Page 1

АЛАШҚА

2018: АСТАНАДА – БАЙҚОҢЫР

ҚЫЗМЕТ ЕТКЕН

ҚОС ҚҰРДАС 10-11

8-9

ЖЕТІ МИНУТТА ЖЕТЕТІН ЖЕДЕЛ ЖӘРДЕМ 7

РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ҚОҒАМДЫҚ-САЯСИ ГАЗЕТ

1990 жылғы 13 қазаннан бастап шығады

№71 (3731)

Сенбі

16 маусым 2018 жыл

ОРАЗА АЙТ ҚҰТТЫ БОЛСЫН! Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев Қазақстан халқын Ораза айт мерекесімен құттықтады. Мемлекет басшысы өзінің құттықтауында бұл мерекенің адамдар арасындағы мейірімділік, ізгілік, татулық пен келісім секілді бірегей құндылықтарды қалыптастыратынын айта келіп, баршаға зор денсаулық, амандық және бақ-береке тіледі.

ЕЛОРДАНЫҢ ЕРЕКШЕ ҮЗДІКТЕРІ Тәуелсіздік сарайында биылғы үздік түлектердің құрметіне «Елорда мақтанышы» атты салтанатты шара өтті. Оған қатысқан Астана әкімі Әсет Исекешев «Алтын белгі» төсбелгісін тапсырды. (Соңы 2-бетте)

«ALTYN SHIPAGER»

Денсаулық сақтау саласы қызметкерлерінің кәсіби мерекесі елордада ерекше мазмұнда аталып өтті. Осы бір адам саулығы деген абзал іске айрықша үлесін қосып жүрген ақ желеңді абзал жандарды ұлықтайтын «ALTYN SHIPAGER» сыйлығы табыс етілді. Мерекелік жиында Астана қаласының әкімі Әсет Исекешев құттықтау сөз сөйлеп, сахна төріне елорда денсаулық сақтау ісінің бастауында тұрған білікті дәрігерлерге құрметін көрсетті. С.Ақшолақов, М.Алшынбаев, А.Байгенжин, Н.Батпенов, В.Бенберин, М.Құлжанов, Қ.Омаров, Ю.Пя, Н.Петухова, М.Шайдаровқа «Медицинаға қосқан үлесі үшін» алғыс хатын берді.

Сонымен бірге, қала әкімі Астана қаласы Онкологиялық орталығының онколог-хирургы Әнуар Әбдікәрімовке, №1 қалалық ауруханадағы тамыр хирургия бөлімінің дәрігер-ангиохирургы Азамат Абдуллиновке, №1 қалалық аурухананың травматолог-ортопед дәрігері Аян Сүлейменовке, №2 балалар ауруханасының хирургиялық инфекциялар бөлімінің меңгерушісі Жұматай Маке-

«ASTANA AQSHAMY» ВАЛЮТА БАҒАМДАРЫ

EUR/KZT 397.24

USD/KZT 335.99

новке, №2 қалалық балалар ауруханасының травматолог-ортопед дәрігері Олжан Байназаров және Қоғамдық денсаулық сақтау басқармасының бас маманы Жанна Есқалиеваға пәтер кілтін тапсырды. (Соңы 6-бетте)

ГАЗЕТІНЕ 2018 ЖЫЛДЫҢ ЕКІНШІ ЖАРТЫСЫНА ЖАЗЫЛУ ЖҮРІП ЖАТЫР! RUB/KZT 5.40

CNY/KZT 52.57

www.astana-akshamy.kz


2

ЕЛОРДА ТЫНЫСЫ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz

АСТАНАДАН АУЫЛҒА ДЕЙІН... АСТАНА Астанада «Еңбек жолы» конкурсы басталды. Бұл байқаудың қатысушылары «Үздік еңбек әулеті», «Өндірістің үздік жас маманы» және «Жұмыс істейтін жастардың үздік тәлімгері» аталымдары бойынша марапатталады. АЛМАТЫ ОБЛЫСЫ Алматы қаласындағы Қыздар мемлекеттік педагогикалық университетінің ғалымдары апорт алмасының жаңа сортын шығарып, оны өсіруді қолға алды. Бұл жобаның өнімі тек диқандар үшін ғана емес, отандық биолог-ғалымдар мен тұрғындар үшін де маңызы зор. ШЫҒЫС ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫ Өскемен су электр бекетінде тұрған «Ледокол» өрт сөндіру кемесі Бұқтырма су қоймасына аттанды. Аталған су көлігі Ертіс айдынындағы ең ірі апаттық-құтқару кемесіне жатады. Үш сорғыш құрылғыдан тұратын кеменің су сыйымдылығы – 255 тонна. АҚТӨБЕ ОБЛЫСЫ Ақтөбе қаласын жайлаған жағымсыз иісті азайту үшін кәріз су тазалау нысандарына «ылғалды барьер» қондырғысы орнатылды. Яғни суға араласқан химиялық затты ауаға бүрку арқылы жағымсыз иісті жоюға болады. Қондырғы желдің бағытына қарай іске қосылады.

ЕЛОРДАНЫҢ ЕРЕКШЕ ҮЗДІКТЕРІ Аманғали ҚАЛЖАНОВ (Соңы. Басы 1-бетте) – Елорда мақтаныштарымен кездесіп тұрғаныма шын жүректен қуаныштымын. Бұл тамаша мереке

СҮБЕЛІ СӨЗ

МАҢҒЫСТАУ ОБЛЫСЫ Он жыл бұрын Маңғыстау облысындағы Сенек, Ұштаған, Шебір мен Тұщықұдық ауылдарында басталған құм көшін тоқтату жұмыстары өз жемісін берді. 4800 гектар жер қоршалып, 3 миллионнан астам бұта мен ағаш егілді. Нәтижесінде құмның көшу қарқыны тоқтап, құм сілемдеріндегі шөп жамылғысы қалпына келді. ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ Жамбыл облысында ауылдық 3 мың оқушы Астананың 20 жылдығына орай 20 әдеби кітапты оқып шықты. Игі бастама 6 мен 10-сынып оқушылары арасында байқау түрінде ұйымдастырылған. Үздік шыққан 20 жеткіншек елорданың туған күнінде бас қалаға тегін жолдама алды. ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫ Төле би ауданында алғаш рет оқушылардың демалыс орны бой көтеріп, биыл 3 мың бала лагерьде демалады. Біркөлік шатқалында орын тепкен демалыс орнына 1-ауысымға 250 бала жолдама алған.

естеріңізде мәңгі қалатынына сенімдімін. Сіздер сүйікті Астанамыздың 20 жылдық мерейтойы кезінде мектепті сәтті аяқтап отырсыздар. Мұның барлығына ата-аналарыңыз бен ұстаздарыңыздың қажымас қайраты мен шексіз

махаббатының арқасында, адал еңбектеріңізбен жетіп отырсыздар. Алда да дәл осылай өз мүмкіндіктеріңізге сенімді елжанды азамат болыңыздар, – деді Ә.Исекешев. Биыл елорда бойынша 6229 түлек ересек өмірге жолдама алды. Олардың 301-і «Алтын белгі» иегері атанып, 373-і үздік аттестатқа ие болды. 2017-2018 оқу жылында елордалық оқушылар республикалық және халықаралық олимпиадаларда және ғылыми жобалар бойынша 281 медаль жеңіп алды. Соның ішінде 121 алтын, 66 күміс және 94 қола алды. Астаналық оқушылар ел бойынша 12 жыл қатарынан «Үздік команда» болып келеді. Осыны атап өткен қала басшысы түлектердің қадамдарына сәттілік тіледі. Білімге қатысы бар мемлекеттік бағдарламалар түлектерге Қазақстандағы және шетелдегі кез келген жоғары оқу орнына түсуге мүмкіндік беретінін айтқан Астана әкімі қала басшылығы тарапынан осы жылы сәйкес бағдарлама әзірленгенін жеткізді. Әкімдік тарапынан web-дизайн, құрылысты жобалағанда ақпараттық технологияларды қол дану, IT-мамандары, 3D-баспаны жобалау, инженер-электроншы сияқты көптеген мамандықтарға 1000 грант бөлініп отырғанын айтып өтті. Осы жылы мектеп қабырғасынан түлеп ұшқан бірқатар дарынды түлектердің

есімдерін атады. Соның ішінде дарынды балаларға арналған №9 «Зерде» мектебінің оқушысы Нұрәли Сарбақышты әлемнің жеті университеті оқуға шақырды. Әлихан Құдайберген мен Ерарслан Шаяхметов математикадан өткен барлық олимпиадаларда топ жарды. Кемел Нұрдәулет физикадан өткен күллі халықаралық олимпиадалардан алтын медаль иеленді. №60 мектеп-лицей түлегі Вандейкастель Синтия Сулуу француз тілі пәнінен өткен республикалық олимпиадаларда бірнеше мәрте алтын медальді қанжығасына байлады. «Алтын белгі» иегерлерінің атынан №56 мектеп-лицей түлегі Аяулым Екпінова мен дарынды балаларға арналған «Білім-инновация» лицей-интернатын бітірген Арсений Колесниченко сөз алды. «Біз үлкен қуаныш үстінде, толғаныстың құшағында тұрмыз. Ата-аналарымыздың үмітін, ұстаздарымыздың сенімін ақтап, білімімізді дәлелдедік. Астананың 20 жылдығы қарсаңында «Алтын белгі» иегері атану – мен үшін үлкен бақыт. Біз әрқашанда елорданың мақтанышы боламыз» деді Аяулым. Биылғы түлектер Астана мерейтойына «Елорда мақтанышы» аталатын аллеяны сыйға тартты. Осыны айтқан Арсений елорданың көркеюі мен дамуына барлық күштерін салатындарын жеткізді. Салтанатты шара мерекелік концертке ұласты.

БҮГІНГІ КҮННІҢ БҮЛКІЛІ

ҚАЗАҚСТАН САРБАЗДАРЫ БҰҰ МИССИЯСЫНА ҚАТЫСАДЫ ҚОРҒАНЫС МИНИСТРІ СӘКЕН ЖАСҰЗАҚОВТЫҢ АЙТУЫНША, МЕМЛЕКЕТ БАСШЫСЫ НҰРСҰЛТАН НАЗАРБАЕВ ӘСКЕРИ БАҚЫЛАУШЫ ЖӘНЕ ШТАБ ОФИЦЕРІ РЕТІНДЕ ҚАЗАҚСТАН ҚАРУЛЫ КҮШТЕРІ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРІНІҢ БҰҰ-НЫҢ МИССИЯЛАРЫНА ҚАТЫСУ ГЕОГРАФИЯСЫН КЕҢЕЙТУДІ ҰСЫНҒАН.

Наталья ЖҰМАДІЛДАЕВА, Мәжіліс депутаты:

– Мұғалімдердің біліктілігін арттыру курстарын ұйымдастыруда қателік көп. Мүмкін, біз олардың көбірек бөлігін қамтимыз деп жаңылысқанымызды білмейтін шығармыз. Өңірде осындай курсты бітірген мұғалімдермен кездесіп, тек сәлемдесу мен бірнеше терминдерді ғана білетінін көзбен көріп, жағамызды ұс тадық. Ағылшын тілін оқыған 12337 мұғалімнің баржоғы 2 пайызы ғана сол тілде дәріс бере алады. Бұл дегеніміз – мұғалімдерді қорлау! (14.06.2018 жыл. «Нұр Отан» партиясының комиссия отырысында айтқан сөзі)

Төлен ТІЛЕУБАЙ « Қ а з а қ с т а н Қ а р ул ы күштерінің 40 офицерін БҰҰ-ның Таяу Шығыстағы миссиясына, Кипрдегі бейбітшілікті қорғауға, әскери бақылаушы ретінде Үндістан мен Пәкістанға, БҰҰ-ның уақытша әскери күштері есебінде Ливанға, референдум өткізу үшін Ба-

тыс Сахараға жіберу туралы ұсыныс енгіземін» деген Президенттің сөзін министр оқып берді. Қос палата депутаттары Елбасының ұсынысын қолдады. Отырыстан кейін журналистер Сәкен Жасұзақовтан Таяу Шығыс елдерінің арасында Сирияның бар-жоғын сұрады. «Сирия біз жоспарлаған елдердің тізіміне кірмейді. Біз офицерлерімізді

жіберетін елдердің барлығында қауіпсіздік қамтамасыз етілген. БҰҰ-ның бұл миссиясының жүзеге асырылып келе жатқанына 40 жыл болды. Үндістан – барынша тыныш, қауіпсіз мемлекет. Ол жақта ешқандай қауіп жоқ» деді министр бірден жауап қатып. Оның үстіне, біздің офицерлерге төленетін жалақы көлемі де жоғары екен.


ЕЛОРДА ТЫНЫСЫ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz

ЕЛДІ ЕЛЕҢ ЕТКІЗГЕН

АЛЛО, «АСТАНА АҚШАМЫ»! Айдын ҚАПАСОВ, елорда тұрғыны:

– Соңғы уақытта «суды үнемдеп пайдалану керек» деп жиі айтылып жүр. Қалада су тапшылығы болуы мүмкін бе? Бұған «Астана су арнасы» МКК зертхана бастығы Уәсила Әуезова жауап берді. – Есіл өзенінің жоғарғы жа­ ғынан келетін су мен «Астана» су қоймасының және жаңбырдың, қардың суы қосылып, «Аста­ на су арнасының» су қоймасы толықтырылып отырады. Тек 2013 жылы ғана Астанада судың

тапшылығы бол­ғаны рас. Одан бері жаңбыр да, қар да көп жау­ ды. Бүгінде су жеткілікті. 450 миллион текше метрді құрайтын кәсіпорынның су қоймасы қазіргі уақытта толып тұр. Сондықтан әзірге су тапшылығы болмайды. Бірақ, әрине, суды ысырап қыл­ май, үнемдеп пайдаланған жөн.

БҰЛ ҚАЛА – ҚАЗАҒЫМНЫҢ АСТАНАСЫ КЕШЕ ҚР ҰЛТТЫҚ АРХИВІНДЕ АСТАНА ҚАЛАСЫНЫҢ 20 ЖЫЛДЫҒЫНА АРНАЛҒАН «ЕЛДІҢ ТӨРІ – ЕЛОРДА» АТТЫ ҚҰЖАТТЫҚ КӨРМЕ АШЫЛДЫ.

Ғалым ҚОЖАБЕКОВ Көрмеде Астана қаласының қалыптасуына қатысты құжаттар мен суреттер қойылған. 1994 жылғы «Жоғарғы Кеңестің Қазақстан Республикасының астанасын ауыстыру туралы» қаулысының, Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Ақмола қаласын Қазақстан Республикасының астанасы етіп жариялау туралы», «Ақмола қаласының атауын Астана қаласына ауыс­тыру туралы» Жарлықтарының көшірмелері көрермен назарына ұсынылған. Сонымен қатар, басқа да маңызды құжаттармен танысуға болады. Тағылымды әрі танымдық көрменің ашылу салтанатында ҚР Мәдениет және спорт министрлігінің жауапты хатшысы Қуатжан Уәлиев, Түркияның Қазақстан Республикасындағы Төтенше және өкілетті елшісі

КЕРЕК КЕҢЕС

Уянык Невзат және басқа да құрметті меймандар сөз сөйлеп, елордамыз Астана жайын­ да жылы лебіздерін білдірді. Мәжіліс депутаты, «Халық қаһарманы» Бақытжан Ертаев жиналған қауымды алдымен Айт мерекесімен құттықтап, қиын кезеңде жаңа Астана салуға тәуекел еткен Елбасының ерлігі жөнінде әңгімелеп берді. «Астана – бұл бар қазақтың елордасы, ұлттық мақтанышы, болашақтың қаласы. Бұл қаланың тұрғындары, біздер, басқаларға үлгі болуымыз керек» деп атап өтті майдангер депутат. Салтанатты ашылу рәсімінен кейін жұртшылық көрмені еркін аралап көрді. Шара соңында Қазақстан Республикасының Ұлттық архиві мемлекеттік мекемесінің директоры Жанкелді Махашов алғашқы көрер­ мендерге алғысын білдіріп, көрменің бір ай бойы жалғасатынын жеткізді.

ҚЫС ШАНАҢДЫ ЖАЗ САЙЛА КЕШЕ 2017-2018 ЖЫЛДАРДАҒЫ ЖЫЛЫТУ МАУСЫМЫНЫҢ ҚОРЫТЫНДЫСЫ МЕН КЕЛЕСІ МАУСЫМҒА ДАЙЫНДЫҒЫ ТУРАЛЫ ЖӘНЕ 2018-2020 ЖЫЛДАРҒА АРНАЛҒАН «АСТАНАЭНЕРГОСЕРВИС» АҚ КОМПАНИЯЛАР ТОБЫНЫҢ ДАМУ СТРАТЕГИЯСЫН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУДЫҢ НӘТИЖЕЛЕРІ ЖАЙЛЫ БАСПАСӨЗ МӘСЛИХАТЫ ӨТТІ.

* Кез келген қақ­пақ­ тың ортасынан саңылау жасап, оған түтікшені (трубочка) салып, шаңсорғыштың бір бөлшегі ретінде пайдалануға болады. Ол арқылы компьютерді, пернетақтаны, ұялы телефон микрофонын тазалай аласыз. * Егер телефоныңыз­ дың экранында сырылған іздер пайда болса, одан арылу үшін мақтаға сутек тотығын жағып сүртіңіз. * Құлыпқа салынған кілт бұралмай, қатып қалып, қиындық ту­ ғыз­са, шприцтің көмегімен 1-2 тамшы май құйсаңыз жеткілікті. * Киіміңізге май тиіп кетсе, былғанған жеріне аздаған мөлшерде ыдыс жуатын сұйықтықты тамызып, ысқылап, сумен шайсаңыз, дақтың ізі де қалмайды.

3

Серік ПІРНАЗАР

ТРАМП ҚЫРЫМ ТУРАЛЫ НЕ ДЕДІ? АҚШ президенті Дональд Трамп G7 лидерлерімен кездесуде Қырымның Ресейге тиесілі екенін айтты. Ақ үйдің қожайыны өзінің бұл тұжырымын түбек тұрғындарының орыс тілінде сөйлейтінімен байланыстыра айтыпты. BuzzFeed ақпараттық порталы мұны екі елшілік дереккөздеріне сүйене отырып хабарлаған. Порталдың мәліметінше, Трамп әлгіндегі ойын Канаданың Квебек провинциясындағы Ла Мальбе курортты қаласында G7 саммитінің кешкі асы кезінде білдірген.

Отырыста АҚШ президенті сондай-ақ топ лидерлерінің неге Украинаны жақтай беретіндерін сұраған. Сосын ол бұл мемлекеттің «әлемдегі жемқорлыққа қатты былыққан елдердің бірі болып табылатынын» мәлім еткен. Осыған орай, BuzzFeed Трамптың бұл сөздерді қалжыңға салып айт­ қаны не Құрама Штаттардың сыртқы бағыты өзгергенін білдіргені білінбейтінін атап көрсетеді.

«ХАТ ЖАЗДЫМ ҚАЛАМ АЛЫП...» КХДР лидері Ким Чен Ын Ресей президенті Владимир Путинге жеке атынан дұғай сәлем жолдаған екен. Оны КХДР Жоғарғы халық жиынының төрағасы Ким Ен Нам арнайы жеткізіп берді. Путин өз кезегінде Ким Чен Ынды Ресейге келіп кетуге шақырғанын растады. Ресей президентінің айтуынша, мұны басқа ешқандай халықаралық оқиғалармен селбестірмей-ақ, қыркүйекте Владивос­ токта өтетін Шығыс экономикалық форумы шеңберінде жасауға болады.

Ресей мемлекетінің басшысы сондай-ақ Ким Чен Ын мен АҚШ президенті Дональд Трамптың 12 маусым күні Сингапурде өткен кездесуінің нәтижесін жоғары бағалайтынын білдірді. Оның сөзіне қарағанда, осы кездесудің арқасында Корей түбегінде бейбітшілікті қалпына келтірудің жарқын болашағы пайда болған.

Нұрдәулет КӘКІШТЕГІ Жиын барысында жылыту маусымы мен кәсіп­ орын жайлы мағлұмат берген «Астанаэнергосервис» АҚ басқарма төрағасы Ардақ Тиес пен оның орынбасарлары журналистердің сауалдарына жауап берді. – Өткен жылдың 27 қыркүйегінде басталып, биылғы 10 мамырда аяқталған, яғни 226 күнге созылған жылыту маусымы қалыпты деңгейде өтті. Қыс бойы 10 қазандық және 7 турбиналық агрегат жұмыс істеді. Көмірді тұтыну шығыны 2,76 миллион тоннаны, мазутты тұтыну шығыны 7,5 мың тоннаны құрады, – дейді Ардақ Тиес. Алдағы жылыту маусымы да ойдағыдай болатынына сенім білдірген «Астанаэнергосервис» АҚ басқарма төрағасының өндіріс жөніндегі орынбасары Харханбай Жұпархан мазут пен көмірдің жеткілікті екенін тілге тиек етіп, келесі маусымға жүргізіліп жатқан дайындық жұмыстарына тоқталды. Оның айтуынша, алдағы жылыту мау­сымына дейін №1 ЖЭО-ның бесінші және екінші қазандық агрегаттары мен төртінші турбоагрегаттарына жөн­ деу жүргізіліп, аудандық қазандық жабдықтары, цехтар, ғимараттар мен құрылыс орындарындағы қосалқы жабдықтар жаңартылады. Сонымен қатар, «Астана-Теплотранзит» АҚ-та да бірқатар жұмыстар қолға алынып, онда «Энергияны үнемдеу» бағдарламасы бойынша жылу оқшауламасы қайта қалпына келтірілмек. Ал «Астана-АЭК» АҚ-та кабельдік желілерді ауыстыру, «Западная» және «Городская» қосалқы стансаларын қайта салу сияқты бірқатар жұмыстар жүргізілмек.

