ده‌بینن ده‌رگای‌‬ ‫بنكه‌كه‌ داخراوه‌‪ ،‬به‌اڵم له‌ژوره‌وه‌ زیاتر‬ ‫له‌‪ 100‬كه‌س���ی‌ لێبوه‌‪ .‬عوم���ه‌ر به‌ته‌نیا‬ ‫چوه‌ته‌ ناو بنكه‌كه‌وه‌و سه‌ربه‌ستی‌ كوڕی‌‬ ‫له‌ناو ئۆتۆمبیله‌كه‌دا چاوه‌ڕوانی‌ كردوه‌‪.‬‬ ‫پاش���ان له‌ناو بنكه‌كه‌دا عومه‌ر وێنه‌ی‌‬ ‫ئه‌و كه‌س���انه‌ی‌ گرتوه‌ كه‌ ویس���تویانه‌‬

‫سه‌ربه‌ست عومه‌ر ئه‌و کوڕه‌ی که‌ کوژرا‬ ‫ده‌نگبده‌ن‪ ،‬به‌اڵم له‌وكاته‌دا كه‌س���ه‌كان‬ ‫ئه‌وی���ان بینی���وه‌ كه‌ وێن���ه‌ی‌ گرتون‪،‬‬ ‫بۆیه‌ پ���اش جنێ���ودان‌و ئیهانه‌كردنی‌‬ ‫داوایانلێكردو‌ه كه‌ مۆبایل‌و كامێره‌كه‌ی‌‬ ‫پێبده‌ن‪ .‬ئه‌و كه‌س���انه‌ ژماره‌یان له‌‪50‬‬ ‫كه‌س زیاتر بوه‌و چوارده‌وری فه‌رحانیان‬ ‫گرتوه‌‌و هه‌مویان چه‌كداربون‌و ده‌مانجه‌‌و‬ ‫ویزه‌‌و هه‌م���و كه‌لوپه‌لێكی���ان پێبوه‌‪،‬‬ ‫دواتر ل���ه‌دواوه‌ لێیان���داوه‌‪ ،‬له‌وكاته‌دا‬ ‫سه‌ربه‌س���تی‌ ك���وڕی‌ عوم���ه‌ر فه‌رحان‬ ‫له‌ش���ه‌ڕه‌كه‌ ئاگادارده‌كرێته‌وه‌و ئه‌ویش‬ ‫ب���ۆ به‌هاناوه‌چونی‌ باوكی‌‌و رزگاركردنی‌‬

‫فۆتۆ‪ :‬تایبه‌ت‌‬ ‫له‌ده‌س���ت ئه‌و كۆمه‌ڵ���ه‌ خه‌ڵكه‌ ته‌قه‌ گوله‌ی‌ به‌ركه‌وت���وه‌و به‌وهۆیه‌وه‌ دوا ‌‬ ‫ی‬ ‫به‌ئاس���ماندا ده‌كات‪ ،‬له‌به‌رامبه‌ریش���دا س���ێ‌ كاتژمێر مانه‌وه‌ له‌نه‌خۆش���خانه‌‪،‬‬ ‫گروپه‌كه‌ ته‌قه‌ له‌سه‌ربه‌س���ت ده‌كه‌ن‌و گیانی‌ له‌ده‌ستداوه‌‪.‬‬ ‫سه‌ربه‌ست له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی‌ پێشمه‌رگه‌‬ ‫برینداریانكردوه‌‪.‬‬ ‫باوكی‌ سه‌ربه‌س���ت ئام���اژه‌ به‌وه‌ش بوه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌مساڵ دوای‌ به‌شداریكردنی‌‬ ‫ده‌كات ك���ه‌ كوڕه‌ك���ه‌ی‌ برینداركراوه‌‌و له‌تاقیكردنه‌وه‌كان���ی‌ پۆل���ی‌ ‪،12‬‬ ‫به‌چه‌ند كه‌سێك گرتویانه‌‌و به‌برینداریش توانیویه‌تی‌ ئه‌و قۆناغه‌ به‌سه‌ركه‌وتویی‌‬ ‫زۆریانلێ���داوه‌‪ ،‬كاتێكی���ش هاتۆت���ه‌وه‌ ببڕێت‌و به‌نیازبوه‌ س���اڵی‌ ئاینده‌ بچێته‌‬ ‫هۆش خۆی‌‪ ،‬له‌نه‌خۆش���خانه‌بون‌و خۆی‌ كۆلێژی‌ سه‌ربازی‌‪.‬‬ ‫باوك���ی‌ سه‌ربه‌س���ت س���كااڵی‌ هه‌یه‌‬ ‫نزیكه‌ی‌ ‪ 11‬گوله‌ی‌ به‌ركه‌وتوه‌ كه‌ ته‌نیا‬ ‫په‌نجه‌یه‌كی‌ په‌ڕیوه‌و ئه‌وانی‌ تر هه‌موی‌ له‌هێزه‌ ئه‌منی���ه‌كان چونكه‌ وه‌ك خۆی‌‬ ‫به‌ر جله‌كانی‌ كه‌وتوه‌‪ .‬كوڕه‌كه‌ش���ی‌ دو وت���ی‌‪" ،‬كۆمه‌ڵێك پۆلیس‌و ئاس���ایش‬

‫ئاماده‌بون ب���ۆ پاراس���تنی‌ بنكه‌كانی‌‬ ‫ده‌نگدان‪ ،‬ب���ه‌اڵم له‌وكاته‌ی‌ به‌به‌رچاو ‌‬ ‫ی‬ ‫ئه‌وان هێرشیانكرایه‌سه‌ر‪ ،‬هیچ كه‌سێك‬ ‫له‌وان نه‌هات���ن به‌هانایانه‌وه‌‪ ،‬له‌كاتێكدا‬ ‫ته‌قه‌ك���را‌و ته‌نیا ‪ 50‬مه‌ترێ���ك له‌ماڵی‌‬ ‫پارێ���زگاری‌ هه‌ولێری���ش دوربون‪ ،‬بۆیه‌‬ ‫به‌دڵنیای���ه‌وه‌ ده‌زان���ن ئه‌‌و كه‌س���انه‌‬ ‫كێبون‪ ،‬چونك���ه‌ له‌و ش���وێنه‌دا زیاتر‬ ‫له‌بیست كامێرای‌ لێبوه‌‌و ده‌زانن بكوژی‌‬ ‫كوڕه‌كه‌م كێ‌ بوه‌"‪.‬‬ ‫له‌ئێس���تادا دو گه‌نج ده‌ستگیركراون‬ ‫له‌س���ه‌ر ئ���ه‌و روداوه‌‪ ،‬ب���ه‌اڵم باوك���ی‌‬

‫سه‌ربه‌س���ت ده‌ڵێت ئ���ه‌و گه‌نجانه‌ ئه‌و‬ ‫كه‌س���انه‌ بون كه‌ "ئاگاداری‌ كوڕه‌كه‌ی‌‬ ‫منیان كردوه‌ته‌وه‌ له‌رودانی‌ ش���ه‌ڕه‌كه‌‪،‬‬ ‫ئێس���تاش زۆریان لێداون‌و هه‌وڵیانداوه‌‬ ‫كه‌ ئیفاده‌كانیان بگۆڕن‪ ،‬ئه‌و دو كه‌سه‌‬ ‫هیچ په‌یوه‌ندیه‌كیان به‌روداوه‌كه‌وه‌ نیه‌و‬ ‫ته‌نیا خه‌ڵكی‌ ئ���ه‌و ناوچه‌یه‌ن‌و ئه‌ویان‬ ‫ناسیوه‌"‪.‬‬ ‫عومه‌ر فه‌رحان ئه‌و كه‌سانه‌ ده‌ناسێت‬ ‫كه‌ هێرشیان كردوه‌ته‌ سه‌ریان‌و پێیوایه‌‬ ‫"ئه‌وانه‌ سه‌ر به‌حیزبێكی‌ ده‌سه‌اڵتدارن‌و‬ ‫هیچ په‌یوه‌ندیه‌كی���ان به‌هیچ الیه‌نێكی‌‬ ‫تره‌وه‌ نه‌بوه‌"‪.‬‬ ‫له‌ئێستاش���دا عوم���ه‌ر كێش���ه‌كه‌ی‌‬ ‫ب���ۆ مه‌كته‌ب���ی‌ سیاس���ی‌ حیزبه‌كه‌ی‌‬ ‫به‌جێهێش���توه‌‪ ،‬چونك���ه‌ پێیوایه‌ ئه‌و‬ ‫له‌سه‌ر یه‌كێتی‌ توش���ی‌ ئه‌و كاره‌ساته‌‬ ‫ب���وه‌‌و دوژمن���داری‌ ك���ه‌س نه‌ب���وه‌‪،‬‬ ‫داواكاریش���ه‌ دادگا رۆڵ���ی‌ خ���ۆی‌ له‌و‬ ‫نێوه‌نده‌ بگێڕێت‪.‬‬ ‫ل���ه‌دوای‌ روداوه‌ك���ه‌وه‌و له‌هه‌ندێ���ك‬ ‫كه‌ناڵی‌ س���ه‌ر به‌حیزبێك���ی‌ دیاریكراو‪،‬‬ ‫كه‌س���ێكی‌ ته‌مه‌ن ‪ 16‬بۆ ‪ 17‬س���ااڵن‪،‬‬ ‫ده‌ركه‌وت‌و باسی‌ ئه‌وه‌ی‌ كرد كه‌ عومه‌ر‬ ‫فه‌رح���ان خ���ۆی‌ ته‌ق���ه‌ی‌ له‌كوڕه‌كه‌ی‌‬ ‫كردوه‌‌و كوش���تویه‌تی‌‪ ،‬ب���ه‌اڵم عومه‌ر‬ ‫ئه‌و تۆمه‌ته‌ی‌ ره‌تك���رده‌وه‌و وته‌ی‌ ئه‌و‬ ‫گه‌نجه‌شی‌ به‌ "ناراست" وه‌سفكرد‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌ چه‌ند جارێ���ك په‌یوه‌ندیكرد‬ ‫به‌هه‌ریه‌ك له‌عه‌مید عه‌بدولخالق ته‌لعه‌ت‪،‬‬ ‫به‌رێوه‌به‌ری‌ پۆلیس���ی‌ هه‌ولێر‌و كاروان‬ ‫عه‌بدولكه‌ری���م‪ ،‬به‌ڕێوه‌به‌ری‌ راگه‌یاندن‌و‬ ‫وته‌بێژی‌ پۆلیس���ی‌ هه‌ولێر‪ ،‬به‌اڵم هیچ‬ ‫یه‌كێك له‌وان���ه‌ وه‌اڵمی‌ په‌یوه‌ندیه‌كانی‬ ‫ئاوێنه‌یان نه‌دایه‌وه‌‪.‬‬

‫ی نیشته‌جێبون‪ ،‬زیاتر له‌‪ 26‬هه‌زار فۆڕم پڕكراوه‌ته‌وه‌‬ ‫بۆ ‪564‬یه‌كه‌ ‌‬

‫یه‌كه‌كان چۆن‌و كه‌ ‌ی دابه‌شده‌كرێن‌و ناو ‌ی سودمه‌نده‌كان چۆن جیاده‌كرێنه‌وه‌؟‬ ‫ئا‪ :‬ئاسۆ سه‌راوی‌‬

‫دوای‌ مانگێك له‌دابه‌شكردنی‌‬ ‫فۆرمی‌ ئه‌و یه‌كه‌نیشته‌جێیانه‌ی‌‪،‬‬ ‫كه‌ بڕیاره‌ حكومه‌ت به‌قه‌رزێكی‌‬ ‫درێژێخایه‌ن بیداته‌ خه‌ڵكانی‌ هه‌ژار‌و‬ ‫كه‌م ده‌رامه‌ت‪ ،‬له‌‪30‬هه‌زارو ‪101‬‬ ‫فۆرمی‌ دابه‌شكراو ‪26‬هه‌زار ‪269‬ی‌‬ ‫گه‌ڕاوه‌ته‌وه‌ بۆ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی‌ ئاماری‌‬ ‫سلێمانی‌‪.‬‬ ‫مه‌حم���ود عوس���مان به‌ڕێوه‌ب���ه‌ری‌‬ ‫ئام���ار له‌لێدوانێكدا ب���ۆ ئاوێنه‌ باس‬ ‫له‌چۆنێت���ی‌ وردبینیكردنی‌ فۆڕمه‌كان‌و‬ ‫جیاكردن���ه‌وه‌ی‌ ناوی‌ س���ودمه‌نده‌كان‬ ‫ده‌كات‪ .‬به‌ڕێوه‌به‌ری‌ ئاماری‌ سلێمانی‌‬ ‫مه‌حم���ود عوس���مان له‌س���ه‌ره‌تای‌‬ ‫لێدوانه‌كه‌یدا ئاماژه‌ به‌وه‌ ده‌كات‪ ،‬دوای‌‬ ‫ئ���ه‌وه‌ی‌ له‌‪26‬ی‌ مانگی‌ ‪8‬ی‌ ئه‌مس���اڵ‬ ‫بۆ م���اوه‌ی‌ مانگێك ده‌س���تیانكردوه‌‬ ‫به‌دابه‌ش���كردنی‌ فۆرمه‌كان���ی‌ یه‌كه‌ی‌‬ ‫نیشته‌جێبون‪ ،‬له‌و ماوه‌یه‌دا ‪30‬هه‌زارو‬ ‫‪ 101‬فۆڕمیان له‌رێگای‌ ‪ 22‬بنكه‌وه‌‪ ،‬كه‌‬ ‫‪11‬ی‌ بۆ فه‌رمانبه‌ران‌و خانه‌نش���ینان‌و‬ ‫ب���وه‌و ‪ 11‬بنكه‌ك���ه‌ی‌ تریش���ی‌ ب���ۆ‬ ‫هاواڵتیانی‌ ئاسایی‌ بوه‌‪ ،‬دابه‌شكردوه‌‪،‬‬ ‫س���ه‌ره‌نجام ‪26‬هه‌زارو ‪ 269‬فۆڕمیان‬ ‫ب���ۆ گه‌ڕاوه‌ت���ه‌وه‌‪ ،‬ك���ه‌ ‪12‬ه���ه‌زار‌و‬ ‫‪272‬فۆڕمی���ان ه���ی‌ خانه‌نش���ینان‌و‬ ‫فه‌رمانب���ه‌ران بوه‌‌و ‪13‬ه���ه‌زار‌و ‪997‬‬ ‫فۆڕمیش���یان هی‌ هاواڵتیانی‌ ئاس���ایی‌‬ ‫ب���وه‌‪ .‬ئه‌و وت���ی‌ "دوای‌ وه‌رگرتنه‌وه‌ی‌‬ ‫فۆرمه‌كان‌و له‌ئێس���تادا وردبینیان تێدا‬ ‫ده‌كه‌ین‪ ،‬هه‌ر كه‌موكوڕییه‌كیان تێدابو‬ ‫به‌ته‌له‌ف���ون خاوه‌نه‌كانی���ان ئ���اگادار‬ ‫ده‌كه‌ینه‌وه‌‌و چاكی‌ ده‌كه‌ین"‪.‬‬ ‫دوای‌ وردبینیكردن���ی‌ فۆڕم���ه‌كان‌و‬ ‫نه‌هێشتنی‌ كه‌موكوڕیه‌كانیان‪ ،‬به‌وته‌ی‌‬ ‫به‌ڕێوه‌به‌ری‌ ئاماری‌ س���لێمانی‌ دوجار‬ ‫له‌الیه‌ن دو فه‌رمانب���ه‌ری‌ جیاوازه‌وه‌‪،‬‬ ‫ناوه‌كان (داخڵی‌) كۆمپیوته‌ر ده‌كرێت‬ ‫"به‌پێی‌ ئه‌و زانیاریانه‌ی‌ له‌فۆڕمه‌كاندا‬ ‫هات���وه‌ خاڵبه‌ن���دی‌ ب���ۆ كه‌س���ه‌كان‬ ‫ده‌كرێت‪ ،‬به‌پێ���ی‌ زۆرترین خاڵ‪564 ،‬‬ ‫ناو هه‌ڵده‌بژێرین بۆ سودمه‌ندبون له‌و‬ ‫یه‌كه‌ نیش���ته‌جێیانه‌ی‌ كه‌ له‌ئێس���تادا‬ ‫ته‌واوكراوه‌و ته‌سلیمی‌ ئێمه‌ كراوه‌"‪.‬‬

‫له‌رێگا ‌ی ‪20‬سایت ‌ی‬ ‫ئه‌لكترۆنیه‌وه‌ ناو ‌ی‬ ‫ئه‌و كه‌سانه‌ ‌ی‬ ‫یه‌كه‌كانیان‬ ‫بۆ ده‌رچو‌ه‬ ‫باڵوده‌كه‌نه‌وه‌‪،‬‬ ‫ماوه‌ ‌ی ‪15‬رۆژیش‬ ‫مۆڵه‌ت ده‌ده‌ن ‌ه‬ ‫هاواڵتیان‪ ،‬تا هه‌ر‬ ‫سكااڵیه‌كیان هه‌بو‬ ‫ئێمه‌ ئاگاداربكه‌نه‌وه‌‬

‫ئه‌و شاره‌ی ‪%9‬ی کرێنشینه‌‬

‫له‌پ���اش جیاكردنه‌وه‌ی‌ ن���اوی‌ ئه‌و‬ ‫‪ 564‬كه‌س���ه‌ كه‌ به‌پێ���ی‌ خاڵه‌به‌ند ‌‬ ‫ی‬ ‫ناوه‌كان هه‌ڵبژێردراوه‌‪ ،‬وه‌ك مه‌حمود‬ ‫عوس���مان رونیده‌كات���ه‌وه‌‪ ،‬لیژنه‌یه‌ك‬ ‫دروس���ت ده‌كرێت‪ ،‬تا به‌دواداچون بۆ‬ ‫یه‌ك به‌یه‌ك���ی‌ ناوه‌كان بكات‪ ،‬ئه‌مه‌ش‬ ‫له‌پێناوی‌ ئه‌وه‌ی‌ بزانرێ‌ ئایا ئه‌و كه‌سه‌‬ ‫هیچ یه‌كه‌یه‌كی‌ نیشته‌جێبونی‌ به‌ناوه‌وه‌‬ ‫نیی���ه‌‪ ،‬یاخ���ود پێش�����تر له‌حكومه‌ت‬ ‫س���ودمه‌ند نه‌ب���وه‌ وه‌ك وه‌رگرتن���ی‌‬ ‫پێش���ینه‌ی‌ خانوب���ه‌ره‌‌و س���ندوقی‌‬ ‫نیش���ته‌جێبون‪ ،‬ی���ان له‌كۆمپانیاكانی‌‬ ‫بواری‌ وه‌به‌رهێن���ان ئه‌وانی‌ حكومه‌ت‬ ‫زه‌وی‌ پێ���داون ب���ۆ دروس���تكردنی‌‬ ‫یه‌ك���ه‌ی‌ نیش���ته‌جێبون س���ودمه‌ند‬ ‫نه‌ب���وه‌‪ .‬مه‌حم���ود عوس���مان ده‌ڵێت‬ ‫"هه‌ركه‌سێك ئه‌گه‌ر ناوه‌كه‌شی‌ ده‌رچو‬ ‫بو پێش���تر له‌حكومه‌ت س���ودمه‌ندبو‬ ‫یان له‌فۆڕمه‌كه‌دا به‌مه‌به‌س���ت زانیاری‌‬

‫هه‌ڵه‌ی‌ دابێت‪ ،‬ئه‌وا یه‌كسه‌ر ناوه‌كه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫الده‌برێ‌‌و كه‌سێكی‌ تر به‌پێی‌ ریزبه‌ندی‌‬ ‫خاڵه‌كانی‌ له‌شوێنی‌ داده‌نرێ‌"‪.‬‬ ‫ه���ه‌ر ب���ۆ به‌دواداچونی‌ ن���اوی‌ ئه‌و‬ ‫كه‌سانه‌ی‌ كه‌ یه‌كه‌نیشته‌جێكانیان بۆ‬ ‫ده‌رده‌چێت‪ ،‬وه‌ك مه‌حمود عوس���مان‬ ‫هێمای‌ ب���ۆ ده‌كات زۆر له‌وه‌ وردتر كه‌‬ ‫هاواڵتی���ان بیریانلێكردۆته‌وه‌ وردبینی‌‬ ‫له‌ناوه‌كاندا ده‌كه‌ن‪ ،‬ئه‌ویش به‌و جۆره‌‬ ‫ده‌بێت دوای‌ ئه‌وه‌ی‌ دڵنیاده‌بن له‌وه‌ی‌‬ ‫ئه‌و كه‌س���ه‌ س���ودمه‌ند نه‌ب���وه‌و هیچ‬ ‫یه‌كه‌یه‌كی نیشته‌جێبونیش���ی‌ به‌ناوه‌‬ ‫نییه‌‪ ،‬دوات���ر لیژنه‌یه‌كی‌ تر به‌مه‌یدانی‌‬ ‫س���ه‌ردانی‌ هه‌مو ئه‌و خێزانانه‌ ده‌كات‪،‬‬ ‫ئه‌مه‌ش له‌پێناوی‌ ئ���ه‌وه‌ی‌ "تا بزانرێ‌‬ ‫به‌فیعلی‌ كرێنش���ینن‪ ،‬ئه‌گه‌ر كه‌سێك‬ ‫ناوه‌كه‌ش���ی‌ ده‌رچوبێ���ت‌و كرێنش���ین‬ ‫نه‌بێت‪ ،‬ئ���ه‌وا به‌دڵنیاییه‌وه‌ الیده‌به‌ین‌و‬ ‫به‌پێی‌ خاڵبه‌ندی‌ كه‌سێكی‌ تر له‌شوێنی‌‬

‫فۆتۆ‪ :‬رامان عومه‌ر‬ ‫داده‌نێین"‪.‬‬ ‫ه���ه‌ر به‌پێی‌ وته‌كان���ی‌ به‌ڕێوه‌به‌ر ‌‬ ‫ی‬ ‫ئاماری‌ سلێمانی‌ دوای‌ سه‌ردانیكردنی‌‬ ‫ئه‌و لیژنه‌ی���ه‌ش به‌دواچون به‌جۆرێكی‌‬ ‫تر ده‌ك���ه‌ن‪ ،‬ئه‌وی���ش له‌رێ���گای‌ ‪20‬‬ ‫پێگ���ه‌ی‌ ئه‌لكترۆنی���ه‌وه‌ ن���اوی‌ ئ���ه‌و‬ ‫كه‌س���انه‌ی‌ یه‌كه‌كانیان ب���ۆ ده‌رچوه‌‬ ‫باڵوده‌كه‌نه‌وه‌ ماوه‌ی‌ ‪15‬رۆژیش مۆڵه‌ت‬ ‫ده‌ده‌ن���ه‌ هاواڵتیان‪ ،‬ت���ا له‌وماوه‌یه‌دا‬ ‫ه���ه‌ر تانه‌یه‌كیان له‌ن���اوه‌كان هه‌بێت‪،‬‬ ‫ئ���ه‌وا ئه‌وان���ی‌ لێئ���اگادار بكه‌نه‌وه‌و‬ ‫وتی‌ "له‌م���اوه‌ی‌ ئ���ه‌و ‪15‬رۆژه‌دا هه‌ر‬ ‫هاواڵتیه‌ك س���كااڵی‌ هه‌بو‪ ،‬ئه‌وا ئێمه‌‬ ‫ئاگادار ده‌كاته‌وه‌‪ ،‬ئێمه‌ش به‌دواداچون‬ ‫ده‌كه‌ین‪ ،‬به‌دڵنیای���ه‌وه‌ ناهێڵین مافی‌‬ ‫كه‌س بفه‌وتێ‌"‪.‬‬ ‫ناوبرا ئه‌وش���ی‌ ئاشكراكرد كه‌ دوای‌‬ ‫ته‌واوبون���ی‌ ئه‌و پڕۆس���ه‌یه‌‪ ،‬حكومه‌ت‬ ‫‪ 830‬یه‌ك���ه‌ی‌ تری���ان ده‌دات���ێ‌‪ ،‬ئه‌و‬

‫یه‌كانه‌ش به‌هه‌مانشێوه‌‌و مه‌رج دابه‌ش‬ ‫ده‌كه‌ن‬ ‫به‌پێی‌ دوا ئاماریش كه‌ له‌به‌رده‌ست‬ ‫به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی‌ ئاماری‌ س���لێمانیدایه‌‬ ‫له‌كۆی‌ ‪191‬هه‌زار خێزانی‌ دانیش���توی‌‬ ‫ن���او ش���اری‌ س���لێمانی‌‪170 ،‬ه���ه‌زار‬ ‫خێزان خاوه‌نی‌ یه‌كه‌ی‌ نیشته‌جێبونی‌‬ ‫خۆیانن‪ ،‬له‌وباره‌یه‌وه‌ مه‌حمود عوسمان‬ ‫ده‌ڵێت "به‌پێی‌ ئه‌و ئاماره‌ بێت‪ ،‬ته‌نها‬ ‫له‌‪ %9‬خێزانه‌كانی‌ ناو شاری‌ سلێمانی‌‬ ‫خاوه‌ن���ی‌ یه‌كه‌ی‌ نیش���ته‌جێبون نین‪،‬‬ ‫ئه‌مه‌ش رێژه‌یه‌كی‌ زۆر باش���ه‌‪ ،‬چونكه‌‬ ‫له‌كه‌م ش���اری‌ دنیادا ئه‌و رێژه‌یه‌ به‌و‬ ‫جۆره‌ كه‌مه‌‪ ،‬پشتیوان به‌خوا له‌ماوه‌ی‌‬ ‫چه‌ن���د س���اڵێكدا ئ���ه‌و رێژه‌یه‌ش زۆر‬ ‫كه‌مده‌بێت���ه‌وه‌‪ ،‬چونكه‌ دابه‌ش���كردنی‌‬ ‫یه‌ك���ه‌ی‌ نیش���ته‌جێبون‪ ،‬به‌رده‌وامی‌‬ ‫ده‌بێ���ت ت���ا گرفت���ی‌ نیش���ته‌جێبون‬ ‫چاره‌سه‌ر ده‌كرێت"‪.‬‬

‫له‌‪191‬هه‌زار‬ ‫خێزانی‌‌ سلێمانی‌‪،‬‬ ‫‪170‬هه‌زاریان‬ ‫ی‬ ‫خاوه‌نی‌ یه‌كه‌ ‌‬ ‫نیشته‌جێبونن‬


‫‪10‬‬

‫‪rangalayawene@gmail.com‬‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫كردنه‌وه‌ی زانكۆكان‪..‬‬ ‫كۆكردنه‌وه‌ی ستایلت!‬ ‫ئه‌م هه‌فته‌یه‌ هه‌مو خانمانی كوردستان‬ ‫ئاماده‌بون له‌ماڵه‌كانیان به‌ته‌ماشاكردنی‬ ‫(‪ )Miss.Kurdistan‬به‌اڵم پێمانخۆشه‌‬ ‫لێره‌وه‌ پێتانبڵێی����ن هه‌وڵبده‌ن دوربن‬ ‫له‌وه‌رگرتن����ی ه����ه‌ر س����ود‌وه‌رگرتنێك‬ ‫له‌بواری ستایل‌و فاشیۆن‪.‬‬ ‫س����ه‌ره‌تای ئه‌م هه‌فته‌یه‌ به‌كردنه‌وه‌ی‬ ‫زانك����ۆ‌و په‌یمان����گاكان ده‌س����تیپێكرد‬ ‫ئه‌م����ه‌ش جێیخۆش����حاڵییه‌‪ ,‬هه‌مومان‬ ‫ده‌زانین كه‌ یه‌كه‌م ش����وێنی ڕۆشنبیری‬ ‫ئه‌م ش����وێنانه‌ن‪ ,‬به‌اڵم مان����ای ئه‌وه‌‬ ‫نیه‌ دوربن له‌جوانی‌و خۆئاماده‌كردن‪,‬‬ ‫لێره‌وه‌ پێمانخۆشه‌ كه‌ چه‌ند ڕێگه‌یه‌كتان‬ ‫فێربكه‌ین بۆ خۆئاماده‌كردنتان له‌كاتی‬ ‫ماوه‌ی ده‌وامكردنی سه‌ره‌تاتاندا‪:‬‬ ‫• بۆ هه‌مو ئه‌وانه‌ی تائێستا ستایلیان‬ ‫به‌گش����تی نه‌گۆڕی����وه‌‪ ,‬س����ه‌ره‌تای‬ ‫ده‌وامكردنت باش����ترین كات����ه‌ بۆ خۆ‬ ‫نوێكردنه‌وه‌ت ن����ه‌ك ته‌نها له‌به‌رئه‌وه‌ی‬ ‫س����اڵی ڕاب����ردوت به‌هه‌مانش����ێوه‌‬ ‫بردۆته‌س����ه‌ر‪ ,‬به‌ڵكو ب����ه‌ره‌وه‌ هاتنی‬

‫ ‬

‫‌ره‌نگاڵه‬

‫ئاهه‌نگی هه‌ڵبژاردنی شاجوان ره‌خنه‌باران ده‌كرێت‬

‫گۆشه‌یه‌كی‌ تایبه‌ته‌ به‌جل‌و به‌رگ‬ ‫ی ‪fashion‬‬ ‫دیزاین ‌هر‌و راوێژكار ‌‬ ‫"سه‌فین عارفی‌" ئاماده‌ی‌ ده‌كات‬

‫‪m‬‬ ‫‪co‬‬ ‫‪o.‬‬ ‫‪o‬‬ ‫‪if‬‬ ‫‪h‬‬ ‫‪ya nAr‬‬ ‫‪ir f@ fee‬‬ ‫‪a Sa‬‬ ‫‪n.‬‬ ‫@ ‪ee r‬‬ ‫‪f‬‬ ‫‪sa itte‬‬ ‫‪Tw‬‬

‫جه‌ژنی قوربان‌و س����اڵی ن����وێ‌و چه‌ند‬ ‫بۆنه‌یه‌كی تریش‪ ..‬ده‌ڕۆین‪.‬‬ ‫• هه‌م����وان پێویس����ته‌ له‌س����ه‌ره‌تادا‬ ‫به‌جوانتری����ن ش����ێوه‌ ده‌ربك����ه‌ون‪,‬‬ ‫چونكه‌ س����ه‌ره‌تای خوێندنت كه‌مترین‬ ‫تاقیكردن����ه‌وه‌‌و خوێندنت له‌س����ه‌ره‌‪,‬‬ ‫هه‌ربۆی����ه‌ هه‌وڵب����ده‌ هه‌م����و ڕۆژێكت‬ ‫به‌باش����ترین ش����ێوه‌ بچیت بۆ زانكۆ‌و‬ ‫په‌یمان����گا‪ ,‬ن����ه‌ك له‌ئێس����تاوه‌ ئ����ه‌و‬ ‫حه‌وانه‌وه‌یه‌ی كه‌ ده‌موچاوت بینیویه‌تی‬ ‫له‌هاویندا هه‌روا به‌بێ س����ود له‌ده‌ستت‬ ‫بچێت‪.‬‬ ‫• هه‌وڵبده‌ ئه‌وه‌ی كه‌ له‌به‌ری ده‌كه‌یت‬ ‫كه‌سایه‌تیت ده‌ربخات‪ ,‬هه‌روه‌ك‌وتراوه‌‬ ‫له‌فاش����یۆندا "ئه‌گه‌ر بت����ه‌وێ جوانیت‬ ‫ده‌س����تبكه‌وێت ده‌بێت ئازار بچێژیت"‬ ‫بۆی����ه‌ ه����ه‌ر پارچه‌یه‌كت ب����ا ئاره‌زوی‬ ‫له‌به‌ركردنت هه‌بێت بۆی‪ .‬تۆش خۆت‬ ‫بێب����ه‌ش مه‌ك����ه‌ چونكه‌ ره‌نگ����ه‌ ته‌نها‬ ‫كه‌مێك ڕاوێژكاری‌و یارمه‌تیت پێویست‬ ‫بێت‪.‬‬

‫دا ندو ێیا‬ ‫‪ 201‬مه‌ ه‌ج‬ ‫‪ 3‬ن ‌هر ر ب‬ ‫ڵی هو ودا‬ ‫سا ین نا‬ ‫له‌ ه‌ند ری‬ ‫چ سه‌‬ ‫نو‬ ‫نهێ‬ ‫شت‬ ‫ین‬

‫به‌ش����ێك له‌هاواڵتیان����ی كوردس����تان‬ ‫ره‌خن����ه‌ له‌پرۆس����ه‌ی هه‌ڵبژاردن����ی‬ ‫شاجوانی كوردس����تان ده‌گرن‌و له‌تۆڕه‌‬ ‫كۆمه‌اڵیه‌تیه‌كان چه‌ندین ره‌خنه‌ی ئاراسته‌‬ ‫ده‌كه‌ن‌و له‌یه‌كێك له‌كۆمێنته‌كانیش كه‌‬ ‫بۆ شاجوانی ئه‌مس����اڵ نوسراوه‌ تیایدا‬ ‫هاتوه‌" هیوادارم به‌پیتزاو الزانیا گه‌وره‌‬ ‫نه‌بوبێت"‪.‬‬ ‫س����ه‌ردار س����تار یه‌كێك����ه‌ له‌وانه‌ی‬ ‫ره‌خن����ه‌ی له‌ئاهه‌نگ����ی هه‌ڵبژاردن����ی‬ ‫ش����اجوان گرتوه‌ به‌وه‌ی تائێس����تا هیچ‬ ‫ش����اجوانێكی كوردس����تان دانیش����توی‬ ‫هه‌رێم نی����ه‌و‌وتویه‌تی‪ :‬هی����وادارم ئەو‬ ‫خاتونەش وەک ش����اجوانەکەی‌ پارتان‬ ‫لەئەوڕوپ����ا نەگەڕابیتەوەو هەر بەپیتزاو‬ ‫الزانیا گەورەبوبێت‪.‬‬ ‫چاودێرێك����ی به‌ش����داربو له‌ئاهه‌نگی‬ ‫ش����اجوان به‌ئاوێن����ه‌ی راگه‌یان����د‪ ،‬كه‌‬ ‫ئاهه‌نگی ش����اجوانی‌ س����اڵی رابردو زۆر‬ ‫باش����تربوه‌ له‌وه‌ی ئه‌مس����اڵ‌و ده‌ڵێت‪:‬‬ ‫ئاهه‌نگه‌ك����ه‌ی پ����ار زیات����ر كلت����وری‬ ‫ك����وردی به‌س����ه‌ریدا زاڵب����و‪ ،‬ته‌نانه‌ت‬ ‫جلی ك����وردی‌و هه‌ڵپه‌ڕكێی میللی تێدا‬ ‫بو‪ .‬به‌اڵم ئه‌مس����اڵ به‌پێچه‌وانه‌وه‌‪‌،‬وات‬ ‫هه‌ستده‌كرد ئاهه‌نگی شاجوانی‌واڵتێكی‬ ‫تره‌ ن����ه‌ك كوردس����تان‪ .‬هه‌روه‌ها باس‬ ‫له‌وه‌ش ده‌كات شاجوانی‌ پار دو هاوه‌ڵی‬ ‫هه‌بوه‌ به‌اڵم ئه‌مس����اڵ به‌پێچه‌وانه‌ هیچ‬ ‫هاوه‌ڵێك����ی نی����ه‌‪ .‬ئ����ه‌و چاودێره‌ باس‬ ‫ل����ه‌وه‌ش ده‌كات كات����ی ئاهه‌نگه‌كه‌ زۆر‬ ‫خراپ ب����وه‌ به‌هۆی ئه‌وه‌ی له‌ئێس����تادا‬ ‫زۆرب����ه‌ی خه‌ڵك����ی كوردس����تان چاوی‬ ‫له‌سه‌ر ده‌رئه‌نجامی هه‌ڵبژاردنه‌كانه‌ نه‌ك‬ ‫ئاهه‌نگی دیاریكردنی شاجوان‪.‬‬ ‫باخان محه‌مه‌د‪ ،‬یه‌كێكه‌ له‌وانه‌ی زۆر‬ ‫به‌توندی ره‌خه‌ی ئاراسته‌ی ئاهه‌نگه‌كه‌‬ ‫ك����ردوه‌و پێیوایه‌ ئ����ه‌و ئاهه‌نگه‌ ته‌واو‬ ‫به‌تاڵ‌و بێمانایه‌و نوس����یویه‌تی‪ :‬ئەوەی‬ ‫جێ����ی تێڕامانە لیژنەی����ەك دانراوە كە‬ ‫بەش����ی هەرەزۆریان بیانین‌و كوردنین‪،‬‬ ‫تەنانەت لەئەلبانی����ا‌و یۆنان‌و لوبنانەوە‬ ‫خەڵك هێنراوە تا پەنجە بخەنە س����ەر‬ ‫كیژێكی ناسكۆڵە‌و بەئێمەی كورد بڵێن‬ ‫ئەوەتان لەهەموان جوانترە‪ .‬بەپێی ئەو‬ ‫پڕۆگرامە بێت میللەتی كورد میللەتێكی‬ ‫زۆر زەوق سز‌و بێسەلیقەیە بۆیە لەهەمو‬ ‫دونیا خەڵك هێن����راوە تا بەكورد بڵێن‬ ‫كام كیژۆڵەیەت����ان زۆر جوان����ە‪ .‬مازین‬ ‫یارس����انیش هه‌مان بۆچون����ی باخانی‬ ‫هه‌یه‌و ده‌ڵێت نه‌ده‌بو کچێک له‌ئه‌وروپا‬ ‫گه‌وره‌بوبێ بیکه ن به‌ش����اجوان به‌سه‌ر‬ ‫کچێکه‌وه که له‌کوردستان گه‌وره‌بوبێ‪.‬‬

‫چونكه‌ که‌شوهه‌واو بارودۆخی ئه‌وروپاو‬ ‫کوردستان نابێ بکرێ به‌یه‌ک‪.‬‬ ‫یه‌كێكی تر له‌و ره‌��نانه‌ی ئاراس����ته‌ی‬ ‫ئاهه‌نه‌ك����ه‌ كراوه‌ ئه‌وه‌ی����ه‌ی كه‌ بۆچی‬ ‫گۆران����ی ك����وردی زۆر به‌كه‌م����ی ل����ه‌و‬ ‫ئاهه‌نگ����ه‌‌وتراوه‌و باخان نوس����یویه‌تی‬ ‫‪:‬چەندین گۆرانیبێ����ژی عەرەب‌و تورك‌و‬ ‫فارس‌و غەیرە ك����ورد بانگكراون تا لەو‬ ‫ئاهەنگ����ەدا گۆرانیەكانی����ان بەكوردی‬ ‫قوڕبەسەر س����اغبكەنەوە كە بەداخەوە‬ ‫هی����چ گۆرانیبێژێك����ی ناس����راوی كورد‬ ‫بانگ نەكرابو‌و تەنه����ا ئەوە نەبێت ئەو‬ ‫گۆرانیبێژەی به‌توركی‌و فارسی‌و عەرەبی‬ ‫گۆران����ی ئ����ەوت جارج����ارە كۆپلەیەك‬ ‫گۆرانی محەمەد عارف جەزیری بەریتمی‬ ‫راپ‌و پۆپ تێكەڵكێ����ش ئەكرد‌و هیچی‬ ‫تر‪ .‬هه‌روه‌ها مازینیش نوسیویه‌تی‪ :‬بۆ‬ ‫من رۆیشتون عاس����ی حەالنیان هێناوە‬ ‫هەمو کوردستان بکە ‪ ١٠٠‬کەس نابینی‬ ‫کە هەواداری ئەم کابرایە بێت‪.‬‬ ‫هه‌روه‌ه����ا هونه‌رمه‌ند بڵن����د عه‌بدواڵ‬ ‫له‌په‌یجی خۆی له‌فه‌یسبوك نوسیویه‌تی"‬ ‫دوب����ارە چاالکیەکی پوخت����ە‌و جوان بۆ‬ ‫بچوککردن����ەوەی قەب����ارەی تاکی کورد‬ ‫ئەنجامدرا! ئافەرم! بەجدی سەرس����امی‬ ‫عەقڵتانم!"‬ ‫له‌به‌رامبه‌ر ئه‌و ره‌خنانه‌شدا سه‌رۆكی‌‬ ‫فیستیڤاڵی هه‌ولێر بۆ بازاڕكردن‪ ،‬سیروان‬ ‫تۆفیق‪ ،‬ئه‌وه‌ ده‌خاته‌ڕو كه‌ هه‌ڵبژاردنی‬ ‫ش����اجوانی كوردستا بۆ ماوه‌ی دو ساڵ‬ ‫له‌س����ه‌ر یه‌ك كه‌ دانیش����توی ده‌ره‌وه‌ی‬ ‫هه‌رێمن په‌یوه‌ندی����داره‌ به‌وه‌ی زۆربه‌ی‬ ‫دانیش����توانی هه‌رێ����م‪ ،‬رێگ����ه‌ ن����اده‌ن‬ ‫كچه‌كانیان به‌ش����داری ئه‌و ڤێستیڤااڵنه‌‬ ‫بكه‌ن‌و ئه‌وه‌ش ‌وایكردوه‌ زیاتر ده‌رفه‌ت‬ ‫له‌ب����ه‌رده‌م كچان����ی ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێ����م‬ ‫هه‌بێت‌و‌وتیشی‪ :‬زۆربه‌ی ئه‌وانه‌ی فۆڕمی‬ ‫شاجوان پڕده‌كه‌نه‌وه‌ له‌هه‌رێم نیشته‌جێ‬ ‫نین‪ .‬له‌باره‌ی ئه‌و ره‌خنانه‌شی ده‌رباره‌ی‬ ‫ئاهه‌نگه‌ك����ه‌ ده‌وترێ����ت ناوب����راو باس‬ ‫ل����ه‌وه‌ ده‌كات ئه‌وان بۆی����ه‌ رێگه‌یانداوه‌‬ ‫به‌زمانه‌كان����ی تر گۆران����ی بوترێت بۆ‬ ‫ئه‌وه‌ی فره‌ كلتورییه‌ك به‌ئاهه‌نگه‌كه‌وه‌‬ ‫دیاربێت‌و سه‌رنجی‌واڵتانی تر رابكێشت‬ ‫تا هانی گه‌ش����تیارانی ئه‌و‌واڵته‌ بدرێت‬ ‫گه‌ش����ت بۆ هه‌رێم بكه‌ن‌و‌وتیشی‪ :‬به‌و‬ ‫هۆیه‌وه‌ چه‌ند كه‌ناڵێكی بیانی‌ راسته‌وخۆ‬ ‫ئاهه‌نگه‌كه‌یان گواستۆته‌وه‌‪.‬‬ ‫یەک����ەم ش����اجوانی‌ کوردس����تان بۆ‬ ‫یەکەمینج����ار س����اڵی‌ ‪ ٢٠١٢‬دیاری‌ کرا‌و‬ ‫“ش����ێنێ ئاکۆ عەزیز بوو بوه‌ یه‌كه‌م كچ‬ ‫كه‌ تاجی شاجوان له‌سه‌ربنێت‪.‬‬

‫ژنانی سعودی ‌ه داوای‬ ‫هاوسه‌رگیری له‌وته‌بێژی‬ ‫ئه‌وقاف ده‌که‌ن‬ ‫ژنان���ی س���عودیه‌ داوایه‌ك���ی زاره‌كی‬ ‫ئاراس���ته‌ی‌وته‌بێژی‌وه‌زاره‌تی ئه‌وقافی‬ ‫حكومه‌ت���ی هه‌رێم ده‌كه‌ن ب���ۆ ئه‌وه‌ی‬ ‫هاوسه‌رگیرییان له‌گه‌ڵ ئه‌نجامبده‌ن‪.‬‬ ‫وته‌بێژی ‌وه‌زاره‌تی ئه‌وقاف‪ ،‬مه‌ریوان‬ ‫نه‌قشبه‌ندی له‌په‌یجی تایبه‌تی خۆی له‌‬ ‫فه‌یس���بوک ئاماژه‌ی ب���ه‌وه‌داوه‌ به‌هۆی‬ ‫دابونه‌ریتی كۆمه‌اڵیه‌تیه‌وه‌ له‌س���عودیه‌‪،‬‬ ‫ئافره‌تانی سعودیه‌ به‌ده‌ست كه‌مبونه‌وه‌ی‬ ‫هه‌لی هاوس���ه‌رگیریی گونجاو ده‌ناڵێنن‬ ‫كه‌ ل���ه‌الی زۆربه‌ی كچانی ئ���ه‌م واڵته‌‬ ‫گه‌وره‌ترین ئامانجی ژیانه‌‪.‬‬ ‫ئ���ه‌و ب���اس ل���ه‌وه‌ش ده‌كات له‌كاتی‬ ‫به‌جێهێنان���ی فه‌ریزه‌ی حه‌ج���دا "ئه‌م‬ ‫ئافره‌ته‌ س���عودیه‌ له‌شێوه‌ی سواڵكه‌ردا‬ ‫هاتۆته‌ به‌رده‌می‌و داوای هاوكاری كردوه‌و‬ ‫ده‌ڵێ���ت‪ :‬منیش له‌كاتێكدا ده‌مویس���ت‬ ‫پاره‌ی بده‌م���ێ به‌بێده‌نگ���ی پاره‌كه‌ی‬ ‫بۆ گه‌ڕاندمه‌وه‌‌و گوت���ی من ئافره‌تێكی‬

‫شێرکۆ بێکه‌س‬ ‫(‪)2013 _ 1940‬‬ ‫رۆژی ‪ 8/4‬به‌نه‌خۆشی شێرپه‌نجه‌‬ ‫له‌واڵتی سوید کۆچی دوایی کرد‬

‫کاوڕ‬ ‫ی ده‌كه‌یت‌و‬ ‫هه‌س����ت به‌س����ه‌رقاڵ ‌‬ ‫به‌ش����ێكی‌ ئ����ه‌و س����ه‌رقاڵیه‌ت‬ ‫ی به‌و كه‌س����انه‌وه‌ هه‌ی ‌ه‬ ‫په‌یوه‌ن����د ‌‬ ‫ك ‌ه ئه‌م ماوه‌یه‌ ناسیوتن‌و پێكه‌و‌ه‬ ‫ئیشتان كردوه‌‪.‬‬

‫گا‬ ‫پێویس����ته‌ ئ����ه‌م ماوه‌ی����ه‌ هه‌س����ت‬ ‫به‌خۆشی‌‌و ئارامی‌ بكه‌یت‪ ،‬هه‌روه‌ها‬ ‫هه‌وڵبده‌ جه‌خت بكه‌یته‌ س����ه‌ر ئه‌و‬ ‫كارانه‌ی‌ په‌یوه‌ندی‌ به‌سه‌فه‌ركردنه‌وه‌‬ ‫هه‌یه‌‪.‬‬

‫‌ره‌نگاڵه‬

‫‪rangalayawene@gmail.com‬‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫دوانه‌‬ ‫ێ میوان ده‌كه‌یت ك ‌ه‬ ‫ی له‌هه‌ند ‌‬ ‫پێشواز ‌‬ ‫په‌یوه‌ندیان به‌ته‌ندورس���تیه‌و‌ه هه‌یه‌و‬ ‫ی‬ ‫مه‌به‌س���تیان ‌ه ك ‌ه چه‌ن���د پرۆژه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫ی بكه‌ن ئێوه‌ش س���ود ‌‬ ‫ته‌ندروس���ت ‌‬ ‫لێوه‌رده‌گرن‪.‬‬

‫قرژاڵ‬ ‫له‌به‌رئ����ه‌وه‌ی‌ كاتێك����ی‌ زۆرت‬ ‫له‌به‌رده‌س����ته‌ بۆ پشودان ئه‌وه‌ زۆر‬ ‫گرنگ����ه‌ بیر له‌داهات����وت بكه‌یته‌وه‌و‬ ‫س����ه‌ره‌تایه‌ك بۆ ئ����ه‌و گۆڕانكاریه‌‬ ‫دابنێیت‪.‬‬

‫شێر‬ ‫په‌یوه‌ندیه‌ك����ی‌ نوێی‌ خۆشه‌ویس����تی‌‬ ‫دروس����ت ده‌كه‌یت به‌س����ود وه‌رگرتن‬ ‫پێش����وت‪،‬‬ ‫له‌تاقیكردنه‌وه‌كان����ی‌‬ ‫ئه‌مجاره‌یان هه‌ست به‌دڵخۆشی‌ زیاتر‬ ‫ده‌كه‌یت‪.‬‬

‫مولته‌زیم‌و ده‌وڵه‌مه‌ندم‌و له‌خوای گه‌ور‌ه‬ ‫به‌زیادبێت هیچ ش���تێكم كه‌م نیه‌ تاكه‌‬ ‫هی���وام ئه‌وه‌یه‌ پیاوێك���ی گونجاو وه‌ك‬ ‫هاوس���ه‌رم بێته‌ ژیان���م‪ ،‬ده‌زانم ئێوه‌ش‬ ‫بۆ حه‌ج هاتون‌و له‌خوا ده‌ترسن‌و ره‌نگه‌‬ ‫كه‌س���ێك هه‌بێت له‌ناوتاندا خواس���تی‬ ‫هاوس���ه‌رگیری هه‌بێت‪ ،‬تا هاوسه‌رگیری‬ ‫له‌گه‌ڵ بكه‌ین"‪.‬‬

‫فه‌‌ریک‬ ‫ی‬ ‫ی ده‌كه‌یت به‌هۆ ‌‬ ‫هه‌س���ت به‌دڵخۆش��� ‌‬ ‫ی ده‌س���تتكه‌وتو‌ه‬ ‫ئه‌و ب���ڕ‌ه پاره‌ی���ه‌ ‌‬ ‫ی ماوه‌یه‌ك ‌ه‬ ‫ی ئه‌و كاره‌ زۆرانه‌ ‌‬ ‫له‌ئه‌نجام ‌‬ ‫ی‬ ‫س���ه‌رقاڵیانیت‪ ،‬یه‌كش���ه‌مم ‌ه رۆژ ‌‬ ‫به‌ختته‌‪.‬‬

‫گۆشه‌یه‌كی‌ تایبه‌ت ‌ه به‌سینه‌ما‬

‫به‌ز‬ ‫(به‌ز) نوێترین به‌رهه‌مه‌كانی سینه‌ما‬ ‫ده‌خاته‌ به‌رده‌ستتان‬ ‫كه‌ ئه‌مڕۆ له‌جیهانی سینه‌مادا كراوه‌ن‌و‬ ‫بڕی زۆرترین بینه‌ریان‬ ‫هه‌یه‌و پێشكه‌ش به‌ئێوه‌ی خوێنه‌ر‬ ‫ده‌كرێن له‌پله‌ی ‪ 10‬بۆ ‪1‬‬ ‫(سینه‌مای ئه‌مڕۆی جیهان لێره‌دا‬ ‫بدۆه‌زه‌وه‌‪ ،‬به‌شێوه‌یه‌ك هه‌رگیز نه‌تدیبێت) ‬ ‫‪Instructions Not Included .10‬‬ ‫‪Metallica Through The Never .9‬‬ ‫‪We’re The Millers .8‬‬ ‫‪The Family .7‬‬ ‫‪Insidious: chapter2 .6‬‬ ‫‪)Baggage Claim (2013 .5‬‬ ‫‪Don Jon 4‬‬

‫(�‪Prison‬‬

‫فێنک‌‬

‫شێنێ‌و فێنک‌ شاجوانی کۆن‌و نوێ‬

‫شاجوانی ‪٢٠١٣‬‬

‫‪ .3‬ئه‌م هه‌فته‌ی��� ‌ه فیلمی‬ ‫‪( )ers‬به‌ندكراوه‌كان) له‌دوه‌م هه‌فته‌ی‬ ‫نمایشیدا هاته‌ پله‌ی سێیه‌م كه‌ ته‌واوی‬ ‫بلیتی فرۆشتنی تا ئه‌مڕۆ بڕی ته‌واوی‬ ‫زیاتر (‪ )31‬ملی���ۆن دۆالر بو‪( ,‬هیو‬ ‫جاكمان) & (جه‌یك جیڵنهۆل) ئه‌كته‌ری‬ ‫س���ه‌ركی فیلمه‌كه‌ن توانییان هونه‌ری‬ ‫نواندنیان ببه‌ن��� ‌ه پله‌یه‌كی تر له‌دوای‬ ‫نواندنیان ل��� ‌ه (‪ , )Prisoners‬ئه‌مڕۆ‬ ‫ئه‌م فیلم ‌ه له‌س���ه‌ر شاشه‌ گه‌وره‌كانی‬ ‫جیهان���دا نمایش ده‌كرێ���ت‌و به‌م زوان ‌ه‬ ‫دێت ‌ه ڕۆژهه‌اڵتی ناوه‌ڕاستیش‪.‬‬

‫فێنک محەمەد عه‌بدولكه‌ریم‬ ‫لەدایکبوی مانگی ‪١٩٨٨/١‬‬ ‫خەڵکی ھەرێمی کوردستان‪ :‬شاری سلێمانی‬ ‫نیشتەجێی واڵتی سویسرا‬

‫‪ .2‬ئ���ه‌م هه‌فته‌ی���ه‌ش جارێك���ی تر‬ ‫فیلم��� ‌ه نوێ���كان جێگ��� ‌ه به‌فیلمه‌كانی‬ ‫هه‌فته‌ی ڕاب���ردو لێژده‌كه‌ن‪)Rush( ,‬‬ ‫(په‌ل���ه‌) فیلمێكی نوێ���ی ئه‌مه‌ریكیی ‌ه‬ ‫ڕوداوه‌كانی له‌چیرۆكێكی راسته‌قینه‌و‌ه‬ ‫وه‌رگی���راوه‌‪ ,‬به‌پل���ه‌ی دوه‌م دێت ك ‌ه‬ ‫ب���ڕی نزیك���ه‌ی (‪ )4‬ملی���ۆن دۆالری‬ ‫گه‌ڕانده‌وه‌‪ ,‬ك���ه‌ تیایدا چه‌ند جیاوازی‬ ‫هه‌یه‌ له‌نێوان ویس���تن بۆ سه‌ركه‌وتن‌و‬ ‫ئاره‌زوو لێبورین بۆ س���ه‌ركه‌وتن‪ ,‬ئه‌م‬ ‫فیلمه‌ یه‌كێكه‌ له‌فیلمه‌كانی ده‌رهێنه‌رو‬ ‫به‌رهه‌مهێن���ه‌ری ئه‌مه‌ریك���ی ب���راوه‌ی‬ ‫ئه‌كادیم���ی ۆردی جیهان���ی (ڕۆن‬ ‫ه���اورد)‪ ,‬ئ���ه‌وه‌ی ئه‌م فیلم���ه‌ له‌هه‌ر‬ ‫فیلمێكی ئاكش���ن‪/‬دراما جیاده‌كاته‌و‌ه‬ ‫جیاوازی به‌هه‌مهێنانه‌كه‌یه‌تی‪ ...‬مه‌هێل ‌ه‬ ‫له‌ده‌ستت بچێت‪.‬‬

‫ش����اره‌زایی له‌زمانه‌كان����ی (فه‌ره‌نس����ی‪ ،‬ئیس����پانی‌و‬ ‫ئینگلیزی) هه‌یه‌‬ ‫کێشی ‪ ٦٠.٤‬کیلۆ‬

‫بچوكترین‌و به‌ته‌مه‌نترین‬ ‫كاندید نه‌گه‌یشتن ‌ه په‌رله‌مان‬ ‫ئا‪ :‬شاهۆ ئه‌حمه‌د‬ ‫بچوكترین‌و به‌ته‌مه‌نترین كاندید بۆ‬ ‫خولی‌ چواره‌می‌ په‌رله‌مانی‌ كوردستان‬ ‫به‌هۆی‌ نه‌بونی‌ ده‌نگی‌ پێویست‬ ‫نه‌یانتوانی‌ بگه‌نه‌ سه‌ر كورسی‌‬ ‫په‌رله‌مان‌و یه‌كێكیش له‌و كاندیدانه‌‬ ‫ده‌ڵێت‪ ،‬هیچ كات بێئومێد نه‌بوم ‪.‬‬

‫مه‌ریوان نه‌قشبه‌ندی‬

‫‪11‬‬

‫شیبا كه‌ره‌م‪ ،‬بچوكترین كاندید بو له‌سه‌ر‬ ‫لیس����تی‌ مافه‌كانی‌ خه‌ڵكی‌ كوردستان‌و‬ ‫جه‌مشید حه‌یده‌ری‌ به‌ته‌مه‌نترین كاندید‬ ‫بو له‌سه‌ر لیستی‌ ئازادی‌‪ ،‬به‌اڵم به‌هۆی‌‬ ‫كه‌می‌ ده‌نگه‌كانیان����ه‌وه‌ هیچ كامێكیان‬ ‫شانسی‌ چونه‌ په‌رله‌مانیان نه‌بو‪.‬‬ ‫شیبا كه‌ره‌م‪ ،‬كه‌ له‌دایكبوی ‪1987‬ه‌‪،‬‬ ‫ئه‌گه‌ر بچوایه‌ په‌رله‌مانی كوردستانه‌وه‌‬ ‫ده‌ب����وه‌ بچوكتری����ن په‌رله‌مانتار‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫به‌خت یاوه‌ری نه‌بو‪ ،‬له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش����دا‬ ‫بێهی����وا نه‌بوه‌و ده‌ڵێ����ت‪ :‬هه‌رچه‌ند من‬ ‫نه‌متوانی‌ ده‌نگی‌ پێویست به‌ده‌ستبهێنم‌و‬ ‫ببم به‌ئه‌ندام په‌رله‌مان‪ ،‬به‌اڵم تائێستاش‬

‫ته‌‌رازوو‬ ‫ره‌نگ��� ‌ه ح���ه‌ز ل���ه‌و‌ه نه‌كه‌ی���ت كات ‌ه‬ ‫ی خ���ۆت به‌وه‌رزش���كردن‌و‬ ‫به‌تاڵه‌��ان��� ‌‬ ‫چون ‌ه بازاڕ به‌سه‌ربه‌ریت‪ ،‬به‌اڵم ئه‌گه‌ر‬ ‫ی‬ ‫ی به‌قس���ه‌ ‌‬ ‫هاوڕێك���ه‌ت داوای‌ لێكرد ‌‬ ‫بكه‌‪.‬‬

‫له‌فه‌یسبوکه‌وه‌‬

‫نائومێ����د نه‌بوم‪ ،‬ئه‌گ����ه‌ر په‌رله‌مانیش‬ ‫نه‌بێت م����ن ب����ه‌رده‌وام ده‌بم له‌س����ه‌ر‬ ‫خزمه‌ته‌كانم به‌كۆمه‌ڵگه‌‌و به‌گه‌نجان‪.‬‬ ‫ناوب����راو پێیوایه‌ به‌ش����داریكردنی له‌و‬ ‫پرۆسه‌یه‌دا ده‌رفه‌تی تری پێداوه‌و‌وتی‌"‬ ‫خ����ۆ كاندیدكردنم‌و به‌ش����داریكردنم له‌و‬ ‫پرۆس����ه‌ گه‌وره‌یه‌ به‌راستی‌ ده‌رگایه‌كی‌‬ ‫گه‌وره‌ی‌ به‌روی‌ مندا ك����رده‌وه‌و توانیم‬ ‫هه‌س����ت به‌تواناكانی‌ خۆم بكه‌م‌و خۆم‬ ‫به‌ته‌نیا له‌شه‌قامه‌كان بانگه‌شه‌م ده‌كرد‌و‬ ‫زیاتر خۆم پۆس����ته‌ره‌كانم هه‌ڵده‌واسی‌‌و‬ ‫زۆرجار توش����ی‌ توانج‌و هه‌ڕه‌شه‌‌و جنێو‬ ‫بومه‌ت����ه‌وه‌ ب����ه‌اڵم ئ����ه‌وه‌‌وای‌ نه‌ك����رد‬ ‫دامبڕێنێ����ت له‌پرۆس����ه‌كه‌و ئێس����تاش‬ ‫ك����ه‌ ده‌رنه‌چوم هیچ بێتاق����ه‌ت نه‌بوم‌و‬ ‫له‌كاركردنیشم داناماڵێت ‪.‬‬ ‫شیبا داوا له‌گه‌نجانی‌‌واڵته‌كه‌ی‌ ده‌كات‬ ‫ئه‌وانی����ش‌وه‌ك����و ئ����ه‌و زۆر به‌بوێری‌‌و‬ ‫ئازایانه‌ بێنه‌ پێش����ه‌وه‌و به‌شدارییه‌كی‌‬ ‫كارا بك����ه‌ن له‌داڕش����تنی‌ سیاس����ه‌تی‌‬ ‫كۆمه‌ڵگه‌‌و رۆڵی‌ خۆیان هه‌بێت له‌هه‌مو‬ ‫جومگه‌ ئه‌ساسیه‌كانی‌‌واڵتدا‪.‬‬

‫دوپشک‬ ‫ره‌نگ��� ‌ه ته‌ركی���زت پ���ه‌رش‌و باڵویه‌ك‬ ‫ی ئ���ه‌و‬ ‫به‌خۆی���ه‌وه‌ ببینێ���ت به‌ه���ۆ ‌‬ ‫قه‌ره‌باڵغیی���ه‌ی‌ له‌ماڵه‌وه‌ت���ان هه‌یه‌‪،‬‬ ‫ی‬ ‫ێ جار هه‌س���ت به‌توڕه‌ی ‌‬ ‫ره‌نگه‌ هه‌ند ‌‬ ‫بكه‌یت‪.‬‬

