Page 1

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

HUIS-AAN-HUISBLAD

OPLAGE 150.000

1

ZIEZO extra

ex. www.atriummc.nl juni 2013


Voor u ligt onze eerste Ziezo Extra. U kent natuurlijk de gebruikelijke Ziezo. Vier keer per jaar treden we met u in contact om allerlei ontwikkelingen in en rond ons ziekenhuis, Atrium Medisch Centrum Parkstad, met

INHOUD Toekomst 4 Doelmatigheid 6 Professionaliteit 7 Gastvrijheid 8 Veiligheid 10 Medische ontwikkelingen 12 Samenwerken 14 Er wordt weer ge-/verbouwd 16 Leren in Atrium MC 18 Werken aan werk 20 ICT-in Atrium MC 22 Geld, geld, geld 23 Iedere dag betere zorg 24 Waarom een fusie? 26

Deze Ziezo Extra grijpt nog eens kort terug op 2012 en kijkt ook een beetje vooruit. Een jaaroverzicht, maar dan in de bekende Ziezo-vorm. En, naar wij hopen, net zo lezenswaardig. Graag horen wij wat u van deze Ziezo vindt. U kunt uw mening geven via e-mail: communicatie@atriummc.nl Wij wensen u veel leesplezier. Raad van Bestuur, David Jongen Hans Kerkkamp Peter de Kubber

COLOFON

2

u te delen.

ZIEZO@2013 ZIEZO wordt huis-aan-huis bezorgd in Parkstad Limburg, het Heuvelland en Schinnen. REDACTIE-ADRES Service, Communicatie & Marketing Atrium MC Postbus 4446, 6401 CX Heerlen. Tel. (045) 57 66393. E-mail: communicatie@atriummc.nl

REDACTIE Femke Kools, Natascha Lacko, Anita Keijdener en Marie-JosĂŠ Jamin. FOTOGRAFIE Mirianne Theunissen en Ernst van Loon (Medische Fotografie). VORMGEVING Pascale Mali. OPLAGE: 150.000.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


Een ziekenhuis is een ingewikkelde organisatie. Er moet 24 uur per dag zorg worden verleend en dat 7 dagen per week. Er zijn veel medewerkers. Voor Atrium MC zijn dat er rond de 4000. Dat is een heel groot bedrijf!

24-UURS ZORG, ELKE DAG Specialisten houden spreekuur, behandelen patiënten, leiden nieuwe specialisten op en moeten ook zelf goed op de hoogte blijven van de nieuwste ontwikkelingen op hun vakgebied. Ze moeten zich nieuwe behandel- en/of onderzoekstechnieken eigen maken. De meeste specialisten zijn niet in dienst van het ziekenhuis. Ze sluiten een contract met het ziekenhuis dat hen faciliteert op veel terreinen, zoals behandelruimte, middelen, ICT-infrastructuur en nog talloze andere ondersteunende diensten.

POLITIEK Ook buiten het ziekenhuis houden veel mensen zich bezig met de zorg. Hierbij moet u zoal denken aan politici, beleidsmakers, zorgverzekeraars en allerlei belangengroepen en controlerende instanties. Wat daar gebeurt, heeft veel invloed op de manier waarop het ziekenhuis functioneert. De eindverantwoordelijkheid daarvoor ligt bij de Raad van Bestuur.

RAAD van BESTUUR De Raad van Bestuur (RvB) van Atrium MC bestaat op dit moment uit drie leden: David Jongen, voorzitter, Hans Kerkkamp en Peter de Kubber. De Raad van Bestuur stemt haar beleid af met vertegenwoordigers van de medici: het Bestuur Medische Staf. De voorzitter daarvan is medisch manager Microbiologie, Frans Stals. De RvB rapporteert aan de Raad van Toezicht (RvT). De RvT heeft de taak om toezicht te houden op het beleid van de RvB en op de algemene gang van zaken in het ziekenhuis. Ook staat de RvT de RvB met raad terzijde.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

De RvT telt op dit moment 5 leden, allemaal mensen met een brede achtergrond in de wetenschap, het bedrijfsleven en het openbaar bestuur. De voorzitter van de RvT was tot 1 januari 2013 Jef Pleumeekers. In 2012 is de huidige voorzitter van de RvT, Jac Verhaegen, al aangetreden als lid/opvolgend voorzitter.

RAAD van TOEZICHT De Raad van Toezicht heeft in het verslagjaar goedkeuring gegeven aan onder andere de volgende besluiten van de Raad van Bestuur: jaarrekening 2011, begroting 2012, uitwerken van een fusie-overeenkomst met Orbis Medisch en Zorgconcern en besluiten voor nieuwbouw en renovatie. Bij de uitoefening van hun taken houden zowel de RvB als ook de RvT zich aan de regels voor goed bestuur en toezicht, zoals vastgelegd in de zogenaamde Zorgbrede Governance Code. Daarin is bijvoorbeeld vastgelegd dat uw behoeften als patiënt centraal staan; dat de zorglevering aan strenge kwaliteitseisen voldoet en dat het ziekenhuis alleen uitgaven doet binnen de vastgestelde afspraken. De RvT heeft daartoe uit eigen kring diverse commissies ingesteld, waaronder een commissie Kwaliteit & Veiligheid en een commissie die de financiën toetst. Op de foto de Raad van Bestuur, v.l.n.r.: Peter de Kubber, David Jongen, voorzitter en Hans Kerkkamp.

3


Er komt veel op ons af de komende jaren: de zorgverlening moet meer geïntegreerd, beter en veiliger, met minder mensen en middelen. De bevolking in onze regio vergrijst sneller dan in andere delen van Nederland, ons

4

patiëntenbestand verandert dus, en tegelijkertijd neemt het aantal mensen dat - in de zorg - kan werken af. De medische technologie biedt steeds meer mogelijkheden en de patiënt gaat een actievere rol spelen in zijn eigen zorgproces. Op dit alles kunnen we geen directe invloed uitoefenen, waardoor het wel eens lijkt alsof de keuzes voor ons gemaakt worden. Toch zien wij kansen om zelf te kiezen.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


TOEKOMST In 2012 hebben we stevig doordacht wat we de komende jaren gaan doen om ervoor te zorgen dat in Atrium MC de hoogste kwaliteit van zorg geleverd wordt. Dat gebeurt in een gastvrije omgeving, vanuit een gedeelde passie voor mensen, door de inzet van innovatieve zorg en met het oog op verbetering van de kwaliteit van leven.

Doelmatigheid, Professionaliteit, Gastvrijheid en Veiligheid We gaan bij ons handelen uit van vier kernwaarden: Doelmatigheid, Professionaliteit, Gastvrijheid en Veiligheid. • we gaan bewust om met de beschikbare tijd en middelen. We voorkomen verspilling en richten (zorg)processen optimaal in. Onze doelmatigheid leidt ertoe dat de patiënt zo snel mogelijk geholpen wordt en dat de organisatie financieel gezond blijft; • we zorgen ervoor dat de kennis en kunde van onze medewerkers voldoet aan de eisen van de beroepsgroepen. De professionaliteit van een ieder is zichtbaar in woord, gedrag en uiterlijk; • in elk contact met patiënten en begeleiders tonen we oprechte aandacht en respect, zodat elke patiënt en bezoeker zich welkom voelt en optimaal betrokken bij zijn eigen zorgproces. • we leveren zorg conform geldende richtlijnen en standaarden en streven daarbij naar een positie in de top 20 van de Nederlandse ziekenhuizen op het gebied van veiligheid. We willen in alles wat we doen goed zijn. Maar we realiseren ons dat we keuzes moeten maken om op enkele fronten uit te kunnen blinken. De komende jaren willen we extra aandacht schenken aan patiëntgerichtheid, innovatie, opleiding en onderzoek. We zijn erin geslaagd om patiëntgericht te werken als elke patiënt ervaart dat zijn belang voorop staat, onder alle omstandigheden voldoende naar hem geluisterd is, met respect bejegend is en betrokken is bij zijn behandeling.

Topklinisch opleidings ziekenhuis We willen tot de top van de topklinische opleidingsziekenhuizen behoren, die succesvol nieuwe ideeën, middelen, technieken, diensten en processen voor de zorg en dienstverlening ontwikkelen en invoeren. Door innovatief te zijn, kunnen we onderscheidend zijn voor onze patiënten, maar ook de beste artsen en andere professionals aantrekken.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

Atrium biedt artsen uitstekende mogelijkheden tot specialisatie. In samenwerking met onder andere Maastricht UMC worden topklinische opleidingen geboden; daarnaast vervult Atrium MC de functie van regionaal opleidingsziekenhuis voor medici. In samenwerking met de Zuyd Hogeschool en de Zorgacademie Parkstad worden ook opleidingen geboden voor verpleegkundigen, verpleegkundige specialisaties en medisch ondersteunende functies. Hierdoor kunnen getalenteerde professionals worden aangetrokken en behouden. Ook ondersteunen en faciliteren we medisch en verpleegkundig onderzoek. Daarnaast is gekozen voor een viertal medisch inhoudelijke speerpunten. Ten aanzien van oncologie, obesitas (zwaarlijvigheid), neuro-cognitieve ziekten en mobiliteit heeft Atrium MC specifieke expertise opgebouwd. We willen binnen elk speerpunt bouwen aan een zogenaamd ‘centre of excellence’: een centrum met unieke kennis en/of vaardigheden voor Nederland, dat bij collega-artsen bekend is als hét centrum of één van de weinige centra met de meeste kennis op het specifieke aandachtsgebied. Hiervoor komen zelfs patiënten van buiten (zuid) Limburg naar ons toe.