НАТО ТҮРКИЯНЫ ҚОРҒАМАЙДЫ Солтүстік альянс Анадолы жеріндегі ел қауіпсіздігін қамтамасыз етуге ықыласты емес. НАТО ислам елдерінде тек берекесіздік пен хаостың орын алуына мүдделі. Түркия президенттігіне исламдық Бақыт партиясы атынан түсіп жатқан кандидат Темель Карамоллаоглу осылай деді. «НАТО-ның жайына келсек, біз әуелден оған белгілі бір жағдайларға байланысты туған мәж­ бүрліктен кіріп қалғанбыз» деді ол. – Бірақ НАТО тарапынан бұл одақтастықты біржақты түсінушілікті көріп ке-

леміз. Альянс біздің қауіпсіздігімізге пәлендей күш салмайды. Ал КСРО құлағаннан кейін НАТО өзінің стратегиясын өзгертті де, ислам елдерінде хаос жасауға қарай бағыт бұрып кетті, біз мұны ешбір қабылдай алмаймыз». Оның айтуынша, Түркия Иранмен, Ресеймен, сондай-ақ Иракпен, Сириямен, Египетпен және басқа да араб мемлекеттерімен қарымқатынас­т ы дамытуға пейілді.


4

ҚАЛА ТІРШІЛІГІ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ»

АВТОТҰРАҚТЫ ТЕГІН ПАЙДАЛАНҒАНДАР АЙЫППҰЛ ТӨЛЕЙДІ Нұрдәулет КӘКІШТЕГІ – Тұрақ ақысын көлік жүргізушілерінің 10 пайызы ғана төлейді. Мысалы, соңғы бір аптада 2365 көлік тіркелді. Одан күніне шамамен 60 мың теңгеден жиналды. Бірақ бұл қаржы 500 мың теңге көлемінде болуы тиіс еді, – дейді ол. 23 сәуірден бастап ақы төлеуден жалтарғандарға 3 айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салу туралы шешім шығарылған болатын. Бір жыл ішінде осы ереже қайта бұзылған жағдайда, салынатын айыппұл мөлшері 5 айлық есептік көрсеткішке артады. Ақылы автотұрақтарды енгізген күннен бастап 4800-ден аса төлемді бұзу туралы дерек тіркеліпті. Айта кету керек, ҰОС ардагерлері, бірінші және екінші топ мүгедектері, «Алтын қыран» және «Халық қаһарманы» ордендерінің иегерлері мен «Алтын алқа» және «Күміс алқамен» марапатталған көп балалы аналар, Семей ядролық полигонындағы жарылыстардан зардап шеккендер, сондай-ақ Ауған соғысының ардагерлері мен мүгедектері ақылы тұрақтарға көліктерін тегін қоюға құқылы. Алайда олар жұмыс күндері Шарль де Голль көшесі, 1а ме-

«НҰРЖОЛ» ЖЕЛЕКЖОЛЫНДАҒЫ АҚЫЛЫ АВТОТҰРАҚҚА КӨЛІКТЕРІН ҚОЯТЫН ЖҮРГІЗУШІЛЕРДІҢ 10 ПАЙЫЗЫ ҒАНА АҚЫСЫН ТӨЛЕЙДІ ЕКЕН. БҰЛ ТУРАЛЫ «ЕЛОРДА ТЫНЫСЫ» РАДИОХАБАРЫНЫҢ КЕЗЕКТІ ШЫҒАРЫЛЫМЫНДА СҰХБАТ БЕРГЕН «АСТАНАНЫҢ КӨЛІК ТҰРАҒЫ КЕҢІСТІГІ» ЖШС ДИРЕКТОРЫ АРДАҚ ТҰРҒАНҚҰЛОВ АЙТТЫ.

кенжайына барып, алдын ала тіркелулері керек. Тікелей эфир барысында әуе толқынындағы тыңдармандар тарапынан «Паркомат неге тек монеталарды ғана қабылдайды? Ал егер тұрақтағы орынды белгіленген уақыттан ерте босатқан жағдайда алдын ала

төленген ақша қалдығы көлік иесіне қайтарыла ма?» деген сұрақтар қойылды. Оған Ардақ Тұрғанқұлов былай деп жауап берді: – Жалпы, тұрақ ақысын паркомат арқылы қолма-қол ақша немесе банк картасымен, SMS жолдау немесе жеке кабинет

арқылы, сондай-ақ «Касса 24» терминалдары және «Астана көлік тұрақтары» мобильдік қосымшасы көмегімен төлеуге болады. Қазіргі уақытта 5181 адам мобильді қосымшаны пайдаланады. Егер паркомат арқылы төлесеңіз, ол қайтарылмайды. Тек SMS жолдау арқылы төлен-

www.astana-akshamy.kz

ген қаржы ғана көлік иесінің есеп-шотына қайта аударылады. Ал паркоматтың неге тек монеталарды қабылдайтынына келсек, купюралардың жасанды ақша еместігін тексеруге біраз уақыт кетеді және 100 теңгелік ақы үшін паркоматқа 10-20 мың теңгелік купюра салынса, оған қалдығын қайтарып беру қиын. Тұрақ құны таңғы сағат 8.00ден кешкі 20.00-ге дейін – сағатына 100 теңге. Төлем көлікті тұраққа қойған сәттен бастап алғашқы 30 минут ішінде жүргізілуі тиіс. Ал түнгі уақыт пен демалыс және мереке күндері тұрақты пайдалану тегін, – дейді А.Тұрғанқұлов. Эфир барысында қоңырау шалған тыңдармандардың бірі: «Нұржол» желекжолының бойында дәмханада жұмыс істеймін. Жұмыс орнымыздың алдындағы ақылы автотұрақтың орнын жалға алуға немесе сатып алуға мүмкіндігіміз бар ма?» деп сұрады. – «Нұржол» желекжолының бойындағы 24 тұрақта 480 орын бар. Бұл орындарға қоятын көліктер саны көп болғандықтан, әзірге жалға беруге мүмкіндік жоқ. Алдағы уақытта орын саны көбейген соң, осы мәселені қарастыратын боламыз. Жалпы, қаладағы ақылы тұрақтардың санын келер жылы 10 мың орынға дейін көбейтпек жоспарымыз бар. Мысалы, Сарыарқа ауданында – 4 мың, Байқоңырда – 500, Алматы ауданында 2-3 мың орын болады деп көздеп отырмыз. Қазір дайындық жұмыстары жүргізілуде, – деді радиохабар қонағы.

ЖЕМҚОРЛЫҚ ЖОЛЫ ҚАЛАЙ КЕСІЛЕДІ? СОҢҒЫ КЕЗДЕРІ ЖЕМҚОРЛЫҚПЕН КҮРЕС ЖҮЙЕЛІ ЖҮРГІЗІЛСЕ ДЕ, ПАРАМЕН ҰСТАЛЫП ЖАТҚАН АЗАМАТТАРДЫҢ АТЫ ЖИІ АТАЛЫП КЕТТІ. ОСЫНДАЙ ІРІЛІҰСАҚТЫ СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚҚА ЖОЛ БЕРІЛУІ ЗАҢ МЕН ЖҮЙЕНІҢ ӘЛІ ДЕ ЖЕТІЛДІРІЛЕ ТҮСУІ ҚАЖЕТ ЕКЕНІН КӨРСЕТЕДІ. Гүлмира АЙМАҒАНБЕТ Мәселен, соңғы бес айдың өзінде Қазақстанда 1418 қылмыстық дерек тіркелген. Оның 72 пайызы – сыбайлас жемқорлық сипатындағы құқық бұзушылықтар. Әрине, оның ішінде пара алу мен жымқыру деректері кездеседі. Былтыр анықталған зиян сомасының көрсеткіші 2,1 млрд теңге болса, биылғы жылдың сәйкес кезеңінде бұл көрсеткіш 3 есеге өсіп, 7 млрд-қа дейін жеткен. «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет 477 адамның қылмысын әшкереледі, оның ішінде республикалық деңгейдегі басшылар – 13, облыстық – 39, қала және аудан – 71. Біздің қызметіміздің негізгі басымдықтарының бірі – орындаушылардан бастап ұйымдастырушыларға дейінгі бүкіл тізбекті айқындай отырып, сыбайлас жемқорлықтың

жүйелік фактілерінің жолын кесу. Жедел әзірлемелерді іске асыру нәтижесінде 50 фактінің жолы кесіліп, қылмыстық топтардағы 146 адам анықталды» дейді ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің ресми өкілі Нұрлан Жахин. Оның айтуынша, қазіргі таңда мемлекеттік қаражаттың мақсатты жұмсалуы ерекше бақылауда. Десек те, тура сол мемлекеттік бағдарламаларды іске асыруға бөлінген қаражаттың оңды-солды жұмсалуы жасырын емес. Оған дәлел – қабылданған шаралар нәтижесінде 63 сыбайлас жемқорлықтың анықталуы. Олардың басым көпшілігі «Жұмыспен қамту және бұқаралық кәсіпкерлікті дамыту» (37), «2020 жылға дейін өңірлерді дамыту» (35), «Білім және ғылым» (32), «Нұрлы жол» (15) және тағы сол сияқты бағдарламаларға тиесілі. Осындай қылмыстарды жасағаны үшін 71 адам қылмыстық жауапкершілікке тартылып отыр.

ҚАМАУҒА АЛЫНҒАН КІМДЕР? Белгілі болғандай, Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл ұлттық бюросы ҚР Сыртқы істер министрлігінің бұрынғы жауапты хатшысы Қарашевтің қылмысын ірі көлемде пара алу үстінде әшкерелеген. Ол жауапты мемлекеттік қызмет атқара отырып, өзінің қарамағындағы Сәкенова, Нүрекенов және Жұмасанова секілді лауазымды тұлғалардың оңдысолды заңсыз әрекеттеріне көз жұма қараған. Есесіне сол үшін олардан 10 млн теңгені құрайтын ауызбастырық алып

отыр ған. Қылмыстық схема қысқаша былай өрбіпті. Сәкенова, Нүрекенов және Жұмасанова министрлік үшін қызметтер көрсетуге шарттар жасаған әрі құжаттарды кедергісіз қабылдау үшін кәсіпкерлерден 20 миллион теңгеден астам пара алған. Тергеу қызметкерлері Қарашевтің үйін тінту кезінде миллиондаған ақша табылыпты. Осылайша, бұған дейін Германия, Австрия, Словакия, Чехия елдерінің елшілігінде ұзақ жылдар қызмет еткен тұлғаның жемқор болып шыққаны көңілге қаяу салды. Бүгінде осы іске қатысты алты

адам қылмыстық жауапкершілікке тартылуда. Соттың санкциясымен Қарашев пен Нүрекенов қамауға алынса, Сәкеноваға қатысты үй қамаққа алу түріндегі бұлтартпау шарасы тағайындалды. Маусым айында анықталған тағы бір жемқорлық – «Кедентранссервис» АҚ вице-президенті Ғалым Мұқанов пен сатып алулар және келісімшарт жұмыстарын ұйымдастыру басқармасының басшысы Дулат Уваевтың тұтқынға алынуы. Мұқанов сатып алуды ұйымдастыру басқармасының басшысы Дулат Уваевпен және жеке фирма басшысымен бірігіп, мемлекеттік сатып алуға бөлінген ақшаны жымқырған екен. «Кедентранссервиске» қызмет көрсету үшін жеке серіктестікке 24 миллион теңгеге жуық ақша бөлінген. Бірақ жұмыстар мүлдем істелмеген. Сыбайластар жалған құжаттар дайындап, қызмет атқарылды деп есеп берген. Кейін ақшаны өзара бөліп алған. Осы соманың көп бөлігі, яғни 17 миллион теңгесін Мұқанов қалтаға басқан» дейді ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің ресми өкілі Нұрлан Жахин.


5 №71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz

ЕКІ МЫҢ

ДОМБЫРАШЫНЫҢ БАСЫН ҚОСАДЫ Алаңда халықтық серуен өтіп, киіз үйлер тігіледі. Жұрт онда ұлттық аспаптары музейін тамашалайды. Әрине, басты орынға домбыра шығарылады. Соның ішінде Құрманғазы Сағырбайұлы, Дина Нұрпейісова, Ахмет Жұбанов және т.б. аса көрнекті музыканттардың домбыралары көпшілік назарына ұсынылады. Музыканттар халық шығармаларын орындап, «Ортеке» өнері көрсетіледі. Қонақтар домбыра шабу өнерінің қырсырымен таныса алады. Екі мың домбырашының қатысуымен өтетін «Домбыра – асыл мұра» концерті шара­ ның шарықтау шегі болмақ. Онда Секен Тұрысбек, Бекболат Тілеухан, Айтқали Жайы-

мов, Айтжан Тоқтаған, Айгүл Үлкенбаева, Нұржан Тәжікенов, Асылбек Еңсепов, «Арт Домбыра» триосы, «МузАрт» ан­самблі өнер көрсетеді. Бұған қоса, Құрманғазы атындағы Қазақ мемлекеттік ұлттық аспаптар оркестрі, «Отырар Сазы» ұлттық аспаптардың фольклорлық-этнографиялық оркестрі, Астана қаласының Мемлекеттік академиялық филар­ мониясының қазақ ор­к естрі, Тәттімбет атындағы академиялық ұлттық аспаптар оркестрі және Ақтау қаласының Қазақ ұлттық аспаптар оркестрі мереке көркін қыздырады. Атап өтерлік жайт, шараға қатысуға ниет білдіргендердің барлығы сахнаға шығып, домбырада ойнау өнерін көрсете ала-

ды. Бұл үшін www.asyldombyra. kz сайтында онлайн тіркеліп, «Көңілашар», «Адай», «Балбы­ рауын», «Ерке Сылқым», «Сары­ арқа» күйлерін шерте алулары қажет. Қазірге дейін Астанада Ұлттық домбыра күнін мерекелеуге арналған концертке 1300ден аса адам тіркеліп үлгерді. 30 маусым күні сағат 12.00де алаңда дайындық өтеді. Ұйымдастырушылардың айтуынша, дайындыққа міндетті түрде қатысу шарт. Себебі, қатысушылар үшін маңызды ақпарат пен кіруге арналған қатысушының бейджі тапсырылады. Жалпы күй өнерінің білгірі Ақселеу Сейдімбек «Қазақтың күй өнері» атты монографиясын­

ЕЛБАСЫ НҰРСҰЛТАН НАЗАРБАЕВТЫҢ ЖАРЛЫҒЫ­ МЕН БЕКІТІЛГЕН ҰЛТТЫҚ ДОМБЫРА КҮНІ МЕРЕКЕСІ БИЫЛ АЛҒАШҚЫ МӘРТЕ 1 ШІЛДЕДЕ АТАП ӨТІЛЕДІ. ОСЫҒАН ОРАЙ АСТАНА ҚАЛАСЫ МӘДЕНИЕТ ЖӘНЕ СПОРТ БАСҚАРМАСЫ ОСЫ КҮНІ «ҚАЗАҚ ЕЛІ» АЛАҢЫНДА ҰЛТТЫҚ АСПАБЫМЫЗДЫ ҰЛЫҚТАЙТЫН ШАРАНЫ ҰЙЫМДАСТЫРАДЫ. да қазақ күйлері мен әндерінің аймақтық мек­тептерін бес топқа бөледі. Атап айтсақ, Қазақ­стан­ ның орталық және солтүстік өңіріне тән күйшілік-әншілік мектеп; оңтүстік және Жетісу өңірін қамтитын күйшілікәншілік мектеп; батыс өңірін қамтитын күйшілік-әншілік мек­теп; Сыр бойын қамтитын күй­шілік-әншілік мектеп; Қазақ­ станның Шығыс өлкесін (Алтай, Іле, Тарбағатай, Баян-Өлгий мен Шығыс Түркістанды қосқанда) қамтитын күйшілік-әншілік мектеп. Ал күйдің аймақтарға қарай ұялық бөліністері Алтай күй­шілік

ұясы, аймағы – Шығыс Қазақстан; Арқа күйшілік ұясы, аймағы – Орталық Қазақстан; Жетісу күйшілік ұясы, аймағы – Оңтүстік Шығыс Қазақстан; Қаратау күйшілік ұясы, ай­мағы – Оңтүстік Қазақстан; Жиделі Байсын күйшілік ұясы, аймағы – Сырдария, Арал өңірі; Атырау – Орал күйшілік ұясы, аймағы – Батыс Қазақстан; Түбек күйшілік ұясы, аймағы – Маңғыстау аталатын жеті мектепті құрайды. Бұлардың қалыптасқан дәс­ түрін сақтау бүгінгі күні үлкен мақсат болуы тиіс. Ұлттық домбыра күні құр думандатпай, осы жағы да ескерілуі тиіс.

Бетті дайындаған Аманғали ҚАЛЖАНОВ

ҰЛЫҚТАЙТЫН ҚҰНДЫЛЫҚТАР АЗ ЕМЕС... ОСЫ АПТАДА ЕЛБАСЫ НҰРСҰЛТАН НАЗАРБАЕВТЫҢ ЖАРЛЫҒЫМЕН ШІЛДЕНІҢ БІРІНШІ ЖЕКСЕНБІСІ ҰЛТ­ ТЫҚ ДОМБЫРА КҮНІ БОЛЫП БЕКІТІЛДІ. БҰЛ ЖАҢАЛЫҚ ДҮЙ­ІМ ЖҰРТҚА ЖЫЛЫ ТИІП, ӘСІРЕСЕ, ҚАЗАҚ ӨНЕРІНІҢ ШЫН БАҒАСЫН БІЛІП, МЕРЕЙІН ТАСЫТЫП ЖҮРГЕН ӨНЕР­ПАЗ­ДАРДЫҢ ҚУАНЫШЫН ҚОЙЫНДАРЫНА СЫЙ­ ДЫРМАДЫ. Соның бірі – дәулескер домбырашы, Қазақ ұлттық өнер университетінің профессоры Жанғали Жүзбай: «Бұл – қасиетті күн. Күй өнері үшін жаһанмен күрескен академик Ахмет Жұба­ новтың, шертпе күй шебері Уәли Бекеновтің, ғұлама ғалым Ақселеу Сейдімбектің, Алаштан күй асырған профессор Қаршыға Ахмедияровтың, көреген күйші әрі жазушы Таласбек Әсемқұловтың, 2014 жылы домбыра күйін Париж­ дегі ЮНЕСКО штабына тіркеуге жетекші болған ғалым Базаралы Мүптекеевтің және күй серісі, қазіргі заман композиторларының көрнекті өкілі Секен Тұрысбектің арманы еді» деп қуанды. Айтылғандай, төрт жыл бұрын домбыра күйлерімен қатар киіз үй ЮНЕСКО-ның материалдық емес мәдени мұраларының тізіміне енгізілді. Артынша айтыс өнері бұл тізімді толықтырды. «Өзіңді-өзің жаттай сыйла, жат жанынан түңілсін». Рухани құндылықтарымызды әлем мойындап отырғанда, ата-балаларымыз бізге мирас етіп қалдырған мұраларымыздың қадірін білетін кезіміз келді. Киіз үйімізді қазір әз-Нау­рыз

мерекесі кезінде ғана іздемесек, басқа күндері оған мойын бұрмай­ тын болдық. Немесе этнографиялық бұйым ретінде ғана бағалап, ел көп бара қоймайтын шеткі аймақтарға тігіп тастайтын күйге жеттік. Мысал үшін «ЭКСПО» аумағында биыл екінші маусымын ашқан этноауылды алсақ та жеткілікті. Киіз үйді қаланың орталығына тіксек, қолымызды кім қағып отыр? Бүгіндері киіз үйге Еуропаның өзі қызығушылық танытуда. Ғаламторды ашып қалсаңыздар, соған анық көз жеткізесіздер. Мәселен, Англияда жаз кезінде үйлену тойларын арнайы дизай­ нерлік киіз үйлерде атап өту сән­ ге айналған екен. Лиззи есімді кәсіпкер мұны табыс көзіне айналдырыпты. Бельгиядағы киіз үй өндіруші Be Yurt фирмасының негізін қалаушы Стефан Климовски киіз үйді өз елімен қатар Францияда саудалайды. АҚШ-тағы Colorado Yurt Company компаниясы да киіз үйімізден көл-көсір табысқа кенеліп отыр. Ал біз оған әлі күнге дейін ескіліктің жұрнағы ретінде қараймыз... Қазақстанға Түркіменстаннан үлгі алу керек. Сол елде Ахалтеке күні, Кілем күні, Қауын күні

мерекелердің қатарына енгізіл­ ген. Бізде де төбемізге көте­ріп, ұлықтайтын ұлттық құндылық­ тарымыз аз емес. Елімізде қымыз, шұбат секілді Ұлттық сусындар күні мерекесі жарияланса, қалай жарасымды болар еді. Сол сияқты киіз үйді, тазыны, қазақ күресін, саятшылық өнерін мемлекеттік деңгейде ұлықтауымыз қажет-ақ. Елбасымыз Нұрсұлтан Назарбаев «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» мақаласында «Ұлттық салт-дәстүрлеріміз, тіліміз бен музыкамыз, әдебиетіміз, жорал­ ғыларымыз, бір сөзбен айтқанда,

ұлттық рухымыз бойымызда мәңгі қалуға тиіс... Ұлттық код, ұлттық мәдениет сақталмаса, ешқандай

P.S:

жаңғыру болмайды» деп жазғандай, қазақ екенімізді сонда білдіріп, ұлттығымызды сақтай аламыз.

Өткен қыста Қызылорда қаласындағы «Ана мен бала» орталығында жаңа туған 20 сәбиге есімдері жазылған домбыра сыйға тартылды. Бұл жаңалықты оқығанда ұйымдастырушыларды құптап, қатты сүйсінген едік. Биыл Ұлттық музейінде «Наурыз – жаңғыру нышаны» мерекесі аясында тұсауы кесілген сәбилерге белгілі зергер Берік Әлібай бір-бір домбырадан сыйлады. Тәрбие осындайдан басталады деп есептейміз. Ал домбыра күні сияқты ұлттық мерекелеріміз болса, соны көріп өсетін ұрпақ жат мәдениеттің жетегінде кетпейді.


6

ДЕНСАУЛЫҚ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz

«ALTYN SHIPAGER»

үшін» аталымымен марапатталды. Бұл сыйлық елорда дәрігер­ лерінің еңбегін ұлықта­т ып, қоғамдағы беделін асыруға ық­ палы болары анық. Оларды адам жанының арашасы қызме­тіне

Айгүл УАЙСОВА (Соңы. Басы 1-бетте). Адам саулығының бір тірегі дәрігерлерге арналған «ALTYN SHIPAGER» сыйлығы 12 аталым бойынша анықталыпты. Бас қаламыздың маңызды саласының даму динамикасына көз жіберсек, соңғы 20 жылда үлкен серпіліс болған. Астанада 20 мыңға жуық денсаулық сақшылары қызмет етеді. Осы жылдары 25-тен аса медициналық нысан салынып, 8 миллионға жуық ота жасалған екен. Күнде елордамыздағы емханаларда 8 500 тұрғын ем алады, 400-ге жуық науқас ауруханаға жатқызылады, 120-ға жуық ауыр операция жасалып, жедел жәрдем қызметі күніне 1 500 шақыртуға қызмет көрсетеді. «Қазіргі күнде

кей медициналық мекемелер 150 пайыз жүктемемен жұмыс жасауда. Қазақстандықтардың көпшілігі Астанаға келіп емделгісі келеді. Осы көрсеткіштің артында сіздердің маңдай тер еңбектеріңіз, мамандықтарыңызға деген адалдықтарыңыз тұр» деген қала әкімі бұл саланың әлі де әлеуетін асыру міндетін алға тартты. «ALTYN SHIPAGER» сыйлығы дәрігерлердің көпшілікке белгісіз күрделі жұмысының бір қырын танытқандай. Мысалы, №2 қалалық емхананың бас дәрігері Иван Ли «Денсаулық сақтау ісінің тиімді менеджері», №1 перинаталды орталықтың бөлім меңгерушісі Асылжан Ерекешов «Бірегей ота жасағаны үшін», Онкология орталығының бөлім меңгерушісі Дархан Ахмедин «Диагностика мен емдеудің жаңа әдісін енгізгені

ерекше ілтипатпен, асқан ыж­ дағаттылықпен қарауға ын­­­ та­л ан­д ырары хақ. Осындай мақсатпен тұсауын кескен ал­ ғашқы кеште астаналық «Үздік дәрігер» анықталды. Қалалық №1

Сәуле НҰРАШЕВА, №2 қалалық балалар жұқпалы аурулары ауруханасының бас дәрігері:

Гүлжайнат ӘБДЕШЕВА, №4 қалалық емхананың аға мейірбикесі:

– Астананың 20 жылдығында денсаулық сақтау саласында да орасан жұмыстар атқарылды. Өзім басшылық ететін аурухана туралы айтсам, ол қаладағы темір жол ауруханасының бір бөлімі ғана болып, кеңейе келе үлкен орталыққа айналды. 2015 жылы «100 аурухана мен 100 мектеп» бағдарламасына сай салынған жаңа ғимаратқа көштік. 250 науқасқа арналған жекедара бокстардан, заманауи құралдармен жабдықталған халықаралық талаптарға сай жұмысы жолға қойылған. Дертке шалдыққан сәбиге екі сағат ішінде барлық зерттеу-талдама қорытындысында клиникалық анализі бойынша диагнозын қоюға мүмкіндігіміз бар. Бұл – үлкен жетістік.

– Біздің емхана Ұлы Отан соғысының қатысушылары мен мүге­д ектерiне және соларға теңестiрiлген адамдарға, Ауған соғысы мен Чернобыль апатына қатысушыларға қызмет етеді. Бұл – біз үшін үлкен жауапкершілік. Оны емхананың барлық қызметкерлері жақсы түсініп, қызмет сапасын арт­ тыруға мән береді. Жасы ұл­ғ ай­ғ ан сайын ардагерлеріміз ерекше қам­ қорлықты қажет етеді. Бұл ретте, дәрігерлерден бастап, қатардағы қара­ пайым қызметкерлер үлкен ұжым­н­ ың бір тетігіне айналып, ортақ мін­ детке бір кісідей жұмылып кетеді. Өзара сенім мен дәрігерлер тарапынан ықылас қарттарымыздың көңілін сергек етіп, қауқар береді. Біздің күнделікті еңбегіміздің нәти­ жесін ұлықтап, арнайы сый-сияпат жасап, арамыздан үздігін сайлап жатқанымыз, әсіресе, мемле­кеттік медицина мекемелерінде ең­б ек етіп жатқан мамандарды ынта­ландыруға ықпалы зор.

Даулетхан ЕСІМОВ, Қоғамдық денсаулық сақтау Ұлттық орталығының кеңесшісі, Медициналық ұйымдар альянсы қоғамдық ұйымының басшысы: – Кең көлемде алғанда қызмет көрсету сапасы халықаралық деңгейге жетіп қалды. Оны медициналық туризмнің дамуымен байланыстыруға болады. Шетелдік азаматтар біздің орталықтарда ота жасатып, емделіп кетуде. Республикалық деңгейдегі Кардиологиялық, Нейрохирургиялық орталықтармен бірге №1, 2 қалалық ауруханалар базасы дүние жүзілік сапаға сай келеді. Осы ретте, әкімдіктің «ALTYN SHIPAGER» сыйлығын жариялап, дәрігерлерге ықылас көрсетуі ең алдымен олардың қызметіне алғысынан туындайды.

ДОНОР БОЛУ – ӨЗГЕГЕ ӨМІР СЫЙЛАУ ДҮНИЕ ЖҮЗІЛІК ДОНОР КҮНІНЕ ОРАЙ ТРАНСФУЗИОЛОГИЯ ҒЫЛЫМИ-ӨНДІРІСТІК ОРТАЛЫҒЫНДА «БАСҚАЛАРДЫ ДА ОЙЛА. ҚАН ТАПСЫР. ӨМІРІҢМЕН БӨЛІС!» АТТЫ АРНАЙЫ ІС-ШАРА ӨТТІ. Адам өмірін аман алып қалу үшін қан тапсырудың маңызы зор. Сонымен қатар, қан тапсыру донордың денсаулығына да өте пайдалы екенін айтады дәрігерлер. Осындай игілікті істі насихаттауға арналған шараға жиналған Денсаулық сақтау министрлігінің өкілдері мен «Нұр Отан» партиясының мүшелері, қоғам белсенділері, түрлі мекеме қызметкерлері және тұрақты донорлар Трансфузиология ғылымиөндірістік орталығының мәжіліс залында бас қосты. Шара бары-

сында мекеме басшысы Жандос Бүркітбаев жиналғандарды атау­ лы күнмен құттықтады. Ал өз кезегінде Олимпиада чемпионы, былғары қолғап шебері, «Astana Arlans» кәсіби бокс клубының бас менеджері Бақтияр Артаев көп жылдан бері тұрақты түрде қан тапсырып жүрген бірқатар донорларды арнайы алғыс хатпен марапаттады. Марапатқа ие болғандардың бірі – Василий Салиенко: «Менің қан тапсырып жүргеніме 30 жыл болды. Науқастарға қаны сағат сай-

емханасының отоларингология орталығының жетекшісі Гүлмира Мұхамадиева ширек ғасыр бойына табан аудармай осы орталықта еткен үздік еңбегі үшін осы атаққа лайықты деп табылды.

ын, тіпті минут сайын қажет болуы мүмкін. Егер бір тамшы қаным бір адамның өмірін сақтап қалатын болса, ол – мен үшін үлкен бақыт. Осындай игі іске жастарды да белсенді атсалысуға шақырамын» дейді. Осы күні Астана Медицина универ­ ситетінде №4 қалалық емхананың геронтолог дәрігерлері мен аталмыш оқу орнының профилактикалық медицина, спорттық медицина курсы және тағамтану кафедрасының ғалымдары, тыл еңбеккерлері, еңбек ардагерлері мен қалалық және аудандардың ардагерлер кеңестерінің тұрақты комиссияларының мүшелері үшін денсаулықты сақтау жайында семинар-тренинг өткізді. Шараны Астана қаласы Қоғамдық даму істері басқармасы мен қалалық Ардагерлер кеңесі ұйымдастырды. Райхан БАЛТАБАЙ, әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің студенті


ДЕНСАУЛЫҚ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz

қанша мөлшерде ішу керектігін түсіндіруде. Сонымен, біраз тәуір бола бастаған соң науқасқа амандық-саулық тілеп, шығып кеттік. Бірақ ол кісі фельдшерлерді жібергісі келмей, қимай қоштасты. Алайда шақыртумен барған жерде 30 минуттан ұзақ болмау керек екен. Инсульт болған жағдайда бас-аяғы 40 минуттың ішінде ауруханаға жеткізілуі тиіс екенін айтады мамандар.

Нұрдәулет КӘКІШТЕГІ

№26 БРИГАДАМЕН БІРГЕ Бас ауырып, балтыр сыздаса, түн жарымға қарамай, «103» нөмірін теретініміз белгілі. Бұл тұрғыда күні-түні бір тынбай, халыққа дамылсыз қызмет көрсететін жедел жәрдемнің жұмысын бір сәт өз көзімізбен көру мақсатында бірер шақыртуға бригадамен бірге бардық. Жалпы, Астанадағы Орталық жедел медициналық жәрдем стансасында 218 көлік жүргізушісі мен 365 фельдшер және 70 дәрігер жұмыспен қамтылған. Мекеме басшысы Тимур Мұратовтың мәліметінше, «103» нөміріне тәулігіне 2500-3000 қоңырау келіп түседі. Шаһардағы төрт аудан бойынша 65 жедел жәрдем бригадасы жасақталған. Есіл ауданының еншісінде – 15 бригада. №26 бригададағы ІІ санатты фельдшерлер Азат Рахматуллин мен Әнуар Нәбиевтің бұл салада 4-5 жылдық тәжірибелері бар. Жүргізуші Ержан Жорабековтің жедел жәрдем көлігін тізгіндеп жүргеніне 2 жыл болыпты. Сонымен, сағат 22:51. Қабанбай батыр даңғылы мен Керей, Жәнібек хандар көшесінің қиылысындағы жанармай бекетінен аттанған №26 жедел жәрдем бригадасының көлігі желмен жарысып, жүйткіп барады. Азат алдыда, жүргізушінің қасында. Әнуар екеуміз артқы жаққа жайғасып, сұхбаттасып отырмыз. Содан қас-қағым сәтте «Пригородный» тұрғын үй алабындағы саяжайға жеттік. Сағат 22:57-ні көрсетіп тұр. Бар болғаны 6 минут. Алайда белгіленген мекенжайға жету үшін тағы да 6-7 минут уақыт кетті. Азат шақыртушылармен телефонмен сөйлесіп болған соң: – Саяжайлардағы үйлердің нөмірі көрсетілмеген. Шақырушылар дүкеннің атын, қақпаның түсін айтады. Сол бойынша мекенжайды іздеп жүріп қаламыз. Әйтпесе тез жетуін жетеміз, – дейді ортадағы әйнектен бізге қарай мойын бұрып. Ақыры қуыс-қуыс жолдармен оңға-солға алма-кезек бұрылып жүріп, күтіп отырған үйдің ауласына келіп тоқтадық. Мұндағы 2 жастағы қыздың тұмауратып қалғанына бір-екі күн болыпты. Демінен қырыл естіледі. Температурасы +38.4 градусты көрсетті. Шыр-шыр еткен бала анасының қолтығына тығылып, мазасы қашып-ақ тұр. Анасының айтуынша, үйдің терезесі ашық тұрғанда содан суық тиген. Мән-жайды сұрап, нәрестеге алғашқы көмек көрсетіп, дәрі беріп, ыстығын түсірген соң фельдшерлер балада менингит сияқты қауіпті кеселдің белгісі жоқ екенін айтты.

7

ОТҚА ДА, СУҒА ДА ТҮСУГЕ ДАЙЫН Фельдшерлердің жәшігін шағын дәріхана дерсің. Онда кез келген ауруға керекті дәрі-дәрмек жеткілікті мөлшерде. Ал жедел жәрдем көлігінің іші шағын емхана тәрізді. Фибриллятор мен кардиограф, ұзақ қашықтықтан тасымалдау кезінде қолданатын үлкен және кіші көлемдегі оттегі баллондары сияқты құны миллиондаған қаржы тұратын барлық қажетті құралдармен

ЖЕТІ МИНУТТА ЖЕТЕТІН ЖЕДЕЛ ЖӘРДЕМ Астана. Сағат 22:50. Қабанбай батыр даңғылының бойындағы жанар-жағармай бекетінде тұрмыз. Осы сәтте рациядан диспетчердің даусы естіліп, шақырту түскенін хабарлады. Бензин құйылып болысымен жүргізуші дереу атқа қонды. Бір минуттың ішінде орнынан қозғалған көлік «Пригородный» тұрғын үй алабына қарай жүйтки жөнелді. Дабыл дыбысы қосылды. Бұл елордадағы Жедел медициналық жәрдем стансасының №26 бригадасының көлігі еді.

Содан Орталық жедел медициналық жәрдем стансасының автотұрағына келіп, аялдап жатқанымыз сол еді, тағы шақырту түсіп, шұғыл түрде қайтадан жолға шықтық. Бұл кезде сағат 00:03. Түркістан көшесінің бойындағы фитнес клубқа 00:10-да (жеті минутта) жеттік. Онда 50-лер шамасындағы әйел шалынып құлап, оң қолын қайырып алыпты. «Жабық сыну» деген диагноз қойған

жеделжәрдемшілер оған жансыздандыратын екпе салып, қолына таңғыш қалақты байлады. Науқас дереу №1 қалалық ауруханаға жеткізілді. Бұл жерден шығып, орталыққа қайтып барғанымызда сағат 01:06-ны көрсетіп тұрды. Кешкі ауызашардан соң нәр татпаған қос фельдшер ыстық шай ішіп алуға ниеттенді. Шай енді қайнап, аузымыздың дәмге тигені сол еді, диспетчердің: «26! Шақырту!» деген даусы естілді. Содан ас ішу кейінге қалып, апыл-ғұпыл тысқа шығып, көлікке отырдық. Сағат 1-ден 13 минут кетіпті. Әдеттегіше жылдам жүріспен келе жатырмыз. Бағытымыз – Сарайшық көшесінің бойындағы «Лазурный квартал» тұрғын үй кешені. Сүт пісірім уақытта жетіп барып, 5-подъездің алдына тура 01:20-да келіп тоқтадық. Жету уақыты – тағы да жеті минут. Жедел жәрдем мамандарында кез келген үйдің жеделсатысына жарайтын лифт картасы бар. Соның арқасында 10-қабатқа жылдам көтерілдік. 55 жастағы әйел төсектен тұра алмай жатыр екен. Жолай қолдарын шайған Азат пен Әнуар

бөлмеге кіре салысымен өз жұмыстарына кірісті. – Жүрегім шаншып, көзім ашып, басым көтертпей тұр, – деді науқас бәсең үнмен әрең тыныстап. – Тәте, мынаны тіліңіздің астына салып қойыңыз, қан қысымыңызды түсіруі тиіс, – деді де науқастың жүрегін кардиограммаға түсіре бастады. Кардиограмма аппараты жіңішке қағазды лезде басып шығарды. Жүрегінде кілтипан жоқ, таза болды. Шапшаң жігіт саусағы арқылы шағын құрылғымен науқастың жүрек соғысын да тексеріп, қант диабетінің көрсеткішін де анықтады. Бұлар да қалыпты деңгейде екен. Алайда қан қысымы таблеткаға төмендей қоймаған соң Әнуар «Энап» дәрісін екті. Сәлден соң қан қысымы 150-ге, одан кейін 140қа біртіндеп түсе бастады. Ал қағазын жазып отырған Азат науқасқа күніне қандай дәріні неше уақ,

жабдықталған. №26 бригаданың жәрдемшілерімен үзеңгілес болғанда олардың жұмысы туралы біраз ақпаратқа қанық болып, әңгімелеріне құлақ түрдік. Жедел жәрдем мамандары көпшіліктің сынына үнемі ұшырап жатады. Біреуі жедел еместігін айтса, енді бірі оларды «сылбыр» деп назданады. Бірақ бес саусақ бірдей емес. Ал біз көзбен көріп, құлақпен естігенімізді жаздық. Байқауымызша, олар баратын жерді талғамайды. Шақырту болса, алғашқы көмек көрсету үшін отқа да, суға да түсуге дайын. «Жүз рет естігенше, бір рет көр» дегендей, жедел жәрдем жұмысының қиындығының бір парасын ғана көрдік. Бұдан соң оларға деген құрметіміз арта түсті. Сонымен, түнгі сағат 02:16. Жедел жәрдем көлігі Мәңгілік ел даңғылы мен 38 көшесінің қиылысындағы жол жиегіне тоқтады. Үзеңгі жолдастармен қимай қоштастық. Шақырту түскен тәрізді. Олар тағы да жабырқау жандардың үміт сәулесін жағуға аттанды. Бәлкім, біреудің өмірін құтқаруға кеткен болар. Төбесіндегі қызыл-көк шамдары шағылысқан көлік қатты жылдамдықпен ұзап барады. Жолың болсын, жедел жәрдем! Деніңіз сау болсын, халайық!


8

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

20

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

18 АСТАНАДА – БАЙҚОҢЫР

1 ҚАҢТАР – Астана қаласындағы үш перзентханада 57 сәби дүниеге келді. 1 ҚАҢТАР – Қазақстан Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік кеңесінің төрағалық қызметіне кірісті. 1 ҚАҢТАР – «Астана» халықаралық қаржы орталығы жұмысын бастады. 10 ҚАҢТАР – Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың Қазақстан халқына арнаған «Төртінші өнеркәсіптік революция жағдайындағы дамудың жаңа мүмкіндіктері» атты Жолдауы жарияланды.

16 ҚАҢТАР – Астана қаласының әкімі Әсет Исекешевтің төрағалығымен Президент Жолдауын талқылауға және қаланың 2017 жылғы қорытындысына арналған мәжіліс өтті. 18 ҚАҢТАР – Астанада ҚР Президенттің іс басқармасына қарасты медицина орталығының жаңа үлгідегі балабақшасы ашылды. Ашылу рәсіміне Мемлекеттік хатшы Гүлшара Әбдіқалықова мен Астана әкімінің орынбасары Ермек Аманшаев қатысты. 22 ҚАҢТАР – «Астана» футбол командасы жолдастық кездесуде Ресей чемпионы «Спартак» командасын 3:2 есебімен ұтты. 19 ҚАҢТАР – Есіл ауданының әкімі Ермағанбет Бөлекбаев, Сарыарқа ауданының әкімі Арман Тұрлыбек және Алматы ауданының әкімі Әділбек Сәрсембаев тұрғындар алдында есептік кездесулерін бастады. 29 ҚАҢТАР – Астанадан бір топ қазақстандық спортшы Кореяның Пхенчхан қаласында өтетін ХХІІІ қысқы Олимпиада ойындарына аттанды. 7 АҚПАН – Астана қаласы әкімдігі мен ҚР Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің «Астана – адалдық алаңы» бірлескен жобасы іске қосылды. 14 АҚПАН – Мемлекет басшысы Н.Назарбаев елорда әкімі Ә.Исекешевті қабылдады. Кездесу барысында қала әкімі Астананың 20 жылдығын мерекелеуге дайындық барысын баяндады.

АЙМАҚТАРДЫҢ ШАШУЫ

Еліміздің жүрегіне айналған елордамыз биыл 20 жылдығын атап өтеді. Мерейлі мерекеге орай Қазақстанның барлық аймақтары Астананың өркендеуіне өзіндік үлес қоспақшы. Осылайша, елорда тойы – ел тойына ұласады. Бүгінгі таңда еліміздегі барлық облыстары мен Алматы қаласы «Өңірлердің Астанаға тартуы» атты жобаны жүзеге асыруда. Жобаның аясында елордамызда әлеуметтік маңызы зор 10 нысан бой көтереді. 2018 жылы Астананың 20 жылдығын тойлауға сапалы дайындалу мен өткізу негізгі миссия болып табылады. Осыған орай, бағдарлама жасалды, комиссия жұмысын бастады, тұрақты түрде жұмыс істейтін штаб құрылды. Ал жаңадан салынатын нысандар төмендегідей болмақ. «Әлем қақпасы» композициясы (Ақтөбе облысы); 240 орындық балабақша (Алматы қаласы); «Арай» саябағының базасында салынатын қалалық спорттық-ойын-сауық саябағы (Алматы облысы); Есіл өзеніне салынатын ве-

ложаяу жүргіншілер көпірі (Атырау облысы); Ботаникалық бақтағы түрлі-түсті және музыкалық субұрқақ (ШҚО); «Ғарыш» тақырыбына арналған экспозиция және ашық алаңқайы бар гүлзар (Қызылорда облысы); «Қазақ еліне мың алғыс!» монументі және жаяу жүргіншілер бульвары (Қарағанды облысы); Жеңіс даңғылы мен Бөгенбай батыр даңғылының қиылысындағы гүлзар (БҚО); Қайта жөндеуден өткізілген «Достық үйі» (Маңғыстау облысы); Қалалық саябақтан «Үркер» тұрғын үй алабына дейінгі жалпы ұзындығы 56 шақырымды құрайтын веложолдар (ОҚО, Павлодар, СҚО, Қостанай, Ақмола, Жамбыл облыстары).

28 АҚПАН – Астана қаласының әкімі астаналықтар алдында есептік кездесуін өткізді.

АҚЫЛЫ КӨЛІК ТҰРАҚТАРЫ

5 НАУРЫЗ – Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев «Президенттің бес әлеуметтік бастамасы» атты халыққа үндеуін жариялады.

2018 жылдың 15 қаңтарынан бастап «Астана қаласының көлік тұрағы кеңістігін басқару» жобасы іске қосылды.

12 НАУРЫЗ – Астанада «Мектеп bus» оқушыларды тасымалдау жобасы іске қосылды. Жобаның пилоттық режимі бойынша Қабанбай даңғылындағы №17 және Түркістан көшесіндегі №66 мектептер таңдап алынды.

Жобаның алғашқы кезеңі аясында «Нұржол» желекжолында көлік тұрағы жұмысын бастады. Таңғы сағат 8-ден кешкі 8-ге дейін тұраққа көлік қою ақысы – сағатына 100 теңгеден. Төлем тұрақ сессиясы басталған сәттен бастап алғашқы отыз минут ішінде жүзеге асырылуы тиіс. Демалыс және мереке күндері тұрақты ақысыз пайдалануға болады.