‫‪ .1‬فیلمی ئه‌نیمه‌یشنی ئه‌مه‌ریكی ئه‌مڕۆ‬ ‫ته‌واوی فیلمه‌كانی تری به‌زاند‪ ,‬به‌پله‌ی‬ ‫یه‌ك���ه‌م (‪Cloudy With a chance of‬‬ ‫‪ )Meatballs 2‬له‌یه‌كه‌م نمایشیدا پله‌ی‬ ‫یه‌كه‌می به‌ده‌ستهێناو بڕی ته‌واوی زیاتر ل ‌ه‬ ‫(‪ )9‬ملێۆن دۆالری ئه‌مه‌ریكی گه‌ڕانده‌وه‌‪,‬‬ ‫ئه‌م فیلم ‌ه به‌شی دوه‌می فیلمی (‪Cloudy‬‬ ‫‪ )With a chance of Meatballs‬ك��� ‌ه‬ ‫دوای ئ���ه‌وه‌ی به‌دروس���تكردنی ئامێرێك‬ ‫خ���واردن ده‌باری بوه‌ هۆی پیس���كردنی‬ ‫ش���وێنی نیش���ته‌جێبونیان‌و ناچاربونیان‬ ‫به‌جێهێش���تنی‪ ,‬ئێس���تا ده‌بێت هه‌ستن‬ ‫به‌ڕاس���تكردنه‌وه‌ی ئ���ه‌و هه‌ڵه‌ی���ه‌ی ك ‌ه‬ ‫كردویه‌تی به‌رامبه‌ر سروشت‪ ...‬به‌هیوای‬ ‫كاتێكی خۆش‪.‬‬

‫که‌‌وان‬ ‫به‌هۆی‌ ئه‌و هه‌مو كارئاس����انییه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌بواری‌ ته‌كنه‌لۆجیا هه‌یه‌ هه‌ست‬ ‫ده‌كه‌ی����ت كاره‌كان����ت به‌باش����ی‌‬ ‫ده‌ڕوات‌و ته‌ندروستیت به‌ره‌و باشتر‬ ‫ده‌چێت‪.‬‬

‫گیسک‬ ‫سه‌ركێشی‌‌و بوێریی‌ هه‌مو كاتێك‬ ‫له‌كاره‌كان���ی‌ تۆ ب���ه‌دی‌ ئه‌كرێت‪،‬‬ ‫به‌اڵم ئه‌م ماوه‌ی ‌ه سه‌ركێشێكانت‬ ‫زی���ادی‌ كردوه‌‪ ،‬وریایان��� ‌ه مامه‌ڵ ‌ه‬ ‫بكه‌‪.‬‬

‫سه‌‌تڵ‬ ‫هه‌وڵبده‌ ئه‌م ماوه‌یه‌ زیاتر ته‌ركیز‬ ‫بكه‌یته‌ س����ه‌ر ب����واری‌ زانس����ت‌و‬ ‫خوێندنه‌كان����ت‪ ،‬په‌یوه‌ندێكان����ت‬ ‫له‌گه‌ڵ كه‌س����انی‌ رۆشنبیر پته‌وتر‬ ‫بكه‌‪.‬‬

‫نه‌‌هه‌‌نگ‬ ‫ئ���اگاداری‌ خۆتب���ه‌ له‌ش���وێن ‌‬ ‫ی‬ ‫كاره‌كه‌ت له‌وانه‌یه‌ كه‌سێك بیه‌وێت‬ ‫زیان���ت پێبگه‌یه‌نێ���ت‪ .‬ژیرانه‌ بیر‬ ‫بك���ه‌وه‌ كه‌ چۆن خۆت له‌و كه‌س���ه‌‬ ‫به‌دوربگریت‪.‬‬

‫‪CMYK‬‬


‫‪10‬‬

‫‪rangalayawene@gmail.com‬‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫كردنه‌وه‌ی زانكۆكان‪..‬‬ ‫كۆكردنه‌وه‌ی ستایلت!‬ ‫ئه‌م هه‌فته‌یه‌ هه‌مو خانمانی كوردستان‬ ‫ئاماده‌بون له‌ماڵه‌كانیان به‌ته‌ماشاكردنی‬ ‫(‪ )Miss.Kurdistan‬به‌اڵم پێمانخۆشه‌‬ ‫لێره‌وه‌ پێتانبڵێی����ن هه‌وڵبده‌ن دوربن‬ ‫له‌وه‌رگرتن����ی ه����ه‌ر س����ود‌وه‌رگرتنێك‬ ‫له‌بواری ستایل‌و فاشیۆن‪.‬‬ ‫س����ه‌ره‌تای ئه‌م هه‌فته‌یه‌ به‌كردنه‌وه‌ی‬ ‫زانك����ۆ‌و په‌یمان����گاكان ده‌س����تیپێكرد‬ ‫ئه‌م����ه‌ش جێیخۆش����حاڵییه‌‪ ,‬هه‌مومان‬ ‫ده‌زانین كه‌ یه‌كه‌م ش����وێنی ڕۆشنبیری‬ ‫ئه‌م ش����وێنانه‌ن‪ ,‬به‌اڵم مان����ای ئه‌وه‌‬ ‫نیه‌ دوربن له‌جوانی‌و خۆئاماده‌كردن‪,‬‬ ‫لێره‌وه‌ پێمانخۆشه‌ كه‌ چه‌ند ڕێگه‌یه‌كتان‬ ‫فێربكه‌ین بۆ خۆئاماده‌كردنتان له‌كاتی‬ ‫ماوه‌ی ده‌وامكردنی سه‌ره‌تاتاندا‪:‬‬ ‫• بۆ هه‌مو ئه‌وانه‌ی تائێستا ستایلیان‬ ‫به‌گش����تی نه‌گۆڕی����وه‌‪ ,‬س����ه‌ره‌تای‬ ‫ده‌وامكردنت باش����ترین كات����ه‌ بۆ خۆ‬ ‫نوێكردنه‌وه‌ت ن����ه‌ك ته‌نها له‌به‌رئه‌وه‌ی‬ ‫س����اڵی ڕاب����ردوت به‌هه‌مانش����ێوه‌‬ ‫بردۆته‌س����ه‌ر‪ ,‬به‌ڵكو ب����ه‌ره‌وه‌ هاتنی‬

‫ ‬

‫‌ره‌نگاڵه‬

‫ئاهه‌نگی هه‌ڵبژاردنی شاجوان ره‌خنه‌باران ده‌كرێت‬

‫گۆشه‌یه‌كی‌ تایبه‌ته‌ به‌جل‌و به‌رگ‬ ‫ی ‪fashion‬‬ ‫دیزاین ‌هر‌و راوێژكار ‌‬ ‫"سه‌فین عارفی‌" ئاماده‌ی‌ ده‌كات‬

‫‪m‬‬ ‫‪co‬‬ ‫‪o.‬‬ ‫‪o‬‬ ‫‪if‬‬ ‫‪h‬‬ ‫‪ya nAr‬‬ ‫‪ir f@ fee‬‬ ‫‪a Sa‬‬ ‫‪n.‬‬ ‫@ ‪ee r‬‬ ‫‪f‬‬ ‫‪sa itte‬‬ ‫‪Tw‬‬

‫جه‌ژنی قوربان‌و س����اڵی ن����وێ‌و چه‌ند‬ ‫بۆنه‌یه‌كی تریش‪ ..‬ده‌ڕۆین‪.‬‬ ‫• هه‌م����وان پێویس����ته‌ له‌س����ه‌ره‌تادا‬ ‫به‌جوانتری����ن ش����ێوه‌ ده‌ربك����ه‌ون‪,‬‬ ‫چونكه‌ س����ه‌ره‌تای خوێندنت كه‌مترین‬ ‫تاقیكردن����ه‌وه‌‌و خوێندنت له‌س����ه‌ره‌‪,‬‬ ‫هه‌ربۆی����ه‌ هه‌وڵب����ده‌ هه‌م����و ڕۆژێكت‬ ‫به‌باش����ترین ش����ێوه‌ بچیت بۆ زانكۆ‌و‬ ‫په‌یمان����گا‪ ,‬ن����ه‌ك له‌ئێس����تاوه‌ ئ����ه‌و‬ ‫حه‌وانه‌وه‌یه‌ی كه‌ ده‌موچاوت بینیویه‌تی‬ ‫له‌هاویندا هه‌روا به‌بێ س����ود له‌ده‌ستت‬ ‫بچێت‪.‬‬ ‫• هه‌وڵبده‌ ئه‌وه‌ی كه‌ له‌به‌ری ده‌كه‌یت‬ ‫كه‌سایه‌تیت ده‌ربخات‪ ,‬هه‌روه‌ك‌وتراوه‌‬ ‫له‌فاش����یۆندا "ئه‌گه‌ر بت����ه‌وێ جوانیت‬ ‫ده‌س����تبكه‌وێت ده‌بێت ئازار بچێژیت"‬ ‫بۆی����ه‌ ه����ه‌ر پارچه‌یه‌كت ب����ا ئاره‌زوی‬ ‫له‌به‌ركردنت هه‌بێت بۆی‪ .‬تۆش خۆت‬ ‫بێب����ه‌ش مه‌ك����ه‌ چونكه‌ ره‌نگ����ه‌ ته‌نها‬ ‫كه‌مێك ڕاوێژكاری‌و یارمه‌تیت پێویست‬ ‫بێت‪.‬‬

‫دا ندو ێیا‬ ‫‪ 201‬مه‌ ه‌ج‬ ‫‪ 3‬ن ‌هر ر ب‬ ‫ڵی هو ودا‬ ‫سا ین نا‬ ‫له‌ ه‌ند ری‬ ‫چ سه‌‬ ‫نو‬ ‫نهێ‬ ‫شت‬ ‫ین‬

‫به‌ش����ێك له‌هاواڵتیان����ی كوردس����تان‬ ‫ره‌خن����ه‌ له‌پرۆس����ه‌ی هه‌ڵبژاردن����ی‬ ‫شاجوانی كوردس����تان ده‌گرن‌و له‌تۆڕه‌‬ ‫كۆمه‌اڵیه‌تیه‌كان چه‌ندین ره‌خنه‌ی ئاراسته‌‬ ‫ده‌كه‌ن‌و له‌یه‌كێك له‌كۆمێنته‌كانیش كه‌‬ ‫بۆ شاجوانی ئه‌مس����اڵ نوسراوه‌ تیایدا‬ ‫هاتوه‌" هیوادارم به‌پیتزاو الزانیا گه‌وره‌‬ ‫نه‌بوبێت"‪.‬‬ ‫س����ه‌ردار س����تار یه‌كێك����ه‌ له‌وانه‌ی‬ ‫ره‌خن����ه‌ی له‌ئاهه‌نگ����ی هه‌ڵبژاردن����ی‬ ‫ش����اجوان گرتوه‌ به‌وه‌ی تائێس����تا هیچ‬ ‫ش����اجوانێكی كوردس����تان دانیش����توی‬ ‫هه‌رێم نی����ه‌و‌وتویه‌تی‪ :‬هی����وادارم ئەو‬ ‫خاتونەش وەک ش����اجوانەکەی‌ پارتان‬ ‫لەئەوڕوپ����ا نەگەڕابیتەوەو هەر بەپیتزاو‬ ‫الزانیا گەورەبوبێت‪.‬‬ ‫چاودێرێك����ی به‌ش����داربو له‌ئاهه‌نگی‬ ‫ش����اجوان به‌ئاوێن����ه‌ی راگه‌یان����د‪ ،‬كه‌‬ ‫ئاهه‌نگی ش����اجوانی‌ س����اڵی رابردو زۆر‬ ‫باش����تربوه‌ له‌وه‌ی ئه‌مس����اڵ‌و ده‌ڵێت‪:‬‬ ‫ئاهه‌نگه‌ك����ه‌ی پ����ار زیات����ر كلت����وری‬ ‫ك����وردی به‌س����ه‌ریدا زاڵب����و‪ ،‬ته‌نانه‌ت‬ ‫جلی ك����وردی‌و هه‌ڵپه‌ڕكێی میللی تێدا‬ ‫بو‪ .‬به‌اڵم ئه‌مس����اڵ به‌پێچه‌وانه‌وه‌‪‌،‬وات‬ ‫هه‌ستده‌كرد ئاهه‌نگی شاجوانی‌واڵتێكی‬ ‫تره‌ ن����ه‌ك كوردس����تان‪ .‬هه‌روه‌ها باس‬ ‫له‌وه‌ش ده‌كات شاجوانی‌ پار دو هاوه‌ڵی‬ ‫هه‌بوه‌ به‌اڵم ئه‌مس����اڵ به‌پێچه‌وانه‌ هیچ‬ ‫هاوه‌ڵێك����ی نی����ه‌‪ .‬ئ����ه‌و چاودێره‌ باس‬ ‫ل����ه‌وه‌ش ده‌كات كات����ی ئاهه‌نگه‌كه‌ زۆر‬ ‫خراپ ب����وه‌ به‌هۆی ئه‌وه‌ی له‌ئێس����تادا‬ ‫زۆرب����ه‌ی خه‌ڵك����ی كوردس����تان چاوی‬ ‫له‌سه‌ر ده‌رئه‌نجامی هه‌ڵبژاردنه‌كانه‌ نه‌ك‬ ‫ئاهه‌نگی دیاریكردنی شاجوان‪.‬‬ ‫باخان محه‌مه‌د‪ ،‬یه‌كێكه‌ له‌وانه‌ی زۆر‬ ‫به‌توندی ره‌خه‌ی ئاراسته‌ی ئاهه‌نگه‌كه‌‬ ‫ك����ردوه‌و پێیوایه‌ ئ����ه‌و ئاهه‌نگه‌ ته‌واو‬ ‫به‌تاڵ‌و بێمانایه‌و نوس����یویه‌تی‪ :‬ئەوەی‬ ‫جێ����ی تێڕامانە لیژنەی����ەك دانراوە كە‬ ‫بەش����ی هەرەزۆریان بیانین‌و كوردنین‪،‬‬ ‫تەنانەت لەئەلبانی����ا‌و یۆنان‌و لوبنانەوە‬ ‫خەڵك هێنراوە تا پەنجە بخەنە س����ەر‬ ‫كیژێكی ناسكۆڵە‌و بەئێمەی كورد بڵێن‬ ‫ئەوەتان لەهەموان جوانترە‪ .‬بەپێی ئەو‬ ‫پڕۆگرامە بێت میللەتی كورد میللەتێكی‬ ‫زۆر زەوق سز‌و بێسەلیقەیە بۆیە لەهەمو‬ ‫دونیا خەڵك هێن����راوە تا بەكورد بڵێن‬ ‫كام كیژۆڵەیەت����ان زۆر جوان����ە‪ .‬مازین‬ ‫یارس����انیش هه‌مان بۆچون����ی باخانی‬ ‫هه‌یه‌و ده‌ڵێت نه‌ده‌بو کچێک له‌ئه‌وروپا‬ ‫گه‌وره‌بوبێ بیکه ن به‌ش����اجوان به‌سه‌ر‬ ‫کچێکه‌وه که له‌کوردستان گه‌وره‌بوبێ‪.‬‬

‫چونكه‌ که‌شوهه‌واو بارودۆخی ئه‌وروپاو‬ ‫کوردستان نابێ بکرێ به‌یه‌ک‪.‬‬ ‫یه‌كێكی تر له‌و ره‌خنانه‌ی ئاراس����ته‌ی‬ ‫ئاهه‌نه‌ك����ه‌ كراوه‌ ئه‌وه‌ی����ه‌ی كه‌ بۆچی‬ ‫گۆران����ی ك����وردی زۆر به‌كه‌م����ی ل����ه‌و‬ ‫ئاهه‌نگ����ه‌‌وتراوه‌و باخان نوس����یویه‌تی‬ ‫‪:‬چەندین گۆرانیبێ����ژی عەرەب‌و تورك‌و‬ ‫فارس‌و غەیرە ك����ورد بانگكراون تا لەو‬ ‫ئاهەنگ����ەدا گۆرانیەكانی����ان بەكوردی‬ ‫قوڕبەس��ر س����اغبكەنەوە كە بەداخەوە‬ ‫هی����چ گۆرانیبێژێك����ی ناس����راوی كورد‬ ‫بانگ نەكرابو‌و تەنه����ا ئەوە نەبێت ئەو‬ ‫گۆرانیبێژەی به‌توركی‌و فارسی‌و عەرەبی‬ ‫گۆران����ی ئ����ەوت جارج����ارە كۆپلەیەك‬ ‫گۆرانی محەمەد عارف جەزیری بەریتمی‬ ‫راپ‌و پۆپ تێكەڵكێ����ش ئەكرد‌و هیچی‬ ‫تر‪ .‬هه‌روه‌ها مازینیش نوسیویه‌تی‪ :‬بۆ‬ ‫من رۆیشتون عاس����ی حەالنیان هێناوە‬ ‫هەمو کوردستان بکە ‪ ١٠٠‬کەس نابینی‬ ‫کە هەواداری ئەم کابرایە بێت‪.‬‬ ‫هه‌روه‌ه����ا هونه‌رمه‌ند بڵن����د عه‌بدواڵ‬ ‫له‌په‌یجی خۆی له‌فه‌یسبوك نوسیویه‌تی"‬ ‫دوب����ارە چاالکیەکی پوخت����ە‌و جوان بۆ‬ ‫بچوککردن����ەوەی قەب����ارەی تاکی کورد‬ ‫ئەنجامدرا! ئافەرم! بەجدی سەرس����امی‬ ‫عەقڵتانم!"‬ ‫له‌به‌رامبه‌ر ئه‌و ره‌خنانه‌شدا سه‌رۆكی‌‬ ‫فیستیڤاڵی هه‌ولێر بۆ بازاڕكردن‪ ،‬سیروان‬ ‫تۆفیق‪ ،‬ئه‌وه‌ ده‌خاته‌ڕو كه‌ هه‌ڵبژاردنی‬ ‫ش����اجوانی كوردستا بۆ ماوه‌ی دو ساڵ‬ ‫له‌س����ه‌ر یه‌ك كه‌ دانیش����توی ده‌ره‌وه‌ی‬ ‫هه‌رێمن په‌یوه‌ندی����داره‌ به‌وه‌ی زۆربه‌ی‬ ‫دانیش����توانی هه‌رێ����م‪ ،‬رێگ����ه‌ ن����اده‌ن‬ ‫كچه‌كانیان به‌ش����داری ئه‌و ڤێستیڤااڵنه‌‬ ‫بكه‌ن‌و ئه‌وه‌ش ‌وایكردوه‌ زیاتر ده‌رفه‌ت‬ ‫له‌ب����ه‌رده‌م كچان����ی ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێ����م‬ ‫هه‌بێت‌و‌وتیشی‪ :‬زۆربه‌ی ئه‌وانه‌ی فۆڕمی‬ ‫شاجوان پڕده‌كه‌نه‌وه‌ له‌هه‌رێم نیشته‌جێ‬ ‫نین‪ .‬له‌باره‌ی ئه‌و ره‌خنانه‌شی ده‌رباره‌ی‬ ‫ئاهه‌نگه‌ك����ه‌ ده‌وترێ����ت ناوب����راو باس‬ ‫ل����ه‌وه‌ ده‌كات ئه‌وان بۆی����ه‌ رێگه‌یانداوه‌‬ ‫به‌زمانه‌كان����ی تر گۆران����ی بوترێت بۆ‬ ‫ئه‌وه‌ی فره‌ كلتورییه‌ك به‌ئاهه‌نگه‌كه‌وه‌‬ ‫دیاربێت‌و سه‌رنجی‌واڵتانی تر رابكێشت‬ ‫تا هانی گه‌ش����تیارانی ئه‌و‌واڵته‌ بدرێت‬ ‫گه‌ش����ت بۆ هه‌رێم بكه‌ن‌و‌وتیشی‪ :‬به‌و‬ ‫هۆیه‌وه‌ چه‌ند كه‌ناڵێكی بیانی‌ راسته‌وخۆ‬ ‫ئاهه‌نگه‌كه‌یان گواستۆته‌وه‌‪.‬‬ ‫یەک����ەم ش����اجوانی‌ کوردس����تان بۆ‬ ‫یەکەمینج����ار س����اڵی‌ ‪ ٢٠١٢‬دیاری‌ کرا‌و‬ ‫“ش����ێنێ ئاکۆ عەزیز بوو بوه‌ یه‌كه‌م كچ‬ ‫كه‌ تاجی شاجوان له‌سه‌ربنێت‪.‬‬

‫ژنانی سعودی ‌ه داوای‬ ‫هاوسه‌رگیری له‌وته‌بێژی‬ ‫ئه‌وقاف ده‌که‌ن‬ ‫ژنان���ی س���عودیه‌ داوایه‌ك���ی زاره‌كی‬ ‫ئاراس���ته‌ی‌وته‌بێژی‌وه‌زاره‌تی ئه‌وقافی‬ ‫حكومه‌ت���ی هه‌رێم ده‌كه‌ن ب���ۆ ئه‌وه‌ی‬ ‫هاوسه‌رگیرییان له‌گه‌ڵ ئه‌نجامبده‌ن‪.‬‬ ‫وته‌بێژی ‌وه‌زاره‌تی ئه‌وقاف‪ ،‬مه‌ریوان‬ ‫نه‌قشبه‌ندی له‌په‌یجی تایبه‌تی خۆی له‌‬ ‫فه‌یس���بوک ئاماژه‌ی ب���ه‌وه‌داوه‌ به‌هۆی‬ ‫دابونه‌ریتی كۆمه‌اڵیه‌تیه‌وه‌ له‌س���عودیه‌‪،‬‬ ‫ئافره‌تانی سعودیه‌ به‌ده‌ست كه‌مبونه‌وه‌ی‬ ‫هه‌لی هاوس���ه‌رگیریی گونجاو ده‌ناڵێنن‬ ‫كه‌ ل���ه‌الی زۆربه‌ی كچانی ئ���ه‌م واڵته‌‬ ‫گه‌وره‌ترین ئامانجی ژیانه‌‪.‬‬ ‫ئ���ه‌و ب���اس ل���ه‌وه‌ش ده‌كات له‌كاتی‬ ‫به‌جێهێنان���ی فه‌ریزه‌ی حه‌ج���دا "ئه‌م‬ ‫ئافره‌ته‌ س���عودیه‌ له‌شێوه‌ی سواڵكه‌ردا‬ ‫هاتۆته‌ به‌رده‌می‌و داوای هاوكاری كردوه‌و‬ ‫ده‌ڵێ���ت‪ :‬منیش له‌كاتێكدا ده‌مویس���ت‬ ‫پاره‌ی بده‌م���ێ به‌بێده‌نگ���ی پاره‌كه‌ی‬ ‫بۆ گه‌ڕاندمه‌وه‌‌و گوت���ی من ئافره‌تێكی‬

‫شێرکۆ بێکه‌س‬ ‫(‪)2013 _ 1940‬‬ ‫رۆژی ‪ 8/4‬به‌نه‌خۆشی شێرپه‌نجه‌‬ ‫له‌واڵتی سوید کۆچی دوایی کرد‬

‫کاوڕ‬ ‫ی ده‌كه‌یت‌و‬ ‫هه‌س����ت به‌س����ه‌رقاڵ ‌‬ ‫به‌ش����ێكی‌ ئ����ه‌و س����ه‌رقاڵیه‌ت‬ ‫ی به‌و كه‌س����انه‌وه‌ هه‌ی ‌ه‬ ‫په‌یوه‌ن����د ‌‬ ‫ك ‌ه ئه‌م ماوه‌یه‌ ناسیوتن‌و پێكه‌و‌ه‬ ‫ئیشتان كردوه‌‪.‬‬

‫گا‬ ‫پێویس����ته‌ ئ����ه‌م ماوه‌ی����ه‌ هه‌س����ت‬ ‫به‌خۆشی‌‌و ئارامی‌ بكه‌یت‪ ،‬هه‌روه‌ها‬ ‫هه‌وڵبده‌ جه‌خت بكه‌یته‌ س����ه‌ر ئه‌و‬ ‫كارانه‌ی‌ په‌یوه‌ندی‌ به‌سه‌فه‌ركردنه‌وه‌‬ ‫هه‌یه‌‪.‬‬

‫‌ره‌نگاڵه‬

‫‪rangalayawene@gmail.com‬‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫دوانه‌‬ ‫ێ میوان ده‌كه‌یت ك ‌ه‬ ‫ی له‌هه‌ند ‌‬ ‫پێشواز ‌‬ ‫په‌یوه‌ندیان به‌ته‌ندورس���تیه‌و‌ه هه‌یه‌و‬ ‫ی‬ ‫مه‌به‌س���تیان ‌ه ك ‌ه چه‌ن���د پرۆژه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫ی بكه‌ن ئێوه‌ش س���ود ‌‬ ‫ته‌ندروس���ت ‌‬ ‫لێوه‌رده‌گرن‪.‬‬

‫قرژاڵ‬ ‫له‌به‌رئ����ه‌وه‌ی‌ كاتێك����ی‌ زۆرت‬ ‫له‌به‌رده‌س����ته‌ بۆ پشودان ئه‌وه‌ زۆر‬ ‫گرنگ����ه‌ بیر له‌داهات����وت بكه‌یته‌وه‌و‬ ‫س����ه‌ره‌تایه‌ك بۆ ئ����ه‌و گۆڕانكاریه‌‬ ‫دابنێیت‪.‬‬

‫شێر‬ ‫په‌یوه‌ندیه‌ك����ی‌ نوێی‌ خۆشه‌ویس����تی‌‬ ‫دروس����ت ده‌كه‌یت به‌س����ود وه‌رگرتن‬ ‫پێش����وت‪،‬‬ ‫له‌تاقیكردنه‌وه‌كان����ی‌‬ ‫ئه‌مجاره‌یان هه‌ست به‌دڵخۆشی‌ زیاتر‬ ‫ده‌كه‌یت‪.‬‬

‫مولته‌زیم‌و ده‌وڵه‌مه‌ندم‌و له‌خوای گه‌ور‌ه‬ ‫به‌زیادبێت هیچ ش���تێكم كه‌م نیه‌ تاكه‌‬ ‫هی���وام ئه‌وه‌یه‌ پیاوێك���ی گونجاو وه‌ك‬ ‫هاوس���ه‌رم بێته‌ ژیان���م‪ ،‬ده‌زانم ئێوه‌ش‬ ‫بۆ حه‌ج هاتون‌و له‌خوا ده‌ترسن‌و ره‌نگه‌‬ ‫كه‌س���ێك هه‌بێت له‌ناوتاندا خواس���تی‬ ‫هاوس���ه‌رگیری هه‌بێت‪ ،‬تا هاوسه‌رگیری‬ ‫له‌گه‌ڵ بكه‌ین"‪.‬‬

‫فه‌‌ریک‬ ‫ی‬ ‫ی ده‌كه‌یت به‌هۆ ‌‬ ‫هه‌س���ت به‌دڵخۆش��� ‌‬ ‫ی ده‌س���تتكه‌وتو‌ه‬ ‫ئه‌و ب���ڕ‌ه پاره‌ی���ه‌ ‌‬ ‫ی ماوه‌یه‌ك ‌ه‬ ‫ی ئه‌و كاره‌ زۆرانه‌ ‌‬ ‫له‌ئه‌نجام ‌‬ ‫ی‬ ‫س���ه‌رقاڵیانیت‪ ،‬یه‌كش���ه‌مم ‌ه رۆژ ‌‬ ‫به‌ختته‌‪.‬‬

‫گۆشه‌یه‌كی‌ تایبه‌ت ‌ه به‌سینه‌ما‬

‫به‌ز‬ ‫(به‌ز) نوێترین به‌رهه‌مه‌كانی سینه‌ما‬ ‫ده‌خاته‌ به‌رده‌ستتان‬ ‫كه‌ ئه‌مڕۆ له‌جیهانی سینه‌مادا كراوه‌ن‌و‬ ‫بڕی زۆرترین بینه‌ریان‬ ‫هه‌یه‌و پێشكه‌ش به‌ئێوه‌ی خوێنه‌ر‬ ‫ده‌كرێن له‌پله‌ی ‪ 10‬بۆ ‪1‬‬ ‫(سینه‌مای ئه‌مڕۆی جیهان لێره‌دا‬ ‫بدۆه‌زه‌وه‌‪ ،‬به‌شێوه‌یه‌ك هه‌رگیز نه‌تدیبێت) ‬ ‫‪Instructions Not Included .10‬‬ ‫‪Metallica Through The Never .9‬‬ ‫‪We’re The Millers .8‬‬ ‫‪The Family .7‬‬ ‫‪Insidious: chapter2 .6‬‬ ‫‪)Baggage Claim (2013 .5‬‬ ‫‪Don Jon 4‬‬

‫(�‪Prison‬‬

‫فێنک‌‬

‫شێنێ‌و فێنک‌ شاجوانی کۆن‌و نوێ‬

‫شاجوانی ‪٢٠١٣‬‬

‫‪ .3‬ئه‌م هه‌فته‌ی��� ‌ه فیلمی‬ ‫‪( )ers‬به‌ندكراوه‌كان) له‌دوه‌م هه‌فته‌ی‬ ‫نمایشیدا هاته‌ پله‌ی سێیه‌م كه‌ ته‌واوی‬ ‫بلیتی فرۆشتنی تا ئه‌مڕۆ بڕی ته‌واوی‬ ‫زیاتر (‪ )31‬ملی���ۆن دۆالر بو‪( ,‬هیو‬ ‫جاكمان) & (جه‌یك جیڵنهۆل) ئه‌كته‌ری‬ ‫س���ه‌ركی فیلمه‌كه‌ن توانییان هونه‌ری‬ ‫نواندنیان ببه‌ن��� ‌ه پله‌یه‌كی تر له‌دوای‬ ‫نواندنیان ل��� ‌ه (‪ , )Prisoners‬ئه‌مڕۆ‬ ‫ئه‌م فیلم ‌ه له‌س���ه‌ر شاشه‌ گه‌وره‌كانی‬ ‫جیهان���دا نمایش ده‌كرێ���ت‌و به‌م زوان ‌ه‬ ‫دێت ‌ه ڕۆژهه‌اڵتی ناوه‌ڕاستیش‪.‬‬

‫فێنک محەمەد عه‌بدولكه‌ریم‬ ‫لەدایکبوی مانگی ‪١٩٨٨/١‬‬ ‫خەڵکی ھەرێمی کوردستان‪ :‬شاری سلێمانی‬ ‫نیشتەجێی واڵتی سویسرا‬

‫‪ .2‬ئ���ه‌م هه‌فته‌ی���ه‌ش جارێك���ی تر‬ ‫فیلم��� ‌ه نوێ���كان جێگ��� ‌ه به‌فیلمه‌كانی‬ ‫هه‌فته‌ی ڕاب���ردو لێژده‌كه‌ن‪)Rush( ,‬‬ ‫(په‌ل���ه‌) فیلمێكی نوێ���ی ئه‌مه‌ریكیی ‌ه‬ ‫ڕوداوه‌كانی له‌چیرۆكێكی راسته‌قینه‌و‌ه‬ ‫وه‌رگی���راوه‌‪ ,‬به‌پل���ه‌ی دوه‌م دێت ك ‌ه‬ ‫ب���ڕی نزیك���ه‌ی (‪ )4‬ملی���ۆن دۆالری‬ ‫گه‌ڕانده‌وه‌‪ ,‬ك���ه‌ تیایدا چه‌ند جیاوازی‬ ‫هه‌یه‌ له‌نێوان ویس���تن بۆ سه‌ركه‌وتن‌و‬ ‫ئاره‌زوو لێبورین بۆ س���ه‌ركه‌وتن‪ ,‬ئه‌م‬ ‫فیلمه‌ یه‌كێكه‌ له‌فیلمه‌كانی ده‌رهێنه‌رو‬ ‫به‌رهه‌مهێن���ه‌ری ئه‌مه‌ریك���ی ب���راوه‌ی‬ ‫ئه‌كادیم���ی ۆردی جیهان���ی (ڕۆن‬ ‫ه���اورد)‪ ,‬ئ���ه‌وه‌ی ئه‌م فیلم���ه‌ له‌هه‌ر‬ ‫فیلمێكی ئاكش���ن‪/‬دراما جیاده‌كاته‌و‌ه‬ ‫جیاوازی به‌هه‌مهێنانه‌كه‌یه‌تی‪ ...‬مه‌هێل ‌ه‬ ‫له‌ده‌ستت بچێت‪.‬‬

‫ش����اره‌زایی له‌زمانه‌كان����ی (فه‌ره‌نس����ی‪ ،‬ئیس����پانی‌و‬ ‫ئینگلیزی) هه‌یه‌‬ ‫کێشی ‪ ٦٠.٤‬کیلۆ‬

‫بچوكترین‌و به‌ته‌مه‌نترین‬ ‫كاندید نه‌گه‌یشتن ‌ه په‌رله‌مان‬ ‫ئا‪ :‬شاهۆ ئه‌حمه‌د‬ ‫بچوكترین‌و به‌ته‌مه‌نترین كاندید بۆ‬ ‫خولی‌ چواره‌می‌ په‌رله‌مانی‌ كوردستان‬ ‫به‌هۆی‌ نه‌بونی‌ ده‌نگی‌ پێویست‬ ‫نه‌یانتوانی‌ بگه‌نه‌ سه‌ر كورسی‌‬ ‫په‌رله‌مان‌و یه‌كێكیش له‌و كاندیدانه‌‬ ‫ده‌ڵێت‪ ،‬هیچ كات بێئومێد نه‌بوم ‪.‬‬

‫مه‌ریوان نه‌قشبه‌ندی‬

‫‪11‬‬

‫شیبا كه‌ره‌م‪ ،‬بچوكترین كاندید بو له‌سه‌ر‬ ‫لیس����تی‌ مافه‌كانی‌ خه‌ڵكی‌ كوردستان‌و‬ ‫جه‌مشید حه‌یده‌ری‌ به‌ته‌مه‌نترین كاندید‬ ‫بو له‌سه‌ر لیستی‌ ئازادی‌‪ ،‬به‌اڵم به‌هۆی‌‬ ‫كه‌می‌ ده‌نگه‌كانیان����ه‌وه‌ هیچ كامێكیان‬ ‫شانسی‌ چونه‌ په‌رله‌مانیان نه‌بو‪.‬‬ ‫شیبا كه‌ره‌م‪ ،‬كه‌ له‌دایكبوی ‪1987‬ه‌‪،‬‬ ‫ئه‌گه‌ر بچوایه‌ په‌رله‌مانی كوردستانه‌وه‌‬ ‫ده‌ب����وه‌ بچوكتری����ن په‌رله‌مانتار‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫به‌خت یاوه‌ری نه‌بو‪ ،‬له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش����دا‬ ‫بێهی����وا نه‌بوه‌و ده‌ڵێ����ت‪ :‬هه‌رچه‌ند من‬ ‫نه‌متوانی‌ ده‌نگی‌ پێویست به‌ده‌ستبهێنم‌و‬ ‫ببم به‌ئه‌ندام په‌رله‌مان‪ ،‬به‌اڵم تائێستاش‬

‫ته‌‌رازوو‬ ‫ره‌نگ��� ‌ه ح���ه‌ز ل���ه‌و‌ه نه‌كه‌ی���ت كات ‌ه‬ ‫ی خ���ۆت به‌وه‌رزش���كردن‌و‬ ‫به‌تاڵه‌كان��� ‌‬ ‫چون ‌ه بازاڕ به‌سه‌ربه‌ریت‪ ،‬به‌اڵم ئه‌گه‌ر‬ ‫ی‬ ‫ی به‌قس���ه‌ ‌‬ ‫هاوڕێك���ه‌ت داوای‌ لێكرد ‌‬ ‫بكه‌‪.‬‬

‫له‌فه‌یسبوکه‌وه‌‬

‫نائومێ����د نه‌بوم‪ ،‬ئه‌گ����ه‌ر په‌رله‌مانیش‬ ‫نه‌بێت م����ن ب����ه‌رده‌وام ده‌بم له‌س����ه‌ر‬ ‫خزمه‌ته‌كانم به‌كۆمه‌ڵگه‌‌و به‌گه‌نجان‪.‬‬ ‫ناوب����راو پێی��ایه‌ به‌ش����داریكردنی له‌و‬ ‫پرۆسه‌یه‌دا ده‌رفه‌تی تری پێداوه‌و‌وتی‌"‬ ‫خ����ۆ كاندیدكردنم‌و به‌ش����داریكردنم له‌و‬ ‫پرۆس����ه‌ گه‌وره‌یه‌ به‌راستی‌ ده‌رگایه‌كی‌‬ ‫گه‌وره‌ی‌ به‌روی‌ مندا ك����رده‌وه‌و توانیم‬ ‫هه‌س����ت به‌تواناكانی‌ خۆم بكه‌م‌و خۆم‬ ‫به‌ته‌نیا له‌شه‌قامه‌كان بانگه‌شه‌م ده‌كرد‌و‬ ‫زیاتر خۆم پۆس����ته‌ره‌كانم هه‌ڵده‌واسی‌‌و‬ ‫زۆرجار توش����ی‌ توانج‌و هه‌ڕه‌شه‌‌و جنێو‬ ‫بومه‌ت����ه‌وه‌ ب����ه‌اڵم ئ����ه‌وه‌‌وای‌ نه‌ك����رد‬ ‫دامبڕێنێ����ت له‌پرۆس����ه‌كه‌و ئێس����تاش‬ ‫ك����ه‌ ده‌رنه‌چوم هیچ بێتاق����ه‌ت نه‌بوم‌و‬ ‫له‌كاركردنیشم داناماڵێت ‪.‬‬ ‫شیبا داوا له‌گه‌نجانی‌‌واڵته‌كه‌ی‌ ده‌كات‬ ‫ئه‌وانی����ش‌وه‌ك����و ئ����ه‌و زۆر به‌بوێری‌‌و‬ ‫ئازایانه‌ بێنه‌ پێش����ه‌وه‌و به‌شدارییه‌كی‌‬ ‫كارا بك����ه‌ن له‌داڕش����تنی‌ سیاس����ه‌تی‌‬ ‫كۆمه‌ڵگه‌‌و رۆڵی‌ خۆیان هه‌بێت له‌هه‌مو‬ ‫جومگه‌ ئه‌ساسیه‌كانی‌‌واڵتدا‪.‬‬

‫دوپشک‬ ‫ره‌نگ��� ‌ه ته‌ركی���زت پ���ه‌رش‌و باڵویه‌ك‬ ‫ی ئ���ه‌و‬ ‫به‌خۆی���ه‌وه‌ ببینێ���ت به‌ه���ۆ ‌‬ ‫قه‌ره‌باڵغیی���ه‌ی‌ له‌ماڵه‌وه‌ت���ان هه‌یه‌‪،‬‬ ‫ی‬ ‫ێ جار هه‌س���ت به‌توڕه‌ی ‌‬ ‫ره‌نگه‌ هه‌ند ‌‬ ‫بكه‌یت‪.‬‬

‫‪ .1‬فیلمی ئه‌نیمه‌یشنی ئه‌مه‌ریكی ئه‌مڕۆ‬ ‫ته‌واوی فیلمه‌كانی تری به‌زاند‪ ,‬به‌پله‌ی‬ ‫یه‌ك���ه‌م (‪Cloudy With a chance of‬‬ ‫‪ )Meatballs 2‬له‌یه‌كه‌م نمایشیدا پله‌ی‬ ‫یه‌كه‌می به‌ده‌ستهێناو بڕی ته‌واوی زیاتر ل ‌ه‬ ‫(‪ )9‬ملێۆن دۆالری ئه‌مه‌ریكی گه‌ڕانده‌وه‌‪,‬‬ ‫ئه‌م فیلم ‌ه به‌شی دوه‌می فیلمی (‪Cloudy‬‬ ‫‪ )With a chance of Meatballs‬ك��� ‌ه‬ ‫دوای ئ���ه‌وه‌ی به‌دروس���تكردنی ئامێرێك‬ ‫خ���واردن ده‌باری بوه‌ هۆی پیس���كردنی‬ ‫ش���وێنی نیش���ته‌جێبونیان‌و ناچاربونیان‬ ‫به‌جێهێش���تنی‪ ,‬ئێس���تا ده‌بێت هه‌ستن‬ ‫به‌ڕاس���تكردنه‌وه‌ی ئ���ه‌و هه‌ڵه‌ی���ه‌ی ك ‌ه‬ ‫كردویه‌تی به‌رامبه‌ر سروشت‪ ...‬به‌هیوای‬ ‫كاتێكی خۆش‪.‬‬

‫که‌‌وان‬ ‫به‌هۆی‌ ئه‌و هه‌مو كارئاس����انییه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌بواری‌ ته‌كنه‌لۆجیا هه‌یه‌ هه‌ست‬ ‫ده‌كه‌ی����ت كاره‌كان����ت به‌باش����ی‌‬ ‫ده‌ڕوات‌و ته‌ندروستیت به‌ره‌و باشتر‬ ‫ده‌چێت‪.‬‬

‫گیسک‬ ‫سه‌ركێشی‌‌و بوێریی‌ هه‌مو كاتێك‬ ‫له‌كاره‌كان���ی‌ تۆ ب���ه‌دی‌ ئه‌كرێت‪،‬‬ ‫به‌اڵم ئه‌م ماوه‌ی ‌ه سه‌ركێشێكانت‬ ‫زی���ادی‌ كردوه‌‪ ،‬وریایان��� ‌ه مامه‌ڵ ‌ه‬ ‫بكه‌‪.‬‬

‫سه‌‌تڵ‬ ‫هه‌وڵبده‌ ئه‌م ماوه‌یه‌ زیاتر ته‌ركیز‬ ‫بكه‌یته‌ س����ه‌ر ب����واری‌ زانس����ت‌و‬ ‫خوێندنه‌كان����ت‪ ،‬په‌یوه‌ندێكان����ت‬ ‫له‌گه‌ڵ كه‌س����انی‌ رۆشنبیر پته‌وتر‬ ‫بكه‌‪.‬‬

‫نه‌‌هه‌‌نگ‬ ‫ئ���اگاداری‌ خۆتب���ه‌ له‌ش���وێن ‌‬ ‫ی‬ ‫كاره‌كه‌ت له‌وانه‌یه‌ كه‌سێك بیه‌وێت‬ ‫زیان���ت پێبگه‌یه‌نێ���ت‪ .‬ژیرانه‌ بیر‬ ‫بك���ه‌وه‌ كه‌ چۆن خۆت له‌و كه‌س���ه‌‬ ‫به‌دوربگریت‪.‬‬

‫‪CMYK‬‬


‫‪12‬‬

‫)‪ )397‬سێشه‌مم ‌ه ‪2013/9/30‬‬

‫‪birura.awene@gmail.com‬‬

‫یەکێتی ئەیگۆڕێت؟‬ ‫خەاڵت عومەر‬

‫بۆ مەرگی حەمەی نێرگزو‬ ‫جیهاد دڵپاک‬ ‫هەموومان دەمرین‪ ،‬هەموومان بەرەو‬ ‫خاڵێ���ک دەڕۆین کە خاڵ���ی کۆتاییە‪،‬‬ ‫هەمان���ە زوو‪ ،‬هەندێکج���ار زۆر زوو‪،‬‬ ‫تەنان���ەت بەرل���ەوەی لەدایکببێ���ت‌و‪،‬‬ ‫هەش���مانە درەن���گ‪ ،‬دوای س���ااڵنێکی‬ ‫دورودرێژ‪ ،‬بەرەو ئ���ەو خاڵە دەڕوات‪.‬‬ ‫کەس لەگەیشتن بەو خاڵە‪ ،‬بەو کۆتاییە‬ ‫قووڵە ڕزگارینابێت‪ .‬ئەم ڕزگارنەبوونە‬ ‫ڕاستییەکی ترسناکەو هەموو مرۆڤێک‬ ‫دەیزانێت‪ ،‬هیچ کەسێک نییە لەساتێک‬ ‫لەس���اتەکاندا ب���ۆی دەرنەکەوێت کە‬ ‫بوونەوەرێک���ی فانییەو درەنگ یان زوو‬ ‫دەمرێ���ت‪ ،‬بۆی دەرنەکەوێت مردن‌وەک‬ ‫س���ێبەرێکی گەورە بەس���ەر ژیانییەوە‬ ‫ئامادەیە‪ ،‬بۆ هەر شوێنێک بڕوات‌و لەهەر‬ ‫س���وچێکی دونیادا بژی لەگەڵیایەتی‪.‬‬ ‫ئ���ەم "بەئاگابوون���ە لەم���ردن"‌و ئەم‬ ‫هەس���تکردنە بەنزیکی مردن لێمانەوە‬ ‫یەکێکە لەو ش���تە گرنگان���ەی مرۆڤ‬ ‫لەسەرجەمی بوونەوەرەکانی دەوروبەری‬ ‫جیادەکاتەوە‪ .‬هیچ یەکێک لەئاژەڵەکانی‬ ‫تر فیکرەو بۆچوونێکیان لەس���ەر مردن‬ ‫نییە‪‌،‬وێنەیەک���ی پێش���ینی مردنیان ال‬ ‫نییەو نازانن شتێک هەیە ناوی مردنەو‬ ‫لەپێشیانەوەیە‪ ،‬هیچ کامیان چاوەڕوانی‬ ‫م���ردن ناکەن‌و لەحەتمیەتی گەیش���تن‬ ‫پێ���ی بەئاگانی���ن‪ .‬تەنه���ا مرۆڤە ئەم‬ ‫شتانە‪ ،‬ئەم ڕاستییە قورس‌و سەخت‌و‬ ‫ڕووت‌و بێڕەحمە دەزانێت‪.‬‬ ‫بەاڵم مردن چییە؟‬ ‫ڕەنگە ئەم پرس���یارە قورس���ترین‌و‬ ‫بێوەاڵمترین پرس���یاری ن���او مێژووی‬ ‫فیکرو مێژووی م���رۆڤ بێت‪ .‬کە ئەمە‬ ‫دەڵێم نامەوێت پێش���نیاری ئەوە بکەم‬ ‫کە مرۆڤ بی���ری لەمردن نەکردۆتەوەو‬ ‫کۆمەڵێک‌وەاڵم���ی دەرب���ارەی چییەتی‬ ‫مردن بەدەس���تنەکەوتەوە‪ ،‬مەبەستی‬ ‫م���ن ئەوەی���ە هەموو‌وەاڵمەکانی مرۆڤ‬ ‫دەرب���ارەی چییەت���ی مردن‪‌،‬وەاڵم���ی‬ ‫ناتەواوو نووقس���انن‪ ،‬پڕن لەنایەقینی‌و‬ ‫مەزەنەکردن���ن‪ ،‬ناتوان���ن گومانەکانی‬ ‫م���رۆڤ بەرامب���ەر به‌"چییەتی مردن"‬ ‫بڕەوێنن���ەوەو دڵنییاییەک���ی ڕەه���ای‬ ‫پێببەخش���ن‪ .‬هەم فیک���رو هەم دین‌و‬ ‫ه���ەم ئەدەبی���ات‌و هەم هون���ەر پڕن‬ ‫لەپرس���یارو‌وەاڵمی زۆر دەرب���ارەی‬ ‫دیاردەی مردن‪ ،‬ب���ەاڵم هەموو ئەمانە‬ ‫ڕێیان لەوە نەگرتووە به‌درێژایی مێژوو‬ ‫مرۆڤگەلێکی زۆر هەبن باوەڕیان به‌قسە‌و‬ ‫باس‌و لێکدانەوەی ئەو چاالکییە فیکری‌و‬ ‫دینی‌و ئەدب���ەی‌و هونەرییانە بۆ مردن‬ ‫نەبێت‪ .‬بەشێوەیەکی گشتی دەتوانین‬ ‫لەمێژووی فیکردا دوو وەاڵمی سەرەکی‬ ‫بەرامبەر به‌پرس���یاری "مردن چییە؟"‬ ‫بدۆزینەوە‪ .‬یەکەمیان وەاڵمی ئەوانەیە‬ ‫ک���ە لەژێر ن���اوی "ئەبیقۆریی���ەکان"دا‬ ‫کۆکراونەتەوە‪ ،‬ئەبیقۆر فەیلەسوفێکی‬ ‫یۆنانی کۆنەو هەندێک بۆچوونی تایبەتی‬ ‫لەسەر مردن هەیە‪ .‬هەرچی دووهەمیانە‬ ‫ئ���ەو وەاڵمەیە ک���ە دەبرێتەوە س���ەر‬ ‫بیروبۆچوونەکان���ی "ئەفالتوون"‪ .‬هەم‬ ‫ئەبیق���ۆرو هەم ئەفالتون لەقۆناغی بەر‬ ‫لەدروس���تبوونی دینە یەکخوداییەکاندا‬ ‫ژیاون‌و ئ���ەوەی ئەوان لەس���ەر مردن‬ ‫وتویانە‪ ،‬بەتایبەت���ی ئەوەی ئەفالتون‬ ‫دەیڵێت‪ ،‬دواتر کاریگەریی گەورە لەسەر‬ ‫دروس���تبوونی دین���ە یەکخوداییەکان‪،‬‬ ‫بەتایبەتی لەس���ەر وێنەی مەسیحیەت‬ ‫بۆ مردن‪ ،‬بەجێدەهێڵێت‪.‬‬ ‫بەبۆچوونی ئەبیقۆر مردن "عەدەمە"‪،‬‬ ‫"هیچ"ێکی گەورەو زەبەالحە کە مرۆڤ‬ ‫"هی���چ"ی لەبارەوە نازانێ���ت‪ ،‬ئەبیقۆر‬ ‫پێیوای���ە خ���ۆ خەریککردن ب���ەوەوە‬ ‫لەم���ردن تێبگەی���ت کارێک���ی خراپە‪،‬‬ ‫جگ���ە لەبەدبەختک���ردن‌و بێزارکردن‌و‬ ‫وەڕس���کردنی مرۆڤ هیچیتری لێ شین‬ ‫نابێ���ت‪ .‬بەبۆچوونی ئەم فەیلەس���وفە‬ ‫مرۆڤ پێویس���تە هەوڵب���دات لەژیاندا‬ ‫بەختەوەرو دڵخۆشبێت‪ ،‬دوودڵ‌و بێقەرار‬ ‫نەبێت‪ ،‬ئ���ارام بێت‌و چێ���ژ لەتەمەنی‬ ‫خۆی وەربگرێ���ت‪ .‬بیرکردنەوە لەمردن‬ ‫ئەو ش���تەیە ک���ە ئەو چێ���ژ‌و ئارامی‌و‬ ‫بەختەوەرییان���ە تێکئ���ەدات‪ ،‬م���رۆڤ‬ ‫به‌قووڵی بەدبەخت‌و چارەڕەش دەکات‪.‬‬

‫بیروڕا‬

‫بۆیە‪ ،‬بەبۆچوونی ئەم فەیەلەس���وفە‪،‬‬ ‫باشترین چارەس���ەر ئەوەیە مرۆڤ بیر‬ ‫لەمردن نەکاتەوە‪ ،‬لەبیریبکات‪ ،‬چونکە‬ ‫وەک ئەبیقۆر دەڵێت "کەی ئێمە هەبین‪،‬‬ ‫مردن نییەو کەی مردنیش هەبوو ئێمە‬ ‫نەماوین"‪ .‬بوونی ئێم���ە نەفی تەواوی‬ ‫م���ردن‌و بوون���ی مردن نەف���ی تەواوی‬ ‫ئێەمەی���ە‪ .‬بۆیە مومکی���ن نییە بزانین‬ ‫مردن چییە‪ ،‬مرۆڤ هەرچییەک بکات‌و‬ ‫هەر هەوڵێکبدات نازانێت ئەم "هیچ" ە‪،‬‬ ‫ئەم "عەدەم" ە‪ ،‬ئەم غائیببوونە قووڵە‬ ‫چییە‪ .‬ئەبیقۆر مردن وەک بۆشاییەکی‬ ‫تەواو تاریک‌و بێب���ن دەبینێت کە هیچ‬ ‫کەسێک لەوێوە نەهاتۆتەوە تا پێمانبڵێت‬ ‫ئەو بۆش���اییە چ جۆرە بۆشاییەکە‪ ،‬چ‬ ‫"هی���چ"‌و "ع���ەدەم"‌و "غائیببوون"ێکە‪.‬‬ ‫بۆیە باشترین چارەسەر ئەوەیە مرۆڤ‬ ‫واب���ژی وەک ئەوەی مردن بوونی نییە‪،‬‬ ‫کەی مردیش ئەودەم کۆتایی بەهەموو‬ ‫شتێک هاتووەو کەس���ێکی تر هاتۆتە‬ ‫شوێنەکەی‪.‬‬ ‫بەاڵم وەاڵمە ئەفالتونییەکە تەواو لەم‬ ‫وەاڵم���ە ئەبیقۆرییە جیاوازە‪ ،‬ئەفالتون‬ ‫م���ردن وەک "هیچ"ێک نابینێت‪ ،‬بەڵکو‬ ‫وەک گواستنەوە بۆ شێوازێکی تری ژیان‬ ‫وێنایدەکات‪ .‬ڕوانینی ئەفالتون بۆ مردن‬ ‫پەیوەندی به‌ڕوانینی ئەوەوە بۆ مرۆڤ‬ ‫هەی���ە‪ ،‬الی ئەفالتون م���رۆڤ لەڕۆح‌و‬ ‫جەس���تە پێکهاتوە‪ ،‬ئ���ەوەی لەمرۆڤدا‬ ‫دەمرێت ڕۆح نییە‪ ،‬بەڵکو جەستەیە‪ .‬الی‬ ‫ئەفالتون م���ردن کردەی جیاکردنەوەی‬ ‫ڕۆحە لەجەستە‪ ،‬بەمانایەک لەماناکان‬ ‫کردەی ئازادکردنی ڕۆحە لەزیندانێکی‬ ‫س���ەرزەمینی کۆنکرێ���ت ک���ە ن���اوی‬ ‫جەس���تەیە‌و بردنی ئەو ڕۆحەیە بەرەو‬ ‫س���ەرەوە‪ ،‬بەرەو ئاس���مان‪ .‬مردن الی‬ ‫ئەفالتوون مردنێکی ڕەها نییە‪" ،‬هیچ"‬ ‫ی���ان "عەدەم"ێکی بێب���ن نییە‪ ،‬بەڵکو‬ ‫سەرەتای ژیانێکی ترە‪ ،‬درێژەدانە بەو‬ ‫ژیانەی مرۆڤ لەس���ەر زەوی هەیبووە‬ ‫بەاڵم ئەمجارەیان لەئاسمان‪ ،‬به‌جەستە‬ ‫نا بەڵکو به‌ڕۆح‪ .‬نەک هەر ئەمە‪ ،‬بەڵکو‬ ‫ئەفالتون باوەڕی وایە مردن پەڕینەوەیە‬ ‫لەژینێکی ناکامڵەوە بۆ ژیانێکی کامڵترو‬ ‫ڕاستەقینەتر‪ ،‬ژیانێکی پوختترو پاکترو‬ ‫بێگەردتر لەژیانی سەرزەمینی‪ ،‬چونکە‬ ‫ئەم ژیانە تازەیە ژیانی ڕۆحێکی ئازادە‬ ‫بەبێ جەس���تە‪ ،‬جەس���تە کە لەدیدی‬ ‫ئەفالتوون���دا قەبرێک���ەو ڕۆحی مرۆڤی‬ ‫تێدا بەندکراوە‪.‬‬ ‫هەردوو وەاڵمەکە بەش���ێوەی جیاواز‬ ‫لەمێژووی فیکرو لەمێژووی مرۆڤایەتیدا‬ ‫بەردەوامی���ان هەی���ە‪ ،‬هەریەکێکی���ش‬ ‫ل���ەو وەاڵمان�����ە دەرەنجام���ی جیاوازی‬ ‫لێکەوتۆت���ەوە‪ .‬وەاڵم���ی ئەبیق���ۆر‬ ‫به‌م���ردن وەک "عەدەم"ێک���ی رەه���او‬ ‫"هیچێک���ی گ���ەورە" کە م���رۆڤ هیچ‬ ‫ش���تێکی لەب���ارەوە نازانێ���ت‪ ،‬بۆت���ە‬ ‫بنەمای ئ���ەو بیرکردن���ەوەو ڕوانینانە‬ ‫ک���ە بیرکردنەوەی نادین���ی‌و ماتریالین‬ ‫(ئ���ەوەی پێیدەگوترێ���ت ڕوانین یان‬ ‫فەلسەفەی مادی‪ .‬لەکاتێکدا وەاڵمەکەی‬ ‫ئەفالتون دەبێتە بنەمای س���ەرجەمی‬ ‫دین���ەکان بۆ م���ردن‪ ،‬بەتایبەتی دینی‬ ‫مەسیحیەت کە چوارسەد ساڵێک دوای‬ ‫مردنی ئەفالتون دروستدەبێت‪ .‬وێنەی‬ ‫مەس���یحیەت‌و ئاین���ە یەکخوداییەکانی‬ ‫دوای مەس���یحیەتیش بۆ مردن‪ ،‬هەمان‬ ‫ئەو وێنە ئەفالتونییەیە کە باس���مکرد‪.‬‬ ‫مردن لەم دینانەدا کۆتایی ژیانە لەسەر‬ ‫زەوی بۆ دەستپێکردنەوەی لەشوێنێکی‬ ‫تردا‪.‬‬ ‫مردن هەر کامێکیان بێت‪ ،‬هەرچۆنێک‬ ‫لێکبدرێتەوەو ئەزموونبکرێت‪ ،‬ڕووداوێکی‬ ‫تراژیدی‌و وەڕس���کەرە‪ ،‬لەدەس���تدانی‬ ‫دۆس���ت‌و ئازی���زو خۆشەویس���تانێکە‬ ‫ک���ە مرۆڤ ح���ەز به‌مان���ەوەی زیاترو‬ ‫درێژت���ر دەکات لەگەڵیان���دا‪ .‬جۆرێک‬ ‫لەجیابوون���ەوه‌و لێکدابڕانی س���ەختە‪،‬‬ ‫ڕووداوێکە ش���تگەلێکی زۆر لەناوەوەی‬ ‫مرۆڤدا دەش���کێنێت‪ ،‬تاقە ڕێگایەک بۆ‬ ‫ئ���ەوەی بتوانین مانایەک���ی پۆزەتیڤ‬ ‫به‌م���ردن ببەخش���ین ئەوەی���ە مردن‬ ‫وامانلێبکات ژیانمان خۆشبوێت‪.‬‬

‫تاڵەبانی کەس���ێکی سیاس���ی بو‪،‬‬ ‫بۆیە ل���ەدوای هەڵبژاردن���ی ‪٢٥‬ی ‪،٧‬‬ ‫کە بینی گۆڕان ‪ ٢٥‬کورس���ی هێناوە‪،‬‬ ‫زۆر زو ل���ەو ڕاس���تیە تێگەیش���ت‬ ‫ک���ە یەکێت���ی جەماوەرێک���ی زۆری‬ ‫لێبۆتەوە‪ ،‬دەشیزانی ئەگەر ئاڕاستهی‬ ‫سیاس���ەتەکانی نەگۆڕێت‪ ،‬کارەکە ڕو‬ ‫لەخراپیەو دور نی���ە یەکێتی دوچاری‬ ‫نوشستیەکی گەورە ببێت‪.‬‬ ‫ب���ەر له‌نەخۆش���کەوتنی دواجار کە‬ ‫تاڵەبانی���م بین���ی‪ ،‬زۆر لەس���ەرخۆو‬ ‫بەهێمن���ی‪ ،‬ڕاس���تی ئ���ەو هۆکارانەی‬ ‫دەس���ەلماند‪ ،‬ک���ە یەکێت���ی الوازو‪،‬‬ ‫گۆڕانیش���ی بەهێز ک���ردوە‪ .‬ڕەخنەی‬ ‫تفتو تاڵو سوێری بەدڵێکی فراوانەوە‬ ‫قب���وڵ دەکرد‪ .‬باس���ی لەو نەخش���ە‬ ‫ڕێگای���ە دەکرد کە ب���ۆ بەرگرتن لەو‬ ‫شکستە دایڕشتبو‪ ،‬کە دواجار له‌غیابی‬ ‫خۆیدا ش���اگردە تەمەڵەکانی بەس���ەر‬ ‫یەکێتییاندا هێنا‪.‬‬ ‫الم سەیرە کە سەرکردەکانی یەکێتی‬ ‫خۆیان واپیشان دەدەن‪ ،‬گوایە وەزعی‬

‫حزبەکەیان باش بوەو‪ ،‬چاوەڕوانی ئەم‬ ‫دەرەنجامانە نەبون!‬ ‫ئ���ەی بەتەم���ای چی ب���ون؟ بڵێی‬ ‫ئەوەن���دە بێئاگابن ک���ە چاوەڕێی لەم‬ ‫دەرەنجامە باشتریان کردبێت؟‬ ‫لەڕاس���تیداو بەب���ەراورد لەگەڵ ئەو‬ ‫هەاڵنەی کراوە‪ ،‬بەبەراورد لەگەڵ لێداوانی‬ ‫بازاڕی���ی هێندێک لەس���ەرکردەکانی‪،‬‬ ‫بەبەراورد بەو سیاس���ەتانەی پێڕەوی‬ ‫ک���ردوە‪ ،‬دەره‌نجامەکان���ی هەڵبژاردن‬ ‫خراپ نینو باش���ن‪ .‬چونک���ە بەهەمو‬ ‫پێودانگێک چاوەڕوان نەدەکرا یەکێتی‬ ‫لە‪ ١٥‬کورسی زیاتر بهێنێت‪.‬‬ ‫حزبێک ئێوە سەرکردەی بن‪ ،‬شایانی‬ ‫ئەوە نیە لەپەرلەماندا نەک کورس���ی‪،‬‬ ‫بەڵکو یەک تەپڵەکیشی هەبێت‪.‬‬ ‫ڕەنگ���ە پێتانوابێ���ت ئ���ەو چەن���د‬ ‫کورس���یەی یەکێتی هێناویەتی بەری‬ ‫ڕەنج���و دەس���کەوتی جوامێریەکانی‬ ‫ئێوەبێت؟!‬ ‫ئەو چەند کورس���ییە وەفای خەڵکە‬ ‫بۆ شەهیدە سەروەرەکانی‪ ،‬دڵسۆزییە‬ ‫بۆ پێشمەرگە‪ ،‬ڕێزی خەڵکە لەخەباتی‬ ‫تاڵەبانی‪.‬‬

