Issuu on Google+

ËÉÃÁ ËÏÃÉÁ ÁÐÏ ÔÇ ÓÕÃÃÑÁÖÅÁ

¼ôáí, ôç äåêáåôßá ôïõ '90, åêäüèçêå ôï âéâëßï Ùñéáßá Áóôñïëïãßá- Ôá ×áìÝíá ÊëåéäéÜ, åëÜ÷éóôïé áðü ôïõò èéáóþôåò ôçò áóôñïëïãéêÞò ôÝ÷íçò ãíþñéæáí Þ áóêïýóáí ôçí Ùñéáßá. Ç ÷ñïíéêÞ óôéãìÞ, ìÜëéóôá, êáôÜ ôçí ïðïßá ðáñïõóéÜóôçêå ôï âéâëßï óôï åõñý êïéíü èåùñÞèçêå ðñþéìç - êáé ôï èÝìá ôïõ, áñêåôÜ "ðñï÷ùñçìÝíï" ãéá ôá åëëçíéêÜ áóôñïëïãéêÜ äåäïìÝíá. Ùóôüóï, ìå ôçí åßóïäï óôç íÝá ÷éëéåôçñßäá, äéáíýïõìå ìéá åðï÷Þ ðïõ ç Ùñéáßá Áóôñïëïãßá Ý÷åé ìðåé ðëÝïí óôçí êáèçìåñéíüôçôÜ ìáò. Ç åëëçíéêÞ áóôñïëïãéêÞ êïéíüôçôá áðÝêôçóå, åðéôÝëïõò, ðñüóâáóç óôï ãíùóôéêü áíôéêåßìåíï ôïõ óõãêåêñéìÝíïõ êëÜäïõ, ï ïðïßïò áöïñïýóå ðáëáéüôåñá óôïõò "ïëßãïõò", ìÝóù äéáöüñùí âéâëßùí êáé óõããñáììÜôùí ðïõ Ý÷ïõí åêäïèåß ôïí ôåëåõôáßï êáéñü. ¸ôóé, óôéò ìÝñåò ìáò, ç Üóêçóç ôçò Ùñéáßáò åßíáé ðåñéóóüôåñï äéáäåäïìÝíç êáé ü÷é êÜôé ôï êáéíïöáíÝò, üðùò Üëëïôå. ¼ðùò ãíùñßæïõí ïé áóêïýíôåò ôçí ôÝ÷íç ôçò Ùñéáßáò Áóôñïëïãßáò, áõôü ðïõ ôç äéáêñßíåé áðü ôéò Üëëåò áóôñïëïãéêÝò ôå÷íéêÝò åßíáé ç "ðñáêôéêüôçôÜ" ôçò. Ç áðÜíôçóç óå Ýíáí ùñéáßï ÷Üñôç äåí ìðïñåß íá åßíáé, óå êáìßá ðåñßðôùóç, áóáöÞò Þ "÷áïôéêÞ": ïöåßëåé íá åßíáé Üìåóç êáé ðåñéïñßæåôáé ìüíï óôï åñþôçìá ðïõ äéáôýðùóå ï åñùôþí. ÅðéðëÝïí, ï åñìçíåõôÞò ôïõ ùñéáßïõ ÷Üñôç äåí áíôéìåôùðßæåé äõóêïëßåò ðïõ ßóùò ïöåßëïíôáé óå åëëéðÞ óôïé÷åßá ùò ðñïò ôçí áêñéâÞ çìÝñá êáé þñá ãÝííçóçò, áöïý ï ÷Üñôçò êáôáóôñþíåôáé ìå âÜóç ôç ÷ùñï÷ñïíéêÞ óôéãìÞ êáôÜ ôçí ïðïßá ï ßäéïò êáôáíüçóå ôçí åñþôçóç. Åðßóçò, ç ôÝ÷íç ôçò Ùñéáßáò Ý÷åé ìéá ðñùôïöáíÞ ãïçôåßá, êáé áõôüò åßíáé Ýíáò áðü ôïõò ëüãïõò ãéá ôïõò ïðïßïõò ï åíäéáöåñüìåíïò ìåëåôçôÞò äåí ðñÝðåé íá åãêáôáëåßðåé ôçí ðñïóðÜèåéá åöáñìïãÞò ôùí êáíüíùí ôçò, üôáí áðïðåéñÜôáé íá åñìçíåýóåé Ýíáí ùñéáßï ÷Üñôç. ¸ôóé, áñãÜ ìåí áëëÜ óßãïõñá, èá ïäçãçèåß óå óõãêåêñéìÝíåò áðáíôÞóåéò, áñêåß íá ôïëìÜ íá åöáñìüæåé óôçí ðñÜîç üóá Ý÷åé áðïêïìßóåé áðü ôç ìåëÝôç ôïõ. Ç íÝá Ýêäïóç ôïõ âéâëßïõ Ùñéáßá Áóôñïëïãßá-Ôá ×áìÝíá ÊëåéäéÜ Þñèå ùò öõóéêÞ óõíÝðåéá ôïõ åíäéáöÝñïíôïò êáé ôçò ãíùñéìßáò ôïõ êïéíïý ìå ôçí Ùñéáßá, åíþ ç üëï êáé óõ÷íüôåñç åðáöÞ ôùí áíáãíùóôþí ìå ôï åí ëüãù áíôéêåßìåíï êáôÝóôçóå