5

Concentratie complexe zorg Om de doelmatigheid en kwaliteit van zorg zo groot mogelijk te maken, worden ziekenhuizen genoodzaakt om te zoeken naar mogelijkheden om complexe zorg te concentreren. We moeten ervoor kiezen bepaalde verrichtingen niet meer te doen en andere verrichtingen vaker te doen. Dat kan alleen als ziekenhuizen onderling afspraken maken over de verdeling van de complexe zorg: wie biedt wat aan? De voorgenomen fusie met Orbis Medisch en Zorgconcern sluit aan bij deze ontwikkelingen, maar ook met het academisch ziekenhuis in Maastricht worden dit soort afspraken gemaakt. Daarnaast willen we minder complexe poliklinische en diagnostische zorg op alle Atriumlocaties - Heerlen, Brunssum en Kerkrade - blijven aanbieden. Zo dicht mogelijk bij u thuis, en in goede afstemming met huisartsen en andere zorgaanbieders. Een zorgtraject begint niet en houdt niet op aan onze voordeur: samen met andere zorgaanbieders zorgen we voor een geoliede zorgketen.

Op de pagina’s 6 t/m 11 gaan wij dieper in op de vier kernwaarden: Doelmatigheid, Professionaliteit, Gastvrijheid en Veiligheid.

>


DOELMATIGHEID

6

Record op de OK

Met spoed door de SEH

Zijn er in 2009 nog 21.500 operaties verricht in Atrium MC, in 2012 zijn het er al 25.000. Er wordt beter gepland en efficiënter gewerkt en dat verkort wachtlijsten. Ook worden patiënten ter herinnering één dag voor de operatie gebeld. Daardoor wordt het aantal patiënten dat niet komt opdagen minder. Ook wordt vijf dagen per week negen uur per dag geopereerd. In totaal heeft Atrium MC dertien operatiekamers, verdeeld over Heerlen en Brunssum.

Op de Spoedeisende Hulp (SEH) wilt u meteen geholpen worden, dat begrijpen we. Toch hoort wachten ook bij een bezoek aan de SEH. Sommige patiënten moeten eerder geholpen worden omdat ze er ernstiger aan toe zijn. Om te zorgen dat u zo snel mogelijk geholpen wordt, werkt de Spoedeisende Hulp sinds vorig jaar met een ‘Schipholbord’. De coördinator ziet daarop de aankomst-, behandel- en vertrektijden van elke patiënt en kan zo bewaken dat patiënten niet onnodig lang op de SEH wachten. Verder hangt er in de wachtkamer een scherm waarop informatie getoond wordt over de werkwijze op een SEH. En tot slot gaan vrijwilligers bij grote drukte ieder half uur langs in de wachtkamer om een kopje koffie te serveren of uitleg te geven over de wachttijden. Die uitleg staat ook in een folder die iedere patiënt bij binnenkomst krijgt. Niet weten waarom u moet wachten, is immers extra vervelend.

Meer tijd voor u Hoe kun je het werk op een afdeling beter en efficiënter organiseren, waardoor de medewerkers meer tijd krijgen voor patiëntenzorg? Dat is de centrale vraag van ‘Productive Ward’. Dit is een in Engeland ontwikkeld programma waarmee in 2012 op drie afdelingen ervaring werd opgedaan. Eén van de sterke punten van het programma is, dat medewerkers zelf bedenken wat anders kan en het vervolgens uitvoeren. Zo komt de verbetering van onze zorg van binnenuit. Soms gaat het om simpele aanpassingen, zoals het anders inrichten van een werkplek waardoor je sneller materialen kunt pakken. Maar ook het dragen van een t-shirt met de boodschap ‘Ik deel medicijnen uit, stoor me aub even niet’, helpt om een werkproces efficiënter en veiliger te maken. En het blijkt te werken: de acties van verpleegkundigen hebben meer tijd opgeleverd voor de patiënt. Meer tijd om te luisteren, uit te leggen en te bezien of het goed met u gaat.

Milieu en geld sparen Energie besparen heeft niet alleen het voordeel dat het goedkoper is, het is ook minder belastend voor het milieu. Atrium MC probeert voortdurend om het energiegebruik terug te dringen. Zo wordt het gebruik van tappunten gevolgd, om waterverspilling te voorkomen en wordt er gekeken naar de koelinstallaties van bijvoorbeeld de operatiekamers. Via de inzet van warmtekrachtkoppelingen, worden tegelijkertijd elektriciteit en warmte opgewekt, wat veel energie bespaart. Daardoor hoefde Atrium MC in 2012 bijvoorbeeld minder elektriciteit in te kopen. En door een oude waterzuiveringsinstallatie te vervangen door een nieuw, zuinigere variant, is er ook minder water gebruikt.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


Alle zorgverleners die een (para)medische of verpleegkundige opleiding hebben gevolgd, zijn geregistreerd in het BIG-register. De Wet BIG staat voor ‘Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg’. Alleen met zo’n geldige registratie is een arts, verpleegkundige, verloskundige of fysiotherapeut bevoegd om bepaalde handelingen bij patiënten uit te voeren. Iedere vijf jaar moeten deze professionals opnieuw aantonen dat ze nog genoeg kennis en vaardigheden hebben om BIG-geregistreerd te kunnen zijn. Atrium MC zorgt ervoor dat medewerkers tijdig hun herregistratie verkrijgen.

…en een betrokken adviesraad De belangen van het verpleegkundig beroep binnen Atrium MC worden behartigd door de Verpleegkundige Adviesraad (VAR). De VAR wil de kennis van verpleegkundigen vergroten, door bijvoorbeeld te werken volgens wetenschappelijk bewezen methodes. Maar ook de veiligheid van de patiënt staat hoog op de agenda. Het afgelopen jaar waren de fusieplannen met Orbis Medisch en Zorgconcern, en dan met name de gevolgen voor patiënten en verpleegkundigen, een belangrijk aandachtspunt van de raad.

Nieuwe website Een groot ziekenhuis als Atrium MC kan niet zonder een professionele website, waar bezoekers duidelijk hun weg kunnen vinden. Ook is het belangrijk dat de informatie betrouwbaar is, zeker als het om medische informatie gaat. Een nieuwe website voor Atrium MC zag het levenslicht in 2012. De voordelen op een rij: • Eenvoudige indeling van informatie • Moderne vormgeving

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

•N  ieuw ‘Aandoeningen-ABC’, (informatie over ziektebeelden en aandoeningen op alfabet •P  rominente plaats voor social media, zoals Twitter • Meer video’s die Atrium MC zelf maakt • Beter op de smartphone te bekijken En het resultaat? Aanzienlijk meer bezoekers. Daar zijn we blij mee.

STZ-ziekenhuis Atrium MC is één van de 28 Nederlandse ziekenhuizen die zijn aangesloten bij de vereniging Samenwerkende Topklinische opleidingsZiekenhuizen (STZ). In een STZziekenhuis kunt u terecht voor topklinische zorg, die niet in elk ziekenhuis aangeboden mag worden. In Atrium is dat bijvoorbeeld video-geassisteerde longchirurgie, behandeling van plexus brachialisletsel (letsel aan de zenuwen in het hals-schoudergebied bij pasgeborenen), schouderchirurgie, behandeling van obesitas (zwaarlijvigheid) en van hemofilie (bloederziekte). Daarnaast bieden STZ-ziekenhuizen opleidingen en doen ze wetenschappelijk onderzoek. In 2012 beschikte Atrium MC over erkende medische vervolgopleidingen voor bijna alle medisch specialismen, in totaal 25. Daarnaast hebben circa 600 studenten van de universiteit (veelal van Maastricht) een kortere of langere stage in Atrium MC volbracht. Maar ook onderwijs voor verpleegkundigen en andere zorgprofessionals wordt - in samenwerking met onder andere de Zuyd Hogeschool en de Zorgacademie Parkstad - gefaciliteerd. Atrium MC is er trots op een STZ-organisatie te zijn.

PROFESSIONALITEIT

Bekwame en bevoegde medewerkers…

7


GASTVRIJ Welkom op de Open Dag 1.400 bezoekers die in 4 uur tijd 30 afdelingen van Atrium MC konden bezoeken, begeleid door 200 medewerkers; dat was de Open Dag 2012 in het kort. Met een rapportcijfer van 7,6 op een schaal van 4 tot 8 kon het met recht een topdag worden genoemd. Met name de activiteiten voor kinderen vielen in de smaak. De artsen werden overstelpt met knuffels op het knuffelspreekuur en op de gipskamer werden bijna honderd armen gegipst in vier uur.