‫ئەگ���ەر خاوەن���ی هەبێ���ت ژمارەی‬ ‫کورس���یەکانی ک���ەم نی���ە‪ ،‬هێش���تا‬ ‫یەکێت���ی هێزێکی گەورەی���ەو ئەگەر‬ ‫س���ەرکردایەتیەکی ژی���ری هەبێ���ت‪،‬‬ ‫دەتوانێ���ت لەهەڵبژاردن���ی داهات���ودا‬ ‫کورسیەکانی زۆر زیاتر بکات‪.‬‬ ‫ئەو چەند کورس���ییە بەخۆتان ڕەوا‬ ‫ببین���ن‌ و ببنە خزمەت���کاری خەڵک‌ و‪،‬‬ ‫زۆر ش���وکرانە بژێریش بن لەحیزبێکی‬ ‫وەک یەکیێتی���دا کارتانک���ردوە‪ ،‬ک���ە‬ ‫س���کرتێرەکەی ج���ەالل تاڵەبانیی���ە‪،‬‬ ‫ک���ە ئەگەر پەی پێببەن‪ ،‬کەرەس���ەی‬ ‫نەجات���ی ئ���ەم میحنەتەش���تانی بۆ‬ ‫دەستەبەر کردون‪.‬‬ ‫لەوپەڕی هۆش���مەندی ئەو بێئاگایی‬ ‫ئێوەوەی���ه‪ ،‬ک���ە تاڵەبان���ی بنەمای‬ ‫ڕێکەوتنی دەباشانی لەگەڵ بزوتنەوەی‬ ‫گۆڕان دامەزراندوە‪ .‬براوەی س���ێەمنو‬ ‫جەالل تاڵەبانیش کلیل���ی گۆڕانکاری‬ ‫سیاسی کوردستانی خستۆتە باخەڵی‬ ‫یەکیەتیەوە‪.‬‬ ‫ڕێکەوتنی دەباشان تەوقی نەجاتی‬ ‫یەکێتیە‪ .‬کاتی گۆڕینیەتی لەدەس���تی‬ ‫مەدەن‪ ،‬با یەکێتی بیگۆڕێت‪.‬‬

‫ئەو چەند کورسییە‬ ‫بەخۆتان ڕەوا‬ ‫ببینن‌ و ببنە‬ ‫خزمەتکاری‬ ‫خەڵک‌ و‪ ،‬زۆر‬ ‫شوکرانە بژێریش‬ ‫بن لەحیزبێکی‬ ‫وەک یەکیێتیدا‬ ‫کارتانکردوە‪ ،‬کە‬ ‫سکرتێرەکەی‬ ‫جەالل تاڵەبانییە‬

‫ئاسۆی‌ حزب ‌ی شیوع ‌ی ڕون نییه‌‬ ‫ی حامید‬ ‫سامان عه‌ل ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ده‌نگ���دان‌و به‌ش���دار ‌‬ ‫نه‌ریت��� ‌‬ ‫ی خه‌ڵ���ك له‌هه‌ڵبژاردندا‪،‬‬ ‫راس���ته‌وخۆ ‌‬ ‫ی دیاریكردنی‌ كاربه‌ده‌ستان‬ ‫به‌مه‌به‌ست ‌‬ ‫ی‬ ‫ب���ۆ خۆی���ان تاك���و له‌دامه‌زراوه‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫میرییدا نوێنه‌رایه‌تیی���ان بكه‌ن‪ ،‬وێڕا ‌‬ ‫ی‬ ‫ی سه‌ره‌كی‌ سیستم ‌‬ ‫ئه‌و‌هی‌ كه‌ كۆڵه‌كه‌ ‌‬ ‫دیموكراسیه‌‪ ،‬یه‌كێك ‌ه له‌و تایبه‌تمه‌ندی ‌ه‬ ‫ی‬ ‫باش‌و رو‌ه گه‌شانه‌ش ك ‌ه ئه‌م سیستمه‌ ‌‬ ‫ی ئه‌م‬ ‫پێ‌ ده‌ناسرێته‌وه‌‪ .‬ره‌نگ ‌ه باشه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌مڕۆی‌ هه‌رێم ‌‬ ‫نه‌ریته‌‪ ،‬ب���ۆ رۆژگار ‌‬ ‫كوردس���تان‪ ،‬ئه‌وه‌بێ���ت ك���ه‌ ده‌بێت ‌ه‬ ‫ی ئه‌و پارت‌و‬ ‫محه‌ك‌و ڕاد‌هی‌ جه‌ماوه‌رێتی ‌‬ ‫ی پێتاقیده‌كرێته‌و‌ه‬ ‫حزب‌و رێكخراوان���ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ك ‌ه هاوبه‌ش���یی‌ تێدا ده‌كه‌ن‪ .‬سه‌ره‌ڕا ‌‬ ‫ی ئه‌م پرۆس���ه‌ی ‌ه‬ ‫ی ك ‌ه ئه‌نجامدان ‌‬ ‫ئه‌و‌ه ‌‬ ‫ێ‬ ‫له‌هه‌ر هه‌رێ���م‌و ده‌وڵه‌تێكدا‪ ،‬به‌مه‌رج ‌‬ ‫ی‬ ‫ی رێكخراوه‌كان ‌‬ ‫ك ‌ه له‌ژێ���ر چاودێری��� ‌‬ ‫كۆمه‌ڵگ���ه‌ی‌ مه‌ده‌ن���ی‌‌و رێكخ���راو‌ه‬ ‫ی‬ ‫نێوده‌وڵه‌تیه‌كان���دا بێ���ت‌و گره‌نت��� ‌‬ ‫ی بكرێت‌و دوربێت‬ ‫پاكیی‌‌و بێگه‌ردیه‌كه‌ ‌‬ ‫له‌گزی‌‌و س���اخته‌كاریی‌‪ ،‬خۆی‌ له‌خۆیدا‬ ‫پێوانه‌یه‌كه‌ بۆ هه‌ڵسه‌نگاندنی‌ سیستم ‌ه‬ ‫سیاسیه‌كان‌و پاش���ان ناوزه‌ندكردنیان‬ ‫به‌دیموك���راس ی���ان نادیموك���راس‪.‬‬ ‫ی الناده‌ین گه‌ر بڵێین هه‌ڵبژاردن‬ ‫له‌راستی ‌‬ ‫ئه‌و بارۆمه‌تره‌ سیاسیه‌ی ‌ه ك ‌ه هه‌ر چه‌ند‬ ‫ی‬ ‫س���اڵ‌ جارێك ڕاد‌هی‌ ته‌وژم‌و گوشار ‌‬ ‫قه‌واره‌ سیاسیه‌كانمان له‌نێو جه‌ماوه‌ردا‬ ‫بۆ پێوانه‌ ده‌كات‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی هه‌رێم��� ‌‬ ‫له‌دوایی���ن هه‌ڵبژاردن��� ‌‬ ‫كوردستاندا ئه‌م بارۆمه‌تره‌ تا ڕاده‌یه‌ك‬ ‫ی كرد‪ ،‬كاتێك ك ‌ه‬ ‫ی خۆ ‌‬ ‫ی كار ‌‬ ‫به‌باش��� ‌‬ ‫ی هه‌ندێك پارت‌و هێزی‌ س���ه‌ر‬ ‫هه‌قیقه‌ت ‌‬ ‫ی‬ ‫گۆڕه‌پانی‌ سیاسی‌ باشوری‌ كوردستان ‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌رخست‪ .‬یه‌كێك له‌هێز‌ه سیاسیه‌كان ‌‬ ‫سه‌ر ئه‌م گۆڕه‌پانه‌ش‪ ،‬حزبی‌ شیوعیه‌‪،‬‬ ‫ك���ه‌ ئێم��� ‌ه ده‌مانه‌وێت ل���ه‌م وتاره‌دا‬ ‫ی‬ ‫تیشكبخه‌ین ‌ه سه‌ر به‌شێك له‌و هۆكارانه‌ ‌‬ ‫ك ‌ه وا ده‌كه‌ن ئ���ه‌م پارته‌‪ ،‬هه‌ڵبژاردن‬ ‫ی‬ ‫ی هه‌ڵبژاردن‪ ،‬ڕاده‌ی‌ جه‌ماوه‌رێتی ‌‬ ‫له‌دوا ‌‬ ‫ی‬ ‫ڕو له‌كزی‌‌و كه‌مبون���ه‌و‌ه بكات‌و كێرڤ ‌‬ ‫ده‌نگه‌كانی‌ داببه‌زێ‪ .‬حزبی‌ ش���یوعی‌‪،‬‬ ‫له‌سه‌ر ئاستی ناوخۆ‪ ،‬له‌كۆمه‌ڵگایه‌كدا‬ ‫ی ده‌كات ك ‌ه هه‌م‬ ‫ی سیاس��� ‌‬ ‫كارو خه‌بات ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌الیه‌نی‌ كۆمه‌اڵیه‌تی‌‌و هه‌میش له‌الیه‌ن ‌‬ ‫چینایه‌ت���ی‌‌و سیاس���یه‌وه‌‪ ،‬لێوانلێ���و‌ه‬ ‫له‌نادادپه‌روه‌ری���ی‌‌و نایه‌كس���انیی‌‌و تا‬ ‫ی ناڕه‌زایی‌ له‌م نادادیی ‌ه‬ ‫دێتیش بازن���ه‌ ‌‬ ‫ڕو له‌گه‌وره‌بون ده‌كات‌و به‌ش���ی‌ هه‌ر‌ه‬ ‫ی ئ���ه‌م بازنه‌ی���ه‌ش‬ ‫ی پێكهات���ه‌ ‌‬ ‫زۆر ‌‬ ‫ی‬ ‫ی گه‌نجانن‪ .‬ئه‌مه‌ وێڕای‌ ئه‌و‌ه ‌‬ ‫له‌توێژ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی جیهانییش مرۆڤایه‌ت ‌‬ ‫كه‌ له‌سه‌ر ئاست ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئابوری‌‌و سیاس ‌‬ ‫ی سیستمێك ‌‬ ‫له‌سایه‌ ‌‬ ‫ی ك ‌ه‬ ‫هێند نامرۆیی‌‌و بێسه‌روبه‌ردا ده‌ژ ‌‬ ‫ی‬ ‫زێده‌گۆی���ی‌ نیی ‌ه گه‌ر بڵێی���ن له‌مێژو ‌‬ ‫خۆی���دا له‌نمونه‌ی‌ به‌خ���ۆوه‌ نه‌بینیوه‌و‬ ‫ئێمه‌ش وه‌ك پارچه‌ی���ه‌ك له‌و جیهان ‌ه‬ ‫ی زۆر له‌و بێسه‌روبه‌ریی ‌ه ئابوری‌‌و‬ ‫به‌شێك ‌‬ ‫ێ‬ ‫سیاس���یه‌مان به‌ركه‌وتوه‌‪ .‬س���ه‌رده‌م ‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌ژین كه‌ پاشه‌كش���ێیه‌كی‌ ترس���ناك ‌‬ ‫به‌ها مرۆییه‌كان به‌خۆوه‌ ده‌بینێ‌‌و هه‌مو‬ ‫ی نێوان مرۆڤه‌كان بونه‌ت ‌ه‬ ‫په‌یوه‌ندیه‌كان ‌‬ ‫ی ئابوری‌‌و‬ ‫په‌یوه‌ندیگه‌ل���ی‌ به‌رژه‌وه‌ند ‌‬

‫ی‬ ‫بازرگان���ی‌‌و كۆمپانی���او قازانج حوكم ‌‬ ‫هه‌م���و كونج‌و كه‌له‌به‌ره‌كان���ی‌ ژیانمان‬ ‫ی‬ ‫ێ به‌ئه‌نداز‌ه ‌‬ ‫ده‌كات‪ .‬هی���چ س���ه‌رده‌م ‌‬ ‫ی‬ ‫سه‌رده‌می‌ ئێس���تا مرۆڤ له‌الیه‌ن برا ‌‬ ‫ی نه‌چه‌وس���ێنراوه‌ته‌وه‌ مه‌گه‌ر‬ ‫مرۆڤ��� ‌‬ ‫ی لێبت���رازێ‌‪.‬‬ ‫س���ه‌رده‌می‌ كۆیالیه‌ت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ل���ه‌و سۆنگه‌یه‌ش���ه‌و‌ه ك���ه‌ حزب��� ‌‬ ‫ی مۆركێك���ی‌ چینایه‌تی‌ هه‌یه‌و‬ ‫ش���یوع ‌‬ ‫ی كرێكار‌و‬ ‫ی خه‌بات ‌ه له‌پێناو ‌‬ ‫ئااڵهه‌ڵگر ‌‬ ‫ی‬ ‫ڕه‌نجده‌ر‌و به‌ش���خوراوان‌و نه‌هێش���تن ‌‬ ‫ی م���رۆڤ له‌الی���ه‌ن‬ ‫چه‌وس���اندنه‌و‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫مرۆڤه‌وه‌‪ ،‬قس���ه‌كردن له‌س���ه‌ر كزبون ‌‬ ‫ی سیاسیدا‬ ‫رۆڵی‌ له‌گۆڕه‌پانی‌ تێكۆشان ‌‬ ‫ی هه‌یه‌‪ .‬كه‌وات ‌ه‬ ‫گرنگیی‌ تایبه‌تی‌ خ���ۆ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی چینایه‌تی ‌‬ ‫ی شوناس��� ‌‬ ‫گه‌ر له‌روانگه‌ ‌‬ ‫حزبه‌وه‌ بڕوا��ی���ن‪ ،‬هه‌لومه‌رج‌و زه‌مین ‌ه‬ ‫ی بره‌و‬ ‫ی شیوع ‌‬ ‫له‌بارو ره‌خساو‌ه تا حزب ‌‬

‫ی‬ ‫بڵێی���ن خه‌باتی‌ چینایه‌ت���ی‌‌و داكۆك ‌‬ ‫ی نادیار‬ ‫له‌به‌ش���خوراوان به‌ئاینده‌یه‌ك��� ‌‬ ‫سپێرراوه‌‪.‬‬ ‫ئێمه‌ی‌ كورد له‌هه‌رێمێكدا ده‌ژین ك ‌ه‬ ‫ی زۆرو زه‌وه‌ندی‌ هه‌یه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫داهاتێك��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی به‌سه‌ر ده‌سته‌بژێرێك ‌‬ ‫كۆمه‌ڵگا به‌قوڵ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ده‌وڵه‌مه‌ند ‌‬ ‫یه‌كج���ار س���ه‌رمایه‌دار ‌‬ ‫ی یه‌كجار هه‌ژارو‬ ‫داهاتبه‌رزو زۆرینه‌یه‌ك ‌‬ ‫داهاتنزم���دا دابه‌ش بوه‌و هه‌ژاران تێیدا‬ ‫زۆرن‌و رۆژ ل���ه‌دوای‌ رۆژی���ش زێده‌ت���ر‬ ‫ی گه‌یش���توه‌ت ‌ه لوتكه‌‪،‬‬ ‫ده‌ب���ن‌و ناڕه‌زای ‌‬ ‫ی دۆالر‬ ‫س���ه‌دان ملیاردێ���رو ملیۆنێ���ر ‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌بینین ك ‌ه له‌س���ه‌ر داهات‌و بودجه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی واڵت په‌یدابون‪ ،‬به‌اڵم له‌الیه‌ك ‌‬ ‫گشتی ‌‬ ‫ی حزبێكی‌ چینایه‌تین ك ‌ه‬ ‫تره‌و‌ه خاوه‌ن ‌‬ ‫ی هه‌ژاران‌و به‌ش���خوراوان‬ ‫له‌به‌رژه‌وه‌ند ‌‬ ‫ی‬ ‫ی لێشاوێك له‌دروشم‌و پره‌نسیپ ‌‬ ‫خاوه‌ن ‌‬

‫ی كه‌‬ ‫به‌رپرس له‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫سه‌رده‌مانێك ‌‬ ‫ی حزب به‌دۆخێك‬ ‫دورودرێژه‌ به‌هانه‌ ‌‬ ‫ی گه‌یشتوه‌ له‌گه‌ڵ‌‬ ‫ی رزگاری ‌‬ ‫"قۆناغ ‌‬ ‫ی هه‌ر‬ ‫نیشتیمانی‌" ئه‌و پێكهێنان ‌‬ ‫كابینه‌یه‌كی‌ نوێی‌‬ ‫به‌هانه‌یه‌یه‌ ك ‌ه‬ ‫حكومه‌تدا چاوی‌‬ ‫ی‬ ‫حزبی‌ شیوع ‌‬ ‫ی له‌ده‌ستی‌ پارتی‌‌و‬ ‫بۆ هه‌ڵپه‌ساردن ‌‬ ‫ی یه‌كێتی‌ بێت‪،‬‬ ‫خه‌باتی‌ چینایه‌ت ‌‬ ‫سه‌رانی حزبن‬ ‫ده‌یهێنێته‌وه‌‬ ‫ی‬ ‫ی بدات‌و جڵه‌و ‌‬ ‫ی سیاسی‌ خۆ ‌‬ ‫به‌خه‌بات ‌‬ ‫ی‬ ‫ناڕه‌زاییه‌ جه‌ماوه‌ریی ‌ه ئاشتیخوازه‌كان ‌‬ ‫ی كۆمه‌ڵگا بگرێته‌ ده‌س���ت‌و‬ ‫چینه‌كان��� ‌‬ ‫له‌م بواره‌دا ده‌ستپێش���خه‌ربێت‌و ببێت ‌ه‬ ‫ی سیاسیدا‪.‬‬ ‫ی پێش���ه‌نگ له‌خه‌بات ‌‬ ‫حزب ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ناڕه‌زای ‌‬ ‫چونكه‌ كه‌ره‌س���ت ‌هی‌ خ���او ‌‬ ‫له‌به‌رده‌س���تدایه‌و س���ه‌رده‌مه‌كه‌ش‬ ‫س���ه‌رده‌می‌ زێڕین���ی‌ جیاوازیی��� ‌ه‬ ‫چینایه‌تیه‌كانه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی سیاس ‌‬ ‫ی كار ‌‬ ‫به‌اڵم گه‌ر له‌ئاراسته‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی راپه‌ڕین ‌‬ ‫ی ش���یوعی‌ ل���ه‌دوا ‌‬ ‫حزب��� ‌‬ ‫ی ‪ 1991‬وردبینه‌وه‌‪ ،‬تێبینی‌ ئه‌و‌ه‬ ‫به‌هار ‌‬ ‫ی بیس���ت‌و‬ ‫ده‌كه‌ی���ن ئه‌م پارت ‌ه له‌ماوه‌ ‌‬ ‫ی خۆیدا‪،‬‬ ‫ی راب���ردوی‌ مێ���ژو ‌‬ ‫دو س���اڵ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی روكه‌ش‌و الوه‌ك ‌‬ ‫له‌پێناو به‌شدارییه‌ك ‌‬ ‫ی باش���وری‌ كوردستاندا‪،‬‬ ‫له‌ده‌س���ه‌اڵت ‌‬ ‫ی له‌خه‌بات له‌پێن���او هه‌مو ئه‌و‬ ‫ده‌س���ت ‌‬ ‫پره‌نسیپانه‌دا هه‌ڵگرتوه‌ ك ‌ه رۆژگارێك‬ ‫ی‬ ‫بۆی���ان هاته‌بون‌و ج���اڕی‌ دامه‌زراندن ‌‬ ‫ی دورودرێژ‌ه‬ ‫ی دا‪ .‬س���ه‌رده‌مانێك ‌‬ ‫خ���ۆ ‌‬ ‫به‌هانه‌ی‌ "قۆناغی‌ رزگاریی‌ نیشتیمانی‌"‬ ‫ی‬ ‫ی ش���یوع ‌‬ ‫ئ���ه‌و به‌هانه‌یه‌ی��� ‌ه كه‌ حزب ‌‬ ‫ی‬ ‫ی چینایه‌ت ‌‬ ‫بۆ هه‌ڵپه‌س���اردنی‌ خه‌بات ‌‬ ‫ێ‬ ‫ده‌یهێنێت���ه‌وه‌‪ .‬له‌م باره‌ی���ه‌وه‌ ده‌كر ‌‬

‫ی سااڵنێك ‌ه‬ ‫مرۆیی‌‌و سه‌رنجڕاكێشه‌ كه‌چ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ك���رداره‌و‌ه چۆت���ه‌ س���وڕ ‌‬ ‫له‌ب���ار ‌‬ ‫متبون‌و به‌رانب���ه‌ر به‌و دۆخه‌ نامرۆیی‌‌و‬ ‫پ���ڕ له‌نایه‌كس���انی‌‌و نادادپه‌روه‌ریی��� ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ده‌سته‌وس���انه‌! ئه‌م باره‌ش كه‌ حزب ‌‬ ‫ی ئه‌م���ڕۆ نی���ه‌‪ ،‬به‌ڵكو‬ ‫تێدای���ه‌‪ ،‬زاده‌ ‌‬ ‫ی بیس���ت‌و‬ ‫له‌مێژینه‌‪ ،‬خاوه‌نی‌ مێژویه‌ك ‌‬ ‫دو ساڵیه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ره‌نگ���ه‌ ئۆپۆزیس���یۆنبون‌و خه‌بات ‌‬ ‫ی‬ ‫ی یاخ���ود خه‌بات���ی‌ ژێرزه‌مین ‌‬ ‫نهێن��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌نه‌ست ‌‬ ‫ی وه‌ها ‌‬ ‫له‌رابردودا‪ ،‬ترس���ێك ‌‬ ‫ئه‌م حزبه‌دا دروس���تكردبێت ك ‌ه له‌گه‌ڵ‬ ‫یه‌كه‌می���ن ده‌رفه‌ت���دا ب���ۆ كارك���ردن‬ ‫ی‬ ‫ی خۆ ‌‬ ‫به‌ئازادی‌‌و به‌ئاش���كرا‪ ،‬دوابڕیار ‌‬ ‫ی‬ ‫ی د‌‬ ‫دابێت ك��� ‌ه تاهه‌تایه‌ ب���ۆ جارێك ‌‬ ‫ڕیس���ك نه‌كات‌و خ���ۆی‌ به‌چونه‌و‌ه نێو‬ ‫دۆخ���ی‌ ئۆپۆزیس���یۆن ناچ���ار نه‌كات‬ ‫ێ‬ ‫ته‌نان���ه‌ت گ���ه‌ر باجه‌كه‌ش���ی‌ ئه‌وه‌ب ‌‬ ‫ی‬ ‫ی خۆ ‌‬ ‫ك���ه‌ ده‌س���ت له‌پره‌نس���یپه‌كان ‌‬ ‫هه‌ڵبگرێ‌‪.‬‬ ‫ی ئه‌مڕۆدا‬ ‫پرس���ێك ك���ه‌ ل���ه‌رۆژگار ‌‬ ‫ی گران‬ ‫ئه‌م حزب��� ‌ه له‌پێناوی���دا باجێك ‌‬ ‫ده‌دات‪ ،‬پش���تهه‌ڵكردن له‌جه‌م���اوه‌رو‬ ‫ی له‌ده‌سه‌اڵتێكدا‬ ‫به‌شداری دورودرێژێت ‌‬

‫ی ناشرینی‌‌و‬ ‫ك ‌ه س���ااڵنێك ‌ه س���ه‌رمایه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی هه‌ڵده‌چن���ێ‌‪ .‬دابه‌زین��� ‌‬ ‫گه‌نده‌ڵی��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی حزب ئه‌وه‌ند‌ه ‌‬ ‫ی جه‌ماوه‌رێت ‌‬ ‫بااڵنس��� ‌‬ ‫په‌یوه‌ن���دی‌ به‌ناچاالكیی‌ حزبه‌و‌ه هه‌ی ‌ه‬ ‫ی سیاس���ی‌و‬ ‫له‌نێ���و جه‌ماوه‌رو له‌كایه‌ ‌‬ ‫له‌كاركردن به‌و دروش���م‌و پره‌نسیپانه‌دا‬ ‫ك���ه‌ به‌رزیكردونه‌ت���ه‌وه‌‪ ،‬ئه‌وه‌ن���د‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی ئایدیۆلۆجیا ‌‬ ‫ی به‌به‌سه‌رچون ‌‬ ‫په‌یوه‌ند ‌‬ ‫ی‬ ‫ماركسیزم‌و به‌موسوڵمانێتی‌ كۆمه‌ڵگا ‌‬ ‫ی له‌و هزره‌و‌ه‬ ‫كوردستانیی‌‌و دوره‌په‌رێزی ‌‬ ‫نیی ‌ه ك��� ‌ه له‌جه‌وهه‌ری���دا دژه‌ ئایینه‌‪.‬‬ ‫س���ارته‌ر گوته‌نی‌ ماركسیزم ناتوانرێت‬ ‫ی‬ ‫ی چه‌وس���اندنه‌و‌ه ‌‬ ‫تێبپه‌ڕێن���رێ‌‪ ،‬كه‌ ‌‬ ‫م���رۆڤ له‌الیه‌ن مرۆڤ���ه‌وه‌ كۆتاییهات‪،‬‬ ‫ی دێت‪ .‬هه‌ر‬ ‫ئه‌وكات ماركسیزمیش كۆتای ‌‬ ‫ئه‌م به‌شدارییه‌شه‌ له‌ده‌سه‌اڵتی‌ یه‌كێتی‌‌و‬ ‫ی‬ ‫ی تۆمه‌تباركردن ‌‬ ‫پارتی���دا ك ‌ه ه���ۆكار ‌‬ ‫حزبه‌كه‌یه‌ به‌پاشكۆی‌ ئه‌و هێزانه‌‪.‬‬ ‫بیس���ت‌و دو ساڵه‌ ڕاده‌ی‌ جه‌ماوه‌رێتی‌‬ ‫حزب���ی‌ ش���یوعی‌ ڕو له‌دابه‌زین���ه‌‪،‬‬ ‫ئه‌مه‌ش نیش���انه‌ی‌ هه‌بونی‌ خه‌وش���ێكی‌‬ ‫گه‌وره‌ی���ه‌ له‌داڕش���تنی‌ سیاس��� ‌هت‌و‬ ‫میكانیزم���ی‌ سیاس���ه‌تكردندا‪ .‬له‌الیه‌كی‌‬ ‫دیك���ه‌وه‌ تێبینی‌ ده‌كرێت ك���ه‌ هاوكات‬ ‫حزب���ی‌ ش���یوعی‌ بوه‌ت���ه‌ قوربانی���ی‌‬ ‫ده‌س���تی‌ سیاس���ه‌تی‌ خۆئارایشتكردنی‌‬ ‫حكومه‌ته‌ك���ه‌ی‌ یه‌كێتی‌‌و پارتی‪ ،‬چونكه‌‬ ‫ئ���ه‌م دو پارته‌ زۆر وه‌س���تایانه‌ حزبیان‬ ‫ب���ۆ رازاندن���ه‌وه‌ی‌ روخس���اری‌ خۆیان‌و‬ ‫حكومه‌ته‌كه‌یان به‌كارهێناوه‌و‪ ،‬به‌رانبه‌ر‬ ‫به‌ده‌س���تهه‌ڵگرتنی‌ له‌پره‌نس���یپه‌كانی‌‌و‬ ‫دوركه‌وتن���ه‌وه‌ی‌ له‌داكۆك���ی‌ پراكتیكی‌‬ ‫له‌ماف���ی‌ خه‌ڵكی‌‪ ،‬له‌هه‌م���و كابینه‌یه‌كی‌‬ ‫نوێ���ی‌ حكومه‌ته‌كه‌یان���دا به‌ش���داری‌‬ ‫پێده‌كه‌ن‪ ،‬هه‌ڵبه‌ت���ه‌ به‌نیازی‌ ئه‌وه‌ی‌ وا‬ ‫له‌جیهانی‌ ده‌ره‌وه‌ بگه‌یه‌نن كه‌ حكومه‌تی‌‬ ‫هه‌رێم حكومه‌تێكی‌ ف���ره‌ ڕه‌نگه‌و ژیانی‌‬ ‫سیاسیش له‌هه‌رێم دیموكراس‌و پلۆراڵه‌و‪،‬‬ ‫به‌ڵگه‌ش بۆ ئه‌مه‌ به‌شداری‌ حزبی‌ شیوعیه‌‬ ‫له‌ده‌س���ه‌اڵته‌كه‌یاندا‪ .‬الیه‌نی‌ به‌رپرسیش‬ ‫ل���ه‌وه‌ی‌ كه‌ حزب به‌دۆخێك گه‌یش���توه‌‬ ‫له‌گه‌ڵ‌ پێكهێنانی‌ هه‌ر كابینه‌یه‌كی‌ نوێی‌‬ ‫حكومه‌ت���دا چ���اوی‌ له‌ده‌س���تی‌ پارتی‌‌و‬ ‫یه‌كێت���ی‌ بێ���ت خێری‌ كورس���یه‌ك یان‬ ‫وه‌زاره‌تێك���ی‌ پێبكه‌ن‪ ،‬س���ه‌رانی‌ حزب‬ ‫خۆیانن نه‌ك كه‌س‌و الیه‌نی‌ دیكه‌‪.‬‬ ‫ی شیوعی‌ به‌ڕون‬ ‫ی حزب ‌‬ ‫به‌ند‌ه ئاس���ۆ ‌‬ ‫نابین���م‌و پێموای���ه‌ راب���ردوی‌ جوان تا‬ ‫ی‬ ‫س���ه‌ر كۆمه‌ك ب ‌ه به‌زیندویی‌ مانه‌وه‌ ‌‬ ‫ئه‌و قه‌وار‌ه سیاس���ی ‌ه ناكات ك ‌ه كه‌س‬ ‫ی‬ ‫ی له‌خه‌بات ‌‬ ‫ی نی ‌ه له‌رۆڵی‌ به‌رچاو ‌‬ ‫گومان ‌‬ ‫سیاسی‌‌و شۆڕش���ه‌كانی‌ میلله‌تی‌ كورد‬ ‫ی‬ ‫له‌رابردودا‪ .‬ئ���ه‌و‌هی‌ كه‌ ئه‌مڕۆ خه‌ڵك ‌‬ ‫كوردس���تان له‌پارته‌ سیاس���یه‌كانیان‬ ‫ده‌وێت كرداره‌ نه‌ك دروشم‪ ،‬خزمه‌تكردن ‌ه‬ ‫ی خه‌بات‬ ‫نه‌ك قسه‌‪ ،‬ئاماده‌گییه‌ له‌كۆڕ ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌پێن���او مافه‌كانیان���دا‪ ،‬نه‌هێش���تن ‌‬ ‫نادادپه‌روه‌ری���ی‌‌و نایه‌كس���انییه‌‪ ،‬نه‌ك‬ ‫ی ده‌سه‌اڵتێك‌و ئه‌شه‌وبیال‬ ‫ش���وێنكه‌وتن ‌‬ ‫بۆ حكومه‌تێك ته‌نه���ا له‌پێناو پیچێك‬ ‫ی تایبه‌ت بۆ‬ ‫ده‌س���تكه‌وت‌و بڕشت‌و ماف ‌‬ ‫ی حزب‪ ،‬كه‌ هه‌م بۆ‬ ‫هه‌ندێك له‌س���ه‌ران ‌‬ ‫ی‬ ‫خه‌ڵكی‌ كوردس���تان‌و ه���ه‌م بۆ حزب ‌‬ ‫ی‬ ‫ش���یوعیش ته‌نهاو ته‌نها به‌ماڵوێرانی ‌‬ ‫گه‌ڕاوه‌ته‌وه‌‪.‬‬


‫بیروڕا‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫‪birura.awene@gmail.com‬‬

‫به‌له‌جیاتی دانان گوتار شه‌رته‌!‬ ‫عه‌تا قه‌ره‌داخی‬ ‫ده‌بێ داوای مۆڵه‌ت له‌دكتۆر به‌رهه‌م ساڵح‬ ‫بكه‌ین كه‌ ئه‌م ده‌ربڕینه‌ی‌ ئه‌و به‌جۆرێكی‬ ‫ت���ر به‌كارده‌هێنین‪ .‬ئ���ه‌و له‌هه‌ڵبژاردنی‬ ‫پێش���ودا كه‌ س���ه‌رۆكی لیستی یه‌كێتی‌و‬ ‫پارت���ی بو دروش���می كردار ش���ه‌رته‌ی‌‬ ‫به‌رزك���رده‌وه‌‪ .‬من ئێس���تا باس���ی ئه‌وه‌‬ ‫ناك���ه‌م كه‌ له‌روی ك���رداره‌وه‌ ئه‌و چه‌ند‬ ‫میل له‌م دروش���مه‌ نزیكب���وه‌وه‌‪ ،‬چونكه‌‬ ‫كاتی خۆی من له‌و باره‌وه‌ نوسیم قسه‌ی‌‬ ‫زۆرو ئیش���ی ك���ه‌م‪ .‬به‌هه‌رحاڵ گه‌هه‌ری‬ ‫ئه‌م‌وتاره‌ په‌یوه‌ندیی به‌و به‌ڕێزه‌وه‌ نییه‌‬ ‫ملمالنێی ناوخۆی حیزبه‌كه‌ی‌و فش���اری‬ ‫س���ه‌ختی پارتی‌و الوازی خۆیشی‌وایكرد‬ ‫كه‌ خه‌ڵكی به‌گاڵته‌كردنه‌وه‌ بڵێن‪ :‬به‌ڵێ‬ ‫كردار شه‌رته‌‪.‬‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردن���ی ئه‌مج���اره‌دا ك���ۆی‬ ‫لیس���ته‌كان‌و زۆرین���ه‌ی‌ كاندیده‌كانیش‬ ‫ئه‌وه‌نده‌یان دروشمی گه‌وره‌ به‌رزكرده‌وه‌‪،‬‬ ‫ئه‌گه‌ر مرۆڤ ئه‌زمونی بیس���ت‌و دوساڵی‬ ‫له‌گه‌ڵ ئه‌و دروشمه‌ شیرینان��‌دا نه‌بوبێت‬ ‫له‌وانه‌بو له‌خۆش���یدا شاگه‌ش���كه‌ ببێت‌و‬ ‫فریای ئ���ه‌وه‌ نه‌كه‌وێت ده‌نگ به‌و كاندید‬ ‫یان لیس���ته‌ بدات كه‌ جوانترین به‌ڵێنی‬ ‫له‌پڕوپاگه‌ن���ده‌ی هه‌ڵبژاردن���دا به‌خه‌ڵك‬ ‫ده‌دا‪ .‬له‌كۆی دروش���م‌و به‌ڵێنه‌كان ئه‌گه‌ر‬ ‫كه‌مترین رێژه‌یشی جێبه‌جێ بكرێت ئه‌وا‬ ‫له‌م چوار س���اڵه‌ی‌ كه‌ دێت كوردس���تان‬ ‫ده‌بێته‌ به‌هه‌شتی سه‌ر زه‌مین‪ ،‬به‌اڵم ره‌نگه‌‬ ‫هه‌روه‌كو ئه‌و به‌هه‌ش���ته‌ بێت كه‌ شاعیر‬ ‫گوتویه‌تی جه‌نه‌تولمه‌ئوا له‌ش���اره‌زوره‌‪.‬‬ ‫دیاره‌ ئێم���ه‌ به‌ئومێده‌وه‌ س���ه‌یری ئه‌و‬ ‫به‌ڵێنانه‌ ده‌كه‌ین هه‌رچه‌نده‌ من بۆ خۆم‬ ‫س���ه‌رباری ئه‌وه‌ی‌ ب���ڕوام به‌گۆڕانكاری‬ ‫هێواش‌و به‌په‌ره‌سه‌ندنێك هه‌یه‌ كه‌ قۆناغ‬ ‫به‌قۆناغ زه‌مینه‌ی‌ مادی‌و كۆمه‌اڵیه‌تی بۆ‬ ‫بڕه‌خسێت‪ ،‬به‌اڵم خه‌یاڵێكی ناخۆشیش‬ ‫نیی���ه‌ ئه‌گه‌ر م���رۆڤ بتوانێ���ت بڕوا به‌و‬ ‫هه‌م���و به‌ڵێنانه‌ ب���كات‌و قه‌ناعه‌ت به‌وه‌‬ ‫بهێنێت كه‌ نوێنه‌رانی هه‌ڵبژێردراوی گه‌ل‬ ‫ئه‌مج���اره‌ به‌كرده‌وه‌و له‌س���ه‌ر زه‌مینه‌ی‌‬ ‫‌واقیع ئه‌و دروش���مه‌ جێبه‌جێ ده‌كه‌ن كه‌‬ ‫دكتۆر به‌رهه‌م توانی ئه‌ركی زۆر بكێشێت‬ ‫بۆ داهێنانی دروشمه‌كه‌‪ ،‬دیاره‌ پرۆژه‌كه‌ی‌‬ ‫ئه‌و ته‌واونه‌بوه‌ ده‌بێ نه‌وه‌كانی دوای ئه‌و‬ ‫ته‌واوی بكه‌ن‪.‬‬ ‫دی���اره‌ جێگای خۆیه‌ت���ی به‌ئومێده‌وه‌‬ ‫س���ه‌یری په‌رله‌مان���ی ئه‌مج���اره‌ بكه‌ین‬ ‫به‌تایبه‌ت���ی له‌ئاس���تێكدا ت���رازوی‌ هێز‬ ‫تیای���دا گ���ۆڕاوه‌و ده‌نگ���ده‌ری كوردیش‬ ‫ئه‌وه‌یان به‌حیزب‌و الیه‌ن���ه‌ كوردییه‌كان‬ ‫گوت كه‌ ئه‌وه‌ی‌ هێزو ده‌س���ه‌اڵت به‌هه‌ر‬ ‫حیزب‌و الیه‌ن‌و لیس���تێك ده‌به‌خش���ێت‬ ‫ئه‌وه‌ جه‌ماوه‌ره‌و هیچ هێزو ده‌س���ه‌اڵت‌و‬ ‫پله‌وپایه‌و كه‌س���ایه‌تیه‌كیش نه‌مر نییه‌و‬ ‫هیچ هێزو ده‌س���ه‌اڵت‌و حی���زب‌و الیه‌ن‌و‬

‫بنه‌ماڵ���ه‌و س���ه‌ركرده‌یه‌كیش ناكه‌ون��� ‌ه‬ ‫پێش���ی جه‌ماوه‌ره‌وه‌و ئ���ه‌وه‌ جه‌ماوه‌ره‌‬ ‫داهێنان ده‌كات‌و مێژو دروس���ت ده‌كات‪،‬‬ ‫به‌ڵكو ئ���ه‌وه‌ی‌ نه‌مره‌ جه‌م���اوه‌ره‌و هه‌ر‬ ‫ئه‌وی���ش ده‌توانێ���ت ده‌س���ه‌اڵت ب���دات‬ ‫به‌الیه‌ن‌و حیزب‌و كه‌سانێك‌و هه‌ر ئه‌ویش‬ ‫ده‌توانێت ئه‌و ده‌س���ه‌اڵته‌‌وه‌ربگرێته‌وه‌و‬ ‫كام ده‌سه‌اڵت‌و حیزب‌و الیه‌ن‌و بنه‌ماڵه‌و‬ ‫كه‌سایه‌تیش به‌هێزه‌ له‌كورتترین ماوه‌دا‬ ‫الوازی بكات‌و فڕێ���ی بداته‌ په‌راوێزه‌وه‌‪.‬‬ ‫خاڵێكی گرنگیش ك���ه‌ له‌م هه‌ڵبژاردنه‌دا‬ ‫به‌جوانی ده‌ركه‌وت ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ده‌نگده‌ری‬ ‫كورد جۆرێك له‌هوشیاری به‌رهه‌مهێناوه‌و‬ ‫ئه‌و بۆچونه‌ی‌ ك���ه‌ پپێیوابو جه‌ماوه‌ری‬ ‫ده‌نگ���ده‌ری كوردس���تان به‌كاردانه‌وه‌و‬ ‫له‌سه‌ر بنه‌مای سۆزو هه‌ڵچون ده‌نگده‌دات‬ ‫ت���ا ئه‌ندازه‌یه‌ك���ی ئاش���كرا ده‌ركه‌وت‬ ‫كه‌‌وانیه‌‪ .‬بۆ نمونه‌ كاتێك له‌هه‌ڵبژاردنی‬ ‫‪ 25‬ی‌ ته‌مم���وزی ‪2009‬دا بزوتن���ه‌وه‌ی‌‬ ‫گ���ۆڕان توانی چواریه‌كی كورس���یه‌كانی‬ ‫په‌رله‌مان���ی هه‌رێم به‌ده‌س���ت بهێنێت‪،‬‬ ‫بۆچونی باو زیات���ر ئه‌وه‌بو كه‌ جه‌ماوه‌ر‬ ‫له‌كاردانه‌وه‌ی‌ به‌په‌له‌دا به‌دژی ده‌سه‌اڵتی‬ ‫یه‌كێتی‌و پارتی به‌و جۆره‌ ده‌نگیانداوه‌و‬ ‫به‌رده‌وام گوێبیستی ئه‌وه‌ش ده‌بوین كه‌‬ ‫پاشی چوار س���اڵ ئه‌سته‌مه‌ بزوتنه‌وه‌ی‌‬ ‫گ���ۆڕان بتوانێت هه‌مان ئ���ه‌و ده‌نگانه‌ی‌‬ ‫پێش���تر بهێنێت���ه‌وه‌ به‌تایبه‌تی یه‌كێتی‬ ‫نیش���تیمانی ئ���ه‌و ‌وه‌همه‌ی‌ ب���ۆ خۆی‬ ‫دروستكردبو كه‌ زۆرێك له‌و جه‌ماوه‌ره‌ی‌‬ ‫كه‌ پێشتر ده‌نگیان به‌گۆڕان دابو‪ ،‬ئێستا‬ ‫پاشگه‌زبونه‌ته‌وه‌و‌وه‌كو راگه‌یاندنه‌كانیان‬ ‫ده‌یگوت زۆربه‌ی���ان گه‌ڕاونه‌ته‌وه‌ بۆ ناو‬ ‫ماڵه‌گه‌وره‌كه‌ی‌ یه‌كێتی‪ ،‬به‌اڵم ده‌نگدانی‬ ‫ئه‌مج���اره‌ س���ه‌لماندنی كه‌ ئه‌و قس���انه‌‬ ‫راستنین‌و له‌راستیشدا له‌روی جه‌ماوه‌رو‬ ‫ده‌نگ‌و ئاماده‌بونی ناو خه‌ڵكه‌وه‌ ئێس���تا‬ ‫گ���ۆڕان بوه‌ته‌ ماڵه‌گه‌وره‌ك���ه‌‪ ،‬هه‌ربۆیه‌‬ ‫له‌ئێستا به‌دواوه‌ به‌رپرسیارێتی یه‌كه‌می‬ ‫گۆڕان���كاری ل���ه‌و روبه‌ره‌دا كه‌ ئه‌وس���ا‬ ‫سه‌وزبو ئێستا مۆر ده‌چێته‌وه‌ ده‌كه‌وێته‌‬ ‫ئه‌س���تۆی گۆڕان به‌تایبه‌تی���ش له‌دوای‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی ئه‌نجومه‌نی پارێزگاكان كه‌‬ ‫به‌دڵنیاییه‌وه‌ له‌م روبه‌ره‌دا ئه‌گه‌ر به‌پێی‬ ‫رێژه‌ی‌ ده‌نگ ئاڵوگۆڕی ده‌سه‌اڵت بكرێت‬ ‫ئه‌وا حكومه‌ت���ه‌ ناوچه‌ییه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی‌‬ ‫ش���وێن نفوزی پارتی ده‌كه‌وێته‌ ده‌ستی‬ ‫گۆڕان كه‌ له‌وه‌دا ده‌رده‌كه‌وێت گۆڕان تا‬ ‫چ ئاس���تێك ده‌توانێت گۆڕانكاری بكات‌و‬ ‫به‌جه‌ماوه‌ری ده‌نگده‌ری خۆی بڵێت به‌ڵێ‬ ‫به‌گوێره‌ی‌ بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕان به‌راس���تی‬ ‫كردار ش���ه‌رته‌‪ ،‬به‌كار بیس���ه‌لمێنێت كه‌‬ ‫ئ���ه‌و له‌دروش���م‌و راگه‌یاندنه‌كانی كاتی‬ ‫هه‌ڵبژاردن���دا زیاده‌ڕۆی���ی نه‌ك���ردوه‌‪.‬‬ ‫هه‌ڵبه‌ت گومانی تێدا نییه‌ چه‌ندێ گۆڕان‬ ‫له‌داهات���ودا له‌جێبه‌جێكردنی دروش���م‌و‬ ‫راگه‌یاندنه‌كانی نزیكبێته‌وه‌ ئه‌وه‌نده‌ زیاتر‬

‫ئاینده‌ بۆ خۆی مسۆگه‌ر ده‌كات‪..‬‬ ‫ئێمه‌ ده‌زانین دروشمه‌كانی بزوتنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫گۆڕان‌و كاندیده‌كانی ل���ه‌م هه‌ڵبژاردنه‌دا‬ ‫گۆڕانكاری ریش���ه‌یی‌و به‌ره‌و ده‌سه‌اڵت‌و‬ ‫یه‌كس���انی‌و عه‌داله‌ت���ی كۆمه‌اڵیه‌ت���ی‌و‬ ‫‪ ...‬ت���اد بو‪ .‬دروش���مه‌كانی الیه‌نه‌كانی‬ ‫تریش چاكس���ازی‌و عه‌داله‌ت‌و یه‌كسانی‌و‬ ‫ئاوه‌دانی‌و‪ ..‬تاد بو‪ .‬له‌نێو دروشمی هیچ‬ ‫كام له‌پێنج لیس���ته‌ دیاره‌كه‌ش���دا باسی‬ ‫سه‌ربه‌خۆیی كوردس���تان‌و دروستكردنی‬ ‫ده‌وڵ���ه‌ت‌و مه‌س���ه‌له‌ نه‌ته‌وه‌یی���ه‌كان‬ ‫ئاماده‌بون���ی نه‌ب���و‪ ،‬ئه‌م���ه‌ش ‌وه‌ك���و‬ ‫پێش���تریش گوتومانه‌ به‌ڵگ���ه‌ی‌ نه‌بونی‬ ‫س���تراتیژی نه‌ته‌وه‌یی‌و نه‌بونی پرۆژه‌ی‌‬ ‫نه‌ته‌وه‌یی���ه‌ ل���ه‌الی كۆی الیه‌ن���ه‌كان‪.‬‬ ‫كه‌واته‌ ئه‌و روبه‌ره‌ی كه‌ كۆی الیه‌نه‌كان‬

‫له‌روی جه‌ماوه‌رو‬ ‫ده‌نگ‌و ئاماده‌بونی‬ ‫ناو خه‌ڵكه‌و‌ه‬ ‫ئێستا گۆڕان بوه‌ت ‌ه‬ ‫ماڵه‌گه‌وره‌كه‌‪،‬‬ ‫هه‌ربۆی ‌ه‬ ‫له‌ئێستا به‌دواو‌ه‬ ‫به‌رپرسیارێتی‬ ‫یه‌كه‌می گۆڕانكاری‬ ‫له‌و روبه‌ره‌دا ك ‌ه‬ ‫ئه‌وسا سه‌وزبو‬ ‫ئێستا مۆر‬ ‫ده‌چێته‌وه‌‬ ‫‌وه‌كو به‌رنام���ه‌ی‌ كاری ئاینده‌ی خۆیان‬ ‫نمایش���یانده‌كرد روبه‌رێك بو كه‌ جێگای‬ ‫ش���ێوازی به‌ڕێوه‌بردنی هه‌رێم‌و شێوازی‬ ‫حوكمڕانی‌و مه‌س���ه‌له‌ په‌یوه‌س���ته‌كانی‬ ‫تایبه‌ت به‌ژیانی رۆژانه‌ی‌ خه‌ڵكی له‌خۆی‬

‫گۆڕان بێ ڕوخان ‌ی په‌یكه‌ر‬ ‫عه‌زیز ڕه‌ئوف‬ ‫ئه‌گ���ه‌ر یه‌كێ���ك له‌گرنگیه‌كان���ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی‌ ئه‌مجاره‌مان فره‌ لیس���ت ‌ی‬ ‫بوبێ���ت‪ ،‬ئه‌وا ئ���ه‌م فره‌ لیس���تیه‌ نه‌ك‬ ‫نه‌یتوان���ی‌ په‌یكه‌ره‌كه‌ بڕوخێنێت به‌ڵكو‬ ‫به‌پێچه‌وان���ه‌وه‌ پایه‌كان���ی‌ قایمتركردو‬ ‫ڕوخساریشی‌ گه‌شتر كرده‌وه‌‪.‬‬ ‫ڕه‌نگ���ه‌ گرنگ���ی‌ ئ���ه‌م هه‌ڵبژاردن���ه‌‬ ‫له‌وه‌دا خۆی ببینێته‌وه‌ كه‌ پش���تكردنه‌‬ ‫ئ���ه‌م مۆدێله‌ له‌حوكمڕان���ی‌ به‌رده‌وامه‌و‬ ‫بزوتنه‌وه‌یه‌ك���ی‌ سیاس���ی‌‌و كۆمه‌اڵت���ی‌‬ ‫له‌دایكب���وه‌ كه‌ س���وره‌ له‌س���ه‌ر ئه‌وه‌ی‌‬ ‫ماڵئاوایی‌ له‌دۆخێك به‌ره‌و دنیایه‌كی‌ تر‌و‬ ‫مۆدێلێكی‌ تری‌ حوكمڕانی‌ بكات‪ .‬یه‌كێك‬ ‫له‌ده‌ركه‌وته‌كانی‌ ئه‌وه‌بو هێزێك له‌هێزه‌‬ ‫ده‌س���ه‌اڵتداره‌كان ده‌نگه‌كانی‌ كه‌می‌ كرد‬ ‫به‌اڵم پێویسته‌ ئه‌و پرسیاره‌ بكه‌ین‪ :‬چی‌‬ ‫له‌هاوكێشه‌ سیاس���ییه‌كه‌ گۆڕا؟ پارتی‌‬ ‫‌وه‌ك هێزێكی‌ ده‌سه‌اڵتدار هه‌ر له‌شوێنی‌‬ ‫خۆیه‌تی‌‌و ده‌نگه‌كانی‌ كه‌می‌ نه‌كردوه‌‪.‬‬ ‫ئێمه‌ ده‌زانین بۆیه‌ ده‌نگه‌كانی‌ یه‌كێتی‌‬ ‫كه‌می‌ كرد‪ ،‬چونكه‌ نوخبه‌ی‌ ده‌سه‌اڵتدار‬ ‫له‌م پارته‌دا ده‌یویس���ت له‌پارتی‌ بچێت‌و‬ ‫النیك���ه‌م بێده‌نگبو به‌وه‌ی‌ ك���ه‌ له‌دوای‌‬ ‫ڕێكه‌وتننام���ه‌ی‌ س���تراتیژی‌ پارت���ی‌‬ ‫هه‌وڵیدا كۆمه‌ڵگه‌ بخوات‌و یه‌كێتی‌ ‌وه‌ك‬ ‫هاوپه‌یمانێك به‌ش���داربو له‌ده‌سه‌اڵتدا‪.‬‬ ‫لێره‌وه‌ یه‌كێتی‌ باجی‌ هه‌ڵه‌ سیاسییه‌كانی‌‬ ‫خۆیدا‌و له‌هێزێكی‌ یه‌كه‌می‌ كوردستانه‌وه‌‬ ‫بو به‌سێیه‌م‪.‬‬ ‫به‌اڵم پێویسته‌ بپرسین ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌‬ ‫چی‌ گ���ۆڕی؟ هه‌مو ئ���ه‌و ده‌نگانه‌ی‌ كه‌‬

‫ئۆپۆزس���یۆن زیادی‌ كردوه‌ له‌جه‌سته‌ی‌‬ ‫یه‌كێت���ی‌ كه‌مبۆت���ه‌وه‌ (به‌پاڵپش���ت‬ ‫به‌نه‌وه‌ی���ه‌ك ك���ه‌ ل���ه‌دوای‌ ڕاپه‌ڕینه‌وه‌‬ ‫س���ه‌ریهه‌ڵداوه‌)‪ .‬زۆرب���ه‌ی‌ ده‌نگه‌كانی‌‬ ‫گ���ۆڕان ئ���ه‌و ده‌نگانه‌ن ك���ه‌ له‌یه‌كێتی‌‬ ‫كه‌مبونه‌ت���ه‌وه‌‪ .‬له‌هه‌ولێر‌و س���لێمانی‌‌و‬ ‫گه‌رمی���ان ده‌نگ���ی‌ گ���ۆڕان زیادیكردوه‌‬ ‫ده‌نگ���ی‌ یه‌كێتی‌ كه‌می‌ ك���ردوه‌‌و پارتی‌‬ ‫زیادیك���ردوه‌‪ .‬ده‌نگ���ه‌ زیاده‌كانی‌ گۆڕان‬ ‫له‌هه‌ولێ���ر له‌ده‌نگی‌ یه‌كێتی‌ كه‌مكردوه‌‌و‬ ‫پارتی‌‌وه‌ك خۆیه‌تی‌ ی���ان زیادیكردوه‌‪.‬‬ ‫لێره‌وه‌ راس���تییه‌ك هه‌ی���ه‌ ناتوانین لێی‌‬ ‫بێده‌نگبین ئه‌وه‌یه‌ ك���ه‌ گۆڕان ناتوانێت‬ ‫زمانێ���ك بدۆزێته‌وه‌ ب���ۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی‌‬ ‫ده‌نگی‌ پارتی‌‪ .‬چ خێره‌ له‌دوای‌ حه‌ڤده‌ی‌‬ ‫ش���وباته‌وه‌ پارتی‌ ڕێژه‌یه‌كی‌ زۆر ده‌نگ‬ ‫له‌س���لێمانی‌ به‌ده‌س���تبێنێت؟ ئه‌گ���ه‌ر‬ ‫له‌هه‌ولێ���ر‌و بادین���ان پارت���ی‌ ته‌زویری‌‬ ‫كردبێت‪ ،‬س���وێند ده‌خۆم له‌س���لێمانی‌‬ ‫نه‌یكردوه‌‪.‬‬ ‫دروس���ت بڕوام‌وایه‌ ك���ه‌ گۆڕان زیاتر‬ ‫ده‌توانێت كار له‌سه‌ر ده‌نگی‌ هاوڕێكانی‌‬ ‫خۆی‌ بكات ئه‌ویش یه‌كێتییه‌‪ .‬ئه‌مه‌ مانای‌‬ ‫ئه‌وه‌نیه‌ یه‌كێتی‌ غه‌دری‌ لێكراوه‌ نه‌خێر‬ ‫به‌ڵكو یه‌كێتی‌ خۆی‌ غه‌دری‌ له‌خۆی‌ كردو‬ ‫نه‌یتوانی‌ له‌نێوان ئۆپۆزسیۆن‌و ده‌سه‌اڵتدا‬ ‫یه‌كێكیان هه‌ڵبژێرێت‪ .‬پارتی‌ ده‌سه‌اڵتی‌‬ ‫ڕه‌ها بو گۆڕانیش ئۆپۆزس���یۆنی‌ ره‌ها‪،‬‬ ‫ئه‌ی‌ یه‌كێتی‌ چی‌؟ ب���ۆ یه‌كێتی‌ قورس‬ ‫بو ل���ه‌م ناوه‌نده‌دا زمانێك بدۆزێته‌وه‌ بۆ‬ ‫ڕازیكردنی‌ ده‌نگده‌ر‪.‬‬ ‫به‌اڵم بۆ ده‌نگی‌ پارتی‌ كه‌می‌ نه‌كرد؟‬ ‫زۆربه‌ی‌ ده‌س���ه‌اڵته‌كان‌و گه‌نده‌ڵیه‌كان‌و‬

‫قۆرخ���ی‌ بنه‌ماڵ���ه‌و ن���ه‌وت‌و گومرگ‌و‬ ‫كوش���تنی‌ رۆژنامه‌ن���وس‌و به‌ندكردن���ی‌‬ ‫چاالكوانان‪ ،‬پارتی‌ بكه‌ری‌ س���ه‌ره‌كییه‌‪،‬‬ ‫ئ���ه‌ی‌ ب���ۆ ده‌نگه‌كانی‌ كه‌م���ی‌ نه‌كرد؟‬ ‫ده‌بێت بپرسین بۆچی‌ ئه‌م هه‌مو لێشاوه‌‬ ‫له‌ڕه‌خنه‌‌و هێرش���ی‌ میدیای���ی‌ نه‌یتوانی‌‬ ‫قه‌ناع���ه‌ت به‌یه‌ك ئه‌ندامی‌ پارتی‌ بكات‪،‬‬ ‫به‌پێچه‌وانه‌وه‌ ده‌نگه‌كانیان زیاد ده‌كات‪،‬‬ ‫( س���ه‌رباری‌ ته‌زوی���ری‌ پێ���ش‌و دوای‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن)؟‬ ‫لێره‌وه‌ ئێمه‌ له‌ب���ه‌رده‌م گۆڕانێكداین‬ ‫به‌ب���ێ ڕوخان���ی‌ په‌یكه‌ر‪ .‬دڵخۆش���ین‬ ‫ب���ه‌وه‌ی‌ كه‌ گۆڕانی‌ گه‌وره‌ ڕویداوه‌ به‌اڵم‬ ‫په‌یكه‌ره‌ك���ه‌ له‌جێی‌ خۆی‌ ‌وه‌س���تاوه‌‌و‬ ‫پایه‌كانی‌ قایمتر بوه‌‪.‬‬ ‫له‌چ���وار س���اڵی‌ ڕاب���ردودا جۆرێ���ك‬ ‫له‌دنیابین���ی‌ سیاس���ی‌ دروس���ت بوه‌‪،‬‬ ‫نه‌وه‌ی���ه‌ك س���ه‌ریهه‌ڵداوه‌ خ���ه‌ون‬ ‫به‌دنیایه‌ك���ی‌ ت���ره‌وه‌ ده‌بینێ���ت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫هێزگه‌لێك ه���ه‌ن نیگه‌رانیه‌كانی‌ خه‌ڵك‬ ‫گه‌وره‌ی‌ كردون‪ .‬زۆرن ئه‌وانه‌ی‌ ئاشنانین‬ ‫ی سیاسه‌ت به‌اڵم بۆ دروستبونی‌‬ ‫به‌دنیا ‌‬ ‫دنیایه‌ك���ی‌ تر هه‌وڵ���ی‌ تاقیكردنه‌وه‌یان‬ ‫ده‌درێت‪ .‬ئه‌وانه‌ی‌ نیگه‌رانیه‌كانی‌ خه‌ڵك‬ ‫ده‌یانبه‌نه‌ دنیای‌ سیاس���ه‌ت ئه‌وانه‌ن كه‌‬ ‫ده‌توانن ده‌نگه‌ ده‌ن���گ بكه‌ن‪ .‬ده‌توانن‬ ‫حاسیبه‌یه‌ك بن بۆ حیسابكردنی‌ سامانی‌‬ ‫به‌ه���ه‌ده‌ر ڕۆیش���تو‪ ،‬به‌اڵم له‌ئێس���تاوه‌‬ ‫خه‌ڵكانی‌ لیب���راڵ له‌خۆیان زویر ده‌كه‌ن‬ ‫كه‌ له‌پارله‌مان دژ به‌هیچ یاس���ایه‌ك نین‬ ‫كه‌ ناكۆك بێت له‌گه‌ڵ ئایین‪.‬‬ ‫ناشرینیه‌كانی‌ به‌رامبه‌ر‌واده‌كات تۆ په‌نا‬ ‫بۆ هێزێكی‌ تر به‌ریت‪ .‬به‌اڵم ده‌نگه‌ده‌نگی‌‬

