Page 1

}<(l(tp$=adbcae<

Een échte Haagse krant Actueel Marechaussee wapen tegen bezuiniging

3

Vrijdag 6 januari 2012 jaargang 6 nummer 243

Actueel Stationsbuurt baalt van Geste Groep

Regio Nieuw leven voor voormalige Darling Market

5

7

Occupy gaat gewoon door

Strijd kent geen jaargetijde. Dat weten de ‘occupiers’ maar al te goed. In de herfst begonnen zij met het ‘bezetten’ van het Malieveld. Maar nu is het winter; het onstuimige weer krijgt vat op

het land. En hoewel de kampementen van Occupy over de hele wereld worden afgebroken, strijdt de Haagse harde kern nog steeds tegen de huidige financiële wereld, armoede en het kapitalis-

€ 1,75

me. In de enige tent die nog zo’n beetje overeind staat, verwelkomt een klein groepje hun gasten. “Veel mensen vinden het raar dat we hier nog zitten. Maar wat is er raar aan als je menselijk-

heid boven resultaat verkiest?”, vertelt Serko (foto), ingepakt in bont en een exotisch kleed. Wat de occupiers vooral menselijk zouden vinden, is een warme kachel op hun protestterrein. “Maar

> Foto: Eveline van Egdom

dat mag niet. De gemeente is bang voor koolmonoxidevergiftiging. Maar rillen in de kou is nou ook niet bepaald een optie”. Desondanks zijn de ‘occupiers’ nog geenszins van plan te vertrekken.


2>varia

© Teun Berserik

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

Het wordt groener op straat Toen in de jaren zeventig het nieuwe onkruidbestrijdingsmiddel RoundUp op de markt werd gebracht, jubelden wereldwijd de tuineigenaren, hoveniers, agrariërs en spoorrailsbeheerders net zo hard als de gemeentelijke plantsoenendiensten deden. Het milieuvriendelijke RoundUp werkte namelijk zonder gif. Achteraf blijkt het middel helemaal niet zo onschuldig. Door Wendy Hendriksen

Het onkruidbestrijdingsmiddel RoundUp leek in eerste instantie een wondermiddel. Het bestaat voornamelijk uit glyfosaat, dat de werking van enzymen die aminozuren maken, blokkeert. De plant kan zo geen vocht meer opnemen en verdroogt. Een briljante vondst dus, dat goedje dat direct op grote schaal werd gebruikt voor onkruidbestrijding op stoepen en schoolpleinen tot aan het besproeien van mega-akkers vol tarwe, soja en maïs. Het middel werkt wanneer het op de bladeren van de plant wordt gesproeid. Het wordt opgenomen via de huidmondjes en tot in de wortels getransporteerd. De plant wordt finaal afgebroken. Monsanto, één van de grootste bedrijven op het gebied van genetische manipulatie van zaden, is de bedenker en producent van dit goedje. De organisatie ontwikkelde ook de speciale gentech-voedselgewassen die resistent voor glyfosaat zijn. Zo kunnen akkerbouwbedrijven het middel op hun grootschalige akkers toepassen zonder de tarwe-, maïs- of sojaoogst te vernietigen. Planten maken, via hun

enzymen, zelf hun broodnodige aminozuren, de werking van het vernietigingsmiddel RoundUp is in dat opzicht niet gevaarlijk voor mensen en dieren. Die maken hun aminozuren namelijk niet zelf, maar krijgen de benodigde essentiële bouwstoffen eenvoudig door het eten van plantaardige en dierlijke eiwitten binnen. Mensen en dieren kunnen dus niet worden ‘vernietigd’ door RoundUp, het principe van enzymenafbraak deert hier niet. Bezwaren Toch zijn er almaar grotere bezwaren tegen het middel. Het middel is namelijk niet zo onschuldig als werd aangenomen. Het spul blijkt niet enkel lokaal op enzymniveau in de doelplant te werken, maar kan via de plant op kleigronden ruim een meter diep in de bodem doordringen. Ook als daar grondwater staat. Daarbij is het niet alleen het glyfosaat dat zorgen baart, het niet-actieve bestanddeel POEA dat de oplosbaarheid moet verbeteren en de waslaag van de bladeren week moet maken, zorgt bij inademing voor hoesten, oogirritatie, kortademigheid en overgeven. Ook het door mensen en dieren in contact komen met de nog natte, onlangs bespoten planten wordt zeer afgeraden. Wat het middel in de bodem en in het grondwater doet, is nog niet volledig bekend. Ook blijkt het middel ‘terug te keren’ wanneer het onkruid te gronde is gegaan. De plant wordt afgebroken, het glyfosaat zelf niet. Komen de resten van de plant op de composthoop terecht, dan vindt het zijn weg weer in de kringloop. Het doorsijpelen van het

spul in de bodemdeeltjes zal er uiteindelijk voor zorgen dat de grond verzadigd raakt met glyfosaat. De voedselgewassen die, zodra het onkruid is verdwenen, op deze akkers worden geteeld zullen het middel dat in de grond is achtergebleven, op gaan nemen uit de bodem. Voor het gemak zijn daarom de toegestane waarden in menselijk en dierlijk voedsel recentelijk aanzienlijk verhoogd. En dat terwijl glyfosaat al heel voorzichtig in verband wordt gebracht met de ontwikkeling van hormoonverstoringen en tumoren, door de binding van het goedje met nitriet en het dan ontstaan van nitroso-verbindingen. Eén van de versies van RoundUp heet Weeds & Gras en is al jaren een groot succes onder tuiniers. Er staat immers het misleidende ‘milieuvriendelijk’ en absoluut veilig voor mens, dier en milieu en ‘ecologische eigenschappen’ en ‘snel afgebroken’ op de verpakking? En kreeg het middel niet ooit een ‘Tuinpluim’ nominatie? Het middel, dat alleen in zeer kleine hoeveelheden op het groene blad aangebracht hoeft te worden, in een verdunning van slechts 1:100 in plaats van de aanbevolen 1:75 wordt niet alleen in enorme hoeveelheden toegepast, maar ook nog eens ‘voor de zekerheid’ veel te royaal aangebracht. Bovendien ruimt glyfosfaat de resten van omgezaagde bomen op, de zogenaamde ‘stobben’ stammen met wortelstelsel. Op 7 december 2011 verleende het College voor toelating van Gewasbeschermingsmiddelen en Biociden weer een toelating voor het pro-

fessionele RoundUp Force. Het mag, zo stelt het college, worden gebruikt rondom verkeersborden, langs vangrails, rondom wegbebakeningen en op stobben van bomen en voor de bestrijding van Prunus serotina, de Amerikaanse vogelkers. Een opvallende toelating, daar een meerderheid in de Tweede Kamer zich twee maanden daarvoor, in september 2011 voor een verbod op het gebruik van glyfosaat in de openbare ruimte én particuliere tuinen uitsprak en daarnaast staatssecretaris Atsma druk bezig is om het gebruik van glyfosaat in de openbare ruimte te bannen. In Den Haag wordt het stadse onkruid door de gemeente met een borstelmachine te lijf gegaan. Deze machine rijdt met draaiende stalen borstels over stoep en straat, een veegmachine volgt en haalt de losgedraaide boel bij elkaar. Voor een optimaal effect zou dit drie maal per jaar moeten gebeuren. Omdat er slechts 1,1 miljoen euro per jaar beschikbaar is voor het onkruidvrij maken van de stad, genoeg voor slechts één rondje borstelmachine per jaar, liet wethouder Sander Dekker in 2011 onderzoek doen naar andere methodes van onkruid verwijderen. Sensoren Op de Schoutendreef is een proef met WAVE-machines uitgevoerd. Hierbij wordt water uit de sloot gepompt, verhit tot 98 graden en over het onkruid gesproeid. Niet over de hele straat, speciale sensoren herkennen alle soorten onkruid tussen straatklinkers en stoeptegels. Het hete water koelt af op de bestrating en zakt er vervolgens in weg.

Een andere proef werd in een aaneengesloten deel van Loosduinen en Escamp uitgevoerd. Hier is het middel glysofaat op het onkruid aangebracht. Deze relatief goedkope manier van onkruidbestrijding was erg succesvol maar zal echter niet ingevoerd worden in Den Haag. De gemeente is verstandig genoeg om te anticiperen op het toekomstige wettelijke besluit het gebruik van het goedje te verbieden. Bovendien: onkruid zou onkruid niet zijn als ze zelf niet op slinkse wijze resistent zou proberen te worden voor glyfosaat. En dat is planten als raaigras al gelukt, klaver en wikke zijn hard op weg om te leren overleven. Met een onkruidbestrijdingsbudget van 1,1 miljoen euro blijkt er weinig te kiezen. De kosten van de borstelmachine en de WAVE ontlopen elkaar niet, en glysofaat komt er dankzij wethouder Dekker niet in. Het zal dus behoorlijk groen worden op straat, dit jaar. Iets dat overigens wel heel goed past bij de trend van stadslandbouw. De nieuwste rage heet Urban Agriculture en dient ter verbetering van ons eetgedrag, voor een meer bewuste keuze voor voedsel maar ook voor het terugdringen van CO2- uitstoot en bovendien nog eens om iets positief-sociaals te kunnen bijdragen aan je eigen buurt. Het wordt een jaar van trottoirs vol smakelijke paardenbloemen, bermen vol nootachtige rucola en sappige veldsla naast parkeerplekken met eetbare pinksterbloemen en voortuinen vol brandnetels voor het maken van soep. Misschien niet eens zo’n gek idee. Zijn we in elk geval eens een keer ergens koploper in, in Den Haag.

Ingezonden mededeling

Writers Unlimited | Winternachten festival Keep on Dreaming is het thema van het Writers Unlimited Winternachten Festival 2012. Het festival nodigt weer tal van schrijvers, journalisten en musici uit vele landen uit. Literatuur én actualiteit, muziek én film, vrolijkheid én diepgang: beleef het mee van 19 t/m 22 januari in Theater aan het Spui, Filmhuis Den Haag en de Koninklijke Schouwburg. Bekijk het hele programma op www.writersunlimited.nl

n

ge komt de re Met Safaa alik Ahmad Al M js € 19,90) ri lp e k in (w

Als ik mijn og en sluit Edney Silvestre (winkelprijs € 18,50)

Als lezer van Den Haag Centraal betaalt u € 25,- (normaal € 27,50) voor een ticket voor Winternacht 1 (vr 20-1) en/of Winternacht 2 (za 21-1). Bovendien krijgt u bij bestelling van minimaal

twee kaartjes het nieuwste boek van een van deze wereldschrijvers – allemaal te gast op het festival cadeau! Zolang de voorraad strekt. Reserveer nu uw kaarten via www.writersunlimited.nl met kortingscode DHC2021. Op de avond van uw komst kiest u

op vertoon van uw ticket een van deze gloednieuwe boeken uit:

an Jonas De leugen v am Woldemari stu ge Dinaw Men € 19,95) js ri lp (winke

Gedane zaken Kopano Matlwa (winkelprijs € 18 ,95)

Den Haag entraal


3

actueel<

Vrijdag 6 januari 2012 > Den Haag Centraal

Den Haag Centraal op weg naar het 5-jarig bestaan Den Haag Centraal maakt zich op voor zijn 5-jarig bestaan. Hoe snel het allemaal niet gaat: van nieuwkomer en pionier in een vechtmarkt tot crisis-overlever en straks dus vierder van het eerste lustrum. Eind februari verschijnt ons 250ste nummer en op 16 mei is het exact vijf jaar geleden dat de eerste editie door de toenmalige burgemeester Deetman feestelijk ten doop werd gehouden. Wie had dit durven denken? Sommige critici gaven ons destijds een paar maanden. Een uitgebreid jubileumprogramma is inmiddels echter in de maak. We hebben ook alle reden om te feesten. Want al gaat de economische crisis ook aan deze krant niet voorbij, onze aanhang in Den Haag, de randgemeenten en zelfs ver daarbuiten blijft zich gestaag ontwikkelen. Voldoende om de mensen die noodgedwongen afhaken omdat ze op hun huishoudbudget moeten bezuinigen (ja, dat zijn er steeds meer!), te compenseren. We behoren daarmee tot de schaarse kranten die de oplage niet zagen krimpen. Op het gebied van de advertenties noteerden we in weerwil van

het economisch tij in de tweede helft van 2011 zelfs een groei van vijftien procent ten opzicht van 2010. Voor het eerst in ons bestaan hebben we vier maanden achtereen zwarte cijfers genoteerd. Maar daarmee zijn we er nog niet. De weg naar een gezond bedrijf is moeilijk, zeker voor een onafhankelijke krant die bestaat van inkomsten uit abonnees en adverteerders. Het is te danken aan een groepje toegewijde en geduldige financiers dat Den Haag Centraal nog steeds het hoofd boven water weet te houden. Het is te danken aan het Stimuleringsfonds voor de Pers, de stichting Democratie & Media en tal van instellingen, bedrijven en particulieren die ons een warm hart toedragen, dat in Den Haag iets van de grond kwam wat in Rotterdam en Utrecht faliekant mislukte. Deze stad heeft geen al te beste reputatie als het gaat om trots en saamhorigheid. Maar het is ongekend hoeveel warmte wij de afgelopen jaren in de strijd om het bestaan hebben ondervonden. Dat gaf ons het gevoel dat we iets

zinvols bijdragen aan deze samenleving. Waardering Begin 2011 benaderden we 1600 abonnees met een reeks vragen over hun bevindingen. De waarderingscijfers bezorgden ons verlegen blosjes op de wangen. Geen correct zeventje, maar ruime achten en negens. Grote tevredenheid over de inhoud, de variatie, de kwaliteit, de vormgeving en overzichtelijkheid. Het gaf ons ook het gevoel dat het verschijnsel krant nog wel degelijk bestaansrecht heeft. Internet, social media, tablets, apps en wat al niet meer zijn immers de toverwoorden van deze tijd. De papieren krant lijkt soms op een dinosaurus – met uitsterving bedreigd. Dan doet het goed te weten dat er nog een grote groep Hagenaars bestaat die wel degelijk hecht aan betrouwbare informatie op papier. Maar zoals hierboven al opgemerkt, we zijn er nog lang niet. Vier maanden zwarte cijfers valt in de categorie ‘één zwaluw maakt nog geen zomer’. Voor Den Haag Centraal is 2012 net zo onge-

wis als voor iedereen en een forse stijging van de bezorgkosten noodzaakt ons – uitgerekend in deze moeilijke markt – de abonnementstarieven ook nog licht te verhogen. Om rendabel te kunnen draaien, zullen de oplage en de advertentie-omzet komend jaar verder moeten groeien. En dat is in deze tijd geen makkelijk verhaal. UITagenda Ook journalistiek vallen er nog de nodige slagen te maken. De eerste twee jaar werd Den Haag Centraal veelal bestempeld als cultuurkrant. Vanaf 2009 hebben we, met de gemeenteraadsverkiezingen in zicht, sterk ingezet op versterking van de plaatselijke politieke verslaggeving. Tevens is sindsdien een pagina lokale economie aan de krant toegevoegd. Vorig jaar januari is de krant voorzien van een wekelijkse UITagenda, omdat het maandelijkse UITmagazine van Den Haag Marketing werd wegbezuinigd. En nee, daar krijgen wij geen subsidie voor. Sinds mei jongstleden treft u in Den Haag Centraal ook een pa-

Vaker inzet Marechaussee

gina regio, want Wassenaar, Rijswijk en Voorburg-Leidschendam zijn voor menige lezer dichterbij dan Kijkduin, Escamp, Ypenburg of Wateringseveld. Ons en uw verlanglijstje is daarmee nog lang niet af. Er wordt momenteel hard gewerkt aan een ingrijpende verbetering van onze website. Voor dit jaar staan er diverse speciale bijlagen gepland over uiteenlopende zaken als de onderwijsarbeidsmarkt en het midden-en-kleinbedrijf in de regio. Succesvolle specials als Duurzaamheid en Den Haag Centraal junior schreeuwen om een vervolg. Dit alles wordt straks omlijst door festiviteiten, waar onze lezers hopelijk veel genoegen aan zullen beleven. Vanzelfsprekend zal ons culinaire evenement Den Haag Centraal à la Carte er deel van uitmaken. Heus, het loont de moeite om in 2012 abonnee te blijven c.q. te worden. Ik wens u allen een voorspoedig jaar. Coos Versteeg Directeur/hoofdredacteur Den Haag Centraal

Nieuwe afvalpas voor grofvuil Alle Haagse huishoudens hebben afgelopen november een nieuwe afvalpas ontvangen. De pas geeft toegang tot de drie afvalbrengstations in Den Haag, gelegen in de Binckhorst, Zichtenburg en Scheveningen. Zonder geldige nieuwe pas krijgen bezoekers geen toegang tot de grofvuilstations in deze wijken. De oude pas is inmiddels niet meer geldig. Inwoners die hun afvalpas kwijt zijn kunnen een nieuwe pas aanvragen op www.denhaag.nl

