Page 1

13 (1092) 2011 46

² ê î Ô ² ´ àô Ú È

² ê î Ô ² ´ àô Ú È

ÊØ´²¶ð²Î²Ü ºñϳñ ¿ñ ËÙáñíáõÙ ËÙµ³·ñ³Ï³ÝÁ Ñá·áõë Ù»ç: ²ÛÝù³Ý å³ñ½ áõ ÇÝùÝÇÝ Ñ³ëϳݳÉÇ ¿ñ ³ë»ÉÇùë, µ³Ûó ÙÇ³Å³Ù³Ý³Ï ³ÛÝù³Ý ßáß³÷»ÉÇ ¿ñ ׳ٳñï³ÏáõÃÛ³Ý ·ÇñÏÝ ÁÝÏÝ»Éáõ íï³Ý·Á: àõ ½·³óÇ, áñ ÜŹ»ÑÇ ·ñ³íáñ ųé³Ý·áõÃÛ³Ý áñ ѳïí³ÍÝ ¿É ÁÝïñ»Ù, Ù»½ÝÇó Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñÇ ëñïÇó áõ Ñá·áõó µË³Í ÙÇïù ¿ ÉÇÝ»Éáõ: ØÇïù, áñÇÝ ³í»É³óÝ»Éáõ µ³Ý ãÇ ÙÝáõÙ… гÛñ»ÝÇ°ù: ºñÏÛáõÕ³Í ë»ñ ¨ ѳñ·³Ýù ¹»å Ù»ñ ݳ˳ѳÛñ»ñÇ ÑÇß³ï³ÏÁ, ¹»å Ù»ñ ÏñáÝÁ, áñ ó»ÕÇ ëÇñïÝ ¿, ¹»å Ù³Ûñ»ÝÇ É»½áõÝ, áñ ѳÛñ»Ý³ëÇñáõÃÛ³Ý ÃÃËÙáñÝ ¿, ¹»å ïáÑÙÇÏ ·ñ³Ï³ÝáõÃÛáõÝÝ áõ ³ñí»ëïÝ»ñÁ, áñ ó»ÕÇ ÙïùÇ ¨ Ñá·áõ ÏÛ³ÝùÝ »Ý, ³½·³ÛÇÝ å³ïÙáõÃÛáõÝÁ, áñ §ó»ÕÇ Ñá·ÇÝ ³Ùñ³óÝ»Éáõ ×Ç·»ñÇ å³ïÙáõÃÛáõÝÝ ¿ , Çñ³ñ ѳçáñ¹áÕ ë»ñáõݹݻñÇ Ñ³Ûñ»ÝÇ ÑáÕÇ íñ³ ó÷³Í ùñïÇÝùÝ áõ ³ñÛáõÝÁ, ·»ÕçáõÏÇ Ñáñáí»ÉÝ áõ îÇ·ñ³Ý ³ß˳ñѳϳÉÇ ëáõñÁ, ¹»åÇ ²ÝÇÇ ³í»ñ³ÏÝ»ñÝ áõ гÛϳ »é³Ã¨ ³Õ»ÕÁ, ¹»å ³Ýë³ë³Ý ѳí³ïÁ, ¹»å Ù»ñ Ù»Í ÑáõÛëÁ… ¶áõÙ³ñÇ°ñ, ÁÝûñóá°Õ, ·áõÙ³ñÇ°ñ ³Û¹ µáÉáñÁ, ¨ Ïëï³óíÇ Ñá·¨áñ гÛñ»ÝÇùÁ: ¶³ñ»·ÇÝ ÜĸºÐ

вز¶àð̲ÎòàôØ

ºÜø

غÎغÎàô вزð Ȳì úðÆܲΠºÜø, ØÆæÜàð¸, ܲºô` ò²ÜβÈÆ ¶àðÌÀÜκð

ê»ñÁ ¹»åÇ Ñ³Ûñ»ÝÇùÁ ù³Õ³ù³ÏÇñà ٳñ¹áõ ³é³çÇÝ

ê»åï»Ùµ»ñÇ ëϽµÇÝ, ºñ¨³ÝáõÙ ï»ÕÇ áõÝ»ó³í ÏñÃ³Ï³Ý µ³ñ»÷áËáõÙÝ»ñÇÝ ÝíÇñí³Í ËáñÑñ¹³ÅáÕáí, áñÇÝ ÉÇïí³Ï³Ý å³ïíÇñ³ÏáõÃÛ³Ý Ï³½ÙáõÙ Ù³ëݳÏóáõÙ ¿ñ ݳ¨ ³·ñ³ñ³ÛÇÝ Ñ³Ù³Éë³ñ³ÝÇ é»ÏïáñÁ` ï»ËÝÇÏ³Ï³Ý ·ÇïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ¹áÏïáñ, åñáý»ëáñ ²Ýï³Ý³ë س½ÇÉdzáõëϳëÁ (Ù³ëݳ·ÇïáõÃÛ³Ùµ ÑǹñáÙ»ÉÇáñ³ïáñ ¿): ´Ý³Ï³Ý³µ³ñ, Ù»ñ µáõÑÁ §³ÝÙÇç³Ï³Ý ·áñÍÁÝÏ»ñáçÁ Ññ³íÇñ»ó` ï»ÕáõÙ ³í»ÉÇ ÑÇÙݳíáñ ͳÝáóݳÉáõ, ÷á˳¹³ñÓ³µ³ñ Ñ»ï³ùñùÇñ ѳñó»ñÁ ùÝݳñÏ»Éáõ, ѳٳ·áñͳÏóáõÃÛ³Ý áõÕÇÝ»ñÁ Ñëï³Ï»óÝ»Éáõ Ýå³ï³Ïáí: ¶ÇïËáñÑñ¹Ç ¹³ÑÉÇ×áõÙ ¿ÇÝ ÐÐ ³·ñ³ñ³ÛÇÝ áÉáñïÇ ·ñ»Ã» µáÉáñ ׳ݳãí³Í Ù³ëݳ·»ïÝ»ñÁ: гݹÇåáõÙÁ µ³ó»ó Ðä²Ð é»Ïïáñ ²ñß³ÉáõÛë ³ñí»ñ¹Û³ÝÁ: ܳ Ýß»ó, áñ ï¨³Ï³Ý Å³Ù³Ý³Ï Ë½í³Í ϳå»ñÁ ÏñÏÇÝ Ã³ñÙ³óÝ»Éáõ, Ýáñ ųٳݳÏÝ»ñÇÝ áõ å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ Ñ³Ù³ÑáõÝã í»ñ³Ñ³ëï³ï»Éáõ µ³ó³éÇÏ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ ¿ ë³: Ðëï³Ï ¿ ÙÇ µ³Ý, ÏñÃ³Ï³Ý µ³ñ»÷áËáõÙÝ»ñÇ ³ëå³ñ»½áõÙ Ù»ñÓµ³ÉÃÛ³Ý »ñÏñÝ»ñÁ ·ïÝíáõÙ »Ý ³éç¨áõÙ: ºõ »õñáå³Ï³Ý ÏñÃ³Ï³Ý Áݹ·ñÏáõÝ Ñ³Ù³Ï³½ÙáõÙ ÉÇÇñ³í ÇÝï»·ñí»Éáõ ѳٳñ ÈÇïí³ÛÇ ³·ñ³ñ³ÛÇÝ Ñ³Ù³Éë³ñ³ÝÁ Ðä²Ð-Ç Ñ³Ù³ñ ϳñáÕ ¿ ¹³éÝ³É µ³ÝáõÏ ×³Ý³å³ñÑ: ²ÛÝ Ï³åáÕ, ÙÇç³ÝÏÛ³É ûÕ³Ï ¿ ºõñáå³ÛÇ ¨ Ù»ñ ÙÇç¨: §Èä²Ð-Á Ù»½ ѳٳñ ϳñáÕ ¿ ÉÇÝ»É ¨° ɳí ûñÇݳÏ, ¨° ÙÇçÝáñ¹ ,-³ë³ó ². ³ñí»ñ¹Û³ÝÁ: Ðä²Ð é»ÏïáñÁ Ý»ñϳ۳óñ»ó ·ÇïËáñÑñ¹Ç áñáßáõÙÁ` ². س½ÇÉdzáõëϳëÇÝ Ù»ñ µáõÑÇ å³ïí³íáñ åñáý»ëáñÇ ÏáãáõÙ ßÝáñÑ»Éáõ Ù³ëÇÝ:

Ñ³Û Ñá·ÇÝ ÇÝÓÙ» Ý»ñë ³Ù»Ý ûñ áã û ùÇã ÙÁ

³ñųÝÇùÝ ¿:

Ñ»é³ó³Í,

ܲäàȺàÜ

³ÛÉ

úÕ ³Ï³ÝçÝ»ñÇë

ê»ñÁ ѳÛñ»ÝÇùÇ Ñ³Ý¹»å ÏѳÕóѳñÇ ³Ù»Ý ¹Åí³ñáõÃÛáõÝ: ìºð¶ÆÈÆàê

Ð³Û »ñ·Á,

Ïáõï³Ïí³Í Ø»ñ ÑÛáõñÁ ßÝáñѳϳÉáõÃÛ³Ùµ ÁݹáõÝ»ó µ³ñÓñ ÏáãáõÙÁ ¨ ß»ßï»ó, áñ ¹³ ³í³Ýëáí ·Ý³Ñ³ï³Ï³ÝÝ ¿ ѻﳷ³ ϳéáõóáÕ³Ï³Ý ·áñÍáõÝ»áõÃÛ³Ý: ²Ýï³Ý³ë س½ÇÉdzáõëϳëÁ ¨ë ѳëï³ï»ó, áñ Ù»ñ ÅáÕáíáõñ¹Ý»ñÁ ÙÇßï ¿É ÷á˳¹³ñÓ ëÇñáí áõ ѳٳÏñ³Ýùáí »Ý Ñ³Ù³Ïí³Í »Õ»É, ¨ ÑÇÝ ³í³Ý¹áõÛÃÝ»ñÁ ϳñáÕ »Ý Ñ»ßïáõÃÛ³Ùµ ßÇí»ñ ï³É: ܳ ѳÏÇñ× Ý»ñϳ۳óñ»ó Çñ»Ýó ѳٳÉë³ñ³ÝÇ ³Ýó³Í áõÕÇÝ ¨ ³Ûëûñí³ íÇ׳ÏÁ: ²é³ÛÅÙ »ñÏáõ ѳٳÉë³ñ³ÝÝ»ñÇ Ñ³Ù³·áñͳÏóáõÃÛ³Ý ³Ù»Ý³ßáß³÷»ÉÇ, ï»ë³Ý»ÉÇ Ñ»é³ÝϳñÁ ³ëåÇñ³ÝïÝ»ñÇ ¨ Ù³·Çëïñ³ÝïÝ»ñÇ ÷á˳ݳÏÙ³Ý Íñ³·ñ»ñÁ ÏÉÇÝ»Ý:

»Ý: ¶²è¼àõ


Ðä²Ð-àôØ ØºÎܲðÎºÈ ¾ вì²î²ðز¶ðØ²Ü ¶àðÌÀܲòÀ àð²ÎÆ

ìºð²ÐêÎàôØ `

²ñ¹»Ý å³ïñ³ëï ¿ñ àñ³ÏÇ í»ñ³ÑëÏáõÙ` §Ý»ñëÇó ¨ §¹ñëÇó Ñá¹í³Í³ß³ñÇ »ñÏñáñ¹ ÃáÕ³ñÏáõÙÁ, »ñµ Ññ³å³ñ³Ïí»ó г۳ëï³ÝÇ Ð³Ýñ³å»ïáõÃÛ³Ý Ï³é³í³ñáõÃÛ³Ý 2011Ã-Ç ÑáõÝÇëÇ 30-Ç áñáßáõÙÁ` Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ñ»ñ Çñ³Ï³Ý³óÝáÕ áõëáõÙÝ³Ï³Ý Ñ³ëï³ïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ¨ ¹ñ³Ýó Ù³ëݳ·ÇïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ å»ï³Ï³Ý ѳí³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý Ï³ñ·Ç ѳëï³ïÙ³Ý í»ñ³µ»ñÛ³É: ÆÝãå»ë »Ýó¹ñíáõÙ ¿ñ, ÐРϳé³í³ñáõÃÛ³Ý áñáßٳٵ, áñå»ë µáõÑ»ñÇ »Ýóϳéáõóí³Íù³ÛÇÝ (ÇÝëïÇïáõóÇáݳÉ) ¨ Íñ³·ñ³ÛÇÝ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ã³÷³ÝÇßÝ»ñ ÁݹáõÝí»óÇÝ Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛ³Ý áñ³ÏÇ ³å³ÑáíÙ³Ý ³½·³ÛÇÝ Ï»ÝïñáÝ ÑÇÙݳ¹ñ³ÙÇ (ಲÎ) ÏáÕÙÇó ë³ÑÙ³Ýí³Í ã³÷³ÝÇßÝ»ñÁ ¨ ã³÷áñáßÇãÝ»ñÁ: гí³ï³ñÙ³·ñáõÙÁ áñ³ÏÇ ³ñï³ùÇÝ ³å³ÑáíÙ³Ý ³Ù»Ý³ß³ï ÏÇñ³éíáÕ Ù»Ãá¹Ý ¿, ÑÇÙÝí³Í ÉÇÝ»Éáí ëïáõ·Ù³Ý ¨ ·Ý³Ñ³ïÙ³Ý íñ³, ³ÛÝ å³ñ½³å»ë áñáßáõÙ ¿, û ³ñ¹Ûáù ïíÛ³É ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ÇñÁ ϳ٠ѳٳÉë³ñ³ÝÁ ѳٳå³ï³ë˳ÝáõÙ ¿ áñ³ÏÇ áñáß³ÏÇ ã³÷áñáßÇãÝ»ñÇ: ²Û¹åÇëÇù ϳñáÕ »Ý ÉÇÝ»É Ýí³½³·áõÛÝ ã³÷áñáßÇãÝ»ñÇ Ñ³Ù³ËáõÙµÁ, ϳ٠µ³ñÓñ áñ³ÏÇ (·»ñ³½³ÝóáõÃÛ³Ý) ã³÷áñáßÇãÝ»ñÁ, ϳ٠¿É ïíÛ³É µáõÑÇ é³½Ù³í³ñ³Ï³Ý Ýå³ï³ÏÝ»ñÁ: л勉µ³ñ, ѳí³ï³ñÙ³·ñáõÙÁ ÙÇßï Ý»ñ³éáõÙ ¿ ÇÝã áñ ûñÇݳϻÉÇ óáõó³ÝÇß ¨ áñ³ÏÇ ·áñÍáÕ ã³÷³ÝÇßÝ»ñÇ Ñ³Ù³ËáõÙµ: àñ³ÏÇ ³å³ÑáíÙ³Ý Ó¨»ñÇ µ³½Ù³½³ÝáõÃÛ³Ý Ù»ç ѳí³ï³ñÙ³·ñáõÙÁ ÙÇ³Ï Ù»Ãá¹Ý ¿, áñÁ Ñëï³Ï áñáßáõÙ ¿ ϳ۳óÝáõ٠ݳ˳å»ë ë³ÑÙ³Ýí³Í ã³÷áñáßÇãÝ»ñÇÝ ÏñÃ³Ï³Ý Ñ³ëï³ïáõÃÛ³Ý Ï³Ù ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ñÇ Ñ³Ù³å³ï³ë˳ÝáõÃÛ³Ý ³ëïÇ׳ÝÇ í»ñ³µ»ñÛ³É: гí³ï³ñÙ³·ñáõÙÁ ÙÇ ·áñÍÁÝóó ¿, áñÇ ÙÇçáóáí »ñÏñÇ Ï³é³í³ñáõÃÛáõÝÁ ·Ý³Ñ³ïáõÙ ¿ ÏñÃ³Ï³Ý Ñ³ëï³ïáõÃÛ³Ý Ï³Ù ³é³ÝÓÇÝ ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ñÇ áñ³ÏÁ, ݳ˳å»ë ë³ÑÙ³Ýí³Í ÏáÝÏñ»ï Ýí³½³·áõÛÝ ã³÷³ÝÇßÝ»ñÇÝ ¹ñ³Ýó ѳٳå³ï³ë˳ÝáõÃÛ³ÝÁ å³ßïáݳå»ë ׳ݳã»Éáõ ѳٳñ: ²Ûë ·áñÍÁÝóóÇ ³ñ¹ÛáõÝùÁ ëáíáñ³µ³ñ µáõÑÇ Ï³ñ·³íÇ׳ÏÇ ×³Ý³ãáõÙÝ ¿, ÇÝãå»ë ݳ¨ áñáß³ÏÇ Å³ÙÏ»ïáí ·áñÍáõÝ»áõÃÛ³Ý ³ñïáݳ·ñÇ ßÝáñÑáõÙÁ: àñ³ÏÇ ³ñï³ùÇÝ ³å³ÑáíáõÙÁ ¨ ѳí³ï³ñÙ³·ñáõÙÁ ï»Õ»Ï³ïíáõÃÛáõÝ »Ý Ý»ñϳ۳óÝáõ٠ѳٳÉë³ñ³ÝáõÙ Çñ³Ï³Ý³óíáÕ ·áñÍÁÝóóÝ»ñÇ ¨ ³é³ÝÓÇÝ ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ñ»ñÇ áñ³ÏÇ í»ñ³µ»ñÛ³É, áñÁ ϳñáÕ ¿ ÏÇñ³éí»É ï³ñµ»ñ ߳ѳéáõÝ»ñÇ ÏáÕÙÇó, Ý»ñ³éÛ³É` ϳé³í³ñáõÃÛ³ÝÁ, áõë³ÝáÕÝ»ñÁ, ·áñͳïáõÝ»ñÁ ¨ ýÇݳÝë³íáñáÕ Ï³½Ù³Ï»ñåáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ¨ ³ÛÉÝ: гí³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ·áñÍÁÝóóÁ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ ¿ ï³ÉÇë ³Û¹ ѳٳϳñ·Ç ɳÛÝ û·ï³·áñÍáõÙÁ ï³ñµ»ñ ߳ѳéáõÙÝ»ñÇ ÏáÕÙÇó ï³ñµ»ñ áõÕÕáõÃÛáõÝÝ»ñáí. ø³Õ³ù³óÇÝ»ñÇ Ñ³Ù³ñ ³å³Ñáí»É áñ³ÏÛ³É µ³ñÓñ³·áõÛÝ ÏñÃáõÃÛáõÝ , ²å³Ñáí»É áñ³ÏÛ³É ³ß˳ïáõÅ, ê³ÑٳݻÉ, û á±ñ ´àôÐ-»ñÁ ¨ ÏñÃ³Ï³Ý á±ñ Íñ³·ñ»ñÁ å»ïù ¿ ëï³Ý³Ý å»ï³Ï³Ý ýÇݳÝë³íáñáõÙ, ²ç³Ïó»É ¹ÇÙáñ¹Ý»ñÇÝ ´àôÐ-»ñÇ ÁÝïñáõÃÛ³Ý Ñ³ñóáõÙ, Üå³ëï»É áõë³ÝáÕÝ»ñÇ ³Ï³¹»ÙÇ³Ï³Ý ß³ñÅáõÝáõÃÛ³ÝÁ ¨ »ñ³ß˳íáñ»É áõë³ÝáÕÝ»ñÇ ï»Õ³÷áËáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ѳí³ï³ñÙ³·ñí³Í µáõÑ»ñÇ ÙÇç¨, ºñ³ß˳íáñ»É µ³Ï³É³íñÇ³ï ³í³ñï»Éáõó Ñ»ïá Ù»Ï áõñÇß µáõÑáõÙ Ù³·Çëïñ³ïáõñ³ ÁݹáõÝí»Éáõ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÁ, ²ç³Ïó»É ßñç³Ý³í³ñïÝ»ñÇÝ ³ß˳ï³ÝùÇ ÁݹáõÝí»Éáõ ·áñÍáõÙ, ¶áñͳïáõÝ»ñÇ Ñ³Ù³ñ »ñ³ß˳íáñ»É áñ³ÏÛ³É ³ß˳ïáÕÝ»ñ, üÇݳÝë³íáñáÕ Ï³½Ù³Ï»ñåáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ñ³Ù³ñ áñáᯐ ýÇݳÝë³íáñÙ³Ý å³ÛÙ³ÝÝ»ñÇÝ µ³í³ñ³ñáÕ µáõÑ»ñÁ: ºÝóϳéáõóí³Íù³ÛÇÝ (ÇÝëïÇïáõóÇáݳÉ) ѳí³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ã³÷³ÝÇßÝ»ñÁ ¨ ã³÷áñáßÇãÝ»ñÁ §Ð³ëÏ Ã»ñÃÇ Ý³Ëáñ¹ »ñÏáõ ѳٳñÝ»ñáõÙ ³ñ¹»Ý ïñí»É »Ý, ÇëÏ Íñ³·ñ³ÛÇÝ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ã³÷³ÝÇßÝ»ñÁ ¨ ã³÷áñáßÇãÝ»ñÁ ÏÝ»ñϳ۳óí»Ý ëïáñ¨: ºÝóϳéáõóí³Íù³ÛÇÝ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ·áñÍÁÝóóÝ Çñ³Ï³Ý³óíáõÙ ¿ »ñ»ù ѳçáñ¹³Ï³Ý ÷áõÉ»ñáí` ²é³çÇÝ` ѳٳÉë³ñ³ÝÇ ÏáÕÙÇó »Ýóϳéáõóí³Íù³ÛÇÝ Ï³ñáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ý»ñùÇÝ ·Ý³Ñ³ïáõÙ` Áëï ಲÎ-Ç ë³ÑÙ³Ýí³Í ¨ Ñá·³µ³ñÓáõÝ»ñÇ ËáñÑñ¹Ç ÏáÕÙÇó ѳëï³ïí³Í ѳٳå³ï³ëË³Ý Ó¨³ã³÷Ç (ÇÝùݳí»ñÉáõÍáõÃÛ³Ý): ºñÏñáñ¹` ѳٳÉë³ñ³ÝÇ ÇÝùݳí»ñÉáõÍáõÃÛ³Ý, ÏñÃ³Ï³Ý ¨ áñ³ÏÇ ³å³ÑáíÙ³Ý ·áñÍÁÝóóÝ»ñÇ Çñ³Ï³Ý³óÙ³Ý ³ñï³ùÇÝ ·Ý³Ñ³ïáõÙ ÷áñÓ³·Çï³Ï³Ý ËÙµÇ ÏáÕÙÇó` ѳٳÉë³ñ³ÝÇ ï»ë³ÏÇÝ Ý»ñϳ۳óíáÕ å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ, Ù³ëݳ·ÇïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ñ»ñÇ å»ï³Ï³Ý ÏñÃ³Ï³Ý ã³÷áñáßÇãÝ»ñÇÝ ¨ г۳ëï³ÝÇ Ð³Ýñ³å»ïáõÃÛ³Ý Ï³é³í³ñáõÃÛ³Ý ë³ÑÙ³Ý³Í »Ýóϳéáõóí³Íù³ÛÇÝ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ã³÷áñáßÇãÝ»ñÇÝ Ñ³Ù³å³ï³ëË³Ý (÷áñÓ³ùÝÝáõÃÛáõÝ): ºññáñ¹` ÇÝùݳí»ñÉáõÍáõÃÛ³Ý ¨ ÷áñÓ³ùÝÝáõÃÛ³Ý ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÇ ÑÇÙ³Ý íñ³ ಲÎ-Ç Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ËáñÑñ¹Ç ¹ñ³Ï³Ý ϳ٠µ³ó³ë³Ï³Ý »½ñ³Ï³óáõÃÛ³Ý Ù³ëÇÝ áñáßÙ³Ý ÁݹáõÝáõÙ:

§ÜºðêÆò

Ìñ³·ñ³ÛÇÝ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ·áñÍÁÝóóÁ ÝáõÛÝå»ë Çñ³Ï³Ý³óíáõÙ ¿ »ñ»ù ѳçáñ¹³Ï³Ý ÷áõÉáí: سëݳ·ÇïáõÃÛ³Ý ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ñ»ñÇ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ã³÷³ÝÇßÝ»ñÁ ¨ ã³÷áñáßÇãÝ»ñÁ Ñ»ï¨Û³ÉÝ »Ý.