8

Deuren open Dat een bezoek aan het ziekenhuis ook informatief en zelfs gezellig kan zijn, bewijzen de themabijeenkomsten voor patiënten die sinds 2004 georganiseerd worden. Ook in 2012 zette Atrium MC twaalf keer de deuren open voor iedereen die meer wilde weten over bijvoorbeeld prostaatkanker, anesthesie of gewrichtsvervangende chirurgie bij heupen en knieën. Tijdens deze drukbezochte bijeenkomsten gaan medisch specialisten, verpleegkundigen en patiënten met elkaar in gesprek over de laatste ontwikkelingen rondom bepaalde ziektebeelden. De toegang is gratis, net als het parkeren en iedereen is welkom.

Atrium Business Club Een schilderij in de wachtkamer van de poli Kaakchirugie, kindermeubilair in een andere wachtkamer en fietsapparatuur voor de oudere patiënten die opgenomen zijn op de verpleegafdeling Interne Geneeskunde. Het zijn drie voorbeelden van zaken die het afgelopen jaar gekocht konden worden dankzij sponsoring van de leden van onze Atrium Business Club. Van deze ABC zijn inmiddels zo’n zeventig bedrijven (van binnen en buiten de regio) lid. Vier keer per jaar is er een bijeenkomst, waarop specialisten en managers van het ziekenhuis de zakelijke relaties

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


HEID vrijblijvend ontmoeten. Telkens wordt een inkijkje geboden in een ander specialisme en de Raad van Bestuur praat de leden persoonlijk bij over de actuele ontwikkelingen binnen Atrium MC. Dat houdt onze relatie met het bedrijfsleven persoonlijk en goed.

U tevreden, wij tevreden

Misschien heeft u ook wel eens een vragenlijst ontvangen na een bezoek aan ons ziekenhuis. Dat kwam dan voort uit het Patiënt Tevredenheids Onderzoek dat continu loopt in Atrium MC. Alleen als we weten wat u van onze zorg vindt, kunnen we dingen verbeteren. Uw antwoorden worden anoniem verwerkt en leiden tot rapportages per polikliniek of afdeling. Zij gaan er vervolgens mee aan de slag om verbeteringen te bewerkstelligen. Zo worden patiënten van de afdeling hartbewaking tegenwoordig na ontslag altijd nog even gebeld en worden medewerkers gecoacht in communicatie met patiënten. Wij zijn pas tevreden als u dat bent.

Geïnformeerd wachten Tijdens het wachten op de polikliniek Radiologie konden patiënten vanaf september allerlei informatie bekijken op beeldschermen. Foto’s, filmpjes en tekst over bijvoorbeeld de polikliniek, het ziekenhuis, nieuws uit de regio, het menu in ‘t Wevertje of de vertrektijden van het openbaar vervoer. Het ging om een proef, waarover bezoekers hun mening konden geven. Die was positief. Sommigen vonden de letters iets te klein, maar de grootte van de schermen en de geboden informatie vond men positief. Na de verbouwing wordt gekeken hoe deze geteste methode ook op andere poli’s gebruikt kan worden.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

9


VEILIGHEID Kwaliteit onder de loep

10

U verwacht als patiënt dat er in een ziekenhuis voldaan wordt aan allerlei kwaliteitseisen en gewerkt wordt volgens vastgestelde protocollen. Atrium MC kent sinds 2012 een ‘integraal auditsysteem’. Een audit is een bezoek aan een afdeling, waarbij heel kritisch gekeken wordt of alle werkwijzen zijn vastgelegd en of er volgens de afspraken wordt gewerkt. Het geeft afdelingen nuttige informatie om zaken te kunnen verbeteren en dat is precies het doel van het auditsysteem. Bijvoorbeeld op het gebied van verpleegkundige en medische processen, maar ook het management van medewerkers, of van materialen. De audits worden uitgevoerd door medewerkers van Atrium MC, die hiervoor zijn opgeleid. Tweejaarlijks worden alle afdelingen van Atrium MC zo onder de loep genomen.

glad zijn, vanwege het gevaar op uitglijden.Het blijkt onmogelijk om aan alle regels te voldoen. En dus koos Atrium MC ervoor om de regels die de grootste risico’s verkleinen voor patiënten voorrang te geven. De zaken die echt belangrijk zijn, hebben we op orde, daar kunt u van op aan.

Goedgekeurde zorg Dat we onze zaken op orde hebben, blijkt wel uit het feit dat Atrium MC geaccrediteerd (goedgekeurd) is door NIAZ (Nederlands Instituut voor de Accreditatie van Ziekenhuizen). De NIAZ-accreditatie is een soort keurmerk, vergelijkbaar met de ISO-certificaten in het bedrijfsleven. Zorginstellingen krijgen het alleen als ze genoeg doen om de organisatie van de zorg continu te verbeteren. Volgens het NIAZ heerst er in Atrium MC een ‘aantoonbare verbetercultuur’. Afdelingen maken kwaliteitshandboeken, waarmee ook gewerkt wordt in de meest actuele versie. Honderden medewerkers en specialisten werken dagelijks aan kwaliteitsverbetering. In 2015 wordt opnieuw bekeken of Atrium MC het keurmerk nog steeds mag voeren, dat noemen we heraccreditatie. Daar hebben we alle vertrouwen in, want we werken bij de interne audits volgens de NIAZ-richtlijnen. Zo bereiden we ons zo goed mogelijk voor op de externe toets waarmee het landelijke certificaat behaald kan worden.

Wat te doen bij een ramp

Oerwoud van regels Een ziekenhuis moet in Nederland niet alleen voldoen aan veel wet- en regelgeving, ook zijn er tal van richtlijnen, die volgens de Inspectie voor de Gezondheidszorg even belangrijk zijn om na te volgen. Natuurlijk wil Atrium MC alleen zorg van topkwaliteit bieden. Maar toen we eens goed keken, bleek dat er ruim 1200 regels zijn waaraan we ons moeten houden en dat die regels elkaar soms tegenspreken. Zo moet volgens de ene regel de vloer glad zijn vanwege het goed kunnen schoonmaken. En volgens de andere regel mag de vloer juist niet

Als er een ramp gebeurt in de regio, moeten de zaken in het ziekenhuis op rolletjes lopen. Alleen dan kan de zorg zo goed en zo snel mogelijk verleend worden. Met dat doel werd in 2012 het ziekenhuisrampenopvangplan (ZiROP) herschreven en door de Raad van Bestuur goedgekeurd. De Inspectie voor de Gezondheidszorg verplicht elk ziekenhuis zo’n actueel goedgekeurde versie te hebben. De nieuwe versie van het plan richt zich meer op de samenwerking tussen alle afdelingen van het ziekenhuis, terwijl het vorige vooral op de spoedeisende zorg was gericht. Ook de Unie van Vrijwilligers en bijvoorbeeld de cateringmedewerkers hebben nu duidelijk omschreven taken. En voor polibezoekers die ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


op het moment van een ramp naar huis moeten worden gebracht, is in het plan geregeld dat veertig taxi’s ingezet kunnen worden.

Kwetsbare momenten De geboorte van een kind is telkens weer een bijzonder moment. Bevalligen kunnen in Nederland zowel in als buiten het ziekenhuis plaatsvinden. Om misverstanden tussen zorgverleners rondom de geboorte te voorkomen, is er een regionaal protocol opgesteld. De samenwerking tussen de verloskundigen buiten het ziekenhuis (de zogenaamde eerste lijn) en de gynaecoloog (de tweede lijn, oftewel het ziekenhuis) staat hierin beschreven. Maar ook hoe de zorg van de verloskundige overgedragen wordt naar de gynaecoloog.

Continu verbeteren Wij vinden het van belang dat patiënten tevreden zijn over Atrium MC. Helaas is dat nog niet altijd het geval. Dat weten wij omdat wij voortdurend onderzoek doen naar uw tevredenheid. Daardoor krijgen wij ook informatie waarmee wij onze zorg aan u kunnen verbeteren. Er blijft dus werk aan de winkel. Bij alle medewerkers en medisch specialisten ligt de lat hoog. Iedereen wil bijdragen aan continue verbetering. Voor allemaal geldt dat de tevredenheid van onze patiënten meeweegt in de evaluaties van ieders functioneren.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

11


12

MEDISCHE ontwikkelingen Dotteren van benen minder belastend

Eind 2012 werden in Heerlen (voor het eerst in Nederland) vernauwde slagaders met een nieuwe methode behandeld. Een manier die minder belastend is voor de patiënt. De vaatchirurgen gebruikten hiervoor de apparatuur waarmee tot nu toe alleen onderzoek werd gedaan naar de vernauwingen in de bloedvaten in de benen. De apparaten waarmee een echo-Doppler (Duplex) wordt uitgevoerd, zijn de laatste tien jaar zo sterk verbeterd, dat de artsen op basis van deze beelden de katheter op de juiste plaats kunnen brengen nadat deze via de lies is ingebracht. Zo kunnen zij heel precies dotteren en indien nodig een stent plaatsen. De patiënt hoeft bij deze behandeling niet meer onder röntgenstraling en krijgt dus geen contrast-vloeistof ingespoten. Dat vergroot de patiëntveiligheid aanzienlijk. De eerste dertig patiënten (dat is de stand per 1 december 2012, inmiddels zijn het er veel meer) zijn zo behandeld, de artsen verwachten op jaarbasis tien keer zoveel mensen te kunnen helpen. Omdat de apparatuur zó geavanceerd is, konden zelfs twee patiënten met een aneurysma (een verwijding van de slagader in de buik, die levensbedreigend kan zijn) op deze manier geholpen worden. Wederom een primeur in Nederland.