15 НАУРЫЗ – Астанада Қазақстандағы Өзбекстан жылы салтанатты жағдайда ашылды. 5 СӘУІР – Елбасы Н.Назарбаевтың қатысуымен елорда әкімдігінде Астананы одан әрі дамытуға арналған мәжіліс өтті. Жиын барысында Астананың 20 жылдық мерейтойын атап өтуге қатысты мәселелер талқыланды. 9 СӘУІР – Астана қаласының әкімдігі мен Л.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті Елбасының «Болашаққа бағдар: Рухани жаңғыру» бағдарламасының бір жылдығына арналған ғылыми-тәжірибелік конференция өткізді. 12 СӘУІР – Астанада «Жаңа гуманитарлық білім. Қазақ тіліндегі 100 жаңа оқулық» жобасы аясында аударылған алғашқы 18 кітаптың таныстырылымы өтті. 10 МАМЫР – Астананың 20 жылдығына орай елорданың шығармашылық ұжымдары «Астанадан ақ тілек» атты мерекелік бағдарламамен ел аймақтарына аттанып кетті. Бірінші шара Ақтөбе қаласында өтті. 17 МАМЫР – Халықаралық хоккей федерациясы 2019 жылғы әлем чемпионаты Астана қаласында өтетінін жариялады. 23 МАМЫР – Астанада V Халықаралық «KADEX-2018» қару-жарақ және әскери-техникалық мүлік көрмесі ашылды.

АҚТҮТЕК БОРАНҒА ТӨТЕП БЕРДІ 11 қаңтар күні табиғат тосын мінез танытып, Астанада көптен бері болмаған ақтүтек боран соқты. Елордалықтар біраз әбігерге түсті. Қатты боран салдарынан қалааралық жолдар жабылып, әуе рейстері тоқтатылды. Сонымен қатар, қаладағы бірқатар нысандарға зақым келіп, бірнеше адам дәрігердің көмегіне жүгінді. Табиғи жағдайдың күрт өзгеруіне байланысты қала әкімі Ә.Исекешевтің шешімімен мемлекеттік органдар, білім беру мекемелері, базар, құрылыс нысандарының жұмысы уақытша тоқтатылды.

9

ЖАҢА АУДАН ҚҰРЫЛДЫ Астана қалалық мәслихатының кезектен тыс сессиясында Байқоңыр аталатын жаңа ауданды құру туралы шешім мақұлданып, оның шекарасы бекітілді. Жаңа ауданды құрудағы мақсатымен қала әкімі аппаратының басшысы Берік Жәкенов таныстырды. Осы ретте қаланы моноцентристік бағытта дамыту бойынша нақты жұмыстар басталды. Елорда халқы ең қажетті 32 әлеуметтік стандарт бойынша 129 секторға бөлінді. Ал аудан шекарасы теміржолдан Астана–Қостанай бағытына қарай, қазіргі шекарадан солтүстік-

ке Ақбұлақ өзенін, аталған өзенді бойлай Рақымжан Қошқарбаев даңғылын, осы даңғылдың жұп қапталынан Сауда көшесін, әрі қарай жобалық атауы №84 көшені, Есіл мен Ақбұлақ өзендері қосылатын тұсты, Есіл өзенінен бастап «Қараөткел» көпірін, А.Бараев көшесі мен Республика даңғылын, аталмыш даңғылдың жұп қапталынан тартқанда Бөгенбай батыр

даңғылын, осы даңғылды бойлай Алаш тасжолын қоса алғанда теміржолды және қаланың батыс шекарасын қамтиды. Аудан шекарасына сонымен қатар қалалық зират (460 гектар) кіреді. Ауданның жалпы аумағы 18,1 мың гектарды алып, онда 211 мыңнан астам адам тұратын болады. Жаңа ауданның әкімі болып Ерлан Қаналимов тағайындалды.

ЕЛ ТӨРІНДЕ – ТОҒЫЗЫНШЫ МЕШІТ Қасиетті жұма күні Астанада жаңа мешіт ашылды. Ырыскелді қажының аты берілген Аллаға құлшылық ету орны Ш.Қосшығұлұлы көшесінің маңайында бой көтерді. «Бүгін – күллі мұсылман қауымының рухани өмірінде тарихи күн. Қасиетті Рамазан айының қарсаңында елімізде тұңғыш рет постмодернизм стилінде салынған мешіт есігін айқара ашты. Баламалы энергия көздерімен қамтамасыз

етілген құтханамыз құтты болсын, ардақты ағайын!» деді мешіттің ашылу салтанатында Қазақстан Мұсылмандары Діни Басқармасының төрағасы-бас мүфти Серікбай қажы Ораз. Одан кейін сөз алған ҚР Дін істері

және азаматтық қоғам министрі Дархан Калетаев елімізде осы күндері 2600-ден астам мешіт болса, Астанада 8 мешіт жұмыс істейтінін атап өтті. «Ырыскелді қажы» мешіті елордадағы тоғызыншы имандылық орны болып отыр.

ƏБІШ АЛЛЕЯСЫ АШЫЛДЫ 12 мамыр күні Астананың сол жағалауындағы «Ғашықтар» саябағынан Қазақстанның Еңбек Ері, халық жазушысы Әбіш Кекілбайұлының аллеясы ашылды.

80-ГЕ ЖУЫҚ ШАРА ӨТЕДІ

ЖҰЛДЫЗДАРЫ ХОККЕЙДІҢ ЖАРҚЫРАДЫ Астанада «КХЛ жұлдыздарының апталығы» өтті. Жыл сайын «КХЛ жұлдыздарының матчы» болып ұйымдастырылатын спорттық-мерекелік шара биыл бір аптаға созылды. Өйткені елорда төрінде өткен матчтар Астана қаласының 20 жылдығы мерекесімен тұспа-тұс келді. Ал турнир барысында «Тарасов» дивизионы чемпион атанса, Әйелдер лигасында «Шығыс» дивизионы топ жарды. Ал Жастар лигасында «Батыс» дивизионы жеңіске жетті. Жеңімпаздар мен жүлдегерлерді КХЛ президенті Дмитрий Чернышенко мен Астана қаласының әкімі құттықтап, сыйлықтар табыс етті.

Елорданың 20 жылдық мерейтойына байланысты Мәдениет және спорт министрлігі Астана төрінде өтетін іс-шараларды бекітті. Мерейтой құрметіне орай республикалық және халықаралық деңгейдегі 80-ге жуық шара өткізу жоспарланған. Атап айтқанда, «Астаналар шеруі: Астананың 20 жылдығы – әлемнің 20 астанасы» атты халықаралық мәдени имидждік жоба аясында әлемнің атақты астанасының құттықтауы ұйымдастырылады. Сонымен қатар, «Астана Опера» театры Бейжің ұлттық опера театрымен бірге Пуччинидің «Турандот» операсын, «Астана мюзикл» театрының әлемге танымал «Notre de Paris» мюзиклін, «Астана – менің бақытым» атты телефильмінің таныстырылымы өтеді. Мереке барысында көптеген көрмелер де ұйымдастырылады. Мәселен, Третьяков галереясының коллекциясы, «Ұлы Моғолдар. Тарих артефакттары», Францияның ұлттық музейлерінің бірлескен жиынтығы – Гранд-Пале, «100 оқулықтағы әлем тарихы» көрмелері ел назарына ұсынылады. Азия жұлдыздарының қатысуымен «Voice of Astana» халықаралақ фестивалі, АҚШ, Польша, Голландия және Қытай елдерінің ең үздік балеттік труппаларының қатысуымен ұйымдастырылатын «Eurasian Dance Festival» және Ресей, Испания, Франция, Италия елдері театрларының қатысуымен ІІ Бүкіләлемдік «Астана» театр фестивалі, заманауи этникалық музыка мен биді паш ететін өнер кештері және басқа да байқаулар мен көрсетілімдер өтетін болады.

Жұртшылық жаңа аллеяға тал егіп болғаннан кейін тұғырлы тұлғамен өмірде жақын сыйласқан достары сауапты дүние жайында жылы пікірлерін білдірді.

Ардақты ағамыздың асыл жары Клара Жұмабаева да сөз алып, шараны ұйымдастырушылар мен қуанышты бөлісуге келгендерге ризашылығын білдірді.

КАНН ФЕСТИВАЛІНІҢ ҮЗДІГІ – ҚАЗАҚ ҚЫЗЫ Астанада 71-інші Канн фестивалінің «Ең үздік әйел бейнесінің» иегері Самал Еслямовамен баспасөз мәслихаты өтті. Жиынға қатысқан Мәдениет және спорт министрі Арыстанбек Мұхамедиұлы Самалдың жеңісін Олимпиада ойындарынан да жоғары бағалады. Каннда әлемді өзіне қаратқан арудың қазақша сөйлегеніне қуанғанын жеткізді. Самалға қазақтың зерлі шапаны жабылды. Қыздың сұлулығымен астасып, нәркес көздеріміз қарықты. «Актриса болу арманым емес еді» деді сыбырлай Самал. Оған өмірдің өзі әкеліпті. «Бұл Каннға жеті жыл тер төктім» деді ақырын ғана. Оның алдында 12 жасында «Қызғалдақ» фильмінде ойнаған. Қазақ қызы туралы. Ендігісі – қырғыз арудың тағдыры. Баласын та-

стап кететін тасжүрек екен. Ақ қар, көк мұзда табанынан өткен сыздан өкшесі жарылыпты. Суық қарып, жылапты. Фильмдегі ана рөлі – Самалдың жан жүрегіндегі образы. Бұған дейін де бірнеше ананы ойнаған. Енді өмірде ана болғысы келеді. Самалды таныған режиссер Сергей Дворцевой да біздің топырақтан. Өзіміздің Шымкентте әке-шешесі. «Айканың» режиссері «Қазақфильмге» шақырылғанына қуандық. Ол да «ендігі жерде қазаққа қызмет етуге дайынмын» деп кесіп сөйледі. Дайындаған Ғалым ҚОЖАБЕКОВ


10 №71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«ҚАЗАҚ ЕЛІНІҢ УСТАВЫ» НЕМЕСЕ БОЛАШАҚ ЗАМАНАУИ ҚАЗАҚ МЕМЛЕКЕТІ КОНСТИТУЦИЯСЫНЫҢ ЖОБАСЫ КӨРНЕКТІ ҰЛТ ЗИЯЛЫЛАРЫ ӘЛИХАН БӨКЕЙХАН МЕН БАРЛЫБЕК СЫРТТАНҰЛЫНЫҢ ДОСТЫҒЫ МЕН САЯСИ ӘРІПТЕСТІГІНІҢ БІРДЕН-БІР ЖЕМІСІ БОЛСА КЕРЕК. ДЕМЕК, ЕКІ ҚАЙРАТКЕР АЛАШ МЕМЛЕКЕТІН ҚҰРУДЫ АЛДЫН АЛА ЖОСПАРЛАҒАН. БАРЛЫБЕК 1911 ЖЫЛЫ ЖАЗҒАН ЖАРҒЫ 1917 ЖЫЛДЫҢ 12 ЖЕЛТОҚСАНЫНДА ҚҰРЫЛҒАН АЛАШ АВТОНОМИЯЛЫҚ РЕСПУБЛИКАСЫ КОНСТИТУЦИЯСЫНЫҢ ЖОБАСЫНА НЕГІЗ БОЛДЫ.

«АСТАНА АҚШАМЫ» жоғары оқуға түсу жолы әлдеқайда қысқа әрі «жеңілдеу» болғанға ұқсайды. Барлыбек жоғары оқу орнына тікелей жол ашатын Алматы (Верный) гимназиясын тә мамдаған соң, С.-Петербор уни верситетінің шығыстану факультетіне Әлиханнан 4 жыл бұрын түсіпті. «1890 жылы мен Петроградқа барғанымда, – деп жазады Әлихан досының мезгілсіз дүние салуына қайғырып, көңіл айтып жазған «Барлыбекті ұмытпасқа» атты мақаласында, – Барлыбек Петроград (ол кезде әлі де «Санкт-Петербор» аталатын. – С.А.) университетін бітірген еді. Барлыбек сол жылы жолдасы Ғабидолла Теміровпен (осы күні Тобол окружной судында член) Петроградта тұрып қалды. Онда мен оқу қуалап анда-санда болмаса, жақындасқан

ұйымдасқан әрі қуатты толқыны көтеріліп, ілгерішіл Ресей зиялылары мен студент жастарының бүкіл сана-сезімін отаршыл империяны түбегейлі қайта құру идеясы билеген кез болатын. Екіншіден, дәл осы кезде және кейін де бір ғана С.Петербордың маңдайалды жоғары оқу орындарында кемінде он шақты қазақ баласы білім алатын. Ол аздай, ХІХ ғасырдың 90-жылдары отаршыл империя астанасында кемінде тағы 2 иісі қазақ оқыды. Ол екеуінің есімдері Бақытжан Қаратайұлының Оралдан 1910 жылдың 30 қыркүйегінде Самарада эмиграцияда жүрген хатында айтылады. Бұл хат, сонымен қатар, қазақ жастары С.-Петерборда оқу жылдарында бірінің жалдап тұрып жатқан пәтерінде тұрақты түрде болмаса да, жиі бас қосып, ол, Окс-

торының қазыналық палатасына қызметке алынғанын ескерсек, ол С.-Петерборда шығыстанушы мамандығы бойынша қызмет күтіп бір жылдай кідірді деп кесіп айтуға болады. 1894 жылдың қазан айында Орман институтын 2-дәрежелі ормантанушы-ғалым, қазіргі тілмен айтсақ – орман агрономы мамандығымен тәмамдаған Әлихан да бір жыл кідіріп, 1895 жылдың жазында ғана туған елі – Қарқаралы қаласына не оязына емес, Омбыға оралады. Сөйтіп, сонау 1891 жылы С.-Петерборда қош айтысқан екі құрдас дос – Әлихан мен Барлыбек – араға 20 жылдай уақыт салып, 1910 жылы тағы да сол Петербургте жүздеседі. 1890 жылы С.-Петерборда алғаш көріскендегі Барлыбек туралы Әлихан «осы күнгідей бірігіп

www.astana-akshamy.kz

наразылығы бірте-бірте арта түсіп, туған халқының мұң-мүддесі мен азаттығы үшін күресін осы кезде бастады деуге толық негіз бар. 1903-1907 жылдары Барлыбек Ресей-Қытай шекарасының межесін тексеру ісіне атсалысады. Отаршыл империя әкімшілігінің Ресейдің ішкі гүбернелерінен қазақ даласына көлдей ағылып келіп жатқан жерсіз «қара шекпенділерді» (Алаш қайраткерлері қазақ жеріне көшіп келген орыс шаруаларын «қара шек пенділер» дейтін. – С.А.) Жетісу өңіріне қоныстандырып, жергілікті халықтың мал жайылымдарын, тұщы су көздерін, жайлау, қыстақтарын, егін жайларын «артық жер» деген желеумен тартып алуына қарсылық білдіре бастайды. Сол себепті

АЛАШҚА ҚЫЗМЕТ ЕТКЕН ҚОС ҚҰРДАС

Әлихан Бөкейхан (1866-1937)

Барлыбек Сырттанұлы (Сыртанов) (1866-1914)

Алты Алаш көсемі Әлихан мен көрнекті Алаш қайраткері Барлыбек Сырттанұлының (Сыртановтың) сонау студенттік күндерінен танысып, кейінірек жақын достасып, туған халқының құқы мен азаттығы үшін қоян-қолтық күрес жүргізген саяси әріптес болғанын қалың қазақ қоғамы Барлыбектің мезгілсіз қайтыс болуына байланысты Әлиханның «Қазақ» газетінде жарияланған «Барлыбекті ұмытпасқа» атты азанама-мақаласынан ғана оқып білді. Міне, сол мақаланы арқау етіп, Әлихан мен Барлыбектің алғаш танысқан кезін саралап көрейік. Әлихан мен Барлыбек құрдас, бір жылда – 1866 жылы дүниеге келіпті. Бірақ Әлихан төңкеріске дейінгі Семей облысы Қарқаралы оязына қарасты Тоқырауын болысының 7 ауылында 5 наурызда туса, Барлыбек Жетісу облысының Қапал оязына қарасты Арасан болысында дүниеге келеді. Қай айда туғаны белгісіз. Әлихан әйгілі Барақ сұлтанның («Көкжал Барақ») кіндігінен тараған, 1816-1818 жылдары Орта жүзді билеген Бөкей ханның тікелей ұрпағы, төре-сұлтан тұқымынан болса, Барлыбектің әкесі Сырттан беделді, қалың жұртқа сөзі өтетін кісі болыпты. «Қазақ» газетіндегі «Сырттан» атты шағын мақаласында Әлиханның өзі жазып кеткендей, «жасында батыр болған» көрінеді. Әлиханға қарағанда Барлыбектің

жоқ едім. Жігіт сыны одақтасып іс қылғанда белгілі болады. Ол кезде оқып жүрген қазақ баласына жұртына қызмет қылу парыз болып көрінбеген шақ». Бұл мақаланың «анда-санда болмаса, жақындасқан жоқ едім», «ол кезде оқып жүрген қазақ баласына жұртына қызмет ету парыз болып көрінбеген шақ» деген жолдарына назар аудару керек сияқты. Әлихан отаршыл әкімшілікке империяның жоғары оқу орындарында оқып жүрген қазақ жастарының сырын ашып бермеу үшін көп құпияны жасырып отыр. Олай деуге себеп, мысалға, Оксфорд университеті Ресей қарамағында болған Орта Азияны зерттеу қоғамы зерттеушілерінің пікірінше, «жас күнінде Ә.Бөкейхан бітіспес төңкерісшіл («радикальный революционер». – С.А.), социалист және «Зар заман» атты орыстарға қарсы әдеби топтың мүшесі болды». Біріншіден, ағылшын ғалымдарының «орыстарға қарсы» дегенін «отаршылдыққа қарсы» деп түсінген дұрыс болар. Екіншіден, отаршыл империяның астанасында білім алып жүрген қазақ жастарының отаршылдыққа қарсы студенттік үйірме немесе, ағылшын ғалымдары жазғандай, «әдеби топ» құрды деп мәлімдеуіне толық негіз бар. Өйткені, біріншіден, Барлыбек пен Әлихан С.-Петерборда білім алған ХІХ ғасырдың 90-жылдары төңкерістік қозғалыстың әлдеқайда

форд университетінің ғалымдары жазғандай, «патшаға қарсы әдеби топ» па, жерлестер ұйымы немесе саяси марксистік үйірме ме, әйтеуір сондай бір құпия ұйымның астыртын демесек те, бейресми мәжілістерін өткізіп тұрғанын толық растайды. Егер Әлиханның Орман институтына түскен кезде институт директорының (ол кезде Орман институтының басшысы «ректор» емес, «директор» деп аталған. – С.А.) рұқсатынсыз ешбір қоғамдық ұйымға, оның ішінде жерлестер қоғамына мүше болмауға міндеттеніп, қолхат бергенін ескеретін болсақ, кез келген студенттік топ, жерлестер ұйымы не үйірменің тек құпия құрылып, астыртын жиналатынына еш күмән болмаса керек. Қазақ студенттерінің жерлестер қоғамының немесе патша билігіне қарсы «Зар заман» әдеби тобының жиналатын жерінің бірі Б.Қаратайұлы жалдап тұрған пәтері болғанға ұқсайды. Ол пәтерге Әлиханмен бірге Барлыбектің де жиі келіп тұрғанына күмән болмаса керек. Ал Әлихан, Бақытжанның хатына қарағанда, қазақ астыртын қоғамын ұйымдастырушылардың бірі, оның бейресми жетекшісі, шешені болған көрінеді. С.-Петербордағы астыртын осы әдеби үйірме-топқа мүше болған қазақ жастарының біразы жылдар өте келе бүкіл отаршыл империяға, оның ішінде оның отарлық езгісін бастан кешкен қазақ халқына кең танылған қоғам қайраткері, І және ІІ Мемлекеттік Думаның депутаты, халқына ата-баба жерін қайтарып алып беріп, ұлттық мемлекеттің шаңырағын қайта көтеру жолындағы қиян-кескі күрестің жалынды өкілі болып өседі. Әйтсе де, сол жастардың ішінен Барлыбек Сырттанұлы Алаш ұлт-азаттық күресінің көрнекті қайраткері ретінде танылса, Әлихан Бөкейхан 6 миллион қазақ халқының бүкіл отаршыл империя жұртшылығы мойындаған ұлт көсеміне айналады. Барлыбектің туған еліне 1891 жылы оралып, Ташкент қаласында Түркістан генерал-губерна-

істейтін іс – өнер болмаған соң, онда мен Барлыбекпен сырлас бола алмадым» деп жазса, 20 жыл өткеннен кейін көрген Барлыбекті ол былай деп сипаттайды: «Барлыбек жеріне қайтып, Жетісу облосной мекемесінде қызмет қылды. Кешегі бұлт айығып, күн шыққан заманда ұялшақ, қыз мінезді Барлыбек жұртым деп іске кірісіп орнынан шықты». Иә, Әлихан жазғандай-ақ, Барлыбек 1891 жылдан 1894 жылдың қыркүйегіне дейін Жетісу облыстық басқармасының іс жүргізу бөлімінің меңгерушісі болып қызмет етеді. Оның артынша айрықша тапсырмалар бойынша кіші шенеунік қызметін атқарады. Ол Жетісу облыстық басқармасында қызмет ете жүріп, отаршыл әкімшілік өкілдерінен тепкі, шеттету көрген қандастарына көмек көрсетуді өз борышы санады. Барлыбектің отаршыл әкімшіліктің саясатына қарсы

«Қазақ елінің уставы», яғни Жарғысында болашақ Қазақ елінің ең жоғарғы мемлекеттік билік тетігі ретінде Ұлт мәжілісі, яғни ұлттық парламенті аталған. Жалпы халық сайлауы арқылы жасақталған Ұлт мәжілісі Қазақ елінің басшысы – президентті 4 жылға сайлайды. «Бір президент екі реттен асып ел билеуге құқы жоқ... Қазақ елі президентінің орынбасары – вице-президент. Ол президент жоқ болғанда орнын басады...» делінген жобада