17


áðáñáßôçôï ôïí åìðëïõôéóìü ôïõ âéâëßïõ ìå êáéíïýñéï, ðñùôüôõðï õëéêü. ÐáñÜëëçëá, ìå ôçí ðÜñïäï ôùí ÷ñüíùí, ìåôáöñÜóôçêå Ýíáò éêáíïðïéçôéêüò áñéèìüò áñ÷áéïåëëçíéêþí êåéìÝíùí, ìå áðïôÝëåóìá íá ðñïêýøåé ðëçèþñá íÝùí óôïé÷åßùí. ÁõôÞ ç åê íÝïõ áíáêÜëõøç ôçò áñ÷áßáò åëëçíéêÞò áóôñïëïãéêÞò ãíþóçò Þñèå áñùãüò óôç äéåýñõíóç ôùí ðíåõìáôéêþí ïñéæüíôùí ìáò êáé, üðùò Þôáí áíáìåíüìåíï, Üöçóå ôá "ß÷íç" ôçò óôçí åñìçíåßá åíüò ùñéáßïõ ÷Üñôç. Ôá íÝá óôïé÷åßá åìðåñéÝ÷ïíôáé ëïéðüí, óå ìåãÜëï âáèìü, óôçí ðáñïýóá Ýêäïóç ôçò Ùñéáßáò Áóôñïëïãßáò, êáé ï áíáãíþóôçò åýêïëá èá äéáðéóôþóåé ïñéóìÝíåò áëëáãÝò óôï ýöïò êáé ôïí ôñüðï ãñáöÞò. ÅðéðñïóèÝôùò, ç äéáñêÞò åîÜóêçóç óôçí åöáñìïãÞ ôùí êáíüíùí ôçò Ùñéáßáò Ý÷åé ùò áðïôÝëåóìá íá ãßíåôáé ðéï åýëçðôï ôï èÝìá ðïõ áöïñÜ Ýíáò ÷Üñôçò - åßôå ðñüêåéôáé ãéá ùñéáßï åßôå ãéá ÷Üñôç ãåãïíüôïò. ¸íá óçìáíôéêü êåöÜëáéï, óôï ïðïßï ÷ñåéÜóôçêå íá ãßíïõí ïñéóìÝíåò ðñïóèÞêåò êáé äéåõêñéíßóåéò, åßíáé áõôü ôï ïðïßï áíáöÝñåôáé óôïõò ðñïåéäïðïéçôéêïýò êáíüíåò, ðïõ åîåôÜæïíôáé ðñéí áðü ôçí åñìçíåßá ïðïéïõäÞðïôå ùñéáßïõ ÷Üñôç. Äõóôõ÷þò, ôéò ôåëåõôáßåò äåêáåôßåò, áðü ôüôå ðïõ Üñ÷éóå íá åöáñìüæåôáé åõñÝùò ç Ùñéáßá Aóôñïëïãßá, ïñéóìÝíïé áóôñïëüãïé ìåôÝôñåøáí óôáäéáêÜ ôïõò êáíüíåò áõôïýò áðü ðñïåéäïðïéçôéêïýò óå áðáãïñåõôéêïýò, ãåãïíüò ðïõ åß÷å ùò áðïôÝëåóìá ðïëëïß ùñéáßïé ÷Üñôåò íá áðïññßðôïíôáé Þ íá áãíïïýíôáé åíôåëþò. Ç áõóôçñÞ ôÞñçóç ôùí êáíüíùí åßíáé, üìùò, áíáãêáßá -õðï÷ñåùôéêÞ, èá ëÝãáìåêõñßùò ãéá ôïõò áñ÷áñßïõò, ôïõëÜ÷éóôïí ùóüôïõ áðïêôÞóïõí ôçí áðáñáßôçôç åìðåéñßá. Ðñüóöáôá, ðÜíôùò, ïé ðñïåéäïðïéçôéêïß êáíüíåò Ýðáøáí, áí ìç ôé Üëëï, íá èåùñïýíôáé áðáãïñåõôéêïß, ïðüôå, óÞìåñá, ï Ýìðåéñïò ìåëåôçôÞò ãíùñßæåé ðüôå êáé ðïéïé áðü áõôïýò ôïõò êáíüíåò ðñÝðåé íá ôçñçèïýí êáé ðüôå ìðïñåß íá ôïõò ðáñáêÜìøåé ðñïêåéìÝíïõ íá óõíå÷éóôåß ç åñìçíåßá ôïõ ÷Üñôç. Åðßóçò, ç åìðåéñßá Ýäåéîå üôé ìüíï ôõ÷áßá äåí åßíáé ç ðáñïõóßá ðñïåéäïðïéçôéêþí êáíüíùí ìÝóá óå Ýíáí ùñéáßï ÷Üñôç, êáé ç äéåñåýíçóç ôçò ýðáñîÞò ôïõò åêåß åßíáé áðáñáßôçôç, þóôå íá óõíåêôéìçèïýí óôçí ôåëéêÞ áðÜíôçóç ðïõ èá äïèåß. Áêüìá, óôçí ðáñïýóá Ýêäïóç Ý÷ïõí ðñïóôåèåß áñêåôïß ùñéáßïé ÷Üñôåò, ç åðéëïãÞ ôùí ïðïßùí Ýãéíå ìå áõóôçñÜ êñéôÞñéá ìåôáîý ðïëëþí ðáñüìïéùí ÷áñôþí, þóôå 18


êáèÝíáò åî áõôþí íá áíáöÝñåôáé óå äéáöïñåôéêü èÝìá êáé íá áðáéôåß ôçí åöáñìïãÞ üóï ôï äõíáôüí ðåñéóóüôåñùí êáíüíùí óôï óêåðôéêü ôçò åñìçíåßáò. Óôïõò íÝïõò ÷Üñôåò ãßíåôáé åìöáíÞò ï äéáöïñåôéêüò ôñüðïò ðñïóÝããéóçò, áöïý ôá êáéíïýñéá ãíùóôéêÜ åñãáëåßá êáé ç óõíå÷Þò áðüêôçóç åìðåéñßáò ùèïýí ôïí åñìçíåõôÞ óå êáéíïýñéïõò ôñüðïõò óêÝøçò, ðñïóáñìïóìÝíïõò óôïõò ðáëáéïýò. ¸ôóé, ïé äéáöïñÝò óôçí åñìçíåßá, ôéò ïðïßåò èá ðáñáôçñÞóåé ï áíáãíþóôçò áíÜìåóá óôïõò ðáëáéïýò êáé íÝïõò ÷Üñôåò äåí åßíáé ôßðïôå Üëëï ðáñÜ ôï áðïôÝëåóìá ìéáò ðéï ðñüóöáôçò êáé êáôáóôáëáãìÝíçò ìåèïäïëïãßáò ùò ðñïò ôïí ôñüðï áíÜëõóçò. Ãéá üóïõò áðü ôïõò áíáãíþóôåò ìåëåôÞóïõí ôïõò íÝïõò ÷Üñôåò, ðïõ ðñïóôÝèçêáí óå áõôÞ ôçí Ýêäïóç ôïõ âéâëßïõ, ïñéóìÝíåò âáóéêÝò ðáñáôçñÞóåéò åßíáé ïé åîÞò:

• ¸ðåéôá áðü Ýñåõíá êáé ðáñáôçñÞóåéò ðïëëþí åôþí, ðñïÝêõøå ôï óõìðÝñáóìá üôé ôï óýóôçìá ïéêïèåóßáò Placidus åíäåßêíõôáé ðåñéóóüôåñï ãéá ôïõò ÷Üñôåò ãåãïíüôïò. ¸ôóé, üëïé ïé ùñéáßïé ÷Üñôåò ôïõ íÝïõ âéâëßïõ åßíáé êáôáóôñùìÝíïé ìå ôï óýóôçìá Regiomontanus, åíþ ïé ÷Üñôåò ãåãïíüôïò ìå ôï óýóôçìá Placidus.

• Ìéá Üëëç ðáñáôÞñçóç, ðïõ ðñïÝñ÷åôáé áðü ôçí åðßìïíç ìåëÝôç ðëçèþñáò ÷áñôþí, åßíáé üôé ç éäáíéêÞ åñìçíåßá åðéôõã÷Üíåôáé ìüíï ìå ôç ÷ñÞóç ôùí äùñïèåúêþí ôñéðëïôÞôùí· ùò åê ôïýôïõ, óå üëïõò ôïõò íÝïõò ÷Üñôåò Ý÷ïõí ÷ñçóéìïðïéçèåß ïé êáôÜ Äùñüèåïí ôñéðëüôçôåò.

• Åðßóçò, ç åìðåéñßá Ýäåéîå üôé áðáéôåßôáé íá åßìáóôå ðéï áõóôçñïß óôç ÷ñÞóç ôùí óýã÷ñïíùí ðëáíçôþí (Ïõñáíüò, Ðïóåéäþíáò, Ðëïýôùíáò) êáôÜ ôçí åñìçíåßá åíüò ùñéáßïõ ÷Üñôç. ÊáôÜ óõíÝðåéá, åîåôÜæïíôáé ðëÝïí ìüíï ïé åðôÜ ðáñáäïóéáêïß ðëáíÞôåò (¹ëéïò, ÓåëÞíç, ÅñìÞò, Áöñïäßôç, ¢ñçò, Äßáò, Êñüíïò), üðùò ìáò Ý÷ïõí äéäÜîåé ç áñ÷áéïåëëçíéêÞ óêÝøç êáé üëïé üóïé ôçí åöÜñìïæáí åðß áéþíåò. Áí, üìùò, êÜðïéïò áðü ôïõò åðïíïìáæüìåíïõò áñãïýò ðëáíÞôåò âñßóêåôáé ðïëý êïíôÜ Þ óå óýíïäï áêñéâåßáò ìå ôçí áêìÞ åíüò ãùíéáêïý ïßêïõ, ôüôå ëáìâÜíïíôáé õðüøç óôçí åñìçíåßá ôïõ ÷Üñôç ìüíï ïé éäéüôçôåò ðïõ öÝñåé ùò ðëáíÞôçò, êáé ü÷é ùò êõâåñíÞôçò æùäßïõ. Åßíáé ãíùóôü ðëÝïí óå üëïõò üôé ç ôå÷íéêÞ ôçò Ùñéáßáò ðñïÝñ÷åôáé áðåõèåßáò áðü ôéò ðçãÝò ôçò åëëçíéêÞò áóôñïëïãßáò. ¼ðùò ðñïáíáöÝñáìå, ìå ôç ìåôÜöñáóç ðëÞèïõò áóôñïëïãéêþí êåéìÝíùí, Ýñ÷ïíôáé óÞìåñá óôï öùò íÝá óôïé÷åßá, ôá 19