‫گرتب���و‪ ،‬بێگوم���ان ئه‌گه‌ر نی���وه‌ی‌ ئه‌و‬ ‫دروش���مانه‌ش له‌چوار س���اڵی داهاتودا‬ ‫له‌الی���ه‌ن ك���ۆی لیس���ته‌ ده‌رچوه‌كانه‌وه‌‬ ‫جێبه‌جێ بكرێت ئه‌وه‌ مانای‌وایه‌ له‌چه‌ند‬ ‫خولێكی تری په‌رله‌مانی كوردس���تاندا‪،‬‬ ‫ئه‌م هه‌رێمه‌ ده‌بێته‌ هه‌رێمێكی خه‌یاڵی‪،‬‬ ‫به‌ئومێ���دی ئ���ه‌وه‌ی‌ تۆم���اس مۆرێكی‬ ‫كوردیش په‌یدا ببێت له‌بری ئه‌وه‌ی‌ مێژوی‬ ‫هه‌رێمێكی به‌خه‌یاڵ به‌هه‌شت بنوسێتـه‌وه‌‬ ‫مێ���ژوی هه‌رێمێك���ی به‌‌واقیعی ش���ایه‌ن‬ ‫به‌ماندوبونه‌كانی مرۆڤی كورد بنوسێته‌وه‌‪.‬‬ ‫به‌هه‌رحاڵ من به‌ئومێده‌وه‌ سه‌یری ئاینده‌‬ ‫ده‌كه‌م‌و دڵنیاش���م س���ه‌رئه‌نجام خه‌باتی‬ ‫دیموكراتی جه‌ماوه‌رو فشاری جه‌ماوه‌ر‪،‬‬ ‫حیزب‌و الیه‌نه‌ سیاس���یه‌كانی كوردستان‬ ‫ناچار ده‌كه‌ن كه‌ به‌ئاراس���ته‌ی‌ راس���ت‬ ‫هه‌نگاوبنێن‪ ،‬ئه‌وه‌ش له‌گه‌ڵ رۆیش���تنی‬ ‫ره‌وتی مێ���ژوو زیاتر هوش���یاربونه‌وه‌ی‌‬ ‫كۆمه‌اڵیه‌تی‌و پێگه‌یش���تنی تاكه‌كه‌س���ی‬ ‫خاوه‌ن ش���وناس له‌واقیع���ی كۆمه‌ڵگه‌ی‌‬ ‫كوردی���دا به‌ئه‌نج���ام ده‌گات‪ .‬كاتێكیش‬ ‫هوش���یاری كۆمه‌اڵیه‌تی كۆمه‌ڵگه‌ی‌ ئێمه‌‬ ‫ده‌گات���ه‌ ئه‌و ئاس���ته‌ ئیت���ر بوارێك بۆ‬ ‫ئ���ه‌وه‌ نامێنێته‌وه‌ كه‌ راب���ردوی پیرۆزو‬ ‫سه‌روه‌رییه‌كانی رابردو‪ ،‬زیندوكردنه‌وه‌ی‌‬ ‫ره‌مزو هێماكان���ی رابردو له‌ی���اده‌وه‌ری‬ ‫كۆمه‌اڵیه‌ت���ی خه‌ڵك���دا ده‌ورێكی ئه‌وتۆ‬ ‫ببینن له‌رامكردنی ده‌نگ���ی جه‌ماوه‌ردا‪،‬‬ ‫باشترین نمونه‌ش هه‌ڵبژاردنی ئه‌مجاره‌یه‌‬ ‫كه‌ س���ه‌رباری گێڕان���ه‌وه‌ی‌ هه‌مه‌جۆره‌ی‬ ‫راب���ردو‪ ،‬س���ه‌رباری لێدان���ه‌وه‌ی‌ ‌وتارو‬ ‫قسه‌و لێدوانه‌كانی مام جه‌الل‪ ،‬سه‌رباری‬ ‫نیشاندانی چه‌ندین‌وێنه‌ی‌ جوان‌و گرنگ‌و‬ ‫دانسقه‌ی‌ خه‌باتی ئه‌و پێشمه‌رگه‌‪ ،‬یه‌كێتی‬ ‫نه‌یتوانی جه‌ماوه‌ر بگه‌یه‌نێت به‌ئاستێك‬ ‫ك���ه‌ قه‌ناعه‌ت بهێنێ���ت ده‌نگی پێبدات‪.‬‬ ‫بێگومان ئه‌م قس���ه‌یه‌ ب���ۆ ئه‌مه‌ودوا بۆ‬ ‫كۆی الیه‌نه‌كان راسته‌و ئه‌وه‌ی‌ نه‌توانێت‬ ‫له‌داخوازییه‌كان���ی جه‌ماوه‌ر نزیكبێته‌وه‌و‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ نه‌توانێت له‌پێن���اوی ئازاره‌كانی‬ ‫جه‌ماوه‌ردا كارب���كات‌و ئه‌وه‌ی‌ نه‌توانێت‬ ‫به‌ك���رده‌وه‌ له‌خزمه‌تی جه‌م���اوه‌ردا بێت‬ ‫ناتوانێت بون‌و مانه‌وه‌ی‌ خۆی بۆ ئاینده‌‬ ‫مس���ۆگه‌ر بكات‪‌.‬وات���ه‌ ده‌توانین بڵێین‬ ‫چه‌مكی "گوت���ار ش���ه‌رته‌" كۆتاییه‌كی‬ ‫تراژیدی به‌رهه‌م ده‌هێنێت‌و له‌به‌رامبه‌ریشدا‬ ‫چه‌مكی "كردار شه‌رته‌" به‌مه‌رجێك كردار‬ ‫ئ���ه‌و كرداره‌ بێت كه‌ جه‌ماوه‌ر ده‌یه‌وێت‪،‬‬ ‫ئه‌وه‌ ئاینده‌ به‌ره���ه‌م ده‌هێنێت‪ .‬كه‌واته‌‬ ‫ئێستا كۆی الیه‌نه‌ براوه‌كانی هه‌ڵبژاردن‬ ‫له‌به‌رده‌م س���ه‌ختترین تاقیكردنه‌وه‌دان‬ ‫ك���ه‌ كامیان ده‌توانێت ئاینده‌ مس���ۆگه‌ر‬ ‫بكات‌و كامیشیان‌وه‌كو تیپی دۆڕاوی نێو‬ ‫یارییه‌كان گۆڕه‌پان به‌جێده‌هێڵێت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫جێهێشتنێك كه‌ رێزگرتن بێت له‌رابردوی‬ ‫خۆی‌و له‌ئێستای ئه‌و تیپانه‌ی كه‌ ده‌توانن‬ ‫باشتر له‌و یاری بكه‌ن‪..‬‬

‫ئەم هەڵبژاردنە چی پێوتین؟‬ ‫رێبین هەردی‬

‫هەڵب���ژاردن ئەنجام���درا‪ ..‬رەنگە ئەم‬ ‫هەڵبژاردن���ە لەهەم���و رویەکەوە یەکێک‬ ‫بێ���ت له‌گرنگترین ئ���ەو هەڵبژاردنانەی‬ ‫ل���ه‌دوای راپەڕین���ەوە له‌کوردس���تاندا‬ ‫روی���داوە‪ ..‬چونک���ە له‌هەڵبژاردن���ی‬ ‫یەکەم���ەوە‪ ،‬بۆ یەکەمج���ارە هەمو هێزە‬ ‫سیاس���یەکان له‌گ���ەورەوه‌ ت���ا بچ���وک‬ ‫به‌لیستی سەربەخۆی خۆیان بەشدارییان‬ ‫تێداکرد‪ .‬یەکەمجارە هێ���زەکان ئەوێرن‬ ‫بچنە تاقیکردنەوەیەکی راس���تەقینە بۆ‬ ‫ئەوەی بزانن پێگەو ئاس���تی جەماوەری‬ ‫خۆیان چەندە‪ .‬تەنان���ەت له‌هەڵبژاردنی‬ ‫ساڵی ‪١٩٩١‬شدا ئەگەرچی لیستی جیاواز‬ ‫هەبو‪ ،‬بەاڵم هەندێک لیست له‌یەکگرتنی‬ ‫دو یان چەند حیزب پێکاهتبو‪ .‬بەاڵم لەم‬ ‫هەڵبژاردنەدا ئەمە یەکەمجارە کە تەنانەت‬ ‫هێ���زە بچوکەکانی���ش به‌س���ەربەخۆی‌و‬ ‫به‌لیس���تی تایبەتی خۆیان بەشدارییان‬ ‫له‌هەڵبژاردندا بکەن‪ .‬رەنگە هەر ئەمەش‬ ‫وایکردبێ���ت ئ���ەم هەڵبژاردن���ە له‌هەمو‬ ‫رویەک���ەوە زیاتر لەه���ەر هەڵبژاردنێکی‬ ‫تر دیموکراتیانەو پڕ ملمالنێ‌و کێبەرکێ‬ ‫بێت‪ .‬هێزەکان تاقیبونەوەو هەریەکەیان‬ ‫قەبارەو قورس���ایی خۆیان لەناو خەڵکدا‬ ‫زانی‪ .‬ئ���ەم هەڵبژاردنە کۆمەڵێک خاڵی‬ ‫گرنگی به‌ئێمەو به‌هێزە سیاس���یەکانیش‬ ‫س���ەلماند کە هی���وای گەورەمان ئەبێت‬ ‫ئەوەبێت کە کەسیان خۆیان لێالنەدەن‌و‬ ‫له‌ماناکانی تێبگەن‪:‬‬ ‫‪ )1‬گرنگتری���ن خاڵێ���ک کە ئەم‬ ‫هەڵبژاردنە سەلماندی (راستتر وایە بڵێم‬ ‫زۆر به‌رونی ئاش���کرای کرد) ئەوەیە کە‬ ‫کوردستان واڵتیکی بەراستی فرە حیزبیە‪.‬‬ ‫نەک لەو چەشنە فرە حیزبیە کارتۆنیەیە‬ ‫س���ەردەمێک له‌رژێمی بەعسی عێراقی‌و‬ ‫سوری‌و میس���ری س���ەردەمی حوسنی‬ ‫موبارەک���دا هەب���و‪ ،‬بەڵک���و فرەییەکی‬ ‫راستەقینە کە هێزەکان تا کاتی هەڵبژاردن‬ ‫له‌ملمالنێەکی راستەقینەدان‌و بەراستی تا‬ ‫دەرکەوتنی ئەنجامەکانی‪ ،‬کەس نازانێت‬ ‫براوە کێێەو ب���ه‌چ رێژەیەکیش براوەیە‪.‬‬ ‫لەنمونەی میسری حوس���نی موبارەک‌و‬ ‫بەعسی سوریدا‪ ،‬پێشوەخت ئەزانرا براوە‬ ‫کیێەو ب���ه‌چ رێژەیەکی گ���ەورەش‪ .‬یان‬ ‫النیکەم هەموان ئەیانزانی کێ حکومەت‬ ‫پێکئەهێنێ���ت‌و کابین���ە بەدەس���تەوە‬ ‫ئەگرێ���ت‪ .‬له‌هەڵبژاردنی کوردس���تانداو‬ ‫تەنان���ەت تا ئەم س���اتەش کە هەندێک‬ ‫ئەنجامی بەرایی دەرکەوتون‪ ،‬الی کەس‬ ‫دیارنیە کابینەکە ک���ێ پێکیئەهێنێت و‬ ‫له‌چەند هێز پێکدێت‌و ئەو هێزانە کێن؟‪.‬‬ ‫هەم���و ئەگەرەکان لەب���ەردەم یاریکەرە‬ ‫سیاس���یەکاندا کراوەن‌و ئەشێت روبدەن‬ ‫له‌بەهێزتری���ن ئەگەرەوە ب���ۆ الوازترین‬ ‫ئەگەر‪ .‬دۆخێکی سیاسی واکراوە هاتوه‌تە‬ ‫پیش���ێ کە هێزەکان ناچ���ار به‌گفتوگۆو‬ ‫دانوس���تانێکی راس���تەقینە ئ���ەکات کە‬ ‫تیایدا تەنانەت ‪ ١٠‬کورس���یش ئەتوانێت‬ ‫چارەنوسس���ازو کاریگەر بێت‪ .‬چ بگات‬ ‫بەو هێزانەی کە لەس���ەرو ‪ ١٠‬کورسیەوە‬ ‫نوێنەری���ان هەیە‪ .‬ب���راوەی هەڵبژاردنی‬ ‫کوردستان چەند رێژەکەی بەرزیشبێت‪،‬‬ ‫هێش���تا توانای دروس���تکردنی کابینەی‬ ‫حکومەت���ی نیەو پێویس���تی به‌لیس���تی‬ ‫ترو هێزی سیاس���ی تر هەیە بۆ ئەوەی‬ ‫بتوانێت کابین���ەی وەزاری پێکبهێنێت‪.‬‬ ‫چونکە پێکهێنانی حکومەت له‌پەرلەمانی‬ ‫کوردستاندا کە له‌‪ ١١١‬کورسی پێکهاتوە‪،‬‬ ‫النیک���ەم پێویس���تی به‌دەنگ���ی ‪٥٦‬‬ ‫نوێنەر هەیە کە هیچ هێزێکی سیاس���ی‬ ‫کوردستان به‌تەنیا نەیتوانیوە ئەو رێژەیە‬ ‫ب���ۆ خۆی مس���ۆگەر ب���کات‪ .‬لەکاتێکدا‬ ‫له‌ئەزمونی میس���ری حوسنی موبارەک‌و‬ ‫هاوشێوەکانیدا بەهیچ شێوەیەک‌و له‌هیچ‬ ‫دۆخێک���دا ئ���ەم ئەگ���ەره‌ روی نەئەداو‬ ‫حیزبی حاکم زۆر زیاتر لەو رێژەیەی کە‬ ‫بۆ پێکهێنانی حکومەت پێویستە دەنگ‌و‬ ‫نوێنەری ئەهێنا‪ .‬لێرەوە هیچ گومانێکی‬ ‫تیا نیە ئەم هەڵبژاردنەی دوایی هەرێمی‬ ‫کوردستان زۆر دیموکراتیانەترو کراوەترە‬ ‫لەو ئەزمونە ناشرینانەی له‌دەوروبەرماندا‬ ‫هەن‪ .‬راس���تە له‌هەڵبژاردنی کوردستاندا‬ ‫وەک ئەو هەڵبژاردنانە بەشێک له‌تەزویرو‬ ‫س���اختەکاری بونی هەبوە‪ ،‬بەاڵم ئەوەی‬ ‫زۆر گرن���گ‌و جێی بایەخە ئەوەیە رادەی‬ ‫ئ���ەم س���اختەکاریە هەرگی���ز نەیتوانی‬ ‫(ن���ەک نەویس���ترا) بگاتە ئەو ئاس���تە‬ ‫ترس���ناکەی هێزێ���ک بتوانێ���ت به‌تەنیا‬ ‫ئەوەندە دەنگ‌و نوێن���ەری له‌پەرلەماندا‬ ‫میدیاكان نایه‌ڵن بیربكه‌ینه‌وه‌ ئه‌وه‌ چی هەبێ���ت‪ ،‬ک���ە بتوانێ���ت به‌تەنی���او بێ‬ ‫بو ڕوی���دا؟ ئایا ده‌كرێ���ت دنیا بگۆڕین یارمەت���ی هی���چ هێزێکی ت���ر حکومەت‬ ‫به‌بێ ڕوخانی‌ په‌یكه‌ره‌كه‌؟‬ ‫پێکبهێنێ���ت‪ .‬ئەمەش خ���ۆی خاڵی زۆر‬

‫یه‌كێتی‌ خۆ ‌‬ ‫ی‬ ‫غه‌دری‌ له‌خۆی‌‬ ‫كردو نه‌یتوانی‌‬ ‫له‌نێوان‬ ‫ئۆپۆزسیۆن‌و‬ ‫ده‌سه‌اڵتدا‬ ‫یه‌كێكیان‬ ‫هه‌ڵبژێرێت‪ ،‬پارتی‌‬ ‫ده‌سه‌اڵتی‌ ڕه‌ها‬ ‫بو گۆڕانیش‬ ‫ئۆپۆزسیۆنی‌ ره‌ها‪،‬‬ ‫ئه‌ی‌ یه‌كێتی‌ چی؟‌‬

‫‪13‬‬

‫پۆزەتیڤی ئەم هەڵبژاردنەی کوردستانە‬ ‫کە هەرگیز له‌هەڵبژاردنەکانی پێش���وی‬ ‫هەرێمدا روین���ەداوە‪ .‬له‌هەڵبژاردنەکانی‬ ‫پێش���ودا دو هێزی س���ەرەکی یان زیاتر‬ ‫یەکیان ئەگرت‌و پێکەوە ئەوەندە کورسی‬ ‫پەرلەمانیان ئەبردەوە کە پێویس���تیان‬ ‫به‌هیچ هیزێکی دی نەبێت‪ .‬بەاڵم ئەمجارە‬ ‫به‌هۆی ئەوەی لیستەکان هەموان به‌جیا‬ ‫بەشدارییان له‌هەڵبژاردنەکەدا کرد‪ ،‬ئەم‬ ‫دۆخ���ە روینەداو هەنوک���ە هەموان لەوە‬ ‫تێگەیش���تون کە به‌بێ یەک ئەس���تەمە‬ ‫بتوانن حوکمڕانی بکەن‪.‬‬ ‫‪ )2‬خاڵێک���ی ت���ری گرنگی ئەم‬ ‫هەڵبژاردنە کە یەکجار پڕ بایەخە کەوتنی‬ ‫وەهمی نوێنەرایەتی خەڵکی کوردستان‌و‬ ‫قس���ەکردنە به‌ناوی زۆرینەی خەڵکەوە‪.‬‬ ‫ئ���ەم هەڵبژاردنە بۆ هەموانی س���ەلماند‬ ‫کە هی���چ هێزێک له‌کوردس���تاندا زۆرینە‬ ‫نی���ەو هەم���وان کەمین���ەن‪ .‬بەهیزترین‬ ‫لیس���تی براوەی کوردس���تان نەیتوانیوە‬ ‫له‌رێژەی نیوەی دەنگدەرانی کوردستان‬ ‫نزیکبێتەوەو ه���ەر توانیوێتی کەمینەی‬ ‫خەڵکی کوردس���تان به‌خ���ۆی قەناعەت‬ ‫پێب���کات‪ .‬ئێمە لەب���ەردەم ئەزمونێکی‬ ‫سیاس���یداین کە هیچ هێزێ���ک ناتوانێت‬

‫هیچ گومانێکی‬ ‫تیا نیە ئەم‬ ‫هەڵبژاردنەی‬ ‫دوایی هەرێمی‬ ‫کوردستان زۆر‬ ‫دیموکراتیانەترو‬ ‫کراوەترە‬ ‫لەو ئەزمونە‬ ‫ناشرینانەی‬ ‫له‌دەوروبەرماندا‬ ‫هەن‬ ‫چیت���ر به‌ن���اوی خەڵکی کوردس���تان‌و‬ ‫تەنانەت زۆرینەی خەڵکەوە قسە بکات‪.‬‬ ‫بەهێزتری���ن ب���راوەی ئ���ەم هەڵبژاردنە‬ ‫کەمینەیەک���ی کوردس���تانە ک���ە رێژەی‬ ‫دەنگدانی رەنگە له‌‪ ٤٠‬یان ‪ ٤١‬کورس���ی‬ ‫تێپەڕ نەکات (ئەمە ئەگەر بتوانێت بەم‬ ‫رێژەیە بگات)‪ .‬ئەم ئەزمونە ئەبێت ئیدی‬ ‫وا له‌هەمو هێزە سیاسیەکانی کوردستان‬ ‫بکات چیتر واز له‌ئەفسانەی نوێنەرایەتی‬ ‫خەڵکی کوردس���تان بێنن‌و لەو راس���تیە‬ ‫بگ���ەن ک���ە ناتوان���ن‌و نابێ���ت هەوڵی‬ ‫ئەوە بدەن خواس���ت‌و ویس���ت‌و تەماعی‬ ‫تایبەتی خۆیان‪ ،‬وەک خواس���ت‌و ویستی‬ ‫زۆرینەی خەڵکی کوردس���تان به‌خەڵک‬ ‫بفرۆش���نەوە‪ .‬هەم���و هێ���زەکان تەنها‬ ‫نوێنەرایەت���ی کەمینەیەکی کوردس���تان‬ ‫ئەک���ەن‌و رێگەیەکی���ان لەبەردەمدا نیە‬ ‫ئ���ەوە نەبێ���ت گوێ لەیەک بگ���رن‌و واز‬ ‫له‌خەون���ی س���ەپاندنی ویس���تی خۆیان‬ ‫بەس���ەر ئەو هێزە سیاسیانەدا بێنن کە‬ ‫ئامادەنین قەبوڵی بکەن‌و وەک ئەوانیش‬ ‫نوێنەرایەتی بەشێکی کۆمەڵگای کوردی‬ ‫ئەکەن‪.‬‬ ‫لەهەم���و رویەکەوە ئ���ەم هەڵبژاردنە‬ ‫ئەتوانێ���ت دەرگایەک���ی تازە بەس���ەر‬ ‫ئەزمونی سیاس���ی هەرێمی کوردستاندا‬ ‫بکاتەوە کە تیایدا هەموان لەو راس���تیە‬ ‫گەیش���تون ناتوان���ن به‌تەنی���ا نوێنەری‬ ‫خەڵکی کوردستان ببن‌و ناتوانن بێ یەک‬ ‫ئەزمونێکی سیاسی ئارام‌و هێمن بۆ خەڵکی‬ ‫کوردستان دابین بکەن‪ .‬هیواکان گەورەن‬ ‫کە ئەزمونی سیاس���ی هەرێم هەنگاوێکی‬ ‫راستەقینە له‌ژیانی دیموکراتی‌و فرەیی‌و‬ ‫قەبوڵکردنی یەکت���ر نزیکبوبێتەوەو ئەم‬ ‫هەڵبژاردن���ە هێزەکانی له‌ژیانی تەنگژەو‬ ‫قەبوڵنەکردنی یەکترەوە‪ ،‬بگوێزێتەوە بۆ‬ ‫گیانی قەبوڵکردن‌و گوێگرتن لەیەک‪ .‬هەر‬ ‫رێگەیەکیش جگە لەمە کوردستان بەرەو‬ ‫قەیرانێکی سیاسی راستەقینەو نائارامی‬ ‫سیاسی ئەبات‪.‬‬


‫‪14‬‬

‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌مم ‌ه ‪2013/10/1‬‬

‫کاندیدی هه‌وره‌کان‬

‫ئه‌و پی���اوه‌ی که پالن���ی وه‌هابو‬ ‫خۆی بۆ خول���ی داهاتوی په‌رله‌مان‬ ‫کاندی���د ب���کات‪ ،‬به‌یانیه‌ك���ی زو‬ ‫له‌پێده‌ش���تی چیاکانی ئه‌لپه‌وه ژنه‬ ‫چاوته‌ڕه‌كه‌ی له‌گ���ه‌ڵ منداڵه ته‌مه‌ن‬ ‫ش���ه‌ش س���ااڵنه‌که‌یدا‪ ،‬له‌وێستگه‌ی‬ ‫ش���ه‌مه‌نده‌فه‌ره‌كه به‌جێهێش���ت‪ .‬که‬ ‫ش���ه‌مه‌نده‌فه‌‌ره‌که که‌وته‌رێ پیاوه‌كه‬ ‫ت���رس‌و په‌ش���یمانیه‌ك دایگرت‪ .‬ئه‌و‬ ‫س���ااڵنێکی زۆره نیشته‌جێی فرۆکه‌و‬ ‫ش���ه‌مه‌نده‌فه‌رو ش���اره جیاوازه‌کانی‬ ‫ئه‌م کیشوه‌ره س���ارده‌یه‪ ،‬ئێسته چ‬ ‫سه‌رکێش���یه‌كه بچیت ببیته سیاسی‬ ‫له‌کیش���وه‌رێکی تر‪ .‬به‌اڵم هه‌تا زیاتر‬ ‫بی���ری ده‌ك���رده‌وه زیاتر هه‌س���تی‬ ‫به‌خۆشیه‌كی سه‌رکێش���انه ده‌كرد‪.‬‬ ‫له‌میونش���ن پارویه‌ك���ی خ���وارد‪،‬‬ ‫پشویه‌كی دا‪ ،‬پاش���ان گه‌ڕا به‌دوای‬ ‫شه‌مه‌نده‌فه‌ری ش���اری دۆسلدۆرفدا‪.‬‬ ‫دۆس���لدۆرف به‌ئه‌ڵمانی یانی گوندی‬ ‫دۆسل‪ ،‬شارێکه له‌باکوری ئه‌ڵمانیا‪.‬‬ ‫ش���ه‌مه‌نده‌فه‌ره‌‌‌که دو ب���ه‌ش ب���و‪،‬‬ ‫موس���افیره‌که که خواس���تی ئه‌وه‌ی‬ ‫هه‌بو ببێته کاندید له‌واڵته‌كه‌ی خۆی‪،‬‬ ‫چه‌ند ساتێکی پێچو هه‌‌تا له‌و به‌شه‌ی‬ ‫شه‌مه‌نده‌فه‌ره‌که‌دا نیشته‌جێبو که بۆ‬ ‫دۆسلدۆرف ده‌رۆشت‪ .‬سه‌فه‌ره‌كه‬ ‫هه‌تا بڵێی دورودرێژ بو‪ .‬ئه‌و کتێبه‌ی‬ ‫پیاوه‌ك���ه‌ ده‌یخوێن���ده‌وه ده‌رباره‌ی‬ ‫ئابوری سیاسی بو‪ .‬که لێی بێتاقه‌ت‬ ‫ب���و ده‌س���تیکرد به‌خوێندن���ه‌وه‌ی‬ ‫کتێبێک���ی بچکۆل���ه له‌س���ه‌ر ژیانی‬ ‫فه‌یله‌سوفی فه‌ره‌نسی میشێل فۆکۆ‪.‬‬ ‫شه‌مه‌نده‌فه‌ره‌كه شارانی ئه‌ڵمانیای‬ ‫ده‌ب���ڕی‪ ،‬پیاوه‌ك���ه له‌هه‌ندێکی���ان‬ ‫یاده‌وه‌ری خۆشی هه‌بو‪ ،‬هه‌ندێکیان‬ ‫تاڵ‪ .‬س���ااڵنێکی تر پێش���تر وه‌ك‬ ‫کۆچبه‌رێکی قاچاخ هه‌مان سه‌فه‌ری‬ ‫درێ���ژی ش���ه‌مه‌نده‌فه‌ری کردب���و‪.‬‬

‫فارگۆنه‌ك���ه چه‌ند جارێک پڕو به‌تاڵ‬ ‫بو‪ .‬کاتێک گه‌ش���ته دۆس���لدۆرف‬ ‫نزیکی سه‌ر له‌ئێواره‌ بو‪ .‬له‌خانمێکی‬ ‫قه‌ڵه‌ویلک���ه‌ی پرس���ی ده‌رب���اره‌ی‬ ‫سه‌فه‌ر بۆ س���لێمانی‪ .‬پاشان خۆی‬ ‫له‌ریز کورداندا بینیه‌وه که هه‌مویان‬ ‫به‌رده‌وام گله‌یی‌و گازنده‌یان بو‪ .‬که‬ ‫فڕۆکه ف���ڕی دۆس���لدۆرف دڵته‌نگ‬ ‫دیاربو‪ .‬پیاوه‌ك���ه به‌خۆی گوت‪ ،‬که‬ ‫ده‌گه‌م ده‌بم به‌خاوه‌ن شوناسێکی تر‪.‬‬ ‫چیدی هه‌رچ���ی ئازادیم هه‌یه ده‌بێت‬ ‫به‌هه‌ڵ���م‪ .‬ده‌بێ که‌س���ێکی جێگه‌ی‬ ‫ره‌زامه‌ن���دی ئه‌وانیتر بم‪ .‬هه‌ندێکجار‬ ‫هه‌ستی ده‌كرد که بۆ دۆزه‌خ ده‌چێت‪.‬‬ ‫ئ���ه‌و که له‌هه‌مو ته‌مه‌نی���دا هه‌‌وڵیدا‬ ‫ئ���ه‌و قۆزاخ���ه ته‌س���که‌ی کۆمه‌ڵگا‬ ‫تێپه‌رێنێ���ت هه‌تا پانتای���ی ئازادی‌و‬ ‫جوانی فراوان بکات‪ ،‬ئێس���تا ده‌بێت‬ ‫خۆی ببێته ئه‌كته‌رێکی کۆمه‌اڵیه‌تی‪.‬‬ ‫یه‌كێک له‌تراژیدیاکانی دیموکراس���ی‬ ‫له‌رۆژه���ه‌اڵت ئه‌وه‌یه که به‌هه‌ش���تی‬ ‫شه‌عوه‌زه‌و قه‌ره‌قۆزه‌کانه‪ .‬هه‌رچه‌نده‬ ‫پیاوه‌که ته‌نها دو کاتژێر له‌سلێمانی‬ ‫ده‌مایه‌وه پاشان جارێکی تر به‌فرۆکه‬ ‫ده‌رۆش���ته‌وه بۆ ئیسته‌نبول‌و پاشان‬ ‫ئه‌نق���ه‌ره‪ ،‬ب���ه‌اڵم هه‌س���تی ده‌كرد‬ ‫قه‌وزه‌ی شوناس���ه نوێکه هه‌تا بێت‬ ‫باری له‌ش���ی قورس ده‌کات‪ .‬حه‌زی‬ ‫ده‌كرد زۆربایه‌نه بێت‪ ،‬به‌ش���ه‌وقێکی‬ ‫زۆره‌وه باوه‌ش بۆ شکسته‌کانی ژیان‬ ‫بکاته‌وه‪ .‬ب���ه‌اڵم باش ئاگاداربو که‬ ‫شکست له‌ئاگایی گشتی کۆمه‌ڵگاکه‌یدا‬ ‫مای���ه‌ی قبوڵک���ردن نی���ه‪ .‬ت���رس‬ ‫له‌شکست یه‌کێکه له‌گرێ کوێره‌كانی‬ ‫ناو ناخی مرۆڤ���ی رۆژهه‌اڵتی‪ .‬ترس‬ ‫له‌شکس���ت مرۆڤی کوردی کردوه‌ته‬ ‫مرۆڤێکی پارێزه‌ر (کۆنسێرڤه‌تیڤ)‪.‬‬ ‫نه‌بون���ی سه‌رکه‌ش���یه ک���ه ئاگایی‬ ‫ئێم���ه به‌تاڵ���ه له‌هه‌م���و جوانیه‌ك‪،‬‬ ‫نوێی���ه‌ك‪ ،‬داهێنانێ���ک‪ .‬م���رۆڤ‬ ‫له‌رۆژه���ه‌اڵت ده‌بێت راس���ته‌هێڵێک‬ ‫بگرێ���ت‌و رێک‌و ره‌وان‌و موس���ته‌قیم‬ ‫وه‌ك س���ه‌رباز پیایدا ب���ڕوات هه‌تا‬ ‫ده‌گاته تابوته‌که‪ .‬سه‌رکه‌ش���ی ته‌نها‬ ‫بریتی نی���ه له‌ژیانێکی تاقانه به‌ڵکو‬ ‫کرۆکی شارستانی س���ه‌رمایه‌داریه‪.‬‬ ‫س���ه‌رمایه‌‌داری وه‌ک شارستانیه‌تێک‬ ‫بریتیه له‌توانای سه‌رکه‌شی (رسک)‪.‬‬ ‫چه‌ند ده‌توانی���ت موجازه‌فه بکه‌یت‪،‬‬ ‫چه‌ن���د ده‌توانی���ت به‌رگ���ه‌ی ئازار‬ ‫بگریت‪ .‬داهێنه‌رێک نیه‪ ،‬سیاسیه‌كی‬ ‫مه‌‌زن نیه‪ ،‬بیریارێک نیه که ئازارێکی‬

‫بێ ئه‌ندازه‌ی نه‌چه‌ش���تبێت له‌پێناو‬ ‫گه‌شتنه ئامانجیدا‪.‬‬ ‫خ���ود کاندیدک���ردن یان���ی خود‬ ‫دادگاییک���ردن‪ .‬یان���ی خۆ خس���تنه‬ ‫ب���ه‌رده‌م دادگای گش���تی‪ ،‬ب���ۆ بون‬ ‫به‌بونه‌وه‌رێکی بینراوو هه‌ڵسه‌نگێنراو‪.‬‬ ‫کاندید ئه‌و رۆڵه ده‌بینێت که خه‌ڵکی‬ ‫خۆیان ناتوانن بیبینن‪ .‬زیاتر ئه‌و رۆڵه‬ ‫ده‌بینێت له‌ئاگایی‌و ژیانی بینه‌ردا که‬ ‫بینه‌ری خۆی پێ���ی ناکرێت‪ .‬کاندید‬ ‫خۆی پ���ڕ ده‌کات له‌توان���ا‪ ،‬له‌هێز‪،‬‬ ‫له‌ک���ردار‪ ،‬له‌په‌یمان‪ ،‬کاتێک خه‌ڵکی‬ ‫که ده‌خوازن زیات���رو زیاتریان گوێ‬ ‫لێبێت‪ ،‬ئه‌و که‌ڵکه‌ڵه‌ی س���ه‌رکه‌وتن‬ ‫خۆی‌و پێگه‌و رۆڵه‌که‌ی له‌بیرده‌باته‌وه‪.‬‬ ‫ئیتر کاندید که‌سێک نیه که ده‌چێت‬ ‫بۆ په‌رله‌مان‪ ،‬که ده‌بێته یاسادارێژ‪،‬‬

‫که ده‌بێت له‌بوارێکدا ش���اره‌زابێت‪،‬‬ ‫به‌ڵکو بونه‌وه‌رێکه که هه‌مو شتێکی‬ ‫له‌ده‌س���تدێت به‌قودره‌تێکی ئیالهی‪.‬‬ ‫س���وچی خه‌ڵکه ک���ه کاندید خۆی‬ ‫لێده‌بێته بونه‌وه‌رێکی پڕ قودره‌ت‪.‬‬ ‫له‌کاندیدبوندا کڵێش���ه‌كان گرنگن‬ ‫ن���ه‌ک ناوه‌رۆکه‌کان‪ .‬ئه‌فس���انه‌کان‬ ‫گرنگ���ن نه‌ك راس���تیه‌كان‪ ،‬وێناکان‬ ‫گرنگن نه‌ك بیره‌كان‪ .‬بۆیه ئه‌فسوس‬ ‫کاندید هیچ نیه جگه له‌بونه‌وه‌رێکی‬ ‫ده‌نگی‪.‬‬ ‫پیاوه‌ك���ه که ته‌مه‌ن���ی له‌کۆتایی‬ ‫سییه‌كاندا بو وه‌ها له‌خۆی ده‌ڕوانی‬ ‫که کاندیدی هه‌وره‌کانه‪ .‬ئه‌م وێنایه‌ی‬ ‫له‌دێره ش���یعرێکی شاعیری گه‌وره‌ی‬ ‫فه‌ره‌نس���ی بۆدلێ���ره‌وه ب���ۆ هاتبو‪.‬‬ ‫هه‌‌وره‌کان دێن‌و ده‌ڕۆن‪ ،‬له‌وێن‌و له‌وێ‬

‫نه‌بێت تا به‌ستنی كۆنگره‌ ئه‌نجومه‌نی‬ ‫ناوه‌ن����دی یه‌كێتی‌و س����كرتێری ئه‌و‬ ‫ئه‌نجومه‌ن����ه‌ كاروباره‌كان����ی ئ����ه‌و‬ ‫حزبه‌له‌روی داڕش����تنی ستراتیژیه‌تی‬ ‫سیاس����ی‌و كاروب����اری دارای����ی‌و‬ ‫ئی����داری‌و رێكخس����تنه‌وه‌ له‌ئه‌س����تۆ‬ ‫بگرێ����ت‪ ،‬به‌ش����ێوه‌یه‌ك په‌له‌ب����كات‬ ‫له‌هه‌رچی زوتری به‌س����تنی كۆنگره‌و‬ ‫ده‌ستنیش����انكردنی سه‌ركردایه‌تیه‌كی‬ ‫نوێ‌ بۆ ئه‌و حزبه‌‪.‬‬ ‫‪ -2‬له‌سه‌ر ئاستی حكومی پێویسته‌‬ ‫یه‌كێت����ی به‌ش����دارییه‌كی كاریگ����ه‌ر‬ ‫له‌پێكهێنانی ئ����ه‌و حكومه‌ته‌دا بكات‬ ‫ك����ه‌ پ����اش ده‌رئه‌نجامه‌كان����ی ئه‌م‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌ پێكده‌هێنرێت‪ ،‬نه‌ك ‌وه‌ك‬ ‫ئه‌وه‌ی هه‌ندێك چاودێرو به‌رپرس����ی‬ ‫ئ����ه‌و حزبه‌باس����ی لێوه‌ ده‌ك����ه‌ن كه‌‬ ‫ئه‌ویش باسی هه‌ڵبژاردنی سه‌نگه‌ری‬ ‫ئۆپۆزس����یۆنبونه‌‪ ،‬ئه‌مه‌ش له‌به‌ر دو‬ ‫هۆكار‪:‬‬ ‫ه����ۆكاری یه‌كه‌می����ان‪ ،‬له‌به‌رئه‌وه‌ی‬ ‫پێموای����ه‌ حكومه‌تی داهاتوی هه‌رێمی‬ ‫كوردس����تان‪ ،‬حكومه‌تی ئه‌نجامدانی‬ ‫چاكسازی‌و به‌ده‌ستهێنانی كۆمه‌ڵێك‬ ‫ده‌س����تكه‌وتی سیاس����ی‌و ئی����داری‬ ‫ده‌بێ����ت ك����ه‌ بێبه‌ش����بونی یه‌كێتی‬ ‫له‌م ده‌س����تكه‌وتانه‌ خ����ۆی له‌خۆیدا‬ ‫له‌ده‌س����تكه‌وته‌‬ ‫بێبه‌ش����بونیه‌تی‬ ‫نیش����تیمانی‌و نه‌ته‌وه‌یی����ه‌كان ك����ه‌‬ ‫بێگومان ئه‌مه‌ش ره‌نگدانه‌وه‌ی نه‌رێنی‬ ‫ده‌بێت له‌سه‌ر ئاینده‌ی ئه‌و حزبه‌‪.‬‬ ‫هۆكاری دوهه‌م‪ ،‬به‌ش����دارینه‌كردن‌و‬ ‫بون به‌ئۆپۆزسیۆن به‌م سه‌ركردایه‌تیه‌ی‬

‫ئێس����تاوه‌ پێموایه‌ هیچ له‌مه‌سه‌له‌ك ‌ه‬ ‫ناگۆڕێ����ت چونك����ه‌ ئۆپۆزس����یۆنبون‬ ‫به‌ته‌نها هه‌ڵبژاردن����ی به‌ره‌یه‌ك نییه‌‬ ‫له‌ده‌ره‌وه‌ی كابینه‌ی حكومه‌ت‪ ،‬به‌ڵكو‬ ‫ئۆپۆزس����یۆنبون پێش هه‌مو شتێك‬ ‫گوتارێك����ی ره‌خنه‌ییه‌ له‌ده‌س����ه‌اڵت‌و‬ ‫حكوم����ه‌ت‪ ،‬ج����ا ل����ه‌م قۆناغ����ه‌دا‬ ‫یه‌كێت����ی به‌و س����ه‌ركردایه‌تییه‌وه‌ كه‌‬ ‫ژماره‌یه‌ك����ی زۆری����ان به‌گه‌نده‌ڵ����ی‌‌و‬ ‫ئه‌داو بڕیاری سیاس����ی هه‌ڵه‌ له‌الیه‌ن‬ ‫جه‌ماوه‌ره‌كه‌یان����ه‌وه‌ تۆمه‌تب����ارن‪،‬‬ ‫هی����چ ده‌رئه‌نجامێك����ی ب����ۆ ئ����ه‌و‬ ‫حزبه‌لێناكه‌وێته‌وه‌‪.‬‬ ‫‪ -3‬خه‌ڵكی كوردس����تان له‌به‌رده‌م‬ ‫هه‌ڵبژاردنێك����ی نێوخۆی����ی تردای����ه‌‪،‬‬ ‫كه‌ ئه‌وی����ش هه‌ڵبژاردنی ئه‌نجومه‌نی‬ ‫پارێزگاكانه‌‪ ،‬زۆر گرنگه‌ یه‌كێتی ئه‌م‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌ له‌هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی‬ ‫كوردس����تان زیاتر به‌هه‌ند ‌وه‌ربگرێت‬ ‫چونكه‌ ئه‌گه‌ر په‌رله‌مانی كوردس����تان‬ ‫ده‌س����ه‌اڵتێكی ته‌ش����ریعی‌و چاودێری‬ ‫بێت له‌س����ه‌ر ئاستی سێ پارێزگاكه‌ی‬ ‫هه‌رێمی كوردس����تان ئه‌وا پارێزگارو‬ ‫ئه‌نجومه‌نی پارێزگاكان ده‌سه‌اڵتێكی‬ ‫جێبه‌جێك����ردن‌و كارگێڕین له‌س����ه‌ر‬ ‫ئاس����تی ناوخۆیی یه‌كه‌ ئیدارییه‌كانی‬ ‫ئه‌و پارێزگایانه‌‪.‬‬ ‫دیاره‌ لێره‌دا گرنگه‌ ئاماژه‌ بۆ ئه‌وه‌‬ ‫بكه‌م كه‌ ل����ه‌م خاڵه‌دا به‌پله‌ی یه‌كه‌م‬ ‫مه‌به‌س����تمان هه‌ڵبژاردنی ئه‌نجومه‌نی‬ ‫پارێزگای سلێمانییه‌‪ ،‬هه‌ربۆیه‌ ئه‌گه‌ر‬ ‫یه‌كێتی مه‌به‌ستییه‌تی دوچاری هه‌مان‬ ‫شكس����ت نه‌بێته‌وه‌ كه‌ له‌هه‌ڵبژاردنی‬

‫‪9/21‬دا دوچاری بو‪ ،‬پێویسته‌ یه‌كێتی‬ ‫به‌توانایه‌كی ركابه‌رییانه‌ی به‌هێزه‌و‌ه‬ ‫روب����ه‌ڕوی براوه‌ی‌ دوه‌می هه‌ڵبژاردنی‬ ‫په‌رله‌مان����ی كوردس����تان ببێته‌وه‌ كه‌‬ ‫بزوتنه‌وه‌ی گۆڕانه‌‪.‬‬ ‫بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش گرنگه‌ یه‌كێتی‬ ‫ئه‌و ئه‌ندامانه‌ی كه‌ كاندیدیان ده‌كات‬ ‫بۆ پۆس����تی ئه‌ندامان����ی ئه‌نجومه‌نی‬ ‫پارێزگای سلێمانی كه‌سانی شاره‌زایی‬ ‫لێهات����وی ب����ن‌و خوازراوب����ن له‌الیه‌ن‬ ‫جه‌م����اوه‌ری یه‌كێتی����ه‌وه‌‌و هه‌مو ئه‌و‬ ‫كاندیدان����ه‌ش له‌الی����ه‌ن ئه‌نجومه‌نی‬ ‫ناوه‌ندی یه‌كێتیه‌وه‌ هه‌ڵبژێردرێن‪.‬‬ ‫ئه‌وه‌ی له‌هه‌م����وی گرنگتره‌ ئه‌وه‌یه‌‬ ‫كه‌ كێ س����ه‌رۆكایه‌تی ئه‌م لیس����ته‌ی‬ ‫یه‌كێتی ده‌كات به‌شێوه‌یه‌ك بتوانێت‬ ‫ركابه‌رییه‌ك����ی به‌هێ����زی س����ه‌رۆكی‬ ‫لیس����تی بزوتن����ه‌وه‌ی گ����ۆڕان بێت؟‬ ‫به‌بۆچون����ی من پێموایه‌ كه‌س����ایه‌تی‬ ‫به‌رهه‌م س����اڵح به‌هێزتری����ن كاندیده‌‬ ‫كه‌ بتوانێ����ت ركابه‌رێتیه‌كی به‌هێزی‬ ‫سه‌رۆكی لیستی گۆڕان بێت كه‌ هه‌ڤاڵ‬ ‫ئه‌بوبه‌كره‌‪ ،‬بۆ ئه‌مه‌ش گرنگه‌ به‌رهه‌م‬ ‫ساڵح به‌ر له‌هه‌مو شتێك گوێ‌ نه‌داته‌‬ ‫ئه‌و باكگراونده‌ سیاس����ی‌و ئیدارییه‌ی‬ ‫كه‌ له‌وه‌وپێش هه‌یبوه‌ چ‌وه‌ك جێگری‬ ‫س����كرتێری گش����تی یه‌كێتی‌و چ‌وه‌ك‬ ‫كه‌س����ایه‌تیه‌ك كه‌ پێش����تر چه‌ندین‬ ‫پۆس����تی ب����ااڵی له‌حكومه‌تی هه‌رێم‌و‬ ‫عیراقدا ‌وه‌رگرتوه‌‪ ،‬به‌مه‌ش ده‌توانێت‬ ‫مێژویه‌ك����ی ن����وێ‌ ل����ه‌كاری خه‌باتی‬ ‫سیاس����ی‌و مه‌ده‌نی ب����ۆ حزبه‌كه‌یی‌و‬ ‫پاشانیش بۆ خۆی تۆماربكات‪.‬‬

‫نه‌بونی‬ ‫سه‌رکه‌شیه که‬ ‫ئاگایی ئێمه‬ ‫به‌تاڵه له‌هه‌مو‬ ‫جوانیه‌ك‪،‬‬ ‫نوێیه‌ك‪،‬‬ ‫داهێنانێک‪ .‬مرۆڤ‬ ‫له‌رۆژهه‌اڵت ده‌بێت‬ ‫راسته‌هێڵێک‬ ‫بگرێت‌و رێک‌و‬ ‫ره‌وان‌و موسته‌قیم‬ ‫وه‌ك سه‌رباز‬ ‫پیایدا بڕوات هه‌تا‬ ‫ده‌گاته تابوته‌که‬

‫له‌کاندیدبوندا‬ ‫کڵێشه‌كان گرنگن‬ ‫نه‌ک ناوه‌رۆکه‌کان‪.‬‬ ‫ئه‌فسانه‌کان‬ ‫گرنگن نه‌ك‬ ‫راستیه‌كان‪،‬‬ ‫وێناکان گرنگن‬ ‫نه‌ك بیره‌كان‪.‬‬ ‫بۆیه ئه‌فسوس‬ ‫کاندید هیچ‬ ‫نیه جگه‬ ‫له‌بونه‌وه‌رێکی‬ ‫ده‌نگی‬

‫یه‌كێتی له‌دوڕیانی كه‌وتن‌و هه‌ستانه‌وه‌دا‪..‬‬ ‫پێشنیارێك بۆ هه‌ستانه‌وه‌‬ ‫ێ جه‌مال‬ ‫هاوڕ ‌‬

‫ره‌نگه‌ ئه‌و ده‌رئه‌نجامانه‌ی له‌خولی‬ ‫هه‌ڵبژاردنی ئ����ه‌م خوله‌ی په‌رله‌مانی‬ ‫كوردس����تاندا كه‌وتن����ه‌وه‌ هیچی����ان‬ ‫ئه‌وه‌نده‌ی دابه‌زینی ئاستی جه‌ماوه‌ریی‬ ‫حزبێكی بااڵده‌س����تی خاوه‌ن مێژوی‬ ‫سیاس����ی ‌وه‌ك یه‌كێتی نیش����تمانی‬ ‫كوردس����تان جێگه‌ی ب����اس‌و خواس‬ ‫نه‌بێت‪ ،‬به‌جۆرێك ئێس����تا ئه‌وه‌نده‌ی‬ ‫راگه‌یان����دن‌و چاودێران����ی سیاس����ی‬ ‫س����ه‌رقاڵی لێكدانه‌وه‌و شرۆڤه‌كردنی‬ ‫ئ����ه‌م دۆخ����ه‌ی یه‌كێتی����ن ئه‌وه‌نده‌‬ ‫چاویان له‌س����ه‌ر براوه‌ی یه‌كه‌می ئه‌م‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌ نییه‌ كه‌ پارتی دیموكراتی‬ ‫كوردستانه‌‪.‬‬ ‫ئێم����ه‌ لێ����ره‌دا نامانه‌وێ����ت ب����اس‬ ‫له‌هۆكاره‌كان����ی ئه‌و شكس����ته‌ بكه‌ین‬ ‫كه‌ یه‌كێتی نیش����تمانی كوردس����تان‬ ‫له‌م هه‌ڵبژاردنه‌دا دوچاری بو‪ ،‬به‌ڵكو‬ ‫ده‌مانه‌وێت چه‌ند پێشنیارێك بخه‌ینه‌ڕو‬ ‫ك����ه‌ پێموای����ه‌ یه‌كێتی ل����ه‌م قه‌یرانه‌‬ ‫رزگار ده‌كات‌و ده‌رگای����ه‌ك ب����ه‌ڕوی‬ ‫هه‌ستانه‌وه‌ی خۆیدا ده‌كاته‌وه‌‪.‬‬ ‫پێشنیاره‌كان‪:‬‬ ‫‪ -1‬له‌سه‌ر ئاستی حزبی‪ ،‬پێویست ‌ه‬ ‫ئه‌ندامان����ی مه‌كته‌ب����ی سیاس����ی‬ ‫ئه‌و حزبه‌ده‌س����ت له‌پۆس����ته‌كانیان‬ ‫بكێشنه‌وه‌‪ ،‬چونكه‌ به‌شێكی زۆری ئه‌م‬ ‫شكسته‌ی یه‌كێتی ده‌كه‌وێته‌ ئه‌ستۆی‬ ‫ئ����ه‌وان‪ ،‬بۆ ئ����ه‌وه‌ی هی����چ فه‌راغێك‬ ‫له‌به‌ڕێوه‌بردنی ئه‌م حزبه‌دا دروس����ت‬

‫نین‪ .‬به‌اڵم وه‌ک فه‌یله‌سوفی ناسراوی‌‬ ‫سلۆڤاکی سالڤیو ژیژاک له‌شیعره‌كه‬ ‫راده‌مێنی ره‌نگه هه‌وره‌کان له‌ئه‌مڕۆدا‬ ‫مانایه‌ك���ی‌‌ مه‌جازی ببه‌خش���ن به‌و‬ ‫جێگایه‌ی ک���ه دونی���ای په‌یوه‌ندی‬ ‫ت���ۆڕی ئینته‌رنێت���ی پێوه‌گرێدراوه‪.‬‬ ‫پێکه‌وه‌بونێ���ک ل���ه‌ده‌ره‌‌وه‌ی نه‌ریته‬ ‫ب���اوه‌كان‪ .‬ئاماده‌بونێک���ی نائاماده‪.‬‬ ‫هه‌وره‌کان ئه‌و جێگایه‌ن که له‌زه‌وی‬ ‫دورمانده‌خه‌نه‌وه بۆ ئه‌وه‌ی به‌س���ه‌ر‬ ‫زه‌وی���ه‌وه له‌جوڵه‌دا بی���ن‪ .‬کاندیدی‬ ‫ه���ه‌وره‌کان ده‌خوازێ���ت بارانێک���ی‬ ‫ل���ێ ببارێ���ت‪ ،‬وش���که وه‌ردێک ته‌ڕ‬ ‫بکات‪ ،‬دونیا بگه‌ش���ێنێته‌وه‪ .‬به‌اڵم‬ ‫نیش���ته‌جێبونی هه‌ور‌ه‌کان هه‌‌روه‌ها‬ ‫یانی هه‌بونی ئای���دی بااڵتر‪ ،‬توانای‬ ‫به‌رزبون���ه‌وه له‌واقیعێکی نه‌خوازراو‪.‬‬ ‫له‌هه‌مانکات���دا یانی هه‌بونی توانا بۆ‬ ‫بون���ی په‌یوه‌ندی به‌زه‌وی���ه‌وه‪ .‬گه‌ر‬ ���نوێن���ه‌ری کۆمه‌ڵگا توان���ای دابڕانی‬ ‫نه‌بێ���ت له‌هه‌ن���اوی کۆمه‌ڵ���گا ئه‌وا‬ ‫به‌هیچ جۆرێک مس���قاڵێک کۆمه‌ڵگا‬ ‫به‌ره‌و پێشه‌وه نابات‪ .‬نابێته ڕابه‌ڕی‬ ‫کۆمه‌ڵگا‪ ،‬به‌ڵکو ده‌بێته بونه‌وه‌رێکی‬ ‫تر که ره‌نگه‪ ،‬ره‌‌‌نگه نه‌خوازراوه‌كانی‬ ‫کۆمه‌ڵگا هێنده‌ی تر تۆخ بکاته‌وه‪.‬‬ ‫پیاوه‌كه که ده‌ستی کرده بانگه‌شه‬ ‫ئیت���ر گوێکانی پڕبون له‌راوێژ‪ .‬ده‌بێ‬ ‫زمانت ساده‌ بکه‌یته‌وه‪ ،‬ده‌بێت خۆت‬ ‫به‌خه‌ڵک���ی بناس���ێنێت‪ ،‬ده‌بێت زۆر‬ ‫زیاتر به‌په‌له قس���ه‌ بکه‌یت‪ ،‬ده‌بێت‬ ‫ه���اوار بکه‌ی���ت‪ ،‬ده‌بێ حه‌ماس���ه‌ت‬ ‫پێشان بده‌یت‪ ،‬ده‌بێت جنێو بده‌یت‪،‬‬ ‫ده‌بێ���ت توندوتیژ بی���ت‪ ،‬ده‌بێت واز‬ ‫له‌پرۆفیشناڵی بهێنیت‪ ،‬ده‌بێت خۆت‬ ‫نه‌بیت‪ ،‬ده‌بێت پش���ت به‌خه‌ڵکێکی‬ ‫تر ببه‌س���تیت له‌وه‌ی‌ له‌خه‌یاڵتدایه‪،‬‬ ‫ده‌بێت خۆت کاندید نه‌كردایه‪ ،‬ده‌بێت‬ ‫س���ه‌ردانی هه‌م���وان بکه‌یت‪ ،‬ده‌بێت‬ ‫بچیته مااڵن‪ ،‬نابێ که‌س له‌بیر بکه‌یت‪،‬‬ ‫نابێ س���اتێک بوه‌س���تیت‪ .‬پیاوه‌كه‬ ‫گوێ���ی‌ ده‌گ���رت‪ ،‬گاڵت���ه‌ی به‌خۆی‬ ‫ده‌هات‪ ،‬زۆرجار توانای قس���ه‌كردنی‬ ‫نه‌ب���و‪ ،‬هه‌ندێکجاری���ش وه‌ك گێلێک‬ ‫ده‌رده‌ک���ه‌وت‪ .‬کاندی���دی هه‌وره‌کان‬ ‫ته‌نه���ا له‌هه‌وره‌کان���دا ده‌مێنێته‌وه‪،‬‬ ‫هه‌وری خه‌ونه‌کان‪ ،‬هه‌‌وری رۆشتن بۆ‬ ‫دونیایه‌كی تر‪ .‬کاندیدی‌ ئه‌وانه‌یه که‬ ‫وه‌ك شاعیری تورکی نازیم حیکمه‌ت‬ ‫له‌رۆژانی س���ه‌ختی ژیانی���دا هاواری‬ ‫ده‌ك���رد ه���ه‌وره‌کان بمب���ه‌ن له‌گه‌ڵ‬ ‫خۆتان‪.‬‬

‫بون به‌ئۆپۆزسیۆن‬ ‫به‌م سه‌ركردایه‌تیه‌ی‬ ‫ئێستاوه‌ پێموایه‌‬ ‫هیچ له‌مه‌سه‌له‌كه‌‬ ‫ناگۆڕێت چونكه‌‬ ‫ئۆپۆزسیۆنبون‬ ‫به‌ته‌نها هه‌ڵبژاردنی‬ ‫به‌ره‌یه‌ك نییه‌‬ ‫له‌ده‌ره‌وه‌ی كابینه‌ی‬ ‫حكومه‌ت‪ ،‬به‌ڵكو‬ ‫ئۆپۆزسیۆنبون‬ ‫پێش هه‌مو شتێك‬ ‫گوتارێكی ره‌خنه‌ییه‌‬ ‫له‌ده‌سه‌اڵت‌و حكومه‌ت‬

‫كـــــاتی‬ ‫ئه‌وه‌ هاتوه‌‬ ‫لـــه‌باره‌ی‬ ‫چـــــــاره‌نوسی‬ ‫ته‌ندروستی‬ ‫تاڵه‌بانییه‌وه‌‬ ‫شتێك بوترێت‬ ‫ن‪ /‬حه‌سه‌ن بارام*‬

‫كه‌س گومانی له‌و ڕاس���تییه‌ نیی ‌ه‬ ‫(مام جه‌الل)‌و كه‌سایه‌تییه‌كه‌ی له‌نێو‬ ‫بزوتنه‌وه‌ی رزگاریخوازی گه‌لی‌ كورد‌و‬ ‫دونیای سیاسه‌تی كوردیدا ‪ ،‬نه‌ك هه‌ر‬ ‫ناوێكی دیاره‌‪ ،‬به‌ڵكو ده‌توانین‌وه‌كو‬ ‫دیارده‌یه‌كی كه‌م‌وێنه‌ ناوزه‌دی بكه‌ین‪،‬‬ ‫بۆ ئه‌مه‌ش چ خه‌رمانی پڕ به‌ره‌كه‌تی‬ ‫م���ام‌و چ ش���اهیدی كه‌س���ایه‌تیی ‌ه‬ ‫سیاسی‌و كۆمه‌اڵیه‌تی‌و ئایینییه‌كانی‬ ‫كوردستان‌و عێراق‌و دونیا‪ ،‬باشترین‬ ‫گه‌واهی���ن بۆ گه‌وره‌ی���ی‌و نرخی ئه‌م‬ ‫پی���اوه‌و هه‌میش���ه‌‌وه‌كو س���یمبولی‬ ‫ئاشته‌وایی‌و س���ازان‌و قسه‌خۆشی‌‌و‬ ‫لێزان���ی له‌عێراقدا ناس���راوه‌‪ ،‬هه‌مو‬ ‫ئه‌م خه‌س���ڵه‌تانه‌ پێكه‌وه‌ تاڵه‌بانی‬ ‫كردوه‌ته‌ س���یمبولێكی پله‌یه‌ك‪ ،‬تا‬ ‫ئێره‌ هه‌موم���ان كۆكین‌و ئه‌مه‌ش كه‌‬ ‫‌وترا له‌باره‌ی كه‌سایه‌تی ئه‌م پیاوه‌وه‌‬ ‫ڕاستییه‌كی حاشاهه‌ڵنه‌گره‌‪.‬‬ ‫به‌اڵم ئه‌وه‌ی له‌ئێس���تادا هه‌مومان‬ ‫قسه‌مان له‌س���ه‌ری هه‌یه‌‌و پێویست‬ ‫ده‌كات له‌س���ه‌ری ‌وه‌ده‌نگبێی���ن‪،‬‬ ‫نادی���اری ب���اری ته‌ندروس���تی‌و‬ ‫چاره‌نوس���ی تاڵه‌بانیی���ه‌؟ ئاخ���ۆ‬ ‫تاڵه‌بانی له‌ژیاندایه‌؟ ئه‌گه‌ر له‌ژیاندایه‌‬ ‫بۆ هیچ زانیارییه‌ك���ی ‌ورد به‌ڕه‌نگ‌و‬ ‫ده‌نگ له‌باره‌ی ته‌ندروس���تییه‌وه‌ بۆ‬ ‫گه‌له‌كه‌ی‪ ..‬بۆ حیزبه‌كه‌ی‪ ،‬ناخرێته‌‬ ‫ڕو؟‬ ‫س���ه‌رۆك تاڵه‌بان���ی له‌دۆخێك���دا‬ ‫دوچ���اری نه‌خۆش���ییه‌كی س���ه‌خت‬ ‫ده‌بێ���ت‪ ،‬چ عێراق‌و كوردس���تان چ‬ ‫حیزبه‌كه‌ی له‌ه ‌هڵ‌و مه‌رجێكی ئاڵۆزا‌و‬ ‫ناله‌باردای���ه‌‌و تاك���و دێ���ت پانتایی‬ ‫كێش���ه‌كان فراوانتر ده‌بن‌و ده‌ره‌تانی‬ ‫چاره‌س���ه‌ركردنیان سه‌ختتر ده‌بێت‪،‬‬ ‫بۆیه‌ ماف���ی هه‌م���و هاواڵتییه‌ك ‌ه چ‬ ‫له‌كوردس���تان‌و چ له‌عێراق له‌باره‌ی‬ ‫س���ه‌رۆكه‌كه‌یانه‌و‌ه‬ ‫چاره‌نوس���ی‬ ‫زانیاری���ان هه‌بێ���ت‪ ،‬ئه‌م���ه‌‌و‬ ‫س���ه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ی نه‌ریتی سیاسی‌و‬ ‫دیبلۆماس���ی‌و ته‌نانه‌ت ده‌ستوریش‬ ‫ڕێگه‌ به‌ش���اردنه‌وه‌ی ڕاس���تییه‌كان‬ ‫نادات له‌باره‌ی‌ ته‌ندروستی سه‌رۆكی‬ ‫‌واڵت���ه‌وه‌‪ ،‬بڕوام‌وای��� ‌ه ئه‌گه‌ر عێراق‬ ‫له‌م دۆخ���ه‌ دژوار‌و پڕ له‌ملمالنێیه‌دا‬ ‫نه‌بوایه‌‪ ،‬هه‌رگیز له‌م باره‌وه‌ بێده‌نگ‬ ‫نه‌ده‌بون‪.‬‬ ‫تاڵه‌بانی له‌الیه‌ك سه‌رۆك كۆماری‬ ‫عێراقه‌‌و له‌ئێستا‌واڵته‌ك ‌ه به‌گێژاوێكی‬ ‫ته‌نگدا گوزه‌ر ده‌كات‌و له‌لێواری جه‌نگی‬ ‫ناوخۆیی نزیك ده‌بێته‌وه‌‪ ،‬له‌الیه‌كی‬ ‫تریشه‌وه‌ سكرتێری حیزبێكه‌‌و ئێستا‬ ‫دوچاری جۆرێك له‌شكست بوه‌ته‌وه‌‌و‬ ‫زۆرێ���ك له‌چاودێران‌و ته‌نانه‌ت كادر‌و‬ ‫ئه‌ندامان���ی یه‌كێتیی دوركه‌وتنه‌وه‌ی‬ ‫تاڵه‌بان���ی به‌هۆكارێك���ی ت���ری ئه‌م‬ ‫شكس���ته‌ی حیزبه‌كه‌ی���ان ده‌زانن‌و‬ ‫ته‌واوی خه‌ڵكی عێراق‌و كوردس���تان‬ ‫به‌گومانێكی زۆره‌وه‌ له‌ئاینده‌‌و مان‌و‬ ‫ی سه‌رۆكه‌كه‌یان ده‌ڕوانن‪.‬‬ ‫نه‌مان ‌‬ ‫جگ ‌ه له‌چه‌ن���د‌وێنه‌یه‌كی فۆتۆیی‌و‬ ‫چه‌ن���د لێدوانێك���ی‌ ك���ه‌س ڕێگ��� ‌ه‬ ‫پێ���دراوه‌وه‌‪ ،‬له‌چه‌ند مانگی ڕابردودا‬ ‫ته‌ندروستی‌و مان‌و نه‌مانی تاڵه‌بانی‬ ‫بۆت���ه‌ جێگای قس���ه‌و باس���ی زۆر‌و‬ ‫ته‌نان���ه‌ت پڕ‌وپاگه‌ن���ده‌ی زۆری���ش‬ ‫ل���ه‌م باره‌ی���ه‌وه‌ ده‌كرێ���ت‪ ،‬بۆی��� ‌ه‬ ‫هه‌نوكه‌ كاتی ئ���ه‌وه‌ هاتوه‌ له‌باره‌ی‬ ‫ته‌ندروستی سه‌رۆك تاڵه‌بانییه‌وه‌ چ‬ ‫خانه‌واده‌كه‌ی چ یه‌كێتی نیش���تمانی‬ ‫كوردستان دوا قسه‌ی خۆیان بكه‌ن‌و‬ ‫به‌ڕه‌ن���گ‌و ده‌ن���گ ڕاس���تی دۆخی‬ ‫ته‌ندروستییه‌كه‌ی‌ تاڵه‌بانی‌ بۆ گه‌النی‬ ‫عێراق‌و كوردستان بخه‌ن ‌ه ڕو خه‌ڵك‬ ‫له‌دڵه‌ڕاوك���ێ‌و نائارام���ی له‌ب���اره‌ی‬ ‫چاره‌نوسی س���ه‌رۆكه‌كه‌یانه‌وه‌ دڵنیا‬ ‫بكه‌نه‌و‌ه ‪.‬‬