Haagse VVD wil harder rijden

In Amsterdam werd in maart vorig jaar bij de ontruiming van kraakpanden ook al assistentie door de Koninklijke Marechaussee verleend. Den Haag wil in de toekomst bij demonstraties en evenementen vaker een beroep op het korps doen. > Foto: Elmer van der Marel/Hollandse Hoogte

Burgemeester Van Aartsen wil vaker gebruik maken van de Koninklijke Marechaussee om bij evenementen het eigen korps te kunnen ontzien. De inzet van 20 mensen van de Marechaussee tijdens de jaarwisseling was volgens de burgemeester een geslaagde toets. Door Elske Koopman

De inzet is hem goed bevallen. Burgemeester Van Aartsen overweegt dan ook om de Marechaussee, bijvoorbeeld ook tijdens demonstraties in Den Haag, vaker in te zetten. Van Aartsen had het verzoek om inzet van de Marechaussee mogelijk te maken bij het kabinet ingediend. “We hebben die mogelijkheid gekregen van het kabinet en dan moeten we er ook gebruik van maken”, aldus Van Aartsen. De politie Haaglanden moet als het aan minister Opstelten van Veiligheid en Justitie ligt veel agenten inleveren. Vorig jaar maart schreef Van Aartsen aan de gemeenteraad dat dit ingrijpende gevolgen zou hebben voor de politie-inzet in de regio Haaglanden. De politie Haaglanden

verliest 200 fte’s en moet volgens het kabinetsplan van 4570 voltijdsbanen (fte) aan politieagenten in 2010 krimpen naar 4370 in 2015. Van Aartsen ervaart dit als ‘buitengewoon teleurstellend’ en ‘kan het niet rijmen met het niveau van veiligheidszorg dat voor een regio als Haaglanden noodzakelijk is’, schreef hij in de bewuste brief. Mede door deze bezuinigingen wil de burgemeester vaker een verzoek doen bij het kabinet om leden van de Marechaussee in te zetten om het korps Haaglanden te ontzien en te zorgen dat de agenten ook gewoon verlof kunnen opnemen. Tijdens de jaarwisseling heeft de gemeente gebruik gemaakt van twintig leden van het militaire politiekorps. “Veel mensen denken dat er militairen de stad in komen, maar het zijn eigenlijk gewoon extra politiemensen met dezelfde bevoegdheden”. De helft van de marechaussee werd ingezet bij het Oscarteam dat zich richt op daders van autobranden. Zij konden niet voorkomen dat er 47 auto’s in vlammen opgingen. Vorig jaar gingen ongeveer eenzelfde aantal auto’s met oud en nieuw in rook op. De politie heeft een speciaal autobranden-

team ingericht voor de opsporing van de daders en zoekt voor het achterhalen van de toedracht en het succesvol vervolgen van de verdachten nog naar beelden. Rolmodellen De andere helft vergezelde de ‘rolmodellen’, de vrijwilligers die Haagse buurten veilig moesten houden. De rolmodellen konden bijvoorbeeld door hun aanwezigheid voorkomen dat de sfeer omsloeg toen de elektriciteit in de Van Hattemlaan en het Anna Blamanplein uitviel. Volgens de burgemeester verliep de jaarwisseling relatief rustig. De Mobiele Eenheid werd ingezet in Ypenburg, waar bewoners zich tegen de politie richtten. Volgens de bewoners was deze inzet overigens overdreven. Er werden in Den Haag tijdens de nacht 145 personen aangehouden voor het plegen van misdrijven. De vorige jaarwisseling waren dat er nog 73. De politie hield van 2011 op 2012 vier personen aan die zich niet hielden aan het gebiedsverbod dat hen op grond van de ‘Overlastwet’, beter bekend als de voetbalwet was opgelegd. Het Openbaar Ministerie heeft

direct op 1 januari al meer dan 70 zaken uit Haaglanden en Hollands-Midden beoordeeld van verdachten die waren aangehouden rond de jaarwisseling. Dit gebeurde op de ZSM-locatie Zuiderpark. ZSM staat voor Zo Spoedig, Slim, Simpel en Samen Mogelijk. Deze aanpak maakt het mogelijk om verdachten van eenvoudige misdrijven lik-op-stuk te geven of anderszins buiten de rechter om af te handelen. Na de aanhouding van de verdachte wordt zo snel als mogelijk een beslissing genomen over de mogelijke straf. Supersnelrecht De officieren van justitie en parketsecretarissen die de zaken van de jaarwisseling hebben beoordeeld, hebben onder meer aan 14 personen een OM-strafbeschikking uitgereikt, 8 personen kregen een dagvaarding voor themazittingen in februari, 7 personen moeten later op een officierszitting komen, 18 verdachten zijn deze week al berecht tijdens een supersnelrechtzitting. De overige zaken zijn nog in onderzoek en een aantal zaken zijn overgedragen aan het Functioneel Parket.

De Haagse VVD-gemeenteraadsfractie wil nu de steden Amsterdam, Rotterdam en Utrecht niet geïnteresseerd zijn in een verhoging van de maximumsnelheid het geld dat daarbij vrijkomt besteden aan snelheidswegen in en om Den Haag. Het gaat om € 132 miljoen. VVD-raadslid Arjen Lakerveld ziet een betere en snellere doorstroming voor de Hofstad juist wel zitten. “Als ze dit verstandige plan van de minister afwijzen, denk ik dat we haar nog wel een paar Haagse wegen kunnen aanwijzen waarop Hagenaars met liefde wat vlugger zouden doorrijden”, liet hij in zijn eigen partijblad weten.

Oost-Europeanen vaker crimineel Er komt een politie-onderzoek naar de mogelijke toename van criminaliteit door Poolse, Bulgaarse en Roemeense migranten. Met name Polen blijken steeds vaker betrokken bij inbraken. Roemenen worden vooral opgepakt vanwege skimmen van betaalpasjes. Er zal onder meer onderzocht worden of de toename van criminaliteit te maken heeft met het verliezen van hun werk in Nederland, of dat de criminele activiteiten al in eigen land zijn voorbereid. Het onderzoek moet in de zomer van 2012 klaar zijn. De meeste Oost-Europese migranten wonen in grote steden als Den Haag of in tuin- en landbouwgebieden zoals het Westland en de Duin- en Bollenstreek.


4>varia

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

stadsmens

Lessen Gym Experience geeft kinderen zelfvertrouwen terug De opdracht is spannend! Sofie (4) en Timo (4) moeten over een smalle brug, die vlak langs de krokodillensloot ligt, goud naar de overkant brengen. “Goed kijken waar je loopt”, roept Elly Bootsma-Bol. Zij corrigeert de kleintjes geregeld. Maar als de emmer tot aan de rand met goud is gevuld, geeft ze beiden een groot compliment. “Dikke, dikke, dikke duimen”, zegt ze. “Applaus voor jezelf. Goed hoor!”. De kinderen stralen. De twee, die het opperbest met elkaar kunnen vinden, verschillen nogal, ziet ook de buitenstaander. Elly: “Ze zijn elkaars tegenpolen. Sofie is overmoedig, laat zich gewoon ergens afvallen. Timo is angstig, hij denkt teveel bij alles na”. In de school ‘Het Mozaïek’ in de Van den Eyndestraat volgen we ‘Gym Experience’. Deze gymles is bestemd voor kinderen met een bewegingsachterstand of -vertraging. Door onbekende oorzaak of ziekte kan er iets zijn misgegaan in hun motorische ontwikkeling en dat kan onzekerheid teweegbrengen; kinderen raken hun zelfvertrouwen kwijt. “Daardoor worden zij sociaal vaak minder geaccepteerd”, zegt Elly Bootsma. “Het zijn de kinderen die later op straat geplaagd kunnen worden”. Al 16 jaar geeft zij in het Westland gymles aan kin-

het vergelijkt met hoe ze was en hoe zij nu is; dit is echt een mijlpaal”. Ook Timo heeft veel overwonnen. Elly: “Het doel van de lessen is succes behalen. De kinderen worden uitgedaagd en zijn enthousiast als ze merken dat het lukt. Dat geeft een ‘yes-gevoel’. Bovendien beleven ze er beiden plezier aan. Dat verhoogt het resultaat”.

Elly Bootsma-Bol: ‘Kinderen worden uitgedaagd’. > Foto: Mylène Siegers

deren met bewegingsachterstand, die evenwichtsproblemen hebben of die last hebben van een zwakke oog-,voetof handcoördinatie. Deze zomer is zij ook met Gym Experience in Den Haag begonnen. Timo en Sofie zijn haar eerste ‘klantjes’. Elly: “Zij krijgen nu bijna privéles, maar ik wil hoe dan ook geen

grote groepen. Het gaat om maximaal zes kinderen”. Sofie en Timo hebben last van hypermobiliteit. Het wil zeggen dat zij slappe spieren hebben en overbeweeglijke gewrichten. “Het is ongekend wat hier met Sofie is gebeurd”, zal haar moeder na afloop van de les vertellen. “Als je

Opbouw Elly Bootsma, een kwart eeuw werkzaam in het primair onderwijs, volgde voor Gym Experience een opleiding bij het KNGU, de overkoepelende sportbond van gymnastiekverenigingen in Nederland. Met allerlei spelmaterialen en toestellen worden de kinderen op Gym Experience aangespoord bewegingen te maken. Zo moeten Timo en Sofie klimmen, rollen, springen, balanceren, stoppen en stilstaan. “In de lessen zit een duidelijke structuur en opbouw”, vertelt Elly Bootsma. “Het uitgangspunt is steeds: wat zijn de mogelijkheden van kinderen? En door te benoemen wat zij doen, bijvoorbeeld ‘waar staat je voet, waar is je hand’ worden zij zich veel bewuster van hun lichaam”. Ze legt uit waarom zij met Gym Experience is begonnen. “Bij het lesgeven aan

peuters en kleuters waren er altijd wel een of twee kinderen bij die niet op de bank konden stappen. Maar je hebt dan geen tijd voor extra aandacht. Dat vond ik vervelend; die kinderen kwamen niet ver”. Met alle gevolgen van dien, weet ze. “Zij kunnen faalangst ontwikkelen en vinden gym dan niet meer leuk. Ze laten zich snel aftikken om aan de kant te kunnen zitten of ze gaan bijvoorbeeld de lolbroek uithangen”. Hoe lang Timo en Sofie de lessen eens per week moeten blijven volgen? “De duur is per kind verschillend. Als Timo nu een kast opklimt, brengt hij niet als vanzelfsprekend zijn benen naar voren om eraf te komen. Andere kinderen krijgen die prikkel wel en doen het automatisch, bij Timo moet dat worden aangeleerd. Sofie moet haar grenzen leren kennen. Nu laat zij zich nog van een hoogte afvallen. Zij moet gaan beseffen dat het normaal is om ervan af te stappen. Maar je merkt dat de kinderen echt vooruit gaan en als zij schouderklopjes krijgen, zie je ineens een heel ander kind”. Informatie: (06) 621108908

Joke Korving

Ingezonden mededeling

Een krant met smaak

Neem nu voor €72,50 een jaarabonnement Ga naar www.denhaagcentraal.net of bel onze abonneeservice: 0172 – 476085


5

actueel<

Vrijdag 6 januari 2012 > Den Haag Centraal

Stationsbuurt baalt van Geste Bewoners van de Stationsbuurt hebben flink de smoor in dat projectontwikkelaar Geste alle werkzaamheden op het brede deel van de Stationsweg heeft stilgelegd. Geste-eigenaar Gerard Stevers werkt al meer dan vijf jaar aan plannen om het gebied voor station Hollands Spoor in de vaart der volkeren op te stoten, heeft er het ene na het andere pand verworven, maar al geruime tijd gebeurt er niets meer. Door Coos Versteeg

‘Zo spoedig mogelijk Te Huur 111m2 horecaruimte met terras’ staat er met de nodige bravoure op enorme borden aan de verkrotte gevels van het voormalige hotel Fabiola aan de Stationsweg en – op de hoek van de Oranjelaan – het vroegere restaurant Alanya. Die bravoure past wel bij vastgoedkoning Gerard Stevers, de man die grote delen van de Haagse binnenstad (o.m. Haagse Bluf) bezit. Hij neemt zelden een blad voor de mond, is voor niets en niemand bang en weet vrij goed wat hij wil. Zo zette hij zeven, acht jaar geleden zijn zinnen op de Stationsbuurt. Het begon met de aankoop van één van de twee belastingkantoren aldaar. Stevers droomde ervan om – nadat hij de omgeving van de Kettingstraat had ‘schoongeveegd’ (lees: van drugstenten had ontdaan) – de verpauperde Stationsweg aan te pakken. “Hier kwam vroeger de koningin aan met de trein”, vertelde hij in juni 2007 over zijn plannen in deze krant. “Allerlei staastlieden maakten hier voor de eerste keer kennis met Den Haag. Maar de hele buurt is verloederd”. Stevers liet architectenbureau Archipel Ontwerpers een in het oog springend plan maken voor het oude belastingkantoor schuin tegenover het station. Eén zijde van de Stationsweg had hij al grotendeels in eigendom. Daar zou hij gaan breken en restaureren om er een aantrekkelijk horecagebied te ontwikkelen. Immers, aan de overkant van het

‘Zo spoedig mogelijk te huur’ staat er met veel Haagse bluf op de verpauperde gevels aan de Stationsweg. De panden hadden al in mei vorig jaar opgeleverd moeten zijn. > Foto: C&R

spoor – verbonden met een tunnel – vertoeven dagelijks vele duizenden studenten van de Haagse Hogeschool. Stevers wilde die studenten een reden geven naar de Stationsbuurt te komen; een stadsdeel dat meteen op het oude centrum aansluit. Een ‘extreme makeover’ lag in het verschiet. Afbreken Gaandeweg kreeg Gerard Stevers ook wethouder bouwen Marnix Norder aan zijn zijde. Die zag het wel zitten dat de Stationsweg een visitekaartje, wat heet: een rode loper naar de binnenstad zou worden. Veel buurtbewoners kregen hoop op een terugkeer van de oude glorieuze tijd, toen de Stationsbuurt nog een respectabele en levendige entree van de

stad was. Alleen de Stadspartij uitte bedenkingen. Die plaatste vraagtekens bij de lage prijzen waarvoor (door de gemeente onteigende) panden aan de Geste Group werden verkocht en vroeg zich af of Stevers niet rigoureus ging afbreken in plaats van de oude gevels te restaureren. Gemeenteraadslid Constance Bogers van die partij bewoont op die rij zelf het enige pand dat niet in bezit van Geste is. Zij weigerde te verkopen en lag tijdens de werkzaamheden op het rijtje diverse keren overhoop met de aannemers. Inmiddels staat zij niet langer alleen in haar wantrouwen jegens de projectontwikkelaar. Want jaren laten staan de door Geste Group aangekochte panden – die in mei 2011 als nieuw opgeleverd hadden

moeten worden – er dichtgetimmerd, onttakeld en verpauperd bij. Weliswaar zijn hier en daar op de begane grond nieuwe betonvloeren gestort, maar alle verdiepingen zijn onbruikbaar (anti-kraak) gemaakt en er zitten grote gaten in de daken. Weer en wind hebben vrij spel. Op het Geste-rijtje oogt het fraaie Art Nouveau-pand van Constance Bogers nu als een vlag op een mestvaalt. Verkocht Van Gerard Stevers hoort niemand meer wat. Hij neemt nooit zijn telefoon op en reageert niet op ingesproken voicemailberichten. Feit is echter dat het belastingkantoor, waarmee alles destijds begon, inmiddels door Geste is doorverkocht (onder voorbehoud van bestemming en

financiering). Buurtbewoonster Madeleine Steigenga, zelf architect, uit nu in het nieuwe nummer van bewonerskrant Hollands Spoor de veronderstelling dat Geste de panden thans bewust laat verkrotten om tegen de afspraken in compleet nieuw te kunnen bouwen in plaats van historische gevels te behouden. In een verslag van de Dienst Stedelijke Ontwikkeling over een bijeenkomst met bewoners van de Stationsbuurt in oktober vorig jaar staat vermeld dat gebiedsmanager Hettie Verheijen opmerkt dat Geste teleurgesteld is in de gemeente en de beloftes helaas niet meer waarmaakt. Een maand later kregen de bewoners van de gemeente te horen dat Geste zich volledig heeft teruggetrokken uit de Stationsbuurt en niet verder gaat met de ontwikkeling van de Stationsweg. De Stadspartij heeft hier op 23 november vragen over gesteld aan het college van burgemeester en wethouders. “Vijf jaar lang heb ik geroepen dat Geste een onbetrouwbare partij was en vijf jaar lang heeft wethouder Norder mijn waarschuwingen in de wind geslagen. Het is ongehoord dat de gemeente met dit soort vastgoedcowboys zakendoet”, liet fractievoorzitter Joris Wijsmuller horen. Moeilijkheden Bouwwethouder Norder, herstellend van een ingrijpende operatie, heeft nog niet gereageerd. Zijn werkzaamheden worden waargenomen door collega Smit. Vanuit het stadhuis zijn nog geen andere berichten gekomen dan dat de herinrichting van het stationsgebied gewoon doorgaat. Onderwijl zingt in de Stationsbuurt rond dat Stevers met zijn enorme vastgoedportefeuille in financiële moeilijkheden is gekomen. Geste, dat meer dan duizend panden voor de verhuur bezit, kampt als gevolg van de economische crisis met behoorlijk wat leegstand. Ook in de buurtkrant Hollands Spoor wordt daar nu openlijk over gespeculeerd. Feit is dat Stevers dit jaar niet meer voorkomt in de Quote 500 van rijkste Nederlanders.