1. سëݳ·ÇïáõÃÛ³Ý ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ÇñÁ â³÷³ÝÇßÁ. سëݳ·ÇïáõÃÛ³Ý ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³-

ºì §¸ðêÆò

Ùáï»óáõÙ ¿ óáõó³µ»ñíáõÙ áõë³ÝáÕÝ»ñÇÝ Ñëï³Ï ë³ÑÙ³Ýí³Í ù³Õ³ù³Ï³ÝáõÃÛ³Ý ¨ ÁÝóó³Ï³ñ·»ñÇ ÙÇçáóáí` ѳßíÇ ³éÝ»Éáí Ýñ³Ýó å³ñï³Ï³ÝáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ¨ µáÕáùÝ»ñÁ. ». ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõÙ Ëñ³ËáõëíáõÙ ¿ áõë³ÝáÕÇ áõëáõÙݳ·Çï³Ï³Ý ÇÝùÝáõñáõÛÝáõÃÛáõÝÁ ¨ å³Ûù³ñÁ ·ñ³·áÕáõÃÛ³Ý ¹»Ù:

5. лﳽáï³Ï³Ý ¨ ëï»Õͳ·áñÍ³Ï³Ý ·ÇñÁ (³ÛëáõÑ»ï ØÎÌ) ѳٳå³ï³ë˳ÝáõÙ ¿ ÐÐ ÏñÃáõÃÛ³Ý áñ³Ï³íáñáõÙÝ»ñÇ ³½·³ÛÇÝ ßñç³Ý³ÏÇ, áñ³Ï³- ·áñÍáõÝ»áõÃÛáõÝÁ íáñÙ³Ý µÝáõó·ñÇ ¨ å»ï³Ï³Ý ÏñÃ³Ï³Ý ã³÷áñáßãÇ â³÷³ÝÇßÁ. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏáõÙ ³å³ÑáííáõÙ ¿ å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ, ÇÝãå»ë ݳ¨ ѳٳÉë³ñ³ÝÇ ³é³ù»- ϳåÁ ѻﳽáï³Ï³Ý áõ ëï»Õͳ·áñÍ³Ï³Ý ·áñÍáõÝ»ÉáõÃÛ³ÝÁ: áõÃÛ³Ý ¨ áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ÙÇç¨: â³÷áñáßÇãÝ»ñÁ.

³. ØÎÌ-Ç Ýå³ï³ÏÝ»ñÁ ¨ ËݹÇñÝ»ñÁ ѳٳÑáõÝã »Ý áõëáõÙÝ³Ï³Ý Ñ³ëï³ïáõÃÛ³Ý ³é³ù»ÉáõÃÛ³ÝÁ ¨ Ýå³ï³ÏÝ»ñÇÝ, µ. ØÎÌ-Ý Ñ³Ý¹Çë³ÝáõÙ ¿ ѳٳÉë³ñ³ÝÇ åɳݳíáñÙ³Ý ¨ é»ëáõñëÝ»ñÇ µ³ßËÙ³Ý Ù³ë, ·. ØÎÌ-Ý Ù³Ýñ³Ù³ëÝ Ýϳñ³·ñí³Í ¿ Áëï ßÝáñÑíáÕ áñ³Ï³íáñÙ³Ý áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ³ÏÝϳÉíáÕ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÇ, ¹. ØÎÌ-Ý Ñ³Ù³å³ï³ë˳ÝáõÙ ¿ áñ³Ï³íáñáõÙÝ»ñÇ ³½·³ÛÇÝ ßñç³Ý³ÏÇÝ, Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛ³Ý áñ³Ï³íáñáõÙÝ»ñÇ µÝáõó·ñÇÝ ¨ Ù³ëݳ·ÇïáõÃÛ³Ý å»ï³Ï³Ý ÏñÃ³Ï³Ý ã³÷áñáßãÇÝ, ». ØÎÌ-Ý µáí³Ý¹³Ï³ÛÇÝ ³éáõÙáí Ñëï³Ï Ùß³Ïí³Í ¿ ¨ ѳٳÑáõÝã ÝٳݳïÇå ³ÛÉ ×³Ý³ãí³Í Ù³ëݳ·ÇïáõÃÛ³Ý ÏñÃ³Ï³Ý Íñ³·ñÇ Ñ»ï ¨ Ýå³ëïáõÙ ¿ áõë³ÝáÕÝ»ñÇ ¨ ¹³ë³Ëáë³Ï³Ý ϳ½ÙÇ ß³ñÅáõÝáõÃÛ³ÝÁ ¨ ÙÇç³½·³ÛݳóÙ³ÝÁ, ½. ØÎÌ-Ç áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ³ÏÝϳÉíáÕ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÁ µ³í³ñ³ñáõÙ »Ý áõë³ÝáÕÝ»ñÇ ¨ ³ÛÉ ß³Ñ³ÏÇóÝ»ñÇ Ï³ñÇùÝ»ñÁ, ¿. ³éϳ »Ý Ñëï³Ï ÁÝóó³Ï³ñ·»ñ áõ ٻ˳ÝǽÙÝ»ñ, áñáÝù ³å³ÑáíáõÙ »Ý ØÎÌ-Ç Ùß³ÏÙ³Ý, ѳëï³ïÙ³Ý, Ùßï³¹Çï³ñÏÙ³Ý, ·Ý³Ñ³ïÙ³Ý ¨ µ³ñ»É³íÙ³Ý Çñ³Ï³Ý³óáõÙÁ:

â³÷áñáßÇãÝ»ñÁ.

³. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏáõÙ ³éϳ »Ý »ñϳñ³Å³ÙÏ»ï é³½Ù³í³ñáõÃÛáõÝ, ÙÇçݳųÙÏ»ï ¨ ϳñ׳ųÙÏ»ï Íñ³·ñ»ñ, áñáÝù ³ñï³Ñ³ÛïáõÙ »Ý ѻﳽáï³Ï³Ý áÉáñïáõ٠ѳٳÉë³ñ³ÝÇ Ñ»ï³ùñùñáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ¨ ѳí³ÏÝáõÃÛáõÝÝ»ñÁ, µ. ØÎÌ-Ý Ñëï³Ï ù³Õ³ù³Ï³ÝáõÃÛ³Ý áõ ÁÝóó³Ï³ñ·»ñÇ ÙÇçáóáí Ýå³ëïáõÙ ¿ ѻﳽáïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ½³ñ·³óÙ³ÝÝ áõ Ýáñ³ñ³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇÝ, ·. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³Ïáõ٠ϳñ¨áñáõÙ ¿ ѻﳽáï³Ï³Ý ·áñÍáõÝ»áõÃÛ³Ý ÙÇç³½·³ÛݳóáõÙÁ, ¹. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõÙ ³éϳ »Ý ѻﳽáï³Ï³Ý áõ ëï»Õͳ·áñÍ³Ï³Ý ·áñÍáõÝ»áõÃÛáõÝÁ ¨ áõëáõÙÝ³Ï³Ý ·áñÍÁÝóóÁ ÷áËϳå³Ïó»Éáõ ¨ µ³ñ»É³í»Éáõ Ñëï³Ï ٻ˳ÝǽÙÝ»ñ:

6. ÎñÃ³Ï³Ý ÙÇç³í³ÛñÁ â³÷³ÝÇßÁ. ØÎÌ-Ý Ýå³ëïáõÙ ¿ áñ³ÏÛ³É ÏñÃáõ-

ÃÛáõÝ Çñ³Ï³Ý³óÝ»ÉáõÝ` Ó¨³íáñ»Éáí áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý Ñ³Ù³ñ µ³ñ»Ýå³ëï ÙÇç³í³Ûñ:

â³÷áñáßÇãÝ»ñÁ.

³. ØÎÌ-Ç Çñ³Ï³Ý³óÙ³Ý Ñ³Ù³ñ ³éϳ »Ý ³ÝÑñ³Å»ßï é»ëáõñëÝ»ñ, áñáÝù Ýå³ëïáõÙ »Ý ë³ÑÙ³Ýí³Í ³é³ù»ÉáõÃÛ³Ý ¨ Ýå³ï³ÏÝ»ñÇ ³ñ¹Ûáõݳí»ï Çñ³Ï³Ý³óÙ³ÝÝ áõ áõëáõÙÝ³Ï³Ý ÙÇç³í³ÛñÇ ëï»ÕÍÙ³ÝÁ, µ. áõë³ÝáÕÝ»ñÇÝ ïñ³Ù³¹ñíáõÙ »Ý Íñ³·ñÇ ë³Ñ2. ¸³ë³Ëáë³Ï³Ý ϳ½Ù Ù³ÝÝ»ñáõÙ áõëáõÙݳéáõÃÛ³ÝÁ Ýå³ëïáÕ û·ï³Ï³ñ áõ â³÷³ÝÇßÁ. ØÎÌ-Ý ³å³Ñáíí³Í ¿ Ù³ëݳ·Ç- Ù³ïã»ÉÇ ï»Õ»Ï³ïíáõÃÛáõÝ ¨ ËáñÑñ¹³ïíáõÃÛáõÝ, ï³ Ï³Ý ³ÝÑñ³Å»ßï áñ³Ï³íáñáõÙÝ»ñ áõÝ»óáÕ ·. ØÎÌ-Ý ³å³Ñáíí³Í ¿ Çñ µáí³Ý¹³ÏáõÃÛ³ÝÁ ¹³ë³Ëá ë³ Ï³Ý Ï³½Ùáí` ØÎÌ-Ç Ýå³ï³ÏÝ»ñÝ Ñ³Ù³å³ï³ëË³Ý áõëáõÙݳٻÃá¹³Ï³Ý ³ÝÑñ³Å»ßï Çñ³Ï³Ý³óÝ»Éáõ ѳٳñ: µ³½³Ûáí;

â³÷áñáßÇãÝ»ñÁ.