‫ی پیشكه‌وتوی‌ یه‌كێتی‌‬ ‫* كادر ‌‬ ‫نیشتمانی‌ كوردستان‬


‫تەندروستی ‪tandrostyawene@gmail.com‬‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫ئه‌‌و هۆكارانه‌ ‌ی ك ‌ه ژنان توشی‌ نه‌زۆك ‌ی ده‌كات‬ ‫دواكه‌وتن����ی‌ پرۆس����ه‌ی‌ دوگیانی‌ ره‌نگ ‌ه‬ ‫بببێته‌ هۆی‌ دڵه‌راوك����ێ‌و ناره‌حه‌تی‌ بۆ‬ ‫ئ����ه‌‌و دایكانه‌ی‌ خه‌ون ب����ه‌وه‌وه‌ ده‌بینن‬ ‫ببن به‌دای����ك‌و ئ����ه‌م دڵه‌راوكێیه‌ له‌الی‌‬ ‫دایكان زیاتر ده‌بێت كه‌ ماوه‌یه‌ك به‌سه‌ر‬ ‫دروس����تنه‌بونی‌ س����كپڕی‌ بڕوات‌و كه‌سه‌‬ ‫نزیكه‌كانی‌ زۆر ئه‌‌و پرسیاره‌ی‌ لێده‌كه‌ن‬ ‫ك����ه‌ هۆكاره‌كه‌ی‌ چییه‌؟" ب����ۆ ئه‌مه‌ش‬ ‫پس����پۆڕانی‌ بواری‌ ژنان‌و منداڵبون باس‬ ‫له‌‌و هۆكارانه‌ ده‌كه‌ن كه‌ له‌ژناندا هه‌یه‌‌و‬ ‫ئه‌بێت����ه‌ هۆی‌ نه‌زۆكی‌‌و پێویس����ت به‌وه‌‬ ‫ده‌كات كه‌ س����ه‌ردانی‌ پزیش����ك بكرێت‬ ‫كه‌ ئای����ا كێش����ه‌كان له‌هێلكه‌كانن یان‬ ‫بۆرێكان����ی‌ هێلكه‌دان‌و ناڕێكی‌ س����وڕی‌‬ ‫مانگان����ه‌‌و هۆرمۆنه‌كان����ه‌‪ .‬ئه‌م خااڵنه‌ی‌‬ ‫خواره‌وه‌ هۆكارن بۆ دواكه‌وتنی‌ دوگیانی‌‬ ‫له‌ژنان‪.‬‬ ‫ ته‌م����ه‌ن‪ :‬ژن����ان له‌له‌دایكبونیان����ه‌وه‌‬‫ملیۆنه‌ها هێلك����ه‌ هه‌ڵده‌گرن گ ‌ه ده‌گه‌نه‌‬ ‫ته‌مه‌ن����ی‌ باڵغبون ژم����اره‌ی‌ هێلكه‌كان‬ ‫ده‌گه‌نه‌ ‪ 400‬ملیۆن هێلكه‌‪ ،‬به‌رده‌وامیش‬ ‫له‌گ����ه‌ڵ س����وڕی‌ مانگانه‌ ژم����اره‌ی‌ ئه‌‌و‬ ‫هێلكان ‌ه كه‌مده‌بنه‌وه‌‪ .‬بۆیه‌ كاتێك ژنان‬ ‫له‌ته‌مه‌نێكی‌ دره‌نگ هاوسه‌رگیری‌ ده‌كه‌ن‬ ‫ژم����اره‌ی‌ هێلكه‌كانی����ش كه‌مبونه‌ته‌وه‌‌و‬ ‫كه‌مت����ر ده‌پیتێنرێن‪ ،‬به‌م����ه‌ش ئه‌گه‌ری‌‬ ‫دوگیان����ی‌ كه‌مت����ره‌ ل����ه‌‌و ژنان����ه‌ی‌ ز‌و‬ ‫هاوسه‌رگیری‌ ده‌كه‌ن‪.‬‬ ‫ قه‌ڵ����ه‌وی‌‪ :‬كه‌می‌ جوڵ����ه‌‌و نه‌كردنی‌‬‫وه‌رزش‌و قه‌ڵ����ه‌وی‌‌و كۆبونه‌وه‌ی‌ چه‌وری‌‬ ‫له‌ناوچه‌ی‌ ورگ ئه‌بنه‌ هۆی‌ دروستبونی‌‬ ‫كیس����ی‌ هێلكه‌دان‌و تێكچونی‌ س����وڕی‌‬ ‫مانگان����ه‌و دروس����تبونی‌ م����وی‌ زیاده‌‬ ‫له‌ده‌موچا‌وو ورگ‌و سه‌ر گۆی‌ مه‌مكه‌كان‌و‬ ‫چه‌ند شوێنێكی‌ تری‌ جه‌سته‌و دواتریش‬ ‫نه‌زۆكی‌ له‌ژنان‪.‬‬ ‫‪ -‬باری‌ ده‌رونی‌‪ :‬هه‌ندێ‌ جار به‌هۆی‌ ئه‌‌و‬

‫نه‌شته‌ر‬ ‫د‪.‬گۆران عەبدواڵ دەینوسێت‬

‫دەنگە نەخۆشەکانی‬ ‫هەڵبژاردن‬

‫دڵه‌راوكێ‌‌و په‌ستانه‌ ده‌رونیانه‌ی‌ له‌سه‌ر‬ ‫ژن‌و مێرده‌ك����ه‌ هه‌ن به‌ه����ۆی‌ دواكه‌تنی‌‬ ‫س����كپڕی‌‌و ئه‌‌و پرس����یارانه‌ روبه‌رویان‬ ‫ده‌بێت����ه‌وه‌‪ ،‬ئه‌مان����ه‌ ه����ۆكار ده‌بن بۆ‬ ‫دواكه‌وتن����ی‌ دوگیانی‌ بۆی����ه‌ زۆر گرنگه‌‬ ‫بارێكی‌ ده‌رونی‌ ئارام بۆ خۆیان دروست‬ ‫بكه‌ن‪.‬‬ ‫به‌دخۆراكی‌‪ :‬زۆر باشه‌ ئه‌گه‌ر‬ ‫ ‬‫ئه‌‌و خۆراكانه‌ی‌ ده‌خورێت پڕ ڤیتامین‌و‬

‫ی‬ ‫خوێن به‌خشین ئه‌گه‌ر ‌‬ ‫ی‬ ‫توشبون به‌نه‌خۆشێكان ‌‬ ‫دڵ ل ‌ه ‪ 10%‬كه‌مده‌كاته‌وه‌‬

‫له‌پێشتر به‌خشینی‌ خوێن ته‌نها سودی‌‬ ‫الیه‌ن����ه‌ كۆمه‌اڵیه‌ت����ی‌‌و مرۆڤایه‌تێكه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫هه‌بو بۆ كه‌س����ی‌ خوێنبه‌خش‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫توێژینه‌وه‌ی‌ نوێ‌ ئه‌وه‌ی‌ ده‌رخس����توه‌‬ ‫كه‌ خوێنبه‌خش����ین چه‌ندین س����ودی‌‬ ‫ته‌ندروس����تی‌ هه‌ی����ه‌ ب����ۆ كه‌س����ی‌‬ ‫خوێنبه‌خش‌و به‌مه‌ش خوێنبه‌خش����ین‬ ‫چاره‌س����ه‌ر ده‌بێت بۆ كه‌سی‌ وه‌رگر‌و‬ ‫��ۆپاراس����تن ده‌بێت له‌نه‌خۆش����ی‌ بۆ‬ ‫كه‌سی‌ خوێنبه‌خش‪.‬‬ ‫توێژینه‌وه‌یه‌ك����ی‌ نوێ����ی‌ ئه‌ڵمان����ی‌‬ ‫ده‌ریخس����توه‌ خوێ����ن به‌خش����ین‬ ‫به‌شێوه‌یه‌ك رێك یارمه‌تی‌ رێكخستنی‌‬

‫‪15‬‬

‫كان����زاكان ب����ن چونكه‌ هۆیه‌ك����ی‌ تری‌‬ ‫دواكه‌وتنی‌ دوگیانی‌ الوازی‌ جه‌س����ته‌ی ‌ی‬ ‫زۆرو كه‌م����ی‌ خواردن����ی‌ خۆراك����ه‌ پ����ڕ‬ ‫ڤیتامینه‌كانه‌‪.‬‬ ‫ تێكچون����ی‌ هۆرمۆن����ات‪ :‬هه‌ركاتێ����ك‬‫تێكچون����ی‌ هۆرم����ۆن له‌جه‌س����ته‌ رویدا‬ ‫به‌هه‌ر هۆی����ه‌ك بێت‪ ،‬ئه‌وه‌ ئه‌بێته‌ هۆی‌‬ ‫دواخستی‌ دوگیانی‌‪.‬‬ ‫‪ -‬نه‌ش����ته‌رگه‌ری‌‪ :‬كاتێك ژن����ان به‌هه‌ر‬

‫هۆیه‌ك نه‌شته‌رگه‌ریه‌ك له‌ناوچه‌ی‌ سك‬ ‫ئه‌نج����ام ده‌ده‌ن‪ ،‬ره‌نگه‌ هه‌ندێ‌ میكرۆب‬ ‫به‌هۆی‌ ئه‌‌و نه‌شته‌رگه‌ریه‌وه‌ توشی‌ بۆری‌‬ ‫هێلكه‌دان ببێ����ت‌و دواكه‌وتنی‌ دوگیانی‌‬ ‫روبدات‪.‬‬ ‫ نه‌خۆش����ی‌ سیل‪ :‬ئه‌گه‌ری‌ نه‌زۆكی‌ له‌و‬‫ژنانه‌ی‌ توش����ی‌ نه‌خۆشی‌ س����یل ده‌بن‬ ‫زۆره‌‪..‬‬ ‫‪ -‬بونی‌ هه‌ر كه‌موكورتییه‌ك له‌كۆئه‌ندامی‌‬

‫زاوزیێ‌ میێنه‌ ك����ه‌ هۆكاره‌كه‌ی‌ جینات‬ ‫بێت‪.‬‬ ‫تێبین����ی‌‪ /‬ئه‌وان����ه‌ی‌ ك����ه‌ له‌س����ه‌ره‌وه‌‬ ‫باس����كراون كه‌موكورتییه‌كان����ن ك����ه‌‬ ‫له‌ژناندا ه���� ‌هن‌و ئه‌بنه‌ ه����ۆی‌ نه‌زۆكی‌‪.‬‬ ‫نابێت ئه‌وه‌ش له‌بیربكرێت هۆكاره‌كانی‌‬ ‫ت����ری‌ نه‌زۆكی‌ ره‌گه‌زی‌ نێ����ره‌‌و ئه‌كرێت‬ ‫چه‌ندین كه‌موكورتی‌ له‌پیاوان ببنه‌ هۆی‌‬ ‫نه‌زۆكی‌‪.‬‬

‫ئه‌وانه‌ی‌ شه‌كره‌یان هه‌ی ‌ه به‌م‬ ‫شێوه‌ی ‌ه قاچیان بپارێزن‬

‫رێ����ژه‌ی‌ كۆلیس����ترۆڵی‌ زیانبه‌خ����ش‌و‬ ‫رێكخس����تنی‌ به‌رزیی‌ په‌ستانی‌ خوێن‬ ‫ده‌دات‪.‬‬ ‫هه‌ر به‌پێی‌ لێكۆڵینه‌وه‌كه‌ فینله‌ندێكان‬ ‫به‌خش����ینی‌ خوێن ئه‌گه‌ری‌ توش����بون‬ ‫به‌نه‌خۆش����ێكانی‌ دڵ به‌رێژه‌ی‌ ‪10%‬‬ ‫كه‌مده‌كات����ه‌وه‌‪ ،‬هه‌روه‌ها ئه‌گه‌ریش����ه‌‬ ‫بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی‌ چه‌ندین نه‌خۆش����ی‌‬ ‫تر‪ .‬ه����ه‌ر به‌پێ����ی‌ لێكوڵین����ه‌وه‌كان‬ ‫خوێنبه‌خش����ین به‌رگ����ری‌ له‌ش به‌هێز‬ ‫ده‌كات‌و ك����رداری‌ هه‌رس����كردن باش‬ ‫ده‌كات‌و له‌ش له‌ژه‌هراویبون له‌ماده‌ی‌‬ ‫زیانبه‌خش ده‌پارێزێت‪.‬‬

‫به‌ماست كێشت كه‌مبكه‌وه‌‬ ‫ماس���ت به‌یه‌كێك له‌و خۆراكان���ه‌ داده‌نرێت كه‌‬ ‫ده‌كرێت پشتی‌ پێببه‌سترێت بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی‌‬ ‫كێ���ش‌و ل���ه‌ش‌و الرێك���ی‌ رێ���ك جوان���ت‬ ‫پێببه‌خشێت‪.‬‬ ‫نانخواردنی‌ به‌یانیان‪:‬‬ ‫ كوپێ���ك چ���ا یاخود ش���یری‌ بێچ���ه‌وری‌‪+‬‬‫كه‌وچكێك هه‌نگوین‪.‬‬ ‫ قاپێك ماستی‌ بێچه‌وری‌‪.‬‬‫نیوه‌ڕۆ‪:‬‬ ‫ ژه‌مێكی‌ پڕۆتین ( گۆش���تی‌ س���ور‪ ،‬ماسی‌‪،‬‬‫مریشك) یه‌كێك له‌مانه‌‌و سه‌رجه‌میان بێچه‌وری‌‪.‬‬ ‫ كوپێك ماستی‌ بێچه‌وری‌‪.‬‬‫ قاپێك زه‌اڵته‌‪.‬‬‫ئێواره‌‪:‬‬ ‫ كوپێك ماست‪.‬‬‫ ‪ 3‬دانه‌ میوه‌‪.‬‬‫ئه‌م پرۆگرامه‌ی‌ خۆراك وا له‌كه‌س���ی‌‬ ‫به‌كارهێنه‌ر ده‌كات هه‌میشه‌ هه‌ست‬ ‫به‌تێری‌ بكات‌و كه‌مترین پله‌ گه‌رمۆك‬ ‫به‌كاربهێنه‌‌و له‌م���اوه‌ی‌ د‌و هه‌فته‌دا‬ ‫ئه‌نجامه‌كه‌ی‌ به‌باشی‌ ده‌بینیت‪.‬‬

‫نه‌خۆش���ی‌ ش���ه‌كره‌ یه‌كێك���ه‌ له‌‌و‬ ‫نه‌خۆش���یانه‌ی‌ ك���ه‌ ئه‌بێت���ه‌ هۆی‌‬ ‫له‌ناوبردن���ی‌ مولول���ه‌ خوێن���ه‌كان‬ ‫ك���ه‌ خوێ���ن‌و هه‌س���تیاری‌ ده‌دات‬ ‫به‌په‌له‌كان���ی‌ خواره‌وه‌‌و له‌كاتی‌ بونی‌‬ ‫هه‌ر كێش���ه‌یه‌ك له‌و مولوالنه‌ ئه‌بێته‌‬ ‫ه���ۆی‌ ئه‌وه‌ی‌ كه‌ قاچه‌كان هه‌س���ت‬ ‫به‌خۆیان نه‌كه‌ن له‌كاتی‌ توشبونیان‬ ‫به‌هه‌ر برینێك یان ئازارێك‪.‬‬ ‫• ئه‌گه‌ری‌ توشبون به‌برین‪.‬‬ ‫ش���اره‌زایانی‌ بواری‌ نه‌خۆشییه‌كانی‌‬ ‫شه‌كره‌ باس له‌وه‌ ده‌كه‌ن كه‌ پێویسته‌‬ ‫ئه‌وانه‌ی‌ نه‌خۆش���ی‌ شه‌كره‌یان هه‌یه‌‬ ‫زۆر بای���ه‌خ به‌قاچه‌كانی���ان بده‌ن‌و‬ ‫هه‌ركاتێك هه‌س���تیان به‌برینێك یان‬ ‫هه‌ر ش���تێكی‌ نامۆ كرد پێویس���ته‌‬ ‫به‌زوترین كات س���ه‌ردانی‌ پزیش���ك‬ ‫بكه‌ن چونكه‌ له‌وانه‌ی���ه‌ ببێته‌ هۆی‌‬

‫له‌نا‌وچون���ی‌ قاچ���ه‌كان‪ .‬له‌به‌رئه‌وه‌‬ ‫له‌كاتی‌ دروس���تبونی‌ ه���ه‌ر برینێك‬ ‫ئه‌گه‌رچ���ی‌ بچوكی���ش بێ���ت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫چاكبون���ه‌وه‌ی‌ زۆر خ���اوه‌‌و كاتێكی‌‬ ‫زۆری‌ ئه‌وێت بۆیه‌ ئه‌گه‌ری‌ له‌ناوچونی‌‬ ‫قاچه‌كانی‌ لێده‌كرێت‪.‬‬ ‫ئام���ۆژگاری‌ ب���ۆ ئ���ه‌و كه‌س���انه‌ی‌‬ ‫شه‌كره‌یان هه‌یه‌‪:‬‬ ‫• له‌پێكردن���ی‌ پی�ڵ�اوی‌ ف���راوان‪،‬‬ ‫وات���ه‌ پێاڵوێك كه‌ ته‌س���ك نه‌بێت‌و‬ ‫پێیه‌كان نه‌گوشێ‌‌و‪ ،‬دوركه‌وتنه‌وه‌ له‌‬ ‫له‌پێكردن���ی‌ پێاڵوی‌ پاژنه‌ به‌رز‌و ئه‌‌و‬ ‫پێاڵوانه‌ی‌ نیوه‌ی‌ پێیه‌كان دائه‌پۆشێ‌‪.‬‬ ‫باش���تره‌ ئه‌‌و پێاڵوانه‌ له‌پێبكرێت كه‌‬ ‫هه‌مو قاچ دائه‌پۆشێ‌‪.‬‬ ‫• پش���كنینی‌ رۆژانه‌ ب���ۆ پێیه‌كان‌و‬ ‫گ���ه‌ڕان ب���ه‌دوای‌ ه���ه‌ر بری���ن یان‬ ‫هه‌وكردنێك یان گرێیه‌ك له‌پێیه‌كان‌و‬

‫به‌ینی‌ په‌نجه‌كان‌و نینۆكه‌كان‪.‬‬ ‫• كاتێك هه‌س���تت به‌ه���ه‌ر برینێك‬ ‫ی���ان هه‌رش���تێك ك���رد له‌قاچه‌كان‬ ‫پێویس���ته‌ به‌زوترین كات سه‌ردانی‌‬ ‫پزیش���ك بكه‌یت چونكه‌ له‌سه‌ره‌تادا‬ ‫بون���ی‌ ه���ه‌ر برینێك له‌و ش���وێنانه‌‬ ‫چاره‌س���ه‌ركردنی‌ ئاس���انتر ده‌بێت‪،‬‬ ‫دره‌ن���گ چاره‌س���ه‌ركردنی‌ ئاكام���ی‌‬ ‫خراپی‌ لێده‌كه‌وێته‌وه‌‪.‬‬ ‫• پارێزگاریك���ردن له‌ئاس���تی‌‬ ‫به‌رزبونه‌وه‌ی‌ رێژه‌ی‌ شه‌كره‌ له‌له‌شدا‌و‬ ‫كۆنترۆڵكردن‌و وه‌رزشكردن بۆ زیاتر‬ ‫چاالككردنی‌ س���وڕی‌ خوێن له‌مولوله‌‬ ‫خوێنه‌كانی‌ په‌له‌كانی‌ خواره‌وه‌‪.‬‬ ‫• له‌پاش شۆردنی‌ قاچه‌كان پێویسته‌‬ ‫جوان به‌ینی‌ په‌نجه‌كان وشكبكرێنه‌وه‌‬ ‫چونكه‌ شوێنه‌ ته‌ڕه‌كان به‌كتریا زیاتر‬ ‫گه‌شه‌یان تێدا ده‌كات‪.‬‬

‫له‌میانی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستاندا‬ ‫دەکرێت س���ێ دی���اردە بخوێنین���ەوە کە‬ ‫ڕاستەوخۆ تەندروستی دەکات به‌بکەرێکی‬ ‫کاریگ���ەری سیاس���یی‌و کارتێکی بەهێزی‬ ‫زۆریی‌و کەمیی کورس���یەکانی پەرلەمانی‬ ‫داهاتو‪ .‬بۆ یەکەمین جارە‪ ،‬کارەس���اتێکی‬ ‫تەندروس���تی له‌قەب���ارەی کوێرکردنی ‪١٠‬‬ ‫هاواڵتی دەبێتە کەرەس���تەیەکی کەمپینی‬ ‫هەڵبژاردن‪ .‬هۆکارەکانی ئەم کارەس���اتە‌و‬ ‫دەس���تێوەردانی بەرپرس���ە سیاسیەکان‬ ‫له‌بازرگانیک���ردن به‌دەرمان‌و بێمنەتی ئەو‬ ‫بەرپرس���انە به‌سیس���تمی تەندروستیی‌و‬ ‫پەنابردنیان بۆ نەخۆشخانەکانی دەرەوەی‬ ‫‌واڵت بۆ چارەسەرکردنی بچوکترین کێشەی‬ ‫تەندروس���تی خۆیان‪ ،‬ب���ون به‌ئەمرازێکی‬ ‫س���ەرەکی هەڵمەت���ی هێ���زە سیاس���یە‬ ‫ئۆپوزیسیۆنەکان‪ .‬دیاردەی دوەم بریتی بو‬ ‫له‌نەس���ڕینەوەی ناوی مردوەکان له‌تۆماری‬ ‫دەنگ���دەران‌و تۆمەتبارکردنی‌وەزارەت���ی‬ ‫تەندروستی بەو کەموکورتیەی کە دەشێت‬ ‫رۆڵی گەورەی هەبوبێت له‌یەکالکردنەوەی‬ ‫براوە‌و دۆڕاوەکانی ئەم هەڵبژاردنە‪ .‬ئەگەر‬ ‫دیاردەی یەکەم‌و دوەم له‌کاتی بانگەشەی‬ ‫هەڵبژاردن‌و پێش هەڵب���ژاردن ڕویاندابێت‬ ‫ئەوا دیاردەی س���ێهەم له‌رۆژی هەڵبژاردن‬ ‫ڕویدا‌و ڕاس���تەخۆ کاریگەری هەبو لەسەر‬ ‫ژمارە‌و ڕێژەی دەنگەکان‪.‬‬ ‫بەندە‌وەک���و چاودێرێک���ی س���ەر به‌تۆڕی‬ ‫ش���ەمس‌و ڕێکخ���ەری تیم���ی چاودێ���رە‬ ‫نێودەوڵەتیەکان���ی ئەو ت���ۆڕە‪ ،‬بڕیارم دا‬ ‫کە ل���ه‌رۆژی هەڵبژاردندا زۆربەی کاتەکانم‬ ‫له‌نەخۆش���خانەکاندا بەس���ەربەرم‪ .‬ئەوەبو‬ ‫له‌گەڵ هاوڕێیکدا س���ەردانی نەخۆشخانەی‬ ‫فریاکەوتن���ی رۆژهەاڵتم���ان ک���رد‪ .‬لەوێ‬ ‫بینیم ژمارەیەک���ی زۆری هاواڵتیان داخڵی‬ ‫نەخۆش���خانە دەکرێ���ن‪ .‬ئ���ەوەی جێگای‬ ‫سەرس���وڕمان ب���و ئ���ەو هاواڵتیانە هیچ‬ ‫کێشەیەکی تەندروستیان نەبو‪ .‬له‌ڕاستیدا‬ ‫هەمویان له‌نێوان تەمەنەکانی ‪ ٢٥-١٩‬دەبون‌و‬ ‫زۆر به‌حەماس���ەوە "تەبەڵه ‌زەردەکانیان"‬ ‫به‌دەس���تەوە ب���و‌و بەرەو‌وێس���تگەکانی‬ ‫دەنگدان دەرۆیش���تن‪ .‬کە پرسیاری ئەوەم‬ ‫لێک���ردن‪ ،‬ئەگەر ئەوان نەخۆش���ن بۆچی‬ ‫ناچن له‌قاوشەکاندا پشو بدەن‌و چارەسەری‬ ‫پێویس���ت‌وەرگرن‪ ،‬ب���ەاڵم هیچ‌وەاڵمێکیان‬ ‫پ���ێ نەبو‪ .‬له‌ڕاس���تیدا هەندێکی���ان توڕە‬ ‫بون‌و به‌دەنگ���ی بەرزەوە‌وەاڵمیان دایەوە‬ ‫کە بۆچ���ی گومانمان ل���ەوان هەیە‪ .‬دوای‬ ‫ئەوەی ماوەیەک لەو‌وێس���تگەیە ماینەوە‪،‬‬ ‫بەڕێوەبەری‌وێستگەکە (به‌بێ ئەوەی ئێمە‬ ‫پێ���ی بڵێین) بڕیاریدا ک���ە چیتر گەبەلەی‬ ‫زەرد قەبوڵ نیە‌و ئەو کەس���ەی کە داخلی‬ ‫نەخۆشخانە کراوە‌و دێت بۆ دەنگدان دەبێت‬ ‫گەبەلەی سپی پێبێت‪ .‬ئەم بڕیارەی دوایی‬ ‫بڕیارێکی دروس���تبو‪ ،‬بەاڵم زۆر دواکەوت‌و‬ ‫دیار نیە ئاخ���ۆ بڕیارەکە دوای ئەوەی کە‬ ‫ئێمە ئەوێم���ان بەجێهێش���ت جێبەجێکرا‬ ‫یاخود نا‪.‬‬ ‫دوات���ر به‌تەنه���ا چوم بۆ نەخۆش���خانەی‬ ‫فریاکەوتن���ی ناوەڕاس���ت‪ .‬ل���ەوێ هەمان‬ ‫دی���اردە دوب���ارە ب���وەوە‪ .‬له‌کاتێکدا کە‬ ‫<نەخۆش���ەکانی> فریاکەوتنی رۆژهەاڵت‪،‬‬ ‫هیچ کێشەیەکیان پێوە دیار نەبو‪ ،‬ئەمانەی‬ ‫فریاکەوتنی ناوەڕاس���ت به‌شەلی دەهاتنە‬ ‫ژورە‪ ،‬به‌جۆرێک هەمویان قاچی ڕاس���تیان‬ ‫دەش���ەلی!!!‪ .‬دوای ماوەی���ەک ک���ە ئێمە‬ ‫ل���ەوێ بوین‪ ،‬ئەویش ڕاگی���را‪ ،‬بەاڵم نەک‬ ‫به‌بڕیاری بەڕێوەبەری‌وێس���تگەکە‪ ،‬بەڵکو‬ ‫دیارب���و <ئیعازێک> دەرک���را کە نە��ەنە‬ ‫ژورەوە‪ .‬بەه���ۆی ئ���ەوەوە نزیکەی ‪١٥-١٠‬‬ ‫ک���ەس له‌بەردەم‌وێس���تگەکەدا کۆبونەوە‌و‬ ‫دیاربو چاوڕێ���ی ئێمەیان دەکرد کە بڕۆین‬ ‫ب���ۆ ئەوەی دەن���گ بدەن‪ .‬ل���ەو کاتانەدا‪،‬‬ ‫کارمەندانی‌وێستگەکە هەمو هەوڵێکیان دا‬ ‫بۆ ئەوەی ئێمە‌و چاودێرەکانی تر هەراسان‬ ‫بکەن بۆ ئەوەی بڕۆی���ن‌و ئەوان بەردەوام‬ ‫بن لەسەر <تەزویرەکانیان>‪ .‬بەاڵم ئێمە‬ ‫تا کۆتایی دەنگدان ماینەوە‌و له‌کاتژمێر ‪٥‬‬ ‫من هاتمە دەرەوە‪ .‬ل���ەو کاتەدا‪ ،‬ئەو ‪-١٠‬‬ ‫‪١٥‬کەس���ەی مابونەوە‪ ،‬له‌بەردەم دەرگای‬ ‫نەخۆش���خانەی فریاکەوت���ن‌و به‌بەرچاوی‬ ‫پۆلیس���ەکانی ئ���ەو نەخۆش���خانەیەوە‬ ‫دەس���تدرێژیان کردە س���ەرم‌و به‌بۆکس‌و‬ ‫زله‌پەالماریاندام‪.‬‬ ‫ئ���ازارە دەرونیەکان���ی تێوەگالن���ی‬ ‫نەخۆش���خانەکانی‬ ‫دەزگایەکی‌وەک���و‬ ‫فریاکەوت���ن‌و کارمەندان���ی تەندروس���تی‌و‬ ‫پزیشکانی ئیشگەر له‌کارێکی قێزەوەنی‌وەکو‬ ‫تەزوی���ر‪ ،‬زۆر له‌ئ���ازارە جەس���تیەکانی‬ ‫پالمارەکانی ئەو کەس���انە گەورەتر بو کە‬ ‫ڕێگەمان لێیان گرت دەنگە تەزویرەکانیان‬ ‫بدەن‪ .‬ڕیفۆرمکردنی سیستمی تەندروستی‬ ‫تەنها گەرەنتیە ب���ۆ دوبارەنەبونەوەی ئەم‬ ‫دیارە نەشیاوانە‪.‬‬


‫‪16‬‬

‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌مم ‌ه ‪2013/10/1‬‬

‫ئه‌گه‌ره‌كانی‌ به‌رده‌م یه‌كێتی‌ بۆ پێكهێنانی‌ حكومه‌ت داهاتو‬ ‫حاكم سابیر ئیسماعیل‬ ‫ئه‌نجامی‌ جیاكردنه‌وه‌ی‌ ده‌نگه‌كانی‌‬ ‫ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ له‌وێستگه‌ی‌ ده‌نگدان‬ ‫پێش����انیده‌دات كه‌ یه‌كێت����ی‌ له‌هه‌مو‬ ‫ش����ارو ش����ارۆچكه‌كان ده‌نگه‌كان����ی‌‬ ‫له‌پاشه‌كش����ه‌دایه‌‪ ،‬بۆی����ه‌ ده‌بێ����ت‬ ‫یه‌كێت����ی‌ ل����ه‌دوای‌ ئاش����كراكردنی‌‬ ‫ئه‌نجامه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردن به‌شێوه‌یه‌كی‌‬ ‫ڕه‌سمی‌ سیاس����ه‌تێكی‌ نوێ دابڕێژێت‬ ‫له‌س����ه‌ر بنه‌م����ای‌ خوێندنه‌وه‌یه‌ك����ی‌‬ ‫هه‌مه‌الیه‌نه‌ی‌‌ورد بۆ كۆی‌ بارودۆخه‌كه‌‬ ‫بكات‌وه‌ك یاریزانی‌ خ����اوه‌ن ئه‌زمون‬ ‫تاوه‌كو‌وه‌ك����و‬ ‫له‌گۆڕه‌پانه‌ك����ه‌دا‪،‬‬ ‫جاران ده‌ربكه‌وێته‌وه‌ بۆ پاراس����تنی‌‬ ‫به‌رژه‌وه‌ن����دی‌ هاواڵتیان����ی‌ هه‌رێم����ی‌‬ ‫كوردس����تان‪ ،‬به‌رژه‌وه‌ن����دی‌ خ����ودی‌‬ ‫یه‌كێتیی����ش بخات����ه‌ نێ����و بازن����ه‌‬ ‫گش����تییه‌كه‌وه‌‪ ،‬پارێزگاریش له‌زۆنی‌‬ ‫سه‌وزی‌ پێشتریش بكات‪.‬‬ ‫له‌ئێس����تادا چه‌ند ئه‌گه‌رێك دێته‌‬ ‫ب����ه‌رده‌م یه‌كێتی‌‌و ‌واقعی ئێس����تای‌‬ ‫كوردس����تان‌و ده‌شێت باشترین ئه‌گه‌ر‬ ‫بخات����ه‌ س����ه‌ر مێ����زه‌ س����ه‌وزه‌كه‌ی‌‌و‬ ‫ب����ه‌رده‌وام بێ����ت له‌هه‌وڵی‌ س����ازانی‌‬ ‫نیش����تمانی‌‪ ،‬ب����ه‌اڵم به‌نه‌فه‌س����ێكی‌‬ ‫ت����ر ناكۆكیه‌كانی‌ هه‌رێم چاره‌س����ه‌ر‬ ‫بكات‪ ،‬لێره‌دا پێویس����ته‌ هه‌مو الیه‌ك‬ ‫بزان����ن یه‌كێتی‌ پاشه‌كش����ه‌ی‌ كردوه‌‬ ‫له‌ژماره‌ی‌ كورس����ی‌‪ ،‬ب����ه‌اڵم یه‌كێتی‌‬ ‫‌وه‌ك جه‌مس����ه‌رێكی‌ به‌هێ����ز‌و دیاره‌‬ ‫له‌نێوه‌نده‌ سیاس����یه‌كاندا‪ ،‬بۆیه‌ له‌م‬ ‫ڕوانگه‌یه‌وه‌ چه‌ند ئه‌گه‌رێك ده‌خه‌مه‌ڕو‬

‫ب����ۆ پێكهێنان����ی‌ حكومه‌ت����ی‌ داهاتو‬ ‫به‌دیاریكردن����ی‌ باش����ترینیان یه‌كێت ‌‬ ‫ی‬ ‫ڕۆڵ‌و پێگه‌ی‌ جارانی‌ بۆ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌‪،‬‬ ‫ده‌شێت بڵێین ئه‌گه‌ره‌كان ئه‌مانه‌ن‪:‬‬ ‫یه‌كه‌م‪ ،‬ئه‌گه‌ری‌ پێكهێنانی‌ حكومه‌ت‬ ‫له‌الیه‌ن یه‌كێتی‌‌و پارت����ی‌ به‌یه‌كه‌وه‌‪،‬‬ ‫ئه‌و ئه‌گه‌ره‌ بۆ یه‌كێتی‌ له‌خۆكوشتنی‌‬ ‫سیاسی نزیكده‌بێته‌وه‌و له‌كۆتایدا دوا‬ ‫فیش����ه‌كه‌ ده‌نێت به‌س����ه‌ری‌ خۆیه‌وه‌‬ ‫‌وه‌ك ده‌ڵێن (طلقة‌ الرحمة)یه‌ ئه‌مه‌ش‬ ‫بێگومان له‌به‌ر چه‌ند هۆكارێك‪ ،‬له‌وانه‌‪،‬‬ ‫دابه‌زینی‌ ده‌نگی‌ یه‌كێتی‌ له‌م هه‌ڵبژاردنه‌‬ ‫به‌هۆی‌ نیگه‌ران����ی‌ جه‌ماوه‌ره‌كه‌ی‌ بو‬ ‫له‌درێژه‌دان به‌رێكه‌وتنی‌ ستراتیجی‌ كه‌‬ ‫چه‌ندین یاسا‌و بڕیار له‌سایه‌ی‌ ده‌رچو‬ ‫له‌به‌رژه‌وه‌ندی‌ یه‌كێتی‌‌و یه‌كێتیه‌كاندا‬ ‫نه‌بو‪.‬‬ ‫ی‬ ‫خاڵێكی دیك��� ‌ه ئه‌وه‌ی ‌ه ك ‌ه به‌رنام ‌ه ‌‬ ‫ی ل���ه‌م هه‌ڵبژاردن��� ‌ه جیاب���و‬ ‫یه‌كێتـ��� ‌‬ ‫ی پارت���ی‌‪ ،‬ب���ۆ نمون��� ‌ه‬ ‫له‌به‌رنام��� ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی یه‌كێت ‌‬ ‫ی به‌رنامه‌ك��� ‌ه ‌‬ ‫ی زه‌ق��� ‌‬ ‫خاڵ��� ‌‬ ‫ی هه‌ڵبژاردن به‌كاریده‌هێنا‬ ‫له‌بانگه‌ش��� ‌ه ‌‬ ‫ی ده‌ستوربو‪،‬‬ ‫پرس���ی هه‌مواركردنه‌و‌ه ‌‬ ‫ی حوكمڕانی‬ ‫ی سیسته‌م ‌‬ ‫له‌نێویدا گۆڕین ‌‬ ‫ب���و له‌سیس���تمێكی س���ه‌رۆكایه‌تی بۆ‬ ‫سیستمی په‌رله‌مانیی‌‪ ،‬ئێستاش ئه‌گه‌ر‬ ‫دوب���ار‌ه حكوم���ه‌ت پێكبهێننه‌و‌ه ئه‌وا‬ ‫ی مه‌رجی‬ ‫ی زۆر هه‌ی��� ‌ه پارت��� ‌‬ ‫ئه‌گ���ه‌ر ‌‬ ‫ی ده‌س���تور بخات ‌ه‬ ‫هه‌موارنه‌كردن���ه‌و‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌به‌رامبه‌ر پێكهێنان ‌‬ ‫به‌رده‌م یه‌كێت ‌‬ ‫حكومه‌تی‌ هاوبه‌ش‪.‬‬ ‫ی‬ ‫یه‌كێكی دیك ‌ه له‌هۆكاره‌كان یه‌كێت ‌‬ ‫ی‬ ‫ی كورس���یه‌كان ‌‬ ‫له‌ئێس���تادا به‌نی���و‌ه ‌‬

‫ی‬ ‫ی هاوبه‌ش��� ‌‬ ‫له‌په‌رله‌م���ان حكومه‌ت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫پێكهێناو‌ه به‌اڵم ‌وه‌ك پێویست تینو ‌‬ ‫ی نه‌ش���كاندوه‌‪ ،‬ك ‌ه هه‌ست‬ ‫یه‌كێتیه‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫ی هاوبه‌ش��� ‌ه به‌تایبه‌ت ‌‬ ‫بكه‌ن حكومه‌ت ‌‬ ‫له‌هه‌ولێرو دهۆك‪ ،‬پرسیار ئه‌وه‌ی ‌ه ئایا‬ ‫ی حكومه‌ت به‌و كورس���یی ‌ه‬ ‫پێكهێنان��� ‌‬ ‫كه‌م��� ‌ه داهات���ودا ته‌نها خزم���ه‌ت نی ‌ه‬ ‫به‌لیستی‌ براوه‌‪.‬‬ ‫ێ‬ ‫یه‌كێكی دیك��� ‌ه له‌هۆكاره‌كان‪ ،‬ناكر ‌‬ ‫ی‬ ‫ی به‌ده‌ست یه‌كێت ‌‬ ‫ی س���لێمان ‌‬ ‫حكومه‌ت ‌‬ ‫بێت ش���ه‌قام به‌ده‌س���ت ئۆپۆزسیۆن‪،‬‬ ‫چونك ‌ه هه‌م���و كاتێكدا ئۆپۆزس���یۆن‬ ‫ی‬ ‫ی بجوڵێنێ‌‌و په‌ك ‌‬ ‫ێ شه‌قام دژ ‌‬ ‫ده‌توان ‌‬ ‫ی بخات‪.‬‬ ‫ده‌سه‌اڵته‌ك ‌ه ‌‬ ‫ئه‌گ���ه‌ر ‌‬ ‫ی ببێت��� ‌ه‬ ‫ی دوه‌م ‪ ،‬یه‌كێت��� ‌‬ ‫ی داهاتو‬ ‫ئۆپۆزسیون له‌و چوارس���اڵ ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫خۆكوشتن نییه‌‪ ،‬به‌اڵم بچوكبونه‌وه‌یه‌ك ‌‬ ‫ێ چونكه‌‪،‬‬ ‫ی خۆیدا ده‌هێن ‌‬ ‫گه‌ور‌ه به‌دوا ‌‬ ‫ی‬ ‫ی تۆكم���ه‌و ڕێكخراو ‌‬ ‫ی هێزێك ‌‬ ‫یه‌كێت��� ‌‬ ‫دروس���تكردو‌ه له‌ش���اخه‌و‌ه بۆ ش���ار‬ ‫ی ئه‌و هێز‌ه به‌شێك ‌ه‬ ‫له‌ئێستادا زۆرین ‌ه ‌‬ ‫له‌حكوم���ه‌ت‌و ئه‌و هێز‌ه نیش���تمانیی ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی ڕێگا بدات ئه‌و حزبان ‌ه ‌‬ ‫ێ یه‌كێت ‌‬ ‫ناكر ‌‬ ‫ی‬ ‫حكوم���ه‌ت پێكده‌هێن���ن ته‌فروتونا ‌‬ ‫ی ئۆپۆزس���یۆن بێت‬ ‫ب���كات‪ ،‬ك ‌ه یه‌كێت ‌‬ ‫ئ���ه‌و هێز‌ه پارێزراو نابێ���ت‪ .‬له‌الیه‌كی‬ ‫ی‬ ‫ی خاوه‌ن دام���وده‌زگا ‌‬ ‫دیك���ه‌‪ ،‬یه‌كێت ‌‬ ‫ی زۆر‌ه پێویست ‌ه بیپارێزێت‪،‬‬ ‫ڕێكخراوه‌ی ‌‬ ‫به‌ئۆپۆزسیۆنبون ناپارێزرێت‪.‬‬ ‫ی له‌شكرێك‬ ‫ی یه‌كێت ‌‬ ‫ئه‌م ‌ه جگ ‌ه له‌و‌ه ‌‬ ‫ی هه‌یه‌‪ ،‬ئه‌گه‌ر ببێت ‌ه‬ ‫كادر‌و موچه‌خۆر ‌‬ ‫ئۆپۆزسیۆن ناتوانێت ئیدار‌ه بدات‪.‬‬ ‫ئه‌گ���ه‌ر ‌‬ ‫ی له‌گه‌ڵ‬ ‫ی س���ێیه‌م‪ ،‬یه‌كێت��� ‌‬ ‫ێ الیه‌ن)‬ ‫ئۆپۆزس���یۆن ‌وات ‌ه (هه‌رس��� ‌‬

‫ی پێكبهێنن‬ ‫ی په‌رله‌مانی��� ‌‬ ‫ی���ه‌ك كوتل ‌ه ‌‬ ‫له‌ئه‌نجام���دا حكومه‌ت دروس���تبكه‌ن‪،‬‬ ‫ی‬ ‫دیسان ئه‌م حكومه‌ت ‌ه نابێت ‌ه حكومه‌ت ‌‬ ‫ی هه‌رێ���م‌و ناتوانێت‬ ‫هه‌م���و ناوچه‌كان ‌‬ ‫ی هه‌رێم‬ ‫ی هه‌م���و ش���اره‌كان ‌‬ ‫كۆنترۆڵ��� ‌‬ ‫ی‬ ‫بكات‪ ،‬چونكه‌‪ ،‬ئه‌و حكومه‌ت ‌ه ناوچه‌ی ‌‬ ‫ی‬ ‫ی زۆن ‌‬ ‫ی به‌ده‌نگ ‌‬ ‫ده‌بێ���ت‪ ،‬له‌به‌رئ���ه‌و‌ه ‌‬ ‫ی پێش���تر حكومه‌ت دروستبوه‌‌و‬ ‫سه‌وز ‌‬ ‫ی حكومه‌ت ده‌بێت‪.‬‬ ‫دهۆكیش له‌ده‌ره‌و‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌الیه‌كی دیك��� ‌ه له‌م ئه‌گ���ه‌ر‌ه پارت ‌‬ ‫ی نیی ‌ه‬ ‫ده‌بێت��� ‌ه ئۆپۆزس���یۆن‪‌،‬واقیع��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ڕێگا ن���ادات حكومه‌ت ‌‬ ‫چونك ‌ه پارت ‌‬ ‫ی نزیكبێته‌و‌ه‬ ‫ێ له‌سنور‌ه ته‌لبه‌نده‌ك ‌ه ‌‬ ‫نو ‌‬ ‫ی‬ ‫ك��� ‌ه بادینانه‌‪ ،‬ل���ه‌و ناوچه‌ی ‌ه هێزه‌ك ‌ه ‌‬ ‫ده‌پارێزێ‌‌و خۆی‌ حوكمی‌ ده‌كات ‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی دروستكردن ‌‬ ‫ی چواره‌م‪ ،‬ئه‌گه‌ر ‌‬ ‫ئه‌گه‌ر ‌‬ ‫حكومه‌ت له‌الیه‌ن پارت���ی‌‌و یه‌كگرتو‌و‬ ‫كۆمه‌ڵ ئ���ه‌و ئه‌گه‌ر‌ه زۆر الواز‌ه چونك ‌ه‬ ‫ی ئه‌و حكومه‌ت��� ‌ه له‌دێگه‌ڵ ‌ه‬ ‫ده‌س���ه‌اڵت ‌‬ ‫تێپه‌ڕناكات‌و پێویس���تیان به‌نێوه‌ندێك‬ ‫ی‬ ‫هه‌ی ‌ه تا بتوانن بپه‌ڕنه‌و‌ه بۆ س���نور ‌‬ ‫ئێستای‌ یه‌كێتی‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی دروستبون ‌‬ ‫ی پێنجه‌م‪ ،‬ئه‌گه‌ر ‌‬ ‫ئه‌گه‌ر ‌‬ ‫نیمچ ‌ه به‌ره‌ی���ه‌ك له‌نێ���وان یه‌كێتی‌‌و‬ ‫گۆڕان پێكبێت ئینجا دانوستان له‌گه‌ڵ‬ ‫ی حكومه‌ت‌و‬ ‫ی بكه‌ن بۆ پێكهێنان ‌‬ ‫پارت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ئ���ه‌و نیمچ ‌ه به‌ره‌ی��� ‌ه ده‌ورو كاریگه‌ر ‌‬ ‫ی داهاتو‬ ‫ی ده‌بێ���ت له‌حكومه‌ت��� ‌‬ ‫خ���ۆ ‌‬ ‫ئه‌مه‌ش له‌به‌ر چه‌ن���د هۆیه‌ك‪ ،‬له‌وانه‌‪،‬‬ ‫ئه‌و نیمچ ‌ه به‌ره‌ی��� ‌ه (یه‌كێتی‌‌و گۆڕان)‬ ‫ی‬ ‫له‌په‌رله‌م���ان‌و حكومه‌ت ك��� ‌ه زۆرین ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئ���ازادی‌‌و دیموكرات ‌‬ ‫ده‌ب���ن زه‌مین ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫زیاتر فره‌وان ده‌بێ���ت به‌به‌رده‌وامبون ‌‬ ‫ئه‌م جۆره‌ لێكتێگه‌یشتنه‌ نوێیه‌‪.‬‬

‫ی‬ ‫ی هاواڵتیان��� ‌‬ ‫ه���اوكات زۆرین��� ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌ڕێ���گا ‌‬ ‫ی س���لێمان ‌‬ ‫پارێ���زگا ‌‬ ‫ی كاریگه‌ریان‬ ‫نوێنه‌ره‌كانیانه‌و‌ه به‌شدار ‌‬ ‫ی‬ ‫ی هه‌رێم ‌‬ ‫ی داهاتو ‌‬ ‫ده‌بێت له‌حكومه‌ت��� ‌‬ ‫كوردستان ك ‌ه تا ئێستا‌وه‌ك پێویست‬ ‫ی كاریگه‌ریان نه‌بوه‌‪.‬‬ ‫به‌شدار ‌‬ ‫ی‬ ‫ی پارێزگا ‌‬ ‫له‌الیه‌كی دیك ‌ه هاواڵتیان ‌‬ ‫ی نوێنه‌ره‌كانی���ان‬ ‫ده���ۆك له‌ڕێ���گا ‌‬ ‫به‌ق���ه‌د ده‌نگه‌كانی���ان به‌ش���دار ده‌بن‬ ‫ی هه‌رێ���م ن���ه‌وه‌ك‬ ‫له‌به‌رێوه‌بردن��� ‌‬ ‫ی هه‌رێم‬ ‫ی به‌ڕێوه‌بردن ‌‬ ‫ی ك���ۆ ‌‬ ‫قۆرخكردن ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ك��� ‌ه ڕێژ‌ه ‌‬ ‫ی ئ���ه‌و الیه‌ن ‌ه ‌‬ ‫له‌ڕێ���گا ‌‬ ‫ی به‌ده‌س���تهێناو‌ه له‌و‬ ‫ی ده‌نگه‌كان ‌‬ ‫به‌رز ‌‬ ‫ی‬ ‫پارێزگایه‌‪ ،‬له‌الیه‌كی دیكه‌ش هاواڵتیان ‌‬ ‫ی‬ ‫هه‌ولێ���ر رزگاریان ده‌بێ���ت له‌ئیدار‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ك ‌ه چه‌ندین س���اڵ ‌ه پێو‌ه ‌‬ ‫یه‌ك حزب ‌‬ ‫ده‌ناڵێنن‪.‬‬ ‫بۆی��� ‌ه م���ن پێموای��� ‌ه ئ���ه‌م ئه‌گه‌ر‌ه‬ ‫ی نوێی���ه‌و ئ���ه‌و‬ ‫تاقیكردنه‌وه‌یه‌ك��� ‌‬ ‫ی دروس���ت‬ ‫ی ك ‌ه له‌س���ای ‌ه ‌‬ ‫حكومه‌ت��� ‌ه ‌‬ ‫ده‌بێت باش���ترین خزمه‌ت پێش���كه‌ش‬ ‫ی‬ ‫ده‌كات به‌گش���ت چی���ن‌و توێژه‌كان��� ‌‬ ‫هه‌رێمی‌ كوردستان‪.‬‬ ‫داوا له‌گ����ۆڕان‌و یه‌كێت����ی‌ ده‌ك����ه‌م‬ ‫ب����ۆ خزمه‌ت����ی‌ خه‌ڵكی‌ كوردس����تان‬ ‫به‌تایبه‌ت����ی‌ ده‌نگده‌رانیان ئه‌و نیمچه‌‬ ‫به‌ره‌ی����ه‌ به‌گرنگ‌وه‌رده‌گ����رن بیخه‌نه‌‬ ‫ئه‌وله‌ویات����ی‌ كاره‌كانی����ان چونك����ه‌‬ ‫هه‌ریه‌كێك ل����ه‌و دو حزب����ه‌ به‌ته‌نها‬ ‫له‌گه‌ڵ لیس����تی‌ براوه‌ دانوستان بكه‌ن‬ ‫ب����ۆ پێكهێنان����ی‌ حكومه‌ت����ی‌ داهاتو‬ ‫به‌بێهێ����زی‌ له‌و حكومه‌ته‌ به‌ش����داری‌‬ ‫ده‌كه‌ن له‌دوا ڕۆژیشدا به‌بێهێزی‌ لێی‌‬ ‫ده‌رده‌چن‪.‬‬

‫داوا له‌گۆڕان‌و یه‌كێتی‌‬ ‫ده‌كه‌م‪ ،‬پێکهێنانی‬ ‫نیمچه‌ به‌ره‌یه‌ک‬ ‫به‌گرنگ‌وه‌رگرن‌و‬ ‫بیخه‌نه‌ ئه‌وله‌ویاتی‌‬ ‫كاره‌كانیان چونكه‌‬ ‫هه‌ریه‌كێك له‌و دو‬ ‫حزبه‌ به‌ته‌نها له‌گه‌ڵ‬ ‫لیستی‌ براوه‌ دانوستان‬ ‫بكه‌ن بۆ پێكهێنانی‌‬ ‫حكومه‌ت به‌بێهێزی‌ له‌و‬ ‫حكومه‌ته‌ به‌شداری‌‬ ‫ده‌كه‌ن‌و له‌دوا‬ ‫ڕۆژیشدا به‌بێهێزی‌ لێی‌‬ ‫ده‌رده‌چن‬

‫ئۆپۆزسیۆن‪ ،‬باشترین ڕێگه‌چاره بۆ هه‌ڵسانه‌وه‌ی‬ ‫یه‌كێت ‌ی نیشتیمان ‌ی كوردستان‬ ‫هێمن ئه‌مین شوانی‌‬ ‫دواجار ئه‌نجامه‌كانی‌ هه‌ڵبژاردنی‌ ئه‌م‬ ‫ج���اره‌ پێیوتین یه‌كێتیی‌ نیش���تیمان ‌‬ ‫ی‬ ‫كوردس���تان پاشه‌كش���ه‌ی‌ ك���ردوه‌‪،‬‬ ‫پاشه‌كشه‌ی‌ یه‌كێتیی‌ كۆمه‌ڵێك هۆكاری‌‬ ‫س���ه‌ره‌كی‌‌و الوه‌ك���ی‌ له‌پش���ته‌وه‌یه‌‪،‬‬ ‫ئ���ه‌م هۆكــــاران���ه‌ش پێویس���تیان‬ ‫به‌هه‌ڵوه‌س���ته‌كردن‌و پێداچون���ه‌وه‌ی‌‬ ‫‌ورد هه‌ی���ه‌‪ ،‬پێداچونه‌وه‌ش له‌دۆخێكدا‬ ‫ده‌كرێت كه‌ یه‌كێتیی‌ كه‌ش���ێكی‌ هێمن‬ ‫بۆخۆی‌ دروست بكات‪ ،‬دروستكردنی‌ ئه‌م‬ ‫دۆخه‌ش له‌و كاته‌دا دروست ده‌بێت كه‌‬ ‫یه‌كێتیی‌ ئۆپۆزسیۆنبونی‌ له‌م قۆناغه‌دا‬ ‫هه‌ڵبژیرێ���ت‌و نه‌چێت���ه‌ حكومه‌ت���ه‌وه‌‪،‬‬ ‫ڕه‌نگ���ه‌ بپرس���ین بۆ ته‌نه���ا له‌قۆناغی‌‬ ‫ئۆپۆزسیۆنبوندا ده‌توانیت چاكسازی‌‌و‬ ‫پێداچونه‌وه‌ به‌خۆی���دا بكات؟‪ ،‬چونكه‌‬ ‫ئ���ه‌وه‌ی‌ ده‌بینرێت س���ێ‌ س���یناریۆ بۆ‬ ‫پێكهێنانی‌ حكومه‌ت هه‌یه‌‪ ،‬ئه‌م س���ێ‌‬ ‫سیناریۆیه‌ش بۆ یه‌كێتیی‌ له‌م قۆناغه‌دا‬ ‫ناش���ێت هیچی���ان هه‌ڵبژێرێ���ت‪ ،‬جگه‌‬ ‫له‌بژارده‌ی‌ چواره‌م كه‌ ئۆپۆزسیۆنبونه‌‪،‬‬ ‫كه‌واته‌ س���یناریۆیه‌كان چین‌و بۆچی‌ بۆ‬ ‫یه‌كێتیی‌ ناگونجێ‌ به‌ش���داری‌ حكومه‌ت‬ ‫بكات؟‬ ‫سیناریۆی یه‌كه‌م‪ :‬پێكهێنانی‌ كابینه‌ی‌‬ ‫نوێ���ی‌ حكوم���ه‌ت له‌نێ���وان یه‌كێتیی‌‌و‬ ‫پارتی‌‬ ‫ئه‌م س���یناریۆیه‌ بریتیه‌ له‌پێكهێنانی‌‬ ‫كابینه‌ی‌ هه‌ش���ته‌می‌ حكومه‌ت له‌نێوان‬ ‫یه‌كێتیی‌ نیشتمانی‌ كوردستان‌و پارتی‌‬ ‫دیموكرات���ی‌ كوردس���تان‌و پێكهات���ه‌‬ ‫نه‌ته‌وه‌یی‌‌و ئاینیه‌كانی‌ دیكه‌ی‌ هه‌رێم‌و‪،‬‬ ‫یه‌كگرتوی‌ ئیسالمی‌ كوردستان‌و كۆمه‌ڵی‌‬ ‫ئیس�ل�امی‌ كوردس���تان‌و بزوتن���ه‌وه‌ی‌‬ ‫گۆڕان له‌به‌ره‌ی‌ ئۆپۆزسیۆن بمێننه‌وه‌‪،‬‬ ‫ئ���ه‌وه‌ش دوباره‌كردنه‌وه‌ی‌ هه‌مان دۆخ‌و‬ ‫كێشانه‌یه‌ كه‌ له‌ماوه‌ی‌ ڕابردو له‌هه‌رێمی‌‬ ‫كوردس���تان هه‌ب���ون‌و ب���ێ‌ چاره‌كردن‬ ‫له‌نێ���وان ئۆپۆزس���یۆن‌و ده‌س���ه‌اڵتدا‬ ‫مان���ه‌وه‌‪ .‬له‌پێكهێنانی‌ كابینه‌یه‌كی‌ له‌و‬ ‫جۆره‌شدا پارتی هه‌یمه‌نه‌ی‌ خۆی‌ به‌سه‌ر‬ ‫جومگه‌ سه‌ره‌كیه‌كانی‌ كابینه‌ی‌ داهاتو‬ ‫فه‌رز ده‌كات‌و ڕێكه‌وتنی‌ س���تراتیژیش‬ ‫جێبه‌جێ‌ ناكات ك���ه‌ ‌وه‌ك كابینه‌كانی‌‬ ‫پێشتر سه‌رۆكایه‌تی‌ حكومه‌ت دو ساڵ‬ ‫بۆ یه‌كێتیی‌‌و دو س���اڵیش ب���ۆ پارتی‌‬ ‫بێت‪ ،‬ب���ه‌و پێیی‌ پارتی‌ ل���ه‌م جاره‌دا‬ ‫ژماره‌ی‌ كورس���یه‌كانی‌ له‌یه‌كێتیی‌ زۆر‬

‫زیاتره‌‪ ...‬بۆیه‌ له‌دۆخێكی‌‌وادا یه‌كێتیی‌‬ ‫نه‌ده‌توانێت به‌رنامه‌ی‌ سیاس���ی‌ خۆ ‌‬ ‫ی‬ ‫به‌جێگری‌ س���ه‌رۆكی‌ حكومه‌ت‌و چه‌ند‬ ‫‌وه‌زیرێك پیشان بدات‌و له‌ئه‌رزی‌ ‌واقیع‬ ‫ڕه‌نگبداته‌وه‌‪ ،‬نه‌ده‌توانێت پێداچونه‌وه‌ی‌‬ ‫‌ورد به‌دۆخ���ی‌ ناوخ���ۆی‌ خۆیدا بكات‌و‬ ‫هه‌ڵبس���ێته‌وه‌‪ ،‬چونكه‌ له‌م كابینه‌یه‌دا‌و‬ ‫له‌جێبه‌جێكردن���ی‌ س���یناریۆیه‌كی‌ له‌و‬ ‫ش���ێوه‌یه‌دا ئۆپۆزس���یۆن له‌ج���اران‬ ‫كارات���ر ده‌بێت‪ ،‬به‌هۆی‌ ئه‌وه‌ی‌ ژماره‌ی‌‬ ‫كورس���یه‌كانیان له‌جاری‌ پێشو زیاتره‌‪،‬‬ ‫ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر هاتو یه‌كگرتوش له‌گه‌ڵ‬ ‫پارت���ی‌‌و یه‌كێتیی‌ به‌ش���داری‌ كابینه‌ی‌‬ ‫نوێی‌ حكومه‌تی‌ هه‌رێمی‌ كوردس���تانی‌‬ ‫ب���كات ه���ه‌ر به‌قازانج���ی‌ یه‌كێتی���ی‌‬ ‫ناكه‌وێته‌وه‌‪ ،‬ب���ۆ؟‪ ،‬چونكه‌ ئه‌گه‌ر هاتو‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی‌ ئه‌نجومه‌ن���ی‌ پارێزگاكان‬ ‫له‌كاتی‌ دیاریك���راوی‌ خۆیدا بكرێت‪ ،‬یا‬ ‫گریمان س���اڵێكی‌ دیكه‌ دواخراو له‌گه‌ڵ‬ ‫هه‌ڵبژاردن���ی‌ پاڕله‌مانی‌ عێراقی‌ بكرێت‬ ‫به‌دڵنیایه‌وه‌ یه‌كێتی���ی‌ ناتوانێ‌ براوه‌ی‌‬ ‫یه‌كه‌م بێت‌و پارێزگای‌ سلێمانی‌ بۆخۆی‌‬ ‫مس���ۆگه‌ر بكاته‌وه‌‪ ،‬ب���ه‌وه‌ش ناتوانێ‌‬ ‫به‌رنامه‌ی‌ سیاسی‌‌و هه‌ڵسانه‌وه‌ی‌ خۆی‌‬ ‫جێبه‌جێ‌ بكات‪ ،‬جارێكی‌ دیكه‌ سه‌رقاڵی‌‬ ‫كاره‌كان���ی‌ حكوم���ه‌ت‌و سه‌رئێش���ه‌ی‌‬ ‫ئۆپۆزس���یۆن ده‌بن���ه‌وه‌ ه���ۆی‌ ئه‌وه‌ی‌‬ ‫یه‌كێتی���ی‌ پێداچونه‌وه‌ به‌ناوخۆی‌ خۆی‌‬ ‫له‌بی���ر بچێته‌وه‌‪ ،‬یان نه‌په‌رژێته‌ س���ه‌ر‬ ‫كاره‌كانی‌ ناوخۆی‌ خۆی‌‪..‬‬ ‫س���یناریۆی‌ دوه‌م‪ :‬پێكهێنانی‌ كابینه‌ی‌‬ ‫نوێ���ی‌ حكوم���ه‌ت له‌نێ���وان یه‌كێتیی‌‌و‬ ‫ب���ه‌ره‌ی‌ ئۆپۆزس���یۆن (بزوتن���ه‌وه‌ی‌‬ ‫گۆڕان‪ ،‬یه‌كگرتوی‌ ئیس�ل�امی‌‪ ،‬كۆمه‌ڵی‌‬ ‫ئیسالمی‌)‬ ‫پێكهێنانی‌ كابینه‌یه‌كی‌ له‌و شێوه‌یه‌و‬ ‫دورخس���تنه‌وه‌ی‌ پارتی‌ ل���ه‌م قۆناغه‌دا‬ ‫حكومه‌تێكی‌ ته‌ندروس���تی‌ پێ‌ له‌دایك‬ ‫نابێت‪ ،‬چونكه‌ سه‌رۆكی‌ پارتی‌ دیموكراتی‌‬ ‫كوردس���تان له‌هه‌مانكات���دا س���ه‌رۆكی‌‬ ‫هه‌رێمی‌ كوردس���تانه‌‪ ،‬ئه‌م س���ه‌رۆكی‌‬ ‫هه‌رێمه‌ش ئام���اده‌ نی���ه‌ مامه‌ڵه‌یه‌كی‌‬ ‫ته‌ندروس���ت له‌گه‌ڵ حكومه‌تێك بكات‬ ‫ك���ه‌ حزبه‌كه‌ی‌ له‌پێكهات���ه‌ی‌ حكومه‌ت‬ ‫دورخرابێته‌وه‌‪ ،‬زیاتر له‌وه‌ش له‌زۆربه‌ی‌‬ ‫كاته‌كان���دا ده‌س���ت له‌كاروباره‌كان���ی‌‬ ‫حكومه‌تی‌ هه‌رێم‌وه‌رده‌دات‪‌،‬وه‌ك ئه‌وه‌ی‌‬ ‫له‌كابینه‌ی‌ شه‌شه‌می‌ حكومه‌تی‌ هه‌رێمی‌‬ ‫كوردستان به‌س���ه‌رۆكایه‌تی‌ د‪.‬به‌رهه‌م‬ ‫ئه‌حمه‌د ساڵح بینیمان‪ ،‬هاوكات نابێت‬