Criminele jeugdgroepen blijven zich hergroeperen De criminele jeugdgroepen in Den Haag blijven een hardnekkig probleem. Ondanks dat afgelopen jaar bijna vijfhonderd leden zijn aangehouden, steken groepen in nieuwe samenstellingen de kop op. Eén van de meest hardnekkige en actiefste groepen is de ‘Delftselaan-groep’. Door Elske Koopman

“Of beter gezegd, dat was de meest hardnekkige en actieve”, zei korpschef Henk van Essen van de politie Haaglanden tijdens zijn nieuwjaarstoespraak. “Een speciaal team van Bureau De Heemstraat en de Bovenregionale Recherche heeft in enkele maanden een topprestatie geleverd door de volledige harde kern van deze bende – zo’n 20 man sterk – achter de tralies te krijgen”. Deze harde kern wordt verdacht van minstens vijftig ernstige misdrijven, zoals woning- en bedrijfsinbraken. Door nader onderzoek zijn zij voor hun vrijlating opnieuw aan-

gehouden voor betrokkenheid bij zo’n vijftien misdrijven. Drie zitten er nog steeds vast. Behalve de harde kernleden werden ook zo’n dertig andere jongeren aangehouden, bendeleden of jongeren daar direct omheen, en er werden zo’n 250 bekeuringen uitgeschreven voor overlastgerelateerde overtredingen. Ruim vijftig jongeren werden aangemeld bij het Veiligheidshuis, waar de politie en haar partners met een persoonsgerichte aanpak proberen te voorkomen dat aangehouden jongeren recidiveren én jongere gezinsleden hun slechte voorbeeld volgen. Ondanks deze arrestaties en het ontbreken van enkele leden van de harde kern, merkt de politie dat de groep steeds weer van samenstelling verandert. De leden hergroeperen zich en gaan verder. Het aantal jeugdgroepen neemt daardoor niet af. Plaag Andere jeugdgroepen die veel overlast

veroorzaken zijn die in de Leidschendamse wijk Prinsenhof en de Kortenbosgroep. In Den Haag zijn negen jeugdbendes actief, in heel Haaglanden elf. Het is een schatting, over twee maanden zijn de meest actuele cijfers hierover bekend. Van Essen noemde de criminele jeugdgroepen in zijn nieuwjaarstoespraak een plaag. “Niet alleen voor ons als politie, maar vooral ook voor de burger”, aldus de korpschef. De aanpak van deze groepen past volgens Van Essen perfect binnen de korpsprioriteiten voor de aanpak van misdrijven: woninginbraken, overvallen en straatroven. De leden van criminele jeugdgroepen plegen vooral deze misdrijven. In 2011 richtte de politie de aandacht op deze groepen, maar deed dat niet alleen. Van Essen: “De ervaring heeft ons inmiddels wel geleerd dat een louter strafrechtelijke aanpak niet werkt. Wij leveren goed politiewerk. Steeds beter zelfs. Maar dat leidt niet automatisch tot een

daling van de criminaliteit. Meer nog dan een hoge pakkans, zijn opvoeding, scholing en arbeid factoren die crimineel gedrag kunnen voorkomen”. De politie zocht daarom samenwerking met het Openbaar Ministerie, de Reclassering, de gemeenten in onze regio en Bureau Jeugdzorg. “Wat mij betreft begint de aanpak van criminele jeugdgroepen al op het consultatiebureau”, aldus de korpschef. De aanpak van vorig jaar resulteerde in ruim 500 aanhoudingen van jeugdbendeleden. Van Essen verzekerde zijn toehoorders dat de komende maanden meer resultaten worden geboekt. Bezuinigingen De rol van de politie speelt vooral achteraf, het vangen van boeven als de criminele activiteit al is geweest. Van Essen is bang dat dat door de bezuinigingen alleen maar erger wordt. Het aantal aanhoudingen is immers goed te meten en daar kan een korps gemakkelijk op wor-

den afgerekend. Hij ziet liever dat meer aandacht wordt besteed aan het voorkomen van jeugdcriminaliteit. Bijvoorbeeld in het Veiligheidshuis. De potentiële aanwas van bijvoorbeeld jeugdgroepen is volgens de korpschef niet ineens verdwenen. “Tussen de categorieën ‘reddeloos verloren’ en ‘volkomen onschuldig’ zit een categorie jongeren met wie het twee kanten op kan. Met een deel van deze groep gaan we nog te maken krijgen. En de huidige crisis gaat ons daarbij niet helpen. De economische situatie is slecht, dat gaat gevolgen hebben voor de criminaliteitsontwikkeling”. Dat betreft volgens hem niet alleen de jeugdbendes: “We hebben in toenemende mate last van criminaliteit door zogenoemde MOE-landers. Waar zij de afgelopen jaren voornamelijk overlast veroorzaakten, maken zij zich nu in toenemende mate schuldig aan misdrijven. Ik kan het nog niet voldoende cijfermatig onderbouwen, maar uit alles blijkt dat het wel zo is”.

Ingezonden mededeling

ADV_wt.indd 1

09-11-11 09:10


6>Varia terugblik

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

foto’s uit het haags gemeentearchief

Geen troonrede maar een openingsrede In september vorig jaar schreef ik in deze rubriek over Rode Dinsdag in 1911. Tot mijn verrassing doken onlangs twee foto’s op van Prinsjesdag 1909, net als de foto uit 1911 met een handgeschreven tekst in het Frans. Fotograaf M.M. Couvée stuurde beide foto’s indertijd naar A. Lemoine in Courbe-

Een jaar eerder ontbrak zij ook tijdens de opening van de StatenGeneraal, omdat zij zwanger was voie in Frankrijk, ongetwijfeld met de bedoeling ze in de Franse pers gepubliceerd te krijgen. In Nederland drukte het weekblad Wereldkroniek de foto’s af. Op één van beide opnamen vertrekt een zwarte koets van paleis Noordeinde, op de andere vertrekken twee ministers van het Binnenhof. Het gebruik van de Gouden Koets op Prinsjesdag was voor 1912 nog geen vaste traditie en in 1909 was er weinig reden voor pracht en praal, want koningin Wilhelmina schitterde door afwezigheid. Een jaar eerder ontbrak zij ook tijdens de opening van de Staten-Generaal, om-

dat zij zwanger was. Vanwege de afwezigheid van het staatshoofd heette de rede die ministerpresident Theodorus Heemskerk op 21 september 1909 uitsprak niet troonrede maar openingsrede. Heemskerk begon de rede aldus: ‘Mijne Heeren! De Koningin, wier moederplichten Haar verhinderen, in persoon deze zitting van de Staten-Generaal te openen, heeft Ons opgedragen in Haren Naam die taak te vervullen. De geboorte van Prinses Juliana waarbij zoo ruimschoots is gebleken van hartelijke deelneming in het geluk van Haar Majesteit en Haar Huis en van dankbare vreugde over den zegen daarin aan het vaderland geschonken, heeft een nieuwen band tusschen het Koninklijk Huis en het volk gelegd’. De regering kondigde in de openingsrede lastenverzwaringen aan om het ‘zeer aanzienlijke tekort op den koomenden dienst’ terug te dringen. Tegenover de totale uitgaven van 207 miljoen gulden stonden maar 188 miljoen aan inkomsten, een tekort dus van 19 miljoen gulden, hoewel een deel hiervan niet structureel was, maar het gevolg van ‘bijzondere uitgaven’. Het Dagblad van Noord-Brabant prees in een hoofdartikel de koningin dat zij voor haar kind had gekozen. Het blad greep de gebeurtenis aan om te wijzen op ‘het schrikkelijk hooge cijfer der kindersterfte’ in Brabant en legde

Het uit christelijke partijen bestaande kabinet-Heemskerk regeerde van 12 februari 1908 tot en met 29 augustus 1913 en is met 2025 dagen het langstzittende Nederlandse kabinet ooit. >Foto: M.M. Couvée

een relatie met de omstandigheid dat kinderen in deze provincie wel voor mindere zaken dan de opening der Staten-Generaal aan hun lot (‘of beter gezegd, aan de gevaaren van zuigflesch en speen’) werden overgelaten. ‘Het schoone voorbeeld van bovenaf gegeven door de Koninklijke Moeder, die zich in de rust van het Loo met zooveel toewijding en ernst aan de verzorging van heur kind geeft, moge in breede kringen de overtuiging vestigen, dat bij de moeder vóór alles het kind behoort te gaan, en de vervulling van den moederplicht niet dan in allerhoogste nood-

zakelijkheid mag worden onderbroken’. Dat het prinsesje in afwezigheid van koningin Wilhelmina aan haar lot overgelaten zou zijn, lijkt echter onwaarschijnlijk. Op de foto neemt minister van buitenlandse zaken Reneke de Marees van Swinderen zijn hoofddeksel af alvorens in de koets te stappen. Achter hem zien we minister-president Heemskerk uit het gebouw van de Tweede Kamer (Binnenhof 1A) komen met in zijn hand de tekst van de openingsrede. Zijn uit christelijke partijen bestaande kabinet-Heemskerk regeerde van 12

februari 1908 tot en met 29 augustus 1913 en is met 2025 dagen het langstzittende Nederlandse kabinet ooit. De regering-Heemskerk begon als minderheidskabinet, maar kreeg bij de verkiezingen van 1909 een meerderheid. Het minderheidskabinet-Rutte zal dit record waarschijnlijk niet breken, maar kan, wanneer het de rit uitzit tot de verkiezingen van 13 mei 2015 en de formatie minstens 75 dagen duurt, wel de langstzittende naoorlogse regering worden. Wim de Koning Gans

Succesvol jaar voor Haagse musea De Haagse musea boerden het afgelopen jaar goed. Verreweg de meeste trokken een groeiend aantal bezoekers. Uitschieters waren boekenmuseum Meermanno, Museum Beelden aan Zee en het Mauritshuis met respectievelijk 6.500, 17.000 en 21.000 meer bezoekers dan in 2010. Door Annerieke Simeone

Recordjaar Naast Escher en het Mauritshuis was het een recordjaar voor de Stichting Haags Historisch Museum, bestaande uit het Haags Historisch Museum zelf en Museum de Gevangenpoort. Samen ontvingen zij 100.000 bezoekers. Een andere stijger is museum Beelden aan Zee (van 45.000 naar 62.000). Volgens directeur Rudolf van den Bosch komt deze toename door de dit jaar gestarte samenwerking met Den Haag Sculptuur en de toetreding tot de Museumjaarkaart sinds 1 juli. “Binnen een half jaar zagen wij al een significante stijging in het aantal kaartjes”. De komende periode denkt Van den Bosch de groei voort te kunnen zetten . “Deze zomer presenteren we tijdens Den Haag Sculptuur een overzichtstentoonstelling van de meest vooraanstaande ZuidAfrikaanse kunstenaars van de afgelopen zestig jaar. Ik verwacht dat die expositie veel kijkers zal trekken”. Tot slot boerde ook Meermanno goed. Het met sluiting bedreigde boekenmuseum haalde vorig jaar meer dan 19.000 bezoekers binnen, tegen 13.500 in 2010. Die toename was nodig om aan de Zijlstranorm van 380.000 euro te kunnen voldoen. In 2012 zal Meermanno een grondige verbouwing ondergaan om de verworven verzameling van Hans Matla, uitgever van stripcatalogi en hernieuwde Bommeluitgaven, een plek te geven. Ook zal naar verwachting de collectie van het Stripmuseum uit Groningen naar het pand aan de Prinsessegracht worden overgebracht.

De grote daler dit jaar was Panorama Mesdag. Door de verbouwingen in 2011 leed zij een verlies van 6.000 (van 129.000 naar 123.000). “We hebben het afgelopen jaar nauwelijks wat aan pr en marketing gedaan en verhuur van zalen was vrijwel onmogelijk”, zegt directrice Marijnke de Jong. “Ook nu kunnen we maar een beperkt deel laten zien. Sinds de zomer hangen onze schilderijen letterlijk in de steigers. Dat de bezoekers niet boos weglopen, is een compliment voor de bouwers”. Als de herinrichting en nieuwe stoffering in de zomer af zijn, kunnen alle ruimtes weer worden bezocht. De Jong verheugt zich er al op, want in juni participeert zij samen met het Haags Historisch Museum, het Couperusmuseum

Haagse Harry

© Marnix Rueb

Ondanks de crisis vonden vorig jaar veel Nederlanders hun weg naar de musea. De ruim 400 musea waar de Museumkaart geldig is, ontvingen in 2011 zeker 18 miljoen bezoekers. In 2010 waren dat er nog 16,9 miljoen. De stijging is vooral te danken aan de heropening van diverse musea. In Den Haag neemt het Gemeentemuseum (inclusief GEM en het Fotomuseum) als vanouds een koppostie in. Dit jaar met 330.000 bezoekers. Daarbij opgeteld de 100.000 voor Escher in het Paleis komt het totaal van de gemeentelijke musea op 430.000. Escher in het Paleis, dat dit jaar haar tienjarig jubileum viert, verwelkomde zelfs voor het eerst in de geschiedenis de 100.000ste bezoeker. Toch is ten opzichte van 2010 (460.000) een lichte daling te zien. Volgens Gijs Meijer, woordvoerder voor beide musea, was de grote opkomst in 2010 vooral te danken aan de expositie Kandinsky en der Blaue Reiter. “Dat was een ongekend kassucces”. Maar Meijer is niet ontevreden. “Onze doelstelling om jaarlijks 400.000 bezoekers binnen te halen, is ook vorig jaar gelukt.” Met de komst van de Caldertentoonstelling en 100 topwerken van het Mauritshuis denkt Meijer in 2012 wederom rond de 400.000 bezoekers uit te komen. Vanwege een ingrijpende verbouwing in het Mauritshuis de komende jaren krijgen schilderijen als Vermeers Gezicht op Delft, De stier van Potter en De anatomische les van Rembrandt een plek in een aparte vleugel van het Gemeen-

temuseum. De rest van de collectie wordt tijdelijk tentoongesteld in Amerika en Japan. In 2011 behaalde het Mauritshuis overigens met ruim 254.000 bezoekers een mooi resultaat. Met dat aantal verwelkomde zij 20.000 meer personen dan het jaar ervoor. Het Museon draaide met 170.000 bezoekers ‘break even’ ten opzichte van het jaar ervoor.

Panorama Mesdag zag door de verbouwingen het bezoekersaantal dalen van 129.000 naar 123.000. > Foto: PR

en Muzee aan een grote Israël-tentoonstelling. “Dan komt de pr-machine

weer op gang. Let maar op, volgend jaar trekken ook wij meer bezoekers”.


7

regio<

Vrijdag 6 januari 2012 > Den Haag Centraal

Nieuw leven voor voormalige Darling Market

‘De Broodfabriek’ moet droom waarmaken

De Beurshal Haaglanden, voorheen de Darling Market, transformeert dit jaar in ‘De Broodfabriek’. Exploitant Arie Brouwer sloot een deal met oud-eigenaar Henk van Straaten. Het complex van 17.500 vierkante meter moet hoger in de markt komen te liggen. Door Dominique Snip

RIJSWIJK – Arie Brouwer, de kersverse exploitant van het complex aan de Volmerlaan 12 in Rijswijk vond de naam ‘De Broodfabriek’ meer dan logisch. “Hier zat vroeger de voormalige broodfabriek van Bakkerij Meneba. Decennia lang werden vele duizenden broden, ontbijtkoeken, krentenbollen en tienduizenden broodjes gebakken voor de wijde regio van Den Haag. Zelfs het Amerikaanse leger in Duitsland kreeg brood uit Rijswijk. Dat vind ik een hele mooie geschiedenis”, aldus een opgetogen Brouwer. Het hele complex gaat op de schop.