ïðïßá ï óïâáñüò åñåõíçôÞò êáëåßôáé íá ðñïóáñìüóåé óôá íÝá äåäïìÝíá ôçò åðï÷Þò ìáò êáé íá ôá áíáäåßîåé óå ðïëýôéìá åñãáëåßá ãéá ôç ìåëÝôç ôïõ. Ôï âéâëßï ðïõ êñáôÜôå óôá ÷Ýñéá óáò åßíáé áðïôÝëåóìá ðïëõåôïýò êáé áäéÜêïðçò Ýñåõíáò, êáé óôéò óåëßäåò ôïõ åìðåñéÝ÷åôáé ôï ìåãáëýôåñï ìÝñïò ôùí ðïñéóìÜôùí áõôÞò ôçò äéáäéêáóßáò. ÂÝâáéá, ç ìåëÝôç åíüò áíôéêåéìÝíïõ ðñïûðïèÝôåé ìéá äéáñêÞ áíáæÞôçóç, ç ïðïßá äåí ðáýåé íá áðïöÝñåé êáñðïýò êáé äåí ðåñéïñßæåôáé, óå êáìßá ðåñßðôùóç, óôï óÞìåñá. ÐáñÜ ôáýôá, Ý÷åé êáôáâëçèåß åðßðïíç ðñïóðÜèåéá, þóôå ç íÝá Ýêäïóç ôïõ âéâëßïõ íá ðåñéÝ÷åé óôï ìåãáëýôåñï äõíáôü âáèìü üëç ôç äéäáêôÝá ýëç ðïõ áöïñÜ óôçí Ùñéáßá. ÅðïìÝíùò, ìðïñåß íá èåùñçèåß Ýíá ðëÞñåò åã÷åéñßäéï ôçò ðáñáäïóéáêÞò áóôñïëïãßáò. ÐÝñáí áõôïý, åßíáé Ýíá âéâëßï ôïõ ïðïßïõ ïé ðáñáðïìðÝò êáé ç ðáñÜèåóç ôçò ðëïýóéáò âéâëéïãñáößáò ôï êáèéóôïýí Ýíá ïëïêëçñùìÝíï åõñåôÞñéï ãéá ôïõò ìåëåôçôÝò ôçò åîÝëéîçò êáé ôïõ ôñüðïõ åöáñìïãÞò ôçò Ùñéáßáò áíÜ ôïõò áéþíåò. Ç íÝá áõôÞ åêäïôéêÞ áðüðåéñá ðáñáäßäåôáé óôçí êñßóç ôïõ áíáãíùóôéêïý êïéíïý ìå ôçí åëðßäá üôé èá áðïôåëÝóåé Ýíá ðïëýôéìï âïÞèçìá ãéá ôïí ìåëåôçôÞ ôçò Ùñéáßáò êáé üôé èá êáôáóôåß, åíäå÷ïìÝíùò, åñãáëåßï ôüóï ãéá ôïí åðáããåëìáôßá áóôñïëüãï üóï êáé ãéá ôï ìïíá÷éêü åñåõíçôÞ. Ðéóôåýù üôé Þñèå ôï ðëÞñùìá ôï ÷ñüíïõ ç Üñôéá ôå÷íéêÞ ôçò Ùñéáßáò Áóôñïëïãßáò, ðïõ Üíèéóå ôá áñ÷áßá ÷ñüíéá, íá "ìåôáöåñèåß" óôéò áíáæçôÞóåéò êáé ôéò áíÜãêåò ôçò åðï÷Þò ìáò êáé íá áîéïðïéçèåß êáôÜëëçëá áðü ôïõò åñåõíçôÝò ôïõ 21ïõ áéþíá.

ÄÝóðïéíá Ãéáííáêïðïýëïõ

20


neo 017-020 eisagogi desp