‫ئ���ه‌وه‌ش له‌بیر بكه‌ین كه‌ هه‌مو جومگه‌‬ ‫س���ه‌ره‌كیه‌كانی‌ حكومڕان���ی‌ له‌هه‌ردو‬ ‫پارێ���زگای‌ هه‌ولێر‌و دهۆك له‌ده‌س���تی‌‬ ‫كادیرانی‌ پارتیدایه‌‪ ،‬ئه‌وانه‌ ئه‌گه‌ر هیچ‬ ‫نه‌كه‌ن ئه‌توان���ن بڕیاره‌كانی‌ حكومه‌ت‬ ‫جێبه‌جێ‌ نه‌كه‌ن‪ ،‬نمونه‌ی‌ ئه‌مه‌ش دیاره‌‬ ‫كه‌ تائێستا زۆربه‌ی‌ بڕیاره‌كانی‌ ‌وه‌زیره‌‬ ‫یه‌كێتیه‌كان له‌سنوری‌ پارتی‌ جێبه‌جێ‌‬ ‫ناكرێ���ن‪‌ ،‬وه‌ك چۆن بڕی���اری‌ ‌وه‌زیره‌‬ ‫پارتیه‌كانیش له‌سنوری‌ سه‌وز جێبه‌جێ‌‬ ‫ناكرێ‌‪ ،‬بۆیه‌ له‌پێكهێنانی‌ حكومه‌تێكی‌‬ ‫‌وادا ناوچه‌كان���ی‌ س���نوری‌ پارتی‌‌وه‌ك‬ ‫ش���اره‌ س���ونیه‌كانی‌ عێراقی‌ لێدێت كه‌‬ ‫بڕیاره‌كانی‌ نوری‌ مالكی‌ سه‌رۆك‌وه‌زیری‌‬ ‫عێراقی‌ تێدا جێبه‌جێ‌ ناكرێن‪ ،‬به‌وه‌ش‬ ‫حكومه‌ت دوچاری‌ سه‌رئێش���ه‌یه‌كی‌ زۆر‬ ‫ده‌بێت‪ ،‬ه���ه‌روه‌ك نابێت ئه‌وه‌ش���مان‬ ‫له‌بیربچێ���ت ك���ه‌ ده‌بابه‌كان���ی‌ توركیا‬ ‫تائێس���تا له‌ئامێدی‌‌و چه‌ن���د ناوچه‌كی‌‬ ‫دیكه‌ جێگیرك���راون!‪ ،‬بۆیه‌ له‌دۆخێكی‌‬ ‫‌واش���دا یه‌كێتی���ی‌ ناتوان���ێ‌ به‌رنامه‌ی‌‬ ‫سیاسی‌‌و هه‌ڵسانه‌وه‌ی‌ خۆی‌ جێبه‌جێ‌‬ ‫ب���كات‌و پێداچون���ه‌وه‌ به‌ناوخۆی‌ خۆی‌‬ ‫له‌بیرده‌چێت���ه‌وه‌‪ ،‬یان ناتوانێ‌ بپه‌رژێته‌‬ ‫سه‌ر كاره‌كانی‌ ناوخۆی‌ خۆی‌‪..‬‬ ‫س���یناریۆی‌ س���ێیه‌م‪ :‬پێكهێنان���ی‌‬ ‫حكومه‌ت���ی‌ بنك���ه‌ ف���راوان (یه‌كێتیی‌‬ ‫نیش���تمانی‌ كوردس���تان‪ ،‬پارت���ی‌‬ ‫دیموكرات���ی‌ كوردس���تان‪ ،‬بزوتنه‌وه‌ی‌‬ ‫گۆڕان‪ ،‬یه‌كگرتوی‌ ئیس�ل�امی‌‪ ،‬كۆمه‌ڵی‌‬ ‫ئیسالمی‌)‌و الیه‌نه‌كانی‌ دیكه‌‬ ‫ئه‌زمون���ی‌ ‌واڵتان���ی‌ دنی���ا ئه‌وه‌یان‬ ‫س���ه‌لماندوه‌ كه‌ پێكهێنانی‌ حكومه‌تی‌‬ ‫بنكه‌فراوان ته‌نها له‌كاتی‌ بونی‌ قه‌یرانێك‬ ‫له‌‌واڵتان س���ه‌ركه‌وتو بوه‌‪‌،‬وه‌ك ئه‌وه‌ی‌‬ ‫له‌كابینه‌ی‌ پێنجه‌می‌ حكومه‌تی‌ هه‌رێمی‌‬ ‫كوردس���تان ڕویدا كه‌ بۆ ��ێپه‌ڕاندنی‌ دو‬ ‫ئیداره‌یی‌ ڕواڵه‌تی‌ ڕویدا‪ ،‬ئه‌گینا له‌دۆخی‌‬ ‫ئاس���ایدا حكومه‌تی‌ بنكه‌فراوان ئه‌بێته‌‬ ‫قه‌ی���ران ناتوانێ‌ پ���ڕۆژه‌و به‌رنامه‌كانی‌‬ ‫خۆی‌ جێبه‌جێ‌ بكات‪ ،‬چونكه‌ بۆچون‌و‬ ‫پڕۆژه‌و به‌رنامه‌ی‌ الیه‌نه‌كان كه‌ له‌كاتی‌‬ ‫بانگه‌ش���ه‌ی‌ هه‌ڵب���ژاردن به‌خه‌ڵكی���ان‬ ‫داوه‌ جی���اوازه‌ ب���ۆ كار‌و حكومڕان���ی‌‪،‬‬ ‫ب���ه‌وه‌ش كارو چاالكیه‌كان���ی‌ حكومه‌ت‬ ‫دوچاری‌ ش���ۆك‌و ڕاوه‌ستان ده‌بێته‌وه‌‪،‬‬ ‫حكومه‌تی‌ ئێس���تای‌ عێراقیش باشترین‬ ‫نمونه‌یه‌ كه‌ حكومه‌تێكه‌ پڕه‌ له‌قه‌یران‌و‬ ‫نه‌یتوانی���وه‌ دۆخێكی‌ ئارام دروس���ت‬ ‫بكات تا پڕۆژه‌كانی‌ پێشكه‌ش به‌گه‌النی‌‬

‫به‌هۆی‌ ئه‌وه‌ی‌ یه‌كێتیی‌‬ ‫ئه‌زمونی‌ حكومڕانی‌‬ ‫هه‌یه‌‌و ئاشنایه‌‬ ‫به‌هه‌مو جومگه‌كانی‌‬ ‫حكومه‌ت ده‌توانێت‬ ‫له‌سێ‌ الیه‌نه‌كه‌ی‌‬ ‫ئێستای‌ ئۆپۆزسیۆن‬ ‫مه‌نتقیانه‌تر چاودێربێت‬ ‫به‌سه‌ر كاروباره‌كانی‌‬ ‫حكومه‌ته‌وه‌‬ ‫عێراق بكات بۆ ئه‌وه‌ی‌ ئاس���وده‌ بژین‪،‬‬ ‫بۆی���ه‌ چونه‌ ن���اوه‌وه‌ی‌ یه‌كێتیی‌ بۆ ناو‬ ‫حكومه‌تێك���ی‌ ل���ه‌و ش���ێوه‌یه‌ ناتوانێ‌‬ ‫له‌داهات���ودا هاوكێش���ه‌كان به‌قازانجی‌‬ ‫خۆی‌ بگۆڕێ���ت‪ ،‬بۆی���ه‌ جارێكی‌ دیكه‌‬ ‫له‌دۆخێك���ی‌ ‌وادا یه‌كێتی���ی‌ ناتوان���ێ‌‬ ‫به‌رنامه‌ی‌ سیاسی‌‌و هه‌ڵسانه‌وه‌ی‌ خۆی‌‬ ‫جێبه‌ج���ێ‌ بكات‪ ،‬به‌ڵك���و قه‌یرانه‌كانی‌‬ ‫ناوخۆی‌ قوڵتر ده‌بێته‌وه‌‪...‬‬ ‫سیناریۆی چواره‌م‪ :‬پێكهێنانی‌ حكومه‌ت‬ ‫له‌نێ���وان پارت���ی‌‌و گ���ۆڕان‌و كۆمه‌ڵ‌و‬ ‫یه‌كگرتو‌و الیه‌نه‌كانی‌ دیكه‌و یه‌كێتیش‬ ‫ببێته‌ ئۆپۆزسیۆن‬ ‫ئ���ه‌م حكومه‌ت���ه‌ش ل���ه‌وه‌ ناچێ���ت‬ ‫حكومه‌تێكی‌ س���ه‌ركه‌وتوبێت‪ ،‬چونكه‌‬ ‫فه‌لس���ه‌فه‌ی‌ حكومڕانی‌ پارتی‌‌و گۆڕان‬ ‫به‌تایب���ه‌ت زۆر له‌یه‌كت���ر جی���اوازه‌و‬ ‫هه‌ریه‌ك‌و دی���دگاو تێڕوانینێكیان هه‌یه‌‬ ‫بۆ حكومڕانی‌ ك���ه‌ ناتوانێ‌ له‌كارنامه‌ی‌‬ ‫حكومه‌ت���دا ڕه‌نگبدات���ه‌وه‌‪ ،‬كه‌وات���ه‌‬ ‫ب���ۆ ئه‌م قۆناغه‌ باش���ترین ب���ژارده‌ بۆ‬ ‫یه‌كێتی���ی‌ ئۆپۆس���یۆنبونیه‌تی‌‪ ،‬ب���ۆ‬ ‫باش���ترین بژارده‌یه‌؟‪ ،‬چونكه‌ یه‌كێتیی‌‬

‫خه‌باتێكی‌ نوێی‌ سیاسی‌ تاقیده‌كاته‌وه‌‬ ‫‌وه‌ك ئۆپۆزس���یۆنێكی‌ ته‌ندروس���ت‬ ‫ده‌توان���ێ‌ چاودێرێكی‌‌وردبێت به‌س���ه‌ر‬ ‫حكومه‌ته‌وه‌‌و خزمه‌تێكی‌ زۆر پێشكه‌ش‬ ‫به‌كۆمه‌اڵنی‌ خه‌ڵكی‌ كوردس���تان بكات‪،‬‬ ‫له‌سه‌ر ئاس���تی‌ حزبی‌ یه‌كێتیی‌ باشتر‬ ‫ده‌توانێت بپه‌رژێته‌ سه‌ر كاروباره‌كانی‌‬ ‫ناوخۆی‌ خۆی‌‪ ،‬له‌و ماوه‌یه‌شدا پێویسته‌‬ ‫كۆنگ���ره‌ی‌ خۆی‌ ب���كات ك���ه‌ به‌پێی‌‬ ‫په‌ی���ڕه‌وی‌ ناوخۆش ئه‌وه‌ (‪ )4‬س���اڵ‬ ‫به‌سه‌ر كۆنگره‌ی‌ س���ێه‌مدا تێپه‌ڕبوه‌و‪،‬‬ ‫ئێستا كاتی‌ به‌ستنی‌ كۆنگره‌ی‌ چواره‌م‬ ‫هاتوه‌‪ ،‬له‌م كۆنگره‌یه‌شدا ده‌بێت ڕێگه‌‬ ‫به‌خه‌ڵكی‌ دڵسۆز‌و پاك بدرێت تا بڕۆنه‌‬ ‫پێشه‌وه‌‪ ،‬كه‌سانی‌ بازرگان‌و مشه‌خۆران‬ ‫ڕێگه‌ی���ان لێبگیرێت‪ ،‬ه���ه‌روه‌ك رێگه‌‬ ‫بگیرێ���ت له‌ك���وڕ‌و كچ���ی‌ به‌رپرس���ه‌‬ ‫فاشیله‌كان تا نه‌یه‌نه‌ پێشه‌وه‌‪ ،‬یه‌كێتی‌‬ ‫به‌ئه‌ق���ڵ‌و دیدگای‌ تازه‌ بس���پێردرێت‪،‬‬ ‫ڕاگه‌یاندنه‌كه‌ی‌ س���پارده‌ی‌ كه‌س���انی‌‬ ‫به‌تواناو دڵسۆزی‌ ناو یه‌كێتیی‌ بكرێت‪،‬‬ ‫كادیره‌ زیزو تۆراوه‌كان ئاشتبكرێنه‌وه‌‪،‬‬ ‫مه‌كته‌بی‌ ڕێكخستن‌و هه‌ڵبژاردن چاالك‬ ‫بكرێت���ه‌وه‌‪ ،‬ئه‌وانه‌ی‌ كۆنگره‌ متمانه‌یان‬ ‫پێده‌دات پێویسته‌ خۆیان ته‌رخانبكه‌ن‬ ‫ب���ۆ كاری‌ ڕێكخراوه‌ی���ی‌‌و دوربكه‌ونه‌وه‌‬ ‫له‌بازرگان���ی‌‌و خۆده‌وڵه‌مه‌ندك���ردن‌و‬ ‫ده‌زگای‌ چاودێ���ری‌ ح���زب دابمه‌زرێ‌‌و‬ ‫له‌لێپێچین���ه‌وه‌ی‌‬ ‫ده‌س���تكراوه‌بێت‬ ‫لێپرس���راوانی‌ حزب تا له‌گه‌ڵ خه‌ڵك‌و‬ ‫ڕێكخس���تنه‌كانی‌ خۆیان ڕاس���تگۆبن‪،‬‬ ‫هه‌روه‌ك ده‌بێت سه‌ركردایه‌تی‌ داهاتوی‌‬ ‫یه‌كێتیی‌ پش���ت به‌جه‌ماوه‌رو قاعیده‌ی‌‬ ‫خۆی‌ ببه‌ستێت‌و‪ ،‬پشتگیری‌‌و پشتیوانی‌‬ ‫خه‌ڵك���ی‌ دیك���ه‌‌وه‌الوه‌بن���ێ‌‪ ،‬هه‌ر له‌و‬ ‫قۆناغ���ه‌دا یه‌كێتیی‌ ده‌نگ‌و قورس���ایی‌‬ ‫پارت‌و ڕێكخ���راوه‌ نوێی���ه‌كان به‌هه‌ند‬ ‫‌وه‌ربگرێ���ت‌و مامه‌ڵ���ه‌ی‌ ته‌ندروس���تتر‬ ‫له‌گه‌ڵ دۆس���ت‌و براكه‌ی‌ دوێنێی‌ بكات‪،‬‬ ‫ئینجا زمانی‌ ڕاگه‌یاندنی‌ چاره‌بكات‌و‌واز‬ ‫له‌و ش���ێوازه‌ كۆنه‌ی‌ كاری‌ ڕاگه‌یاندنی‌‬ ‫بهێن���ێ‌‪ ،‬خزمه‌تكردنی‌ خه‌ڵ���ك بكاته‌‬ ‫پێش���ینه‌ی‌ كاره‌كان���ی‌‌و هه‌مو هه‌وڵێك‬ ‫بدات بۆ ئه‌وه‌ی‌ دادپه‌وه‌ری‌ كۆمه‌اڵیه‌تی‌‬ ‫له‌ناو خۆی‌‌و دواتر له‌كوردس���تان پیاده‌‬ ‫بكات‪ ،‬خه‌ڵك ب���ه‌كارو دیدگاو پڕۆژه‌و‬ ‫ژیانی‌ نوێ‌ ئاشنا بكه‌ن‪..‬‬ ‫له‌س���ه‌ر ئاستی‌ كوردستانیش به‌هۆی‌‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ یه‌كێتیی‌ ئه‌زمون���ی‌ حكومڕانی‌‬ ‫هه‌یه‌‌و ئاش���نایه‌ به‌هه‌م���و جومگه‌كانی‌‬

‫حكومه‌ت ده‌توانێت له‌س���ێ‌ الیه‌نه‌كه‌ی‌‬ ‫ئێس���تای‌ ئۆپۆزس���یۆن مه‌نتقیانه‌ت���ر‬ ‫چاودێربێ���ت به‌س���ه‌ر كاروباره‌كان���ی‌‬ ‫حكومه‌ته‌وه‌‪ ،‬جگ���ه‌ له‌وانه‌ش یه‌كێتیی‌‬ ‫ی دیكه‌ی‌ گرنگ‬ ‫ده‌توانێ‌ چه‌ن���د كارێك ‌‬ ‫بكات كه‌ ه���ه‌م بۆ ئاین���ده‌ی‌ خه‌ڵكی‌‬ ‫كوردستان‌و هه‌م بۆ خۆی‌‌وه‌ك حزبێك‬ ‫هه‌میشه‌ بۆ ئه‌زمونی‌ خه‌ڵكی‌ كوردستان‬ ‫گرنگ���ه‌‪ ،‬یه‌كه‌می���ان كۆتای���ی‌ هێنان‬ ‫ی له‌گه‌ڵ پارتی‌‬ ‫به‌ڕێكه‌وتنی‌ س���تراتیژ ‌‬ ‫دیموكراتی‌ كوردس���تان‌و هێنانه‌ ئارای‌‬ ‫قۆناغێك���ی‌ نوێ‌ ك���ه‌ په‌یوه‌ندییه‌كانی‌‬ ‫له‌گه‌ڵ هه‌م���و الیه‌نه‌كانی‌ دیكه‌ له‌یه‌ك‬ ‫ئاس���تدا بێ���ت‌و له‌قازانج���ی‌ خه‌ڵك���ی‌‬ ‫كوردستان بێت‪ ،‬كۆنگره‌ی‌ نه‌ته‌وه‌ییش‬ ‫ك���ه‌ بڕیار‌وایه‌ ئه‌مس���اڵ ببه‌س���ترێت‬ ‫ده‌توانێت شوێنی‌ ڕێكه‌وتنی‌ ستراتیژی‌‬ ‫بگرێت���ه‌وه‌‌و ڕێكه‌وتنه‌كان���ی‌ دیك���ه‌‬ ‫بگرێته‌وه‌‪ ،‬هه‌ر له‌سه‌ر ئاستی‌ كوردستان‬ ‫ده‌توانێ‌ كاری‌ ج���دی‌ بكات بۆ ئه‌وه‌ی‌‬ ‫ئ���ه‌و به‌ڵێنه‌ی‌ كه‌ له‌ڕاب���ردو به‌خه‌ڵكی‌‬ ‫كوردس���تانی‌ داوه‌ بیكاته‌ سه‌رقافڵه‌ی‌‬ ‫كاره‌كان���ی‌‪ ،‬ك���ه‌ ئ���ه‌وه‌ش گه‌ڕانه‌وه‌ی‌‬ ‫ده‌س���توره‌ بۆ پاڕله‌مانی‌ كوردس���تان‌و‬ ‫به‌ش���ێوه‌یه‌ك‬ ‫هه‌مواركردن���ه‌وه‌ی‌‬ ‫له‌قازانجی‌ زۆرینه‌ی‌ خه‌ڵكی‌ كوردستان‬ ‫بێت‌و سیس���ته‌می‌ حكومڕانی‌ له‌نیمچه‌‬ ‫پاڕله‌مانیه‌وه‌ بگۆڕێت ب���ۆ پاڕله‌مانی‌‪،‬‬ ‫له‌سه‌ر ئاستی‌ حزبیشدا‪ ...‬بۆیه‌ ئه‌گه‌ر‬ ‫یه‌كێتی���ی‌ به‌الی‌ كه‌م���ی‌ ئه‌مانه‌ی‌ كرد‬ ‫ده‌توانێ‌ ببێت���ه‌ حزبی‌ ئاینده‌و له‌جاری‌‬ ‫ج���اران زۆر به‌هێزت���ر ده‌ب���ێ‌‌و بازنه‌ی‌‬ ‫دیموكراسی‌ له‌كوردستان فراوانتر ده‌بێ‪،‬‬ ‫خۆشگوزه‌رانی‌ بۆ خه‌ڵك زۆرتر ده‌بێ‌‪،‬‬ ‫ئاس���وده‌یی‌ خه‌ڵك زیاتر ده‌بێ‌‪ ،‬ئازادی‌‬ ‫ڕۆژنامه‌وانی‌ زیاتر ده‌بێت‪ ،‬مافی‌ مرۆڤ‬ ‫پارێزراوتر ده‌بێت‌و به‌ش���داری‌ سیاسی‌‬ ‫زۆرتر ده‌بێ‌‪ ،‬هه‌روه‌ك گه‌ڕانه‌وه‌ی‌ ناوچه‌‬ ‫دابڕێنراوه‌كان مسۆگه‌رتر ده‌بێ‌‪ ،‬ئینجا‬ ‫به‌دیهێنانی‌ مافه‌ نه‌ته‌وه‌یه‌كانمان زۆرترو‬ ‫زوت���ر ده‌بێ‌‪ ،‬به‌وه‌ش دڵی‌ ش���ه‌هیدان‌و‬ ‫ئه‌نفالكراوه‌كانم���ان له‌گۆڕه‌كانی���ان‬ ‫ئاس���وده‌ ده‌بێت‪ ،‬ڕه‌نج���ی‌ مام جه‌الل‌و‬ ‫شه‌هیدانی‌ س���ه‌ركرده‌كان‌و قوربانیانی‌‬ ‫خه‌ڵك���ی‌ كوردس���تان‌و الدێیه‌كان���ی‌‬ ‫كوردس���تان به‌هه‌ده‌ر ناچ���ێ‌‌و هه‌موان‬ ‫به‌هیوا گه‌وره‌كه‌ ده‌گه‌ین‪.‬‬ ‫‪hemnshwany@gmail.com‬‬


‫کۆمه‌اڵیه‌تی ‪komalayatyawene@gmail.com‬‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫‪17‬‬

‫"گه‌وره‌ترین ئاواتم گه‌ڕانه‌وه‌یه‌ بۆ قوتابخانه‌"‬

‫سه‌ناو (هیوا) له‌ملمالنێی‌ ژیان‌و مه‌رگدا‬ ‫ئا‪ :‬هاوكار حسێن‬ ‫به‌ته‌نیا له‌راڕه‌وه‌ به‌رته‌سك‌و درێژه‌كه‌دا‬ ‫له‌سه‌ر كورسیه‌كی‌ چاوه‌ڕوانی‌‬ ‫هه‌ڵكوڕمابو‪ ،‬جارناجارێكیش ده‌سته‌‬ ‫بچوك‌و ناسكه‌كانی‌ به‌زرده‌كرده‌وه‌ بۆ‬ ‫الملی‌‪ ،‬تا دڵنیابێت له‌وه‌ی‌ له‌فافی‌ سه‌ر‬ ‫برینه‌كه‌ی‌ ژێرچه‌نه‌ی‌ له‌جێی‌ خۆی‌‬ ‫ماوه‌‪.‬‬ ‫س����ه‌نا‪ ،‬یه‌كێكه‌ له‌و ده‌یان منداڵه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫به‌هۆی‌ نه‌خۆش����یه‌كی‌ تایبه‌ته‌وه‌ ماوه‌ی‌‬ ‫س����اڵێكه‌ ب����ه‌رده‌وام ب����ۆ وه‌رگرتن����ی‌‬ ‫چاره‌س����ه‌ری‌ پزیش����كی‌ روده‌كات����ه‌‬ ‫نه‌خۆشخانه‌ی‌ هیوا له‌سلێمانی‌‪.‬‬ ‫نه‌خۆش����خانه‌ی‌ هی����وا ك����ه‌ تایبه‌ته‌‬ ‫به‌نه‌خۆشیه‌كانی‌ شێرپه‌نجه‌‪ ،‬تاالسیما‌و‬ ‫هیمۆفیلیا‪ ،‬له‌س����ه‌ره‌تای‌ س����اڵی‌ ‪2007‬‬ ‫ی بچوك بو‬ ‫كرایه‌وه‌ كه‌ سه‌ره‌تا به‌شێك ‌‬ ‫له‌ناو نه‌خۆشخانه‌ی‌ گشتیی‌ سلێمانیدا‪،‬‬ ‫له‌و س����اڵه‌دا نزیكه‌ی‌ ‪ 500-400‬نه‌خۆش‬ ‫هه‌ب����ون‪ ،‬تا كۆتایی‌ ئه‌و س����اله‌ژماره‌كه‌‬ ‫ب����و به‌‪ .1067‬له‌س����اڵی‌ ‪ ،2008‬ژماره‌ی‌‬ ‫نه‌خۆش����ه‌كان بوه‌ت����ه‌ ‪ 1573‬ك����ه‌س‪،‬‬ ‫له‌ساڵی‌ ‪ ،2012‬به‌رزبوه‌ته‌وه‌ بۆ ‪ 11‬هه‌زار‬ ‫كه‌یس‪ ،‬به‌مش����ێوه‌یه‌ رێژه‌كه‌ به‌رده‌وام‬ ‫له‌هه‌ڵكش����اندایه‌و تا ئاماده‌كردنی‌ ئه‌م‬ ‫راپۆرته‌ زیاترله‌‪ 14‬ه����ه‌زارو ‪ 420‬كه‌س‬ ‫فایلی‌ بۆ كراوه‌‪.‬‬ ‫س����ه‌نا كیژۆڵه‌یه‌كی‌ ته‌مه‌ن ‪ 14‬ساڵه‌‪،‬‬ ‫به‌ڕوخس����ار له‌منداڵێك����ی‌ ‪ 8‬س����ااڵن‬ ‫ده‌چێ����ت‪ ،‬س����اڵێك له‌مه‌وب����ه‌ر به‌هۆی‌‬ ‫نه‌خۆشیه‌كه‌یه‌وه‌ ناچاربو ده‌ستبه‌رداری‌‬ ‫خوێندن ببێت‌و قوتابخانه‌ جێبهێڵێت كه‌‬ ‫تائێستاش گه‌وره‌ترین ئاواتی‌ گه‌ڕانه‌وه‌یه‌‬ ‫بۆ الی‌ هاوپۆله‌كانی‌‪.‬‬ ‫س����ه‌نا به‌ده‌نگێك����ی‌ له‌رزۆك باس����ی‌‬ ‫له‌نه‌خۆش����یه‌كه‌ی‌ خ����ۆی‌ ك����ردو وتی‌‪،‬‬ ‫"خوێن����دكاری‌ پۆلی‌ پێنجه‌م بوم‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫له‌به‌رئ����ه‌وه‌ی‌ خوێن‌و ئه‌قراس����م كه‌مه‌و‬ ‫گه‌شكه‌م هه‌بو‪ ،‬وازم له‌خوێندن هێنا"‪.‬‬ ‫له‌وكاته‌ی‌ سه‌نا باسی‌ له‌نه‌خۆشیه‌كه‌ی‌‬ ‫خۆی‌ ده‌ك����رد‪ ،‬كتوپڕ پیاوێكی‌ س����ه‌ر‬ ‫ماش����وبرنجی‌ به‌ده‌موچاوێك����ی‌ پ����ڕ‬ ‫حه‌س����ره‌ته‌وه‌ له‌به‌رده‌مماندا وه‌س����تاو‬ ‫به‌تۆنێكی‌ نه‌رمه‌وه‌ وتی‌‪" ،‬فه‌رمون ئه‌مه‌‬ ‫كچی‌ منه‌‪".‬‬ ‫محه‌م����ه‌د باوكی‌ س����ه‌نایه‌و له‌باره‌ی‌‬ ‫نه‌خۆشیه‌كه‌ی‌ كچه‌كه‌یه‌وه‌ به‌درێژی‌ چوه‌‬ ‫ناو باس����ه‌كه‌وه‌و له‌وته‌كانیدا ده‌ركه‌وت‪،‬‬

‫گه‌وره‌ترین‬ ‫شت له‌سه‌نادا‬ ‫گه‌شبینیه‌كه‌یه‌تی‌‪،‬‬ ‫هه‌رچه‌نده‌ ئه‌و‬ ‫ی‬ ‫هه‌مو نه‌خۆشیه‌ ‌‬ ‫له‌گه‌ڵدایه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ی‬ ‫كه‌سێكه‌ له‌رو ‌‬ ‫ده‌رونیه‌وه‌ نه‌خۆش‬ ‫نیه‌و پشودرێژه‬

‫س����ه‌نا تاكه‌ منداڵی‌ ناو خێزانه‌كه‌ی‌ نیه‌‬ ‫كه‌ توشی‌ ئه‌و نه‌خۆش����یه‌ بوه‌‪ ،‬به‌ڵكو‬ ‫محه‌م����ه‌د ‪ 3‬منداڵی‌ دیك����ه‌ی‌ هه‌یه‌ كه‌‬ ‫هه‌مان گرفتیان هه‌یه‌و وتی‌‪" ،‬ماوه‌ی‌ ‪21‬‬ ‫ساله‌ئه‌وه‌ ئیش����مه‌‪ ،‬به‌رده‌وام هاتوچۆی‌‬ ‫نه‌خۆشخانه‌ ده‌كه‌م"‪.‬‬ ‫ئه‌و خێزانه‌ كه‌ دانیش����توی‌ گه‌ڕه‌كی‌‬ ‫كان����ی‌ ك����ورده‌ی‌ ش����اری‌ س����لێمانین‪،‬‬ ‫پێش����تریش منداڵێكی����ان به‌هه‌م����ان‬ ‫نه‌خۆش����ی‌ له‌ته‌مه‌نی‌ ‪ 12‬ساڵیدا گیانی‌‬ ‫له‌ده‌ستداوه‌‪.‬‬ ‫ئه‌م نه‌خۆش����یه‌ی‌ س����ه‌ناو خوشك‌و‬ ‫براكانی‌ كه‌ به‌ئۆستۆپترۆسیس ناسراوه‌و‬

‫خواربون‌و سپڵی‌ به‌شێوه‌یه‌كی‌ نائاسای ‌‬ ‫ی‬ ‫گه‌وره‌ ب����وه‌‪ ،‬پزیش����كیه‌ تایبه‌تیه‌كه‌ی‌‬ ‫تاڕاده‌یه‌ك بێهیوا بوه‌ له‌وه‌ی‌ له‌هه‌رێمی‌‬ ‫ی نه‌خۆشیه‌كه‌ی‌‬ ‫كوردستان چاره‌س����ه‌ر ‌‬ ‫بكرێ����ت‪ ،‬چونك����ه‌ س����ه‌نا پێویس����تی‌‬ ‫به‌چاندنی‌ مۆخ هه‌یه‌و تائێستا له‌هه‌رێمی‌‬ ‫كوردستان‌و عێراقدا سه‌نته‌رێكی‌ تایبه‌ت‬ ‫به‌چاندنی‌ مۆخ نیه‌‪.‬‬ ‫د‪ .‬باس����ل كازم عه‌بدواڵ‪ ،‬پس����پۆڕی‌‬ ‫بۆیه‌كه‌مج����ار له‌به‌ریتانیا دۆزراوه‌ته‌وه‌و‬ ‫به‌ناوی‌ كه‌س����ه‌كه‌وه‌ ناون����راوه‌‪ ،‬رێگه‌ی‌ نه‌خۆشیه‌كانی‌ خوێن‌و ئه‌ورام‪ ،‬پزیشكی‌‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ له‌س����ه‌نا نه‌گرت����وه‌ به‌هره‌كانی‌ سه‌رپه‌رشتیاری‌ نه‌خۆشیه‌كه‌ی‌ سه‌نایه‌و‬ ‫ده‌ربخات‪ ،‬ئ����ه‌و خوێن����دكاری‌ قۆناغی‌ له‌وباره‌یه‌وه‌ ده‌ڵێت‪" ،‬چه‌ندین نه‌خۆشی‌‬ ‫پێنجه‌می‌ په‌یمانگه‌ی‌ نابینایان بوه‌و وه‌ك له‌و كه‌یس����ه‌مان هه‌یه‌ به‌اڵم به‌شێوازی‌‬ ‫باوكی‌ ده‌ڵێت‪" ،‬هه‌مو س����اڵێك یه‌كه‌می‌ جیاوازتر‪ ،‬هه‌ندێكیان به‌رێژه‌یه‌كی‌ كه‌م‬ ‫پۆله‌ك����ه‌ی‌ بوه‌‪ ،‬ئێس����تاش ب����ه‌رده‌وام توش����یان بوه‌و هه‌ندێكیشیان به‌ئاستی‌‬ ‫داواده‌كات بگه‌ڕێت����ه‌وه‌ خوێندن‪ ،‬به‌اڵم به‌رز‪ ،‬نه‌خۆشیه‌كه‌ی‌ سه‌نا له‌وه‌ ده‌چێت‬ ‫له‌به‌رئه‌وه‌ی‌ توانای‌ ماددیم س����نورداره‌و زیات����ر بۆماوه‌ی����ی بێت‪ ،‬ب����ۆ ئه‌مه‌ش‬ ‫ئه‌وی����ش حاڵه‌ته‌ك����ه‌ی‌ مه‌ترس����یداره‌‪ ،‬پێویس����تمان به‌پش����كنینی‌ جینه‌كانه‌و‬ ‫پێویسته‌ له‌گه‌ڵ خێزانه‌كه‌یدا راوێژبكه‌ین‬ ‫ناتوانین ئه‌و داوایه‌ی‌ به‌جێبهێنم‪".‬‬ ‫س����ه‌نا‪ ،‬به‌ه����ۆی‌ نه‌خۆش����یه‌كه‌یه‌وه‌ بۆ رێگرتن له‌منداڵبونی‌ زیاتر"‪.‬‬ ‫له‌ئێستادا چاره‌سه‌ری‌ نه‌خۆشیه‌كه‌ی‌‬ ‫چاوه‌كان����ی‌ له‌ده‌س����تداوه‌و قاچه‌كان ‌‬ ‫ی‬

‫سه‌نا له‌نه‌خۆشخانه‌ی‌ هیوا گه‌یشتوه‌ته‌ ده‌ژی����ن‌و مانگی‌ ‪ 500‬ه����ه‌زار دینار كرێ‬ ‫ئاستی‌ مه‌حاڵ‪ ،‬هیچ هاوكارییه‌كیش له‌م ده‌ده‌م‪ ".‬محه‌مه‌د له‌رێگه‌ی‌ ئاوێنه‌وه‌ داوا‬ ‫نه‌خۆش����خانه‌یه‌دا نیه‌ بۆ ئه‌و كه‌سانه‌ی‌ له‌الیه‌ن����ه‌ حكوم����ی‌‌و په‌یوه‌ندیداره‌كان‌و‬ ‫پێویس����تیان به‌وه‌یه‌ ره‌وانه‌ی‌ ده‌ره‌وه‌ی‌ خێرخ����وازان ده‌كات یارمه‌ت����ی بده‌ن تا‬ ‫واڵت بكرێ����ن‪ ،‬له‌وباره‌یه‌وه‌ د‪ .‬دۆس����تی‌ ژیانی‌ س����ه‌نا‌و خێزانه‌كه‌ی‌ له‌و قه‌یرانه‌‬ ‫نه‌ج����ات‪ ،‬به‌ڕێوه‌به‌ری‌ نه‌خۆش����خانه‌ی‌ رزگاربێت‪.‬‬ ‫یه‌كێ����ك ل����ه‌و توێ����ژه‌ ده‌رونیان����ه‌ی‌‬ ‫هی����وا ب����ۆ ئاوێنه‌ وتی‌‪" ،‬به‌ش����ێك له‌و‬ ‫نه‌خۆشانه‌ی‌ لێره‌ چاره‌سه‌ر وه‌رده‌گرن‪ ،‬له‌نه‌خۆش����خانه‌ی‌ هی����وا كارده‌كات‌و‬ ‫له‌كۆتاییدا پێویس����تیان به‌چاندنی‌ مۆخ له‌نزیكه‌وه‌ ئاگاداری‌ بارودۆخی‌ سه‌نایه‌‪،‬‬ ‫هه‌یه‌ بۆئه‌وه‌ی‌ به‌ته‌واوی‌ نه‌خۆشیه‌كه‌یان سه‌رس����امی‌ خ����ۆی‌ نیش����اندا به‌رامبه‌ر‬ ‫بنبڕبكرێت‪ ،‬كه‌ به‌داخه‌وه‌ تائێس����تا ئه‌و به‌تواناو پش����ودرێژی‌‌و گه‌ش����بینیه‌كه‌ی‌‬ ‫چاره‌س����ه‌ره‌ له‌هه‌رێم����ی‌ كوردس����تاندا سه‌ناو وتی‌‪" ،‬گه‌وره‌ترین شت له‌سه‌نادا‬ ‫ناكرێ����ت‪ ،‬ب����ه‌اڵم ئ����ه‌و نه‌خۆش����انه‌ی‌ گه‌شبینیه‌كه‌یه‌تی‌‪ ،‬هه‌رچه‌نده‌ ئه‌و هه‌مو‬ ‫پێویس����تیان به‌وه‌یه‌ ره‌وان����ه‌ی‌ ده‌ره‌وه‌ نه‌خۆش����یه‌ی‌ له‌گه‌ڵدایه‌‪ ،‬به‌اڵم كه‌سێكه‌‬ ‫بكرێ����ن‪ ،‬له‌به‌رنامه‌ماندایه‌و حكومه‌تیش ل����ه‌روی‌ ده‌رونی����ه‌وه‌ نه‌خ����ۆش نی����ه‌و‬ ‫‪ 5‬ملی����ۆن دۆالری‌ ب����ۆ دابینكردون‪ ،‬تا پشودرێژه‌"‪.‬‬ ‫محه‌مه‌د له‌باره‌ی‌ خۆزگه‌كانی‌ سه‌ناوه‌‬ ‫ئێمه‌ پێیان نه‌ڵێین بڕۆن له‌سه‌ر حسابی‌‬ ‫خۆتان بیبه‌نه‌ ده‌ره‌وه‌ بۆ چاره‌سه‌ركردن‪ ،‬ده‌ڵێ����ت‪" ،‬زۆر هیوای‌ به‌ژی����ان هه‌یه‌و‬ ‫بۆی����ه‌ حكومه‌تی����ش یارمه‌تیان ده‌دات‌و هه‌میش����ه‌ پێمانده‌ڵێت حه‌زده‌م له‌گه‌ڵ‬ ‫له‌ئێستاش����دا س����ه‌رقاڵی‌ ئه‌نجامدان����ی‌ ئێوه‌ له‌ژیاندا بمێنمه‌وه‌"‪ .‬سه‌نا وته‌كانی‌‬ ‫باوكی‌ پشتڕاستكرده‌وه‌و له‌باره‌ی‌ یه‌كێك‬ ‫گرێبه‌ستێكین بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌‪".‬‬ ‫د‪ .‬مارسیا هۆرن‪ ،‬سه‌رۆكی‌ سه‌نته‌رێكی‌ له‌ئاوات����ه‌ گه‌وره‌كان����ی‌ دواو به‌قوڕگ����ی‌‬ ‫نێوده‌وڵه‌تی‌ تایبه‌ت به‌ش����ێرپه‌نجه‌یه‌و پڕگریان����ه‌وه‌ وتی‌‪" ،‬هیوایه‌ت����م ئه‌وه‌یه‌‬ ‫ته‌ئكی����د له‌س����ه‌ر وته‌كانی‌ د‪ .‬باس����ل بگه‌ڕێم����ه‌وه‌ بۆ قوتابخانه‌و پێمخۆش����ه‌‬ ‫ده‌كاته‌وه‌و ئه‌ویش پێیوایه‌ نه‌خۆشخانه‌ی‌ خه‌ڵك یارمه‌تم بدات‪ ،‬چونكه‌ حه‌زده‌كه‌م‬ ‫هی����وا ئومێدی‌ زۆری‌ له‌س����ه‌ر ده‌كرێت چاكببمه‌وه‌"‪.‬‬ ‫به‌دیهاتنی‌ ئه‌م خه‌ونه‌ی‌ سه‌نا مه‌حاڵ‬ ‫ب����ۆ چاره‌س����ه‌ركردنی‌ نه‌خۆش����یه‌كانی‌‬ ‫ش����ێرپه‌نجه‌و چاككردن����ه‌وه‌ی‌ س����ه‌ناو نی����ه‌‪ ،‬چونك����ه‌ خۆی‌‌و پزیشكه‌كه‌ش����ی‌‬ ‫هاوده‌رده‌كانی‌‌و ده‌ڵێت‪" ،‬پێموایه‌ سه‌نا گه‌ش����بینن ب����ه‌وه‌ی‌ ئه‌گ����ه‌ر بتوانرێت‬ ‫له‌باش����ترین نه‌خۆش����خانه‌كانی‌ عێراقه‌و له‌زوتری����ن كاتدا ببرێت����ه‌ ده‌ره‌وه‌‪ ،‬ئه‌وا‬ ‫هیوای‌ چاكبونه‌وه‌ی‌ زۆره‌‪ .‬له‌وباره‌یه‌وه‌‬ ‫پزیشكی‌ زۆر به‌توانای‌ له‌خۆگرتوه‌‪".‬‬ ‫له‌ئێستادا حكومه‌تی‌ هه‌رێم سه‌رقاڵی‌ د‪ .‬باس����ل وت����ی‌‪" ،‬له‌هه‌ندێ����ك واڵتی‌‬ ‫دورس����تكردنی‌ س����ه‌نته‌رێكی‌ تایب����ه‌ت ده‌وروب����ه‌ر چاره‌س����ه‌ری‌ س����ه‌نا هه‌یه‌‪،‬‬ ‫به‌چاندنی‌ مۆخه‌ له‌نزیك نه‌خۆشخانه‌ی‌ وه‌ك عه‌ره‌بستانی‌ س����عودیه‌و ئوردون‌و‬ ‫هی����واو به‌وت����ه‌ی‌ د‪ .‬باس����ل له‌گ����ه‌ڵ لوبن����ان‌و هیندس����تان"‪ .‬ئه‌و پزیش����كه‌‬ ‫ته‌واوبون����ی‌ ئه‌و پرۆژه‌ی����ه‌دا ده‌توانرێت گه‌ش����بینه‌ ب����ه‌وه‌ی‌ له‌توانادای����ه‌ ژیانی‌‬ ‫به‌ئاسانی‌ پرۆسه‌ی‌ چاندنی‌ مۆخ بۆ ئه‌و س����ه‌نا بگێڕدرێته‌وه‌ بۆ باری‌ ئاس����ایی‌‪،‬‬ ‫كه‌سانه‌ی‌ هه‌مان نه‌خۆشیه‌كه‌ی‌ سه‌نایان چونكه‌ پێش����تر چه‌ندی����ن حاڵه‌تی‌ له‌و‬ ‫هه‌ی����ه‌‪ ،‬ئه‌نجامبدرێ����ت‪ ،‬ب����ه‌اڵم ئه‌وه‌ی‌ شێوه‌یه‌ هه‌بوه‌و چه‌ندین منداڵی‌ توشبو‬ ‫جێی‌ پرس����یاره‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ پڕۆژه‌یه‌كی‌ به‌نه‌خۆش����ی‌ ش����ێرپه‌نجه‌ چاره‌سه‌ریان‬ ‫له‌مشێوه‌یه‌ بۆ حاڵی‌ ئێستای‌ سه‌نا چی كراوه‌و توانیویان����ه‌ وه‌ك خوێندكارێكی‌‬ ‫ئاسایی‌ درێژه‌ به‌خوێندنیان بده‌ن‪.‬‬ ‫له‌ده‌ست دێت؟‬ ‫له‌ئێس����تادا خه‌ونی‌ گه‌وره‌ی‌ س����ه‌نا‬ ‫محه‌مه‌دی‌ باوكی‌ سه‌نا له‌باره‌ی‌ توانای‌‬ ‫ماددی‌ خێزانه‌كه‌یه‌وه‌ ده‌ڵێت "كه‌سێك گه‌ڕانه‌وه‌یه‌ بۆ قوتابخانه‌‪ ،‬به‌اڵم پرسیاری‌‬ ‫نه‌بوه‌ ده‌س����تگیرۆیم ب����كات‌و ماوه‌یه‌ك گه‌وه����ه‌ری‌ لێ����ره‌دا ئه‌وه‌یه‌ ك����ه‌ ئاخۆ‬ ‫ته‌كس����یم پێبوه‌و فرۆش����تومه‌‪ ،‬دایكی نه‌خۆشخانه‌ی‌ هیوا یارمه‌تیده‌ری‌ ده‌بێت‬ ‫سه‌ناش پێش����تر له‌دایه‌نگه‌یه‌كدا كاری‌ له‌به‌دیهێنانی‌ ئه‌م خه‌ونه‌یدا؟ یاخود له‌م‬ ‫ده‌كرد‪ ،‬به‌اڵم به‌هۆی‌ نه‌خۆش����كه‌وتنی‌ ملمالنێیه‌ی‌ مه‌رگ‌و ژیاندا‪ ،‬چاره‌نوس����ی‌‬ ‫ی س����ه‌نا گه‌ڕانه‌وه‌یه‌ ب����ۆ قوتابخانه‌ یان‬ ‫سه‌ناوه‌ وازی‌ ه��ناو ئێستاش سه‌ره‌ڕا ‌‬ ‫ئ����ه‌وه‌ی‌ بێ����كارم‪ ،‬له‌خانویه‌ك����ی‌ كرێدا مانه‌وه‌یه‌ له‌باوه‌شی‌ (هیوا)دا؟‬

‫رێكخراوێك هه‌زار ئافره‌ت فێر ‌ی پیشه‌ ‌ی درومان ده‌كات‬ ‫مامۆس����تا ئاراس باس له‌وه‌ ده‌كات‬ ‫ئا‪ :‬ئاوێنه‌‬ ‫له‌ئێس����تادا زیات����ر ئه‌و س����تایالنه‌ی‬ ‫پۆشاكیان فێرده‌كه‌ن كه‌ له‌بازاڕه‌كانی‬ ‫رێكخراوی پاوه‌ن‪ ،‬به‌هه‌ماهه‌نگی‬ ‫كوردستان بره‌ویان هه‌یه‌و ده‌فرۆشرێن‪،‬‬ ‫له‌گه‌ڵ فه‌رمانگه‌ی رێكخراوه‌‬ ‫به‌تایبه‌تیش مۆدێالتی توركی‪.‬‬ ‫ناحكومیه‌كاندا له‌رێگه‌ی‌ چه‌ند‬ ‫سپی حسێن‪ ،‬یه‌كێكه‌ له‌و ئافره‌تانه‌ی‬ ‫خولێكی تایبه‌ته‌وه‌‪ ،‬تائێستا زیاتر‬ ‫به‌ه����ۆی خوله‌كانی‌ ئ����ه‌و رێكخراوه‌وه‌‬ ‫له‌هه‌زار ئافره‌تی‌ فێری به‌رگدرویی‬ ‫فێری درومان بوه‌و ئێس����تا وه‌ك خۆی‬ ‫كردوه‌و مامۆستای ئه‌و خوالنه‌ش‬ ‫باسی ده‌كات پێش����كه‌وتنی به‌رچاوی‬ ‫داوا ده‌كات حكومه‌ت كارگه‌یه‌كی‬ ‫بچوك بكاته‌وه‌ بۆ ئه‌وه‌ی سود له‌توانا له‌كاره‌كه‌یدا به‌ده‌س����تهێناوه‌و ده‌ڵێت‪:‬‬ ‫"پێشتر كه‌مێك پێش����ینه‌ی‌ درومانیم‬ ‫مرۆییه‌كانی ناوخۆ وه‌ربگیرێت‪.‬‬ ‫هه‌بو‪ ،‬به‌اڵم له‌ئێس����تادا ئیش بۆ بازاڕ‬ ‫ماوه‌ی زیاتر له‌دو مانگه‌‪ ،‬رێكخراوی ده‌ك����ه‌م‌و داهاتم زۆر باش بوه‌و به‌هۆی‬ ‫پ����اوه‌ن خولێكی ب����ۆ زیات����ر له‌ ‪ 100‬خوله‌كه‌وه‌ توانیومه‌ ش����ێواز‌و مۆدیلی‬ ‫كه‌س له‌شاری س����لێمانی‌و چه‌مچه‌ماڵ نوێ فێربم"‪.‬‬ ‫هه‌روه‌ها ت����ارا كه‌ریم‪ ،‬یه‌كێكی تره‌‬ ‫كردۆت����ه‌وه‌و به‌وهۆیه‌ش����ه‌وه‌ هه‌ندێك‬ ‫له‌به‌ش����داربوانی خوله‌ك����ه‌ توانیویانه‌ له‌به‌ش����داربوانی خوله‌ك����ه‌و به‌وهۆیه‌و‬ ‫هه‌ل����ی كار بۆ خۆیان بدۆزنه‌وه‌و له‌رێی وه‌ك خۆی باس����ی‌ ده‌كات توانیویه‌تی‬ ‫درومانیه‌وه‌ سه‌رچاوه‌ی داهاتیان په‌یدا سود له‌خوله‌كه‌ ببینێت‌و وتی‪" :‬به‌هۆی‬ ‫ئه‌م خول����ه‌وه‌ زانیاری نوێ����م له‌باره‌ی‬ ‫بكه‌ن‪.‬‬ ‫مامۆس����تای خوله‌ك����ه‌‪ ،‬ئ����اراس درومانی����ه‌وه‌ وه‌رگرت‌و ئاش����ناش بوم‬ ‫عه‌ل����ی‪ ،‬باس ل����ه‌وه‌ ده‌كات كه‌ خانمه‌ به‌ستایله‌ نوێیه‌كانی توركی كه‌ ئێستا‬ ‫به‌ش����داربوه‌كانی خوله‌كه‌ ئاره‌زوییه‌كی بازاڕه‌كان����ی هه‌رێم����ی كوردس����تانی‬ ‫بێوێنه‌یان هه‌یه‌ بۆ فێربونی درومانی‌و داگیركردوه‌"‪.‬‬ ‫ئه‌و دو فێرخوازه‌ داواكارن له‌حكومه‌ت‬ ‫ده‌یانه‌وێ����ت هاوش����ێوه‌ی مۆدێل����ه‌‬ ‫جیهانی����ه‌كان كاربك���� ‌هن‌و تواناكانیان كارگه‌یه‌ك����ی جلوبه‌رگ بكات����ه‌وه‌‪ ،‬تا‬ ‫بخه‌نه‌گ����ه‌ڕ‌و وتی‪" ،‬ئێم����ه‌ به‌نوێترین به‌رهه‌می ناوخۆ به‌ره‌وپێش ببرێت‪.‬‬ ‫هاوكات به‌رپرس����ی رێكخراوی پاوه‌ن‬ ‫ش����ێوازی س����ه‌رده‌م راهێنانی����ان‬ ‫پێده‌كه‌ین‌و تائێس����تا هه‌زار ئافره‌تمان ب����ۆ پێگه‌یاندنی پیش����ه‌وه‌ران‌و كااڵی‬ ‫فێری درومان‌و بڕین كردوه‌‪ ،‬تا بتوانن نیش����تمانی‪ ،‬كامه‌ران عوم����ه‌ر‪ ،‬ئه‌وه‌‬ ‫به‌ده‌ستی خۆیان بژێوێی‌ ژیانیان په‌یدا ده‌خات����ه‌ڕو ك����ه‌ ده‌یانه‌وێ����ت له‌رێی‬ ‫خوله‌ك����ه‌وه‌ هان����ی ئافره‌تان����ی هه‌رێم‬ ‫بكه‌ن"‪.‬‬

‫زیاتر ل ‌ه‬ ‫‪ 100‬ئافره‌ت‬ ‫كاره‌كه‌یان كردو‌ه‬ ‫به‌سه‌رچاوه‌ی‬ ‫بژێوی ژیانی‬ ‫خۆیان‌و توانیویان ‌ه‬ ‫دوكان دابنێن یان‬ ‫له‌ماڵه‌و‌ه كار بكه‌ن‬ ‫چه‌ند ئافره‌تێکی به‌شداربوی خوله‌که‌‌ له‌گه‌ڵ مامۆستاکه‌یان‬ ‫بده‌ن تا له‌رێیی ئه‌م پیشه‌یه‌وه‌ بژێوی‌و‬ ‫داه����ات بۆ ژیانی خۆی����ان په‌یدابكه‌ن‌و‬ ‫وتی‪" :‬م����اوه‌ی چوار س����اڵه‌ خه‌ریكی‬ ‫ئه‌م خوله‌ین‌و تا ئێس����تاش توانیومانه‌‬ ‫نزیكه‌ی ه����ه‌زار ئافره‌ت فێری درومانی‬ ‫بكه‌ی����ن‌و زیات����ر ل����ه‌ ‪ 100‬ئافره‌تیش‬

‫كاره‌كه‌یان كردوه‌ به‌سه‌رچاوه‌ی بژێوی‬ ‫ژیانی خۆیان‌و توانیویانه‌ دوكان دابنێن‬ ‫یان له‌ماڵه‌وه‌ كار بكه‌ن"‪.‬‬ ‫عومه‌ر پێشنیارده‌كات حكومه‌ت سود‬ ‫له‌م خوالنه‌ وه‌ربگرێت تا توانای مرۆیی‬ ‫هه‌رێمی پێ به‌رزبكرێته‌وه‌و جارێكی تر‬

‫فۆتۆ‪ :‬رامان عومه‌ر‬ ‫له‌خزمه‌تی واڵته‌كه‌دا به‌كاربهێنرێته‌وه‌و‬ ‫وتی‪" :‬رۆژانه‌ به‌به‌های‌ س����ه‌دان هه‌زار‬ ‫دۆالر جلوبه‌رگ هاورده‌ ده‌كرێت‪ ،‬ئه‌گه‌ر‬ ‫ئه‌م پاره‌یه‌ له‌ناوخۆدا خه‌رجبكرێته‌وه‌‪،‬‬ ‫پ����اره‌ی واڵته‌كه‌ به‌و ش����ێوه‌یه‌ ناچێته‌‬ ‫ده‌ره‌وه‌"‪.‬‬

‫دوای كۆتاییهاتنی ئه‌م خوله‌‪ ،‬بڕیاره‌‬ ‫رێكخراوه‌ك����ه‌ بێبه‌رامب����ه‌ر قوم����اش‌و‬ ‫مه‌كین����ه‌ی درومانی ب����دات به‌هه‌ندێك‬ ‫له‌و ئافره‌تانه‌ی به‌ش����داری خوله‌كه‌ن‪،‬‬ ‫تابتوانن س����ه‌ره‌تایه‌كی ت����ازه‌ له‌ژیانی‬ ‫پیشه‌ییاندا ده‌ستپێبكه‌ن‪.‬‬


‫‪18‬‬

‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫یه‌کێتی‌و شکستی پێنجەم!‬ ‫شوان حەمە‬ ‫‪hamashwan.awene@yahoo.no‬‬

‫مێژوی یەکێتی‌نیشتمانی کوردستان‌و‬ ‫مێژوی تاڵەبانی وەک دودیوی دراوێک‬ ‫وان‪ ،‬هەر دیوێکیان بێئەوەیتر بەهای‬ ‫ڕاس���تەقینەی خۆیان لەدەستدەدەن‪.‬‬ ‫شکس���تەکانی تاڵەبان���ی شکس���تی‬ ‫یەکێتی بون‪ ،‬بەپێچەوانەشەوە ڕاستە‪.‬‬ ‫له‌پەنجاس���اڵی ڕاب���ردودا‪ ،‬تاڵەبانی‬ ‫چوارجار شکس���تی گەورەی بینیوە‪.‬‬ ‫ق���ەدەری تاڵەبانی وابو کە هەر چوار‬ ‫شکستەکە لەس���ەر دەستی مستەفا‬ ‫بارزانی‌و کوڕەکانی بێت!‬ ‫شکس���تی یەک���ەم‪ :‬ناوەڕاس���تی‬ ‫شەستەکانی سەدەی ڕابردو ناکۆکییە‬ ‫سیاسیەکانی ناو سەرکرادایەتی پارتی‬ ‫دیموکراتی کوردستان گەیشتە خاڵی‬ ‫نەگەڕانەوە‪ .‬ئەوکات لەس���ەر دەستی‬ ‫مس���تەفا بارزانی سەرۆکی پێشوتری‬ ‫پارتی‪ ،‬ج���ەالل تاڵەبانی‌و هاوڕێکانی‬ ‫ک���ە به‌(باڵ���ی مەکتەبی سیاس���ی)‬ ‫ناس���راون دوچ���اری دەرپەڕان���دن‌و‬ ‫ڕاوەدون���ان بون���ەوە‪ .‬ڕاوه‌دوگەلێک‬ ‫تاڵەبانی‌و هاوڕێکانی ناچارکرد لەگەڵ‬ ‫حکومەت���ی عێراقی���دا ڕێکبک���ەون‪.‬‬ ‫ئەگەرچ���ی نزیک���ەی دەیەیەک دواتر‬

‫یەکێتی نیش���تمانی دام���ەزرا‪ .‬بەاڵم‬ ‫ل���ەدوای دامەزراندنی یەکێتیش���ەوە‪،‬‬ ‫پارتی‌و هاوپەیمانەکانی الی خۆیانەوە‬ ‫نازناوەکانی جەاللی‌و شەستوشەشیان‬ ‫بەسەر یەکێتی‌و یەکێتیەکان سەپاند‪.‬‬ ‫جەاللی‌و شەست‌و ش���ەش (‪)١٩٦٦‬‬ ‫دوئام���اژه‌ی مێژوی���ی‌و مەعنەوی���ن‬ ‫به‌شکس���تی تاڵەبان���ی‌و هاوبیرەکانی‬ ‫لەسەردەستی بارزانی‌ باوک‌‪ ،‬هەمانکات‬ ‫وێناکردنەوەی یەکێتییە وەک ڕکابەرە‬ ‫کۆنە ـ نوێکەی پارتی!‬ ‫شکستی دوەم‪ :‬ساڵی ‪ ١٩٧٨‬هێزە‬ ‫گەورەو کاریگەرەک���ەی یەکێتی‪ ،‬کە‬ ‫پێکهاتبو له‌نزیکەی ‪ ٩٠٠‬پێش���مەرگە‪،‬‬ ‫به‌پالنی س���ەرکردایەتی کاتی پارتی‬ ‫(قی���ادەی موەق���ەت) له‌ناوچ���ەی‬ ‫ه���ەکاری تەفروتون���ا ک���ران‪ .‬ل���ەو‬ ‫شکستەدا دەیان پێش���مه‌رگەو کادر‬ ‫کوژران‪ ،‬له‌ناو کوژراوەکاندا هەرس���ێ‬ ‫س���ەرکردەی یەکێتی دکتۆر خالیدو‬ ‫عەلی عەس���کەری‌و حسێن بابه‌شێخ‪،‬‬ ‫دوای بەدیلگیرانی���ان گولەبارانکران‪.‬‬ ‫ش���ەڕی ه���ەکاری تەنها ش���ەڕێکی‬ ‫چەک���داری نەبو‪ ،‬بەڵکە ش���ەڕێک بو‬ ‫لەس���ەر ئایندەی هەریەک له‌یەکێتی‌و‬ ‫پارتی‪.‬‬ ‫شکستی س���ێیەم‪ :‬س���اڵی ‪١٩٩٤‬‬ ‫ش���ەڕی ناوخ���ۆ لەنێ���وان پارت���ی‌و‬ ‫یەکێتیدا دروستبو‪ .‬یەکێتی کۆنترۆڵی‬ ‫بەش���ی زۆری ناوچەکان���ی هەرێمی‬ ‫کوردستانی کرد‪ .‬دوای دوساڵ شەڕو‬ ‫دانوس���تان‪ ،‬پارت���ی له‌ناوچەیەک���ی‬ ‫دیاریک���راوی جوگرافی���دا لەبەردەم‬ ‫قەدەرێکی مەترسیداردا بەگیرهاتبو‪.‬‬ ‫ئەوکات مەسعود بارزانی نامەیەکی بۆ‬ ‫سەدام حسێن نوسی‌و داوای یارمەتی‬

‫‌س���ەربازی له‌س���وپای عێ���راق کرد‪.‬‬ ‫له‌وەاڵمی داواکەی مەسعود بارزانیدا‪،‬‬ ‫ڕۆژی ‪ ٣١‬ئاب���ی ‪١٩٩٦‬ڕژێمی بەعس‬ ‫بەتانک‌و ت���ۆپ‌و کۆپت���ەر پەالماری‬ ‫شاری هەولێری داو له‌ماوەیەکی کەمدا‬ ‫هێزەکانی یەکێتی‌و حیزب‌و ڕێکخراوە‬ ‫کوردستانی‌و عێراقیەکانیان لەوشارە‬ ‫دەرپەڕان���د‪ .‬ل���ەدوای ‪ ٣١‬ئاب���ەوە‬ ‫جارێکیتر هاوس���ەنگی هێز لەس���ەر‬ ‫حسابی یەکێتی‌و بەبەرژەوەندی پارتی‬ ‫گۆڕانکاری بەسەرداهات‪.‬‬ ‫شکستی چوارەم‪ :‬شکستی چوارەمی‬ ‫یەکێت���ی هەڵبژاردنەکان���ی دوهەفتە‬ ‫لەمەوبەر ب���و‪ .‬هەڵبژاردنێک یەکێتی‬ ‫له‌هێزی دوەمەوە کردە هێزی سێیەم!‬ ‫ئەم شکس���تەی یەکێتی تاڕادەیەکی‬ ‫زۆر بەستراوە به‌شکستی سێیەمەوە‪.‬‬ ‫قبوڵکردن���ی تاڵەبانی به‌بااڵدەس���تی‬ ‫پارت���ی‌و هەوڵدان بۆ شەریکەبەش���ی‬ ‫دەس���ەاڵت‌و داه���ات‪ ،‬بەتایبەت دوای‬ ‫ڕوخان���ی ڕژێم���ی بەع���س‪ ،‬هێ���دی‬ ‫هێدی تواناو دەس���ەاڵتەکانی یەکێتی‬ ‫س���نوردار کرد‪ .،‬دۆخێک کە یەکێتی‬ ‫له‌پێگ���ەی هێ���زی دوەمدا هێش���تەو‬ ‫خ���ەون‌و ئامانجەکانی ئ���ەو حیزبەی‬ ‫له‌قاڵبدا‪ .‬نەوشیروان مستەفا لەزاری‬ ‫مەحمود عوسمانەوە دەیگێڕێتەوە کە‬ ‫تاڵەبانی به‌مەس���عود بارزانی وتوە "‬ ‫من غه‌ڵه‌ت���ی ‪ ١٩٦٤‬دوباره‌ناكه‌مه‌وه‪.‬‬ ‫ئه‌گه‌ر تۆ سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم نه‌كه‌ی‬ ‫منیش س���ه‌رۆكایه‌تی عێ���راق ناكه‌م‪.‬‬ ‫ئیس���تیقاله‌م نوس���یوه پێشكه‌شیان‬ ‫ئه‌ك ‌هم‌و لێ���ره خانویه‌كم بده‌رێ الی‬ ‫تۆ دائه‌نیشم‪ "..‬ئەم داوایەی تاڵەبانی‬ ‫له‌بارزانی تاڕادەیەکی زۆر پێوس���تی‬ ‫یەکێت���ی به‌پارت���ی ڕوندەکات���ەوە‪،‬‬