Volgens Brouwer moet het straks ‘hoger in de markt’ komen te liggen. Zowel de uitstraling als de faciliteiten moeten in de toekomst kwalitatief hoogwaardig zijn. “Het pand wordt helemaal klaar gemaakt voor de 21ste eeuw”, aldus Brouwer. De huidige beurzen blijven, maar alles eromheen zoals de horeca en het entertainment worden naar een ‘hoger niveau’ gebracht. Henk van Straaten die de leeftijd van 75 jaar heeft bereikt, wilde plaats maken voor een nieuwe generatie ondernemers. Brouwer zegt vanaf het begin betrokkenheid te hebben getoond. “Ik ben al 16 jaar betrokken bij het complex, soms van heel dichtbij, soms vanaf de zijlijn. Ik heb zoveel mogelijkheden gezien”, aldus de ondernemer. Met de ruim één miljoen euro die al door Van Straaten is besteed om de feestzalen opnieuw in te richten zijn de eerste stappen voor De Broodfabriek gezet. Brouwer investeert het komende halfjaar nog eens ander-

half miljoen euro om zijn droom werkelijkheid te maken. Op 14 januari tijdens het ‘Goed Begin Gala’, een benefietevenement met duizend zakelijke genodigden uit de regio, worden de gloednieuwe feestzalen gepresenteerd. Hiermee laat Brouwer alvast een glimp van de toekomst zien. Op 1 september van dit jaar moet alles af zijn.

Verleden De Darling Market werd vorig jaar april na 16 jaar ‘Beurshal Haaglanden’. Brouwer maakt zich vooral geen zorgen om de tweede naamsverandering in korte tijd en rekent af met het verleden. “Wij brengen straks een ander verhaal dan wie dan ook ervoor. Dat betekent dat we voor een volledig nieuw begin gaan. Vanaf de gevel en alles wat er achter ligt wordt het vernieuwd en 21ste-eeuwwaardig”. De ondernemer voorspelt dat zijn concept op geen enkele wijze te vergelijken zal zijn met de twee voorgan-

gers. Ondanks de economische crisis ziet hij volop kansen. Hij merkt dat er in de regio Haaglanden namelijk een enorme vraag is naar grote evenementen- en congreslocaties. Met De Broodfabriek wil hij in de vraag voorzien. Het menu bestaat uit drie grote feest- en congreszalen, drie grote beurshallen en diverse grote en kleine vergaderzalen. Daarnaast beschikt het pand over een Horeca Plaza met een buitenterras. Voorts zijn er twee parkeerterreinen voor zo’n 400 auto’s en een enorme parkeergarage die plaats biedt aan ruim 800 auto’s. Dit naast de vele gratis parkeermogelijkheden in de directe omgeving, meldt Brouwer. Gezien de volgens hem ideale verbinding met Rotterdam The Hague Airport en de twee grote hotelaccommodaties die op loopafstand van het complex aanwezig zijn, ziet hij ook zeker mogelijkheden om internationale evenementen en congressen naar de regio te halen.

De afgelopen maanden is al een miljoen geïnvesteerd voor een nieuwe inrichting van de feestzalen van de voormalige ‘Darling Market’. ‘De Broodfabriek’ moet er in september staan. >Foto: PR

Relatief rustige jaarwisseling in regio Een aantal aanhoudingen, wat autobrandjes, een paar vernielingen en gezellige gedoogbranden. Zo valt het verloop van de jaarwisseling in de gemeentes Wassenaar, Leidschendam- Voorburg en Rijswijk samen te vatten. In tegenstelling tot eerdere jaren deden er zich geen grote incidenten voor. Door Dominique Snip

WASSENAAR/LEIDSCHENDAMVOORBURG/RIJSWIJK – Leidschendam-Voorburg spant ten opzichte van Wassenaar en Rijswijk de kroon met het aantal verrichte aanhoudingen. In de nacht van oud op nieuw werden twaalf

mensen aangehouden voor illegaal vuurwerk, mishandelingen en vernielingen. Onder hen bevond zich een groep jongeren die op de Prinses Beatrixlaan vuurwerk tegen balkons en een geparkeerde auto gooide waarbij het raam van de auto sneuvelde. Bij het gedoogvuur in de Prins Bernardlaan werd een agent met een fles bekogeld. In de wijk Prinsenhof, het zorgenkindje van de gemeente Leidschendam-Voorburg, waren geen grote incidenten te noteren. Dit jaar maakte de gemeente voor het eerst gebruik van de Voetbalwet. Twaalf jongeren uit de Prinsenhof die zich vorig jaar hadden misdragen kregen met oud en nieuw een groeps- en straatverbod opgelegd. Daarnaast kregen 15 jongeren

een burgemeesterlijke waarschuwingsbrief. Eén van hen dacht er kennelijk anders over en heeft de jaarwisseling in de cel moeten doorbrengen. De gemeente Leidschendam-Voorburg spreekt van een ‘bijzonder vreedzame’ jaarwisseling. Ook Rijswijk kent een relatief rustige jaarwisseling. Tijdens nieuwjaarsnacht waren twee autobranden te betreuren. Drie minderjarige jongens gooiden op de Dr. H.J. van Mooklaan via een openstaande voordeur bij een woning vuurwerk naar binnen. Volgens de politie kon een woningbrand voorkomen worden doordat de bewoners thuis waren. De drie verdachten in de leeftijd van 12, 13 en 15 jaar werden aangehouden.

In Wassenaar hoefde de politie nagenoeg geen aanhoudingen te verrichten. Er vond slechts één vernieling plaats. Wel moest de brandweer voor 15 straatbranden op pad. Verder kwamen bij de politie acht meldingen van overlast binnen. Een dorpeling raakte gewond in het gezicht door vuurwerk. De gedoogvuren in Kerkhout en Oostdorp die door burgemeester Hoekema werden bezocht, waren ‘gezellig’ te noemen. De gemeentes vinden het nog te vroeg om iets te zeggen over de schade. Volgens Van der Sluijs was er in LeidschendamVoorburg wel minder schade dan in de voorgaande jaren. Vorig jaar bedroeg die ruim € 38.000 waarvan € 30.000 aan verkeersborden.

verreck

Na tien jaar

Hoera voor de TROS! Het was de druilerigste aller druilerigere ochtenden, die van Nieuwsjaarsdag, en deze omroep had het zo geregeld dat mijn nieuwe jaar begon met het programma ‘Het beste van Hans Liberg’. De Kim Jung-Il van het Nederlandse theateramusement had zijn hooggeschoolde muzikantenslaafjes in communistische pakjes gedwongen en verrijkte hun spel met zijn bekende houthakkersgepianeer waarbij er elke tien maten wel een duimpje op een verkeerde plek terechtkwam. Ook zong en sprak hij geregeld door de komisch bedoelde herrie heen. Dan ontsnapte aan zijn olijke kale knar de naam van een componist, wat handig was, want uit het lawaai kon je de oorsprong van het werk niet opmaken. In de zaal slingerden belegen dames van de pret met hun parelkettinkjes de toupetten van de knikkebollende hoofden van hun ega’s. Noordkoreaanse, want voor ons onbegrijpelijke, gevoelsuitbarstingen. Joechei! 2012 kon alleen maar beter worden. Enige tijd later stuitte ik tijdens het zappen op een ander kaal hoofd. Ik was even in verwarring. Pim terug op aarde?! Harry Mens had ter gelegenheid van het nieuwe jaar vele stukjes Pim-interview bij elkaar geveegd. Zijn programma heeft nooit in mijn zondagochtendsysteem gezeten, zodat de gesprekjes met professor Pim nieuw voor mij waren. Ik heb Fortuyn ten tijde van zijn onweerstaanbare opkomst in mijn cabaretpraktijk uitgebreid bespot en zelfs bestreden. Een aantal maal heb ik hem ontmoet én gesproken. Zo was hij de verrassende gast in KRO’s ASO-show, waarvan ik presentator was. De redactie had op Schiphol een aantal nooit afgehaalde koffers gekocht. De lol was nu die in de uitzending te openen om vervolgens te speculeren wat voor type eigenaar we erbij moesten denken. Fortuyn maakte dit voyeurisme in een klap onklaar door met zijn gebruikelijke grote glimlach te stellen dat hij het vreselijk vond dat privé-spullen van mensen zo ter vermaak werden opgevoerd. De aanwezigen in de studio incluis presentator vielen beschaamd stil. Nu keek ik naar een goed formulerende, van zelfkennis getuigende, betrokken, vriendelijke maar scherpe man, die uitspraken deed waar momenteel menige kamermeerderheid voor te krijgen is. Geen spoor van Wilderse haat. En ook ik, zijn analyses aanhorende, had nog maar weinig tegengas te geven. Verbijsterd constateerde ik dat déze Pim Fortuyn na tien jaar de malaise van zijn stupide volgelingen glansrijk heeft overleefd. Marcel Verreck www.marcelverreck.nl


8>interview Vilan

Goed voorbeeld

Is het dan echt zo eenvoudig? Goed voorbeeld doet goed volgen, het Hollandse spreekwoord regeerde afgelopen weekend de Schilderswijk. Want daar werden om de orde en de rust te bewaren zo’n duizend rolmodellen ingezet. Die gingen uitleggen dat auto’s in brand steken niet de bedoeling was. Van tevoren dacht ik, dat is vragen om ongelukken. Maar die gebeurden er die nacht juist minder. Door die rolmodellen dus. Dat is mooi, en daarmee ontstaat de vraag: waarom doen we dat niet vaker? Of precies gezegd: waarom zetten we die rolmodellen niet in overal waar er problemen zijn? En dan niet op vrijwillige basis, een minimale onkostenvergoeding of een symbolische euro moet op te brengen zijn. Als waardering. Erkenning. Hier hebben we iets dat dus werkt. Laten we het uitbreiden. Naarmate ik er langer over peinsde, leek het me eigenlijk steeds logischer. Ik heb een jonger zusje, en als we vroeger buiten gingen spelen, vermaande mijn moeder me dat ik ‘de oudste en de wijste’ moest zijn. Autoriteit binnen je eigen groepje. Mijn oudere zusje moest weer de baas zijn over mij. Of het werkte? Laat ik het zo zeggen, we hadden aanzienlijk minder ruzie dan waneer ze had gezegd: ‘Zie maar’. Zoiets gebeurde dus ook in de Schilderswijk. In Amsterdam zijn ze er al nieuwsgierig naar. Het is eigenlijk nog veel mooier dan alleen mooi, vind ik. Het is allerprachtigst hemelhoog mooi, om bij te schreien. Want hier leren we dat de mens het liever goed dan slecht doet, als er maar een rolmodel is, iemand ouder en wijzer, die dat aanmoedigt. Net of iedereen alleen een vader of moeder nodig heeft om het rechte pad te vinden en daarop zingend te lopen. Eigenlijk is de Schilderswijk een Haagse vorm van Disneyland, alles welbeschouwd. Of nou ja: alles dat we mogen weten. Is er ondanks die duizend rolmodellen echt niks misgegaan? Heeft niet eentje van die duizend even met een te harde hand ingegrepen toen dat moest of kon? Om middernacht lag het mobiele telefoonnetwerk plat. Onderlinge contacten waren toen onmogelijk geworden. Dan komt het erop aan. Als je moeder niet kijkt. Die momenten herinner ik me ook nog. Ja, u merkt het al. Ik aarzel of het allermooiste mooist wel echt zo mooi is als het aan ons verteld wordt. Wat is er gebeurd waarover we niet horen? Lege plekken op de kaart, daar gaat het eigenlijk om. Vilan van de Loo

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

Jan Slagter van omroep MAX

‘Wij zien in de vergrijzing geen probleem maar een kans’ Zes jaar geleden wist hij alleen maar hoe hij de televisie aan en uit moest zetten, nu staat Jan Slagter (1954) aan het hoofd van de bloeiende, zelfstandige Omroep MAX. In 2002 opgericht als een Calimero in omroepland, in 2005 begonnen met uitzenden, nu goed voor 260.000 leden. De jonge omroep biedt de oudere Nederlander jaarlijks zo’n 700 uur televisie.

Door Vera de Jonckheere

Natuurlijk zat hij op de Tweede Kamertribune tijdens de behandeling van Minister Van Bijsterveldt’s mediabegroting die in een 3-3-2-model voorziet in maximaal acht in plaats van de voorheen 21 omroepen. Drie gefuseerde, drie stand alone’s: MAX, VPRO en EO, en twee taakomroepen. “Voor ons is de stand alone positie van belang. Het zou niet te verkopen zijn geweest om onze leden zo vlak nadat ze zich aan MAX verbonden met een fusie te confronteren. Het heeft enige strijd gekost, maar we kunnen gelukkig op onze eigen manier voort. De 200 miljoen bezuiniging vind ik buitenproportioneel, de helft was redelijk geweest. We mogen blij zijn dat Onderwijs Cultuur en Wetenschap een CDA-minister heeft. VVD en PVV zien het hele omroepstelstel het liefst zo snel mogelijk in duigen vallen. De Minister heeft op een gegeven moment met haar portefeuille gewapperd, anders zou het VVD-voorstel om het lidmaatschapsgeld van 5,72 rigoureus te verhogen tot 15 euro het voor MAX, en nieuwe omroepen als Powned en WNL, erg moeilijk hebben gemaakt om door te groeien”. De waarden die Jan Slagter in een goed gereformeerd Haags gezin meekreeg, vormen min of meer de basis voor omroep MAX. Geen gevloek, geen geweld, geen muziek onder gesproken woord en geen onrustige flitsende beelden. “Uit onderzoek weten we dat onze kijkers daarvan niet houden, waarom zouden we het dan brengen? In onze zendtijd wordt langzamer geschakeld en mogen mensen hun zinnen afmaken. Als onafhankelijke omroep zonder religieuze signatuur stemmen we programma’s af op onze kijkers. MAX is een klantgerichte onderneming die een diverse groep mensen bedient, met een minimum aan papieren rompslomp. Van onze totaal 170 mensen zijn er slechts acht bezig met zaken die niet direct met programmering te maken hebben. Onze missie is

programma’s maken vanuit de denken leefwereld van de vijftigplusser, zonder anderen uit te sluiten: onder studenten is MAX Geheugentrainer bij voorbeeld zeer populair. Dé vijftigplusser bestaat natuurlijk niet: iemand van 70 kijkt anders naar de wereld dan een vijftigjarige, maar ze delen in ieder geval de brede interessesfeer. Onderwerpen als gezondheidszorg, vakantie, vrijetijdsbesteding en financiën scoren onder hen hoog, net als amusementsprogramma’s. Het woord rollatoromroep werp ik verre van mij. MAX is wars van dédain, wij zien in de vergrijzing geen probleem maar een kans. Dankzij hun doorleefde kennis en inzichten zijn 70- en 80-jarigen van onschatbare waarde voor onze samenleving. In de Verenigde Staten wordt voor senioren geapplaudisseerd, terwijl hen hier vaak vervelende grapjes ten deel vallen”. Handschriften Jan Slagter is een fel tegenstander van leeftijdsdiscriminatie. Vol enthousiasme vertelt hij over de vele tienduizenden bezoekers die op de MAX-proms afkomen, want buiten de tv bestaat er nog een hele wereld voor leden, met praktisch iedere dag een activiteit. Omroepleden sturen hem vaak lange brieven. “In prachtige handschriften. Als die 260.000 mensen geen lid wa-

‘Den Haag is nog altijd mijn stad, vanuit Zoetermeer ben ik sneller in het centrum dan vanuit Den HaagZuid’

ren geworden, had ik hier niet gezeten. Vergelijk het met de politiek. De grootste partij heeft misschien 40.000 leden, politici mogen niet zo arrogant zijn te menen dat ze uit kunnen maken wat in Hilversum gebeurt. Zo’n 3,5 miljoen leden van een omroep, vermenigvuldigd met de huishoudensquotiënt kom je uit op 7 miljoen mensen die zich verbonden voelen met een omroep. Laten we Berlusconi-achtige toestanden buiten de deur houden en voorkomen dat de politiek zich met de inhoud van onze programma’s gaat bemoeien”. Als CDA-lid behoorde hij tot de 33% die van meet af aan tegen de gedoogconstructie waren met PVV-steun. Het baart hem zorgen dat zijn partij onder druk der omstandigheden zo ver naar rechts is opgeschoven. “Het CDA moet oog blijven houden voor de zwakkeren in onze samenleving, de ouderen, de gehandicapten, de mensen die moeten zien rond te komen van een minimum-inkomen. De generatie die Nederland groot heeft gemaakt, mogen we niet ineens gaan beknotten in fysiotherapie of zelf laten betalen aan allerlei medicijnen. Er komt een jongerenkorting op het lidmaatschap van een omroep, maar senioren krijgen deze niet. Het CDA moet toegeven een verkeerde keuze te hebben gemaakt. Stekker uit dit kabinet, herbezinnen, nieuw profiel en nieuwe leider”. Enkele jaren geleden won hij met glans de Grote Bijbelquiz voor BN’ers. Niet alleen de bij kleine Jan erin gehamerde kennis, maar ook zijn goede geheugen en flux de bouche, zonder ook maar één hapering, stonden en staan hem ter zijde. Aan welke eigenschap schrijft hij zelf zijn succes met MAX toe? “Ik heb een nuchtere kijk op het realiseren van dingen, laat me niet afleiden door beren en wolven, maar houd vooral het einddoel scherp in het oog. Mensen met goede ideeën zijn er genoeg, maar een idee dat je op de plank laat liggen, is helemaal niks. Eerlijkheidshalve voeg ik eraan toe dat ik ook door schade en schande wijs ben

>Foto: Raymond van Houten

geworden. Nadat ik van de Christelijke ULO in de Eindstede werd afgestuurd, belandde ik op de ULO aan de Tinaarlostraat. Dat ik een diploma heb behaald, is louter aan mijn vader te danken, die mij aan geen enkel avontuur wilde laten beginnen zonder middelbare schoolpapier”. Verzuiling Het gezin Slagter verhuisde in 1958 vanaf een portiekwoning in de Staverdenstraat naar een nieuwbouwflat aan de Gravendreef.