Melk niet goed Baby’s die allergisch zijn voor koemelkeiwitten hebben vaker darmkrampjes, zijn voor elk onrustig, huilen en hebben soms eczeem. Maar omdat deze symptomen ook

voorkomen bij andere aandoeningen, is het tot voor kort ingewikkeld geweest om de juiste diagnose te stellen. Maar liefst zestig procent van de diagnoses ‘koemelkeiwitallergie’ blijkt in die periode achteraf onjuist. Na de diagnose krijgt het kind speciale voeding. In deze voeding zijn de koemelkeiwitten aangepast zodat de darmen er minder moeite mee hebben. De poli Kindergeneeskunde heeft een nieuwe methode ingevoerd om vast te stellen of er werkelijk sprake is van een koemelkallergie. Huisartsen en jeugdartsen kunnen doorverwijzen naar de poli Kindergeneeskunde. Na een onderzoek krijgen de kinderen koemelkvrije voeding. Als de klachten daardoor afnemen, worden de baby’s twee keer een hele dag opgenomen om op een betrouwbare manier te worden getest. Bij de dubbelblinde provocatietest krijgt het kind twee keer een voeding, waarbij het voor het behandelteam en de ouders niet bekend is welke voeding koemelkeiwit bevat. Hierdoor kijken ze onbevooroordeeld naar het kind en dat voorkomt een onterechte diagnose van koemelkeiwitallergie. Kortom: een snelle, juiste diagnose, met veel begeleiding voor de ouders en geen onnodige diëten meer. ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


DAAR KNAPT U VAN OP! Voorkómen beter dan reanimeren

Veel patiënten die in een ziekenhuis gereanimeerd worden, blijken toch binnen een paar dagen te overlijden. In de uren vóór de hartstilstand vertonen deze patiënten vaak al symptomen die erop wijzen dat hun toestand (snel) achteruitgaat. Als je deze zogenaamde ‘vitale kenmerken’ regelmatiger checkt, kun je tijdig ingrijpen en reanimatie voorkomen en zodoende levens redden. Dat is de kern van het veiligheidsthema ‘Vitale Kenmerken’, dat het afgelopen jaar als proef binnen Atrium MC draaide. Inmiddels dragen alle verpleegkundigen en artsen een geheugensteunkaartje op zak. Daarop staat wat te doen bij afwijkende kenmerken. In de toekomst worden zaken als hartslag, ademhaling, bloeddruk en temperatuur bij iedere nieuw opgenomen of geopereerde patiënt nog vaker gecontroleerd. Dit alles is onderdeel van het ‘Veiligheidsmanagementsysteem’, dat in opdracht van de overheid momenteel in alle ziekenhuizen wordt ingevoerd.

Nierfunctie Voor het maken van röntgenfoto’s wordt soms getest contrastvloeistof ingespoten in de aders van

een patiënt. Bij patiënten van wie de nieren niet helemaal goed functioneren kan daardoor nog meer schade aan de nieren ontstaan. Dit kan voorkomen of verminderd worden door deze patiënten vooraf meer vocht toe te dienen. Prehydrateren noemen we dat. In 2012 is in Atrium MC ingevoerd dat bij alle patiënten die contrastmiddel krijgen, eerst de nierfunctie wordt gecontroleerd. Blijkt de patiënt in de risicogroep te vallen, dan krijgt hij eerst een infuus. Dat voorkomt eventuele problemen.

Meer service, minder verspilling

Als je iedere zes tot acht weken een paar uur aan een infuus moet liggen in het ziekenhuis, omdat je bijvoorbeeld reumapatiënt bent, of een maag-, darm-, of leverziekte hebt, doe je dat graag in een prettige omgeving. Atrium MC heeft zo’n omgeving: het Infusiecentrum op de zevende verdieping van Atrium Heerlen. Hier kunnen de patiënten in een gemoedelijke, huiselijke sfeer hun behandeling ondergaan. In de regio zijn er zo’n 250 patiënten die de ontstekingsremmer Remicade krijgen toegediend, waardoor ze een zo normaal mogelijk leven kunnen leiden. Het medicijn kan alleen via een infuus worden gegeven en dat mag alleen in het ziekenhuis. Het infusiecentrum biedt hen een sterk verbeterde service.

Slapen in het Mensen met apneu stoppen in een nacht ziekenhuis regelmatig eventjes met ademhalen. Dat kan

uiteindelijk tot hartproblemen leiden, hoge bloeddruk, of diabetes. Om vast te stellen of iemand inderdaad lijdt aan apneu, zette Atrium MC de afgelopen jaren een slaap- kliniek op. Patiënten overnachten er, gekoppeld aan meetapparatuur, waarna de diagnose gesteld kan worden. In 2011 kreeg de slaapkliniek vier van de vijf sterren van de Apneuvereniging. De sterren staan voor de positieve oordelen van onze patiënten over diagnostiek en behandeling.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

Om te herstellen na een herseninfarct of een andere ingrijpende aandoening, is het ziekenhuis niet de meest geschikte plek. Herstellen doe je het beste thuis, maar als dat nog even niet gaat, is een herstelafdeling in bijvoorbeeld een verpleeghuis een prima alternatief. Om patiënten de beste zorg te bieden in een prettige omgeving en de wachtlijsten voor ziekenhuiszorg te verkorten, is er vorig jaar een aantal samenwerkingsverbanden opgezet. Op de drie projecten is gespecialiseerde zorg aanwezig waar deze patiëntengroep behoefte aan heeft. En daar knapt u van op.

Longpatiënten

Samen met Se MC een afd vagram zette Atrium eling Lung Care op in zorgcentru m het Heerle De Plataan naast nse zieken huis. Long patiënten die klaar zijn met hun medisc he behande ling in he ziekenhuis t k vier weken unnen er twee tot terecht.

Na een herseninfa

rct

Met Cicero Z zijn afspr orggroep en Adelant aken gemaa e kt over de verwijz ing van pa tiënten naar de af de Care. Vijf ling CVA Stepped ti herseninfa g patiënten die een rct hebben kunnen in g Adelante t ehad, erecht, binnen 24 uu ling is af r nadat hun behande gerond. Oo k weekend. D e revalida in het ti Atrium MC is de verw earts van ijzer.

Ouderen met neur aandoeningen ologische

Ouderen di e belanden m in het ziekenhuis et een neu ro aandoening , zoals ee logische n beroerte de ziekte , van Parkin so epilepsie of een zwa n, re hoofdwond, k snel doors unnen sinds kort tr herstelpar omen naar twee tners van Atrium MC: De Plataan v het Heerle an Sevagram, naast ns Hambosklin e ziekenhuis, of de iek van Me an in Kerkrad e. Dankzij derGroep ZL afspraken duidelijke ov overplaats er en weer kan de in snel gereg g probleemloos en eld worden .

13


14

SAMENWERKEN Zorgacademie Parkstad

Huisartsen

Met de groeiende vergrijzing in vooral Limburg, is er de komende jaren extra veel behoefte aan zorgpersoneel. De Zorgacademie Parkstad Limburg, die afgelopen jaar de deuren opende, gaat daarin een belangrijke rol spelen. Hier worden de zorgmedewerkers op verschillende niveaus opgeleid en vindt ook na- en bijscholing plaats.

Een goede samenwerking met de huisartsen is voor Atrium MC van groot belang. Alleen samen kunnen we de zorg voor u op de beste manier organiseren. Sinds 2012 zitten de bestuurders van zowel het ziekenhuis als de huisartsenorganisatie Huisartsen Oostelijk ZuidLimburg (HOZL) maandelijks met elkaar aan de vergadertafel. Dat is goed voor de relatie en het leidt tot concrete projecten. Zo is in dit verband ge誰nitieerd dat de huisartsenpost (de Nightcare) en de Spoedeisende Hulp (SEH) straks in de nieuwbouw van Atrium MC op dezelfde plek komen. Ook inhoudelijk gaat personeel van de SEH en Nightcare meer samenwerken. Een wens van beide partijen, die dankzij een gezamenlijke werkgroep van ziekenhuis en huisartsenpost ook echt geregeld kon worden.