³. ØÎÌ-Ç Ñ³Ù³ñ ë³ÑÙ³Ýí³Í »Ý ¹³ë³Ëáë³Ï³Ý ϳ½ÙÇ Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý áñ³Ï³íáñáõÙÝ»ñÇÝ Ý»ñϳ۳óíáÕ Ñëï³Ï å³Ñ³ÝçÝ»ñ ¨ ¹³ë³Ëáë³Ï³Ý ϳ½ÙÇ Ñ³í³ù³·ñÙ³Ý ù³Õ³ù³Ï³ÝáõÃÛáõÝ ¨ ÁÝóó³Ï³ñ·»ñ, µ. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõÙ ë³ÑÙ³Ýí»É ¿ ¹³ë³Ëáë³Ï³Ý ϳ½ÙÇ å³ñµ»ñ³µ³ñ ·Ý³Ñ³ïÙ³Ý Ñëï³Ï ù³Õ³ù³Ï³ÝáõÃÛáõÝ áõ ÁÝóó³Ï³ñ·»ñ, áñáÝù Ýå³ëïáõÙ »Ý ¹³ë³ËáëÝ»ñÇ Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ϳñÇùÝ»ñÇ í»ñ³Ñ³ÝÙ³ÝÁ ¨ ½³ñ·³óÙ³ÝÁ, ·. ØÎÌ-Ý Ýå³ëïáõÙ ¿ ¹³ë³Ëáë³Ï³Ý ϳ½ÙÇ Ï³Û³óÙ³ÝÁ ¨ Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ³é³çÁÝóóÇÝ, ¹.ÑÇÙÝ³Ï³Ý ¹³ë³Ëáë³Ï³Ý ϳ½ÙÝ ³å³ÑáíáõÙ ¿ ØÎÌ-Ç Ï³ÛáõÝ Çñ³Ï³Ý³óáõÙÁ;

3. ¸³ë³í³Ý¹áõÙÁ ¨ áõëáõÙݳéáõÃÛáõÝÁ â³÷³ÝÇßÁ. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏáõÙ ÏÇñ³éíáÕ ¹³-

ë³í³Ý¹Ù³Ý ¨ áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý Ù»Ãá¹Ý»ñÝ ³å³ÑáíáõÙ »Ý áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ³ÏÝϳÉíáÕ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÁ:

â³÷áñáßÇãÝ»ñÁ.

³. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏáõÙ Ñëï³Ï ë³ÑÙ³Ýí³Í »Ý ¹³ë³í³Ý¹Ù³Ý áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý Ùáï»óáõÙÝ»ñÁ, Ù»Ãá¹Ý»ñÁ, áñáÝù ³ÝÑñ³Å»ßï »Ý áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ³ÏÝϳÉíáÕ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÁ Ó¨³íáñ»Éáõ ѳٳñ: µ. ØÎÌ-Ý Çñ³Ï³Ý³óíáõÙ ¿ ѳßíÇ ³éÝ»Éáí ÙÇç³½·³ÛÇÝ Ù³Ï³ñ¹³ÏáõÙ ÏÇñ³éíáÕ ¹³ë³í³Ý¹Ù³Ý ³é³ç³íáñ ÷áñÓÁ ¨ Ùáï»óáõÙÝ»ñÁ, ·. ³éϳ »Ý ¹³ë³í³Ý¹Ù³Ý ¨ áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ·áñÍÁÝóóÝ»ñÇ ·Ý³Ñ³ïÙ³Ý ¨ µ³ñ»É³íÙ³Ý Ù»Ë³ÝǽÙÝ»ñ:

4. àõë³ÝáÕÝ»ñÇ ·Ý³Ñ³ïáõÙÁ â³÷³ÝÇßÁ. ØÎÌ-Ý áõÝÇ ³Ï³¹»ÙÇ³Ï³Ý ³½-

ÝÁíáõÃÛ³ÝÁ ¨ Ýå³ëïáÕ ·Ý³Ñ³ïÙ³Ý Ñ³Ù³Ï³ñ·, áñÁ ÃáõÛÉ ¿ ï³ÉÇë ѳí³ëï»É áõë³ÝáÕÇ ³é³çÁÝóóÁ ¨ áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ³ÏÝϳÉíáÕ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÇ Ó¨³íáñáõÙÁ ¨ Ó»éùµ»ñáõÙÁ:

â³÷áñáßÇãÝ»ñÁ.

³. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõÙ ÏÇñ³éíáõÙ ¿ áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ³ÏÝϳÉíáÕ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÇ Ó¨³íáñáõÙÁ ·Ý³Ñ³ïáÕ Ñëï³Ï ¨ Ñáõë³ÉÇ Ñ³Ù³Ï³ñ·, áñÇ ã³÷³ÝÇßÝ»ñÁ ѳë³Ý»ÉÇ »Ý ¹³ë³ËáëÝ»ñÇÝ ¨ áõë³ÝáÕÝ»ñÇÝ, µ. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõÙ ³éϳ »Ý áñ³Ï³íáñáõÙÝ»ñÇ ßÝáñÑÙ³Ý Ýå³ï³Ïáí áõëáõÙݳéáõÃÛ³Ý ³ÏÝϳÉíáÕ í»ñçݳñ¹ÛáõÝùÝ»ñÇ Ó»éùµ»ñáõÙÁ ѳí³ëïáÕ Ñëï³Ï ٻ˳ÝǽÙÝ»ñ, ·. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõÙ ³éϳ »Ý ·Ý³Ñ³ïÙ³Ý Ñ³Ù³Ï³ñ·Ç µ³ñ»É³íÙ³Ý Ñëï³Ï ٻ˳ÝǽÙÝ»ñ, ¹. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõ٠ѳí³ë³ñ ¨ ³Ý³ã³é

ÐàÎîºØ´ºð 2011

7. àñ³ÏÇ ³å³ÑáíáõÙÁ â³÷³ÝÇßÁ. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏáõÙ ³éϳ ¿ áñ³ÏÇ

Ý»ñùÇÝ Ñ³Ù³Ï³ñ·, áñÝ ³å³ÑáííáõÙ ¿ ØÎÌ-Ç áñ³ÏÇ Ï³ÛáõÝáõÃÛáõÝÁ ¨ ß³ñáõÝ³Ï³Ï³Ý ½³ñ·³óáõÙÁ:

â³÷áñáßÇãÝ»ñÁ.

³. áñ³ÏÇ ³å³ÑáíÙ³Ý Ý»ñùÇÝ Ñ³Ù³Ï³ñ·Á Ùß³Ïí³Í ¿ ¨ ·áñÍáõÙ ¿ ѳë³ñ³ÏáõÃÛ³Ý Ï³ñÇùÝ»ñÇÝ ¨ áõë³ÝáÕÝ»ñÇ å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ Ñ»ï¨»Éáõ, ÇÝãå»ë ݳ¨ Çñ ·áñÍáõÝ»áõÃÛáõÝÁ ·Ý³Ñ³ï»Éáõ ѳٳñ, µ. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏáõÙ ³éϳ ¿ áñ³ÏÇ Ý»ñùÇÝ ³å³ÑáíÙ³Ý ³ñ¹Ûáõݳí»ï ù³Õ³ù³Ï³ÝáõÃÛáõÝ ¨ ÁÝóó³Ï³ñ· (ÁÝóó³Ï³ñ·»ñ), ·. ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³Ïáõ٠ѻﳹ³ñÓ Ï³åÇ Ù»Ë³ÝǽÙÝ»ñáí ѳí³ù³·ñíáõÙ ¿ Çñ³Ï³Ý³óíáÕ ·áñÍÁÝóóÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ Ñ³í³ëïÇ ï»Õ»Ï³ïíáõÃÛáõÝ, áñÁ í»ñÉáõÍíáõÙ ¿ Íñ³·ñÇ ¨ Ýå³ï³ÏÝ»ñÇ ¨ ·áñÍÁÝóóÝ»ñÇ µ³ñ»É³íÙ³Ý Ñ³Ù³ñ, ¹. ØÎÌ-Ç Ý»ñùÇÝ ¨ ³ñï³ùÇÝ ß³Ñ³ÏÇóÝ»ñÁ Ý»ñ·ñ³íí³Í »Ý áñ³ÏÇ Ý»ñùÇÝ ³å³ÑáíÙ³Ý ·áñÍÁÝóóÝ»ñáõÙ, ». ØÎÌ-Ç ßñç³Ý³ÏáõÙ Çñ³Ï³Ý³óíáõÙ ¿ ûñÇݳϻÉÇ ÷áñÓÇ ï³ñ³ÍáõÙ: àñ³ÏÇÝ Î»ÝïñáÝÇ ë³ÑÙ³Ý³Í ³Ûë ã³÷³ÝÇßÝ»ñÝ, ã³÷áñáßÇãÝ»ñÝ áõ ϳï³ñáճϳÝÇ óáõóÇãÝ»ñÁ å³ñµ»ñ³µ³ñ í»ñ³Ý³Ûí»Éáõ »Ý` »ñ³ß˳íáñ»Éáõ ѳٳñ, áñ ¹ñ³Ýù ³ñ¹Ç³Ï³Ý »Ý ¨ ѳٳå³ï³ë˳ÝáõÙ »Ý ÙÇç³½·³ÛÇÝ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ¨ áñ³ÏÇ ³å³ÑáíÙ³Ý áÉáñïáõÙ í»ñçÇÝ ½³ñ·³óáõÙÝ»ñÇÝ: ²ÛÅÙ ³ñ¹»Ý Ù»ñ ѳٳÉë³ñ³ÝÁ è³ÏáËáõÙ ¿ ºÝóϳéáõóí³Íù³ÛÇÝ Ñ³í³ï³ñÙ³·ñÙ³Ý ³é³çÇÝ ` ÇÝùݳí»ñÉáõÍáõÃÛ³Ý ÷áõÉÁ ¨ ³Ûë ³éáõÙáí Ù»ñ ѳٳÉë³ñ³ÝÇ é»Ïïáñ³ïÁ, áõëáõÙݳٻÃá¹³Ï³Ý Ï»ÝïñáÝÁ, ¹»Ï³Ý³ïÝ»ñÝ áõ ³ÙµÇáÝÝ»ñÁ Éáõñç ³Ý»ÉÇùÝ»ñ áõÝ»Ý: гٳÉë³ñ³ÝÇ ÏáÕÙÇó ÇÝùݳí»ñÉáõÍáõÃÛ³Ý ¨ ÇÝùݳ·Ý³Ñ³ïÙ³Ý ·áñÍÁÝóóÝ»ñÇ Çñ³Ï³Ý³óáõÙÁ` ³Ýßáõßï ÇÝùݳÝå³ï³Ï ã¿ ¨ ¹ñ³Ýó µ³ñ»Ñ³çáÕ Çñ³Ï³Ý³óÙ³Ý ³ñ¹ÛáõÝùáõ٠ϳñ»ÉÇ ³ÏÝÏ³É»É Ñ³Ù³Éë³ñ³ÝÇ àñ³ÏÇ ³å³ÑáíÙ³Ý Ñ³Ù³Ï³ñ·Á ºíñáå³Ï³Ý ëï³Ý¹³ñïÝ»ñÇ å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ Ñ³Ù³å³ï³ë˳ݻóáõÙ ¨ ѳٳϳñ·Ç ·áñÍáõÝ»áõÃÛ³Ý ³ñ¹Ûáõݳí»ïáõÃÛ³Ý áõ Ñáõë³ÉÇáõÃÛ³Ý µ³ñÓñ³óáõÙ, µ³ñÓñ³·áõÛÝ ÏñÃáõÃÛ³Ý áñ³ÏÇ ã³÷³ÝÇßÝ»ñÇ å³Ñå³ÝáõÙ, ß³ñáõÝ³Ï³Ï³Ý µ³ñ»É³íáõÙ ¨ ³Ûë ³ëå³ñ»½áõ٠ѳë³ñ³ÏáõÃÛ³Ý ß³Ñ»ñÇ å³Ñå³ÝáõÃÛ³Ý ³å³ÑáíáõÙ áõ ѳٳÉë³ñ³ÝÇ ÏñÃ³Ï³Ý Ñ³Ù³Ï³ñ·Á ºíñáå³Ï³Ý ´³ñÓñ³·áõÛÝ ÎñÃ³Ï³Ý î³ñ³ÍùÇÝ ÇÝï»·ñáõÙ: êÙµ³ï ¸²ìºÚ²Ü áõëáõÙݳٻÃá¹³Ï³Ý Ï»ÝïñáÝÇ ïÝûñ»Ý, åñáé»Ïïáñ