отаршыл әкімшілік сол кезден бастап оның басқан әрбір қадамын, меншікті жер-суынан айырылған қазақтармен өткізген әрбір жиынын, солардың өтінішімен жоғары жаққа жазған әрбір арыз-хатын қалт жібермей бағып отырады. Барлыбек 1911 жылы жарыққа шыға бастаған қазақтың тұңғыш журналы «Айқап» беттерінен халқының әлеуметтік-саяси мүдделеріне қатысты мақалаларымен көріне бастайды. Қысқаша қорыта айтқанда, құрдас досы Әлиханмен екінші рет кездесетін 1910 жылға дейін Барлыбек отаршыл әкімшіліктің түрлі басқару құрылымында қызмет істеп келген болса, Әлихан педагогикалық, ғылыми-зерттеу, журналистікпублицистік және қоғамдық-саяси қызметтерін қатар атқарып келді. С.-Петерборда ормантанушығалым және заңгер мамандықтары бойынша екі бірдей жоғары оқу орнын қатар бітірген Әлихан еңбек жолын 1894 жылдың күзінде Тобыл гүбернесінің Ялутаров оязына қоныстанған «қара шекпенділердің» тұрмыс жағдайын зерттеу үшін жасақталған «Тобыл экспедициясы» жұмысына атсалысудан бастайды. Экспедиция жұмысын шамамен 1895 жылдың ақпан айында аяқтап, 3 ай туған елі Тоқырауын болысында демалып, сол жылдың жазында Омбыда «Половцев экспедициясына» Дала генералгубернаторының рұқсатын күтіп жатып, рұқсат берілмеген соң, ұзақ жылдар сол қалада қалып қояды. Сол 1895 жылдан Барлыбекпен екінші жүздескен 1910 жылға дейінгі аралықта ол Омбыда төменгі орман мектебінің оқытушысы сынды педагогикалық қызмет, өлкелік және астаналық мерзімді басылымдарда журналистік, публицистік, редакторлық қызметтер, Императорлық орыс географиялық қоғамы Батыс Сібір бөлімінің толық мүшесі (18961902), оның Басқару комитетінің (Распорядительный комитет) мүшесі (1902-1906), Мәскеудің ауылшаруашылық қоғамы Омбы бөлімінің мүшесі (1899-1906) сынды ғылыми қызметтер, «Тобыл экспе-


11 №71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz дициясынан» басқа Ф.А.Щербина мен С.П.Швецов бастаған тағы 2 экспедицияға қатысқан ауқымды ғылыми-зерттеу қызметі, шамамен 1904 жылдан Ресейдің земство қозғалысына қызу араласқан қоғамдық, 1905 жылдан Ресейдің Конституциялық-демократиялық партиясына, Ресейдегі патшалық билікке қарсы барлық саяси партияның күшін біріктіруді мақсат еткен аса құпия «Полярная звезда» («Темірқазық»; 1910 жылдан бастап «Ресей халықтарының Ұлы Шығысы» деп аталды. – С.А.) масон ұйымына мүше болып, 1906 жылдың маусымында тұңғыш шақырылған І Мемлекеттік Думаға депутат болып сайланған саяси қызметтерін қатар қоса отырып, әрі айтарлықтай жемісті атқарды. Нәтижесінде қазақ өлкесін билептөстеген отаршыл әкімшіліктің өзі оны «барлық митингі мен құзырхаттың және үкіметке қарсы үгіт-насихат істеріне рух берген, сондай-ақ қазақтардың діни-саяси қозғалысының ең басты ұйымдастырушысы әрі жетекшісі, белгілі насихатшы» есебінде мойындауға мәжбүр болды. Қазақ халқының ұлттық мүддесі мен азаттығы жолындағы жалынды күрескер, шынайы ұлт жетекшісі ретінде Әлиханды отаршыл әкімшіліктен бұрын Ұлы дала халқының өзі мойындады. Мысалға, 1909 жылдан Самара қаласында өз еркімен эмиграцияда жүрген Әлиханға 1910 жылы жазған хатында Бақытжан Қаратайұлы былай деп ағынан жарыла жазды: «Халықтың сеніміне, меніңше, жалғыз сен ғана лайықсың. Халық­ тың мұң-мүддесіне қызмет еттім деп айтуға сенің ғана хақың бар! Басқа кім бар?!». Оған қоса, Әлихан 3 рет абақтыда болып үлгерді. Оның ішінде ешбір тергеусіз, сотсыз 2 рет 1897 және 1906 жылдары Омбы және Павлодар абақтыларында, І Мемлекеттік Думаның күштеп таратылуына наразы болып әйгілі «Выборг үндеуіне» қол қойып, таратқаны» үшін С.-Петербор сот палатасының арнайы сот отырысының өкімімен 1 рет (1908 жылы Семей түрмесінде) 3 айдың орнына 8 ай отырып

шықты. Ақыр аяғында өзін «ит жеккенге» айдауын тосып отырмай, 1908 жылдың соңында Семей түрмесінен шыққан бойда алдымен Петерборға, одан Самараға эмиграцияға кетеді. 1910 жылдың жазында Барлы­ бекті 20 жылдан кейін екінші рет жолықтырғанда, Әлихан Петерборға өз еркімен эмиграция­ да жүрген Самара қаласынан ке­ ліп жеткен болатын. Әлихан бұл кездесуді былай суреттейді: «19101911 жылдары Жетісу қазағының жеріне қам қыламын деп Барлыбек Петроградта бірнеше ай жатты. Мінезі «ақырын жүріп анық бас, еңбегің кетпес далаға» еді. Бұл жолы көп сөйлесіп, Барлыбек мінезімен жақсы ашына болып едім. Ақкөңіл, қыз мінезді көріп едім». Отаршыл империяның астанасына екі жыл қатарынан – 1910 және 1911 жылдары – екі Алаш қайраткері де қалың елі қазағының мұңын мұңдап, жоғын жоқтап келген еді. Барлыбек мал жайылымы мен егін жайынан айырылған Жетісу қазақтарының қамымен келсе, Әлихан 6 миллионға жет­ кен бүкіл қазақ халқының сай­ лау құқын қайтарып алу мақса­ тымен келген еді. Еске сала кету керек, қазақ депутаттары қатысқан Мемлекеттік Думаның ІІ шақырылымы таратылған күні – 1907 жылдың 3 маусымында жаңа тағайындалған реакцияшыл премьер-министр Петр Столыпиннің ұсынуымен, Николай ІІ патша сайлау туралы ереженің (заңның) қазақ халқын сайлау құқынан, яғни парламент (Мемлекеттік Дума) мінберінен айыратын жаңа редакциясына қол қойып бекіткен болатын. Өзі Ресейдегі ең ірі жер иесінің бірі, помещик болып табылатын П.Столыпин ең алдымен өзі сияқты дворяндардың жерін сақтап қалу, ал Ресейдің ішкі гүбернелеріндегі жерсіз шаруаларды мал таситын вагондармен жаппай қазақ өлкесіне көшіріп қоныстандырып, қазақтың «артық» жерін кесіп беруді көздеген атышулы «жер реформасын» еш қарсылықсыз жүзеге асыру үшін қалың қазақ халқын Дума мінберінен айырды.

С.-Петербор жоғары оқу орындарындағы қазақ студенттері: солдан оңға қарай Б.Қаратайұлы, М.Сердалин, Б.Сырттанұлы, Ж.Сейдалин Отаршыл империяның астанасында 1910 және 1911 жылдары 2 рет кездескенде Әлихан мен Барлыбек қазақтан «артық» деген желеумен күштеп алынған шұрайлы жерін қайтарып алу мен қолында қалған жерін сақтап қалудың амалдарын жан-жақты талқылағанға ұқсайды. Оған Әлиханның «Бар­ лыбекті ұмытпасқа» азанама-ма­ қа­ласының мына жолдарынан көз жеткіземіз: «Жетісу жері екі түрлі: Бірі Алатаудың малға күйлі белдеуінде, бірі егінге жай өзеннің өлкесінде. Мұның екеуіне екі түрлі әдіс мақсұт екен дескен едік. Мал баққан жұрт мал бағып тұра берсін, егінші жалайыр мұжықша жер алсын, түптен келе жатқан егінші ғой, егін салып таласса, мұжыққа өз еншісін бермес дедік». Одан да маңыздысы – Әлихан мен Барлыбек халқын отарлық езгіден босатуды және ұлттық мемлекеттіктің шаңырағын қайта көтеру мүмкіндігі мен жолдарын терең саралап, тіпті келешек ұлттық мемлекеттің шекарасын да шамалаған және оның саяси билік жүйесін де нақты жоспарлаған сияқты. Олай деуге бірден-бір себеп: Әлиханның «Қазақтар» (түпнұсқада «Киргизы». – С.А.) атты тарихи-анықтамалық очеркі дәл сол 1910 жылы және сол Петерборда кездейсоқ жарық көрген жоқ-ты. Шығармада қазақтың атабабаларынан мұраға қалған және қазақ халқы басым тұратын көне жері ретінде 9 облыс, 1 гүберне және Алтай өлкесінің қазақтар жинақы тұратын бірнеше болысын тізіп келтірілді. Арада жеті-ақ жыл өте, Жалпықазақ құрылтайының 1917 жылғы 12 желтоқсанындағы мәжілісі ұлттық-территориялық Алаш автономиясын құрып, дәл осы 9 облыс пен 1 гүберне және Алтайдың бірнеше болысын (қазіргі Шығыс Қазақстан облысының бір бөлігі. – С.А.) автономияның жері деп жариялағаны мәлім. Екінші маңызды айғақ – ав­тор­ лығын жалғыз Барлыбек Сырт­ тан­ұлына таңып жүрген «Қазақ елінің уставы» жобасының астына жазылған уақыты мен орны «13 маусым, 1911 жыл, Петербор қаласы» деп көрсетіліп, «С.Б.Алаш­ инский» деп қол қойылған. Қазақ елінің бұл Жарғысы, яғни Конс­ титуциясы жобасын Барлыбек

пен Әлихан екеуі 1911 жылдың жазғытұры өзара саралап, бірінің ойын бірі толықтырып, ойларын бірге қорыта отырып жазғанына күмән бар ма?! Әлиханның досы әрі үзеңгілесі Барлыбектің мезгілсіз дүние салуына байланысты «1911 жылы жазғытұры Петроградта тағы да өсітіп іс қылмақ болып, құшақтасып сүйісіп айырылып едік, үш жылда мұндай болмақ ойда жоқ еді» деп қайғыра жазуының астарында осы мәселе жатқан жоқ па?.. Екі қайраткердің Петерборда соңғы рет көрісіп, бірге қандай іс қылмақ болып қоштасқаны мәңгілікке жұмбақ болып қалды. Барлыбек Әлихан досымен бірге мақсат еткен, шекарасын шамалап, тіпті конституциясын да жобалап қойған ұлттық-территориялық Алаш автономиялық республикасының құрылғанын көре алмай, 1914 жылдың 26 қазанында ауыр дерттен дүние салды. Әйтсе де, Барлыбек Сырттанұлының жазып қалдырған «Қазақ елінің уставы» сынды асыл мұрасы сұраусыз қалған жоқ. Марқұмның бұл мұрасы 3 жылдан кейін-ақ – 1917 жылы алдымен «Алаш» партия­ сы бағдарламасының «Қазақ» газетінде жарияланған жобасын жасауға тамызық болса, одан соң Алаш ұлттық-территориялық автономиясы Конституциясының жобасына үлгі болып алынды. 1917 жылдың 5-13 желтоқсан (қазіргі күнтізбе бойынша, 18-26 желтоқсан. – С.А.) күндерінде болып өткен ІІ Бүкілқазақ құрыл­ тайының Алаш ұлттық-терри­ ториялық автономиясын құрған қаулысына сәйкес, оның Конституциясы Бүкілресейлік құрылтай жиналысында мақұлдануға тиіс болатын. Бұл сөзіміз дәлелді болу үшін тарихи айғақ-дерекке сүйенейік. «Қазақ елінің уставы», яғни Жар­ғ ысында болашақ Қазақ елінің ең жоғарғы мемлекеттік билік тетігі ретінде Ұлт мәжілісі, яғни ұлттық парламенті аталған. Жалпы халық сайлауы арқылы жасақталған Ұлт мәжілісі Қазақ елінің басшысы – президентті 4 жылға сайлайды. «Бір президент екі реттен асып ел билеуге құқы

жоқ... Қазақ елі президентінің орынбасары – вице-президент. Ол президент жоқ болғанда орнын басады...» делінген жобада. Демек, біріншіден, жоба авторының (не екі авторының) демократия құндылықтары орныққан Ұлыбританияның парламенттік және Америка Құрама Штатта­ рының президенттік саяси билік жүйелерін үлгі етіп алғаны күмән туғызбайды. Ұлыбританияда монархиялық билік жүйесі сақта­ лып, тақта отырған патша не патшайым (король немесе қазіргі кездегідей королева) шартты түрде болса да мемлекет басшысы болып табылғандықтан (іс жүзінде мемлекетті патша атынан премьер-министр басқарады), Жарғы авторы мемлекет басшысы әрі жоғарғы атқарушы билік басшысы, яғни премьер-министр ретінде АҚШ-тың «президент» институтын алған. Яғни жобада Қазақ елінің президенті – АҚШ үлгісі бойынша – мемлекет әрі үкімет басшысы құзырларын қатар атқарады, премьер-министр институты қарастырылмаған. Бұдан туатын маңызды қорытынды – «Қазақ елі уставының» авторы (не қос авторы) болашақ Қазақ ұлттық мемлекетін ұлт мәжілісі (парламенті) сайлай­ тын және оның алдында есеп беретін, президент билейтін «демократиялық парламенттік республика» ретінде жоспарлаған. Ал енді «Алаш» партиясы бағдар­ ламасының жобасына назар ауда­ райық, онда 1917 жылғы саяси ахуалға қарай «Алаш» дегеннің орнына «Россия», «Ұлт мәжілісі» орнына «Государственная Дума» деп жазылғанын ескеру керек: «Россия «демократическая... республика» болу... Үкімет басында... «Государственная Дума» қалауынша кесімді жылға сайланатын президент болу. Президент халықты министрлер арқылы бағу, ол министрлер... «Государственная Дума» алдында жауапты болу. Депутаттар тегіс, тең, төте һәм құпия сайлаумен болады. Сайлау хақында қан, дін, еркек-әйел талғаусыз болады. Законды жалғыз ғана «Государственная Дума» шығаруы һәм «Государственная Дума» үкімет үстінен қарау, іс тексеруі, «запрос» (сұрау) жасау құқы да «Государственная Думада» болуы. Мемлекет салығы «Государственная Думасыз» салынбау». Байқасақ, Әлихан бастаған Алаш қайраткерлерінің тобы жаса­ған «Алаш» партиясы бағдар­лама­ сының жобасында «Қазақ елінің уста­вының» мәтіні болар-болмас қана түзетіліп, жетілдіріліп алынған. Қорыта келгенде, Барлыбек жазып қалдырған «Қазақ елінің уставын» үлгі етіп алған Конституция жобасы бойынша Әлихан Бөкейхан басшылық еткен Алаш парламенттік-президенттік республика болып құрылды деп кесіп айта аламыз. Ендеше, көрнекті Алаш қайраткері Барлыбек Сырт­ танұлының осыдан 107 жыл бұрын жазып кеткен «Қазақ елінің уставы» сынды парламенттік республика конституциясының жобасы және сол жобаның негізінде дүниеге келген Алаш ұлттық парламенттік республикасы парламенттік жүйеге өтудің табалдырығында тұрған тәуелсіз Қазақстан Республикасы үшін де үлгі-өнеге болуға әбден-ақ лайық. Сұлтан Хан АҚҚҰЛЫ

Материал «Рухани жаңғыру» бастамасы аясындағы №BR05236848 бағдарламалық мақсатты қаржыландыру және №AP05132901 гранттық жоба негізінде жарияланды.


12

РЕСМИЕТ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz

МЕМЛЕКЕТТІК ТҰРҒЫН ҮЙ ҚОРЫНАН ТҰРҒЫН ҮЙГЕ МҰҚТАЖДЫЛАР ЕСЕБІНДЕ ТҰРҒАН ХАЛЫҚТЫҢ ӘЛСІЗ ЖАҒЫНАН ҚОРҒАЛАТЫН АЗАМАТТАР ТІЗІМІ Азаматтардың кезектілігі 2018 жылғы 26 ақпандағы жағдай бойынша берілді. (Жалғасы. Басы газеттің №70 (3730) санында) 17004 Баубекова

Зейниш

17005 Искалиева

Майра

17006 Жумабаев

Исмат

17007 Бабаева 17008 Джолдыбаева 17009 Кенжалина 17010 Рахметова 17011 Жаксылыкова

Бибажар Газиза

Камидуллиновна Бейсембековна Азаматович

23.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер 23.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер

17056 Слепнев

Максим

17057 Құдабай 17058 Орынбасарова 17059 Сарсенов

Руза Салима

24.02.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Аимахановна 24.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер Тагиберди24.02.2016 Толық емес отбасы евна Жумабаевна 24.02.2016 Толық емес отбасы Жанузаковна 24.02.2016 Толық емес отбасы Анатольевна 24.02.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Мейрамбек24.02.2016 Толық емес отбасы қызы Дархановна 24.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Сейдазым24.02.2016 Толық емес отбасы қызы Сериковна 24.02.2016 Толық емес отбасы Аширбековна 24.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Шымырха25.02.2016 Толық емес отбасы новна Тұрлыбек-қызы 25.02.2016 Толық емес отбасы Абдрахма25.02.2016 Толық емес отбасы новна Мейрхановна 25.02.2016 Толық емес отбасы Умржанович 25.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Султанбаевна 25.02.2016 Көп балалы отбасы Николаевна 25.02.2016 Толық емес отбасы Абдыкари26.02.2016 Көп балалы отбасы мовна Салкеновна 26.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер Абдикери26.02.2016 Толық емес отбасы мовна Дауреновна 26.02.2016 Толық емес отбасы Куанышба26.02.2016 Толық емес отбасы евна Николаевна 26.02.2016 Толық емес отбасы Шабдановна 26.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер Нурхатович 26.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Мурзановна 26.02.2016 Толық емес отбасы Жамалбе26.02.2016 Толық емес отбасы ковна Жумабаевна 26.02.2016 Толық емес отбасы Файзулловна 26.02.2016 Толық емес отбасы Акижановна 26.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер Минимул26.02.2016 Толық емес отбасы ловна Айдархановна 26.02.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Габитовна 26.02.2016 Толық емес отбасы Мухтаровна 27.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Муратовна 27.02.2016 Толық емес отбасы Мухитовна 27.02.2016 Көп балалы отбасы Бердалиевна 27.02.2016 Көп балалы отбасы Алтынбе27.02.2016 Толық емес отбасы ковна Зейнуллаевич 27.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Габдулгали- 27.02.2016 1 және 2 топ мовна мүгедектері Темировна 27.02.2016 Көп балалы отбасы null 27.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер Казиевна 27.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Жолданга27.02.2016 Толық емес отбасы ровна Тултаевна 27.02.2016 Көп балалы отбасы null 29.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер Бырликовна 29.02.2016 Толық емес отбасы Онайбаевна 29.02.2016 Толық емес отбасы Маратовна 29.02.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Александро- 29.02.2016 1 және 2 топ вич мүгедектері null 29.02.2016 Жасы жеткен зейнеткер Жумабаевна 29.02.2016 Толық емес отбасы

Есентай

Конарович

Гульсум Аксулу Любовь

17012 Нұрмұханбет Назгүл 17013 Абжапбарова 17014 Юсупбаева

Гулжайна Арайлым

17015 Исаева 17016 Бейсенбекова 17017 Анишова

Айжан Фарида

17018 Юсупова 17019 Турашева

Жансая Алма

17020 Асталиева 17021 Карбаев

Самал Толеген

Шолпан

17022 Турлубекова Салтанат 17023 Пушняк Юлия 17024 Темирова Мадина 17025 Сарина 17026 Асканбаева

Марияш Эльмира

17027 Жанысова 17028 Сыздыкова

Гульдана Эльмира

17029 Деревицкая 17030 Ускембаева 17031 Курманов

Людмила Дарига Кайрат

17032 Макишева 17033 Кыдыркулова 17034 Тенизбаева 17035 Бегенова 17036 Есимбаева 17037 Файзуллина

Динара Макпал Айнур Гульмира Кульпан Гульшат

17038 Абишбекова Динара 17039 Досанова 17040 Султанова

Сагдана Ляззат

17041 17042 17043 17044

Динара Гульмира Сауле Акмарал

Макенова Суинбаева Смагулова Абенова

17045 Акпанов 17046 Султашева

Ныгметулла Абила

17047 Ишанкулова Айгул 17048 Есембаева Чапен 17049 Есембаева Зикамал 17050 Касаинова

Мадина

17051 17052 17053 17054 17055

Жансая Құсира Гульмира Дамира Гульзат

Жанулиева Бақыш Шайкенова Каракулова Бекмагамбетова

17060 Есентаев

17061 Амангельды 17062 Ешжанова 17063 17064 17065 17066 17067

Рахимова Асылбеков Пшенбаева Ошахтиева Темиржанова 17068 Бейсембаева

17069 17070 17071 17072 17073

Уатхан Сагиндыкова Байгелова Кулжабаева Мустафаева

17074 Мушкидянов

17075 Беркинбаева 17076 Досаева 17077 Гавриленко 17078 Аубакирова 17079 Есмағзам 17080 Арстанбекова 17081 Смадиярова

29.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Нурлан Айтчанулы 29.02.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар Темирлан Дауренұлы 29.02.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Сауле Сейтбаевна 29.02.2016 1 және 2 топ мүгедектері Гулистан Бахтияровна 29.02.2016 Толық емес отбасы Ерик Науханбаевич 29.02.2016 Толық емес отбасы Сандугаш Тохтаровна 29.02.2016 Көп балалы отбасы Гульвера Кумисбековна 29.02.2016 Көп балалы отбасы Кульшай- null 01.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер да Мадина Жанарбе01.03.2016 Мүгедек балалары ковна бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Толенбай null 01.03.2016 Көп балалы отбасы Мадина Курмановна 01.03.2016 Толық емес отбасы Ботагоз Шамильевна 01.03.2016 Толық емес отбасы Жазира Суйеркуловна 01.03.2016 Толық емес отбасы Карлыгаш Шардарха01.03.2016 Толық емес отбасы новна Виктор Михайлович 01.03.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар Молдир Нуржиги01.03.2016 Толық емес отбасы товна Макпал Сансызбаевна 01.03.2016 Толық емес отбасы Андрей Владимиро01.03.2016 1 және 2 топ вич мүгедектері Ханзада null 01.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері Бота null 01.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Жазира Иманмуси01.03.2016 Көп балалы отбасы новна Лаззат Рахымбаевна 01.03.2016 Көп балалы отбасы