De Zorgacademie Parkstad is een samenwerkingsverband van de werkgevers en opleiders in de zorg, gesteund door de gemeenten. Het doel is de kwaliteit van de opleidingen te verbeteren door techniek, kennis en kunde uit de zorg te delen. Concreet zijn de samenwerkingspartners Arcus College, Zuyd Hogeschool, Open Universiteit, Mondriaan, Sevagram en Atrium MC.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


Contract met de Samenleving In het Contract met de Samenleving is, al weer sinds 2004, vastgelegd hoe Atrium MC invulling geeft aan de patiëntenzorg. Daarbij gaat het om vragen als: hoe worden patiënten bejegend; wat merkt de patiënt van de samenwerking tussen verschillende specialismen; luisteren we wel goed genoeg. De samenleving werd vertegenwoordigd door patiëntenorganisaties, het Huis voor de Zorg en de Cliëntenraad van Atrium MC. Anno 2013 zijn dit nog steeds nauw betrokken partners. Omdat de ouderen sinds een aantal jaren topprioriteit in dit contract krijgen, is ook de Federatie Seniorenraden inmiddels van de partij. In 2012 hebben we afgesproken dat we er samen voor gaan zorgen dat onze zorg in drie jaar tijd ook ‘senior-proof’ wordt. Wat dat betekent, kunt u op pagina 24 lezen.

Samen inkopen Om te besparen werkt Atrium MC al een aantal jaar samen met Orbis Medisch & Zorgconcern voor het contracteren van diensten en het inkopen van goederen. Hoe groter het volume, hoe groter het voordeel. Twee jaar geleden is begonnen om deze samenwerking te vergroten en te professionaliseren. Zo is in 2012 een gezamenlijk inkoop-actiejaarplan opgesteld, waarmee Atrium MC 3,4 miljoen euro heeft kunnen besparen op inkoop. Een ander project vindt plaats in Kerkrade. Naast de poliklinieken van Atrium MC wil de HOZL er graag in samenwerking met ziekenhuis en zorginstelling Meander een ‘eerstelijns-Plus Centrum’ oprichten. Dat is een centrum waar de zorg op het snijvlak van huisartsenen ziekenhuiszorg wordt geboden. Zijn er zaken die van de specialist overgedragen kunnen worden naar de huisarts? Kan de medisch specialist hierbij helpen? Samen werken we aan de best mogelijke zorg voor de patiënt. Vooralsnog in de vorm van een proef, Mijn Zorg genaamd. Hieraan nemen ook CZ en het Huis voor de Zorg deel. De proef is in 2012 helemaal voorbereid en wordt in 2013 opgestart als één van de landelijke proeftuinen van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Het ministerie en de verzekeraars willen nieuwe financieringsvormen testen, om te onderzoeken hoe de zorgkosten binnen de perken gehouden kunnen worden. Als Atrium lopen we graag voorop, omdat we dan actief mee kunnen werken aan nieuwe ontwikkelingen.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

15


Nadat in 2011 duidelijk werd dat er geld beschikbaar kwam om te bouwen, konden in 2012 twee belangrijke contracten getekend worden. Het ene gaat over de nieuwbouw links naast het ziekenhuis, het andere over de renovatie van het bestaande ‘Beddenhuis’. En dat betekende ook al wat concrete activiteiten, zoals het verhuizen van de verpleegafdeling Orthopedie naar een tijdelijk onderkomen rechts naast het ziekenhuis en het voorbereiden van het bouwterrein links.

16

Er wordt NIEUW GEBOUW ACUTE ZORG ‘Gebouw Q’ is het nieuwe gebouw voor acute zorg, dat links naast de hoofdingang wordt gebouwd. In november vorig jaar werd de overeenkomst getekend door Atrium MC met ‘Consortium Q’, dat verantwoordelijk is voor het ontwerp en de bouw en de vijftien jaar daarna ook voor het onderhoud. Deze nieuwe contractvorm heet DBMO (Design, Build, Maintain, Operate) en de consortiumpartners die het waar gaan maken, zijn bouwconcern Van Wijnen, installateur Cofely Zuid Nederland B.V. en HVL techniek. Peter de Kubber, Raad van Bestuurslid, was blij dat de overeenkomst een feit werd. “Dit is goed voor het ziekenhuis. Atrium MC bouwt aan een betere toekomst. In de eerste plaats voor onze patiënten maar ook aan een betere werkomgeving voor onze medewerkers.” In het vijf verdiepingen tellende gebouw komen naast de acute zorgafdelingen zoals de Spoedeisende Hulp, Intensive Care ook de huisartsenpost en laboratoria van Klinische Chemie en Medische Microbiologie. Als alles volgens plan verloopt, is het gebouw begin 2015 klaar voor gebruik.

RENOVATIE

Eerder in het jaar tekende Atrium MC al een overeenkomst met BAM Utiliteitsbouw BV voor de renovatie van het Heerlense ziekenhuis. BAM ontwerpt de renovatie, coördineert deze en voert die gedeeltelijk zelf uit. Een aantal verpleegafdelingen is al gerenoveerd. Daarbij is destijds de complete afdeling tijdelijk ergens anders gehuisvest. Om de vierde, vijfde en zesde etage van het ziekenhuis leeg te maken voor renovatie is er een ingewikkelder ‘Beddenschuifplan’ nodig. Volgens dit plan worden stukjes van bestaande afdelingen afgesplitst en ergens anders ondergebracht, inclusief medewerkers, terwijl er onderweg ook nog 26 bedden ‘geschrapt’ zijn. Dat laatste is nodig omdat patiënten steeds korter in het ziekenhuis liggen en er dus minder bedden nodig zijn. Het streven is om in de zomer van 2015 klaar te zijn met de renovatie van het ‘Beddenhuis’.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


weer ge/verbouwd!

TIJDELIJKE ORTHOPEDIE

Eén van de verpleegafdelingen die tijdelijk ergens anders heen moest, is Orthopedie, voorheen op de vijfde verdieping gevestigd. In het eerste weekend van december verhuisde de afdeling naar de tijdelijke units rechts naast de hoofdingang van het ziekenhuis. Een vooruitgang, als je het medewerkers en patiënten vraagt. David Jongen, voorzitter Raad van Bestuur, zei in zijn nieuwjaarstoespraak al gekscherend dat de “medewerkers er straks niet eens meer weg wíllen.” Dat lijkt ook daadwerkelijk het geval. “Wat een vooruitgang”, vertelt afdelingssecretaresse Marion Rothkrans. “Ruimere kamers, een eigen douche voor iedere kamer, meer overlegruimten. Eigenlijk is alles ruimer opgezet.” Ook de patiënten die de oude afdeling kennen, vinden de tijdelijke units mooier en ruimer. Na de renovatie is het de bedoeling dat de afdeling op etage 3 komt. “Maar ik zou hier best willen blijven. De röntgenafdeling, de gipskamers, de OK’s: alles ligt nu ineens dichtbij. Heel praktisch. Zie ons hier straks maar nog eens uit te krijgen”, besluit ze lachend.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

ZORGPLEIN BRUNSSUM

In Brunssum werd de nieuwbouw voorbereid van het gebouw waarin over een paar jaar de poliklinieken van Atrium Brunssum een plek krijgen. Op het zorgplein aan de Prins Hendriklaan komen straks naast de poliklinieken ook vier huisartsenpraktijken, een apotheek, fysiotherapeuten en nog veel meer. Atrium MC gaat de ruimtes op de begane grond en de tweede verdieping straks huren van Vastgoedontwikkelaars Compaan en Jongen, die het complex voor eigen rekening bouwen. De verpleegafdelingen van Atrium Brunssum kunnen naar Heerlen verhuizen als de berbouwing daar klaar is.

LOCATIE KERKRADE

Eind 2012 is er een visie voor de ziekenhuislocaties Brunssum en Kerkrade opgesteld. Aansluitend op landelijk beleid kiest Atrium MC voor het concentreren van complexe zorg (in Heerlen) en spreiden van eenvoudige - veelal poliklinische - zorg voor ouderen en chronisch zieken over alle locaties. Locatie Kerkrade blijft poliklinische zorg en diagnostiek bieden: zowel consulten, functieonderzoeken, als poliklinische behandelingen. Daarnaast is de locatie een geschikte plek voor een zorgnetwerk waarin medici, huisartsen en andere zorgprofessionals samenwerken. In 2012 is een intentieverklaring voorbereid tussen Atrium MC, HOZL (Huisartsen Oostelijk Zuid-Limburg), MeanderGroep, gemeente Kerkrade, zorgverzekeraar CZ en Huis voor de Zorg. Ze willen zich samen inspannen om op locatie Kerkrade kwalitatief goede zorg te leveren, dichtbij en afgestemd op de behoeften van de patiënt. Dit werpt zijn vruchten af: samen met Meander wordt binnenkort een nieuwe afdeling geopend, vooral bedoeld voor mensen die in het ziekenhuis uitbehandeld zijn, maar (nog) niet naar huis kunnen. In 2012 is met de HOZL besproken of - en zo ja hoe - een verschuiving in zorgverlening van specialisten naar huisartsen kan plaatsvinden. Hierbij ligt de nadruk op het verbeteren van de zorg voor de patiënt.