9

interview<

Vrijdag 6 januari 2012 > Den Haag Centraal

‘In de Verenigde Staten wordt voor senioren geapplaudisseerd, terwijl hen hier vaak vervelende grapjes ten deel vallen’

moeder voldoende bewijs achtte. “Binnen de beperkingen van de tijdgeest, met alle soberheid en gestrengheid, heb ik mijn jeugd als prettig ervaren. Veilig en beperkt. We keken naar Nederland 1, hadden thuis de Nieuwe Haagsche Courant, NCRV-gids de Elizabethbode, en mijn moeder las de Prinses, een christelijke variant van de Margriet. Dat was de info die we binnenkregen. Jongeren van nu zouden gek worden in die omstandigheden; vergelijk het alleen maar met wat ze onafgebroken via de iPhone binnenkrijgen. Mijn kinderen zijn net zo goed verwend: we doen er allemaal aan mee omdat je je kinderen niet wilt achterstellen bij hun leeftijdgenoten. Of dat nu zo goed is, vraag ook ik mij natuurlijk af. Ik probeer mijn kinderen het nut van een baantje voor te houden, zit ze in die zin wel achter de vodden. Zelf werkte ik vanaf mijn twaalfde voor de melkboer. Iedere zaterdag om vier uur op en dan de Drevenbuurt in. Ik ken de wijk nog uit mijn hoofd, weet precies wie waar woonde en wat ik neer moest zetten als er niemand thuis was. Mevrouw Pronk twee literflessen melk en een halve liter yoghurt, met mijn ogen dicht kan ik zó de wijk weer in. Het geld mocht ik houden, ik spaarde voor een platenspeler en een bandrecorder”. “Daar lagen vroeger weilanden en boerderijen. Verzuiling ten top: we woonden via de Christelijke woningbouwvereniging Patrimonium, waar je alleen als protestant terecht kon. Net Noord-Ierland. De Beresteinlaan met zijn Gaardes was katholiek terrein. Ik kwam ook echt niet met een katholiek vriendje thuis. Godzijdank is dat voorbij. Ik kom nog wel in mijn oude buurt waar jammergenoeg alle winkels zijn verdwenen: de bakkers, slagers, zuivelhandel, schoenen- en textielwinkels, de sigarenboer. Daar hebben we met

ons allen voor gezorgd door naar De Gruijter, Simon de Wit en Albert Heijn te gaan; voor de kleine zelfstandige viel geen droog brood meer te verdienen”. Zijn vader zat iedere zondag achter het kerkorgel, zijn moeder ging als vrijwilliger voor de kerk regelmatig op ziekenbezoek. “Mijn ouders waren van het strenge, doch rechtvaardige pad. Er waren maar bar weinig mogelijkheden om daarvan af te wijken, maar daarin slaagde ik desondanks. Het verplichte

bezoek aan de kerk wist ik te omzeilen door vlak voor de kerkdeur af te zwenken en me te spoeden naar de voetbalwedstrijd die zich achter de kerk afspeelde. GONA tegen HMSH aan de Beresteinlaan. Vlak voor het einde van de kerkdienst stond ik weer bij de poort en wierp snel een blik op de psalmen en gezangen die de revue waren gepasseerd. Mijn moeder vroeg me, met een flauw vermoeden dat er iets niet klopte, naar het laatste gezang”. Met een stalen gezicht lepelde Jan dan gezang 42, verzen 1 en 3 op, wat zijn

In zijn jonge jaren stond het motto ‘leve de lol’ hoog in zijn vaandel. Spelenderwijs verloor hij zijn wilde haren. Je zou het twaalf ambachten dertien ongelukken kunnen noemen, als Slagter niet iedere keer weer met plezier een andere richting was ingeslagen. Hij werkte in Den Haag bij verzekeringsbedrijf Zürich, bij ABNAMRO, werd manager van het zangduo Elly & Rikkert (Zuiderveld) en zette in de jaren tachtig in Brugge en Luik snookerpaleizen op, waarvan de verkoop hem in staat stelde een paar jaar rustig aan te doen. Nadat zijn tweede vrouw op

jonge leeftijd overleed – ‘een groot drama’ – keerde hij in 1992 terug naar Nederland. Een jaar later vestigde hij zich in Zoetermeer bij zijn nieuwe vrouw Ingrid, met wie hij twee zoons heeft: Diederik (13) en Tim (18). “Den Haag is nog altijd mijn stad, vanuit Zoetermeer ben ik sneller in het centrum dan vanuit Den Haag-Zuid. Heerlijk die terrassen op het Plein, winkelen in de Denneweg, lopen langs de Koekamp”. Kijkcijfers Vanuit zijn woonplaats is het ook een kleine stap naar Hilversum, naar zijn derde kind. Gaat ook MAX gebukt onder de kijkcijfermanie? “Met een programma op prime time, Nederland 1, hoor je rond de 1 miljoen kijkers te hebben, zend je daarentegen op een minder tijdstip via Nederland 2, dan kunnen 300.000 kijkers ook heel veel zijn. Wij maken specifieke programma’s, niet voor de grote massa, en laten ons niet door cijfers alleen leiden. MAX moet onderscheidende programma’s blijven maken, ook voor kleinere groepen mensen binnen het bestel. Consumenten-items, onderzoeksjournalistiek, natuur, cultuur, muziek. De bijna 400.000 kijkers voor ‘MAX maakt mogelijk’ vind ik fantastisch. Al die genres zijn bepalend voor de publieke omroep omdat ze voor de commerciëlen niet sexy genoeg zijn. De commerciëlen hebben programma’s als Linda met 2,3 miljoen kijkers – de publieke omroep moet zich door de kijkcijferrace niet gek laten maken. Ik houd niet van de wijze waarop Paul de Leeuw wordt afgerekend wanneer Gerschtanowitz of wie dan ook op de andere zender een paar duizend kijkers meer trekt”. De zorg voor de medemens is een constante factor in zijn leven. In 1993 richtte hij de Stichting Welzijn Gehandicapten Nederland op om dromen waar te kunnen maken voor verstandelijk en lichamelijk gehandicapten. Naar het jaarlijks muziekfestival in de Jaarbeurs in Utrecht komen 12.000 mensen toe gerold: “Zodra de eerste muziek uit de boxen schalt, is het feest, zonder dat er een pilletje of alcohol aan te pas komt”. De reizen naar Disneyland Parijs. Hij slaat nooit een reis over. “Alles is wegbezuinigd. Vroeger hadden de tehuizen voor deze mensen nog een dienst ‘vrije tijd’. Voor theaterbezoek, vakantie, of een simpele wandeling zijn geen begeleiders meer beschikbaar. Deze regering en voorgaande kabinetten hebben dit schromelijk verwaarloosd. Stimuleer werklozen om vrijwilligerswerk te doen: zinvol en vervullend werk dat je een bredere visie op de samenleving verschaft. Voer een soort sociale dienstplicht in voor 18-jarigen. Deze maatschappij is teveel gericht op ieder voor zich en God voor ons allen”.


10>economie Ondernemen in het jaar 2020 Ben je ondernemer in Den Haag? Doe dan mee aan het online onderzoek ‘Ondernemen in 2020’. De resultaten van het onderzoek worden gebruikt in een boek over ambities van Haagse ondernemers, dat komend voorjaar verschijnt. Onder deelnemers worden 20 boeken verloot. ‘Ondernemen in 2020’ is een initiatief van Sjoerd Hauptmeijer, medewerker van deze krant, en Mario van Vliet. Met het project willen ze de ‘thermometer’ in het Haagse ondernemersklimaat stoppen en onderzoeken hoe Haagse ondernemers zich voorbereiden op de toekomst. In het boek komen interviews met ondernemers en opinieleiders. Sponsoren van de uitgave zijn onder meer de gemeente Den Haag en MKB Den Haag. Het onderzoek is te bereiken via www.ondernemenin2020.nl/onderzoek. Deelname is gratis en anoniem.

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

Europese Commissie achter advies MKB-vriendelijk aanbesteden

Eenvoud wint terrein

Presentatie crisis en bezuinigingen De Haagse Mug die lezingen verzorgt in Den Haag over financiële, sociaaleconomische en andere thema’s houdt op zondag 22 januari de presentatie “Eurocrisis en harde, asociale bezuinigingen ... Waarom, en wat kunnen we ertegen doen?” Frank Slegers, lid van het Comité Ander Europa en redacteur van de Uitpers, licht toe waarom we opgescheept zitten met de eurocrisis, wat die crisis inhoudt en waarom er nu (weer) een golf van harde, asociale bezuinigingen op ons af komt. Slegers gaat ondermeer in op de volgende vragen: waarom is er een eurocrisis, welke rol spelen de Europese Centrale Bank, de Commissie en de lidstaten, wat is de invloed van financiële markten en multinationals? “Eurocrisis en harde, asociale bezuinigingen ... Waarom, en wat kunnen we ertegen doen?” vindt plaats in Restaurant Hagedis, Waldeck Pyrmontkade 116, van 20.00 tot 22.00 uur.

Rechter heft beslag H+B op Thuiszorg en Arbeidsbemiddeling, twee onderdelen van de zorgaanbieder H+B, zijn buiten gevaar. De Haagse kortgedingrechter heeft deze week het beslag opgeheven dat was opgelegd door Thuiszorgservice Nederland BV. Deze instantie die claimde nog veel geld tegoed te hebben van H+B is in het ongelijk gesteld. Door het beslag dreigde H+B Thuiszorg ook geen huishoudelijke verzorging te kunnen bieden. De poot van H+B die zich met Thuiszorg bezighoudt, is afgelopen zomer failliet verklaard.

Uitbreiding taak City Mondial Het taak- en werkgebied van de stichting City Mondial is aangepast. Het versterken van economie en toerisme wordt uitgebreid met het stimuleren van de wijkcommunicatie in Transvaal, Schilderswijk, Stationsbuurt, Rivierenwijk en Avenue Culinaire. Hans Peter Klazenga (49) is als projectleider aangetrokken om deze nieuwe ontwikkeling gestalte te geven. Klazenga is ook voorzitter van de fractie Gemeentebelangen in de gemeenteraad van Leidschendam-Voorburg. De bestaande alliantie van City Mondial met partners als De Ooievaart, Residentie Ontdekkingen, Haagse Markt en andere ondernemersorganisaties krijgt nu een extra dimensie door de nieuwe contacten met de bewoners.

Henk Kool (links) op het ‘aanbestedingsfeest’ dat 25 november in het Strijkijzer nabij Hollands Spoor werd gevierd. > Foto: Gemeente Den Haag

Minder administratieve rompslomp en meer kansen voor het midden- en kleinbedrijf. Dat wilde wethouder Henk Kool (PvdA, Economie) bereiken met een nieuwe manier van aanbesteden. En dat is niet onopgemerkt gebleven. De Europese Commissie heeft de aanbevelingen over MKBvriendelijk aanbesteden grotendeels overgenomen. Door Miranda Fieret De Europese Commissie is bezig met het opstellen van nieuwe richtlijnen voor aanbestedingen. Daarbij is advies gevraagd van lokale overheden. Een comité, bestaande uit vertegenwoordigers van lokale en regionale overheden, is het officiële adviesorgaan van de Europese Unie als het gaat om lokale wetgeving. In het advies van het Comité voor de regio’s wordt onder meer gepleit voor het niet onnodig bundelen van grote opdrachten, zodat ook kleine bedrijven kunnen meedoen aan een aanbesteding. Ook wil het Comité een aanbestedingspaspoort naar Haags model in heel Europa invoeren. Met dit document hoeven ondernemers niet telkens hun gegevens te overleggen bij inschrijvingen. Daarnaast komt er bij aanbestedingen meer onderhandelingsruimte voor zowel bedrijven als de overheid. Wethouder Henk Kool noemt het overnemen van het advies door de Europese Commissie een belangrijke mijlpaal: “Het is goed dat er naar ons geluisterd wordt. Want lokale overheden hebben

belang bij een gezond en sterk MKB. Volgens de nieuwe regels krijgen vooral kleinere, innovatieve bedrijven meer kans om mee te dingen naar opdrachten”. Rob Hoogendoorn van MKB Den Haag stond aan de wieg van deze vernieuwingen. Samen met VNO/NCW West werden de ‘Tien aanbevelingen aanbestedingsbeleid Den Haag’ samengesteld. “We hebben deze aanbevelingen in 2007 aan de gemeente overhandigd”, vertelt Hoogendoorn. “Sindsdien is er veel veranderd. Er is een speciaal paspoort ontwikkeld dat een jaar lang geldig is en de branches goederen, werken en diensten bedient. De bedoeling was om de administratieve lasten bij het MKB te verlagen”. Verbetering De manier waarop aanbestedingen worden geregeld, is nog niet veranderd volgens Hoogendoorn. “Dat moet nog gaan gebeuren. Ik zie de afgelopen maanden wel verbetering in de acties tot het komen tot meer transparantie en de bereidwilligheid van de gemeente om naar MKB en VNO NCW te luisteren. Er moet natuurlijk nog veel gebeuren. We zijn er nog niet”. Vooral de meervoudige onderhandse aanbestedingen zijn belangrijk voor het MKB. Bij meervoudig onderhandse aanbesteding moet de inkopende partij meer dan één offerte, afhankelijk van de hoogte van het bedrag veelal minimaal drie of vijf, opvragen bij dienstverleners of leveranciers van zijn keu-

ze. Hoogendoorn: “Als bedrijf moet je dan eerst op een bepaald lijstje komen voordat je uitgenodigd wordt om een offerte te maken. We hebben er lang voor gepleit om hier meer helderheid in te krijgen. Daar is eigenlijk pas drie maanden geleden verandering in gekomen”. Volgens Hoogendoorn gaat zo’n zeventig tot tachtig procent van deze opdrachten hiernaartoe. “De veranderingen zijn nog vrij nieuw, maar we zijn wel heel positief. Hopelijk blijft de gemeente zich hier ook aan vasthouden”. De ommekeer begon op het zogenaamde ‘aanbestedingsfeest’ dat 25 november in het Strijkijzer nabij Hollands Spoor werd gevierd. Raadslid Mustafa Okcuoglu, die zich hard heeft gemaakt voor veranderingen in het aanbestedingsbeleid, gaf het startsein. Doel van

de middag was om ondernemers informatie te verschaffen over het hoe en wat rond aanbesteden en welke aanbestedingen er nog aankomen. Hoogendoorn: “Henk Kool heeft schijnbaar goede sier gemaakt bij de Europese Commissie met het aanbestedingspaspoort. Ineens is er enorme openheid vanuit de gemeente. Er is zelfs beloofd om met een jaarverslag te komen waarin alle aanbestedingen bij de gemeente zijn opgenomen”. Volgens een woordvoerder van de gemeente wordt dit verslag begin 2013 gepresenteerd. In de loop van het voorjaar moeten de richtlijnen van de Europese Commissie gereed zijn. Daarna buigt het Europees Parlement zich erover en kunnen nationale overheden de richtlijnen vertalen naar eigen wetgeving.

Ingezonden mededeling

BAVA SALE

% 0 5 l e w tot n e g n i t ari or u k n a t j e d M aan LICHTARCHITECTUUR In de m SYLVAIN POONSSTRAAT 14 (WATERINGSE VELD) 2548 XX DEN HAAG TEL: 070-345 00 45

WWW.BAVA.NL

!


11

wonen<

Vrijdag 6 januari 2012> Den Haag Centraal

Woontrends voor 2012

Back to the fifties

Andere trends voor 2012 Pasteltinten als mintgroen, ba

byblauw gecombi blauw en fuchsia neerd met pittig ge . el, aquaGrafische vormen zijn nog steeds hi p. Combinaties met veel verschillen de stoffen zoals Plaids. wol, vilt en linne n. East meets Wes t: indigoblauw ge combineerd met kleur kun je kiez zwart en wit. Als en voor oudroze, warme knal- of wijnrood .