17082 Сейтжан 17083 Карамурзаева 17084 Рыжкова 17085 Жангелді 17086 Жакып

Сағынғали Дулатбайұлы 01.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Асем Талгатовна 01.03.2016 Толық емес отбасы Людмила Ивановна Роза Орынбасарқызы Аман Рамазанович

01.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 02.03.2016 Көп балалы отбасы

17087 Бимендин 17088 Жүнісәлиева 17089 Шаймерденова 17090 Иманбекова 17091 Касымбаева 17092 Бижанова

Руслан Меруерт Айнур

17093 17094 17095 17096 17097 17098

Елеуова Шидербаева Смаилова Ханыбекова Калина Калымбетова 17099 Баймульдинова 17100 Калемшарив 17101 Ахмедиева

Инара Корлан Айнур Динара Айнур Жанар

02.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері Ауезханович 02.03.2016 Көп балалы отбасы Қаныбекқызы 02.03.2016 Толық емес отбасы Абдильма02.03.2016 Толық емес отбасы новна Есиркеповна 02.03.2016 Көп балалы отбасы Ергешбаевна 02.03.2016 Толық емес отбасы Сайлаубе02.03.2016 Толық емес отбасы ковна Маратовна 02.03.2016 Толық емес отбасы null 02.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер Тлеухановна 02.03.2016 Толық емес отбасы Ренатовна 02.03.2016 Толық емес отбасы Тулеухановна 03.03.2016 Толық емес отбасы Аскарбековна 03.03.2016 Толық емес отбасы

Кокенай

null

03.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер

Бегжан Жазира

03.03.2016 Толық емес отбасы 03.03.2016 Толық емес отбасы

17102 Боранбаева 17103 Оспанова

Айгерим Айгуль

17104 Жаров

Валерий

null Копжасаровна Жанбековна Амангельдиновна Александрович

Мадина Нургул Жангуль

17105 Жанайдаров Бахтияр 17106 17107 17108 17109 17110

Конирбаева Карибаева Имашева Ахметова Бахышева

17111 Абдрахманова 17112 Берзух

Назира Гульжан Лауура Анара Макпал Айгерим

17113 Шумахер

Екатерина Алена

17114 17115 17116 17117 17118

Айнур Асылзат Арайлым Каныгуль Айгерим

Тампишова Сердалиева Алимжанова Джарасова Жаукенова

03.03.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар Балгабаевич 03.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері Талипбаевна 03.03.2016 Толық емес отбасы Дуйсенбаевна 03.03.2016 Көп балалы отбасы Зарлыковна 03.03.2016 Толық емес отбасы Алтаевна 03.03.2016 Толық емес отбасы Егемберди03.03.2016 Толық емес отбасы евна Хамитовна 03.03.2016 Толық емес отбасы Алькеновна

03.03.2016 Толық емес отбасы

Владимировна

03.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 03.03.2016 Толық емес отбасы 03.03.2016 Толық емес отбасы 03.03.2016 Толық емес отбасы 03.03.2016 Толық емес отбасы 03.03.2016 Толық емес отбасы

Пернебаевна Талгатовна Кайратовна Ибрашовна Касымхановна Илесовна Мұратұлы

17119 Алимбаева 17120 Алкеев

Анара Қуат

17121 Рахимова

Айнагуль Азанбаевна

17122 Джаксыбаева 17123 Кинеева 17124 Слямова 17125 Сансызбаева

Айгерим Жанат Куралай

17126 Лукманова 17127 Шайхиева 17128 Рахымжанова 17129 Есентаева 17130 17131 17132 17133

Камила

Орынша Әпия Мастура Саркитжан 17134 Жантуреева Айнура 17135 Алдерзина Сандуғаш

17136 Хабылхан

Мейрам

17137 Сатыбалдинова

Асель

17138 Кожаков

Аскар

17139 17140 17141 17142

Исаева Кайралапова Аубакирова Симонавичюте 17143 Бегалин

Жанат Бибигул Айдана Илона

17144 Аспандиярқызы 17145 Мукушева 17146 Айтугулова 17147 Утебекова 17148 Оралбаева 17149 Сауранбаева 17150 Ауганбаева

Гаухар Индира Гульфия Саламат Гулзира Айганым Джамбул

17151 Кулушева

Мадина

17152 Моллахова

Ляззат

Абдибек

17153 Олжакеш

Ляззат

17154 Тавурбаева

Нурлигуль Айдын Болатбек

17155 Сапарқұл 17156 Тулегенов

Жанатовна

Сайлаувна Сеильбековна Сансызбаенвна Ирина Владимировна Айнұр Шынжырбекқызы Мейрам- Талгатбегуль ковна Гульнара Галиаскаровна

Абдрахман Әбдіқалым Жемпиисова Кубукбаев

03.03.2016 Толық емес отбасы 03.03.2016 Толық емес отбасы

04.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 04.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 04.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 04.03.2016 Толық емес отбасы

Ержанқызы Ермекович

17166 Арыстанбаев Ален

17168 Смаилова

Сейсенкул Айгуль

Серикбаевна

11.03.2016 Толық емес отбасы

17169 Рахымбекова 17170 Әнуарбек 17171 Насибекова

Мәрия Кизларгул 17172 Кусаинова Лаззат 17173 Койлыбаева Айгул 17174 Бердибекова Дария 17175 17176 17177 17178 17179

Жансая Ляззат Каршыга Жайран Гулбаршын 17180 Молдагулова Гулсим 17181 Кәткей Бұлған 17182 Бигабулов Серик

17186 Ботаев 17187 Аленов

Бозтай Ернар

17188 Балабеков 17189 Турашева 17190 Кдырниязова 17191 Ауесбекова 17192 Есболганова

Бирлик Самал Гулнара

09.03.2016 Толық емес отбасы 09.03.2016 Көп балалы отбасы 09.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер

10.03.2016 Толық емес отбасы 10.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17157 Бонет Оксана Юрьевна 10.03.2016 Толық емес отбасы 17158 Нуртазин Серик Темиртасович 10.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17159 Шафф Аруна Геланивна 10.03.2016 Толық емес отбасы 17160 Алиева Аида Джамбуловна 10.03.2016 Көп балалы отбасы 17161 Омарбекова Айман Алимовна 10.03.2016 Толық емес отбасы 17162 Абляметова Оксана Алексан10.03.2016 Толық емес отбасы дровна 17163 Джантасова Маргарита Николаевна 10.03.2016 Көп балалы отбасы 17164 Ақбузауова Айсара Амангелді10.03.2016 Толық емес отбасы қызы 17165 Сейтенов Орынгазы null 10.03.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар

11.03.2016 Көп балалы отбасы 11.03.2016 Көп балалы отбасы

Нургазыкызы null Жакупбекович Олжабаевна

11.03.2016 Көп балалы отбасы 11.03.2016 Көп балалы отбасы 12.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер

11.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Қанатқызы 11.03.2016 Толық емес отбасы Серикбековна 11.03.2016 Толық емес отбасы null 11.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер Николаевна 11.03.2016 Толық емес отбасы Серикбаевна 11.03.2016 Толық емес отбасы

12.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері Куатбековна 12.03.2016 Көп балалы отбасы Валерьевна 12.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар null 14.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер Сагинбаевич 14.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар null 14.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер Аскаровна 14.03.2016 Толық емес отбасы Уббиниязовна 14.03.2016 Көп балалы отбасы

Майра Жансая

14.03.2016 Толық емес отбасы 14.03.2016 Толық емес отбасы 14.03.2016 Толық емес отбасы 15.03.2016 Толық емес отбасы 15.03.2016 Толық емес отбасы 15.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 15.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 15.03.2016 Толық емес отбасы 15.03.2016 Көп балалы отбасы

17206 17207 17208

15.03.2016 Көп балалы отбасы 16.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 16.03.2016 Толық емес отбасы

17213 17214

09.03.2016 Толық емес отбасы

Мейрамовна Сагындыковна Досмаганбетовна

15.03.2016 15.03.2016 15.03.2016 15.03.2016 15.03.2016 15.03.2016

17212

Толық емес отбасы Толық емес отбасы Толық емес отбасы Көп балалы отбасы Толық емес отбасы Жасы жеткен зейнеткер

null 11.03.2016 Көп балалы отбасы Бердибековна 11.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер

17198 Сулейменова Наталья 17199 Нурмухаме- Марал дова 17200 Елеусизова Ляззат 17201 Толеубаева Акмарал 17202 Келдибекова Перизат 17203 Дутт Наталья 17204 Аккожина Баян 17205 Мамешова Айнур

04.03.2016 Толық емес отбасы

05.03.2016 05.03.2016 05.03.2016 05.03.2016 09.03.2016 09.03.2016

11.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Мырзабаевна 11.03.2016 Көп балалы отбасы

Уналбековна Жаламадиновна 17193 Сасыкбаева Куралай Ерболовна 17194 Хайытбаева Улболсын Куванчбаевна 17195 КАЙРАНБЕ- МЕРУЕРТ РАМАЗАКОВА НОВНА 17196 Альуакасова Кулия null 17197 Жаканов Базарбай Карбаевич

04.03.2016 Толық емес отбасы

04.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 04.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 04.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 04.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 04.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер

Коралай

17184 Кубриянова Аида 17185 Кыстаубаева Наталья

17209 17210 17211

04.03.2016 Көп балалы отбасы

Төлеген Умарова Жебегенов Сулейменова Умарбекова

17183 Тулегенова

04.03.2016 Толық емес отбасы 04.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 04.03.2016 Толық емес отбасы

Байділдақызы Ниязбекқызы Калимкеевна Кыдырмолдаевич Жалгасовна 04.03.2016 Көп балалы отбасы Нурланқызы 04.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар null 04.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Орынбаевна 04.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Кайратович 04.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Сериковна 04.03.2016 Көп балалы отбасы Баектновна 04.03.2016 Көп балалы отбасы Едиресовна 05.03.2016 Толық емес отбасы Ионо 05.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері Сапабекович 05.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері null 05.03.2016 Толық емес отбасы Бахытбековна Аскеровна Манаповна Курбанбаевна Аскаровна Каракойшимовна Кадырбековна Жумахункызы Тұрымтайқызы Аманжановна

Сагит

Муханбетович null

11.03.2016 Көп балалы отбасы

17167 Кавкий

17215 17216 17217

Анатольевна Курбаналиевна Елемесловна Адилбековна Серикбаевна Алхаевна Махметовна Кулмаханбетовна Бейсенбиева Макпал Амантаевна Кипчакбаева Бекен null Троценко Виктория Станиславовна Мельянова Гульмира Есментаевна Салкаева Айгерим Умертасовна Сагинбаева Бахытжа- Бакытжамал новна Ташмаганбе- Айгуль Елубековна това Толегенова Гульмира Акбаевна Кубелбекова Улпан Джумахатовна Еликбаева Гаухар Онлабековна Ахметова Алма Кабдешевна Киянбекова Кулайша Шахмановна

17218 КенжебеМадина кова 17219 Нурмаганбе- Диана това 17220 Койлыбаева Асыл 17221 Абдрахманова 17222 Есмагамбетова 17223 Мухидинова 17224 Ахметжанова 17225 Ескожинова 17226 Дамаева 17227 Толендиева 17228 Айтмагамбетова 17229 Ізбасар 17230 Алписова 17231 Карагозина

Толық емес отбасы Толық емес отбасы Толық емес отбасы Толық емес отбасы Толық емес отбасы Толық емес отбасы

16.03.2016 Толық емес отбасы 16.03.2016 Толық емес отбасы 16.03.2016 Толық емес отбасы 16.03.2016 Толық емес отбасы 16.03.2016 Толық емес отбасы 16.03.2016 Толық емес отбасы

16.03.2016 Толық емес отбасы 16.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 16.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері Абылкановна 16.03.2016 Толық емес отбасы Болатовна

16.03.2016 Толық емес отбасы

Рая

Кабдылкаппа- 16.03.2016 Толық емес отбасы ровна Буранбаевна 17.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері null 17.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер

Камила Разия

Дулатовна Сериковна

17.03.2016 Толық емес отбасы 17.03.2016 Толық емес отбасы

Жанара Кульпаш Алия

Жумартовна null Абдрахымовна Кайржановна

17.03.2016 Көп балалы отбасы 17.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17.03.2016 Толық емес отбасы

Парасат

Зарина

17.03.2016 Толық емес отбасы

Айгүл Хайрханқызы 17.03.2016 Толық емес отбасы Салтанат Секеновна 17.03.2016 Толық емес отбасы Альмира Маратовна 18.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17232 Тажибаева Гульбика Ирсановна 18.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17233 Стаховец Тамара Ростисла18.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер вовна 17234 Ахметова Куляш Ермохамбе18.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер ковна 17235 Байдуллаев Нуржан Джолдасбе18.03.2016 Мүгедек балалары кович бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17236 Сыдыкова Шолпан Мырзагу18.03.2016 Толық емес отбасы ловна 17237 Ханазарова Гульшат Нурхановна 18.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17238 Сарсенбаева Ляззат Ерсиновна 18.03.2016 Толық емес отбасы 17239 Сапаралиева Макпал Абдымана18.03.2016 Толық емес отбасы повна 17240 Мухаметжа- Алия Сарсеновна 18.03.2016 Көп балалы отбасы нова 17241 ДжуваныЖансая Темирха18.03.2016 Толық емес отбасы шева новна 17242 Бейсенова Жазира Курмангазы- 18.03.2016 Толық емес отбасы евна 17243 Байзильдина Бакт Мадания18.03.2016 1 және 2 топ товна мүгедектері 17244 Ким Татьяна Викторовна 19.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17245 Камысбаева Динахан Садыковна 19.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17246 Цой Виктория Владисла19.03.2016 Толық емес отбасы вовна 17247 Елеусизова Жанар Исатаевна 19.03.2016 Толық емес отбасы 17248 Сарымбетов Аскар Рахимович 24.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17249 Кистауов Марат Пернебекович 24.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17250 Сейілқызы Әлия null 24.03.2016 Толық емес отбасы 17251 Смагулова Гүлмира Апысбайқызы 24.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар


РЕСМИЕТ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz 17252 Сагатова 17253 Абназирова

Мадина Айнура

17254 Бельдеубаева 17255 Айтмаганбетов

Гаухар

Мелдешовна Боранбаевна

24.03.2016 Толық емес отбасы 24.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 24.03.2016 Толық емес отбасы

Болиндиновна Талгат Зейнулинович 24.03.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар 17256 Баймбетова Жамал Рыспековна 24.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17257 Джумабаева Акбота Тугелбаевна 24.03.2016 Толық емес отбасы 17258 Боргекова Қарлығаш Боранбайқызы 24.03.2016 Толық емес отбасы 17259 АбдураиАсылзат Сейдуллаевна 24.03.2016 Көп балалы отбасы мова 17260 Сабыржан Гулмира Қаирбайқызы 24.03.2016 Көп балалы отбасы 17261 Бусыгина ЕкатеЕвгеньевна 24.03.2016 Толық емес отбасы рина 17262 ЖарылкаАлексан- Сергеевна 25.03.2016 Толық емес отбасы пова дра 17263 Сейпелова Гульшар- Мендешовна 25.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер ват 17264 Бексеитова Мадина Айтжановна 25.03.2016 Толық емес отбасы 17265 Жабаева Жанара Алимжановна 25.03.2016 Толық емес отбасы 17266 Есмуратов Джанабек null 25.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17267 Сисабекова Айжан Сергазиевна 25.03.2016 Толық емес отбасы 17268 Абышева Роза Касымовна 25.03.2016 Толық емес отбасы 17269 Канафина Сусын Адилькайра- 25.03.2016 Мүгедек балалары товна бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17270 Кенжегулов Толеген Серикович 25.03.2016 Көп балалы отбасы 17271 Жакыпбаева Айдын Балкарбаевна 25.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17272 Кенжегозина Толкын Толепберге25.03.2016 Көп балалы отбасы новна 17273 Шабданова Гүлжайна Шынтөреқызы 26.03.2016 Толық емес отбасы 17274 СатбергеГульсайра Тактамура26.03.2016 Толық емес отбасы нова товна 17275 Шагир Мира Канаткызы 26.03.2016 Толық емес отбасы 17276 Мухаметова Алия Асадоллаевна 26.03.2016 Көп балалы отбасы 17277 Цыкун Олеся Алексан26.03.2016 Толық емес отбасы дровна 17278 Аубакирова Айнур Жакияновна 26.03.2016 Толық емес отбасы 17279 Мусина Жанагуль Каналыкызы 26.03.2016 Толық емес отбасы 17280 Есергенова Бакыт Тайкебаевна 28.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17281 Садвакасова Бахытжа- Умирбековна 28.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер мал 17282 Байгажина Алтын Сапарбековна 28.03.2016 Толық емес отбасы 17283 ЖолдыгаАйгерим Умиргалиевна 28.03.2016 Толық емес отбасы лиева 17284 Сарсенова Салтанат Сейтовна 28.03.2016 Толық емес отбасы 17285 Маханова АЙжамал Камаловна 28.03.2016 Көп балалы отбасы 17286 ИмангелАйжан Сабитовна 28.03.2016 Толық емес отбасы дина 17287 Сулейменова Гульмира Джолдасовна 28.03.2016 Толық емес отбасы 17288 Косыбаева Акблек Кабиевна 28.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17289 Талдыбаева Камария Абишевна 28.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17290 Байбисенова Сауле Кайдаровна 28.03.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17291 Темирбеков Жангель- Базарович 28.03.2016 1 және 2 топ ды мүгедектері 17292 Табулдина Эльмира Олеговна 28.03.2016 Толық емес отбасы 17293 Әлжанова Мөлдір Шаменқызы 28.03.2016 Көп балалы отбасы 17294 Молдабекова Нургуль Ержановна 28.03.2016 Толық емес отбасы 17295 ИмангазиСауле Сагитовна 29.03.2016 Мүгедек балалары нова бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17296 Горькина Назым Горькиевна 29.03.2016 Толық емес отбасы 17297 Кошкарова Айгуль Джуматаевна 29.03.2016 Көп балалы отбасы 17298 Габбасова Гульжа- Рзаевна 29.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер мал 17299 Сатыбалдиев Алимбай null 29.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17300 КурманбеЗухрат Кадырха29.03.2016 Толық емес отбасы кова новна 17301 Кокушова Айша Биляловна 29.03.2016 Толық емес отбасы 17302 НурумбеУлмекен Шагировна 29.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер това 17303 Жарасбаева Зухра Жанбола29.03.2016 Толық емес отбасы товна 17304 Ыдырыс Ләззат null 30.03.2016 Оралмандар 17305 Тургунбаева Баглан Турехеновна 30.03.2016 Толық емес отбасы 17306 Шлейгер Наталья Райнголь30.03.2016 1 және 2 топ довна мүгедектері 17307 Андирова Эльмира Бакытовна 30.03.2016 Толық емес отбасы 17308 Зейнуллина Кулайхан null 30.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17309 Баймуратова Анар Нуржановна 30.03.2016 Көп балалы отбасы 17310 Сабитова Алмагуль Сабиткызы 30.03.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17311 Мухамедья- Гаухар Куанышбе30.03.2016 Толық емес отбасы рова ковна 17312 Тиллабекова Дильфуза Козибаевна 30.03.2016 Толық емес отбасы 17313 Мұрат Мәлика Мұратқызы 30.03.2016 Толық емес отбасы 17314 Есполова Ляйля Тылеулесовна 30.03.2016 Көп балалы отбасы 17315 РыспамбеЖанат Еркінбайқызы 30.03.2016 Көп балалы отбасы това 17316 Абдалиев Ербол Бакытович 30.03.2016 Көп балалы отбасы 17317 Шампулова Рскуль Жулдубаевна 31.03.2016 Толық емес отбасы 17318 Бекова Асель Ботаевна 31.03.2016 Толық емес отбасы 17319 Мукашева Лязат Хаиржановна 31.03.2016 Толық емес отбасы 17320 Агжанова Лейла Балтабаевна 31.03.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17321 Аппазова Салтанат Адилхановна 31.03.2016 Толық емес отбасы 17322 Атаханова Айзат Абдикари31.03.2016 Толық емес отбасы мовна 17323 Аймұрзаева Жаңагүл Сәндібекқызы 31.03.2016 Толық емес отбасы 17324 Сарбасова АрманАкимжановна 01.04.2016 Толық емес отбасы гуль 17325 Какманова Мадина Шабанбаевна 01.04.2016 Толық емес отбасы 17326 Каршенова Райса Баймуратовна 01.04.2016 Толық емес отбасы 17327 Шонаева Меруерт Кабдраши01.04.2016 Толық емес отбасы товна 17328 Есимбекова Бота Серикхановна 01.04.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17329 Каратаева Салима Абилгазиевна 01.04.2016 Көп балалы отбасы 17330 Есинберли- Казакпай null 01.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер нов Жанна Амантаевна 01.04.2016 Толық емес отбасы 17331 Ахметжанова 17332 Алдашова Мадина Оналбаевна 01.04.2016 Толық емес отбасы 17333 Кудаиберге- Молдир Жаксили01.04.2016 Толық емес отбасы нова ковна 17334 Отеуова Майгул Акановна 01.04.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17335 Жұмаділда Ғазиза Ерланқызы 01.04.2016 Толық емес отбасы 17336 МынжасаЖулдуз Суюндиковна 01.04.2016 Көп балалы отбасы рова 01.04.2016 Толық емес отбасы 17337 Ташимова Ботагоз Махсутхановна 17338 Идрисова Зульфия Рыспековна 01.04.2016 Толық емес отбасы 17339 Тусупова Жамиля Искаковна 02.04.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17340 Чен Гульнур Аскаровна 02.04.2016 Көп балалы отбасы 17341 Шауленов Марат Кайпович 02.04.2016 Көп балалы отбасы 17342 Кутеева Сауле null 04.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17343 Маликова Айнур Максимжа04.04.2016 Толық емес отбасы новна 17344 Медеубаев Секен Садваксович 04.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17345 Аппарова Дамира Хамитовна 04.04.2016 Толық емес отбасы 17346 Абдиров Мурат Артыкбаевич 04.04.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар

13

17347 17348 17349 17350 17351 17352

Саутова Шәкиқызы Сапарова Сагиева Тастемирова Куракбаева

17353 Амангельдинова 17354 Негметова 17355 Амирбаева 17356 Акшалова

Алия Жанар Арайлым Нурипа Кундызай Гульмира Толкын

Жумагатовна null Сериковна null null Мухамедсапаровна Тендиковна

04.04.2016 04.04.2016 04.04.2016 04.04.2016 04.04.2016 04.04.2016

Толық емес отбасы Толық емес отбасы Толық емес отбасы Жасы жеткен зейнеткер Жасы жеткен зейнеткер Толық емес отбасы

04.04.2016 Толық емес отбасы

Гульсара Узакбаевна 04.04.2016 Толық емес отбасы Самал Толеубековна 04.04.2016 Толық емес отбасы Асемгуль Толетаевна 04.04.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17357 Садвакасова Алма Сарсембаевна 04.04.2016 Көп балалы отбасы 17358 Шабданова Шолпан Жасұзаққызы 05.04.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17359 Піртазаева Гүлшат Сапарбекқызы 05.04.2016 Көп балалы отбасы 17360 Майлыбаева Анар Абдымана05.04.2016 Көп балалы отбасы повна 17361 Беризде Раиса Михайловна 05.04.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17362 Ибраимова Халида Пидаевна 06.04.2016 Толық емес отбасы 17363 ЖандарбеРуслан Жадгерович 06.04.2016 1 және 2 топ ков мүгедектері 17364 Атабаева Маршарат null 06.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17365 Жумагали- Зулял null 06.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер ева 17366 Сейдинасе- Алия Сейткасы06.04.2016 Көп балалы отбасы рова мовна 17367 Кошаканов Нурлан Шынгысха06.04.2016 Толық емес отбасы нович 17368 Яндиева Залина Мухарбе06.04.2016 Толық емес отбасы ковна 17369 Жалмаган- Сандугаш Аманжоловна 06.04.2016 Мүгедек балалары бетова бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17370 НұрмағанНұргүл Сәбитқызы 06.04.2016 Толық емес отбасы бетова 17371 Атабаева Гульмира Калановна 06.04.2016 Толық емес отбасы 17372 Толепберге- Молдир Мырзаха06.04.2016 Толық емес отбасы нова новна 17373 Мырзалиева Асем Абуталиповна 06.04.2016 Толық емес отбасы 17374 КурмангаЖанар Касымбаевна 06.04.2016 Толық емес отбасы лиева 17375 Кусаинова Гульсун Бектасовна 06.04.2016 Көп балалы отбасы 17376 Азмаганбе- Маржан Бауыржа06.04.2016 Ұлы Отан соғысының това новна мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар 17377 Қузайман Әсет null 07.04.2016 Толық емес отбасы 17378 Касенова Мария Тулендиновна 07.04.2016 Толық емес отбасы 17379 Алпысбаева Айман Исингельды- 07.04.2016 Толық емес отбасы евна 17380 Табарыкұлы Бекзат null 07.04.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17381 Аюпова Айгуль Темирбола07.04.2016 Толық емес отбасы товна 17382 Кушербаева Гульмира Кураловна 07.04.2016 Толық емес отбасы 17383 Нуриманов Еркебай Нуриманович 07.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17384 Холбаева Зарина Иброимовна 07.04.2016 Толық емес отбасы 17385 Искакова Бакыт Ахметжа07.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер новна 17386 Алибаев Сатинбек null 07.04.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар 17387 Ерденова Канагат Бергеновна 07.04.2016 Көп балалы отбасы 17388 Мылтықбай Жансая Ерболатқызы 07.04.2016 Толық емес отбасы 17389 Жузбаева Молдир Аскаровна 07.04.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17390 МамбетбаАйман Болатбековна 07.04.2016 Толық емес отбасы ева 17391 Дүйсенбеков Мұрат null 07.04.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар 17392 Елеуова Гульсум Габдуловна 07.04.2016 Толық емес отбасы 17393 Жамаева Дина Сабыровна 08.04.2016 Толық емес отбасы 17394 ДосмурзиБибигай- Кенгозыевна 08.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер нова ша 17395 Зателбай Аягүл null 08.04.2016 Толық емес отбасы 17396 Есимсеитова Света Айдаровна 08.04.2016 Толық емес отбасы 17397 Мажитова Бейбит Сериковна 08.04.2016 Толық емес отбасы 17398 Досанова Гульшат Ехсановна 08.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17399 Тажмаганбе- Гулбану Букенбаевна 08.04.2016 Толық емес отбасы това 17400 Медетова Алия Оразалиевна 08.04.2016 Көп балалы отбасы 17401 Бейсембаева Макен Заменовна 08.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17402 Айтуреева Жанар Жасузаковна 08.04.2016 Көп балалы отбасы 17403 Бегалы Зейнегүл Алпамысқызы 08.04.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17404 Шиндаулова Нагима Кыдырсы08.04.2016 1 және 2 топ новна мүгедектері 17405 Адырбакова Алтын Муратбековна 08.04.2016 Толық емес отбасы 17406 Мухаметга- АхмеНажимович 08.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер лиев толла 17407 Аймагамбе- Назгулим Аманбаевна 08.04.2016 Көп балалы отбасы това 17408 Сембаева Тогжан Бигазиновна 08.04.2016 Көп балалы отбасы 17409 АбдрахмаУрункуль Байжоловна 08.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер нова 17410 Ердаулетова Снежанна Канатовна 08.04.2016 Толық емес отбасы 17411 Жумабаев Бахтыбай null 09.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17412 Балгашева Шолпан Жуматаевна 09.04.2016 Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17413 Сагиндикова Рано Иззатилла09.04.2016 Көп балалы отбасы евна 17414 Базарбаева Айнур Казыбаевна 11.04.2016 Көп балалы отбасы 17415 Гилёва Ирина Антоновна 11.04.2016 Толық емес отбасы 17416 Бейсенов Абдикап- Мамырович 11.04.2016 Ұлы Отан соғысының бар мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар 17417 Нуриманова Кульшара Капаровна 11.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17418 Юдин АлекВладимиро11.04.2016 1 және 2 топ сандр вич мүгедектері 17419 КужахмеБазаркуль Оразовна 11.04.2016 1 және 2 топ това мүгедектері 17420 Юдина Тамара Ивановна 11.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер 17421 Аппаз Айгүл Сәруарқызы 11.04.2016 1 және 2 топ мүгедектері 17422 Ерсенова Гульнар Кахаровна 11.04.2016 Толық емес отбасы 17423 Бикерская Светлана Павловна 11.04.2016 Көп балалы отбасы 17424 Ахметова Алма Манапха11.04.2016 Көп балалы отбасы новна 17425 Маилханова Мейрам- Шаяхметовна 11.04.2016 Мүгедек балалары гуль бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар 17426 Нұрсілән Шолпан null 11.04.2016 Көп балалы отбасы 17427 Қожахметов Арнұр Нұралыұлы 11.04.2016 Ұлы Отан соғысының мүгедектері мен қатысушыларына теңестірілген тұлғалар 17428 РАХИМБЕСАУЛЕ 11.04.2016 1 және 2 топ КОВА мүгедектері 17429 ГалимжаАйман Ануаровна 12.04.2016 Толық емес отбасы нова 17430 Тилеубаева Жупар Сакеновна 12.04.2016 Толық емес отбасы 17431 Ескендирова Ания Давлеткали- 12.04.2016 Жасы жеткен зейнеткер евна

17432 17433 17434 17435 17436 17437

Батырова Бекзанова Кабогенов Мусабай Уахитова Ахметова

Камила Акбота Нуркумар Айнур Айгерим Жанар

Сейтбекқызы Ерлановна null Ердиллаевна Файзуллаевна Ермухановна

12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016

17438 17439 17440 17441 17442 17443

Шафикова Сакенов Тайщабар Кульпеисова Баман Мардамшина

Фатима Капаш Төлеухан Алия Амангул Юлия

Ракифовна null null Нуралиевна null Талгатовна

12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016 12.04.2016

Көп балалы отбасы Толық емес отбасы Жасы жеткен зейнеткер Толық емес отбасы Толық емес отбасы Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар Толық емес отбасы Жасы жеткен зейнеткер Жасы жеткен зейнеткер Толық емес отбасы Толық емес отбасы Мүгедек балалары бар немесе оларды тәрбиелеушi отбасылар

(Жалғасы бар)

«ЕҢБЕК ЖОЛЫ» КОНКУРСЫН ӨТКІЗУ ТУРАЛЫ ХАБАРЛАНДЫРУ «Жалпыға ортақ Еңбек Қоғамы» идеясын ілгерілету мақсатында «Еңбек жолы» конкурсын өткізу басталғанын жариялаймыз. Конкурс 3 номинациядан тұрады: 1) «Үздік еңбек әулеті» – еңбек өтілі ең ұзақ, марапаттары ең көп санды әулет таңдалады; 2) «Өндірістің үздік жас маманы» - жұмыс өтілі 5 жылдан аспайтын, ең белсенді және еңбекқор өндіріс жұмыскері таңдалады; 3) «Жұмыс істейтін жастардың үздік тәлімгері» - жұмыс өтілі кемінде 20 жыл, жоға­ры тиімді жұмыс істейтін тәлімгер таңдалады. Өтінімдерді қабылдау 2018 жылдың 10 маусымынан бас­ тап 2 шілдеге дейін жүргізіледі. Конкурс жөнінде толық ақпаратты 55-68-11, 55-68-05 (Астана қаласының Жұмыспен қамту, еңбек және әлеуметтік қорғау басқармасы), 21-61-50 (Астана қаласының Кәсіподақ орталы­ ғы), 91-90-86 (Астана қаласының Кәсіпкер­лер палатасы) телефондары арқылы алуға болады. Мекенжайымыз: Астана қаласы, Достық көшесі 13 үй, 2-қабат, жұмысқа орналастыруды үйлестіру бөлімі, эл.пошта: d.malgazdarova@astana.kz

«ВАЛЮТ – ТРАНЗИТ БАНК» АҚ тарату комиссиясы, мүліктерін сату жөніндегі сауда-саттық 2018 жылғы «29» маусымда сағат 11.00-де өткізілетінін хабарлайды. Саудасаттық мына мекенжайда өтеді: Қарағанды қаласы, Бұқаржырау даңғылы, 51/4 құрылыс, 310 кеңсе. Лот №1 - Біріктірілген лот: 1. Жер учаскесімен жылы автотұрақ, мекенжайы: Ақмола облысы, Целиноград ауданы, Оразақ ауыл округі, Оразақ ауылы, 027 учет кварталы, 242 құрылыс. 2. «INTER AGRO KAZAK MAKINA D.S.» 4-х вальцті диірмен кешені, 1998 жылы, Түркияда шығарылған, SC 2200 «SAS» маркасы. Лоттың бастапқы бағасы – 2 856 000,00 теңге. Төменгі бағасы – 2 284 800,00 теңге. Лот бойынша сауда – саттықты жүргізу әдісі – голландтық. Қадам – 5%. Кепілді жарнасы бастапқы бағаның 5%-ын құрайды. Өтінімдерді қабылдау 2018 жылғы «28» маусым сағат 15:00де аяқталады: «ВАЛЮТ – ТРАНЗИТ БАНК» АҚ, БИН 960640002303, «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі» ММ, Алматы қаласы, ЖБК KZ37125KZTM004300356, ББК NBRKKZKX, резидент белгісі-1, экономика секторы-4. № 1 лот бойынша голландтық әдісімен сауда-саттық қатысушыларынан өтінімдер қабылдау және тіркеу мына мекенжайда жүргізіледі: Қарағанды қаласы, Бұқар-Жырау даңғылы, 51/4 құрылыс, 310-кеңсе. 09:00-ден бастап 18:00-ге дейін күн сайын (демалыс күндері - сенбі, жексенбі). Түскі үзіліс 13:00-ден - 14:00-ге дейін. Аукционға тіркеу ақпараттың басылып шыққан күнінен бастап сауда-саттық басталарға бір сағат қалғанға дейін қабылданады. Алынған сату объектілері бойынша төлем төлеу талаптары – сатып алынған объектінің төлемі Сатушы мен Сатып алушының арасында жасалған сатып алу – сату шарты жасалғаннан кейін бес банктік күннен кешіктірілмей жүргізіледі. Сатып алушы шартта көрсетілген соманы Сатушының ағымдағы шотына аударады және оның нақтылығын растайтын тиісті төлем қужатының көшірмесін тапсырады. Сауда-саттыққа қатысушыларды сату объектісімен таныс­ тыру және сауда-саттық ережесімен танысуға ақпараттың басылып шыққан күнінен бастап мына мекенжайдан алуға болады: Қарағанды қаласы, Бұқар-жырау даңғылы, 51/4 құрылыс, тел. 8 (7212) 99-64-08, 99-64-05, 99-64-06.

АЛТЫНШЫ ШАҚЫРЫЛЫМ ҚАЛАЛЫҚ МӘСЛИХАТ ДЕПУТАТТАРЫНЫҢ ЖӘНЕ АСТАНА ҚАЛАСЫ ТҰРҒЫНДАРЫНЫҢ НАЗАРЫНА! Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 24 ақпандағы «Әкімшілік-аумақтық бірліктерге, елді мекендердің құрамдас бөліктеріне атау беру, оларды қайта атау, сондай-ақ, олардың атауларының транскрипциясын нақтылау мен өзгерту кезінде тиісті аумақ халқының пікірін ескеру қағидаларын бекіту туралы» қаулысына сәйкес 2018 жылғы 20 маусымда, сағат 14:30-да Астана қаласы мәслихаты тұрақты комиссияларының «Астана қаласының кейбір көшелеріне атау беру және саябақты қайта атау туралы» тақырыпта көпшілік тыңдаулары өткізіледі. Көпшілік тыңдаулар жұмысына қатысуларыңызды сұраймыз. Көпшілік тыңдаулар өтетін орын: Бейбітшілік көшесі, 11, 220 кабинет. Анықтама телефондары: 55-66-35, 55-66-36 Ж. НҰРПЕЙІСОВ, Астана қаласы мәслихатының хатшысы Хамзахонов Купжан Аширбекуглидің атына берілген «Астана медресесі колледжі» жеке мекемесінің №1021859 дипломы жоғалуына байланысты жарамсыз деп танылсын.


14

РЕСМИЕТ

№71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ»

РУХАНИ ЖАҢҒЫРУ – АДАМНЫҢ ӨМІР СҮРУ САПАСЫ Қазіргі таңда Президент Н.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты үндеуі республика көлемінде кең қолдау тауып, қоғамға үлкен серпіліс туғызғаны анық. Мақалада айтылған келелі мәселелерге көз тіге отырып, Елбасы атап көрсеткен жаңа жобаларды жүзеге асыру арқылы біз дүние жүзіндегі ең дамыған отыз елдің қатарынан еркін көріне аламыз. Ол үшін, әрбір қазақстандық туған елі үшін тынымсыз еңбек етуі қажет. Яғни Рухани жаңғыру – бұл адам сана-сезімінің, сенімі мен сапасының, білімі мен өмір сүру тәсілінің көрсеткіші дер едім. Осы орайда медицина саласының ойып алар орны ерекше. Айта кету керек, елімізде денсаулық сақтау мәселелеріне үнемі ерекше мән беріліп келеді. Жеткілікті заңнамалық база қалыптастырылып, саланы қаржыландыру айтарлықтай артуда. Соңғы жылдары меди­ циналық ұйымдар заманауи технология­ лармен жабдықталуда. Нәтижесінде, салада ілгерілеу бар: халықтың табиғи өсімі артып, ана мен бала өлімі азайды, бірқатар әлеуметтік маңызы бар аурулар бойынша сырқаттану деңгейі төмендеді деп толығымен айта аламыз. Министрлігіміздің мәліметінше, өткен жыл қорытындысы бойынша денсаулықтың негізгі көрсеткіштері жақсарды: жалпы өлімжітім 3 пайызға, ана өлімі 5,5 пайызға, нәресте өлімі 6,2 пайызға, қатерлі ісіктерден болатын өлім-жітім 5,3 пайызға және туберкулезден болатын өлім-жітім 11,8 пайызға төмендеді. Қазақстандықтардың өмір сүру ұзақтығы 72 жасты құрады. Десе де саланың алдында тұрған атқарылатын шаруалар да қыруар деу­ ге болады. Осы орайда Елбасының денсаулық сақтау жүйесін жаңғырту тапсырмасы бойынша министрлік «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» кодекстің жаңа жобасын әзірлеу жұмыстарын қолға алды. Жаңа Кодекс «ұлт денсаулығын ны­ғайту», «халықтың өмір сүру ұзақтығын арт­тыру», «медициналық технологияларды дамыту», «аурулардың профилактикасы, қоғамдық денсаулықты басқаруды күшейту», «дербестендірілген медицина», «цифрландыру және жасанды интеллект мәселелері» секілді міндеттерді шешуге бағытталады. Сонымен қатар көрсетілетін медициналық көмектің сапасын арттыруды көздейтін МӘМС жүйесі енгізілуде. Бұл жүйе арқылы денсаулық сақтау саласы бәсекелестік ортаға енеді. Бәсекелестік бар жерде сапа артатынын сіз бен біз жақсы білеміз. Ал халыққа қолжетімді әрі сапалы медицина, Елбасымыздың осы саланың алдына

қойып отырған негізгі тапсырмаларының бірі де бірегейі деуге болады. «Саламатты өмір салтын насихаттай отырып, қоғамдық денсаулықты басқару ісін күшейту керек» деп Елбасымыз айтқандай, басқару ісі күшейген кезде ғана медицина саласы халыққа сапалы, қолжетімді бола түсері сөзсіз. Осы орайда 2016 жылдан бері жүзеге асып жатқан «Денсаулық» мемлекеттік бағдарламасын атап айтуға болады. Аталмыш бағдарламаның негізгі бағыттарының бірі қоғамдық денсаулық қызметін қалыптастыру болып табылады. Бұл қызметтің мақсаттарын жүзеге асыру халықтың денсаулығына әлеуметтік факторлардың ықпалын төмендетуге, салауатты өмір салты, дұрыс тамақтану, белсенді және сапалы ұзақ өмір сүру стереотиптерін қалыптастыруға мүмкіндік береді. Әлемдік тәжірибеде ден­ саулық сақтау саласын цифровизациялау үрдісі қалыптасуда. Ол денсаулық сақтау саласының қызметтерімен жаппай қамтылуын қамтамасыз етуге бағытталған және адамдар үшін, қай жерде болмасын, медициналық көмектің қолжетімді болатындығын білдіреді. Қазақстанда денсаулық сақтау саласын цифра­ визациялауының электрондық денсаулық паспортын құру арқылы жүзеге асырылуы жоспарлануда, онда адамға өмір бойы меди­ циналық көмек көрсетілуін үздіксіздігін қам­ тамасыз етуге мүмкіндік беретін адамның туғаннан бастап денсаулығы және медициналық көмек көрсетудің эпизодтары туралы ақпарат жинақталады. Біз нағыз рухани тәуелсіз ел атанғымыз келсе, Мемлекет басшысының осынау өзекті мәселелерді қамтыған, тағылымды тұжырымын іс жүзінде орындауға бел шеше кірісуіміз керек. Сабит АБДРАИМОВ, Астана қаласы СПИД-ке қарсы күрес орталығының бас дәрігері

АСТАНА ҚАЛАСЫ МӘСЛИХАТЫНЫҢ ШЕШІМІ

Астана қаласы

06.06.2018

№273/33-VI

Астана қаласы әкімдігінің жанындағы Жеке кәсіпкерлік мәселелері жөніндегі сараптамалық кеңестің құрамы туралы Астана қаласы әкімінің ұсынысын қарап, «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы» Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 23 қаңтардағы Заңының 6-бабын басшылыққа ала отырып, Астана қаласының мәслихаты ШЕШІМ ҚАБЫЛДАДЫ: 1. Қосымшаға сәйкес Астана қаласы әкімдігінің жанындағы Жеке кәсіпкерлік мәселелері жөніндегі сараптамалық кеңестің құрамы бекітілсін. 2. Астана қаласы мәслихатының келесі шешімдері жойылсын: 1). 2017 жылғы 20 шілдедегі №179/21-VI «Астана қаласы әкімдігінің жанындағы кәсіпкерлік

мәселелері жөніндегі сараптамалық кеңестің құрамы туралы»; 2). 2017 жылғы 8 қыркүйектегі №187/22-VI «Астана қаласы мәслихатының 2017 жылғы 20 шілдедегі «Астана қаласы әкімдігінің жанындағы кәсіпкерлік мәселелері жөніндегі сараптамалық кеңестің құрамы туралы» шешіміне өзгерістер енгізу туралы». Астана қаласы мәслихаты сессиясының төрағасы

А. Ким

Астана қаласы мәслихатының хатшысы

Ж. Нұрпейісов

Астана қаласы мәслихатының 2017 жылғы 6 маусымдағы № 273/33-VI шешімімен бекітілді

Астана қаласы әкімдігінің жанындағы Жеке кәсіпкерлік мәселелері жөніндегі сараптамалық кеңестің құрамы Бектұрова Мәлика Ерланқызы – Астана қаласы әкімінің орынбасары, төрайым

қауымдастығы» заңды тұлғалар бірлестігінің директоры (келісім бойынша)

Қауғабаева Рысгүл Боранбайқызы – «Астана қаласының Инвестициялар және кәсіпкерлікті дамыту басқармасы» мемлекеттік мекемесі басшы­ сының орынбасары, төрайымның орынбасары

Мұхамеджанова Әйгерім Ерікқызы – «Елордалық туризм қауымдастығы (Астана, Қазақстан)» қауымдастық нысанындағы заңды тұлғалар бірлестігінің төрайымы (келісім бойынша)

Ескендіров Еркін Мұхтарұлы – «Астана қала­ сының Инвестициялар және кәсіпкерлікті дамыту басқармасы» мемлекеттік мекемесі кәсіпкерлікті дамыту бөлімінің басшысы, хатшы

Сағиев Эрик Бекболатұлы – «Астана қаласы­ ның Кәсіпкерлер қауымдастығы «Сарыарқа» заңды тұлғалар бірлестігінің басқарма төрағасы (келісім бойынша)