17


LEREN

18

Wist u dat ook in 2012 weer ruim tweehonderd verpleegkundigen werden opgeleid in Atrium MC? En dat dit ook geldt voor ruim honderd artsen in opleiding tot medisch specialist? in de loop van het jaar hebben zo’n vijfhonderd studenten Geneeskunde hun stage in de Atrium kliniek doorlopen. Maar ook voor alle andere medewerkers van het ziekenhuis - van ICT-er tot portier en van secretaresse tot manager - worden trainingen en opleidingen aangeboden. Atrium MC is van oudsher een groot STZ opleidingsziekenhuis. Atrium MC staat erom bekend dat er veel praktijkgerichte opleiding is. Leren door te doen in het ziekenhuis. Leren maakt kritisch, op elkaar en op de zorg. Dat is goed voor de opleiders, de studenten, maar vooral onze huidige zorg plukt er de vruchten van. En u dus ook.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


in atrium mc Met een groot aantal medisch specialistische, verpleegkundige, paramedische en interne opleidingen en trainingen is Atrium MC één van de grootste STZopleidingsziekenhuizen in Nederland. Om lid te mogen blijven van STZ moet het ziekenhuis iedere vijf jaar aantonen dat de topklinische zorg, de opleidingen en de wetenschappelijke onderzoeksactiviteiten voldoen aan bepaalde kwaliteitscriteria. “Het is eigenlijk een soort keurmerk waar we trots op zijn”, zegt Fraukje Ploemen, manager ad interim van het Leerhuis. Alles wat binnen Atrium MC met opleiding, trainingen en wetenschappelijk onderzoek te maken heeft, is ondergebracht in het Leerhuis. “Als je aan onderwijs, opleiding en onderzoek doet, word je uitgedaagd om extra kritisch op jezelf te zijn. Daarmee zijn we dus ook kritisch op de zorg die we verlenen, want je moet iedere paar jaar laten zien dat je het verdient om een STZ-ziekenhuis te zijn. Je kunt de patiëntenzorg niet verbeteren zonder opleiding, onderwijs en onderzoek. Het is een perfecte combinatie, waarbij je kritisch naar jezelf én elkaar kijkt. En daar profiteert de patiënt natuurlijk van.” Dit jaar moet Atrium MC wederom bewijzen dat het voldoet aan de STZ-criteria.

Learning by doing Afgelopen jaar heeft ‘leren door te doen’ aan terrein gewonnen bij de medische opleidingen. Waarbij patiëntveiligheid steeds het uitgangspunt is. Eerst wordt in een afgeschermde (simulatie)omgeving geoefend, onder begeleiding van een arts/opleider. Vervolgens

OPLEIDINGEN Het Leerhuis van Atrium MC biedt een breed opleidingenpakket aan. • Medische (vervolg)opleidingen voor artsassistenten, semi-artsen, co-assistenten en opleiders, bijvoorbeeld op het gebied van Cardiologie, Gynaecologie en Kindergeneeskunde. • Verpleegkundige opleidingen op zowel MBO-V als HBO-V niveau. • Paramedische opleidingen voor bijvoorbeeld anesthesiemedewerkers en radiologisch laboranten, en stages voor bijvoorbeeld fysiotherapeuten. • Bedrijfsopleidingen voor medewerkers, van bedrijfshulpverlening tot kantoor automatiseringsopleidingen, van individuele ontwikkeltrajecten tot management development en groepstrainingen. ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

ziet de arts in opleiding onder begeleiding van een arts patiënten. Pas als de arts-in-opleiding heeft aangetoond voldoende bekwaam te zijn, ziet hij patiënten zelfstandig. Dat gebeurt echter nog steeds onder supervisie van een medisch specialist. In Atrium innoveren we ook op onderwijsgebied. Praktijkgericht onderwijs is een hot item en daarom is in 2012 een start gemaakt met video-onderwijs. Artsen in opleiding worden gefilmd als ze een intake-gesprek met een patiënt voeren. Dit wordt nabesproken met alle leden van het specialisme, zowel studenten, arts-assistenten, als specialisten, zodat ook anderen ervan kunnen leren. Uiteraard wordt dit alleen gedaan met goedkeuring van de patiënt. De privacy en de veiligheid van de patiënt zijn altijd uitgangspunt.

Onderzoek Het doen van wetenschappelijk onderzoek is onlosmakelijk verbonden met leren. Bij onderzoek worden bijvoorbeeld de effecten van (nieuwe) behandelvormen in kaart gebracht en wordt aangetoond of (nieuwe) behandelingen al dan niet effectief zijn. Elk onderzoek met patiënten wordt vooraf getoetst door de Medisch Ethische Toetsingscommissie, om te bezien of het onderzoek medisch en ethisch verantwoord is. Deze commissie heeft in 2012 circa 100 onderzoeksaanvragen behandeld.

19


20

WERKEN aan WERK Om te zorgen dat onze medewerkers hun vak met plezier blijven uitoefenen, en dan liefst binnen Atrium MC, peilen we regelmatig hun

Op dit moment heeft Atrium MC nog genoeg verpleegkundigen en artsen. In het samenwerkingsverband van de Zorgacademie (zie ook blz. 14-15) leiden wij mensen op die vaak voor een carrière bij Atrium MC kiezen. Maar soms is het spannend, zoals de afgelopen twee jaar op het gespecialiseerde gebied van de anesthesieverpleegkundigen. Door creatieve wervingscampagnes zijn we in staat geweest om voldoende gekwalificeerd personeel aan te trekken. Onze bezetting is weer helemaal op orde.

arbeidstevredenheid. Ook

Tevreden?

leidden we het afgelopen

Om te peilen hoe onze medewerkers hun werk ervaren, houden we eens in de paar jaar een medewerkerstevredenheidsonderzoek. Zo ook in november 2012. 53,7% van de medewerkers vulde de vragenlijst in. De stelling ‘Ik ben tevreden over het werken bij Atrium MC’ kreeg een mooie 7,3. 33,7% voelt zich betrokken en bevlogen, terwijl dat gemiddeld in vergelijkbare ziekenhuizen 25,3% is. In 2013 worden naar aanleiding van dit onderzoek op afdelings- en teamniveau concrete plannen opgesteld om aangegeven verbeterpunten op te pakken.

jaar agressiecoaches op, die hun collega’s kunnen adviseren over het voorkómen van en omgaan met geweld. Maar ook de ruim tweehonderd vrijwilligers die in het ziekenhuis werken, zijn van grote waarde voor onze dagelijkse zorg.

Agressie de baas Ook binnen Atrium MC merken we dat het geweld tegen hulpverleners toeneemt. Het afgelopen jaar meldden onze medewerkers negentig keer dat ze door patiënten of bezoekers waren uitgescholden, bedreigd of zelfs geschopt en geslagen. En dat is en blijft natuurlijk onacceptabel. Om onze medewerkers beter voor te bereiden en ook te helpen met het verwerken van geweld, werd een aantal in 2012 opgeleid tot agressiecoach. De eersten werken op de Spoedeisende Hulp (SEH) en de Acute Opname Afdeling (AOA). Zoals Karin Ophelders, verpleegkundige op de AOA. “Nadat enkele collega’s letterlijk werden aangevallen op hun werk, zijn we nog meer bezig met agressie op de werkvloer. Iedereen wil zich veilig kunnen voelen op de werkplek, dus wij ook.” Karin weet dat vooral het wachten op een SEH/AOA en de onduidelijkheid over wat er aan de hand is, agressief gedrag veroorzaakt. “Maar wachten hoort er nu eenmaal ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


ARBOTEAM 2012

Onmisbare vrijwilligers

Het ‘arboteam van het jaar 2012’ werkt in Atrium MC. Officieel heeft de voorzitter van de Arboraad, verpleegkundige Nathalie Houben, de prijs ‘arbomedewerker van het jaar 2012’ gewonnen, maar zij vindt dat het team samen de prestatie heeft neergezet.

Extra uitleg of aandacht kan wonderen doen, ook in de wachtkamer van de SEH/AOA. Onmisbaar zijn wat dat betreft de ruim tweehonderd vrijwilligers die vanuit de Unie van Vrijwilligers (UVV) ook het afgelopen jaar weer ziekenhuisbreed actief waren. Ze zijn aanwezig in de hal om de weg te wijzen, bezoeken de afdelingen met snoep en snuisterijen en brengen bijvoorbeeld koffie aan patiënten die een chemokuur ondergaan. Bij drukte op de SEH/AOA zijn ze ook aanwezig om informatie en koffie te geven. De vrijwilligers ervaren de samenwerking met het ziekenhuis als zeer positief. Volgens Atrium MC geven zij onze zorg extra glans.

De Arboraad is een commissie binnen de Ondernemingsraad en zet zich in voor praktische verbeteringen op de werkvloer. Zo kregen de bedden dankzij de Arboraad kunststof handvatten. In het sterilisatieproces kunnen metalen handvatten erg warm worden. Bij kunststof is dit niet het geval.

bij en dat zullen we duidelijk moeten maken richting patiënt en familie.” Het opleiden van coaches lost het agressieprobleem niet op. Daarvoor is het te complex. Wel kan Atrium MC met deze maatregel investeren in de professionele weerbaarheid van collega’s, omwille van de gezondheid en veiligheid van henzelf, collega’s en andere patiënten en bezoekers.

