Page 20

σκέφτομαι & γράφω

Που τα μαεΙρκά στες κουρτινούλες (& πάλι πίσω…)

Το φτηνό και καλό φαΐ αποτελούσε αναπόφευκτα το αντικείμενο των μαειρκών παγκύπρια. Κυρίως γιατί οι άνθρωποι δούλευαν κοντά στα αστικά κέντρα & ήθελαν να φάνε. Υπάρχουν ακόμη ή το λουβί έγινε φέτα με τηγανιτό μέλι & η καρέκλα του καφενέ hip design;

Δεν έχω εικόνα από άλλες πόλεις της Κύπρου. Στην παλιά Λευκωσία που μένω τα μαειρκά που απέμειναν είναι μετρημένα στο δάκτυλο του ενός χεριού. Κι αν διατήρησαν κάτι από τα παλιά είναι διότι εξακολουθούν να έχουν ακόμη τους ίδιους πελάτες, αν όχι κυριολεκτικά, τουλάχιστον ως προς τα κοινωνικά τους χαρακτηριστικά. Στην Κύπρο το φαγητό είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τη μεσημβρινή ξεκούραση. Ιδίως για αυτούς που ζούνε ή εργάζονται στο κέντρο και δεν έχουν τη δυνατότητα του να γυρίσουν σπίτι. Working class χωρίς την πανάκεια… Το πλέον ενδιαφέρον χαρακτηριστικό των μαειρκών αλλά και κάθε δημόσιου χώρου συνεύρεσης ή εστίασης στην Κύπρο νομίζω ότι παραμένει αναλλοίωτο για δεκαετίες. Είναι η κοινωνική οριζοντίωση. Μπορεί να τρως στης Φρόσως ή στης Ευρούλλας και δίπλα σου να τρώει ο δήμαρχος της Λευκωσίας. Να συνυπάρχουν δηλαδή (true story) ένας βουλευτής, μια Κινέζα που πουλάει ξυστό μαζί με μια Κινέζα που πουλάει…, δύο γείτονες καταστηματάρχες, ένας δημοσιογράφος και ένας αρχιτέκτονας. Και να τρώνε λουβί, φασόλια γιαχνί, αφέλια και σεφταλί… Και ανά πάσα στιγμή να ρέξει δίπλα σου ο οποιοσδήποτε. Η κοινωνική αυτή οριζοντίωση, χαρακτηριστικά κυπριακή, τείνει να εκλείψει. Όχι γιατί ο κόσμος ξαφνικά χάλασε αλλά γιατί η προσφορά και η ζήτηση άλλαξαν. Και εξηγούμαι… 20 ΛvΛnt GΛrde

Μια καθημερινή βόλτα στην οδό Ονασαγόρου, δείχνει ότι ο κόσμος ξαφνικά αποζητά και άλλα πράγματα. Ένα bistrot, ένα hip εστιατόριο ή ένα all around cafe. Σεβαστή η επιθυμία και πάντα υπό καλοπροαίρετη εξέταση οι υπηρεσίες που προσφέρουν τα εν λόγω μέρη. Πολύ ενδιαφέρον έχει, κοινωνιολογικά, και ο πλουραλισμός της συνύπαρξης του παλιού και του νέου. Σεβαστή και η χιπστεράδικη εμμονή όλων μας να ανακαλύπτουμε και να επαναπροσδιορίζουμε την ταυτότητά μας επιλέγοντας ξανά τα μαειρκά. Μπορούν όμως αυτά να καταστούν τα αντίστοιχα των γαλλικών bistrot ή των νεοϋρκέζικων εστιατορίων, σαν αυτά που συναντιούνται επί οθόνης ο RZA, o GZA και ο Μπιλ Μάρει στο μυαλό του Τζάρμους; Όχι, γιατί εκεί που σερβίρουν χαλούμι τυλιγμένο σε αποξηραμένο σύκο αντί για χαλούμι στην πίτα και caramel macchiato αντί για καφέ του Λαϊκού δεν μπορούν να συνυπάρξουν ένας Τουρκοκύπριος μεσήλικας κωφάλαλος (true story), με μια Κινέζα λαχειοπώλη (true story επίσης), έναν δημοσιογράφο (όπως πριν), έναν υπάλληλο του Δήμου στην καθαριότητα (‘truest’ story), έναν αρχιτέκτονα (όπως πριν) κι έναν καλλιτέχνη –underground ή mainstream. Μπορούν να συνυπάρξουν ο δημοσιογράφος με τον αρχιτέκτονα και τον καλλιτέχνη. Ως εκεί…

Το να μιλήσω για κοινωνικό αποκλεισμό θα ήταν γραφικό, στην προκείμενη περίπτωση όμως ο αποκλεισμός επέρχεται εξ ορισμού και όχι με κάποια διαδικασία (ακόμη κι αν αυτή είναι «βίαια υφέρπουσα»). Η κρίση μας γεμίζει με καφέ και εστιατόρια (και σύντομα και με frozen yoghurt -ουστ) μιας και η ζήτηση για φαγητό και καφεΐνη δεν λείπουν ποτέ ακόμη και σε εποχές αφραγκίας. Η κρίση όμως διαχωρίζει και τους «παικταράδες» από τους μέτριους και στον ωκεανό της μεταμοντέρνας (ή και όχι τόσο) υπερπροσφοράς style και γεύσης τα μαειρκά κολυμπούν με συγκριτικά πλεονεκτήματα. Και δεν αναφέρομαι σε τιμές, γεύσεις και λοιπά αντικειμενικά μεγέθη αλλά στο συναρπαστικότερο όλων. Την αυθεντική κοινωνική συναναστροφή και επικοινωνία. Τη ζύμωση του να τρως και να κάθεσαι υπερβολικά κοντά με κάποιον που δεν γνωρίζεις ή που η φάση σου δεν σου επέτρεψε ποτέ να προσεγγίσεις… O δρόμος που τα μαειρκά στες κουρτινούλες έχει ανοίξει αλλά, ευτυχώς για εμάς, θα είναι δρόμος με επιστροφή… Long Live Μαειρκά…

§ Γιάννης Πίκπας Ιωάννου johnpikpas@gmail.com

Food Issue | Ιανουάριος-Φεβρουάριος 2013