De kerstaccessoires verdwijnen weer in de doos en de huiskamer krijgt langzaamaan zijn normale uiterlijk terug. Dit is hèt moment om na te denken of het interieur een opfrisbeurt kan gebruiken. Den Haag Centraal zet de nieuwe trends voor 2012 op een rij. Door Miranda Fieret

Futuristische vormen en vernieuwende materialen blijven in 2012 achterwege. In tijden van crisis herleeft nostalgie, maar wèl met een luxueuze uitstraling. De jaren vijftig zijn daarom weer helemaal hip: het waren de gouden jaren van Hollywood met Grace Kelly, Audrey Hepburn. Terwijl Marilyn Monroe de broers Kennedy ontdekte, richtte Jackie Kennedy het Witte Huis in. In deze stijl zien we veel tweed, satijn, zijde, zilver en kristal. Het stof wordt van tweedehands meubelen geblazen. Ze mogen weer pronken in de huiskamer. Een leistenen haard, een vloer van natuursteen en voor appartementen is tapijt weer terug van weggeweest. Basiskleuren zijn bruin en camel, met accenttinten oudroze en turquoise. Niet vluchtig Michel van Langeveld van woonwinkel Mooi Muf merkt dat ‘back to the fifties’ een trend is die al een tijdje hip is. “Trends zijn niet meer zo vluchtig als vroeger. Ik denk dat al zeker vijf jaar steeds meer mensen bewust aan het zoeken zijn naar spullen uit de jaren vijftig. Dat snap ik maar al te goed. Ik ben in die tijd opgegroeid en bewaar er dierbare herinneringen aan. De meubelen zijn mooi gemaakt, hebben kwaliteit. Dat zie je terug in de verbin-

dingen, de afwerking en de houtsoorten”.

Ingezonden mededeling

Van Langeveld heeft een neus voor meubelen. “Als puber ging ik al het grofvuil af, verzamelde ik van alles. Ik vond het zonde wat mensen allemaal wel niet weggooiden”. Zo’n acht jaar geleden heeft hij een hulpverleningsproject voor jongeren overgenomen. De ‘Spullenwinkel’ zat die tijd in de Weimarstraat. Sinds kort heeft hij dit

Minimetamorfose Met slechts een paar ingrepen, kan een interieur al een ander karakter krijgen. Let daarbij vooral op doseren: vaak is het beter om eerst spullen weg te halen voordat er wat aan het interieur wordt toegevoegd. Kleur Laat alle meubelen in het wit, bruin (camel) en zwart staan en voeg hier accessoires aan toe in de kleuren oudroze en turquoise.

Onno de With Register Makelaar / Taxateur Directie

Marianne de Bruijn Directie - Kimmel Rentals

Michel van Langeveld in zijn winkel: tapijt, glaswerk en meubelen uit de jaren vijftig zijn terug van weggeweest. > Foto: C&R

de Nederlander kan betalen. Daarom worden meubelen van toen steeds populairder. “Maar je moet niet de jaren vijftig volledig nabootsen”, vindt Van Langeveld. “Juist de combinatie tussen modern en meubelen van de oude stempel maken het spannend. Een teaktafel met moderne stoelen zorgen bijvoorbeeld voor wat contrast in de huiskamer”. Voor meer informatie: www.mooimuf.nl

Ingezonden mededeling

Altijd de perfecte match

Vormen Ronde vormen in fauteuils en slanke taps toelopende pootjes bij meubelen uit de jaren vijftig. Behang met bloemenmotief of ruitjes zoals we die kennen van Coco Chanel.

Wassenaarseweg 31 2596 CE Den Haag telefoon +31 (0)70 3 249 249 fax +31 (0)70 3 244 002 verhuur +31 (0)70 3 262 726 beheer +31 (0)70 3 245 307 e-mail info@kimmel.nl internet www.kimmel.nl

Textiel Luxueuze stoffen als zijde, satijn, fluweel, soepel leer en tweed. Gebruik dit bijvoorbeeld in kussens of de gordijnen.

pand ingeruild voor een veel grotere zaak aan de Beeklaan 194. “Mooi MUF moet meer zijn dan alleen een interieurwinkel. Je kan hier een kop koffie drinken, een expositie bekijken of een workshop Tai Chi volgen”. Van Langeveld koopt alleen in wat hij zelf mooi vindt. De jaren vijftig hebben zijn voorkeur. “De meubelen hebben zich al bewezen. Er is aandacht geschonken aan details. Pastoe bijvoorbeeld, een Nederlandse fabrikant, maakt nu nog steeds meubelen alleen zitten ze nu in een duurder segment. Dat heeft deels te maken met het feit dat in de jaren vijftig het arbeidsloon een stuk lager lag”. Anno 2012 wordt het moeilijk om een degelijk kwalitatief meubel te krijgen voor een prijs die de gemiddel-

WIJ WETEN WAT WONEN WAARD IS

Accessoires Vazen en schalen van glas, kristal of parelmoer. Ingelijste klassieke prenten en tafellampen met een linnen kap.

Zoetermeer | Coppeliaschouw 8 (Woonhart) | Tel 079 - 33 00 900 Den Haag | Theresiastraat 168 - 178 | Tel 070 - 38 35 010 info@wimvanderhamkeukens.nl | www.wimvanderham.nl


12>cultuur

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

Speciale rondleiding bij Bas van Pelt

Den Haag had ook eigen ’meubelstijl’ Door Sjoerd van Faassen

Den Haag is altijd rijk gezegend geweest met meubelontwerpers en interieurarchitecten. Na de Eerste Wereldoorlog ontwikkelde zich in de stad zelfs een eigen ‘Haagse Stijl’ met een luxueuze vormgeving. Grote en kleinere bedrijven als Horrix, Mutters, Pander of L.J. van Oudheusden, individuele ontwerpers als Corn. van der Sluys, J. Brunott, Hendrik Wouda, Frits Spanjaard of Cor Alons waren werkzaam in Den Haag. Ook Bas van Pelt (1900-1945) is een ontwerper die deels in die ‘Haagse Stijl’ werkzaam was. Van Pelt werkte eerst in een drukkerij, maar ging in 1927 in de meubelfabriek van zijn latere schoonvader J.C. Jansen in Overschie werken. In 1931 nam Van Pelt de meubelzaak My Home Woninginrichting te Den Haag over. De vorige eigenaar, H.T. Coolwijk (een voormalige compagnon van Corn. van der Sluys) was failliet gegaan. Coolwijk was een belangrijke afnemer van de meubels van de fabriek van J.C. Jansen. Op aandrang van zijn schoonvader stapte Van Pelt in de failliete boedel. Van Pelts zwager – die, na bij de meubelfabriek van zijn vader en enkele andere bedrijven werkzaam te zijn geweest, uiteindelijk in 1956 de firma J.C. Jansen Binnenhuisarchitectuur in Den Haag zou oprichten – herinnerde zich: ‘Tusschen mijn vader en hem was het niet altijd botertje tot op de boom en toen in diezelfde straat een grotere meubelzaak ging liquideeren zocht Bas van Pelt een compagnon en begon voor zichzelf. Hij heeft het er goed afgebracht, ook wel met de noodige Sousa, maar hij is er gekomen’. Van Pelt bouwde zijn bedrijf voortvarend uit, met toonzalen in Amsterdam, Enschede en Maastricht. In die laatste stad werkte hij samen met de befaamde uitgever A.A.M. Stols in Kunstzaal De Gulden Roos. Betaalbaar Van Pelt was van mening dat de moderne interieurarchitect niet alles zelf hoefde te ontwerpen, maar dat hij gebruik kon maken van het rond 1930 snel groeiende aanbod aan moderne meubels. Door mede gebruik te maken van dergelijke serieproducten kon hij zijn ontwerpen betaalbaar houden. In het tijdschrift ‘De Delver’ van december 1934 omschreef Van Pelt zijn vak als volgt: ‘Zooals ook de arts een persoonlijke dienst bewijst door een vaag gevoelen van onbehaagen te localiseeren, maatregelen voor te schrijven en het genezingsproces te leiden, zoo is ook mijn werk. Ik analyseer wat noodig is, wat gewoonlijk zeer vaag onder

Rondleiding Speciaal voor lezers van ‘Den Haag Centraal’ wordt in het kader van de tentoonstelling ‘Mijn Den Haag winkelt’ een rondleiding gegeven in het Haags Historisch Museum. Op zaterdag 7 januari van 14.30- tot 16.30 uur wordt u bij Bas van Pelt aan de Lange Houtstraat nr. 15 verwacht. U kunt zich opgeven via educatie@ haagshistorischmuseum.nl of (070) 312 30 65 (tijdens kantooruren). Maximaal twaalf personen kunnen deelnemen aan de rondleiding. Kosten zijn € 12,50. Wie geluk heeft, mag misschien zelfs even zitten op Van Pelts stoel uit 1933, waarvan zowel het prototype als een productie-exemplaar te zien is, evenals een prachtige bank met stalen onderstel uit hetzelfde jaar.

Bank met stalen onderstel, circa 1933. De fauteuil en het tafeltje zijn van Thonet.

woorden wordt gebracht, en formuleer dan. Daardoor wordt den opdrachtgever van den last bevrijd zelf te gaan zoeken, wat duur is, en gewoonlijk niet zal voeren tot een bevredigend resultaat.’ Veel van de door Van Pelt ontworpen meubels zijn à la de ‘Haagse Stijl’ in hout uitgevoerd. En na 1937 zouden houten meubels zelfs overheersen. Van die ontwikkeling getuigt het massieve boek ‘Binnenhuis. Karakter en sfeer. Het werk van Bas van Pelt’ door Piet Koomen, dat in 1943 bij Stols verscheen. Koomen schreef zijn tekst op basis van gesprekken met Van Pelt. In het boek overheersen de houten meubels, en is bijna geen stalen buismeubel meer te vinden. Van Pelt zocht echter in eerste instantie aansluiting bij de ontwerpers van functionalistische stalen buismeubelen. In Den Haag vond hij daarin bijna alleen Cor Alons aan zijn zijde. Buismeubelen De voor stalen buismeubelen noodzakelijke techniek stond eind jaren twintig nog in de kinderschoenen. Er waren maar enkele fabriekjes in Duitsland die die meubels maakten. Onder invloed van het Nieuwe Bouwen kwam daarin snel verandering. In Nederland leidde dat onder meer tot de oprichting van de

Fauteuil, 1933. Uitvoering d3.

Rotterdamse stalen buismeubelenfabriek d3 en van de net als Van Pelt’s schoonvader in Overschie gevestigde Eerste Mechanische Stoelenfabriek (E.M.S.) en ook Gispen is een voorbeeld van deze ontwikkeling. Voor beide firma’s was Van Pelt een belangrijk verkoopkanaal. Over een door Van Pelt in de Citroenstraat, in de dan nieuwe Vruchtenbuurt, gerealiseerd interieur schreef ‘Het Vaderland’ in 1936: ‘De nog dikwijls gehoorde opvatting als zou een modern interieur ‘koud’ of ‘ziekenhuisachtig’ aandoen wordt hier door den heer van Pelt gelogenstraft. Door met smaak en deskundigheid de nieuwste vindingen op het gebied van vloerbedekking, stalen meubelen en indirect licht te gebruiken, kan men zeer zeker een gezellige huiselijke sfeer scheppen, die zelfs niet ontbloot is van een voorname rustige luxe…’. Zowel in zijn stalen buismeubelen als bij zijn latere houten meubelontwerpen koos Van Pelt voor een ambachtelijke vormgeving. Zijn ontwerpen hadden een vaak andere zitverhouding dan die van bijvoorbeeld Gispen. De maatvoering van Van Pelt’s meubels is dan ook een andere. Daardoor kruist hij vaak zijn stalen buizen en last ze op elkaar, in plaats van de meubels uit een doorlopende buis te vormen. Van Pelts ontwerpen konden naar wens gestoffeerd worden en onderscheiden zich in dat opzicht van de ‘massa’-productie van een ontwerper als Gispen. Vond Gerrit Rietveld – ik schreef het al in mijn stukje over Gispen (DHC, 9 december) – zitten een werkwoord, met de nadruk op ‘werk’, Van Pelts ontwerpen hadden een ontspannen en vooral comfortabele zit.

jazz

David Lukács en de derde Van der Feen In zijn wekelijkse mail ‘Nieuws van Jazzmasters’ sluit trombonist René Laanen deze week een ‘link’ bij naar een uniek filmpje op You Tube. Hij kreeg dat toegestopt door trompettist Frans Mijts die er een rol in speelt. Het is een filmpje uit de jaren zestig van een repetitie door het Nederlands Jazz Orkest. Dat bestond toen uit leden van diverse radio-orkesten, het Vara Dansorkest, de Skymasters, Malando’s Tango-Rumba orkest en zelfs

het Rotterdams Philharmonisch die eens wat anders wilden dan zangeressen begeleiden, de dansmaat slaan of klassieke partituren volgen. Grote Jongens van Weleer die je er aan een ingewikkeld big band-arrangement ziet werken, aangekondigd door zo’n hypercorrecte commentaarstem van iemand die bij Polygoon’s Philip Bloemendal in de leer moet zijn geweest: trompettist Cees Smal, gitarist Joop Scholten, drummer Evert Overweg,

saxofonisten Herman Schoonderwalt en Ferdinand Povel, trombonist Ruud Bos. Enzovoort. Stuk voor stuk jazzmusici van naam die allemaal later op een andere manier carrière zouden maken. En wie zien we achter de piano? De man die tot zijn dood toe de jazz altijd trouw is gebleven, Hagenaar Frans Elsen, met een onschuldig jongenskoppie en nog niet de jazzaartsvader die hij later zou worden. Naar het museum met dat filmpje! Grappig dat ik in de aankondiging van de Equinox-Pavlov-concertjes deze week een ‘quote’ van dezelfde Frans Elsen tegenkom over één van de muzikanten die zijn generatie-van-toen in de Nederlandse jazz is opgevolgd. In dit geval trompettist Niels Tausk. “Zijn noten zijn mooi, altijd op hun plaats, zowel ritmisch, melodisch als harmonisch”, vond Frans. Niels speelt

dinsdag 10 januari in Pavlov. Met pianist Juraj Stanik, bassist Jos Machtel en drummer Joost van Schaik. Topcombinatie dus. Pavlov draait weer volop en zondag (8 januari) is er ’s middags de seizoensopening door saxofonist Marco Kegel met Berend van den Berg op piano, Equinox-bazen Dan Nicholas en Johnny Daly (gitaar en bas) en Mark Schilders (drums). In de sociëteit van Pulchri Studio (6 januari) krijgt ditmaal saxofonist en klarinettist David Lukács de vrije hand en die brengt onder meer pianist Marc van der Feen mee. Het is te hopen dat Lukács er vaak het riet van z’n klarinet aan de mond zet want dat instrument is véél te weinig te horen in de jazz. Lukács heeft er een klassiek-mooie klank op, is een erfgenaam van de oude traditie van Benny Goodman, via Jimmy Hamil-

ton tot Buddy de Franco en is bovendien een kenner van het swing-repertoire en de ‘standards’ van weleer. Pianist Marc van der Feen studeerde af bij Rob van Bavel, won een aantal malen het Montreux pianoconcours en is een van de drie (!) Van der Feens in de jazz van nu. Broer Clemens speelt bas, broer Paul saxofoon. In Nederland heb je wat dat betreft verder alleen de Beets Brothers (Alexander saxofoon, Marius bas, Peter piano). In Amerika ken ik twee van die families: de Jones-en (Thad trompet, Elvin drums, Hank piano) en de Heath-en (Percy bas, Jimmy saxofoon en Albert drums). Unieke drietallen.