Op de afdeling Neurologie heeft de Arboraad geregeld dat driepersoonskamers tweepersoonskamers zijn geworden. Dankzij de verkregen ruimte kunnen de verpleegkundigen bijvoorbeeld de tilliften gemakkelijker gebruiken.

IN VERTROUWEN Medewerkers die problemen ervaren tijdens hun werk op het gebied van ongewenste omgangsvormen, kunnen in Atrium MC terecht bij twee vertrouwenspersonen. Hoe graag we het ook anders zouden zien, zoals in elke grote organisatie komen er ook in Atrium MC zaken voor als pesten, arbeidsconflicten en seksuele intimidatie. De vertrouwenspersonen helpen deze collega’s door allereerst een luisterend oor te zijn. Daarna ondersteunen ze bij het vinden van een oplossing voor het probleem.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

21


ICT in atrium mc 22

Röntgenfoto’s die op alledrie de Atrium-locaties snel beschikbaar moeten zijn, digitale patiëntendossiers die veilig opgeslagen moeten worden; een groot ziekenhuis als Atrium MC vraagt om een enorme en vooral vakkundige ICT-organisatie. Zo’n 45 medewerkers van het cluster Informatie Communicatie & Medische Technologie (ICMT) zorgen er dag en nacht voor. Als het hier fout gaat, heeft dat grote gevolgen. Per jaar zijn er in Atrium MC zo’n 400.000 polibezoeken. Van al die bezoeken wordt een verslag bewaard in het computersysteem, inclusief bijbehorende labuitslagen, röntgenfoto’s of andere belangrijke informatie. Alle informatie moet op ieder moment van de dag oproepbaar zijn. Om dat te kunnen garanderen, neemt het ziekenhuis het zekere voor het onzekere. Alle belangrijke systemen zijn dubbel uitgevoerd. Zelfs een back-up wordt niet één keer, maar meerdere keren bewaard. ICT laat niets aan het toeval over, want ook met dit werk zijn mensenlevens gemoeid. ICT probeert dan ook vooral om problemen voor te blijven. Het afgelopen jaar ontwikkelde ICMT de nieuwe standaard werkplek voor de medewerkers van Atrium: de virtuele werkplek. Hiermee kunnen medewerkers op elke computer in huis inloggen en

veilig werken aan hun eigen werkvoorraad. Dat werkt efficiënter. In 2013 wordt deze werkplek per afdeling ingevoegd binnen Atrium MC. Daarnaast werden de prioriteiten op het gebied van informatieveiligheid benoemd. Denk dan aan bijvoorbeeld de fysieke toegangsbeveiliging van de centrale IT-ruimtes, maar ook het aanpassen van het beleid voor wachtwoordinstellingen. De afdeling is al sinds het voornemen om met Orbis te fuseren in gesprek met de collega’s in Sittard. Om zo goed mogelijk samen te kunnen werken na een fusie, moeten de ICT-systemen van beide organisaties samen kunnen werken. Omdat de Atriumsystemen op korte termijn aan vervanging toe zijn is in 2012 onderzocht welk systeem de beste keuze zou zijn; ook als de fusie niet zou doorgaan. Voor Atrium MC betekent dit concreet een overgang naar een aantal nieuwe computerprogramma’s in 2013 en volgende jaren. Maar ook ontwikkelingen als smartphone- en tabletgebruik binnen de organisatie, en de vraag hoe informatie geschikt voor al die apparaten aangeboden kan worden, staat op de agenda.

ICT in CIJFERS • Werkplekken in Atrium MC: 2500 • Polikliniekbezoeken: 400.000 per jaar • Telefoongesprekken in Atrium Heerlen: 2000 per uur • Servers (computers die dag en nacht met internet in verbinding zijn): 300 • Mailboxen: 2400 • Opslagruimte voor alle elektronische informatie, archief en back-up: 360.000 gigabytes. (= 3600 km boeken op de plank)

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


d l e g , d l e ,g

Geld

Contracten met ZORGVERZEKERAARS In 2012 lukte het Atrium MC om met zorgverzekeraars overeenkomsten af te sluiten voor het leveren van zorg. Dat betekende dat alle patiënten bij ons terecht konden en niet op zoek hoefden naar een ander ziekenhuis dat wel een contract met hun zorgverzekeraar had afgesloten. Het scheelt de patiënt ook veel rompslomp rond het betalen van ziekenhuisrekeningen. En ook zorgverzekeraars hebben belang bij een contract zodat de zorg voor de eigen patiënten in de directe omgeving zo toegankelijk mogelijk is. In de overeenkomsten staan afspraken over de aantallen onderzoeken en behandelingen die het ziekenhuis in een jaar verwacht uit te voeren, de prijzen die zorgverzekeraars daarvoor betalen, maar ook de kwaliteit die geleverd moet worden. In de loop van het jaar moet het ziekenhuis bewaken dat de daadwerkelijk geleverde zorg overeenkomt met de gemaakte afspraken. In 2012 is dat voor alle Nederlandse ziekenhuizen een uitdaging geworden, omdat landelijk ook nog een nieuw financieringssysteem is doorgevoerd.

… en bij PROVINCIE & GEMEENTEN Een andere manier om het eigen vermogen van het ziekenhuis te versterken (en dat wilden de banken graag voordat zij de nieuwbouw en de renovatie zouden voorschieten) is het afsluiten van leningen bij provincie en gemeenten. De provincie verstrekte in 2011 al een lening van 5 miljoen euro en vorig jaar volgden de gemeenten Heerlen en Brunssum met een gezamenlijke lening van 3,4 miljoen. De gemeente Kerkrade kocht in 2012 grond van Atrium MC ter waarde van 2,1 miljoen.

WAARBORGFONDS ZORG

wist u dat...

...ongeveer 70% van onze patiënten verzekerd is bij CZ, 20% bij VGZ, zo’n 6% bij Achmea en de rest bij de andere verzekeraars zoals Menzis en Multizorg.

Lenen bij BANKEN... Nieuwbouw en renovatie, maar ook investeringen in nieuwe medische apparatuur; allemaal zaken waarmee grote geldbedragen gemoeid zijn. De huisbankiers van Atrium MC zijn ING en Rabobank. Deze banken verzorgen het dagelijkse betalingsverkeer en geven daarnaast kredieten voor grote investeringen. Voor de financiering van de nieuwbouw is ook BNG (Bank Nederlandse Gemeenten) betrokken. Inclusief de inrichting gaat de nieuwbouw en renovatie zo’n 100 miljoen euro kosten. Hiervoor zijn in 2011 al leningen afgesloten. In 2012 financierden de banken het eerste deel van de bouwactiviteiten met 9 miljoen euro. 7 miljoen euro werd verstrekt voor medische apparatuur en andere zaken, zoals meubilair. ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

Een deel van de leningen die Atrium MC heeft afgesloten, is geborgd door het Waarborgfonds Zorg. Dat betekent dat het fonds aan de geldverstrekker garandeert dat de rente en aflossingen betaald zullen worden. Omdat dit het risico voor de banken flink verkleint, worden er op deze leningen aanzienlijke rentevoordelen behaald. Gemiddeld gaat het voor Atrium MC om een rentevoordeel van 0,6%.

Besparen In economisch zwaar weer blijft ook een ziekenhuis niet gespaard. Afgelopen drie jaar is in Atrium MC stevig bezuinigd. Van de taakstelling ad 9,9 miljoen euro is ca 5,1 miljoen euro in 2012 daadwerkelijk gerealiseerd. Om dit te bewerkstelligen zijn doorwrochte plannen noodzakelijk. De patiëntenzorg moet immers in kwaliteit toenemen! Dus gaat het vooral om minder verspilling, slimmer inkopen en het logischer en efficiënter in richten van het werkproces. Zodoende zijn eind 2012 71 fulltime arbeidsplaatsen daadwerkelijk afgebouwd zonder dat dit tot gedwongen ontslagen heeft geleid. Slimmer inkopen heeft bewerkstelligd dat er zelfs van een inkoopvoordeel van 1,6 miljoen euro kan worden gesproken.

23


24

Iedere dag betere zorg In goede handen David jongen, voorzitter Raad van Bestuur Atrium MC: “Een ziekenhuisbezoek is voor de meeste patiënten geen leuk uitje en dat maakt het des te belangrijker dat we het hen zoveel mogelijk naar de zin maken. Een gastvrije ontvangst is dan een goed begin. Maar ook het communiceren op een voor patiënten begrijpelijke manier of het snel reageren op een bel, helpt. Daarnaast moet een aantal zorginhoudelijke zaken natuurlijk soepel verlopen, zoals de medicatieverstrekking en de afstemming tussen verschillende behandelend artsen. We willen dat patiënten zich veilig en geborgen bij ons voelen. Dat ze weten: hier zijn we in goede handen. Daar maken we ons als gehele ziekenhuisorganisatie sterk voor en daar leggen we afspraken over vast, onder andere in een Contract met de Samenleving. Met het oog op de vergrijzing in de regio verdienen onze oudere patiënten speciale aandacht. Het verbeteren van onze zorg, zeker ook op punten die voor ouderen belangrijk zijn, blijft één van onze topprioriteiten, nu en in de toekomst. Want zorg kan iedere dag weer beter.”