‫هەمانکات تاڵەبان���ی دان به‌یەکەمین‬ ‫هەڵ���ەو یەکەمی���ن شکس���تی خۆیدا‬ ‫دەنێت کە له‌سەرەتای ئەم نوسینەدا‬ ‫وەک (شکستی یەکەم) دیاریکراوە‪.‬‬ ‫ساڵی ‪( ٢٠٠٧‬ڕێکەوتنی ستراتیجی)‬ ‫له‌نێوان مەس���عود بارزان���ی‌و جەالل‬ ‫تاڵەبانی���دا ئیمزاک���را‪ ( .‬ڕێکەوتنی‬ ‫ستراتیجی) ئەو دوڕیانە چارەنوسسازە‬ ‫بو کە بەیەکجاری ئاڕاستەی یەکێتی‬ ‫بەرەو شکس���تی چوارەم گۆڕی‪ .‬دور‬ ‫له‌ڕێکەوتن���ی س���تراتیژی‪ ،‬یەکێت���ی‬ ‫زیات���ر له‌ئەلتەرناتیڤێک���ی هەب���و‪.‬‬ ‫ڕەنگە دورکەوتن���ەوە له‌پارتی‌و بون‬ ‫بەئۆپۆزیسیۆنی پەرلەمانی‪ ،‬باشترین‬ ‫ئەلتەرناتیڤی یەکێتی بوبێت‪ .‬ڕۆڵێک‬ ‫کە دواجار له‌بەرژەوەندی پرۆس���ەی‬ ‫دیموکراتی‌و ‌شەفافیەت‌و بەرژەوەندی‬ ‫هاونیش���تمانیان‌و خ���ودی یەکێت���ی‬ ‫نیش���تمانیش دەبو‪ ،‬ب���ەاڵم یەکێتی‬ ‫ئاگاهانە نەیوست ئەو ڕۆڵە بگێڕێت!‬ ‫ئ���ەوەی ئێس���تا بەش���ێک‬ ‫له‌سەرکردەکانی یەکێتی هۆی شکستی‬ ‫چوارەم دەگێڕنەوە بۆ درێژکردنەوەی‬ ‫م���اوەی س���ەرۆکایەتی هەرێ���م‪ ،‬یان‬ ‫نەخۆشی‌ تاڵەبانی‪ ،‬هیچ نییە بێجگە‬ ‫له‌خۆدزینەوە له‌پرس���یارە گەورەکە!‬ ‫پرس���یارێک س���ەبارەت به‌هەڵەیەکی‬ ‫ستراتیژی! کێ بەرپرسە لەو هەڵەیە؟‬ ‫گ���ەر وەاڵمەک���ە (تاڵەبان���ی) بێت‪،‬‬ ‫ئ���ەی ئۆرگانە حیزبیەکانی یەکێتی چ‬ ‫ڕۆڵێکیان هەبوە له‌داڕشتنی سیاسەتی‬ ‫ئ���ەو حیزبە؟ ئایا بەم پرس���یارگەله‌‬ ‫بێوەاڵمەوە یەكێت���ی دەتوانێت خۆی‬ ‫بۆ هەڵبژاردنی شارەوانیەکان ئامادە‬ ‫بکات؟ ئای���ا یەکێتی ب���ێ تاڵەبانی‬ ‫بەرگەی شکستی پێنجەم دەگرێت؟‬

‫ئافره‌ت‬ ‫له‌پڕۆسه‌ی‬ ‫هه‌ڵبژاردندا‬ ‫نالی پێنجوێنی‬

‫ئایا یەكێتی‬ ‫دەتوانێت خۆی‬ ‫بۆ هەڵبژاردنی‬ ‫شارەوانیەکان‬ ‫ئامادە بکات؟‬ ‫ئایا یەکێتی بێ‬ ‫تاڵەبانی بەرگەی‬ ‫شکستی پێنجەم‬ ‫دەگرێت؟‬

‫به‌ (كێك) كردنی‌ كابینه‌ی‌ داهاتوی‌ حكومه‌ت‬ ‫عه‌بدولكه‌ریم ئه‌حمه‌د‬ ‫ئه‌گه‌رچ ‌ی ئه‌نجامه‌كان���� ‌ی هه‌ڵبژاردن ‌ی‬ ‫په‌رله‌مانی‌ كوردس����تان به‌رایین‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ی رونبوه‌ته‌و‌ه له‌م س����ه‌ره‌تایه‌و‌ه‬ ‫ئ����ه‌وه‌ ‌‬ ‫ئه‌وه‌یه‌ ك ‌ه هه‌ر پێنج هێزه‌كه‌ی‌ پێشتری‌‬ ‫ده‌سه‌اڵت‌و ئۆپۆزسیۆن یاریزانی‌ سه‌ره‌ك ‌ی‬ ‫داهاتوی‌ سیاس���� ‌ی هه‌رێمی‌ كوردستانن‌و‬ ‫حكومه‌ت ده‌بێت ل����ه‌وان پێكبهێنرێت‪،‬‬ ‫ب����ه‌اڵم چۆن‌و ب����ه‌چ میكانیزمێك‪ ،‬ئه‌و‌ه‬ ‫ی ئه‌و هێزانه‌‪.‬‬ ‫ده‌مێنێته‌وه‌ ب����ۆ پێكهاتن ‌‬ ‫هه‌مو هه‌ڵبژاردنێك یانی‌ س����ه‌ره‌تایه‌ك ‌ی‬ ‫نوێ ‌ی سیاسی‌ بۆی ‌ه ل ‌ه ‪ 9/21‬ه‌وه‌ هه‌ردو‬ ‫زاراوه‌ی‌ (ده‌س����ه‌اڵت‌و ئۆپۆزس����یۆن)‬ ‫هه‌ڵگی����راون‌و ئ����ه‌و ناونیش����انانه‌ ه���� ‌ی‬ ‫هیچ كام له‌(پارت����ی‌‌و یه‌كێتی‌‌و گۆڕان‌و‬ ‫ێ‬ ‫یه‌كگرتوو كۆمه‌ڵ) نیه‌‪ ،‬قۆناغیكی‌ نو ‌‬ ‫هاتوه‌ت����ه‌ ئاراو‌ه ك ‌ه هه‌مو ئ����ه‌و هێزان ‌ه‬ ‫به‌هێزی‌ ب����راو‌ه ناوده‌برێ����ن به‌اڵم هیچ‬ ‫یه‌ك ل����ه‌و هێزان����ه‌ ‪ 1+ 50‬ی‌ نه‌هێناو‌ه‬ ‫ت����ا حكومه‌ت به‌ته‌نه����ا پێكبێنێت بۆی ‌ه‬ ‫ده‌بێت حكومه‌ت����ی‌ داهاتو حكومه‌تێك ‌ی‬ ‫ئیئتیالف���� ‌ی بێت‪ ،‬ئه‌و س����یناریۆیانه‌ش‬ ‫كه‌ پاش هه‌ڵبژاردنه‌كان هاتوه‌ته‌ ئاراو‌ه‬ ‫بۆ حكومه‌تی‌ نوێ‌ تێكڕایان به‌نه‌فه‌س ‌ی‬ ‫ده‌س����ه‌اڵت‌و ئۆپۆزس����یۆن نوس����راو‌ه‬ ‫ئه‌گین����ا هه‌مو ئه‌گه‌رێك له‌به‌رده‌م هه‌مو‬ ‫هێزه‌كان����دا كراوه‌ی����ه‌‪ ،‬راس����ته‌ پارتی‌‬ ‫ی‬ ‫ی یه‌كه‌مه‌ به‌اڵم ئه‌گه‌ر به‌ورد ‌‬ ‫سه‌ركه‌وتو ‌‬ ‫له‌ئه‌نجامه‌كان بكۆڵینه‌و‌ه ئه‌م هه‌ڵبژاردن ‌ه‬ ‫بۆ پارت���� ‌ی ئه‌نجامێكی‌ زۆر ده‌گمه‌ن نی ‌ه‬ ‫چونك ‌ه نه‌ئه‌توانێ‌ به‌ته‌نهاو به‌كۆتاكانه‌و‌ه‬ ‫حكومه‌ت پێكبهێنێت‌و نه‌به‌سانای ‌ی ‪2/3‬‬ ‫ی‌ په‌رله‌مان���� ‌ی به‌ده‌س����تده‌هێنێت ك���� ‌ه‬ ‫پرۆژه‌ یاس����ا گرنگ����ه‌كان له‌په‌رله‌ماندا‬ ‫تێپه‌ڕێنێت‪ ،‬به‌ڵك����و ده‌بێت هه‌ماهه‌نگ ‌ی‬ ‫ی‬ ‫له‌گ����ه‌ڵ هێزه‌كانی‌ تردا ب����كات‪ ،‬ئه‌وه‌ ‌‬ ‫تایبه‌ت بێ����ت به‌(یه‌كێتی‌) ب����ۆ پارت ‌ی‬ ‫هه‌م����ان هێزی‌ ج����اران نیه‌ ت����ا بتوانێ‌‬ ‫ی له‌گه‌ڵدا‬ ‫پشت ‌ی پێببه‌ستێت‌و حكومه‌ت ‌‬ ‫ی‬ ‫پێكبێن����ێ‌‪ ،‬هه‌رچ����ی‌ گۆڕانیش����ه‌ ال ‌‬ ‫پارت ‌ی مامه‌ڵه‌ك����ردن له‌گه‌ڵیدا تاڵیه‌ك ‌ه‬ ‫كه‌ گره‌نت����ی‌ س����ه‌ركه‌وتن ‌ی حكومه‌ت ‌ی‬ ‫ی له‌ئاس����تێكی‌ الوازدایه‌و ره‌نگ ‌ه‬ ‫هاوبه‌ش ‌‬ ‫ی سه‌رئێش����ه‌ بێت ب����ۆی‌‪ ،‬ئه‌م ‌ه‬ ‫مای����ه‌ ‌‬ ‫ی له‌و هه‌قیقه‌ته‌ بكه‌ین‬ ‫ئه‌گه‌ر چاوپۆش���� ‌‬ ‫ی له‌ه����ه‌ر حكومه‌تێكدا‬ ‫ك���� ‌ه به‌ش����دار ‌‬ ‫ك����ه‌ نێچیرڤان س����ه‌رۆكی‌ بێ����ت ره‌نگ ‌ه‬ ‫ئیسفنجیك بێت بۆ هه‌ڵمژینی‌ توڕه‌یی‌‌و‬ ‫توندیی‌ ه����ه‌ر الیه‌نێك‌و دورنی ‌ه ئه‌زمون ‌ی‬ ‫هه‌ڵۆكانی‌ یه‌كێتی‌‌و به‌شداری به‌رده‌وامیان‬

‫هه‌ڵبژاردن نه‌خشه‌ی سیاسی کوردستانی گۆڕی‬ ‫له‌كابینه‌كان ‌ی نێچیرڤاندا ئه‌و راستیه‌مان‬ ‫ی‬ ‫ب����ۆ رونبێته‌وه‌ كه‌ گۆڕانی����ش به‌ده‌رد ‌‬ ‫ئه‌وان بچن‌و له‌توندی‌‌و گه‌رمیه‌كی‌ زۆره‌و‌ه‬ ‫ی حكومه‌تدا ساردببنه‌وه‌و رابێن‬ ‫له‌به‌فرگر ‌‬ ‫له‌گه‌ڵ سیاس����ه‌تی‌ پارتیدا‪ ،‬س����ه‌باره‌ت‬ ‫به‌كۆم����ه‌ڵ‌و یه‌كگرت����وش ب����ۆ پارت���� ‌ی‬ ‫سوكنابه‌خش نیه‌و هه‌ر حكومه‌تێك ك ‌ه‬ ‫گۆڕان‌و یه‌كێت ‌ی تێدا نه‌بێت یان ‌ی نه‌بون ‌ی‬ ‫ی‬ ‫ده‌س����ه‌اڵت به‌س����ه‌ر ده‌ڤه‌ری‌ س����ه‌وز ‌‬ ‫پێشودا! بۆی ‌ه ئه‌مه‌ش ئه‌سته‌مه‌و ئه‌گه‌ر‬ ‫روبدات یانی‌ گێڕان����ه‌وه‌ی‌ دو ئیداره‌ی ‌ی‬ ‫ب����ۆ هه‌رێ����م‪ ،‬س����یناریۆی‌ پێكهێنان���� ‌ی‬ ‫حكومه‌ت بێ‌ پارت ‌ی ئه‌گه‌رێك ‌ی دورو دور‬ ‫ێ له‌هێز‌ه‬ ‫ی ك ‌ه هه‌ند ‌‬ ‫له‌واقعه‌وه‌یه‌! ئه‌وه‌ ‌‬ ‫سیاسیه‌كان ئێس����ته‌ ئاماژه‌ی‌ پێده‌كه‌ن‬ ‫حكومه‌ت���� ‌ی بنكه‌فراوانه‌ ك���� ‌ه ئه‌گه‌رێك ‌ی‬ ‫ی‬ ‫نزی����ك‌و تاراده‌ی����ه‌ك خ����وازراو‌ه له‌ال ‌‬ ‫زۆرێك له‌هێزه‌ س����ه‌ركه‌وتوه‌كان‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫به‌دیوێكی‌ ت����ردا حكومه‌ت ‌ی بنكه‌فراوان‬ ‫یانی‌ كوش����تن ‌ی جوڵه‌و بزاوتی‌ سیاس ‌ی‬ ‫یانی‌ خامۆشكردنی‌ دۆخ ‌ی هه‌رێم له‌سه‌ر‬ ‫حساب ‌ی به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی‌ خه‌ڵك‪ ،‬یان ‌ی‬ ‫دابه‌شكردنی‌ كێكی‌ داهات‌و دامه‌زراندن‌و‬ ‫دانان����ی‌ ره‌تڵێ����ك له‌وه‌زی����رو راوێژكارو‬ ‫ی له‌سه‌ر‬ ‫ی گشتی‌ نوێ‌ ك ‌ه هه‌مو ‌‬ ‫به‌رێوه‌به‌ر ‌‬ ‫حسابی‌ به‌هه‌ده‌ردان ‌ی بودجه‌یه‌‪ .‬دیوێك ‌ی‬ ‫تری‌ رێكه‌وتننامه‌ی‌ ستراتیژیه‌ كه‌ جاران‬ ‫له‌نێ����وان پارتی‌‌و یه‌كێتیدا بو ئێس����ت ‌ه‬ ‫ده‌بێته‌ رێكه‌وتننامه‌ی‌ پێنج قۆڵی‌‪ ،‬خۆ‬ ‫ئه‌گه‌ر ئۆپۆزس����یۆنی‌ پێشو ده‌ڵێن ئێم ‌ه‬

‫فۆتۆ‪ :‬رامان عومه‌ر‬

‫هه‌ڵبژاردنه ده‌ریخست‬ ‫كه‌ پارتی‌ باش سودی‌‬ ‫له‌ده‌سكه‌وته‌كانی‌‬ ‫حكومه‌ت بنیوه‌و‬ ‫ته‌نانه‌ت له‌بانگه‌شه‌ی‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كاندا‬ ‫پارتی‌ وه‌ك ده‌سه‌اڵت‬ ‫بانگه‌شه‌ی‌ ده‌كرد‬

‫گه‌نده‌ڵ ‌ی قبوڵناكه‌ین‌و دۆخه‌ ئیداریه‌ك ‌ه یه‌كێتی‌ بچن! بۆ هه‌مو هێزه‌ سیاس����ی ‌ه هه‌رێم����داو هیچ هێزێك ‌ی تر هێنده‌ی‌ ئه‌و‬ ‫وه‌ك خ����ۆی‌ ده‌هێڵینه‌وه‌ ئ����ه‌وه‌ ده‌بێت سه‌ركه‌وتوه‌كانی‌ پرۆس����ه‌ی‌ هه‌ڵبژاردن بونی‌ ل����ه‌ده‌زگا هه‌س����تیاره‌كاندا پاش‬ ‫ی داهاتودا پارت ‌ی نیه‌و نابێت‪ ،‬به‌كورت ‌ی حكومه‌ت ‌ی‬ ‫بپرس����ین ئه‌گه‌ر له‌وه‌زاره‌تێك����دا ته‌نها پرس���� ‌ی به‌ش����داری‌ له‌كابینه‌ ‌‬ ‫وه‌زیر ه����ی‌ الیه‌نێك بێت ده‌بێت بتوان ‌ی چاره‌نوسس����ازه‌و ئاینده‌یان په‌یوه‌ست ‌ه بنكه‌ف����راوان زیات����ر له‌كێكێك ده‌چێت‬ ‫چ گۆڕان����كاری‌‌و چاكس����ازیه‌ك بكه‌یت! به‌و بڕیاره‌و‌ه ك ‌ه ده‌یده‌ن بۆیه‌ ئاماده‌ی ‌ی ك ‌ه هه‌م����وان چه‌ق����ۆو چه‌تاڵه‌كه‌یان بۆ‬ ‫ی بیر له‌و‌ه‬ ‫ی هه‌ر هێزێك ئاماده‌ك����ردوه‌ به‌بێ‌ ئ����ه‌وه‌ ‌‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ شاره‌زابێت له‌كاروباری‌ حكومی‌‪ ،‬خیاری‌ ئۆپۆزسیۆنبون ال ‌‬ ‫ی به‌رژه‌وه‌ندیه‌كان‬ ‫باش ده‌زانێت پێش����تر وه‌زیره‌كان زیاتر یانی‌ فراوانكردن����ی‌ ئاینده‌بینیان‌و بون ‌ی بكه‌نه‌و‌ه جگ ‌ه له‌كێك ‌‬ ‫له‌فه‌رمانبه‌رێكی‌ بااڵ ده‌چون‌و سیاسه‌ت ‌ی ئه‌گه‌رێك����ی‌ زیاتر بۆ س����ه‌ركه‌وتن‌و خۆ كێك����ی‌ بڕی����اره‌ سیاس����یه‌كان‌و كێكی‌‬ ‫ی ئه‌نجومه‌نی‌ وه‌زیرانه‌و هه‌مو ئه‌گه‌ر هه‌ر له‌ئێس����ته‌وه‌ الیه‌نێك (جگ ‌ه دۆس����ی ‌ه هه‌س����تیاره‌كان كاریگ����ه‌ری‌‌و‬ ‫گشتی‌ ال ‌‬ ‫ی له‌پارتی‌) بڕیاریدابێ كه‌ به‌شدار ده‌بێت س����ه‌نگیان له‌به‌رژه‌وه‌ندی���� ‌ه مادییه‌كان‬ ‫س����ه‌ركه‌وتنێكیش ب����ۆ س����ه‌رۆكه‌كه‌ ‌‬ ‫ی ده‌یه‌وێت زیاتره‌و جه‌ماوه‌ری‌ ئه‌و هێزانه‌ش كات ‌ێ‬ ‫ی حیزبیش له‌كابین����ه‌ی‌ داهات����ودا یان���� ‌‬ ‫تۆمار ده‌كرێ����ت‌و له‌به‌رئه‌وه‌ ‌‬ ‫ی ده‌بن كه‌ هه‌س����ت‬ ‫ی هه‌ی���� ‌ه له‌حكومه‌تدا به‌هه‌ر كلۆجێك بێت له‌(كێك) ده‌سه‌اڵت له‌حیزبه‌كانیان راز ‌‬ ‫ئاماده‌ی����ی‌ ته‌واو ‌‬ ‫پێشتر هه‌مو س����ه‌ركه‌وتنێك بۆ حیزب بخوات‌و ئ����ه‌و‌ه له‌به‌رچاوناگرێت ك ‌ه ئه‌و به‌ش����ه‌راكه‌ت ‌ی هه‌قیقیان بك����ه‌ن‌و هیچ‬ ‫ی ش����ه‌راكه‌تێكیش هێنده‌ی‌ ش����ه‌راكه‌ت ‌ی‬ ‫ی ره‌مز ‌‬ ‫گه‌ڕاوه‌ته‌وه‌‪ .‬ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ ده‌ریخست ده‌بێت ‌ه شه‌ریك یان به‌شدارێك ‌‬ ‫ی له‌و دۆسی ‌ه‬ ‫ی ك ‌ه بڕیاری‌ سیاس����ی‌‌و به‌ئاگای ‌‬ ‫ی له‌ده‌سكه‌وته‌كان ‌ی ده‌بێت‪ ،‬ده‌بێت بپرس����ین ئایا پارت ‌‬ ‫كه‌ پارتی‌ باش سود ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئێس����تا دۆس����یه‌كانی‌ نه‌وت‌و سیاسه‌ت ‌ی هه‌س����تیاران ‌ه ئه‌هه‌میه‌ت ‌ی نیه‌و نمونه‌ ‌‬ ‫حكومه‌ت بنیوه‌و ته‌نانه‌ت له‌بانگه‌شه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی خۆ ‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌ك��ندا پارتی‌ وه‌ك ده‌س����ه‌اڵت ده‌ره‌ك����ی‌‌و مه‌له‌ف ‌ی په‌یوه‌ن����دی‌ له‌گه‌ڵ عێراق نزیكترین نمونه‌ی ‌ه ك ‌ه كات ‌‬ ‫بانگه‌شه‌ی‌ ده‌كرد به‌پێچه‌وانه‌ی‌ یه‌كێته‌و‌ه حكومه‌تی‌ عێ����راق‌و مه‌له‌ف ‌ی په‌یوه‌ندی ‌ه به‌ره‌زامه‌ندی‌ هه‌مو هێزه‌كان‌و به‌هاوبه‌ش ‌ی‬ ‫ی ئیئتالف ‌ی به‌س����ه‌رۆكایه‌ت ‌ی‬ ‫كه‌ دروشمه‌كانی‌ وه‌ك الیه‌نێكی‌ ده‌سه‌اڵت ئیقلیمی����ه‌كان وا به‌س����انایی‌ ته‌س����لیم حكومه‌تێك ‌‬ ‫ی ك ‌ه‬ ‫نه‌ده‌بینرا‪ ،‬به‌گوزارشتێك ‌ی تر ئه‌گه‌رچ ‌ی به‌هێزه‌كانی‌ تر ده‌كات����ه‌وه‌و ده‌یانكات ‌ه مالیكی‌ پێكهات‌و له‌ئه‌نجامدا ئه‌وه‌ ‌‬ ‫ی گرته‌ده‌ست‬ ‫وه‌زیره‌كانی‌ كابین����ه‌ی‌ حه‌وته‌م له‌نێوان هاوبه‌ش����ی‌ هه‌قیقی‌؟ خ����ۆ ئه‌گه‌ر هێز‌ه مایه‌وه‌و ده‌س����ه‌اڵتی‌ فیعل ‌‬ ‫پارتی‌‌و یه‌كێتی����دا وه‌ك یه‌ك بون به‌اڵم به‌ش����داربوه‌كانی‌ حكومه‌ت ته‌نها وه‌زیر ته‌نه����ا مالیكی‌ بو‪ ،‬به‌جۆرێك كاری‌ كرد‬ ‫ی یاخ����ود وه‌زاره‌ت به‌ت����ه‌واوی‌ وه‌ربگرن‌و كه‌ هه‌مو ش����ه‌ریكه‌كانی‌ كرد‌ه ده‌ره‌وه‌ی‬ ‫ی له‌رو ‌‬ ‫ی له‌ده‌س����ه‌اڵتدار ‌‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ سود ‌‬ ‫ی سیاس����یداو یاریه‌ سیاسیه‌كه‌و ته‌نانه‌ت بو به‌حاكم ‌ی‬ ‫مه‌عن����ه‌وی‌‌و مادییه‌و‌ه بینی‌ ته‌نها پارت ‌ی به‌ش����دارنه‌بن له‌بڕی����ار ‌‬ ‫بو‪ ،‬دورنی ‌ه هه‌مو باشی‌و ده‌سكه‌وتێك ‌ی ش����ه‌ریك نه‌بن له‌دۆسیه‌ هه‌ستیاره‌كاندا ره‌های‌ عێراق‪ ،‬ئه‌م ‌ه نمونه‌یه‌كی‌ زیندوه‌و‬ ‫حكومه‌تی‌ داهاتو (جا ئه‌گه‌ر بنكه‌فراوان كه‌وای����ه‌ ب����ون‌و نه‌بونی����ان وه‌ك یه‌كه‌و قابیلی‌ دوباره‌بونه‌ی���� ‌ه ئه‌گه‌ر به‌وریایی‌‌و‬ ‫بێت یان ئیئتالفی‌‪ ،‬له‌نێوان دو الیه‌ن یان ته‌نان����ه‌ت ناتوانن هێن����ده‌ی‌ یه‌كێتیش هه‌س����تیاریه‌كی‌ زۆره‌و‌ه مامه‌ڵ���� ‌ه له‌گه‌ڵ‬ ‫ی داهاتودا نه‌كرێت‬ ‫زیاتردا) بكه‌وێت����ه‌ خزمه‌تی‌ پارتییه‌وه‌و ده‌س����كه‌وت به‌ده‌س����تبێنن چونكه‌ ئه‌و پیكهێنانی‌ كابین����ه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی پێشو ‌‬ ‫ئه‌و وه‌كو ده‌سه‌اڵتداری‌ فیعل ‌ی بكه‌وێت ‌ه تا ئ����ه‌م س����اته‌وه‌خته‌ش به‌ش����دارێك ‌ی به‌تایبه‌ت له‌الیه‌ن هه‌رسێ‌ هێز ‌‬ ‫ی راس����ته‌قینه‌یه‌ له‌بڕیاره‌ سیاس����یه‌كان ‌ی ئۆپۆزسیۆنه‌وه‌!‬ ‫پێشچاو هه‌مو هێزه‌كانی‌ تریش به‌ده‌رد ‌‬

‫به‌گوێره‌ی ئه‌نجامه به‌راییه‌کانی‬ ‫هه‌ڵب����ژاردن‪ ،‬هی����چ خانمێ����ك‬ ‫ده‌نگی پێویس����تی بۆ چونه ناو‬ ‫په‌ڕله‌مان به‌ده‌س����تنه‌هێناوه‪.‬‬ ‫وات����ه هی����چ کام له‌خانم����ان‪،‬‬ ‫له‌ته‌واوی لیس����ته جیاوازه‌کان‪،‬‬ ‫به‌عه‌لمان����ی‌و ئیس��ل�امییه‌وه‪،‬‬ ‫به‌چه‌پ‌و ڕاسته‌وه‪ ،‬به‌عه‌شایه‌رو‬ ‫سۆشیالدیموکراته‌کانیشمانه‌وه‪،‬‬ ‫خانمێکی����ان تێ����دا نه‌بو‪ ،‬خه‬ ‫ڵك متمانه‌ی خۆیانی پێبده‌ن‌و‬ ‫وه‌ك نوێن����ه‌ری خۆیان بینێرنه‬ ‫په‌ڕله‌مان؟! ئه‌و خانمانه‌ش����ی‬ ‫ک����ه له‌داهات����ودا‪ ،‬به‌ته‌قه‌ته‌قی‬ ‫پاژنه‌ی پێاڵوه‌کانیان‪ ،‬بێده‌نگی‬ ‫په‌ڕله‌مان ده‌شکێنن‌و ئاوه‌دانی‬ ‫ده‌که‌نه‌وه‪ ،‬به‌لوتف‌و مه‌کره‌مه‌ی‬ ‫پی����اوان‌و مه‌رحه‌مه‌تی حیزب‌و‬ ‫پیاوه ده‌ستڕۆیشتوه‌کانی‪ ،‬له‌ژێر‬ ‫قوبه‌ی په‌ڕله‌مان‪ ،‬داده‌نیشن‪.‬‬ ‫ئه‌و ده‌ره‌نجامه ناش����یرینه‌ی‬ ‫ده‌نگدان‪ ،‬کۆمه‌ڵێ پرس����یاری‬ ‫زۆر‪ ،‬له‌ب����ه‌رده‌م کۆمه‌ڵگ����ه‌و‬ ‫سیاس����ییه‌کان‌و‬ ‫الیه‌ن����ه‌‬ ‫نوخب����ه‌و ڕۆش����نبیرانی ئێمه‌دا‬ ‫قوتده‌کات����ه‌وه‌و ده‌وروژێن����ێ‪.‬‬ ‫به‌تایب����ه‌ت‪ ،‬توێ����ژی ژن����ان‌و‬ ‫خانم����ان‌و ئافره‌ت����ان خۆیان‪،‬‬ ‫به‌تایبه‌تتریش ئ����ه‌و ڕێکخراوه‬ ‫زۆرو بۆران����ه‌ی که س����ااڵنێکه‌‬ ‫مێش����کمانیان به‌قس����ه‌ی زل‌و‬ ‫ئیدعای گ����ه‌وره‌ی بێکرداره‌وه‪،‬‬ ‫جه‌نجاڵ‌و خه‌ریكکردوه‪.‬‬ ‫ئه‌رێ به‌ڕاست‪ ،‬کێ له‌م دۆخه‌و‬ ‫له‌م به‌که‌م ته‌ماشاکردنه‌ی ژنان‬ ‫به‌رپرس����یاره؟ بااڵده‌س����تی‌و‬ ‫زاڵبونی ئه‌ودیو دو تێڕوانینه‌ی‬ ‫ک����ه متمان����ه به‌ژنان ن����اکات‪،‬‬ ‫ده‌که‌وێت����ه ئه‌س����تۆی ک����ێ؟‬ ‫به‌رده‌وام‪ ،‬سیاسیی‌و ڕۆشنبیرو‬ ‫واعی����زه کانی ئێمه‪ ،‬س����ه‌ری‬ ‫زمانی����ان‪ ،‬باس����ی ئاف����ره‌ت‌و‬ ‫مافه‌کانی‌و تواناو ڕۆڵ‌و پێگه‌ی‬ ‫ژن����ه‪ ،‬که‌چی که ده‌چنه س����ه‌ر‬ ‫س����ندوقه‌کانی ده‌نگ����دان‪ ،‬ئه‌و‬ ‫یه‌کس����انیی‌و هاوکوفی‌و شه‌ را‬ ‫که‌ت����ه‌ی‪ ،‬که به‌رده‌وام باس����ی‬ ‫ده‌ک����ه‌ن‪ ،‬ونده‌ب����ێ‌و نامێنێ‪.‬‬ ‫س����ندوقه‌کانی ده‌نگ����دان ئه‌و‬ ‫ئاوێنه‌یه‌یه‌ که‪ ،‬که عه‌قڵی تاک‌و‬ ‫ده‌نگده‌ری ئێمه‪ ،‬پیشانده‌دات‌و‬ ‫پێمانده‌ڵێت‪ ،‬به‌ته‌نها‪ ،‬ناوو وێنه‌و‬ ‫تواناو به‌ڵێن‌و قسه‌و شه‌هاده‌ی‬ ‫کاندیده پی����اوه‌کان له‌میمۆری‬ ‫خۆیدا سه‌یڤ ده‌کات‪ ،‬ئه‌رزشێك‬ ‫ب����ۆ تواناوڕۆڵی ژن����ان دانانێ‪.‬‬ ‫خانم����ان‪ ،‬به‌شایس����ته‌ی هۆڵی‬ ‫په‌ڕله‌م����ان نازان����ێ‪ ،‬به‌الیه‌وه‪،‬‬ ‫یاس����ادانان‌و چاودێریکردن����ی‬ ‫حکومه‌ت‌و داڕشتنی بڕیاره‌کان‬ ‫ماف‌و ئه‌ركی ژنان نییه‪.‬‬ ‫کوان ئه‌و الیه‌نه سیاس����یی‌و‬ ‫ئ����ه‌و سیاس����ییه مۆدێ����رن‌و‬ ‫پێشکه‌وتوانه‌ی! که هه‌میشه بۆ‬ ‫موزایه‌ده‌ی سیاسیی‌و خۆبادان‪،‬‬ ‫باس����ی پێش����که‌وتنی ئافره‌ت‌و‬ ‫کارک����ردن بۆ به‌ده‌س����تهێنانی‬ ‫مافه‌کان����ی ده‌ک����ه‌ن‪ ،‬که‌چ����ی‬ ‫ناتوانن ئه‌ن����دام‌و هه‌وادارانیان‬ ‫قای����ل بک����ه‌ن ک����ه متمان����ه‌و‬ ‫ده‌ن����گ به‌ژنێ����ك ب����ده‌ن؟ یان‬ ‫ئه‌وبانگه‌ش����ه‌و ئیدیعایانه‌یان‪،‬‬ ‫بێناوه‌ڕۆک����ه‌و ئامانج����ی ئه‌وان‬ ‫ئه‌وه‌ی����ه ک����ه له‌ه����ۆڵ‌و بۆنه‌و‬ ‫کۆ ڕ و کۆ بو نه‌و ه‌کا نیا ن����د ا ‪،‬‬ ‫ژن����ان به‌جلوبه‌رگ����ی نیمچ����ه‬ ‫ڕوته‌وه‪ ،‬س����ه‌مایان بۆ بک ‌هن‌و‬ ‫مه‌نس����وله‌کانیش له‌جه‌س����ته‌ی‬ ‫ناس����كی ئه‌وان����دا‪ ،‬چاوی����ان‬ ‫بله‌وه‌ڕێنن‪ .‬وه‌ك مه‌حوی ده‌ڵێ‪:‬‬ ‫چ����ه راکردن له‌باغی حوس����نیا‬ ‫مه‌نزوریه چاوم‪.‬‬ ‫کوردستان بڕوخێ به‌ڕێکخراوی‬ ‫ژن����ان‪ ،‬ئافره ت����ان‪ ،‬خانمان‪،‬‬ ‫خوشکان ده‌گیرسێته وه‪ ،‬له‌به‌ر‬ ‫فێمێنیست‌و به‌ناو چاالکوانانی‬ ‫ژنان‪ ،‬شاشه‌ی تیڤی‌و الپه‌ڕه‌ی‬ ‫ڕۆژنام����ه کان‪ ،‬به‌ر که‌س����ی تر‬ ‫ناک����ه‌وێ‌و ڕێماننیی����ه بڕۆین‪.‬‬ ‫به‌ڕاس����ت‪ ،‬کاری ئه‌م ڕێکخراوو‬ ‫چاالکوانان����ه کامه‌ی����ه؟ ئه‌مانه‬ ‫چییان بۆ ژنان کردوه؟!‬


‫تایبه‌ت‬

‫)‪ )397‬سێشه‌ممه‌ ‪2013/10/1‬‬

‫‪19‬‬

‫فالح عامر ‌ی سه‌ركرد‌ه له‌ڕه‌وت ‌ی سه‌در‪ :‬به‌دڵنیاییه‌و‌ه بزوتنه‌وه‌ ‌ی گۆڕان‪ ...‬پاشماوه‌‬ ‫ئاوێن���ه‌‪ :‬زۆرج���ار ده‌وترێ���ت‬ ‫ی مالیكی‌ شكستی‌ هێناوه‌‪،‬‬ ‫حكومه‌ته‌كه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ئێو‌ه ئه‌و شكس���ت ‌ه ده‌خه‌نه‌ ئه‌س���تۆ ‌‬ ‫كێ‌؟‬ ‫عام���ری‌‪ :‬وه‌زاره‌ت���ه‌كان‌و كابین��� ‌ه‬ ‫ی ئه‌و‬ ‫وه‌زارییه‌كه‌ی‌ سه‌رجه‌میان ئۆباڵ ‌‬ ‫شكس���ته‌ ده‌گرن ‌ه ئه‌س���تۆ‪ ،‬سه‌ركرد‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌من ‌‬ ‫ئه‌منی���ه‌كان ئۆباڵی‌ شكس���ت ‌‬ ‫ی‬ ‫ده‌گرنه‌ ئه‌س���تۆ‪ .‬ره‌نگه‌ ب���ێ ئه‌زمون ‌‬ ‫ی‬ ‫كادرێك ك ‌ه نزیك���ه‌ له‌مالیكیه‌و‌ه كار ‌‬ ‫كردبێت���ه‌ س���ه‌ر بڕی���اره‌كان‪ ،‬ب���ه‌اڵم‬ ‫ی‬ ‫به‌داخ���ه‌وه‌ تائێس���تا عه‌قڵیه‌تی‌ تاك ‌‬ ‫ی پ���ێ هه‌زم ناكرێ‌‪،‬‬ ‫عێراقی‌ گۆڕانكار ‌‬ ‫ی‬ ‫پێویس���ته‌ رۆش���نفكری‌‌و گۆڕان���كار ‌‬ ‫له‌س���ه‌ر مه‌سه‌له‌سیاس���یه‌كان هه‌بێت‪،‬‬ ‫ی‬ ‫ی گه‌نده‌ڵ ‌‬ ‫ی به‌رنگاربونه‌وه‌ ‌‬ ‫رۆش���نبیر ‌‬

‫ی‬ ‫ی پێویست ‌ه تاك ‌‬ ‫یه‌كێكه‌ له‌و ش���تانه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫عێراقی‌ هه‌یبێ���ت‪ ،‬ئه‌مانه‌مان هه‌مو ‌‬ ‫ی هێزێك دروس���ت‬ ‫پێویس���ته‌ بۆ ئه‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫بكه‌ین‪ ،‬تاكو بێت ‌ه هێزێك بۆ ئه‌نجامدان ‌‬ ‫گۆڕانكاری‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬هه‌ندێ قسه‌یه‌ له‌سه‌ر ئه‌و‌ه ‌‬ ‫ی عێراق‬ ‫ی په‌رله‌مان��� ‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌كان��� ‌‬ ‫دواده‌كه‌وێت؟‬ ‫عام���ری‌‪ :‬تائێس���تا س���ه‌رجه‌م‬ ‫ی‬ ‫كوتله‌سیاس���یه‌كان به‌ش���ێوه‌یه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫ڕاسته‌وخۆ داواده‌كه‌ن هه‌ڵبژاردن له‌كات ‌‬ ‫ی‬ ‫خۆی���دا ئه‌نجامبدرێت‪ ،‬ب���ه‌اڵم به‌پێ ‌‬ ‫ی دۆخه‌ك ‌ه‬ ‫ی ك���ه‌ ئێمه‌ ته‌ماش���ا ‌‬ ‫ئه‌وه‌ ‌‬ ‫ده‌كه‌ین بڕوام وای ‌ه كه‌ به‌دو ئاڕاسته‌دا‬ ‫ی یه‌كه‌م‬ ‫ئه‌م بابه‌ت ‌ه بڕوات‪ :‬ئاڕاس���ته‌ ‌‬ ‫ی یاسای هه‌ڵبژاردنه‌كان‌و‬ ‫تاكو واژوكردن ‌‬

‫باڵوبون���ه‌وه‌ی‌ له‌رۆژنامه‌یه‌كی‌ فه‌رمی‌‪،‬‬ ‫ی‬ ‫كۆمیس���یۆن النیك���ه‌م ش���ه‌ش مانگ ‌‬ ‫ی كردن بۆ‬ ‫پێویس���ته‌ بۆ ئاماده‌س���از ‌‬ ‫هه‌ڵبژاردن‪ ،‬ئه‌گه‌ر به‌بێ ئه‌م رۆژمێریی ‌ه‬ ‫ی كه‌مه‌وه‌ دو بۆ سێ‬ ‫بێت هه‌ڵبژاردن به‌ال ‌‬ ‫مانگ دواده‌كه‌وێت‪ .‬ئه‌گه‌ر دواكه‌وتنه‌ك ‌ه‬ ‫به‌م شێوه‌ی ‌ه بێت ئێم ‌ه دڵخۆش ده‌كات‬ ‫ی‬ ‫به‌ڕاس���تی‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌گه‌ر هاتو به‌هۆ ‌‬ ‫ی دۆخی‌ ئه‌منیه‌و‌ه بێ���ت‪ ،‬وات ‌ه‬ ‫خراپ��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی وا كاره‌كان ‌‬ ‫دۆخه‌كه‌ بگات ‌ه ئاس���تێك ‌‬ ‫كۆمیسیۆن رابگرێت‪ ،‬ئه‌وا به‌دڵنیاییه‌و‌ه‬ ‫له‌و كات���ه‌دا هه‌ندێ كوتله‌كه‌ ده‌یانه‌وێ‬ ‫له‌ده‌س���ه‌اڵتدا بمێنن���ه‌وه‌‪ ،‬هه‌وڵده‌ده‌ن‬ ‫ی ئه‌من���ی‌ بكه‌ن��� ‌ه‬ ‫ی دۆخ��� ‌‬ ‫خراپبون��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ویالیه‌ت ‌‬ ‫ئامرازێك ب���ۆ درێژكردنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫س���ه‌رۆك وه‌زیران یان س���ه‌رۆكایه‌ت ‌‬

‫ی ده‌س���توریش‬ ‫په‌رله‌م���ان‌و به‌رگێك��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌م بابه‌ته‌وه‌و به‌یاسای ‌‬ ‫ده‌كه‌نه‌ به‌ر ‌‬ ‫ده‌كه‌ن‪ ،‬ده‌مه‌وێ ئه‌وه‌ بڵێم ئه‌م بابه‌ت ‌ه‬ ‫ی‬ ‫به‌هه‌مو ش���ێوه‌یه‌ك له‌الی���ه‌ن كوتله‌ ‌‬ ‫ی دیكه‌ش���ه‌و‌ه‬ ‫ئه‌ح���رارو هه‌ندێ كوتله‌ ‌‬ ‫ره‌تده‌كرێته‌وه‌‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬ئێ���وه‌ وه‌كو كوتله‌ی‌ ئه‌حرار‬ ‫ی‬ ‫بۆچونتان چی ‌ه له‌س���ه‌ر ده‌ستێوه‌ردان ‌‬ ‫ده‌ره‌كی‌ به‌تایبه‌تی‌ ئێران له‌عێراق؟‬ ‫ی‬ ‫ی س���ه‌ماحه‌ت ‌‬ ‫عام���ری‌‪ :‬هه‌ڵوێس���ت ‌‬ ‫سه‌ید موقته‌دا له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ت ‌ه رونه‌‪،‬‬ ‫ئه‌و رێگای‌ نه‌دا ئێران ده‌س���توه‌ربدات ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ناو كاروب���اری‌ كوتله‌یه‌كه‌یه‌وه‌و ئێران ‌‬ ‫ی‬ ‫ته‌رك ك���رد‪ ،‬نه‌چو‌ه ئێران‌و ش���وێن ‌‬ ‫ی گ���ۆڕی‌ ب���ۆ لوبنان‌و‬ ‫نیش���ته‌جێبون ‌‬ ‫ئێس���تاش له‌نه‌جه‌فه‌‪ ،‬س���ه‌ید موقته‌دا‬

‫ی‬ ‫دژی‌ هه‌مو ده‌ستێوه‌ردانێكه‌ له‌كاروبار ‌‬ ‫عێراق ك ‌ه كاربكاته‌ سه‌ر بڕیاری‌ عێراقی‌‪،‬‬ ‫ی‬ ‫س���ه‌ید موقت���ه‌دا نامه‌ی‌ ب���ۆ زۆرب ‌ه ‌‬ ‫واڵتان ناردو‌ه تا واز له‌كاروباری‌ عێراق‬ ‫ی‬ ‫ی ئه‌گه‌ر وازبهێن له‌كار ‌‬ ‫بهێنن‪ ،‬به‌ڕاست ‌‬ ‫نێوخۆی‌ عێراق حاڵمان باشتر ده‌بێ‌‪.‬‬ ‫ئاوێنه‌‪ :‬تۆ به‌یه‌كێك له‌كه‌س���ایه‌تی ‌ه‬ ‫نزیكه‌كان له‌موقته‌دا سه‌در داده‌نرێیت‪،‬‬ ‫ئای���ا ناوبراو هی���چ به‌رنامه‌یه‌كی‌ هه‌ی ‌ه‬ ‫ی‬ ‫ی عێ���راق له‌م قه‌یرانه‌ رزگار ‌‬ ‫بۆ ئه‌و‌ه ‌‬ ‫بێت؟‬ ‫ی‬ ‫عامری‌‪ :‬من زۆر نزیك نیم له‌سه‌ماحه‌ت ‌‬ ‫موقت���ه‌دا س���ه‌در‪ ،‬به‌ڵك���و یه‌كێك���م‬ ‫له‌س���ه‌ربازه‌كانی‌‪ .‬ب���ه‌اڵم پێت ده‌ڵیم‌و‬ ‫ی سه‌ید‬ ‫ی ده‌كه‌مه‌وه‌ ك ‌ه سه‌ماحه‌ت ‌‬ ‫دوپات ‌‬ ‫ی هه‌ی ‌ه‬ ‫ی نیش���تیمان ‌‬ ‫موقته‌دا پڕۆژه‌یه‌ك ‌‬

‫سایتی‌ مێژوو شوێنه‌وارو كه‌لتور له‌كوردستان‬ ‫س���ایتی‌ مێژون���وس‌و شوێنه‌وارناس��� ‌‬ ‫ی‬ ‫مه‌یدانیی‌ كورد عه‌بدولره‌قیب یوس���ف –‬ ‫به‌شی‌ یه‌كه‌م راده‌گه‌یه‌نین‪.‬‬ ‫به‌ش���ی‌ یه‌كه‌می‌ ئه‌م س���ایته‌ بریتییه‌‬ ‫ل���ه‌ (‪ )105‬هه‌زار پ���ه‌ڕه‌و ده‌وری‌ (‪)250‬‬ ‫بابه‌ت���ی‌ ده‌نگ���ی‌ له‌ش���ریته‌كانی‌ ڤیدۆو‬ ‫كاسێت له‌باره‌ی‌ مێژوو شوێنه‌وارو بابه‌تی‌‬ ‫كه‌لتوری‌ شارستانی‌ كوردستان‌و ئه‌مه‌شی‌‬ ‫كه‌م���ه‌ له‌كۆی‌ پتر له‌ (‪ )1000‬س���ه‌عاتی‌‬ ‫ده‌نگی‌‪ .‬له‌گه‌ڵ هه‌ندێ‌ وێنه‌ی‌ فۆتۆگرافی‌‬ ‫له‌بواری‌ هه‌ندێ‌ بابه‌تی‌ سایته‌كه‌ خراوه‌ته‌‬ ‫نێو س���ایته‌كه‌ ك���ه‌ ئه‌مه‌ش به‌ش���ێكی‌‬ ‫كه‌م���ه‌ له‌كۆی‌ (‪ )70 – 60‬ه���ه‌زار وێنه‌‬ ‫كه‌ تائێس���تا گرتویه‌تی‌ له‌چه‌ندین بواردا‬ ‫له‌كوردستانی‌ گه‌وره‌دا‪.‬‬ ‫كتێبه‌كانی‌ چاپكراو له‌س���ایته‌كه‌دا نیه‌‬ ‫ته‌نیا ته‌ئلیف���ات‌و وتاره‌كانی‌ خۆی‌ نه‌بن‬ ‫كه‌ (‪ )17‬كتێبه‌و ده‌وری‌ (‪ )400‬وتاره‌‪.‬‬ ‫كتێب���ی‌ ده‌س���تنوس (مخگوگات)تێدا‬ ‫نی���ه‌ ته‌نیا ئ���ه‌و ده‌ستنوس���ان ‌ه نه‌بن كه‌‬ ‫په‌یوه‌ندییان به‌كورده‌وه‌ هه‌یه‌‪.‬‬ ‫ئه‌وه‌ی‌ له‌م سایته‌دا باڵوده‌كرێ‌ ده‌توانین‬ ‫بڵێین (‪ )%90‬كه‌ره‌سته‌ی‌ نوێیه‌و نوسخه‌ی‌‬ ‫یه‌كه‌مه‌و نوس���خه‌یان الی‌ هیچ كه‌س���ی‌‬ ‫دیكه‌ نیه‌ ئه‌وه‌ش���ی‌ به‌زمانه‌كانی‌ كوردی‌‌و‬ ‫عه‌ره‌بی‌‌و توركی‌‌و فارسی‌‌و سوریانی‌‪.‬‬ ‫عه‌بدولره‌قی���ب توانیوی���ه‌ له‌م���اوه‌ی‌‬

‫چوارس���اڵدا ئه‌رش���یفه‌كه‌ی‌ بخاته‌ سه‌ر‬ ‫ه���ارده‌كان‌و له‌ه���ه‌ر جۆره‌ مه‌ترس���یه‌ك‬ ‫قوتارب���كات‪ .‬ئه‌گه‌ر ته‌ماش���ای‌ س���جل‬ ‫(‪ )1‬بكه‌ین ده‌بینین به‌ش���ێكی‌ زۆر گرنگ‬ ‫داخڵی‌ س���ایته‌كه‌ی‌ نه‌كردوه‌ وه‌ك ده‌یان‬ ‫ته‌ئلیفاته‌كان���ی‌ خۆی‌ كه‌ ده‌ستنوس���ن‌و‬ ‫هه‌روه‌ه���ا هه‌زاران په‌ڕه‌ له‌نوس���ینه‌كانی‌‬ ‫خۆی‌ له‌باره‌ی‌ ئه‌و شوێنه‌وارانه‌ی‌ دۆزیون‬ ‫یان سه‌ردانیانی‌ كردوه‌ ئه‌وه‌شی‌ له‌ترسی‌‬ ‫دزو جه‌رده‌كانی‌ ش���وێنه‌واره‌كان ناتوانێ‌‬ ‫ئه‌مانه‌ی‌ بخاته‌ س���ایته‌كه‌و ئاش���كرایان‬ ‫بكات‪ ،‬هه‌روه‌ها نامه‌كانی‌ بۆ كاربه‌ده‌ستانی‌‬ ‫هه‌رێمی‌ كوردس���تان له‌باره‌ی‌ پاراستنی‌‬ ‫ش���وێنه‌واره‌كان‌و بابه‌تانی‌ كه‌له‌پوره‌وه‌و‬ ‫نامه‌كان���ی‌ دیكه‌ی‌ بۆ خه‌ڵ���ك‌و نامه‌كانی‌‬ ‫خه‌ڵك بۆ ئ���ه‌و كه‌ ته‌نی���ا ئه‌مانه‌ چه‌ند‬ ‫ه���ه‌زار په‌ڕه‌ی���ه‌و هه‌روه‌ها دۆس���یه‌كانی‌‬ ‫له‌ب���اره‌ی‌ هونه‌ری‌ ته‌الرس���ازی‌‌و هونه‌ری‌‬ ‫نه‌خش‌و نی���گارو خانوو گه‌ڕه‌كه‌ كۆنه‌كان‬ ‫له‌شاره‌كانی‌ كوردستان‪ .‬هه‌روه‌ها زۆربه‌ی‌‬ ‫زۆری‌ بیره‌وه‌ری‌ ته‌مه‌نداره‌كان كه‌ پتر له‌‬ ‫(‪ )400‬الپه‌ڕ‌ه داخڵی‌ نه‌كردوه‌‪.‬‬ ‫عه‌بدولره‌قیب توانیویه‌ له‌ماوه‌ی‌ (‪)53‬‬ ‫س���اڵ‌و نیو له‌ته‌مه‌نی‌‌و كاركردنی‌ به‌ڕۆژو‬ ‫ش���ه‌وو گه‌ڕانه‌كانی‌ له‌هه‌رچ���وار پارچه‌ی‌‬ ‫كوردستان ئه‌م ده‌ریایه‌ له‌زانیاری‌ كۆبكات‬ ‫له‌هه‌م���و بوارێكه‌وه‌ ك���ه‌ له‌وانه‌یه‌ هیچ‬

‫كه‌سێك له‌كورد نه‌یتوانیبێ‌ سێیه‌كی‌ ئه‌م‬ ‫كاره‌ بكات‪.‬‬ ‫خ���ۆی‌ چه‌ند كه‌س���ێكی‌ ڕاس���پاردوه‌‬ ‫له‌وانه‌ی‌ شاره‌زاییان له‌سایته‌كاندا هه‌یه‌ تا‬ ‫بزانێ‌ ئایا ره‌قه‌می‌ قیاسی‌ بۆ سایته‌كانی‌‬ ‫كه‌س���ایه‌تی‌ له‌م بوارانه‌دا نه‌ك س���ایتی‌‬ ‫ده‌زگاكان چه‌ند په‌ڕه‌و وێنه‌یه‌و ته‌ماشای‌‬ ‫گوگڵ‌و مه‌وسوعه‌ی‌ گنسیان كردوه‌ به‌اڵم‬ ‫هیچیان نه‌دۆزیوه‌و خۆش���م ل���ه‌م باره‌وه‌‬ ‫گه‌ڕانێك���م ك���ردوه‌و هه‌ندێ‌ خه‌ڵكیش���م‬ ‫ڕاس���پاردوه‌ هه‌ندێكی���ان به‌من���ی‌ وتوه‌‬ ‫تا (‪ )12‬میگابایت س���ایتی‌ كه‌س���ایه‌تی‌‬ ‫هه‌ی���ه‌ به‌اڵم س���ایتی‌ عه‌بدولره‌قیب پتره‌‬ ‫له‌دوس���ه‌دو بیس���ت (‪ )220‬گیگابای���ت‬ ‫به‌بابه‌ته‌كان���ی‌ ده‌نگیی���ه‌وه‌‪ .‬جا له‌وانه‌یه‌‬ ‫سایتی‌ عه‌بدولره‌قیب به‌م قه‌باره‌ زه‌به‌الحه‌‬ ‫ببێته‌ گه‌وره‌ترین سایت‌و ژماره‌ی‌ پێوانه‌یی‌‬ ‫(رق���م قیاس���ی‌) له‌جیهان���دا به‌تایبه‌تی‌‬ ‫كه‌ مه‌وس���وعه‌ی‌ گین���س (‪GUINNESS‬‬ ‫ڕۆژی‌‬ ‫‪)WORLD‬‬ ‫‪RECORDS‬‬ ‫(‪ )2013/8/20‬له‌وه‌اڵم���ی‌ به‌ڕێز ئاس���ۆ‬ ‫محه‌مه‌د یوس���ف (كاردۆ)دا كه‌ له‌باره‌ی‌‬ ‫ئه‌م س���ایته‌ی‌ عه‌بدولره‌قیب پرس���یاری‌‬ ‫لێكردوه‌ نوسیویه‌تی‌‪ :‬سایتی‌ وه‌ها له‌المان‬ ‫نییه‌‪ .‬واته‌ ئه‌مه‌ ده‌بێته‌ ژماره‌ی‌ پێوانه‌یی‌‬ ‫له‌جیهاندا له‌گینسداو له‌نامه‌یه‌كی‌ پاشتردا‬ ‫به‌مێژوی‌ (‪ )2013/8/27‬نوس���یویه‌تی‌‪:‬‬

‫داخوازیه‌كه‌تان به‌ڕه‌سمی‌ بۆمانبنێرن‪.‬‬ ‫ئه‌گه‌ر وابێ‌ ئه‌مه‌ ده‌بێته‌ ش���انازیه‌ك ‌‬ ‫ی‬ ‫گه‌وره‌ بۆ گه‌لی‌ كورد كه‌ كوردێك به‌تاقی‌‬ ‫ته‌نیاو له‌زروفێك���ی‌ تایبه‌ت وه‌ك زوروفی‌‬ ‫س���ه‌ختی‌ كوردس���تان‌و له‌نه‌ته‌وه‌یه‌ك���ی‌‬ ‫چه‌وس���اوه‌و ژێرده‌س���ت توانیویه‌تی‌ ئه‌م‬ ‫كاره‌ گه‌وره‌یه‌ ئه‌نجام بدات‪.‬‬ ‫بێگوم���ان خاوه‌ن���ی‌ ئ���ه‌م ده‌ریای���ه‌‬ ‫له‌زانیاری‌ ده‌بێ‌ خۆی‌ ئینس���كلوپیدیه‌كی‌‬ ‫گه‌وره‌بێ‌‌و له‌زانا هه‌ره‌ گه‌وره‌كانی‌ جیهان‬ ‫بژمێردرێت‪.‬‬ ‫ئه‌وان���ه‌ی‌ كتێب���ه‌ چاپكراوه‌كان���ی‌‬ ‫خوێندبێت ده‌زانێ‌ توانایه‌كی‌ زۆری‌ هه‌یه‌‬ ‫له‌ورده‌كاریدا له‌لێكۆڵینه‌وه‌ زانس���تیه‌كان‬ ‫له‌گه‌ڵ پاراستنی‌ ئه‌مانه‌تی‌ عیلمی‌‪.‬‬ ‫ئێس���تا ده‌س���تمانكردوه‌ به‌داخڵكردنی‌‬ ‫م���ه‌واده‌كان بۆ نێو س���ایته‌كه‌ بۆ ئه‌وه‌ی‌‬ ‫به‌ئاس���انی‌ سود له‌س���ایته‌كه‌ی‌ مامۆستا‬ ‫عه‌بدولره‌قیب یوس���ف وه‌ربگرن‪ ،‬زۆربه‌ی‌‬ ‫ڤیدۆی���ه‌كان ل���ه‌ (‪)Youtube‬داده‌گرین‌و‬ ‫لینكه‌كه‌ی‌ له‌سایته‌كه‌دا داده‌نێین‪.‬‬ ‫ئه‌م س���ایته‌ ده‌بێته‌ س���ه‌رچاوه‌یه‌كی‌‬ ‫گ���ه‌وره‌ ب���ۆ ئه‌وان���ه‌ی‌ له‌ب���واری‌ مێژوو‬ ‫ش���وێنه‌وارو كه‌لتوردا كارده‌كه‌ن‌و مێژوو‬ ‫كه‌لتوری‌ كوردس���تانی‌ پ���ێ‌ ده‌وڵه‌مه‌ند‬ ‫ده‌بێ‌‪.‬‬ ‫تا هه‌مو نه‌خرێته‌ نێو سایت رێگه‌ نادرێ‌‬

‫كه‌س له‌زانیاریه‌كان ڕابگوێزێ‌‪ .‬سه‌یریشه‌‬ ‫ل���ه‌م س���ایته‌ گه‌وره‌یه‌دا ته‌ش���هیركردن‬ ‫به‌ك���ه‌س نیه‌ تا ئه‌و كه‌س���انه‌ی‌ دژایه‌تی‌‬ ‫خاوه‌نی‌ سایته‌كه‌ش���ی‌ كردبن‌و ئه‌زیه‌تی‌‬ ‫دابن‪.‬‬ ‫نازانم به‌ش���ی‌ دوه‌م چ ج���ۆره‌ بابه‌ت‬ ‫ده‌بێ‌‌و قه‌باره‌ی‌ چه‌ند ده‌بێ‌ پێده‌چێ‌ ئه‌و‬ ‫بابه‌تانه‌ی‌ داخڵی‌ به‌شی‌ یه‌كه‌می‌ نه‌كردوه‌‬ ‫داخڵی‌ به‌شی‌ دوه‌میش ناكات‪.‬‬ ‫وه‌ختێ���ك ئه‌رش���یفی‌ مامۆس���تا‬ ‫عه‌بدولره‌قیب بریتی‌ بوه‌ له‌هه‌ژده‌ (‪)18‬‬ ‫ملیۆن په‌ڕه‌ به‌اڵم هه‌ندێكی‌ لێ‌ فه‌وتاوه‌و‬ ‫هه‌ندێكی‌ به‌خشیوه‌ به‌ده‌زگایه‌كی‌ ره‌سمی‌‬ ‫حكومه‌تی‌ هه‌رێم به‌بێ‌ به‌رامبه‌رو به‌شێكی‌‬ ‫ماوه‌‪ ،‬له‌پێشه‌كی‌ سایته‌كه‌دا به‌دورودرێژی‌‬ ‫ل���ه‌م ب���اره‌وه‌ی‌ نوس���یوه‌ ن���ه‌دوره‌ ئه‌م‬ ‫ئه‌رشیفه‌ش���ی‌ ببێت���ه‌ ژم���اره‌ی‌ پێوانه‌ی‌‬ ‫(الرقم القیاسی) له‌ئه‌رشیفی‌ تاكه‌كه‌سی‌‪.‬‬ ‫سه‌رپه‌رشتیاری‌ سایت‪ :‬ڕۆژگار‬ ‫‪2013/9/5‬‬ ‫تێبینی‪:‬‬ ‫ڕێگ���ه‌ به‌هیچ كه‌س���ێك ی���ان الیه‌نێك‬ ‫نادرێت س���ود له‌س���ایته‌كه‌ وه‌ربگرێ تا‬ ‫هه‌مو بابه‌ته‌كان ده‌خرێته‌ ناو س���ایت تا‬ ‫خاوه‌نی‌ سایت مه‌رجه‌كانی‌ سود وه‌رگرتن‬ ‫له‌سایت باڵوده‌كاته‌وه‌‪.‬‬