Bert Jansma


13

cultuur<

Vrijdag 6 januari 2012 > Den Haag Centraal

Drama rond een trombonist die schrijver werd

Het Haagse leven van F.B. Hotz

The New Orleans Rhythme Club met Teddy Cotton. April 1952. V.l.n.r. Cor Dekkinga, Peter Struve, Frits Hotz en Serein Pfeiffer. > Foto: privécollectie Sjef van der Poll

Door Bert Jansma

Wijlen Arie van Breda wijdde in zijn boek ‘100 jaar jazz in Den Haag’ een hoofdstuk aan een groep jonge jazzmuzikanten rond trompettist Serein Pfeiffer die idolaat waren van de oude ‘blanke jazz’ van jazzlegende Bix Beiderbecke. Het had iets van een cultus met een knipoog. In het huis van de familie Pfeiffer aan de Madoerastraat 1 stond een soort altaartje, een kastje met een foto van Bix, met daarvóór een jeneverfles waarin een kaars werd gebrand. Het Bixorium. Verhalen die mythische proporties hadden gekregen. Hoe dat allemaal precies zat, is nu te lezen in het boek ‘Geluk kun je alleen schilderen’ van Aleid Truyens, de 662 bladzijden tellende biografie van de schrijver F.B. Hotz (Arbeiderspers). Want F.B. Hotz was erbij, bij dat Bixorium en die blanke jazz. Toen nog als trombonist Frits Hotz. Schrijven deed hij hoogstens voor zichzelf, maar als trombonist begon hij. Exact zo’n bezorgde stilist als hij later op papier werd. Hij zou net zolang poetsen met olie en Brasso aan zijn instrument tot daar het geluid uit kwam dat hij wilde, zoals hij in zijn schrijversleven zou blijven slijpen, veranderen, verbeteren. Even gefascineerd door wat voorbij was. De twee levens van Hotz, die pas op z’n 54ste debuteerde als schrijver, worden door Aleid Truyens, met grote precisie neergezet: schrijversleven, tijdsbeeld en familieroman ineen, met een journalistieke benadering naast een meer literaire. En dan te bedenken dat zij vanuit een bijna-nulpunt moest beginnen. Want geheel volgens de wens van F.B. Hotz waren na zijn dood manuscripten, brieven, dagboeken en agenda’s rigoureus vernietigd. Dat ‘Haagse’ deel van haar boek omvat drie hoofdstukken. ‘Ah.. ik ben muzi-

kant’, 1950-1955 (hoofdstuk 7), ‘Toch nog een getrouwd man’, 1955-1960 (hoofdstuk 8) en ‘Altijd drama in huis, 1960-1965’ (hoofdstuk 9). Leidenaar Hotz kwam naar Den Haag omdat zijn grote wens vervuld werd. Hij werd lid van de Haagse band de Dixieland Pipers van Eric Krans, een zeer populair orkest in die dagen dat een plaat had opgenomen en volop werk had op schoolfeestjes en partijen. Schrijven was toen nog een geheime bezigheid. Tussen 1950 en 1952 schreef hij wel een eerste roman. Over een groep muzikanten in de jaren dertig die een armoedig bestaantje leidden. Een boek dat sterk beïnvloed geweest moet zijn door het werk van de schrijver J.van Oudshoorn (‘Willem Mertens’ levensspiegel’) , die hij bewonderde. Hij ging er mee naar uitgever-boekhandelaar L.J.C. Boucher, die wel zijn talent zag maar vond dat hij nog maar moest wachten. “Zorg dat er eerst nog heel wat in je leven gebeurt”, moet Boucher gezegd hebben. Dat zóu gebeuren. Lumbershop Leider Eric Krans van de Dixieland Pipers wilde het New Orleans van Jelly Roll Morton, King Oliver en Louis Armstrong. Hotz verkoos steeds meer de blanke jazz van Chicago en New York. Paul Whiteman, Isham Jones, Bix Beiderbecke. Hij kwam bij bandjes terecht als ‘The Dutch Wolverines’, de Amsterdamse ‘Canal Street Jazz band’ (met op klarinet de latere politieke tekenaar Frits Müller), de ‘Ultramarine Jazz band’. En hij leerde op de Haagse Jazz Club de ‘Lumbershop Kids’ kennen. In die band speelde Serein Pfeiffer (trompet) en Peter Struwe (later journalist bij onder meer de Haagsche Courant) op banjo. Het werd een vriendengroep waaruit Hotz’ droomorkest ontstond, ‘The Hotel

Savoy Society Syncopators’. Met dodelijk ernstige dansmuziek, gebracht door musici in zwarte pakken, met plaksnorren en een pot vet in het haar. Een beetje ‘épater les bourgeois’. De ‘groep Pfeiffer’ werd – door Arie van Breda – als volgt omschreven: “In de Haagse Jazz Club werd achter de hand gefluisterd: ‘Allemaal homoseksuelen!’ Serein werd door sommigen wel een ‘Jezus’-figuur genoemd, omdat hij langer haar had dan gebruikelijk”. De woning van de familie Pfeiffer aan de Madoerastraat werd een soort clubhuis. Met dat ‘Bixorium’. Met alcohol, en meisjes. Want iedereen wilde dat clubje wel eens gezien hebben, en dat Bixorium. Om daarna zijn of haar handtekening op de muur of het plafond te schrijven. Hotz zat ertussen, tien jaar ouder en armer dan de anderen, met de menukaart van Ruteck’s in de Spuistraat op zak. Wijlen journalist Lex Dalen Gilhuys, ‘reservedrummer’, schrijft in Van Breda’s boek over “voornamelijk wrevelige lieden die pas door drank (veelal wijn van Albert Heijn stevig aangelengd met jenever) werden opgewekt”. En over meisjes “arm aan conversatie en (kennelijk) rijk aan zegeningen, gevallen voor Serafino (Serein dus) met zijn doodsbleek Christushoofd omlijst door vochtige krullen”. Vader Ernst Pfeiffer was dominee en kon de jazzmuziek van het clubje blijkbaar best verdragen, moeder Pfeiffer controleerde, als ze vond dat het te gek werd, binnenkomers op drank. Godin Frits Hotz leerde er een vrouw kennen, Grietje Rietbroek uit Scheveningen, veertien jaar jonger dan hij. “Een Griekse godin”, had hij tegen zijn vriend Jan Schoondergang – later eigenaar van de platenzaak ‘Only yesterday’ in de Jan Hendrikstraat – gezegd. En als je Grieks

met ‘drama’ samenbrengt, klopt dat helemaal. Zij was zangeres, keek met grote bewondering naar die muzikanten al begreep ze de helft van hun ironie niet. Hij noemde haar Barbara, ze trouwden en trokken in een huurkamertje aan de Aucubastraat. En zijn vriend Serein Pfeiffer trouwde met Helga Ruebsamen, journaliste en later schrijfster die in de Papestraat gingen wonen. Hun grotere woning werd “het epicentrum van een nietaflatende reeks sociaal-pathologische aardbevingen”, volgens mediasocioloog Peter Hofstede. Hotz speelde met de New Orleans Seven, werd beschouwd als een ‘musician’s musician’. Collega Hans Roty: “Frits zat eindeloos te stileren, precies zoals hij later in zijn verhalen deed”. Hotz verruilde zijn huurkamer voor een hofjeswoning aan de Mallemolen, toen een plek voor de ‘Haagse bohème’. Er kwam een zoontje, zijn huwelijk werd een loopgravenoorlog, zijn vrouw doet zelfmoordpogingen. “Ze adoreerde eerst Hotz, en toen ze eenmaal met Hotz getrouwd was, adoreerde ze Serein”, vertelt Helga Ruebsamen. Zíj zou weggaan bij Pfeiffer, vertrekken naar Spanje. Op de dag van haar afreis trekt Barbara bij Serein in. Hotz gaat terug naar Leiden. Met zijn zoontje. Naar het huis waar hij vanaf z’n elfde gewoond had. Nu inwonend bij zijn zuster Atie. Hij zou er nooit meer weggaan. Messteken Daar eindigt het Haagse leven van Frits Hotz. Al blijft hij er, zelf door een oogziekte steeds slechter ziend, werken op de Blindenbiliotheek op de Noordwal. Hotz gaat er met z’n zoontje regelmatig op bezoek bij zijn ex-vrouw die nu met zijn beste vriend is getrouwd. Maar ook daar gaat het niet goed. Het grote drama volgt wanneer op 21 oktober 1970 de po-

litie bij Hotz in Leiden aanbelt. Of hij een vriend is van de tweede ex-echtgenoot van mevrouw Rietbroek? Van Serein Pfeiffer? Dan hoort hij dat Barbara de 38-jarige Serein – van wie ze net een jaar gescheiden was – met messteken om het leven heeft gebracht. Tijdens de liefdesdaad. Ze zat die middag in café Matla aan de Mallemolen. Daar komt Serein Pfeiffer binnen, geschokt door het bericht van de dood (baarmoederhalskanker) van een ex-geliefde, Machteld van der Groen, die met Karel Appel in Parijs woonde en mannequin was bij Balenciaga. Hij is kapot, zet het op een drinken. Daar rijpt bij haar het idee om hem van het leven te beroven, vertelt ze later. Het ‘waarom’ blijft onduidelijk uit haar verhalen bij de psychiater. Jaloezie, weet de vriendenkring. Maar niemand getuigt tegen haar. Niet uit solidariteit met haar, maar met Serein, schrijft Aleida Truyens. De diverse levens veranderen daarna. Frits Hotz zal z’n zoon ver houden van zijn moeder en het verleden. En de moord van zijn ex op zijn beste vriend, zal hij eveneens verstoppen. Er later niet over schrijven, al zijn z’n verhalen vaak semi-autobiografisch. Met Helga Ruebsamen maakt hij een ‘deal’ dat ook zij dat niet zal doen. Er verandert nóg iets. Hotz publiceert zijn debuut-verhalenbundel ‘Dood weermiddel’. In 1976 wordt Frits Hotz definitief de schrijver F.B. Hotz. Had L.J.C. Boucher dan toch gelijk? Moest er eerst iets gebeuren? In 1998 krijgt hij P.C. Hooftprijs voor zijn werk. De muzikant Hotz lijkt voorgoed vergeten. Maar inmiddels liggen in Amsterdam wel oude opnamen gereed voor een cd van die andere Hotz. Aleid Truyens: Geluk kun je alleen schilderen. F.B. Hotz – Het leven. Arbeiderspers, Open domein. ISBN: 9789029575317, prijs: € 39,95.


14>sport Troy

Prachtige middag in Thialf Wat een prachtige vrijdagmiddag om te kijken naar het KPN schaatstoernooi, de NK Sprint. Normaal kijk ik naar schaatsen op tv, thuis op de bank, met alle andere tv-liefhebbers van schaatsen. Om niets te hoeven missen van Mart Smeets, maar die was er niet, dus sprong ik maar eens in de auto en maakte de rit naar Heerenveen. En ik moet zeggen: wat was het de moeite waard. Er was een ontspannen sfeer, Thialf was gevuld met families, fans en vrienden, de KNSB zorgde voor een goed evenement. Het ijs leek een fluwelen tapijt, glanzend soepel en de schaatsers waren heel erg snel op deze prachtige baan. Ik zag pure poëzie in de bewegingen, wow!, zo cool om te zien. Er werden ook heel wat records gebroken, nou en of!, meer dan 50 persoonlijke records. En er waren goede coaches aan het werk te zien, wat een goeie job om zoveel talent te vormen. De coach van het succesvolle team van Jong Oranje leerde zijn vak hier in Zuid-Holland onder het toeziend oog van de technische staf op de Uithof. Om trots op te zijn, vooral op Kai Verbij. Onthou die naam. Hij is een groot talent. Hij reed allemaal persoonlijke records. En dan was er natuurlijk nog Gerard van Velde, nu als coach, wow!, wat deed die ook een job. Maar niemand in zijn groep was zo goed in vorm als Hein Otterspeer. Hein miste het kampioenschap in de eerste meters van de laatste duizend meter. Jammer, maar hij heeft een goed gevecht geleverd. Ik wens alle schaatsers en u ook allemaal een heel gelukkig nieuwjaar. De beste wensen voor 2012 en maak uw gordels vast voor een groot sportjaar. Troy Douglas Trainer, presentator en voormalig sprinter www.troydouglas.nl

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

Keizer en Van Iersel beginnen olympisch jaar op Scheveningen De beachvolleybaldames Sanne Keizer en Marleen van Iersel zijn op de Olympische Spelen van dit jaar in Londen kandidaten voor een medaille. Vorig beachvolleybalseizoen braken de Haagsen definitief door in de wereldtop. Door Ronald Mooiman

Bij Keizer en Van Iersel en de nieuwe sponsor Samsung borrelde aan het einde van het vorige jaar het idee op om een officiële kick off te organiseren voor het komende Olympische jaar. Met een grote mensenmassa en het Scheveningse strand als sfeerbepalers is de Nieuwjaarsduik het toneel waar het beachvolleybal zou kunnen opvallen. Naast het terrein van de nieuwjaarsduikers staan Keizer en Van Iersel getooid met wintermutsen, nee niet van Unox, klaar om het op te nemen tegen twee teams die ieder bestaan uit vier beachvolleyballers. “Voor ons is het nu aftellen naar Londen”, vertelt Keizer. “Nog ruim zeven maanden. Maar er valt nog genoeg te doen in de aanloop naar de Spelen. We moeten ons bijvoorbeeld nog definitief plaatsen voor Londen. Dan moeten we ons bij een World Tour wedstrijd plaatsen bij de eerste negen”. Normaal gesproken is dat voor beide dames geen probleem. Eerder werden al enkele toernooien gewonnen en eindigden zij regelmatig bij de eersten. “We willen ons eerst voorbereiden op het seizoen”, vertelt Van Iersel. “Dat zal eerst gaan gebeuren in het Lindoduin vanwege de weersomstandigheden. Daarna volgen zeven toernooien in het buitenland, waarbij Brazilië de eerste stop zal zijn”. Zover is het nog lang niet. Op Nieuwjaarsdag hebben de beachvolleybaldames en de nieuwe sponsor gekozen voor een persmoment. De dames ondergaan de ontberingen zonder klagen. “We schrokken wel even toen de wind op stak”, vervolgt Keizer. “Dit zijn natuurlijk niet de omstandigheden die ideaal zijn voor het

Keizer (links) en Van Iersel in actie met wintermutsen.>Foto: Creative Images

beachvolleybal. Maar daar moeten we nu even niet op letten. Het is goed voor ons en de beachvolleybalsport in het algemeen wanneer er veel aandacht is”. Dat de beachvolleybalsters nog niet helemaal bij de pers bekend zijn, bewijst een professioneel radioreportster die live in de uitzending Sanne, als Karin Keizer aankondigt. Beide dames ondergaan deze fout ook weer lachend. Niets lijkt een mooi Olympisch jaar in de weg te staan. “We gaan voor goud!”, zegt Keizer stellig wanneer haar daarom gevraagd wordt. “Maar we zijn tevreden met elke medaille. Het gaat om de vorm van de dag. Die is bepalend. We zagen het vorig seizoen dat we aan het einde uitge-

blust waren. Dat kwam ons te staan op een teleurstellend optreden hier op Scheveningen. Maar daar kunnen we nu van leren. We zijn op alle gebied behoorlijk gegroeid. Maar vooral tactisch en mentaal kunnen we nu het verschil gaan maken. Dat kan ook net het verschil zijn tussen wel en geen medaille. We hebben in ieder geval van het vorige seizoen geleerd dat we meer rustmomenten in dit seizoen moeten nemen”. Lol Dat Keizer en Van Iersel de drieluik met hun opponenten winnend afsluiten, is niet echt verrassend. Van Iersel: “Bij één van onze tegenstanders speelden wel

verschillende goede indoorvolleyballers mee. Het was niet gemakkelijk, maar eigenlijk was het puur voor de lol. Even lekker laten zien dat het beachvolleyballen ook in deze tijd van het jaar weer van start gaat. Dat kan nooit kwaad. En voor ons direct een teken dat onze vakantie erop zit. Nu zijn alle ogen gericht op kwalificatie voor Londen. Dat willen we graag snel zien te halen, het liefst al in het eerste World Tour toernooi. Maar daarvoor moet er wel hard worden getraind in Lindoduin”, besluiten de dames gezamenlijk het gesprek. En vervolgen de dames hun weg langs de verzamelde pers in de tent waar eerder deze dag de nieuwjaarsduikers zich omkleedden.