POSitieve ontwikkeling De voorbereidende afspraken voor een operatie zijn sinds november vorig jaar anders georganiseerd. Tot dan toe deed een patiënt vaak drie keer zijn verhaal: bij de poliverpleegkundige, de anesthesist en de

intakeverpleegkundige. Dat is nu verleden tijd. Tegenwoordig gaat de patiënt alleen nog langs bij de POS (Pre-Operatieve Screening), op de Tussenverdieping van Atrium Heerlen. Op deze nieuwe, frisse poli, wordt de patiënt gezien door één POS-verpleegkundige. Alle gegevens die de POS-verpleegkundige noteert worden gedeeld met de anesthesie en de apotheek. Drie polibezoeken worden zodoende teruggebracht naar één afspraak. Hoofd Bureau Opname Miriam Staassen: “Uiteindelijk willen we ook andere aanvullende onderzoeken die soms nodig zijn, zoals hartfilmpje en bloedprikken, in één afspraak vangen. Het vaker naar het ziekenhuis moeten komen voor al die afspraken en steeds dezelfde vragen moeten beantwoorden is namelijk de meest gehoorde klacht van patiënten.”

Prettig voor ouderen Een ziekenhuis waar de oudere patiënt zich veilig voelt, waar hij zorg krijgt die op hem is afgestemd. Dat wil Atrium MC graag zijn: een ‘seniorproof’ ziekenhuis. De zorg moet op de behoefte van de oudere patient worden afgestemd. Dat vraagt een andere aanpak. Er zijn drie jaar uitgetrokken om ons doel te bereiken. Zaken die snel geregeld konden worden, zijn het eerst aangepakt. Denk aan het kritisch bekijken van onze bewegwijzering: is alles duidelijk en vindbaar? Maar ook kleine aanpassingen op verpleegafdelingen, waardoor er sneller gereageerd kan worden als een patiënt belt vanuit zijn bed. Of de afspraak dat er op de Spoedeisende Hulp

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


nog maar één co-assistent per patiënt langskomt. Het komende jaar richten we ons op aanpassingen die meer tijd kosten, zoals een andere werkwijze van de screening van oudere patiënten met meerdere aandoeningen.

Spiegeltje, spiegeltje Patiënten kunnen zelf het beste vertellen hoe ze de zorg graag willen hebben. Naast het Patiënttevredenheidsonderzoek (zie blz. 8-9) voeren we daarom sinds een aantal jaren spiegelgesprekken met groepjes patiënten. Ze hebben bijvoorbeeld allemaal eenzelfde operatie ondergaan, of hebben op dezelfde verpleegafdeling gelegen. Een gespreksleider loopt met hen het hele proces van A tot Z na, om een scherp beeld te krijgen van hoe ze de zorg ervaren hebben en wat patiënten graag anders zouden willen zien. Uit het Patiënttevredenheidsonderzoek komen vooral cijfertjes, maar hier vertellen mensen hun complete verhaal. Het bijzondere van de spiegelgesprekken is dat de betrokken zorgverleners ook aanwezig zijn als toehoorder. Christel Knapen van Service, Communicatie & Marketing vertelt enthousiast: “Het voordeel is dat de zorgverlener rechtstreeks terug hoort wat de patiënt van zijn werk vond. Dat raakt hen enorm. Vaak motiveert het ze om er de volgende dag al iets mee te gaan doen. Dat is geweldig.” Daarnaast wordt na ieder spiegelgesprek een plan van aanpak gemaakt voor de afdeling, om zaken structureel te verbeteren.

Cool! Haaruitval is voor veel patiënten een vervelende bijwerking van chemotherapie. Daarom gebruiken we sinds twee jaar een apparaat dat de hoofdhuid koelt voor, tijdens en na de chemokuur. De kap met een soort vloeistof erin wordt gekoeld naar min zes graden Celsius. Doordat de bloedvaten in de hoofdhuid vernauwen, komt er minder chemo bij de haarwortels. Ook de celstofwisseling wordt trager, zodat de haarwortels minder beschadigen. Bij veel patiënten vermindert dit de haaruitval. Atrium MC heeft de hoofdhuidkoeler gekocht dankzij een donatie van 15.000 euro van de Stichting Roparun, een loopevenement van Rotterdam naar Parijs.

Cliëntenraad weet raad De Cliëntenraad (CR) van Atrium behartigt de belangen van de cliënten, oftewel de patiënten en hun naasten. Ze doen dat op basis van ervaringen van patiënten, patiënttevredenheidsonderzoeken, klachtenrapportages, eigen ervaringen met het ziekenhuis en informatie van de Raad van Bestuur. Maandelijks zitten ze om de tafel met de Raad van Bestuur. ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

Onderwerpen die in 2012 regelmatig aan bod kwamen in de CR-vergaderingen zijn: • De mogelijke fusie tussen Atrium MC en Orbis Medisch en Zorgconcern. • De nieuwbouw- en renovatieplannen en de daarmee samenhangende beddenschuifoperatie. • De zorg voor de oudere patiënt. De CR zit ook in de kerngroep Contract met de Samenleving en houdt de vinger aan de pols bij het ‘seniorproof’ maken van het ziekenhuis. • De manier waarop klachten afgehandeld worden en hoe de patiënten en naasten daarbij benaderd worden.

25


26

?

Waarom willen Atrium Medisch Centrum Parkstad en Orbis Medisch en Zorgconcern toch zo graag fuseren? Kan er niet gewoon worden samengewerkt?

Het aantal mislukte fusies in de zorg liegt er immers niet om?

Waarom Eigenlijk is het antwoord vrij simpel. Als de beide ziekenhuizen zelfstandig blijven dan zijn ze dermate kwetsbaar, dat de kwaliteit en de beschikbaarheid van de zorg in de Oostelijke en Westelijke Mijnstreek in gevaar komt. En dan hebben we het over de zorg voor meer dan een half miljoen mensen!

Eisen steeds hoger Als dokters minder vaak bepaalde ingrepen uitvoeren, wordt het risico op verlies van kwaliteit groter. Organisaties van artsen, de overheid en zorgverzekeraars stellen terecht steeds hogere eisen aan die kwaliteit, met als gevolg dat voor bepaalde ingrepen een jaarlijks minimum is vastgesteld. Een dokter moet bijvoorbeeld minimaal 60 keer een bepaalde ingreep doen. Ziekenhuizen die onder dat minimum komen, mogen de ingreep niet meer verrichten en/of krijgen geen contract met zorgverzekeraars. De ingreep wordt dan niet meer vergoed door die zorgverzekeraar. De patiĂŤnten moeten in dat geval alles zelf regelen wat betalingen betreft, of naar een ander ziekenhuis waar de zorgverzekeraar wel een contract mee heeft. Dat zal dan een langere reis zijn. Veel langer dan in het geval van een fusie de afstand van Kerkrade naar Sittard-Geleen of van Einighausen naar Heerlen.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013


een fusie? Toegankelijke zorg Zorg behoort in onze ogen toegankelijk en betaalbaar te zijn. Wij willen de zorg zoveel mogelijk rond onze patiënten organiseren. Dat houdt feitelijk in dat de medicus, de verpleegkundige en de patiënt meer dan ooit samen aan het roer staan. Voor een afspraak in de polikliniek is het fijn als die polikliniek niet al te ver van huis is. Datzelfde geldt voor de nazorg, zoals controles na een operatie. Als er sprake is van een operatie of opname, dan is het van groot belang dat de patiënt kan vertrouwen op de best mogelijke zorg. En de afstand tussen beide ziekenhuizen is slechts zo’n 22 kilometer. Uit onderzoek blijkt dat mensen bereid zijn iets verder te reizen voor de best mogelijke zorg.

Belang van samenwerking Beide ziekenhuizen weten al enkele jaren dat het garanderen van een breed pakket aan kwalitatief hoogwaardige zorg om vergaande samenwerking vraagt. Er zijn natuurlijk meerdere vormen van samenwerking denkbaar, maar volgens deskundigen is voor onze ziekenhuizen een fusie het meest logisch en levert een fusie voor alle partijen de grootste voordelen op.

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

Dat is de reden dat op een fusie is ingezet. Of dat uiteindelijk lukt, hangt af van veel factoren, want we gaan niet over een nacht ijs. Tenslotte moet u verzekerd kunnen zijn van de beste zorg. En daar gaan we voor.

? ? ?

27


www.atriummc.nl

28

ZIEZO EXTRA | JUNI 2013

ZIEZO extra  

Deze Ziezo is anders dan Ziezo’s die u vier keer per jaar kunt lezen. Ziezo Extra schets een beeld van ontwikkelingen in en rond ons ziekenh...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you