Аюпов Аман Біләлұлы – Астана қаласы мәслиха­ тының депутаты

Таласбаев Айдар Нысанбекұлы – Астана қаласы Кәсіпкерлер палатасының кәсіпкерлердің құқығын қорғау және әкімшілік кедергілерді азайту бөлімінің бірінші санаттағы сарапшы (келісім бойынша)

Мерва Надежда Михайловна – «Астана қала­ сының кәсіпкерлері құқығын қорғау жөніндегі

АСТАНА ҚАЛАСЫ МӘСЛИХАТЫНЫҢ ШЕШІМІ

Астана қаласы

06.06.2018

№274/33-VI

Астана қаласының әкімдігі жанындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы ic-қимыл жөнінде ведомствоаралық комиссияның құрамы туралы Астана қаласы әкімінің ұсынысын қарап, «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы» Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 23 қаңтардағы Заңының 6-бабын басшылыққа ала отырып, Астана қаласының мәслихаты ШЕШІМ

ҚАБЫЛДАДЫ: 1. Қосымшаға сәйкес Астана қаласының әкімдігі жанындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы icқимыл жөніндегі ведомствоаралық комиссияның құрамы бекітілсін. 2. Астана қаласы мәслихатының келесі

шешімдері жойылсын: 1) 2017 жылғы 3 наурыздағы №109/16-VI «Астана қаласының әкімдігі жанындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы ic-қимыл жөніндегі ведомствоаралық комиссия туралы»; 2) 2017 жылғы 20 шілдедегі №173/21-VI «Астана қаласының әкімдігі жанындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы ic-қимыл жөніндегі ведомствоаралық комиссия туралы» Астана қаласы мәслихатының 2017 жылғы 3 наурыздағы №109/16-VI шешіміне өзгерістер енгізу туралы; 3) 2017 жылғы 22 қарашадағы №204/24-VI

www.astana-akshamy.kz

«Астана қаласының әкімдігі жанындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы ic-қимыл жөніндегі ведомствоаралық комиссия туралы» Астана қаласы мәслихатының 2017 жылғы 3 наурыздағы №109/16-VI шешіміне өзгерістер енгізу туралы. Астана қаласы мәслихаты сессиясының төрағасы

А. Ким

Астана қаласы мәслихатының хатшысы

Ж. Нұрпейісов

Астана қаласы мәслихатының 2018 жылғы 6 маусымдағы № 274/33-VI шешімімен бекітілді

Астана қаласының әкімдігі жанындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы ic-қимыл жөніндегі ведомствоаралық комиссияның құрамы Исекешев Әсет Өрентайұлы - Астана қаласы­ ның әкімі, төраға

ша департаменті» республикалық мемлекеттік мекемесінің басшысы (келісім бойынша)

Әмрин Асқар Кемеңгерұлы - Астана қаласы әкімінің орынбасары, төрағаның орынбасары

Қарағойшин Асхат Жиенбайұлы - «Астана қаласының Көлік және жол-көлік инфрақұры­ лымын дамыту басқармасы» мемлекеттік меке­ месінің басшысы

Рыспаев Ербол Ғабдіғайыпұлы - «Астана қаласы әкімінің аппараты» мемлекеттік мекемесі мемлекеттік-құқықтық бөлімінің бас маманы, хатшы Хорошун Сергей Михайлович - Астана қаласы әкімінің бірінші орынбасары Айтмұхаметов Қосман Қайыртайұлы - Астана қаласы әкімінің орынбасары Аманшаев Ермек Әмірханұлы - Астана қаласы әкімінің орынбасары Бектұрова Мәлика Ерланқызы - Астана қаласы әкімінің орынбасары Сәрсембаев Әділбек Зейноллаұлы - Астана қаласы «Алматы» ауданының әкімі

Қышқашбаев Тілеуғали Әшірбекұлы - «Астана қаласының Тілдерді дамыту және архив ісі басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы Қожаев Марат Шәдетханұлы - «Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі Астана қаласының Ішкі істер департаменті» мемлекеттік мекемесінің бастығы Құлұшев Төлеген Базарбайұлы - «Астана қаласының Қалалық орта сапасы және бақылау басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы Мажагұлов Болат Бауыржанұлы - «Астана қаласының Мәдениет және спорт басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы

Каналимов Ерлан Ермекұлы - Астана қаласы «Байқоңыр» ауданының әкімі

Надыров Қамалжан Талғатұлы - «Астана қаласының Қоғамдық денсаулық сақтау басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы

Закарьянов Төлеген Қабыкенұлы - Астана қаласы «Есіл» ауданының әкімі

Оразғулов Расул Қабдоллаұлы - «Астана қала­ сының Стратегиялық және бюджеттік жос­пар­лау басқармасы» мемлекеттік мекемесі басшысы

Тұрлыбек Арман Алашұлы - Астана қаласы «Сарыарқа» ауданының әкімі Ахметов Руслан Аманжолұлы - «Астана қаласының Құрылыс және тұрғын үй саясаты басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы Әбдіқадыров Әлішер Елісұлы - «Астана қаласы­ ның Инвестициялар және кәсіпкерлікті дамыту басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы

Оспанов Ермек Сабырбекұлы - «Астана қаласының Жұмыспен қамту және әлеуметтік қор­ ғау басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы Өтебаев Ерсін Кенжебайұлы - «Астана қаласы­ ның Активтер және мемлекеттік сатып алу басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы

Гаипов Зулфухар Сұлтанұлы - Астана қаласы мәслихатының депутаты

Сәрсенова Жадыра Рысқалиқызы - «Астана қаласы әкімінің аппараты» мемлекеттік мекемесі мемлекеттік-құқықтық бөлімі басшысының мін­ детін атқарушы

Есин Данияр Нұрашұлы - «Астана қаласының Қоғамдық даму істері басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы

Сергеев Владислав Алексеевич - «Нұр Отан» партиясы Астаналық филиалы төрағасының орынбасары (келісім бойынша)

Жангозин Әнуар Қанатұлы - «Астана қала­сының Білім басқармасы» мемлекеттік мекеме­сінің басшысы

Тайталиев Бақтыбай Халықұлы - «Астана қаласының Сәулет, қала құрылысы және жер қатынастары басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы

Жұмаев Әліби Арыстанғалиұлы - «Астана қаласының Қаржы басқармасы» мемлекеттік мекемесінің басшысы Қабдула Шыңғыс Қайыпұлы - «Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс қимыл жөніндегі ұлттық бюросының (Сыбайлас жем­қорлыққа қарсы іс-қимыл қызметі) Астана қаласы бойын-

Төлеуов Ербол Уәлиұлы - «Астана қаласының Отын-энергетикалық кешені және коммуналдық шаруашылық басқармасы» мемлекеттік мекеме­ сінің басшысы Төлеуов Асхат Қалмағамбетұлы - «Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің Астана қаласы бойынша департаменті» мемле­кеттік мекемесінің бастығы (келісім бойынша)

АЛТЫНШЫ ШАҚЫРЫЛЫМ ҚАЛАЛЫҚ МӘСЛИХАТ ДЕПУТАТТАРЫНЫҢ ЖӘНЕ АСТАНА ҚАЛАСЫ ТҰРҒЫНДАРЫНЫҢ НАЗАРЫНА! 2018 жылғы 28 маусымда сағат 10.00де қалалық мәслихаттың мәжіліс залында (Бейбітшілік к-сі, 11, 220 кабинет) алтыншы шақырылым Астана қаласы мәслихатының кезекті сессиясы шақырылады. Сессияның қарауына келесі мәселелер енгізіледі: 1. Елорда халқының жұмыспен қамтылуының жай-күйі мен оны қамтамасыз ету шаралары және қолданыстағы заңнамаға сәйкес жаңа жұмыс орындарын құру бойынша шаралар ұйымдастыру туралы. 2. Астана қаласының Ішкі істер департаментінің Жергілікті полиция қызметі бастығының атқарылған жұмыс туралы есебі. 3. Қалалық мәслихаттың бюджет, экономика, өнеркәсіп және кәсіпкерлік мәселелері жөніндегі тұрақты комиссиясының есебі туралы. 4. Астана қаласы бойынша Тексеру комиссия­ сының төрағасы лауазымына тағайындау туралы. 5. Астана қаласы ІІД «Алматы» ауданы ІІБ Жергілікті полиция қызметінің бастығы лауазымынан босату туралы. 6. Астана қаласы ІІД «Алматы» ауданы ІІБ Жергілікті полиция қызметінің бастығы лауазымына тағайындау туралы. 7. Сот шешімімен Астана қаласының комму­ налдық меншігіне түскен болып танылған иесіз қалдықтарды басқару қағидалары туралы. 8. Астана қаласы бойынша қалалық және қала

маңы қатынастарында жолаушылар мен багажды тұрақты автомобиль көлігімен тасымалдау тарифтерінің кейбір мәселелері туралы. 9. «Азаматтардың жекелеген санаттарына амбулаториялық емделу кезінде тегін және жеңілдікті шарттармен дәрілік заттарды, бейімделген емдік өнімдерді, медициналық мақсаттағы бұйымдарды қосымша беру туралы» Астана қаласы маслихатының 2017 жылғы 20 шілдедегі шешіміне толықтырулар енгізу туралы. 10. Мемлекеттiк қажеттiлiктер үшiн жер учас­ келерiн алып қоюға байланысты жер учаскелерін және өзге де жылжымайтын мүлікті сатып алу жөніндегі шарттардың жобаларын келісу туралы 11. Астана қаласы әкімдігінің жанындағы кейбір ведомствоаралық комиссияларының құрамдары туралы. 12. Астана қаласы әкімдігінің жанындағы кейбір ведомствоаралық комиссияларының құрамына өзгерістер енгізу туралы. 13. Қалалық мәслихаттың сессиясында айтылған сын пікірлер мен ұсыныстардың орындалу барысы туралы. 14. Астана қаласы мәслихатының кезекті сессиясына қарауға енгізілетін негізгі мәселелер туралы. 15. Астана қаласы мәслихатының кезекті сессиясының төрағасы туралы Ж. НҰРПЕЙІСОВ, қаласы мәслихатының хатшысы


15 №71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

МУНДИАЛЬ – 2018

«АСТАНА АҚШАМЫ» www.astana-akshamy.kz

ӘЛЕМ ЧЕМПИОНАТЫ ӘУЕНМЕН БАСТАЛДЫ

Маусымның 14-інде, Рамазан айының соңғы күнінің кешінде Мәскеудегі атақты «Лужники» стадионында футболдан әлемнің 21-ші чемпионаты сөреден шықты. Турнирдің бірінші матчы ойналардан бір жарым сағат бұрын испан қақпашысы Икер Касильяс пен ресейлік модель Наталья Водянова әлем чемпионатының бас бәйгесі – жеңімпазға берілетін Кубокты таныстыр ды. Сол сәтте стадиондағы диктор Ресей құрамасының құрамын атап шығып, жанкүйерлерді караокеден ән салуға шақырды. Сол-ақ екен, орыстың халық әні – «Калинка» қалықтап ала жөнелді. Арада бес минут өткесін диктор Сауд Арабиясы ұлттық командасының старттық құрамда алаңға шығатын ойыншыларын таныстырып болып, тағы бір әуенді қосылып айтуға үндеді. Бұл

жолы арабтың халықтық әні шырқалды. Осы сәттерде футбол алаңының жүзі дөңгеленген доптың қалпына келтірілді. Ол Чайковскийдің әуенін әуелетіп әкетті. Көрермендер алдына Бразилия құрамасы сапында әлемнің екі дүркін чемпионы атанған атақты футболшы Роналдо, британиялық әнші Робби Уильямс, ресейлік опера әншісі Аида Гарифуллина шықты. Ағылшын солисі бишілер мен фристайлер ортасында Let Me Entertain You әнін сызылтты. Сосын отты Құстың ортасынан ресейлік әнші пайда бола кетті. Екі әнші кенет дуэт құрды. Сол кезде алаңға 32 әнші келіп, чемпионатқа қатысушы елдерді

бейнеледі. Ал жанкүйерлерге көрсетілген жапырақшада Welcome, яғни «Қош келдіңіздер!» деген бір ауыз сөз жазылып тұрды. Ресейдің Дондағы Ростовқа белгіленген әлемдік елшісі Виктория Лопырева турнирдің ресми добын алаңға алып келді. Оған Роналдо мен чемпионаттың бойтұмары – Забияка символдық соққы жасады. Чемпионаттың ашылу салтанатында Ресей президенті Владимир Путин сөз сөйледі. «Барлық командаларға – табыс, ал жанкүйерлерге ұмытылмас әсерлер тілеймін» деді ол. Салтанатқа ФИФА-ның президенті Джанни Инфантино қатысты.

Бетті дайындаған Серік ПІРНАЗАР

АСПАН АЙНАЛЫП ЖЕРГЕ ТҮСКЕН КҮН Әлем чемпионатының ашылу салтанаты өткеннен кейін бірден Ресей – Сауд Арабиясы құрамалары арасындағы матч басталды. Ол алаң иелерінің 5:0 есебімен ірі жеңіске жетуімен аяқталды. Бұл екі жақ үшін де мүлдем күтпеген нәтиже болғандықтан, олардың әрбіріне тура аспан айналып жерге түскендей екі түрлі көңіл-күй ауанында әсер етті. Ресей құрамасының бас жаттықтырушысы Станислав Черчесов бұл мәуріттің нағыз мерекелік ұмытылмас сипатта болуы үшін қолдан келгенінің бәрін жасап бақты. Ол бұл үшін мұның алдында Түркия терме жамағатымен өткен бақылау жолдастық кездесуіндегі старттық құрамды сол қалпында дерлік сақтап қалып, тек қорғаныстың оң қапталында Игорь Смольниковтің орнына Марио Фернандесті жіберу арқылы бір ғана өзгеріс жасады. Орталық қорғаныс шебінде Сергей Игнашевич пен Илья Кутепов жұп құрды. Шабуылдың өткір шегінде форвард Фёдор Смолов орын алды да, жартылай қорғаушы Алан Дзагоев оған доп жеткізіп берушінің міндетіне жегілді. Ал Хуан Антонио Пицци мундиальдың іріктеу турниріндегі ең үздік мергендерінің бірі Мохаммад әл-Сахлавидің өзін ғана алға шығарып, соңғы кездері онымен жақсы тандем құрып қалған екінші шабуылшы Фахад әл-Мувалладты запаста ұстап қалуымен таңғалдырды. Бір ғажабы, алаң иелерінің ойынында оның қорытындысына қауіп қана емес, тіпті дақ түсіретіндей де кемшілік болған жоқ. Команда ойыншылары матчтың басынан аяғына дейін бір деммен, бір ырғақпен ойнап, әбден сүргіленіп қалыптасқан үйлесімді ойынның үлгісін көрсетті. Соның нәтижесінде саудиялықтар ұшырасу барысында бірде-бір рет ресейліктер қақпасына қарай туралап доп соға алмады. Тек екінші таймда жалқы мәрте ғана дарбазаның сол жақ

бағаны жанынан бір доп ақырын зырылдап өте шықты... Бар болғаны сол! Қалған уақыттың бәрінде турнир төрелері қарсыластарына дес бермеді. Олар алғашқы бұрыштама добын 3-минутта беріп үлгерді. Бұдан ары алаң иелері жаппай және жан-жақты прессинг жасауға көшті. «Сұңқарлар» соның өзінде бұлардың шебіне қарай үзіліп кірудің жолын тауып жатты. Бірақ олардың бәрін қорғаныс шебінің жігіттері тез қайтарып, қатердің бұлтын демде сейілтіп тұрды. Осы аралықта ресейліктер екі қанаттан кезектесе ұйымдастырған жойқын жорықтар саудиялықтардың қорғаныс шебін қайта-қайта сетінетіп кете берді. Соның бірінде, 9-минутта Александр Головин сол қапталмен келіп, айып алаңына кіріп, допты Юрий Жирковқа жеткізді. Бірақ

оның қақпаға бағыттаған соққысы қонақтар ойыншысына тиіп, кері қайтты. Бұдан кейін көп ұзамай, Роман Зобнин қарсыластардың бірінен допты тартып алып, оны алда тұрған Алан Дзагоевқа ұзатты. Бұдан кейін кезекті бұрыштама беруге қол жетті. Ал Жирковтың бұрыштан берген добын Головин алаң ортасына әуелете жеткізді де, оны Юрий Газинский баспен қақпаға тура бағыттады. Гол! Кездесудің ортасына қарай Черчесов күтпеген жерден жарақат алып қалған Дзагоевтың орнына Денис Черышевті алаңға шығаруға мәжбүр болды. Бұл алмасудың өте сәтті жасалғанын кейінгі уақыт көрсетті. Ойынға кірген бойда белсенді қимылға көшкен Денис оның ақырына дейін дубль жасап, командасының ірі жеңісіне үлкен үлес қосты. Ол ойындағы екінші голды 43-минутта өзі түсірді. Бұған

Зобниннің берген пасы жол салып берді. Ресейліктер бұл жолы арабтарды қарсы шабуыл кезінде әдемі ұстады. Матчтың 50-минутында ресейліктер тағы қауырт қарсы шабуыл ұйымдастырды. Оның соңы Смоловтың соққысынан соң бұрыштама беруге ұласты. Бірақ Александр Самедов өте қолайлы нүктеден допты маңдайшаның үстінен жөнелтті. Осыдан кейін алаң иелерінің ұзақ уақытқа созылған позициялық шабуылдарына әзер төтеп беріп тұрды. Ал 70-минутта Смоловтың орнына шыққан Артём Дзюба сол бойда үшінші голды қақпаға сүңгітіп жіберді. Қапталдан доп лақтырған Зобнин оны Головинге жеткізді, ал Александр оң қанаттан қақпа алаңына қарай заулатты. Міне, сол жерде Артём оны басымен қақпаға дәл түсірді. Үшінші голдан кейін саудиялықтар қарсыласуларын тоқтатты десе болғандай. Олар 73-минутта бір рет алыстан соққы жасағандары болмаса, енді қақпа маңына жақын келе алмады. Мұның есесіне, 86-минутта алаң иелері тағы бір гол соғып кете жаздады. Сол шабуылдың шапқыны алаңдағы аргентиналық төреші Хуан Пабло Белаттидің ақырғы ысқырығы естілгенше басылған жоқ. Бұл екі аралықта олар екі гол соғып, есепті нағыз күйреу дәрежесіне жеткізді. Алдымен, қосымша 1-минутта Дзюбадан пас алған Черышев гол соқса, 4-минутта бұған дейін 2 голға ассистент болған Головин соңғы нүктені қойды. Кеше, 15 маусым күні кешке Египет – Уругвай, Иран – Марокко, Португалия – Испания құрамалары кездесті.


16 №71 (3731) 16/06/2018 Сенбі

«АСТАНА АҚШАМЫ»

16-17 МАУСЫМ 9:00 16-17 МАУСЫМ 7:00

www.astana-akshamy.kz

16 МАУСЫМ 17:00

Киокушинкай-кан каратэден Азия чемпионаты

«Астанаға-20 жыл» топтамасынан «Шалқыма» халық би ансамблі және халық әні бөлімінің концерті

«Дәулет» спорт кешені

Триатлоннан халықаралық «Ironman 70.3» жарысы

«Астана» концерт залы

16 МАУСЫМ 19:00

Астана триатлон саябағы

«Бір әуен – бір өлең» концерті Бейбітшілік және келісім сарайы

16 МАУСЫМ 18:00 «Қыз Жібек» этно-фольклорлық мюзиклі «Қазақстан» орталық концерт залы

16 МАУСЫМ 11:00 «SAMGAU» VІ Халықаралық театр фестивалі: ОҚО орыс драма театрының «Көкек ұясының үстінен ұшып өткенде» қойылымы Қ.Қуанышбаев атындағы Мемлекеттік академиялық қазақ музыкалық драма театры

17 МАУСЫМ 13:00 Ришар Гальяноның «Музыка мерекесі» концерті Астана Опера

17 МАУСЫМ 19:00 «Туған күн-2018» атты Жайдарман ойындары Бейбітшілік және келісім сарайы

16 МАУСЫМ 18:00 Байғали Серкебаевтың мерейтойлық шығармашылық кеші «Сарыарқа» велотрегі

17 МАУСЫМ 17:00 Қазақстан Премьер-лигасы: Астана – Ертіс Астана Арена

Ãàçåò ҚР Ақпарат және коммуникациялар ìèíèñòðëiãi Байланыс, ақпараттандыру және бұқаралық ақпарат құралдары саласындағы мемлекеттік ақпарат комитетінде 23.05.2018 æ. òiðêåëiï, №17120-Ã êóәëiãi áåðiëãåí. Меншік иесі: «Elorda Aqparat» ЖШС

Директор — Қайсар ЖҰМАБАЙҰЛЫ Бас редактор — Еркін ҚЫДЫР Гàçåòте жарияланған материалдарды сілтемесіз көшіріп басуға болмайды. Газет сейсенбі, бейсенбі және сенбі күндері шығады.

Ðåäàêöèÿ қîëæàçáà èåëåðiíiң ïiêiðëåði ìåí êөçқàðàñûí áөëiñói øàðò åìåñ. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауап береді. Ãàçåò «Astana Aqshamy» ãàçåòi ðåäàêöèÿñûíûң êîìïüþòåðëiê îðòàëûғûíäà òåðiëiï, қàòòàëäû. Апталық таралымы — 15 000 Тапсырыс №71 Баспахана: Àñòàíà қàëàñû, Сілеті êөøåñi, 30. «Медиа-холдинг «ERNUR» ÆØÑ

Редакция мåêåíæàéû: 010000, Àñòàíà қàëàñû, Достық êөøåñi, 13, «Нұрсая-2» ТК astana.akshamy@mail.ru Қàáûëäàó áөëìåñi: òåë./факс: +7 (7172) 703-212. Тілшілер бөлімі: 70-32-14, 70-32-17 Үйлестіруші: 70-33-05 Жарнама: 70-33-06. akshamyreklama@gmail.com Кезекші редактор — Нұрдәулет КӘКІШТЕГІ

№71 16 маусым 2018 ж  
№71 16 маусым 2018 ж  
Advertisement