2


êºäîºØ´ºð 21

¸ð첶ܺð ²ðò²ÊÆ ä²îØàôÂÚàôÜÆò

вÚàò ²ÞʲðÐàôØ

(г۳ëï³ÝÇ ¨ ²ñó³ËÇ ³ÝϳËáõÃÛ³Ý 20-³ÙÛ³ÏÇÝ)

гÛáó ³ß˳ñÑáõÙ` ùë³Ý ï³ñÇ ³Ýó, Ø»Ýù ïáÝ »Ýù ÝßáõÙ áõñ³Ë áõ ëñï³Ýó. îáÝÁ` ½³ñÃáÝùÇ, ïáÝÝ` ³ÝϳËáõÃÛ³Ý, Ø»Í Ýí³×áõÙÁ ³ÙµáÕç ѳÛáõÃÛ³Ý, àñÇÝ Ó·ï»É »Ýù ¹³ñ»ñ ß³ñáõݳÏ, гí³ï³Ùùáí, áñ… ϳñá°Õ »Ýù, áõݳ°Ï… ºñµ å³ÑÁ »Ï³í, Ù»Ï µéáõÝóù ¹³ñÓ³Ýù, ²ñѳٳñÑ»Éáí å³ïÇÅ áõ ÷áñÓ³Ýù, ²å³ ³Ýë³Éáí Ýáñ ÏÛ³ÝùÇ ÏáãÇÝ, سëݳÏÇó ¹³ñÓ³Ýù §²Ûᰠϳ٠áãÇÝ … àõ ѳÕÃ³Ý³Ï»ó §²ÛáÝ µ³ÕÓ³ÉÇ, ²½·ë í»ñ³åñ»ó ûñ»ñ óÝͳÉÇ. γï³ñí»ó ßáõïáí Ù»ñ ó³ÝÏáõÃÛáõÝÁ. Ðéã³Ïí»ó »ñÏñÇë ³ÝϳËáõÃÛáõÝÁ… ²ÝÏ³Ë Ð³Û³ëï³Ý…20 ï³ñÇ ³Ýó… ²Ýó»É »Ýù áõÕÇ ÷ßáï, ¹Åí³ñ³Ýó… ¸áõñë ·³Éáí ݳËÏÇÝ Ï³ñ·»ñÇÝ Áݹ¹»Ù, гÕÃ³Ý³Ï ï³ñ³Ýù Ãáõñù-³½»ñÇ ¹»Ù… ²ñ¹ÛáõÝùáõÙ áõÝ»Ýù Ù»ñ ²ñó³ËÝ ³ÝϳË, àñÝ ÁÝóÝáõÙ ¿ ù³ÛÉ»ñáí ³Ýí³Ë, ¸»åÇ ³å³·³Ý` Éáõë³íáñ, å³Ûͳé: ÂßݳÙÇÝ Ý»Ý· ¿, ·áõó» ¨ §Ñ½áñ , ´³Ûó ÙdzÛÝ³Ï ã¿ ²ñó³ËÁ ³Ûëûñ, Üñ³ ÃÇÏáõÝùÇÝ Ñëϳ ë³ñÇ å»ë, سÛñ г۳ëï³ÝÝ ¿ Ï³Ý·Ý³Í Ùßï³å»ë: سÛñ г۳ëï³ÝÁ, ÇÙ ³Ýϳ˳ó³Í, Æñ ½»ÝùÁ »ñµ»ù ݳ ãÇ ¹ÝÇ ó³Í… ¸»°, ѽáñ³óÇ°ñ, ³ÝÏ³Ë Ð³Û³ëï³Ý, àõ í»ñ ËáÛ³óÇñ, ͳÕϳÝó µáõñ³ëï³Ý…

ê. ä²äÚ²Ü ¶îÞ ³ÙµÇáÝÇ ¹áó»Ýï

غð àôê²ÜàÔܺðÀ ä²îìàì ºÜ Ì² è ² Ú à ô Ø ÐºðàêܺðÀ ºðÎÜøÆò âºÜ ÀÜÎÜàôØ, кðàêܺðÀ ÌÜìàôØ ºÜ ÄàÔàìð¸Æò È»áÛÇ ³Ûë ÇÙ³ëïáõÝ Ëáëù»ñáí ¿ ëÏëíáõÙ Ðä²Ð é»Ïïáñ ². ³ñí»ñ¹Û³ÝÇÝ áõÕÕí³Í ßÝáñÑ³Ï³É³Ï³Ý Ý³Ù³ÏÁ, áñÇ Ñ»ÕÇݳÏÝ ¿ ÈÔÐ å³ßïå³ÝáõÃÛ³Ý µ³Ý³ÏÇ ½áñ³Ù³ë»ñÇó Ù»ÏÇ Ññ³Ù³Ý³ï³ñ, ÷á˷ݹ³å»ï Ð. ê¨áÛ³ÝÁ: ܳٳÏáõÙ Ù³ëݳíáñ³å»ë ³ëí³Í ¿. §…½áñ³Ù³ëÇ Ññ³Ù³Ý³ï³ñáõÃÛáõÝÁ Çñ ËáñÇÝ ßÝáñѳϳÉáõÃÛáõÝÝ ¿ ѳÛïÝáõÙ Ò»½, Ò»ñ ë³ÝÇ` ºë³ÛÇ Þ³í³ñßÇ ØÏñïãÛ³ÝÇ É³í ¹³ëïdzñ³ÏáõÃÛ³Ý Ñ³Ù³ñ, áñÝ ³½Ýíáñ»Ý ¨ µ³ñ»ËÕ×áñ»Ý ϳï³ñáõÙ ¿ ½ÇÝíáñ³Ï³Ý å³ñïùÁ гÛñ»ÝÇùÇ Ñ³Ý¹»å: ̳é³ÛáõÃÛ³Ý ÁÝóóùáõÙ Ò»ñ ë³ÝÁ ³éݳϳݳó³í, ѳñëï³ó³í Ñá·»å»ë, Ïá÷í»ó ýǽÇϳå»ë ¨ ¹³ñÓ³í Ù»ñ гÛñ»ÝÇùÇ Ñ³í³ï³ñÇÙ ¨ ÝíÇñÛ³É å³ßïå³ÝÁ: ²ß˳ï³ëÇñáõÃÛ³Ý, ³½ÝíáõÃÛ³Ý ¨ Ù³ñï³Ï³Ý ͳé³ÛáõÃÛ³Ý ÁÝóóùáõÙ ëñï³ó³í í»ñ³µ»ñÙáõÝùÇ Ñ³Ù³ñ Ò»ñ ë³ÝÁ ³ñųݳó³í Ññ³Ù³Ý³ï³ñáõÃÛ³Ý ¨ Çñ ÁÝÏ»ñÝ»ñÇ Ñ³ñ·³ÝùÇÝ ¨ ѳٳÏñ³ÝùÇÝ: ìëï³Ñ »Ýù, áñ Ò»ñ ë³ÝÁ ³ÛëáõÑ»ï ¨ë ³½Ýíáñ»Ý ¨ µ³ñ»ËÕ×áñ»Ý Ïϳï³ñÇ Çñ ½ÇÝíáñ³Ï³Ý å³ñïùÁ, ѳí³ï³ñÇÙ ÏÙݳ ½ÇÝíáñ³Ï³Ý »ñ¹Ù³ÝÁ ¨ γÝáݳ¹ñáõÃÛ³ÝÁ, Ïû·ÝÇ Ññ³Ù³Ý³ï³ñáõÃÛ³ÝÁ ½ÇÝíáñ³Ï³Ý ϳñ·³å³ÑáõÃÛáõÝÝ ³Ùñ³åݹ»Éáõ ·áñÍáõÙ… :