‫بازرگانی خوارده‌مه‌نی‪ ،‬وه‌ك مشه‌خۆرێك!‬ ‫ره‌نگین عه‌بدولكه‌ریم‬ ‫خ���واردن یه‌كێك���ه‌ له‌پێداویس���تی ‌ه‬ ‫بنه‌ڕه‌تیه‌كان���ی م���رۆڤ كه‌ راس���ته‌وخۆ‬ ‫په‌یوه‌ن���دی به‌مانو مردنو ته‌ندروس���تی‬ ‫تاكه‌كانه‌وه‌ هه‌یه‌و هی���چ جێگره‌وه‌یه‌كی‬ ‫نیه‌‪.‬‬ ‫بازرگانی خوارده‌مه‌ن���ی بازرگانیه‌كی‬ ‫زۆر هه‌س���تیاره‌‪ ،‬چونك���ه‌ وه‌ك وتم���ان‬ ‫په‌یوه‌ندی به‌ژیان���و مردنی مرۆڤه‌كانه‌وه‌‬ ‫هه‌یه‌‪ ،‬ئه‌م بازرگانیه‌ تا بڵێی هه‌ستیاره‌‬ ‫به‌تایبه‌ت بۆ هه‌رێمێكی وه‌ك كوردستانی‬ ‫خۆمان كه‌ تا ئێستا نه‌مانتوانیوه‌ خاوه‌نی‬ ‫به‌ره‌ه‌م���و پیشه‌س���ازی خۆراكی خۆمان‬ ‫بینو ئاسایشی خۆراكمان له‌مه‌ترسیدایه‌‪،‬‬ ‫به‌اڵم به‌ه‌ۆی بونی خواستێكی زۆر له‌سه‌ر‬ ‫به‌ره‌ه‌مه‌ خۆراكیه‌كان هه‌رێمه‌كه‌مان ناچار‬ ‫به‌هاورده‌ی به‌ره‌ه‌می واڵتانی تر ده‌كات‪،‬‬ ‫چونكه‌ گه‌ر به‌رهه‌می خۆش���مان هه‌بێت‬ ‫له‌ئاستی پێویستیو ژماره‌ی دانیشتواندا‬ ‫نیه‌‪.‬‬ ‫ئه‌م هاورده‌كردنه‌ كۆمه‌ڵێك زیانی زۆر‬ ‫گه‌وره‌ی ته‌ندروس���تیو ئابوریو سیاسی‬ ‫ب���ه‌م هه‌رێمه‌ ده‌گه‌یه‌نێ���ت گرنگترینیان‬ ‫ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ئێمه‌ له‌چۆنیه‌تی به‌ره‌ه‌مه‌ێنانو‬ ‫دروس���تكردنو م���اده‌ خۆراكیه‌كانی نێو‬ ‫به‌ره‌ه‌مه‌ك���ه‌ دڵنیانین���و نازانی���ن چۆن‬

‫دروس���تكراوه‌ ك���ه‌ ئایا ئ���ه‌م خۆراكانه‌‬ ‫له‌روی ته‌ندروس���تیه‌وه‌ زی���ان به‌ئێمه‌ی‬ ‫ك���ورد ناگه‌یه‌نن؟ ئایا ئ���ه‌م به‌ره‌ه‌مانه‌‬ ‫ك���ه‌ به‌تایبه‌تی له‌الی���ه‌ن چه‌ند واڵتێكی‬ ‫هاوسنوری كوردستان به‌ره‌ه‌م ده‌ه‌ێنرێت‬ ‫كه‌ ئه‌وانیش (توركو فارسو عه‌ره‌ب) كه‌‬ ‫ده‌یانساڵه‌ دوژمنی نه‌ته‌وه‌ی كوردن ئایا‬ ‫ئه‌و ماده‌ خۆراكیانه‌ی له‌به‌ره‌ه‌مه‌كاندایه‌‬ ‫به‌مه‌به‌س���تی ئه‌وه‌ی زو ئێك���س پایه‌ر‬ ‫نه‌بێت���و به‌س���ه‌ر نه‌چێت نابن���ه‌ هۆی‬ ‫تێكدان���و وێرانكردنی ته‌ندروس���تیمان؟‬ ‫به‌ڵێ ئه‌م واڵتانه‌ی ئ���ه‌و به‌ره‌ه‌مه‌ی كه‌‬ ‫ب���ۆ ئێمه‌ی هه‌نارده‌ ده‌ك���ه‌ن ئاماده‌نین‬ ‫بیده‌ن به‌تاكه‌كان���ی میلله‌ته‌كه‌ی خۆیان‬ ‫ئه‌و به‌ره‌ه‌مه‌ی كه‌ بۆ خۆیان دروس���تی‬ ‫ده‌ك���ه‌ن جیاوازه‌ ل���ه‌و به‌ره‌ه‌مه‌ی كه‌ بۆ‬ ‫ئێمه‌ی هه‌نارده‌ ده‌كه‌ن!‬ ‫ئه‌م���ه‌و فێڵی ئ���ه‌و ده‌وڵه‌تان���ه‌ی كه‌‬ ‫وه‌ك دۆس���ت خۆیان پیش���انی ئێمه‌ی‬ ‫كورد ده‌ده‌نو له‌ناواخن���دا وه‌ك مارێكی‬ ‫ژه‌ه‌راوی وان كه‌ خوا ده‌زانێت بیر له‌چی‬ ‫ده‌كه‌ن���ه‌وه‌‪ ،‬ئه‌م���ه‌ له‌الی���ه‌ك‌و هه‌ندێک‬ ‫له‌بازرگانه‌ مش���ه‌خۆره‌كانی خۆش���مان‬ ‫له‌الیه‌كی دیكه‌ كه‌ خۆیان له‌س���ه‌ر پاره‌و‬ ‫ته‌ندروس���تی‌و ژیانی خه‌ڵكی ده‌وڵه‌مه‌ند‬ ‫ده‌كه‌نو ئ���ه‌وه‌ی گرنگ نه‌بێت به‌الیانه‌وه‌‬ ‫ته‌ندروس���تیو مانو مردنی تاكه‌كانی ئه‌م‬

‫ونبون‬ ‫ی (روانگه‌ علی‌ محمد) ونبو‌ه‬ ‫ی سۆزی‌ ده‌رونی‌ به‌ناو ‌‬ ‫* باجێكی‌ نه‌خۆشخانه‌ ‌‬ ‫هه‌ركه‌س دۆزیه‌و‌ه بیگه‌ڕێنێته‌و‌ه بۆ پرسگه‌ی‌ ئاوێنه‌‪.‬‬ ‫ی ژوری بازرگانی‌ سلێمانی‌ ونبوه‌ به‌ناوی‌(جه‌مال خزر قادر)‬ ‫* ناسنامه‌یه‌ك ‌‬ ‫هه‌ركه‌س دۆزیه‌و‌ه بیگه‌ڕێنێته‌وه‌ بۆپرسگه‌ی‌ ئاوێنه‌‪.‬‬ ‫ی ژوری بازرگانی‌ سلێمانی‌ ونبوو‌ه‬ ‫* ناسنامه‌یه‌ك ‌‬ ‫به‌ناوی‌(یادگارحه‌مه‌جه‌زاحه‌م ‌ه ئه‌مین) هه‌ركه‌س دۆزیه‌و‌ه بیگه‌رێنیته‌و‌ه‬ ‫بۆپرسگه‌ی‌ ئاوێنه‌‪.‬‬ ‫ی ژوری بازرگانی‌ سلێمانی‌ ونبوه‌ به‌ناوی‌(هیوا كامیل ره‌ئوف)‬ ‫* ناسنامه‌یه‌ك ‌‬ ‫هه‌ركه‌س دۆزیه‌و‌ه بیگه‌ڕێنێته‌وه‌ بۆپرسگه‌ی‌ ئاوێنه‌‪.‬‬ ‫ی شاره‌وانی‌ سلێمانی‌ به‌ژماره‌(‪ )120885‬ونبو‌ه‬ ‫* پسوڵه‌یه‌کی ته‌ئمینات ‌‬ ‫هه‌ركه‌س دۆزیه‌و‌ه بیگه‌ڕێنێته‌وه‌ بۆپرسگه‌ی‌ ئاوێنه‌‪.‬‬

‫میلله‌ته‌یه‌‪ ،‬به‌ڵێ ئه‌وان هه‌میشه‌ هه‌وڵی‬ ‫كه‌ڵه‌كه‌كردنی س���امانی زیاترو قازانجی‬ ‫زیاتریان داو‌ه له‌س���ه‌ر حس���ابی هه‌ناوی‬ ‫خه‌ڵكی!‬ ‫ئه‌وان خوارده‌مه‌نی كۆنو به‌س���ه‌رچو‬ ‫به‌حس���ابی پاك���و خاوێ���ن به‌ئێم���ه‌‬ ‫ده‌فرۆش���نو خۆش���یان به‌به‌رپرس���یار‬ ‫نازانن له‌ته‌ندروس���تیمان‪ .‬ئایا ئه‌و هه‌مو‬ ‫نه‌خۆش���ه‌ی كه‌ له‌نه‌خۆش���خانه‌ی هیوا‬ ‫هه‌ن به‌هۆی چیه‌وه‌ نه‌خۆش���ن؟ ئه‌ی بۆ‬ ‫له‌واڵتانی تر به‌م رێژه‌ زۆره‌ نیه‌ كه‌ ته‌نها‬ ‫له‌شاری سلێمانیدا زیاتر له‌چه‌ندین هه‌زار‬ ‫حاڵه‌تی ش���ێرپه‌نجه‌ تۆماركراوه‌‪ ،‬ئه‌مه‌‬ ‫جگه‌ له‌په‌تای سكچونو په‌تای رشانه‌وه‌و‬ ‫ژه‌ه‌راویبونو گرانه‌تاو كۆلێراو‪ ..‬هتد‪.‬‬ ‫هه‌رگی���ز ئ���ه‌م ج���ۆره‌ بازرگانان���ه‌‬ ‫متمانه‌پێكراونی���ن‌و ئ���ه‌وان ه���ۆكاری‬ ‫ئه‌م نه‌خۆش���یانه‌ن به‌ڵگ���ه‌ش بۆ ئه‌وه‌‬ ‫به‌تایبه‌ت له‌دوای پرۆس���ه‌ی ئازادییه‌وه‌‬ ‫س���ااڵنه‌ س���ه‌دان‌و هه‌ندێكجار هه‌زاران‬ ‫ت���ۆن خوارده‌مه‌نی خراپو به‌س���ه‌رچوو‬ ‫كۆن ده‌سوتێنرێت‌و هیچ كه‌سیش خۆی‬ ‫به‌به‌رپرس نازانێت له‌هاتنه‌ ناوه‌وه‌وی ئه‌م‬ ‫به‌رهه‌مانه‌‪ ،‬به‌ڵكو وه‌زیری ته‌ندروستی‌و‬ ‫وه‌زاره‌ته‌كه‌ی ش���انازی ب���ه‌وه‌وه‌ ده‌كه‌ن‬ ‫كه‌ ده‌ڵێن ده‌س���تمان به‌س���ه‌ر ئه‌وه‌نده‌‬ ‫خوارده‌مه‌نی به‌س���ه‌رچودا گرتوه‌‪ ،‬ئه‌ی‬

‫بۆ له‌س���نوره‌كانه‌وه‌ پێش ئ���ه‌وه‌ی بێته‌‬ ‫ناو ش���اره‌كانه‌وه‌ ده‌س���تی به‌س���ه‌ردا‬ ‫نه‌گیراوه‌و بۆچی وه‌زاره‌تی ته‌ندروس���تی‬ ‫تیمێك���ی تایبه‌ت���ی نی���ه‌ له‌س���نورو‬ ‫مه‌رزه‌كان���دا تا چاودێری هاتنه‌ ناوه‌وه‌ی‬ ‫ئ���ه‌م به‌رهه‌مانه‌ بكه‌ن كه‌ راس���ته‌وخۆ‬ ‫په‌یوه‌ندی به‌ته‌ندروس���تی هاواڵتیانه‌وه‌‬ ‫هه‌یه‌؟! ب���ه‌اڵم نه‌خێر به‌ره‌ه‌مه‌كان دێنه‌‬ ‫ناو ش���اره‌كانه‌وه‌ دوای ئه‌وه‌ی بازرگانه‌‬ ‫پیس���خۆره‌كان قازانجی خۆیان ده‌كه‌نو‬ ‫ئه‌وه‌ش ده‌خه‌نه‌ س���ه‌ر پاره‌كانی تریان‬ ‫پاش���ان پێ���ی ده‌زانرێ���ت ك���ه‌ ده‌گاته‌‬ ‫ده‌س���تی هاواڵتیانو خاوه‌ن دوكان ئینجا‬ ‫پێی ده‌زانرێت‪ .‬لێره‌ش���دا هاواڵتی زه‌ره‌ر‬ ‫ده‌كاتو دوكانه‌كه‌ی پ���ێ داده‌خرێت بێ‬ ‫ئه‌وه‌ی بگه‌ڕێته‌وه‌ بۆ سه‌رچاوه‌كه‌ی‪.‬‬ ‫حكومه‌ته‌كه‌ی خۆش���مان به‌قس���ه‌بێ‬ ‫هیچ كێش���ه‌یه‌كی نه‌ماوه‌و كوردستانیان‬ ‫كردوه‌ به‌به‌ه‌ه‌شت كه‌چی له‌والوه‌ سه‌دان‬ ‫تۆن خۆراكی ژه‌ه‌راویو ماوه‌به‌س���ه‌رچو‬ ‫ده‌ه‌ێنرێت���ه‌ ئ���ه‌م دیو س���نورو ئه‌میش‬ ‫له‌گوێی گادا نوس���توه‌و جارێ نایه‌وێت‬ ‫هه‌ستێت‪.‬‬ ‫به‌ڵ���ێ هاواڵتی به‌ژیان���ی خۆی باجی‬ ‫كه‌مته‌رخه‌م���ی حكوم���ه‌ت‌و بازرگان���ه‌‬ ‫مش���ه‌خۆره‌كان ده‌دات هه‌ت���ا تۆنێ���ك‬ ‫ده‌س���وتێنرێتو له‌ناوده‌برێ���ت دو ت���ۆن‬

‫ده‌رخواردی ئ���ه‌م میلله‌ته‌ ده‌درێتو هه‌ر‬ ‫پێش���ی نازانرێ���ت! كه‌وات���ه‌ حكومه‌ت‬ ‫شكس���تی هێناوه‌ له‌دانان���ی ئامێرێكی‬ ‫پشكنینی چاالك بۆ س���نوره‌كان دیاره‌‬ ‫له‌گه‌ڵ ئه‌ودا یه‌كناگرێته‌وه‌‪ .‬ئه‌م به‌رهه‌مانه‌‬ ‫تیایدا هه‌یه‌ بۆ چه‌ندین ساڵ له‌كۆگاكاندا‬ ‫ده‌مێنێته‌وه‌ ت���ا ده‌گوزارێته‌وه‌و ده‌گاته‌‬ ‫الی ئێم���ه‌‪ ،‬به‌رهه‌م���ه‌ له‌قوتونراوه‌كان‌و‬ ‫به‌رهه‌مه‌ گۆشتیه‌كانو ش���یره‌مه‌نیه‌كان‬ ‫ب���ۆ ماوه‌یه‌كی زۆر له‌س���اردكه‌ره‌وه‌كاندا‬ ‫ده‌مێنێته‌وه‌ ئه‌مه‌ جگ���ه‌ له‌دانه‌وێڵه‌كانو‬ ‫پاقله‌مه‌نی���ه‌كان كه‌ زۆرج���ار میكرۆبی‬ ‫هه‌ڵه‌ێناوه‌!‬ ‫هاواڵتی���ش به‌هی���وای چه‌ش���تنی‬ ‫ژه‌م���ه‌ خۆراكێكی خۆش ئ���ه‌و پاره‌یه‌ی‬ ‫په‌یدایكردوه‌ به‌ماندوبونێكی زۆر نازانێت‬ ‫ك ‌ه له‌جیاتی ئه‌وه‌ی سودی پێبگه‌یه‌نێت‬ ‫هه‌ن���اوی پ���ڕ ده‌كات له‌مش���ه‌خۆرو‬ ‫میكرۆبه‌كان‪.‬‬ ‫گه‌ر ئێستا خه‌ڵكی داوای چاره‌سه‌ركدنی‬ ‫ئه‌م كێش���ه‌یه‌و ئ���ه‌م كاره‌س���اته‌ بكات‬ ‫حكومه‌تو ده‌س���ه‌اڵت به‌ڵێن ده‌ده‌ن كه‌‬ ‫چاره‌سه‌ری بكه‌نو سنوره‌كان چاالكترو‬ ‫توندوتۆڵت���ر بك���ه‌ن كه‌ هیچ كه‌س���ێك‬ ‫نه‌توانێ���ت ئه‌م به‌رهه‌مانه‌ به‌ێنێت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫كه‌ هه‌ڵبژاردن ته‌واوبو ده‌چنه‌وه‌ جێگای‬ ‫خۆیان گوێی گایه‌كه‌!‬

‫بۆ دروستكردنه‌وه‌ی‌ عێراق سه‌ر له‌نوێ‪،‬‬ ‫به‌هه‌مو شێوه‌یه‌ك تایفه‌گه‌رایی‌‌و پشك‬ ‫پشكێنه‌ (موحاسه‌سه‌) ره‌تده‌كاته‌وه‌و‬ ‫زیات���ر له‌جارێك له‌س���ه‌ر ئ���ه‌م بابه‌ت ‌ه‬ ‫ی داوه‌و رایگه‌یان���دو‌ه ئاماده‌ی ‌ه‬ ‫لێدوان��� ‌‬ ‫ی هه‌ر‬ ‫ی راده‌ست ‌‬ ‫وه‌زاره‌ته‌كانی‌ كوتله‌كه‌ ‌‬ ‫ێ له‌ئێم ‌ه‬ ‫ی دیك ‌ه بكات ك ‌ه بتوان ‌‬ ‫كه‌سێك ‌‬ ‫ی‬ ‫باشتر به‌ڕێوه‌ی‌ به‌ڕێت‪ ،‬چونك ‌ه خه‌م ‌‬ ‫ی دنیایی‌ نیه‌‪.‬‬ ‫ی ده‌س���كه‌وت ‌‬ ‫كۆكردنه‌وه‌ ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ه���ه‌ر كارمه‌ندێك ‌‬ ‫هه‌روه‌ه���ا وتویه‌ت ‌‬ ‫وه‌زاره‌ته‌كه‌مان ئه‌گه‌ر گه‌نده‌ڵ بێت‪ ،‬من‬ ‫ی ده‌كه‌م‪،‬‬ ‫پێش ده‌ست ‌هی‌ نه‌زاه ‌ه دادگای ‌‬ ‫ی‬ ‫ئه‌م���ه‌ش وایكردو‌ه ئ���ه‌و گه‌نده‌ڵیانه‌ ‌‬ ‫ی دیك���ه‌ هه‌یه‌‪ ،‬هه‌رگیز‬ ‫له‌وه‌زاره‌ته‌كان ‌‬ ‫له‌گ���ه‌ڵ وه‌زاره‌ته‌كانی‌ ئێم��� ‌ه به‌راورد‬ ‫ناكرێت‪.‬‬

‫له‌یادی‬ ‫ی‬ ‫‌‪ 3‬ساڵه‌ی‌ كۆچ ‌‬ ‫ی هاوڕێ‌‌و‬ ‫دوای ‌‬ ‫پێشه‌رگه‌و هونه‌رمه‌ند‬ ‫حه‌مه‌ جه‌زای‌ ‬ ‫هه‌میش ‌ه زیندو‬

‫حه‌م ‌ه جه‌زا‬ ‫عه‌تا حاجی ره‌جه‌ب‬ ‫ئاس���مانه‌كان شیوه‌ن ئه‌كه‌ن هۆن هۆن‬ ‫فرمێس���ك ئه‌رێ���ژن چونكه‌ ئه‌مس���اڵ‬ ‫شێركۆ بۆته‌ میوانی‌‪.‬‬ ‫ی حه‌م ‌ه‬ ‫ێ له‌س���ه‌ر قه‌ره‌وێڵه‌كه‌ ‌‬ ‫كێ‌ بچ ‌‬ ‫ی‬ ‫دانیشێ‌ سه‌یری‌ ره‌نگی‌ زه‌ردو جه‌ست ‌ه ‌‬ ‫ی بكا‪ ،‬الفاوێك له‌گریان‌و زریانێك‬ ‫الواز ‌‬ ‫ی‬ ‫له‌شیعری‌ بۆ هه‌ڵڕ��ژێت سه‌یری‌ چاوان ‌‬ ‫ی گه‌رمه‌س���ێرو‬ ‫ی���ه‌ك بك���ه‌ن‌و گه‌رما ‌‬ ‫ی ره‌ش‌و ڕوتی‌‬ ‫منااڵن ‌‬ ‫دوزو له‌یالنی���ان بیربكه‌وێت���ه‌وه‌‪،‬‬ ‫ی ماندونه‌ناس ئه‌م به‌شعرو‬ ‫مامه‌ڕیش���ه‌ ‌‬ ‫ئه‌و به‌مه‌قام له‌گه‌ڵ ده‌نگی‌‬ ‫ی كوردس���تاندا‬ ‫زه‌نگ���ی‌ ه���اوار ‌‬ ‫ی‬ ‫ی بولبول ‌‬ ‫زیندوبكه‌نه‌وه‌‪ ،‬حه‌مه‌ جه‌زا ئه‌ ‌‬ ‫ی هونه‌ر ئه‌ی‌‬ ‫خۆشخانی‌ باخچه‌ ‌‬ ‫ی په‌نج ‌ه زێرین‌و قه‌ڵه‌می‌ زمڕوت‪،‬‬ ‫خاوه‌ن ‌‬ ‫ئه‌مڕۆ هه‌مو كوردستان الوان‌و گه‌نجان‌و‬ ‫ی‬ ‫ی تۆ ‌‬ ‫ژن‌و به‌سااڵچوان یادی‌ مه‌رگه‌سات ‌‬ ‫هه‌میش ‌ه زیندو ده‌كه‌نه‌وه‌‪ ،‬له‌گه‌ڵ هه‌مو‬ ‫به‌سته‌كاندا له‌گه‌ڵ ئاوازه‌ به‌سۆزه‌كاندا‬ ‫ی‬ ‫دڵ پ���ڕو چ���او به‌گریان حه‌په‌س���او ‌‬ ‫ی دنی���ان‪ ،‬ئه‌ڵێن بۆ‬ ‫ی ق���ه‌ده‌ر ‌‬ ‫ده‌س���ت ‌‬ ‫ی هونه‌رمه‌ندان‪ ،‬داهێنه‌ران‪،‬‬ ‫ێ ته‌مه‌ن ‌‬ ‫ئه‌ب ‌‬ ‫شاعیران‪ ،‬پیاوچاكان ئه‌وه‌ند كورتبێت‬ ‫‌وه‌كو پایز‪ ،‬رۆژ بو‌ه ببێت به‌شه‌و!‬ ‫ێ خۆشه‌ویس���ته‌كه‌م خۆ‬ ‫ئ��� ‌هی‌ ه���اوڕ ‌‬ ‫ی بویت‪،‬‬ ‫ی هاوین���دا فێنك ‌‬ ‫ت���ۆ له‌گه‌رما ‌‬ ‫له‌سه‌رمای‌ زس���تاندا ئاهو تین بویت‪،‬‬ ‫له‌پایزدا خه‌مڕه‌وێ���ن بویت‪ ،‬له‌به‌هاردا‬ ‫ی عاش���قاندا نه‌ك هه‌ر خاك‬ ‫له‌نیشتمان ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ه���ه‌زار هه‌زار گۆڵ ‌‬ ‫ی ڕه‌نگ‌و بۆن ‌‬ ‫بو ‌‬ ‫جوان بوی‌‪.‬‬

‫ده‌رباره‌ی غه‌ریزه‌ی مه‌رگ‪ ...‬پاشماوه‌‬ ‫الکان وادەبینێت کە «یاساشکێنی»‪،‬‬ ‫واتە بەتاڵکردنەوەی سیستمی رەمزی‬ ‫له‌سیحری خۆی‪ ،‬بەشێکە له‌کولتووری‬ ‫خێزانی «ئەنتیگۆنا»‪ .‬غەریزەی مەرگ‬ ‫لێرەدا ئەو ئارەزووەیە کە وەس���تان‌و‬ ‫لەمپەر ناناسێت‪ ،‬توانای تێکدانەوەی‬ ‫هەموودەس���ەاڵتێکی هەیە‪«.‬هەم���ان‬ ‫س���ەرچاوەی پێش���وو‪ .‬ل ‪.»339‬‬ ‫ئەمەش جەوهەری تێگەیشتنی الکانە‬ ‫له‌غەری���زەی م���ەرگ‪ ،‬ب���ەوەدا زمان‬ ‫هەمیش���ە بەدوای خاڵێکی نەگیراودا‬ ‫دەگەڕێت‪ ،‬بەوەدا ئاماژەیەکی ون هەیە‬ ‫کە تەواوی سیستمی زمانی ڕاگرتووە‪،‬‬

‫هەمیشە ئەگەری هەرەس وتێکچوونی‬ ‫تەواوی ئەوسیستمە رەمزی وواتادارە‬ ‫له‌گۆڕێیە‪ .‬ئەنتیگۆنا ناوی ئەوخواستە‬ ‫قووڵەیە بۆ بێدەنگکردنی یاساکان‪ ،‬واتە‬ ‫بۆ گەیاندنی غەریزەی مەرگ به‌ئارەزووە‬ ‫ناکۆتاکەی‪ ،‬به‌خاڵیکردنەوەی شوێنی‬ ‫سیستمی ڕەمزی کۆن‪ ،‬تا سیستمێکی‬ ‫نوێ‪ ،‬زمانێکی نوێ جێگای بگرێتەوە‬ ‫‪ ...‬غەری���زەی مەرگ لێرەدا دینەمۆی‬ ‫شکاندنی ئەوسیستمەیە کە تیادەژین‪.‬‬ ‫لێرەدای���ە ک���ە الکان ک���ەم ت���ا زۆر‬ ‫مانایەکی پۆزەتیڤ به‌غەریزەی مردن‬ ‫دەبەخشێت‪ ...‬مانایەکی شۆڕشگێڕ‪.‬‬

‫جگە له‌ئەنتیگۆنا‪ ،‬الکان تەفسیرێکی‬ ‫نوێش ب���ۆ هاملێ���ت دەکات‪ ،‬ئەویش‬ ‫شایەنی س���ەرنجە‪ .‬کێشەی سەرەکی‬ ‫هاملێ���ت کاتێک نایەوێ���ت کلۆدیۆس‬ ‫بکوژێ���ت‪ ،‬ئ���ەوە نییە کە له‌نەس���تی‬ ‫خۆیدا ئارەزووی کوش���تنی کلۆدیۆس‬ ‫ن���اکات‪ ،‬بەڵکودەیەوێ���ت بینێرێ���ت‬ ‫ب���ۆ مەرگ���ی دووەم‪ ،‬هاملێت مەرگی‬ ‫یەکەمی کلۆدیۆس���ی بۆ گرنگ نییە‪.‬‬ ‫جارێ���ک له‌کات���ی نوێ���ژدا دەتوانێت‬ ‫بیکوژێت‪ ،‬بەاڵم دەس���ت دەگێڕێتەوە‬ ‫ولەوە دەترس���ێت کوش���تنی پادش���ا‬ ‫له‌کات���ی نوێژدا‪ ،‬هۆی���ەک بێت خودا‬

‫له‌گوناهەکان���ی خۆش بێ���ت‪ .‬هاملێت‬ ‫بۆی���ە دوودڵ���ە‪ ،‬چونک���ە دەیەوێت‬ ‫مام���ی ڕەوانەی دۆزەخ ب���کات‪ ،‬واتە‬ ‫بەرەوئازارێکی ئەبەدی بینێرێت‪ .‬واتە‬ ‫غەری���زەی مەرگە دەس���تی هاملێتی‬ ‫گرت���ووە وناهێڵێت مام���ی بکوژێت‪.‬‬ ‫ئەوغەریزەیەی���ە داوادەکات‪ ،‬هاملێت‬ ‫دوای زیندەگی دووەمی پادشای مامی‬ ‫بکەوێ���ت‪ ،‬نەوەک مەرگ���ی یەکەمی‪.‬‬ ‫ئ���ارەزووی ڕاس���تەقینەی هاملێ���ت‪،‬‬ ‫دووبارە وێرانکردنەوەی مامێتی لەودیو‬ ‫مەرگەوە «هەمان سەرچاوەی پێشوو‪.‬‬ ‫ل ‪ 302‬ودواتر»‪.‬‬


‫خاوه‌نی ئیمتیاز‪ :‬کۆمپانیای ئاوێنه‌‬ ‫سه‌رنوسه‌ر‪ :‬سه‌ردار محه‌مه‌د‬

‫داكشانی‌ ئه‌مجاره‌ی‌ یه‌كێتیی‬ ‫باكگراوه‌ندێكی مێژویی هه‌ی ‌ه !‬ ‫نیاز سه‌عید عه‌لی‬

‫ئه‌م����ه‌ یه‌كه‌مجار نییه‌ كه‌(ی‌‪.‬ن‪.‬ك)‪ ،‬روبه‌ڕوی‌ داكش����ان ئه‌بێت����ه‌وه‌‪ ،‬به‌ڵكو چه‌ندین‬ ‫جاریتر داكش����انی‌ به‌خۆیه‌وه‌ بینیوه‌و هه‌ستاوه‌ته‌وه‌‪ ،‬داكشانی‌ ئه‌مجاره‌ بێجگه‌ له‌بون ‌ی‬ ‫چه‌ندین هۆكاری چوار س����اڵی‌ رابردو‪ ،‬باكگراوه‌ندێكی‌ مێژویش����ی هه‌یه‌و ئه‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ‬ ‫س����ااڵنی‌ (‪ ،)2009-2004‬كه‌ تیایدا (ی‌‪.‬ن‪.‬ك) له‌سه‌ر ئاستی‌ عێراق‌و كوردستان‌و باری‌‬ ‫رێكخراوه‌یی‪ ،‬هه‌نگاوی‌ سیاس����ی تازه‌ی‌ هاویشت‪ ،‬كه‌ به‌شێكیان له‌ده‌رئه‌نجامدا‪ ،‬له‌روی‌‬ ‫به‌رژه‌وه‌ندی‌ رێكخراوه‌یی‌و جه‌ماوه‌رییه‌وه‌‪ ،‬به‌زه‌ره‌ر گه‌ڕایه‌وه‌‌و كاریكرده‌ س����ه‌ر ناوبانگ‌و‬ ‫ڕۆڵ‌و سه‌نگی‌ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك)‪.‬‬ ‫له‌و قۆناغ����ه‌دا (ی‌‪.‬ن‪.‬ك) بۆ یه‌كالیكردنه‌وه‌ی‌ ناكۆكی‌‌و ملمالنێی ناوخۆیی‪ ،‬به‌ئامرازو‬ ‫میكانیزم����ی‌ هه‌ڵه‌ هه‌نگاوینا‪ ،‬ئه‌وه‌بو گروپه‌ ناكۆكه‌كان‪ ،‬به‌گیانی‌ پاكتاوكردن‌و ڕاماڵین‪،‬‬ ‫روبه‌ڕوی‌ یه‌كتر بونه‌وه‌‪ ،‬ده‌ستپێكی‌ ئه‌م قۆناغه‌ ئه‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ یاداشته‌كه‌ی‌ باڵی‌ ڕیفۆرم‬ ‫له‌(‪)2004‬دا‪.‬‬ ‫ئاماده‌كردن‌و خس����ته‌ڕوی‌ پرۆژه‌ی‌ ریفۆرم‌و به‌خۆداچونه‌وه‌‪ ،‬له‌ناو پارتی‌ سیاس����ییدا‪،‬‬ ‫ئه‌ركێك����ی‌ پێویس����ته‌‪ ،‬ب����ه‌اڵم به‌میكانیزم‌و ئام����رازی‌ گونجاو‪ ،‬ن����ه‌ك به‌رێبازێك تیایدا‬ ‫به‌رامبه‌ره‌كان هه‌س����ت ب����ه‌وه‌ بكه‌ن‪ ،‬كه‌ پرۆژه‌كه‌ بۆ به‌ئامانجكردنی‌ كه‌س����ایه‌تی‌ ئه‌وان‬ ‫داڕێژراوه‌‪ ،‬ئه‌كرا باڵی‌ ریفۆرم یاداش����ته‌كه‌ی‌‌وا دابڕشتایه‌‪ ،‬كه‌ دڵنیایی بۆ به‌رامبه‌ره‌كان‬ ‫تیابوای����ه‌‪ ،‬له‌به‌ئامانجنه‌كردنی����ان‌و میكانیزمه‌كه‌ش����ی‌ بگۆڕیایه‌‪ ،‬چونكه‌ ئه‌و یاداش����ته‌‬ ‫ئاراسته‌ی‌ ملمالنێكانی‌ ئاڵۆزترو گرژترو توندتركرد!‬ ‫له‌به‌رامبه‌ریشدا نه‌ئه‌بوایه‌ له‌سه‌ر بنه‌مای‌ ره‌شكردنه‌وه‌و سفركردنه‌وه‌ی‌ خه‌بات‌و مێژوو‬ ‫رۆڵی‌ داڕێژه‌رانی‌ یاداشتنامه‌كه‌و هه‌وڵدان بۆ ئابڵۆقه‌دان‌و به‌رته‌سككردنه‌وه‌ی‌ ده‌سه‌اڵتیان‌و‬ ‫گومان دروس����تكردن له‌دڵس����ۆزییان بۆ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك)‪ ،‬مامه‌ڵه‌ له‌گه‌ڵ‌ باڵی‌ ریفۆرم بكرایه‌‪،‬‬ ‫نه‌ئه‌بوایه‌ به‌ئامرازو رێب����ازی‌ نه‌گونجاو‪ ،‬روبه‌ڕویان ببونایه‌ته‌وه‌‪ ،‬نه‌ئه‌بوایه‌‌وه‌كو هه‌لێك‬ ‫بقۆزرایه‌ته‌وه‌‪ ،‬بۆ تۆڵه‌كردن����ه‌وه‌و یه‌كالیكردنه‌وه‌ی‌ یه‌كجاره‌كی‌ ناكۆكییه‌كان‪ ،‬نه‌ئه‌بوایه‌‬ ‫به‌ئاراس����ته‌ی‌ ده‌رپه‌ڕاندن‪ ،‬رۆژبه‌رۆژ گوش����اری‌ توندترو زیاتر‪ ،‬له‌دژی����ان به‌كاربهاتایه‌‪،‬‬ ‫نه‌ئه‌بوای����ه‌‌وابانگه‌ش����ه‌ بكرایه‌ ك����ه‌(ی‌‪.‬ن‪.‬ك) په‌كی‌ نه‌كه‌وتوه‌ له‌س����ه‌ریان ‪ ،‬نه‌ئه‌بوایه‌‬ ‫به‌بچوك‌و‌و الوازو بێئیراده‌ س����ه‌یربكرانایه‌‪ ،‬نه‌ئه‌بوایه‌ كاردانه‌وه‌و كاریگه‌رییه‌كانی‌ ئه‌وان‬ ‫نادیده‌ بكرایه‌‪ ،‬نه‌ئه‌بوایه‌ چاوببڕدرایه‌ته‌ شوێن‌و‌و پله‌وپایه‌و پۆستی‌ ئه‌وان‌و‪ ..‬هتد!‬ ‫ئه‌بوای����ه‌ میكانیزمێكی‌ تازه‌ بۆ پێكهاتن له‌گه‌ڵیان بگیرایه‌ته‌به‌ر‪ ،‬به‌اڵم به‌پێچه‌وانه‌ی‌‬ ‫پێش����بینیی‌و لێكدان����ه‌وه‌كان‪ ،‬ئه‌وان ل����ه‌ده‌ره‌وه‌ی‌ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك)‪ ،‬پرۆژه‌یه‌ك����ی تری‌ كاری‌‬ ‫سیاس����ییان خس����ته‌گه‌ڕو ئه‌نجامه‌كانیمان بینی‌‪ ،‬س����ه‌ره‌نجام (ی‌‪.‬ن‪.‬ك) زۆر به‌قورسی‬ ‫باجه‌كه‌یداو بوه‌ هۆی‌ دروس����تبونی‌ به‌ئازارترین‌و‌و كاریگه‌رترین جیابونه‌وه‌ له‌ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك)‬ ‫و بوه‌ هۆكارێكی‌ سه‌ره‌كی‌ داكشان‪ ،‬له‌ سێ‌ پرۆسه‌ی‌ هه‌ڵبژاردن‌و‌و كه‌مبونه‌وه‌ی‌ ره‌وایی‬ ‫ده‌سه‌اڵت‪ ،‬له‌س����لێمانی‌و‌و گه‌رمیان‌و تێكچونی‌ هاوس����ه‌نگی‌ هێز‪ ،‬به‌به‌رژه‌وه‌ندی‌ نه‌یارو‬ ‫ركابه‌ره‌ كالسیكییه‌كه‌ی‌ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك) كه‌ (پارتی‌)ه‌‪.‬‬ ‫تێكچونی‌ هاوسه‌نگی هێزی‌ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك)‪ ،‬له‌به‌رامبه‌ر (پارتی‌)و نه‌توانینی‌ راستكردنه‌وه‌ی‌‬ ‫ئه‌و هاوس����ه‌نگییه‌‪ ،‬له‌چوار ساڵی‌ رابردوو له‌ئێستاداو بۆ چوار ساڵی‌ داهاتوش‪ ،‬له‌الیه‌ن‬ ‫بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕان‪ ،‬به‌پله‌ی‌ یه‌كه‌م سه‌ركردایه‌تی‌‌و (م‪.‬س)یه‌كانی‌ قۆناغی‌ (‪)2009 -2004‬‬ ‫لێیبه‌رپرسن‪ ،‬به‌وانه‌ش����ی‌ كه‌ له‌ئێستادا له‌ناو بزوتنه‌وه‌ی‌ گۆڕاندان‪ ،‬له‌كاتێكدا ئاشكرایه‌‬ ‫ده‌رئه‌نجام‌و ده‌رهاویش����ته‌كانی‌ تێكچونی‌ هاوس����ه‌نگی‌ هێز‪ ،‬له‌كوردستاندا چییه‌و به‌ره‌و‬ ‫كوێ‌ ئاراسته‌ ئه‌گرێ‌!‬ ‫له‌دوای‌ ئه‌نجامی‌ هه‌ڵبژاردنی‌ ئه‌مجاره‌ش‪ ،‬ئه‌گه‌ر هه‌ركه‌س����ێك له‌ئه‌ندامانی‌ (م‪.‬س)ی‌‬ ‫ئێستا‪ ،‬نه‌چێته‌ ژێرباری‌ به‌رپرسیارێتی ‪ ،‬یان ئه‌گه‌ر كه‌سێكیان بیه‌وێت سیناریۆی‌ له‌سه‌ر‬ ‫دروس����تبكاو پێگه‌ی‌ خۆی‌ پێبه‌هێز بكا‪ ،‬ئه‌وا ئه‌وه‌نده‌یتر (ی‌‪.‬ن‪.‬ك) الواز ئه‌كا‪ ،‬ئه‌ویش‬ ‫دیارییه‌كی‌ تری‌ زۆر به‌نرخ‪ ،‬به‌خۆڕایی پێشكه‌ش����ی‌ ركابه‌رو نه‌یاره‌ كالسیكیه‌‌و نوێكانی‌‬ ‫(ی‌‪.‬ن‪.‬ك) ئ����ه‌كا‪‌،‬وه‌كچ����ۆن دیاری‌ تری‌ له‌وجۆره‌ له‌(‪)2009‬دا‪ ،‬به‌خۆڕایی پێشكه‌ش����ی‌‬ ‫(پارتی‌) كراو خه‌ونی‌ له‌مێژینه‌ی‌ شه‌قارش����ه‌قاركردنجو الوازكردنی‌ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك)و تێكدانی‌‬ ‫هاوسه‌نگی‌ هێزی‌ له‌به‌رامبه‌ر (پارتی‌) پێهێنرایه‌دی‌!‬ ‫ئ����ه‌و خه‌ون����ه‌ی‌ كه‌ج(پارتی‌)‪ ،‬له‌دامه‌زراندن����ی‌ (ی‌‪.‬ن‪.‬ك)ه‌وه‌‪ ،‬باجی‌ زۆر قورس����ی‌‬ ‫له‌سه‌رداناوه‌و هه‌رگیز به‌پشتبه‌ستن به‌خۆی‌‌و به‌غه‌یره‌ خۆی‌ بۆی‌ به‌دینه���هاتوه‌‪ ،‬ئه‌فسوس‬ ‫به‌شكاندنی‌ په‌نجه‌كانی‌ ده‌ستی‌ یه‌كتری‌ بۆمان هێنایه‌دی‌!‬ ‫له‌هه‌موی‌ ئه‌فسوستر‪ ،‬ئه‌مڕۆ په‌ندو عیبره‌تی‌ دوێنێ‌ له‌به‌رده‌ستماندایه‌‪ ،‬كه‌چی‌ ره‌نگه‌‬ ‫هه‌بێت بیه‌وێت ئه‌و په‌نجانه‌ی‌ تریش كه‌ماومانه‌‪ ،‬ئه‌وانیش بشكێنرێت! ‬

‫ه له‌ئه‌وروپا‬ ‫نوێنه‌ری ئاوێن ‌‬ ‫شوان حه‌مه‌ ـ نه‌رویج‬ ‫‪004799004729‬‬ ‫‪hamashwan.awene@yahoo.no‬‬

‫‪Awene‬‬

‫کوا لێکۆڵینەوەی یاسایی لەخوێنی سۆرانی مامە حەمە‪ ،‬عەبدولستار تاھیر‪ ،‬سەردەشت عوسمان‬

‫ئه‌و ئۆتۆمبیالنه‌ی‌ له‌هه‌ولێر‬ ‫ته‌قێنرانه‌وه‌‪،‬له‌كه‌ركوكه‌و‌ه هاتون‬

‫ فۆتۆ‪ :‬له‌ئینته‌رنێته‌وه‌‬ ‫پاشماوه‌ی یه‌کێک له‌و ئوتومبێالنه‌ی که‌ ته‌قێنرانه‌وه‌‬ ‫ئا‪ :‬ئاوێنه‌‬ ‫به‌پێی‌ ئه‌و زانیاریانه‌ی‌ ده‌س���ت ئاوێن ‌ه‬ ‫ی‬ ‫كه‌وت���ون‪ ،‬دو ل���ه‌و ئۆتۆمبیالن���ه‌ ‌‬ ‫له‌ته‌قینه‌وه‌كان���ی‌ هه‌ولێردا به‌كارهاتون‬ ‫پێش چه‌ند رۆژێك له‌رێگای‌ كه‌ركوكه‌وه‌‬ ‫هاتونه‌ته‌ ناو هه‌ولێره‌وه‌‪ ،‬ئه‌مه‌ش به‌هۆی‌‬ ‫كامێرای‌ بازگه‌كانه‌وه‌ زانراوه‌‪.‬‬ ‫زانیاریه‌كان ئه‌وه‌ ده‌خه‌نه‌ڕو كه‌ ئه‌و‬ ‫دو ئۆتۆمبیل���ه‌ له‌ج���ۆری‌ "مینی‌ پاس‬ ‫ب���ون‌و پێده‌چێت له‌كاتی‌ بانگه‌ش���ه‌ی‌‬ ‫ی‬ ‫هه‌ڵبژانی‌ ‪21‬ی‌ ئه‌یلولدا‪ ،‬به‌جل‌و به‌رگ ‌‬ ‫سه‌ربازی‌‌و ئااڵی‌ الیه‌نێكی‌ دیاریكراوه‌و‌ه‬

‫له‌بازگه‌ی‌ هه‌ولێر چوبێتنه‌ ژوره‌وه‌"‪.‬‬ ‫به‌پێ���ی‌ ئ���ه‌و زانیاریانه‌ی‌ ده‌س���ت‬ ‫ئاوێنه‌ كه‌وت���ون ئامانج���ی‌ ئه‌وانه‌ی‌‬ ‫هێرش���یانكرده‌ س���ه‌ر ئاسایش���ی‌‬ ‫گش���تی‌ هه‌ولێ���ر ئازادكردنی‌ یه‌كێك‬ ‫له‌ئه‌میره‌كانیان بوه‌ كه‌ ماوه‌ی‌ چه‌ند‬ ‫س���اڵێكه‌ له‌گرتوخان���ه‌ی‌ ئاسایش���ی‌‬ ‫گشتی‌ هه‌ولێردا زیندانی‌ كراوه‌‪.‬‬ ‫ئاوێن���ه‌ ئه‌وه‌ی‌ زانیوه‌ كه‌ س���ه‌ره‌تا‬ ‫مین���ی‌ پاس���ێكیان به‌ ‪ 4‬چه‌ك���داره‌وه‌‬ ‫چوه‌ت���ه‌ ب���ه‌رده‌م ئاسایش���ی‌ ناوخۆی‌‬ ‫هه‌ولێ���رو دوای‌ ئه‌وه‌ی‌ چه‌ك���داره‌كان‬ ‫دابه‌زیون‪ ،‬ده‌ستیانكردوه‌ به‌ته‌قه‌كردن‪.‬‬ ‫سه‌ره‌تا پاسه‌وانی‌ به‌رده‌رگاكه‌ كوژراوه‌‌و‬

‫له‌و چوار كه‌س���ه‌ش‪ ،‬سیانیان چونه‌ته‌‬ ‫ناو حه‌وش���ه‌ی‌ ئاسایش���ی‌ حه‌ره‌كات ‌‬ ‫ی‬ ‫هه‌ولێ���ره‌وه‌‪ ،‬دواتر له‌ناو حه‌وش���ه‌كه‌دا‬ ‫دوانیان ك���وژراون‪ ،‬به‌اڵم یه‌كێكیان له‌و‬ ‫قه‌ره‌باڵغی���ه‌دا چۆت���ه‌ ژوره‌وه‌‪( ،‬جل‌و‬ ‫به‌رگ���ی‌ س���ه‌ربازی‌ له‌به‌رب���وه‌ كه‌س‬ ‫نه‌یناسیوه‌ته‌وه‌و رێگرییان لێنه‌كردوه‌)‪،‬‬ ‫یه‌ك���ه‌م ژور ك���ه‌ پێیگه‌یش���توه‌ ژوری‌‬ ‫(هێرشه‌ ره‌ش)ی‌ به‌ڕێوه‌به‌ری‌ ئاسایشی‌‬ ‫حه‌ره‌كاتی‌ هه‌ولێر بوه‌‪ ،‬له‌و ژوره‌دا خۆی‌‬ ‫ته‌قاندۆته‌وه‌‪ ،‬س���ه‌ره‌نجام ‪ 7‬ئاسایش‬ ‫برینداربون‌و ‪ 6‬ئاسایشی‌ تریش گیانیان‬ ‫له‌ده‌ستداوه‌‪.‬‬ ‫ه���اوكات دوای‌ نزیكه‌ی‌ ‪ 25‬خوله‌ك‪،‬‬

‫خه‌ڵكێك���ی‌ زۆر له‌هێزه‌كان���ی‌ پۆلیس‌و‬ ‫ئاسایش‌و هاواڵتیان له‌به‌رده‌م ئاسایش ‌‬ ‫ی‬ ‫حه‌ره‌كات���ی‌ هه‌ولێ���ر كۆبونه‌ت���ه‌وه‌‪،‬‬ ‫له‌وكاته‌دا مینی‌ پاسه‌كه‌ی‌ تر له‌شێوه‌ی‌‬ ‫ئۆتۆمبیل���ی‌ فریاكه‌وتن هاتوه‌ته‌ هه‌مان‬ ‫شوێن‌و ته‌قیوه‌ته‌وه‌ كه‌ به‌هۆیه‌وه‌ ده‌یان‬ ‫كه‌سی‌ تر برینداربون‪.‬‬ ‫به‌پێی‌ زانیارییه‌كان‪ ،‬ژماره‌ی‌ ئه‌وانه‌ی‌‬ ‫ك���رده‌وه‌ تیرۆریس���تیه‌كه‌یان ئه‌نجامدا‬ ‫‪ 6‬كه‌س بون‪" ،‬پێده‌چێ���ت زۆرینه‌یان‬ ‫ع���ه‌ره‌ب بن"‪ ،‬ب���ه‌اڵم ته‌نه���ا دوانیان‬ ‫ده‌ناس���رێنه‌وه‌و له‌ئێستادا ته‌رمه‌كانیان‬ ‫له‌به‌رده‌س���ت هێزه‌كانی‌ ئاسایش���ن بۆ‬ ‫لێكۆڵینه‌وه‌‪.‬‬

‫ته‌قینه‌وه‌كان جموجوڵی‌ شه‌قامه‌كانی‌ هه‌ولێر په‌كده‌خات‬

‫ فۆتۆ‪ :‬له‌ئینته‌رنێته‌وه‌‬ ‫ته‌قینه‌وه‌کان بۆ هه‌ولێر روداوێکی هه‌ژێنه‌ر بوون‬ ‫به‌ختیار حسێن‬ ‫ی‬ ‫ی هه‌ولێ���ر جموجوڵ ‌‬ ‫ته‌قینه‌وه‌كان��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئ���ه‌و ش���ار‌ه ‌‬ ‫ش���ه‌قامه‌كان ‌‬ ‫ی‬ ‫خامۆشكردوه‌و ئاهه‌نگ‌و خۆشیه‌كان ‌‬ ‫ی وه‌س���تاند‬ ‫ی پارتیش��� ‌‬ ‫الیه‌نگران��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی س���ه‌ركه‌وتن ‌‬ ‫ك��� ‌ه ش���ه‌وان ‌ه به‌هۆ ‌‬ ‫لیسته‌كه‌یان ده‌ڕژان ‌ه سه‌ر شه‌قامه‌كان‬ ‫ی‬ ‫ی لق ‌‬ ‫ی ده‌ربڕین‪ ،‬به‌رپرس ‌‬ ‫بۆ خۆش��� ‌‬ ‫ی پارتی���ش رایده‌گه‌یه‌نێ���ت "‬ ‫دو ‌‬ ‫ی ئه‌و كاره‌یان ئه‌نجامداو‌ه زۆر‬ ‫ئه‌وان ‌ه ‌‬ ‫نابات ئاشكرا ده‌بن"‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی پارت��� ‌‬ ‫ی دو ‌‬ ‫ی لق��� ‌‬ ‫به‌رپرس��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی كوردستان له‌هه‌ولێر‪ ،‬عه‌ل ‌‬ ‫دیموكرات ‌‬

‫ی راگه‌یاند‪" ،‬خه‌ڵكی‬ ‫حسێن‪ ،‬به‌ئاوێن ‌ه ‌‬ ‫كوردس���تان ڕژان ‌ه سه‌ر شه‌قامه‌كان‪،‬‬ ‫ی‬ ‫چونك ‌ه به‌و‌ه خۆش���حاڵبون ك ‌ه پارت ‌‬ ‫ی هێناوه‌‪ ،‬هه‌روه‌ها‬ ‫ی ده‌نگه‌كان ‌‬ ‫زۆرین ‌ه ‌‬ ‫ی ئه‌من‌و‬ ‫به‌و‌ه خۆش���حاڵبون ك ‌ه پارت ‌‬ ‫ئاس���ایش ب���ۆ كوردس���تان فه‌راهه‌م‬ ‫ی‬ ‫ی بۆ خه‌ڵك ‌‬ ‫ده‌كات‌و خۆش���گوزه‌ران ‌‬ ‫كوردستان ئاماده‌ ده‌كات"‪.‬‬ ‫حس���ێن پێیوای��� ‌ه ئ���ه‌و كرده‌وه‌ی ‌ه‬ ‫ی كوردس���تان‌و‬ ‫ی ئه‌زمون ‌‬ ‫ب���ۆ لێدان��� ‌‬ ‫ی بوه‌و‬ ‫ی كوردستان‌و پارت ‌‬ ‫پێشكه‌وتن ‌‬ ‫ده‌ڵێ���ت‪" ،‬هی���چ كه‌س���ێك ناتوانێت‬ ‫ئه‌و په‌یام��� ‌ه بوه‌س���تێنێت‌و زۆریش‬ ‫ی ئه‌و كار‌ه ترس���نۆك‌و‬ ‫نابات ئه‌وان ‌ه ‌‬

‫قێزه‌ونه‌ی���ان كردو‌ه ئاش���كرا ده‌بن‌و‬ ‫ی‬ ‫ته‌نی���ا ش���ه‌رمه‌زاری‌‌و ئاینده‌یه‌ك��� ‌‬ ‫ره‌شیان ده‌بێت"‪.‬‬ ‫ی‬ ‫له‌الی���ه‌ن خۆیش���یه‌و‌ه به‌رپرس��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی گشتی‪ ،‬ئاشت ‌‬ ‫ی ئاسایش ‌‬ ‫راگه‌یاندن ‌‬ ‫مه‌جید بۆ ئاوێن ‌ه ره‌تیده‌كاته‌و‌ه داوایان‬ ‫له‌هاواڵتی���ان كردبێ���ت له‌ماڵه‌كانیان‬ ‫ی گوای ‌ه‬ ‫ی ئه‌و‌ه ‌‬ ‫نه‌یه‌نه‌ده‌ره‌و‌ه به‌بیانو ‌‬ ‫ی تر هه‌یه‌‪ ،‬داواش‬ ‫ی ته‌قینه‌و‌ه ‌‬ ‫مه‌ترس ‌‬ ‫له‌هاواڵتیان ده‌كات ك ‌ه چاوكراوه‌بن‌و‬ ‫ی نامۆ‌و نائاس���اییان‬ ‫ئه‌گه‌ر حاڵه‌تێك ‌‬ ‫ی‬ ‫ی به‌زوتری���ن كات هێزه‌كان��� ‌‬ ‫بین��� ‌‬ ‫ئاسایشی‌ لێئاگاداربكه‌نه‌وه‌‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی حس���ێن ده‌یه‌وێ���ت هان ‌‬ ‫عه‌ل��� ‌‬

‫ی‬ ‫ی ب���دات به‌هه‌مانش���ێو‌ه ‌‬ ‫خه‌ڵك��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی خۆش��� ‌‬ ‫پێش���و ب���ۆ ده‌ربڕین��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ی حزبه‌ك ‌ه ‌‬ ‫ی س���ه‌ركه‌وتنه‌كان ‌‬ ‫له‌بار‌ه ‌‬ ‫بڕژێنه‌و‌ه سه‌رش���ه‌قامه‌كان‌و ده‌ڵێت‪،‬‬ ‫ی ئ���ه‌وان ب���ه‌رده‌وام‬ ‫"خۆش���یه‌كان ‌‬ ‫ی دوژمنان‪،‬‬ ‫ی چ���او ‌‬ ‫ده‌بێت به‌كوێرای ‌‬ ‫ی كوردس���تان‌و‬ ‫ی ئه‌زمون ‌‬ ‫س���ه‌ركه‌وتن ‌‬ ‫ی‬ ‫ی له‌ئاینده‌دا خۆش��� ‌‬ ‫ی پارت ‌‬ ‫به‌رنام ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی پارتی‌‌و هه‌مو خه‌ڵك ‌‬ ‫به‌هه‌واداران��� ‌‬ ‫كوردستان ده‌به‌خشێت"‪.‬‬ ‫ی‬ ‫ی رابردودا‪ ،‬له‌رێگ ‌ه ‌‬ ‫یه‌كش���ه‌مم ‌ه ‌‬ ‫ی‬ ‫ی رێكخ���راوه‌و‌ه په‌المار ‌‬ ‫هێرش���ێك ‌‬ ‫ی هه‌ولێ���ر درا‪،‬‬ ‫ی گش���ت ‌‬ ‫ئاسایش��� ‌‬ ‫به‌هۆیه‌و‌ه ‪ 6‬كه‌س گیانیان له‌ده‌ستدا‌و‬ ‫ی‬ ‫‪ 62‬كه‌س���یش بریندارب���ون‪ ،‬دوا ‌‬ ‫ی‬ ‫ی ئاسایش��� ‌‬ ‫ته‌قینه‌وه‌ك���ه‌ش ده‌زگا ‌‬ ‫ی‬ ‫ی كوردس���تان راگه‌یه‌نراوێك ‌‬ ‫هه‌رێم ‌‬ ‫ی بۆ ئه‌و‌ه‬ ‫باڵوك���رده‌وه‌‌و تێیدا ئاماژ‌ه ‌‬ ‫ی‪6‬‬ ‫كرد ك ‌ه ئ���ه‌و ته‌قینه‌وه‌ی ‌ه له‌رێگا ‌‬ ‫ی خۆكوژه‌و‌ه ئه‌نجامدراوه‌‌و پێنج‬ ‫كه‌س ‌‬ ‫ئۆتۆمۆبێل به‌كارهێنراون‌و ژماره‌یه‌كیان‬ ‫به‌چ���ه‌ك‌و رومان��� ‌ه هه‌وڵیان���داو‌ه‬ ‫ی ئاسایش���ه‌وه‌و‬ ‫بچن��� ‌ه ناو ب���اره‌گا ‌‬ ‫توانییان ‪ 3‬ئۆتۆمبی���ل بته‌قێننه‌وه‌‌و‬ ‫ی‬ ‫ی ت���ر له‌الی���ه‌ن هێزه‌كان ‌‬ ‫دوانه‌ك��� ‌ه ‌‬ ‫ئاسایشه‌و‌ه پوچه‌ڵكراونه‌ته‌وه‌‪ .‬له‌ناو‬ ‫ی ئاسایش‬ ‫قوربانیه‌كانیشدا ‪ 6‬كارمه‌ند ‌‬ ‫گیانیان له‌ده‌س���تداوه‌‌و ‪ 42‬كه‌سیش‬ ‫ی ئاس���ایش‌و پۆلی���س‌و‬ ‫له‌هێزه‌كان��� ‌‬ ‫ی شارستانی‌ برینداربون‪.‬‬ ‫به‌رگر ‌‬ ‫ی‬ ‫ی روداوه‌ك���ه‌ش رێكخ���راو ‌‬ ‫دوا ‌‬ ‫ی عێراق‌و ش���ام‬ ‫ی ئیس�ل�ام ‌‬ ‫ده‌وڵه‌ت��� ‌‬ ‫ی‬ ‫ئه‌نجامدان��� ‌‬ ‫ی‬ ‫به‌رپرس���یاریه‌ت ‌‬ ‫ی خۆی‌‪.‬‬ ‫ته‌قینه‌وه‌ك ‌هی‌ گرته‌ ئه‌ستۆ ‌‬

‫رێگای به‌رده‌م باره‌گای‬ ‫ئاسایشی سلێمانی داده‌خرێت‬ ‫ی ش���اری هه‌ولێر‪ ،‬ئاسایشی س���لێمانی رێگای به‌رده‌م‬ ‫له‌دوای ته‌قینه‌وه‌كان ‌‬ ‫باره‌گه‌كه‌یان داخس���توه‌‌و به‌پێ���ی زانیارییه‌كانی ئاوێن ‌ه ت���رس له‌ئه‌نجامدانی‬ ‫ته‌قینه‌وه‌ی تر له‌ش���اره‌كانی دیكه‌‪ ،‬ئاسایشی سلێمانی والێكردو‌ه ئه‌و هه‌نگاو‌ه‬ ‫بگرێته‌به‌ر‪.‬‬ ‫له‌ئێستادا رێگای سه‌ره‌كی به‌رده‌م باره‌گای ئاسایشی سلێمانی هه‌ر له‌به‌رده‌م‬ ‫زانكۆی سلێمانیه‌وه‌ تا فولكه‌ی كاوه‌ داخراوه‌‪.‬‬ ‫س���ه‌رچاوه‌یه‌ك ك ‌ه نه‌یویس���ت ناوی بهێنرێت به‌ئاوێن���ه‌ی راگه‌یاند‪" ،‬هه‌مو‬ ‫مامه‌ڵه‌یه‌كی هاواڵتیانیش راگیراوه‌"‪.‬‬ ‫ئاوێن ‌ه په‌یوه‌ندی به‌به‌رپرس���ی راگه‌یاندنی ئاسایشی سلێمانیه‌و‌ه كرد‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ناوبراو وتی "هیچ ده‌سه‌اڵتێكم نیه‌ تا قسه‌ له‌و باره‌یه‌و‌ه بكه‌م"‪.‬‬

‫ده‌وڵه‌تی‌ ئیسالم ‌‬ ‫ی‬ ‫"له‌هه‌ولێره‌وه‌ تا به‌یروت"‬ ‫رۆژنامه‌ی‌ فایننه‌ش����اڵ تایمز چه‌ن����د رۆژێك له‌مه‌وب����ه‌ر راپۆرتێكی‌ ده‌باره‌ی‌‬ ‫رێكخراوی‌ ده‌وڵه‌تی‌ ئیسالمی‌ له‌عێراق‌و شام باڵوكرده‌وه‌ كه‌ توندڕه‌وترین گروپ ‌‬ ‫ی‬ ‫چه‌كداری‌ س����ه‌ر به‌قاعیده‌یه‌‪ ،‬به‌پێی‌ راپۆرته‌كه‌ ئێس����تا ئه‌و رێكخراوه‌ دروشمی‌‬ ‫"له‌دیاله‌وه‌ تا ��ه‌یروت"ی‌ به‌رزكردوه‌ته‌وه‌ كه‌ به‌درێژایی‌ ئه‌و روبه‌ره‌ فراوانه‌ توانای‌‬ ‫ئه‌نجامدانی‌ چاالكی‌ هه‌یه‌و دوای‌ ئه‌وه‌ی‌ ده‌سه‌اڵتی‌ خۆی‌ به‌سه‌ر چه‌ند روبه‌رێكی‌‬ ‫ی ئه‌و واڵته‌یه‌‪،‬‬ ‫سوریادا سه‌پاندوه‌‌و ئێستا گه‌مه‌كارێكی‌ سه‌ره‌كی‌ گۆڕه‌پانی‌ شه‌ڕ ‌‬ ‫دیسان جه‌نگاوه‌ره‌كانی‌ روه‌و عێراق ره‌وانه‌ ده‌كات‪ ،‬ئه‌م رێكخراوه‌ تاكه‌ رێكخراوه‌‬ ‫كه‌ تا ئێستا به‌رپرسیارێتی‌ ته‌قینه‌وه‌كانی‌ هه‌ولێری‌ له‌ئه‌ستۆ گرتوه‌‪.‬‬


ژماره‌397