Vriendelijke vijandschap op de badmintonbaan Derby’s staan meestal garant voor een hoop rivaliteit. Hoe anders is dat tussen DKC en VELO. Twee badmintonclubs uit respectievelijk Den Haag en Wateringen, waartussen meer vriendschap lijkt te bestaan dan afgunst. Dit seizoen stonden beide teams al twee keer tegenover elkaar in de Eredivisie. Over een unieke ‘vijandschap’. Door Joey Gardien

Een blik op de selecties levert al een verklaring op voor de speciale band tussen DKC en VELO. Maar liefst zeven spelers kwamen uit voor beide clubs. Ruben Wijers is één van hen. De Scheveninger komt nu uit voor DKC, nadat hij vier jaar voor VELO speelde. Daarvoor speelde hij al een aantal seizoenen in Haagse dienst. De 23-jarige badmintonner kan dus als geen ander de aparte relatie tussen de verenigingen verklaren. Wijers: “Doordat veel spelers voor zowel DKC als VELO hebben gespeeld, kennen mensen elkaar natuurlijk goed. Het is als het ware een grote vriendengroep. Er bestaan zelfs liefdesrelaties tussen mensen van DKC en VELO. Dit alles maakt de sfeer natuurlijk erg vriendschappelijk. Maar eenmaal op de baan is dat even verdwenen”. VELO is traditiegetrouw één van de topclubs van Nederland. Op dit moment staat het team zelfs bovenaan in de Eredivisie. De Wateringers werden ook al acht keer landskampioen. Aantallen waar DKC al-

leen maar van kan dromen. De Haagse club komt pas voor het tweede achtereenvolgende jaar uit in de Eredivisie, nadat het vier seizoenen bivakkeerde in lagere divisies. Daarvoor speelde DKC al in verschillende periodes in de hoogste klasse, waarin het vooral in de onderste regionen meedraaide. Ook dit seizoen moet DKC weer vechten voor lijfsbehoud. Het was dan ook niet heel verrassend dat de Hagenaars, dit jaar, twee keer ruim verloren van VELO. Ambiance Robin Albersen is ook iemand die met zowel DKC, als VELO, een band heeft. De 29-jarige Rijswijker is al zo’n twintig jaar lid van DKC, maar in 2009 maakte hij een tijdelijke overstap naar VELO, om twee seizoenen als manager van team 1 aan de slag te gaan. Volgens Albersen zijn de verschillen klein tussen beide clubs. Toch zijn ze er wel. Albersen: “Bij VELO wordt alles rond team 1 net wat professioneler aangepakt, is mijn ervaring. Maar bij DKC functioneert de vereniging als geheel beter”. Ook wat betreft de ambiance binnen de verenigingen merkt de oud-manager een klein verschil: “Het zijn gezellige verenigingen, maar bij DKC voelt het toch meer alsof je je tweede huis binnenstapt. Het is de enige badmintonclub in Nederland waar dat het geval is, als je het mij vraagt. Dat maakt van DKC iets unieks”. De sfeer tussen DKC en VELO is dus vriendschappelijk te noemen. Als er al

Ruben Wijers: ‘Doordat veel spelers voor zowel DKC als VELO hebben gespeeld, kennen ze elkaar goed’.> Foto: Creative Images

enige vijandigheid bestaat tussen de clubs, komt dat vooral van DKC-kant, volgens Wijers. “Je moet het een beetje zien als Ajax-Feyenoord. Ajax is toch de wat succesvollere club, gezien de behaalde prijzen. Daardoor is er meer haat van Feyenoord richting Ajax, dan andersom. Zo werkt dat ook misschien ook een beetje tussen DKC en VELO. Alhoewel dat in het badminton totaal niet te vergelijken valt met het voetbal”. Of DKC ooit in staat zal zijn VELO te ver-

slaan, lijkt op korte termijn onwaarschijnlijk. De financiën zijn daar een doorslaggevende factor in. Wijers: “Bij VELO zit veel meer geld. Ze kunnen daarom goede spelers contracteren en ook betalen. Bij DKC is dat nog niet het geval. Het bestuur heeft wel de ambitie om een stabiele Eredivisievereniging te worden. En daar hoort het betalen van spelers wellicht ook wel bij”. Zolang dat nog niet is gebeurd, zullen de wedstrijden tussen VELO en DKC toch een strijd blijven tussen David en Goliath. Maar wel een vriendelijke strijd.


15

varia<

Vrijdag 6 januari 2012 > Den Haag Centraal

Zware tijden te lijf gaan met beschaving en fatsoen Traditiegetrouw spreekt burgemeester Jozias van Aartsen op de nieuwjaarsreceptie van de gemeente de Haagse bevolking toe. Beginnend met dank aan de hulpdiensten en een sneer naar de PVV (die de inzet van allochtone ‘rolmodellen’ bestempelde als inzet van Shariapolitie) ging Van Aartsen in op terugkeer van gemeenschapszin in de samenleving, de bestuurlijke samenwerking tussen Den Haag en Rotterdam en de zware tijd die we tegemoet gaan in een stagnerende economie.

Onkruid

Van wieden en schoffelen hou ik niet, en zeker niet zo aan het begin van januari. En toch moet ik aan de slag; net als u, uw buren, vrienden en collega’s. Want wat is het geval? Den Haag blijft graag fatsoenlijk, daarom trekt er met regelmaat een onkruidbestrijdingsbrigade door de stad. De dappere mannen en vrouwen zijn opgeleid in het herkennen van onkruid en geloof me, zodra er ook maar iets van ongepast groen wordt gesignaleerd tussen

Door Jozias van Aartsen

Namens Gemeentebestuur, Raad en College en van burgemeester en wethouders een gelukkig 2012! Voor u persoonlijk, voor uw gezin, in uw werk; voor allen die u dierbaar zijn: voorspoed, gezondheid en geluk. Happy new year. Une bonne nouvelle année. Dank aan de mannen en vrouwen van de politie, de brandweer, de ambulancediensten en de mensen van de gemeente zelf. Zij hebben het niet altijd zo makkelijk, zij staan aan de frontlijn van de samenleving, zeker in de oudejaarsnacht. Ik heb bewondering voor ze! De stad mag hen dankbaar zijn. Bijzonder veel succes hebben we bij deze jaarwisseling – weer – gehad met de inzet van de ‘rolmodellen’. Vorig jaar al effectief in Den Haag Zuid-West, toen circa 300 man, nu dit jaar tegen de 1000 man (vrouwen soms ook) die de straat zijn opgegaan om oog en oor van de politie te zijn, leeftijdgenoten aan te spreken op hun gedrag of dreigend wangedrag in de kiem te smoren. Altijd samen met onze politie, want: ordehandhaving en het gebruik van geweld is alleen het recht en het werk van de politie. Deze ‘rolmodellen’ en allen die zich inzetten voor een veilige jaarwisseling in hun buurt of wijk (van de bewoners en kinderen van het Elandplein, de jongeren van de beheergroep Bezuidenhout West tot – en om één BIT-team te noemen – het BITteam Laak): veel dank! Uw burgerzin, uw vrijwillige bijdrage aan een veiliger stad is fantastisch, is hartverwarmend, is een groot applaus van dankbare burgers waard. Het is een vorm van gemeenschapszin die terug moet keren in onze samenleving. Het zegt iets over de zelfstandige kracht van de Haagse samenleving. Een voorbeeld voor ons allen; een teken voor bestuurders, die meer vertrouwen

stadsgroen

Den Haag blijft graag fatsoenlijk, daarom trekt er met regelmaat een onkruidbestrijdingsbrigade door de stad stoeprand en gevel wordt er gehákt van gemaakt.

Burgemeester Van Aartsen tijdens zijn nieuwjaarstoespraak. > Foto: Otto Snoek

moeten hebben in die kracht van onze samenleving. Bestuurskracht Een paar woorden over bestuurskracht. Tegenover een aarzelende, soms onmachtige rijksoverheid (en Europese overheid!) moeten we de kracht van de ‘eerste overheid’ stellen; die eerste overheid is: de gemeente. Voorbeeld: onze samenwerking met Rotterdam en de samenwerking van het stadsgewest Haaglanden met de Rotterdamse stadsregio. Wij hebben zelf het heft in handen genomen. Van een ‘aquatint van bestuursverhoudingen’ naar een plan voor de metropoolregio RotterdamDen Haag. Vandaag hebben we dit plan aangeboden aan de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Waarom? Om werk te scheppen, werk voor de inwoners van dit deel van de Randstad-Holland. Werk, werk, werk. Om talent tot volle

ontplooiing te laten komen. Twee internationaal georiënteerde steden en hun regio’s hebben elkaar gevonden en zullen elkaar niet meer loslaten! Zware tijden Een paar woorden over de samenleving zelf tegen het decor van een stagnerende economie. We gaan zware tijden tegemoet. Het is moeilijk ons er een voorstelling van te maken, zeker tegen de achtergrond van wéér meer uitgaven besteed aan vuurwerk. We moeten door een slechte tijd heen. Dat lukt alleen maar als we wat socialer (minder bijterig) met elkaar omgaan. En ophouden met – vaak – hysterische overdrijving, waarbij de redelijkheid het moet afleggen tegen kretologie. De Vlaamse politicus De Gucht citerend zou ik willen zeggen ‘beschaving, fatsoen en elegantie, zijn dat geen normen en waarden waar wij wat meer aan mogen werken?’

Zelfs moeilijke plekjes bij lantaarnpalen, informatieborden en parkeermeters ontsnappen niet aan de strenge mores en scherpe schrepel. Voor het venijnige raaigras op de rijbaan wordt een borstelwagen ingezet, daar achteraan rijdt een veegwagen. Nu heeft Den Haag voor 2012 helaas een wat krap budget. De brigade kan dit jaar slechts éénmaal op pad. En dat is voor het decorum net niet genoeg. Er is heus naar oplossingen gezocht. Het blazen van hete lucht, het sproeien met heet water en zelfs het brute

verbranden zijn de revue gepasseerd maar bleken niet goedkoper. Bestrijding met RoundUp wél, maar het goedje kent een andere prijs: die van de vernietiging van het ecosysteem. Nu zijn er twee voor de hand liggende oplossingen over het hoofd gezien. De eerste is het wieden en schoffelen van het eigen stoepje door de inwoners van de stad. En de andere is: ‘wie niet rijk is, moet slim zijn’. En ‘slim’ slaat op het nabootsen van de natuur: door bodembedekkende planten onder gemeentestruiken te poten, groeit daar geen onkruid meer. Schoffelen wordt overbodig! Kruipend zenegroen (Ajuga), stekelnootje (Acaena), maagdenpalm (Vinca minor), het bosaardbeitje (Fragaria vesca), verkleurende Perzische muts (Tiarella cordifolia), Pachysandra en de halfgroenblijvende hersthooi (Hypericum) zorgen voor een fraai gesloten plantendek. Mag het iets hoger, kies dan het breedgroeiende heestertje Cotoneaster dammeri of de variant Cotoneaster ‘Coral Beauty’. Of ga voor de Cornus canadensis, 20 centimeter hoog en besdragend of de Lonicera nitida ‘Elegant’, die flink wat schaduw kan verdragen. Heeft u dus ook zo’n schrik van de schoffel, zorg dan dat de aarde is bedekt. En als u daarnaast twee keer per jaar het eigen straatje veegt, blijft Den Haag een dame. Wendy Hendriksen >Meer columns en een boek op www.wendyhendriksen.nl

juridisch

Dwarszittende gedragsregels

Advocaten zijn gebonden aan gedragsregels. Overtreedt een advocaat een gedragsregel, dan kan de Deken van de Orde van Advocaten hem voor de Raad van Discipline brengen. De Raad van Discipline kan de advocaat bestraffen met een waarschuwing, een berisping, een schorsing of een schrapping. In het laatste geval wordt de advocaat uit zijn beroep gezet. Het zijn belangrijke normen die bijdragen aan hun bijzondere positie in de rechtspleging en de maatschappij. Eén van de belangrijkste regels is de

geheimhoudingsplicht en het verschoningsrecht. De advocaat moet alle informatie die hij van een cliënt over de zaak heeft gekregen geheim houden. Hij zal nooit hoeven getuigen over wat hem door een cliënt is toevertrouwd. Dat geeft zowel de cliënt als de advocaat de vrijheid om alle kanten van de zaak met elkaar te bespreken. Er zijn uitzonderingen denkbaar. Jaren geleden meldde zich een man bij mijn kantoor. Een nogal agressief type. Ik hoorde hem aan. Hij had een

rechtszaak verloren en was woest op de rechter. Dat zijn mijn cliënten wel vaker, dus tot zover niets nieuws. Maar hij ging een stap verder. Hij noemde de rechter bij naam, noemde ook een adres waar die rechter zou wonen, vertelde mij dat hij over handgranaten en wapens beschikte en begon in detail te vertellen dat hij een aanslag zou gaan plegen. Dat is dus geen informatie die onder het beroepsgeheim valt. Ik heb de politie gebeld. Een andere belangrijke regel schrijft voor dat de advocaat geen tegenstrijdige belangen mag behartigen. Dat lijkt logisch, maar leidt in de praktijk nogal eens tot moeilijke verwikkelingen. Als een advocaat tien jaar geleden een zaak voor mijnheer Jansen heeft gedaan, mag hij nu niet voor mijnheer Pietersen tegen mijnheer Jansen optreden. Ons computersysteem geeft een signaal als wij een

zaak tegen mijnheer Jansen willen opstarten. Het komt ook voor dat de man en de vrouw samen naar een advocaat gaan om de echtscheiding te regelen. Zij zijn het over alles eens, het hoeft alleen maar op papier gezet te worden, zeggen zij. Drie maanden later krijgen ze alsnog ruzie. De advocaat moet hen dan allebei naar ieder een andere advocaat sturen, met alle moeite en kosten van dien. Grote bedrijven maken soms slim gebruik van deze regel. Ik moest eens

De advocaat moet alle informatie die hij van een cliënt over de zaak heeft gekregen geheim houden

een advocaat in Indianapolis hebben. Mijn cliënt had een Corvette in de VS gekocht. Die auto was opgevoerd door een bekende tuner. De motor ging kapot. Ik wilde een Amerikaanse advocaat het tuningbedrijf laten aanspreken. Uiteindelijk moest ik een advocaat in New York inschakelen omdat het tuningbedrijf alle grote advocatenkantoren in Indianopolis eerder werk had laten doen. En zo voor eeuwig tegenstrijdige belangen had gecreëerd.

Bas Martens Delissen Martens Advocaten www.delissenmartens.nl


16>society

Den Haag Centraal > Vrijdag 6 januari 2012

vilan, renate & de residentie

Frisse moed en moeilijke tijden De bedoeling van zo’n nieuw jaar is dat je er met frisse moed instapt, maar als meteen met dat nieuwe jaar ook het gezeur over dat we moeilijke tijden tegemoet gaan weer losbarst, is het met die frisse moed snel afgelopen. Zelfs burgemeester Van Aartsen, toch meestal het toonbeeld van monterheid, had het tijdens de nieuwjaarsreceptie van de gemeente over moeilijke tijden. Terwijl om hem heen zijn burgerkinderen zich op een schier onuitputtelijke stroom hapjes stortten, in de geruststellende wetenschap dat ze dit jaar weer meer geld hadden uitgegeven aan vuurwerk. Wij stonden er bij en keken er naar, want, zoals de trouwe lezer zo langzamerhand wel weet, zijn wij meestal te vinden bij het drankenbuffet en kunnen de hapjes ons gestolen worden. Het was een avond van bijzondere ontmoetingen. Zo zagen wij onze hoofdredacteur, die exact een jaar geleden met veel aplomb aankondigde dat hij serieus ging afvallen, openlijk een bakje kibbelingen mèt saus naar binnen werken. En hij keek er niet eens schuldig bij. “Het mag van mijn personal trainer”, zei hij met een gezicht alsof hij de persoonlijke zegen van de paus had ontvangen. Ook ontmoetten wij een volwassen man die het een verademing vond dat de nieuwjaarsreceptie van de gemeente niet meer bestond uit een concert van het Residentie Orkest. “Dat was altijd zo saai”, merkte hij op, terwijl ook hij zich op de kibbelingen stortte. Tja, een concert van het Residentie Orkest, tot overmaat van ramp gedirigeerd door Jaap van Zweden, haalt het natuurlijk niet bij de ervaring die het nuttigen van een bakje kibbelingen biedt. Wellicht gevolgd door een broodje speklap of een gehaktbal, want die gingen ook rond tijdens de receptie. Met daarna mogelijk een haring, want daar was een hele kar van, waar het onvoorstelbaar druk was. Er waren zelfs mensen die zich breeduit lachend met een lillende vis in de hand lieten fotograferen. Tussen de mensenmenigte troffen wij ook de onvermoeibare Charley Engels, de man die half Den Haag heeft verhuisd en de broer van de wereldberoemde jazzdrummer John Engels, inmiddels 76 maar still going strong. Charley heeft sinds anderhalf jaar zijn eigen jazz-club aan de Koningin Emmakade die hij is begonnen ‘omdat ik uit een heel groot gezin kom en nooit een kamertje voor mezelf heb gehad’. En toen wij hem vroegen wat zijn goede voornemen voor 2012 was, zei hij rustig: “De mensen gelukkig maken”. Dat gaat lukken, dat wisten wij zeker. Verderop zagen wij de vrolijke blonde kuif van oud-wethouder Frits Huffnagel, tegenwoordig adviseur en radiopresentator. “Ik heb mezelf voorgenomen om niet aan goede voornemens te doen”, vertelde die ons opgewekt. “Want waarom moeten die goede voornemens nou per se in januari? Stel dat ik opeens in maart een goed voornemen heb? Moet ik dat dan laten liggen?” Een fijn staaltje van Huffnageliaanse logica dat wij in ons hart sloten en meenamen toen wij ons naar buiten haastten, langs de rokerstent vol mensen die het ook dit jaar niet hadden kunnen opbrengen om zich voor te

En dit is dus die gratis relatiedas van de gemeente Den Haag om de hals van ereburger Johan Chandoe. > Foto’s: Otto Snoek

Maarten Auckerman mag hier dan een aureool boven zijn hoofd dragen, maar een heilige is hij natuurlijk bepaald niet.

Europarlementariër Wim van de Camp heeft er ook eentje omgestropt.

nemen te stoppen of wellicht net hun laatste dosis nicotine tot in hun tenen zogen. Ja, zeiden wij tegen elkaar, die gaan pas echt moeilijke tijden

tegemoet. En het wil nog maar niet winteren. Renate van der Zee

En als je nou elke dag zó wrijft, onderwijst presentator Fred Zuiderwijk, dan ben je straks net zo mooi egaal kaal als ik.

dhc-243  

Actueel Marechaussee wapen tegen bezuiniging Actueel Stationsbuurt baalt van Geste Groep }&lt; ( l ( t p $ = a d b c a e &lt; Een échte Haag...