3

ä³ïÙ³Ï³Ý ³ÕµÛáõñÝ»ñÁ íϳÛáõÙ »Ý` ²ñ¨»ÉÛ³Ý ²ÛëñÏáíϳëÇ ÙÇ Ù³ëÁ, ³Û¹ ÃíáõÙ ¨ Ô³ñ³µ³ÕÇ ï³ñ³ÍùÝ ³ÝÑÇß»ÉÇ Å³Ù³Ý³ÏÝ»ñÇó µÝ³Ï»óí³Í ¿ »Õ»É ѳۻñáí áõ ϳ½Ù»É ¿ Ø»Í Ð³Ûù å»ïáõÃÛ³Ý ³ñ¨»ÉÛ³Ý Ù³ëÁ: Àëï §²ß˳ñѳóáõÛóÇ ³ÛÝ Áݹ·ñÏ»É ¿ ²ñó³Ë, àõïÇù ¨ ö³Ûï³Ï³ñ³Ý ݳѳݷݻñÁ: ²é³çÇÝ ³Ý·³Ù ²ñó³ËÁ ÑÇß³ï³ÏíáõÙ ¿ ê³ñ¹áõñ II /ø.³. 7-ñ¹ ¹/ ³ñӳݳ·ñáõÃÛáõÝáõÙ §àõñï»Ë ϳ٠§àõñï»ËÇÝÇ ³ÝáõÝÝ»ñáí: ²ñó³ËÇ Ù³ëÇÝ Ñ³çáñ¹ ÑÇß³ï³ÏáõÃÛáõÝÁ í»ñ³µ»ñáõÙ ¿ ø.³. 1 ¹։ §úñËÇëï»Ý» ݳѳݷáõÙ îÇ·ñ³Ý Ø»ÍÁ ϳéáõó»É ¿ 4 îÇ·ñ³Ý³Ï»ñïÝ»ñÇó Ù»ÏÁ (ųٳݳϳÏÇó ²Õ¹³ÙÇó áã Ñ»éáõ): Àëï ³í³Ý¹áõÃÛ³Ý, ²ñó³ËÇ Ý³Ë³ñ³ñÝ»ñÁ ë»ñ»É »Ý гÛÏÇ Å³é³Ý· êÇë³ÏÇó: 387Ã. г۳ëï³ÝÇ µ³Å³ÝáõÙÇó Ñ»ïá ²ñó³ËÁ, àõïÇùÁ, ö³Ûï³Ï³ñ³ÝÁ ÙïÝáõÙ »Ý å³ñëϳÑå³ï³Ï Ù³ñ½å³ÝáõÃÛ³Ý Ù»ç։ ú·ïí»Éáí å³ñëÇó ³ñùáõÝÇùÇ ½ÇçáõÙÝ»ñÇó` ²ñó³ËáõÙ 5-ñ¹ ¹. ì³ã³·³Ý ´³ñ»å³ßïÇ ·É˳íáñáõÃÛ³Ùµ ëï»ÕÍ»óÇÝ Ã³·³íáñáõÃÛáõÝ, áñÇ Ù»ç Áݹ·ñÏí³Í ¿ÇÝ Ý³¨ àõïÇùÁ ¨ ³ÛÉ ï³ñ³ÍùÝ»ñ: 9-ñ¹ ¹. í»ñçÇÝ ²ñó³ËÇ ÇßË³Ý³Ï³Ý ï³Ý ×ÛáõÕ»ñÁ ëï»ÕÍ»óÇÝ »ñÏáõ ÷áùñÇÏ Ã³·³íáñáõÃÛáõÝ ¸Ç½³ÏáõÙ ¨ ʳã»ÝáõÙ, áñáÝù ÁݹáõÝáõÙ ¿ÇÝ ´³·ñ³ïáõÝÇÝ»ñÇ ·»ñ³·³ÑáõÃÛáõÝÁ: 10-ñ¹ ¹.-Çó ²ñó³Ë ³ÝáõÝÁ ·áñͳÍíáõÙ ¿ áñå»ë ³ß˳ñѳ·ñ³Ï³Ý ѳëϳóáõÃÛáõÝ, ÷á˳ñÇÝí»Éáí ʳã»Ý ³ÝáõÝáí: ʳã»ÝÇ Çß˳ÝÝ»ñÇó ³é³í»É ѳÛïÝÇ ¿ гë³Ý-æ³É³É ¸áɳÝ, ¶³ÝÓ³ë³ñ í³ÝùÇ ÑÇÙݳ¹ÇñÁ ։ ¸Çí³Ý³·Çï³Ï³Ý áõݳÏáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ßÝáñÑÇí гë³Ý-æ³É³ÉÁ ϳÝË»ó ÙáÝÕáÉÝ»ñÇ ³ñß³í³ÝùÁ ʳã»Ý: ²Ûë ųٳݳϳßñç³ÝÇó ëÏë³Í ʳã»ÝÁ ¹³éÝáõÙ ¿ Ñ³Û Ñá·¨áñ ¨ ³½·³ÛÇÝ Ï»ÝïñáÝÝ»ñÇó Ù»ÏÁ։ 14-15-ñ¹ ¹¹. ÙáÝÕáÉÝ»ñÇ, ȳÝÏ Â»ÙáõñÇ ³ñÛáõݳÉÇ ³ñß³í³ÝùÝ»ñÇ, ϳñ³- ¨ ³ÏÏáÛáõÝÉáõ ó»Õ»ñÇ ïÇñ³å»ïáõÃÛ³Ý ³ñ¹ÛáõÝùáõÙ ²ñó³Ë-ʳã»ÝÇ Çß˳ÝáõÃÛáõÝÁ Ù³ëݳïí»ó, í»ñ³Íí»ó ·³í³é³Ï³Ý ÙdzíáñÝ»ñÇ` Ù»ÉÇùáõÃÛáõÝÝ»ñÇ: 14-ñ¹ ¹³ñÇó ëÏë³Í, Ãáõñù³É»½áõ ùáãíáñ-³ëå³ï³ÏÇã ó»Õ»ñÁ ²ñó³ËÇ É»éݳÛÇÝ Ù³ë»ñÁ Ïáã»óÇÝ Ô³ñ³µ³Õ, óñ·Ù³Ý»Éáí å³ñëÏ³Ï³Ý §´³Õ-Ç ë³Ûǹ , §ë¨ ³Û·Ç ³ÝáõÝÁ։ 1736Ã. ·³Ñ µ³ñÓñ³ó³í ܳ¹Çñ ß³ÑÁ, áñÁ Çñ ѳïáõÏ Ññáí³ñï³Ïáí ²ñó³ËÇ 5 Ù»ÉÇùáõÃÛáõÝÝ»ñÁ Ùdzíáñ»ó §Ø³Ñ³É» ˳Ùë» -Ç (³ñ³µ»ñ»Ý-5) Ù»ç: ʳÙë³Ý Ùdzíáñ»ó ¶ÛáõÉÇëï³ÝÇ, æñ³µ»ñ¹Ç, ʳã»ÝÇ, ì³ñ³Ý¹³ÛÇ ¨ ¸Ç½³ÏÇ Ù»ÉÇùáõÃÛáõÝÝ»ñÁ: ʳÙë³ÛÇ Ñá·¨áñ Ï»ÝïñáÝÝ ¿ñ ϳÃáÕÇÏáë³ÝÇëï ¶³ÝÓ³ë³ñÇ í³ÝùÁ: 18-ñ¹ ¹³ñÇ 50-³Ï³Ý ÃÃ. ʳÙë³ÛÇ Ù»ÉÇù³Ï³Ý ïÝ»ñÇ ÙÇç¨ »Õµ³Ûñ³ëå³Ý ÏéÇíÝ»ñÇ Ñ»ï¨³Ýùáí (»ñÏñ³Ù³ëÇ Ï»ÝïñáÝáõ٠ѳëï³ïí»ó Ãáõñù ë³ñÁ³ç³Éáõ ó»Õ³å»ï ö³Ý³ÑÁ (Þáß-ÞáõßÇ ³ÙñáóáõÙ): Þáõïáí ß³ÑÁ Ýñ³Ý ßÝáñÑáõÙ ¿ ˳ÝÇ ïÇïÕáëÁ, å³ñï³¹ñ»Éáí Ù»ÉÇùÝ»ñÇÝ »ÝóñÏí»É í»ñçÇÝÇë։ ²ÛëåÇëáí, ëï»ÕÍí»ó Ô³ñ³µ³ÕÇ Ë³ÝáõÃÛáõÝÁ, áñÝ Çñ³Ï³Ý ã³ñÇù ¹³ñÓ³í Ñ³Û µÝ³ÏãáõÃÛ³Ý Ñ³Ù³ñ áõ ѳݹÇë³ó³í ʳÙë³ÛÇ ÃáõɳóÙ³Ý å³ï׳éÝ»ñÇó Ù»ÏÁ։ ʳݻñÁ Ó·ïáõÙ ¿ÇÝ ß³ï³óÝ»É Ãáõñù³Ï³Ý ó»Õ³ËÙµ»ñÇ ù³Ý³ÏÁ Ô³ñ³µ³ÕáõÙ ¨ Ýå³ëïáõÙ ¿ÇÝ Ñ³Û»ñÇ ³ñï³·³ÕÃÇÝ։ 18-ñ¹ ¹. í»ñçáõÙ 19-Ç ëϽµáõ٠ѳۻñÁ ϳ½ÙáõÙ ¿ÇÝ È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÇ µÝ³ÏãáõÃÛ³Ý 84.6%, ÇëÏ Ù³ÑÙ»¹³Ï³ÝÝ»ñÁ՝ 14.7%: ö³Ý³ÑÇ áñ¹ÇÝ ÃßݳٳݳÉáí å³ñëÇó ß³ÑÇÝ՝ 1805Ã. ÏÝùáõÙ ¿ àáõë³ëï³ÝÇ Ñ»ï ѳٳӳÛݳ·Çñ, áñÝ Ñ»ï³·³ÛáõÙ í³í»ñ³óíáõÙ ¿ 1813Ã. ¶ÛáõÉÇëï³ÝÇ å³Ûٳݳ·ñáí: èáõë-å³ñëÏ³Ï³Ý 2-ñ¹ å³ï»ñ³½ÙÇó Ñ»ïá ²ñó³ËÇ Ñ³Ù³ñ ëÏëíáõÙ ¿ ï¨³Ï³Ý Ë³Õ³ÕáõÃÛ³Ý ßñç³Ý։ 1867 Ã. ó³ñ³Ï³Ý Ññáí³ñï³Ïáí ²ÛëñÏáíϳëÁ µ³Å³Ýí»ó 5 ݳѳݷÇ՝ Ô³ñµ³ÕÁ, ¼³Ý·»½áõñÁ, ¶³ÝÓ³ÏÇ ¨ ³ÛÉ Ñ³ñ³ÏÇó ßñç³ÝÝ»ñÁ ÙdzëÇÝ Ï³½Ù»óÇÝ ºÉǽ³í»ïåáÉÇ /¶³ÝÓ³Ï-¶Û³Ýç³/ ݳѳݷÁ, áõñ Ô³ñ³µ³ÕÇ É»éݳÛÇÝ Ñ³ïí³ÍáõÙ ³é³ÝÓݳóí»ó ÞáõßÇÇ ·³í³éÁ։ 1897 Ã. гٳéáõë³Ï³Ý Ù³ñ¹³Ñ³Ù³ñÁ ÝßáõÙ ¿, áñ ݳËÏÇÝ Ë³ÝáõÃÛ³Ý ï³ñ³ÍùáõÙ Ù³ÑÙ»¹³Ï³ÝÝ»ñÇ ù³Ý³ÏÁ ϳ½ÙáõÙ ¿ñ 57%, ÇëÏ Ñ³Û»ñÇÝÁ՝ 42%։ ²å³·³ ÈÔÆ-Ç ï³ñ³ÍùáõÙ 20-ñ¹ ¹. ëϽµÇÝ Ñ³Û»ñÁ ϳ½ÙáõÙ ¿ÇÝ µÝ³ÏãáõÃÛ³Ý 94.4%։ 1918 Ã. Ù³ÛÇëÇÝ §²ÛëñÏáíϳëáõÙ ëï»ÕÍíáõÙ ¿ 3 å»ïáõÃÛáõÝ՝ ìñ³ëï³Ý, г۳ëï³Ý, ²¹ñµ»ç³Ý։ Ô³ñ³µ³ÕÇ ï³ñ³ÍùÁ ¹³éÝáõÙ ¿ í»×Ç ³é³ñϳ, ï»ÕÇ »Ý áõÝ»ÝáõÙ é³½Ù³Ï³Ý µ³ËáõÙÝ»ñ: 1918 Ã. ÑáõÉÇëÇ 22-ÇÝ ÞáõßÇáõÙ ï»ÕÇ ¿ áõÝ»ÝáõÙ ²ñó³Ë³Ñ³ÛáõÃÛ³Ý ³Ý¹ñ³ÝÇÏ Ñ³Ù³·áõÙ³ñÁ, áñÁ È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÁ ѳÛï³ñ³ñáõÙ ¿ §²ÝÏ³Ë í³ñã³ù³Õ³ù³Ï³Ý ï³ñ³Íù : ØÇÝ㨠1920 Ã. ²ñó³ËÝ áõÝ»ñ ÇÝùÝÇßË³Ý å»ïáõÃÛ³Ý µáÉáñ ³ÝÑñ³Å»ßï ³ïñǵáõïÝ»ñÁ` ûñÇݳíáñ Çß˳ÝáõÃÛáõÝ ¨ ½ÇÝí³Í áõÅ»ñ։ ²½·»ñÇ ÈÇ·³ÛÇ ÏáÕÙÇó Ô³ñ³µ³ÕÁ ׳ݳãíáõÙ ¿ áñå»ë íÇ×»ÉÇ ¨ áã áñå»ë ²¹ñµ»ç³ÝÇ ï³ñ³Íù: âÝ³Û³Í ³Û¹ ³Ù»ÝÇÝ, ²¹ñµ»ç³ÝÁ, Ëñ³Ëáõëí»Éáí ÂáõñùdzÛÇ ¨ ²Ý·ÉdzÛÇ ÏáÕÙÇó, Ô³ñ³µ³ÕÇ ¨ ¼³Ý·»½áõñÇ Ý³Ñ³Ý·³å»ï ¿ Ý߳ݳÏáõÙ Êáëñáí µ»Ï êáõÉóÝáíÇÝ: ²ÐÐ-Ç ¨ ²¹ñµ»ç³ÝÇ ÙÇç¨ Ñ³ßïáõÃÛ³Ý å³Ûٳݳ·Çñ ¿ ëïáñ³·ñíáõÙ 1919Ã. û·áëïáëÇ 22-ÇÝ: ê³Ï³ÛÝ,

ÐàÎîºØ´ºð 2011

³Ûë å³Ûٳݳ·ÇñÁ ß³ñáõݳϳµ³ñ áïݳѳñíáõÙ ¿ ²¹ñµ»ç³ÝÇ ÏáÕÙÇó: Æ í»ñçá, Ãáõñù-³¹ñµ»ç³Ý³Ï³Ý ½áñù»ñÁ Ý»ñËáõÅ»Éáí ÞáõßÇ, ³í»ñáõÙ ¨ Ññ¹»ÑáõÙ »Ý ù³Õ³ùÁ: Ü»ñϳÛÇë È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÇ Ñ³Ï³Ù³ñïáõÃÛ³Ý ÑÇÙùáõÙ ÁÝÏ³Í ¿ êï³ÉÇÝÇ ¨ γíµÛáõñáÛÇ (ÎáÙáõÝÇëï³Ï³Ý Ïáõë³ÏóáõÃÛ³Ý ÏáíϳëÛ³Ý µÛáõñáÝ) ÏáÕÙÇó ϳ۳óí³Í ÙÇ áñáßáõÙ։ Þ³ñáõݳϻÉáí Çñ»Ýó ³é³ç˳ճóáõÙÁ ÎáíϳëáõÙ µáÉߨÇÏÝ»ñÁ Ëáëï³ÝáõÙ »Ý, áñ È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÁ, ÇÝãå»ë ݳ¨ ܳËÇ稳ÝÁ ¨ ¼³Ý·»½áõñÁ, ÏÃáÕÝ»Ý Ñ³Û»ñÇÝ։ ê³Ï³ÛÝ, ØáëÏí³Ý Ñ»éáõÝ ·Ý³óáÕ Íñ³·ñ»ñ áõÝ»ñ։ Ðáõë³Éáí, áñ ÂáõñùÇ³Ý ÝáõÛÝå»ë ÏѳÛïÝíÇ ÏáÙáõÝÇëï³Ï³Ý ·Í»ñÇ íñ³, ¨ ÙdzÛÝ Ýñ³Ýó ·áѳóÝ»Éáõ ѳٳñ, 1921 Ã. ÑáõÉÇëÇ 5-ÇÝ Î³íµÛáõñáÝ áñáßáõÙ ¿ ϳ۳óÝáõÙ. §…»ÉÝ»Éáí ÙáõëáõÉÙ³ÝÝ»ñÇ ¨ ѳۻñÇ ÙÇç¨ Ë³Õ³ÕáõÃÛ³Ý ³ÝÑñ³Å»ßïáõÃÛáõÝÇó, ¨ ì»ñÇÝ áõ Ü»ñùÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÇ ïÝï»ë³Ï³Ý ϳå»ñÇó, ²¹ñµ»ç³ÝÇ Ñ»ï Ýñ³ Ùßï³Ï³Ý ϳå»ñÇó, È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÁ ÃáÕÝ»É ²¹ñµ»ç³Ý³Ï³Ý ÊêÐ-Ç Ï³½ÙáõÙ, ßÝáñÑ»Éáí Ýñ³Ý ɳÛÝ Ù³ñ½³ÛÇÝ Çùݳí³ñáõÃÛáõÝ ¨ í³ñã³Ï³Ý Ï»ÝïñáÝ Þáõß³ÛáõÙ... : ºõ ³Ûëå»ë, 1923 Ã. ÑáõÉÇëÇÝ È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÇ ÙÇ Ù³ëáõÙ Ó¨³íáñíáõÙ ¿ È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÇ ÆÝùݳí³ñ سñ½Á (ÈÔÆØ)։ êϽµÝ³å»ë ÈÔÆØ-Á ë³ÑٳݳÏóáõÙ ¿ñ ѳÛÏ³Ï³Ý ÊêÐ-ÇÝ, ë³Ï³ÛÝ ë³Ñٳݳ·Í»ñÇ å³ñµ»ñ³Ï³Ý ÷á÷áËáõÃÛáõÝÝ»ñÁ (³Û¹ ÃíáõÙ ø³ñí³×³éÇ ¨ ȳãÇÝÇ ³Ýç³ïáõÙÁ) 20³Ï³Ý Ãí³Ï³ÝÝ»ñÇ ³í³ñïÇÝ ³ÛÝ ¹³ñÓñ»óÇÝ ³ÝÏɳí: 1923 Ã. ÈÔÆØ-Ç µÝ³ÏãáõÃÛáõÝ Ï³½ÙáõÙ ¿ñ 157.800 Ù³ñ¹: ÈÔÆØ-Ç ·áÛáõÃÛ³Ý 60 ï³ñÇÝ»ñÇ ÁÝóóùáõÙ ³ñó³ËóÇÝ»ñÁ »ÝóñÏíáõÙ ¿ÇÝ ï³ñµ»ñ ë³Ñٳݳ÷³ÏáõÙÝ»ñÇ: ²ñ¹ÛáõÝùáõÙ, ѳ۳ó÷ ¿ ÉÇÝáõÙ 85 ·ÛáõÕ (ÁݹѳÝáõñ ³éٳٵ ÈÔÆØ-Ç ·ÛáõÕ»ñÇ 1/3–Á): Üí³½áõÙ ¿ ݳ¨ ѳۻñÇ ï»ë³Ï³ñ³ñ ÃÇíÁ (1926 Ã.՝ 93,5% ѳÛ, 1989 Ã.՝ 77% ѳÛ)։ 80-³Ï³Ý Ãí³Ï³ÝÝ»ñÇ í»ñçÇÝ ²ñó³ËáõÙ ëÏǽµ ¿ ³éÝáõ٠ѳٳ½·³ÛÇÝ ß³ñÅáõÙ` È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÁ ÊáñÑñ¹³ÛÇÝ Ð³Û³ëï³ÝÇÝ í»ñ³Ùdzíáñ»Éáõ ѳٳñ։ 1988 Ã. ÷»ïñí³ñÇ 20-ÇÝ ÈÔÆØ-Ç Çß˳ÝáõÃÛáõÝÝ»ñÁ å³ßïáݳå»ë ѳÛï³ñ³ñáõÙ »Ý ²¹ñµ»ç³Ý³Ï³Ý ÊêÐ-Ç Ï³½ÙÇó ¹áõñë ·³Éáõ ¨ гÛÏ³Ï³Ý ÊêÐ-ÇÝ ÙdzݳÉáõ Çñ»Ýó í×éÇ Ù³ëÇÝ ¨ ÷áËѳٳӳÛÝáõÃÛ³Ý Ëݹñ³·ñ»ñ »Ý áõÕ³ñÏáõÙ ºñ¨³Ý ¨ ´³ùáõ։ ê³Ï³ÛÝ, ÇÝãå»ë ´³ùáõÝ, ³ÛÝå»ë ¿É ØáëÏí³Ý, ѳÛï³ñ³ñáõÙ »Ý, áñ ÝÙ³Ý µ³Ý ³ÝÑݳñ ¿: 1991 Ã. ÈÔÆØ-Ç ¨ ѳñ¨³Ý Þ³ÑáõÙÛ³ÝÇ ßñç³ÝÇ Çß˳ÝáõÃÛáõÝÝ»ñÁ Ñéã³ÏáõÙ »Ý È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÇ Ñ³Ýñ³å»ïáõÃÛáõÝÁ: ÆëÏ ¹»Ïï»Ùµ»ñÇ 20-ÇÝ Ñ³Ýñ³ùí» ¿ ³ÝóϳóíáõÙ, áñÇ Å³Ù³Ý³Ï ³ñó³ËóÇÝ»ñÁ ùí»³ñÏáõÙ »Ý ³ÝϳËáõÃÛ³Ý û·ïÇÝ: ÐáõÝí³ñÇ 6-ÇÝ ÈÔÐ-Ý å³ßïáݳå»ë ³ÝÏ³Ë ¿ Ñéã³ÏíáõÙ ²¹ñµ»ç³ÝÇó: 1991-1992 ÃÃ. È»éݳÛÇÝ Ô³ñ³µ³ÕÇ Ñ³Û»ñÇ ¨ ²¹ñµ»ç³Ý³Ï³Ý Çß˳ÝáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ÙÇç¨ É³Ûݳͳí³É å³ï»ñ³½Ù ¿ µéÝÏíáõÙ։ ²Û¹ ÁÝóóùáõÙ ²ñó³ËÇÝ ³ç³ÏóáõÙ ¿ г۳ëï³ÝÇ Ñ³Ýñ³å»ïáõÃÛáõÝÁ: ²ñó³ËóÇÝ»ñÇÝ å³ï»ñ³½ÙÇ Å³Ù³Ý³Ï Ñ³çáÕíáõÙ ¿ å³Ñå³Ý»É ݳËÏÇÝ ÈÔÆØ-Ç Ù»Í Ù³ëÁ, ÇÝãå»ë ݳ¨ ³½³ï³·ñ»É ßñç³Ï³ ÙÇ ß³ñù ï³ñ³ÍùÝ»ñ։ ØÇÝã¹»é, Þ³ÑáõÙÛ³ÝÇ, سñï³Ï»ñïÇ ßñç³ÝÝ»ñÁ, سñïáõÝáõ ßñç³ÝÇ ³ñ¨»ÉÛ³Ý Ñ³ïí³ÍÝ»ñÁ ÁÝÏÝáõÙ »Ý ²¹ñµ»ç³ÝÇ í»ñ³ÑëÏáÕáõÃÛ³Ý ï³Ï։ 1994 Ã. Ù³ÛÇëÇÝ È»éݳÛÇÝ Ô³ñµ³ÕÇ, ²¹ñµ»ç³ÝÇ ¨ г۳ëï³ÝÇ ÙÇç¨ ½Çݳ¹³¹³ñ ÏÝùí»ó, áñÁ ÙÇÝ㨠³ÛÅÙ áõÅÇ Ù»ç ¿։ âÝ³Û³Í ß÷Ù³Ý ·ÇÍÁ ³Ý÷á÷áË ¿ Ùݳó»É, ѳ½í³¹»å ã»Ý ÷áËÑñ³Ó·áõÃÛáõÝÝ»ñÁ, áñáÝó Å³Ù³Ý³Ï Ñ³×³Ë ½áÑ»ñ »Ý ÉÇÝáõÙ։ èáµ»ñï ê²ð¶êÚ²Ü í³ñųñ³ÝÇ ïÝûñ»Ý ²Ýݳ ÐàìвÜÜÆêÚ²Ü å³ïÙáõÃÛ³Ý áõëáõóãáõÑÇ


Èàôðºð Ðä²Ð èºÎîàðÀ ²ðIJܲòºÈ ¾ ÐÐ ºô ²ðò²ÊÆ ´²ðÒð ä²ð¶ºôܺðÆ

ÃÕóÏÇó-³Ý¹³Ù ²ñß³ÉáõÛë ³ñí»ñ¹Û³ÝÁ: ¶ÇïáõÃÛ³Ý ¨ ÏñÃáõÃÛ³Ý Ù»ç í³ëï³ÏÇ ¨ »ñϳñ³ÙÛ³ µ»ÕÙݳíáñ Ù³Ýϳí³ñÅ³Ï³Ý ³ß˳ï³ÝùÇ Ñ³Ù³ñ ÐРݳ˳·³Ñ ê»ñÅ ê³ñ·ëÛ³ÝÇ Ññ³Ù³Ýáí å³ñáÝ Â³ñí»ñ¹Û³ÝÁ ³ñųݳó»É ¿ ·ÇïáõÃÛ³Ý í³ëï³Ï³íáñ ·áñÍãÇ ÏáãÙ³Ý: ²Ýáõñ³Ý³ÉÇ ¿ Ðä²Ð é»ÏïáñÇ ¹»ñÁ ݳ¨ ²ñó³ËÇ Ð³Ýñ³å»ïáõÃÛ³Ý ÏñÃáõÃÛ³Ý µ³ñ»÷áËáõÙÝ»ñÇ ³ëå³ñ»½áõÙ: ÈÔРݳ˳·³Ñ ´³Ïá ê³Ñ³ÏÛ³ÝÇ Ññ³Ù³Ý³·ñáí ². ³ñí»ñ¹Û³ÝÇÝ ßÝáñÑí³Í §²ñó³ËÇ »ñ³Ëï³·ÇïáõÃÛ³Ý Ù»¹³ÉÁ ¹ñ³ íϳÛáõÃÛáõÝÝ ¿: ÞÝáñѳíáñáõÙ »Ýù å³ñáÝ Â³ñí»ñ¹Û³ÝÇÝ áõ Ù³ÕÃáõÙ ³éáÕçáõÃÛáõÝ, »é³Ý¹áõÝ áõ ÝíÇñáõÙáí ÉÇ ³ß˳ï³Ýù:

ò³Ýϳó³Í Ñáµ»ÉÛ³Ý ³Ýó³ÍÁ ³ñŨáñ»Éáõ, Ó»éùµ»ñáõÙÝ»ñÁ ·Ý³Ñ³ï»Éáõ, µ³óÃáÕáõÙÝ»ñÁ ßïÏ»Éáõ, Ñ»ï³Ñ³Û³óÇ ß³ï ϳñ¨áñ ³éÇÃ, ѳݷñí³Ý ¿ ѳݹÇë³ÝáõÙ: ÐÐ ³ÝϳËáõÃÛ³Ý 20-³ÙÛ³ÏÇ Ñ³Ý¹ÇëáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ûñ»ñÇÝ »ñÏñÇ ïÝï»ëáõÃÛ³Ý, ·ÇïáõÃÛ³Ý, ÏñÃáõÃÛ³Ý, ³éáÕç³å³ÑáõÃÛ³Ý, ³ñí»ëïÝ»ñÇ µÝ³·³í³éáõÙ ßáß³÷»ÉÇ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÇ Ñ³ë³Í ³Ïݳéáõ ·áñÍÇãÝ»ñÁ å³ñ·¨³ïñí»óÇÝ: Ðáõñ³ËáõÃÛáõÝ Ù»ñ µáõÑÇ, µ³ñÓñ ·Ý³Ñ³ï³Ï³ÝÇ ³ñųݳó³ÍÝ»ñÇ ÷³Õ³Ý·áõÙ ¿ ݳ¨ Ðä²Ð é»Ïïáñ, ÐÐ ¶²²

ºðÆî²ê²ð¸ÜºðÀ êî²ò²Ü ²ØºÜ²ÚÜ Ð²Úàò вÚð²äºîÆ úðÐÜàôÂÚàôÜÀ ê»åï»Ùµ»ñÇ 17-ÇÝ, гÝñ³å»ïáõÃÛ³Ý µáõÑ³Ï³Ý »ñÇï³ë³ñ¹áõÃÛáõÝÁ áõë³ÝáÕ³Ï³Ý ËáñÑáõñ¹Ý»ñÇ ³é³çÝáñ¹áõÃÛ³Ùµ Ù³ëݳÏó»óÇÝ »ñÃÇ, áñÝ ³í³ñïí»ó ºñ¨³ÝÇ êáõñµ ¶ñÇ·áñ Èáõë³íáñÇ㠻ϻջóáõÙ, áñï»Õ ²Ù»Ý³ÛÝ Ð³Ûáó γÃáÕÇÏáë Üêúîî ¶³ñ»·ÇÝ ì»Ñ³÷³éÇó ëï³ó³Ý ûñÑÝáõÃÛáõÝ: àõëáõÙÝ³Ï³Ý ï³ñí³ Ññ³ß³ÉÇ Ù»ÏݳñÏ áõ ɳí ݳ˳ӻéÝáõÃÛáõÝ ¿ñ, áñ ÏÛ³ÝùÇ Ïáãí»ó: àõ ï³° ²ëïí³Í, áñ ¹³éݳ µ³ñÇ ³í³Ý¹áõÛÃ:

²ÜȲð, ²ÜìÖ²ð ºô ²ð²¶ Î²ä ²ÞʲðÐÆ Ðºî ÐÐ 20-³ÙÛ³ÏÇ ïáݳϳï³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ý³ËûñÛ³ÏÇÝ É³í Ýí»ñ ëï³ó³Ý Ðä²Ð áõë³ÝáÕÝ»ñÝ áõ ³ß˳ï³ÏÇóÝ»ñÁ: §úñ³ÝÅ ÁÝÏ»ñáõÃÛ³Ý ¨ г۳ëï³ÝÇ »ñÇï³ë³ñ¹³Ï³Ý ÑÇÙݳ¹ñ³ÙÇ Ñ³Ù³ï»Õ ç³Ýù»ñáí Ù»ñ µáõÑáõÙ ÑÇÙÝí»ó ³Ýɳñ ¨ ³ñ³· ÇÝï»ñÝ»ï³ÛÇÝ Ï»ï: ê³ Ù»Í, Áݹ·ñÏáõÝ Íñ³·ñÇ Ù»ÏݳñÏÝ ¿ñ, áñÁ Ñ»ïá ÏÝ»ñ³éÇ Ñ³Ýñ³å»ïáõÃÛ³Ý µ³ñÓñ³·áõÛÝ áõëáõÙÝ³Ï³Ý Ñ³ëï³ïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ù»Í Ù³ëÁ: ²Û¹ Çñ³¹³ñÓáõÃÛ³Ý ³éÃÇí Ðä²Ð-Á ÑÛáõñÁÝÏ³É»É ¿ñ §úñ³ÝÅ ÁÝÏ»ñáõÃÛ³Ý »ñ¨³ÝÛ³Ý ·ñ³ë»ÝÛ³ÏÇ ïÝûñ»Ý ´ñáõÝá

زøàôð

вز¶àð̲ÎòàôÂÚ²Ü Ð²Ø²¶àð̲Îòà ôÂÚ²Ü Ìð²¶Æð` Þ²ðàôܲÎàôÂÚ²Ü Þ²ðàôܲÎàôÂÚ²Ü ²ÎÜβÈÆøàì

¸ÛáõÃáõ³ÛÇÝ, ²Ä å³ï·³Ù³íáñ γñ»Ý ²í³·Û³ÝÇÝ, ·ÛáõÕ÷áËݳ˳ñ³ñ èáµ»ñï سϳñÛ³ÝÇÝ: Üñ³Ýù ß»ßï»óÇÝ ³ß˳ñÑÇ Ñ»ï ³ñ³·, ³Ý˳÷³Ý, µ³ñÓñáñ³Ï ϳåÇ Ý߳ݳÏáõÃÛáõÝÁ, áñÁ ÏÝå³ëïÇ ·ÇïáõÃÛ³Ý ÝáñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ Å³Ù³Ý³ÏÇÝ ï»Õ»Ï³óí³ÍáõÃÛ³ÝÁ, ·áñÍÁÝÏ»ñ»ÝñÇ Ñ»ï ³½³ï ß÷Ù³Ý Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ¿É ³í»ÉÇ Ù»Í³óÙ³ÝÁ: äñáé»Ïïáñ ÚáõñÇ Ø³ñÙ³ñÛ³ÝÁ Ðä²Ð áõë³ÝáÕÝ»ñÇ ¨ ³ß˳ï³ÏÇóÝ»ñÇ ÏáÕÙÇó ßÝáñѳϳÉáõÃÛáõÝ Ñ³ÛïÝ»ó ³Ûë ·áí»ÉÇ Ý³Ë³Ó»éÝáõÃÛ³Ý Ñ³Ù³ñ:

ä²ÐºÜø غð ø²Ô²øÀ

ÆÝãå»ë ³Ù»Ý ÙÇ ÁÝï³Ý»Ï³Ý, ϳñ¨áñ, Ù»Í ïáÝÇó ³é³ç, ºñ¨³ÝáõÙ ÝáõÛÝå»ë, ë»åï»Ùµ»ñÇ ëϽµáõ٠ѳÛï³ñ³ñí³Í ¿ÇÝ Ñ³Ù³ù³Õ³ù³ÛÇÝ Ù³ùñáõÃÛ³Ý ûñ»ñ` ß³µ³ÃûñÛ³ÏÝ»ñ: ä»ïù ¿ñ, áñ ÑÝ»ñÇó ÑÇÝ áõ Ýáñ»ñÇó Ýáñ Ù»ñ ù³Õ³ù³Ù³ÛñÁ ËݳÙí³Í áõ ³ÝûñÇ ï»ëùáí, ßáõùáí Ý»ñϳ۳ݳñ ÑÛáõñ»ñÇÝ: ºñ»ù ß³µ³Ã ß³ñáõÝ³Ï »ñ¨³ÝóÇÝ»ñÁ ÝíÇñáõÙáí áõ ëÇñáí, ËݳÙùáí ϳñ·Ç ¿ÇÝ µ»ñáõÙ Ù»ñ àëï³ÝÁ: Ðä²Ð áõë³ÝáÕÝ»ñÝ áõ ¹³ë³ËáëÝ»ñÁ ¨ë Ù»Í »é³Ý¹áí áõ ç³Ý³ëÇñ³µ³ñ ³ß˳ïáõÙ ¿ÇÝ ³é³çÇÝ ¨ »ñÏñáñ¹ Ù³ëݳ߻Ýù»ñÇÝ Ñ³ñáÕ åáõñ³ÏÝ»ñáõÙ ¨ Ý»ñùÇÝ µ³ÏáõÙ: ²ëáõÙ »Ý ³ß˳ï³ÝùÁ ·»Õ»óϳóÝáõÙ ¿ Ù³ñ¹áõÝ: ²Ûë ¹»åùáõÙ áã ÙdzÛÝ Ù³ñ¹ÇÏ, ³Ûɨ Ù»ñ ù³Õ³ùÁ ³í»ÉÇ ·»Õ»óÇÏ áõ í³Û»Éáõã ¹³ñÓ³í:

ز¶Æêîð²ÜîܺðÀ ز¶Æêîðàê ¸²ðÒ²Ü

§²·ñá¿Ïáѳٳϳñ·»ñÇ ¨ çñ³ÛÇÝ é»ëáõñëÝ»ñÇ Ï³é³í³ñáõ٠ѳñ³íÏáíϳëÛ³Ý Ñ³Ù³ÛÝùÝ»ñáõÙ Íñ³·ñÇ ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõÙ 2011Ã. ë»åï»Ùµ»ñÇ 26-30 г۳ëï³ÝÇ å»ï³Ï³Ý ³·ñ³ñ³ÛÇÝ Ñ³Ù³Éë³ñ³ÝáõÙ ¿ñ Íñ³·ñÇ Ñ³Ù³Ï³ñ·áÕ, ì³ßÇÝ·ïáÝÇ å»ï³Ï³Ý ѳٳÉë³ñ³ÝÇ åñáý»ëáñ, ³·ñáÙ»ï ϳ۳ÝÝ»ñÇ ¹Çñ»Ïïáñ ¶»ñÇï Ðáõ·ÝµáõÙÁ: ܳ ѳݹÇåáõÙÝ»ñ ¿ áõÝ»ó»É ѳٳÉë³ñ³ÝÇ áõëáõÙÝ³Ï³Ý Ù³ëÇ ·Íáí åñáé»Ïïáñ, åñáý»ëáñ Úáõ. سñÙ³ñÛ³ÝÇ, ·ÇïáõÃÛ³Ý ·Íáí åñáé»Ïïáñ, åñáý»ëáñ ¸. ä»ïñáëÛ³ÝÇ ¨ г۳ëï³ÝÇ ÏáÕÙÇó Íñ³·ñÇ Ñ³Ù³Ï³ñ·áÕ åñáý»ëáñ ¶.

ºÕdz½³ñÛ³ÝÇ Ñ»ï: гݹÇåáõÙÝ»ñÇ Å³Ù³Ý³Ï ùÝݳñÏí»É »Ý г۳ëï³ÝáõÙ, ìñ³ëï³ÝáõÙ ¨ ²¹ñµ»ç³ÝáõÙ Çñ³Ï³ÝóíáÕ ³Ûë Íñ³·ñÇ ³ñ¹ÛáõÝùÝ»ñÁ ¨ Íñ³·ñÇ Ñ»ï³·³ ½³ñ·³ó Ù³Ý ¨ ß³ñáõݳϳϳÝáõÃÛ³Ý Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñÁ: гݹÇåÙ³Ý í»ñçáõ٠ϳ½Ù³Ï»ñåí»ó Ù»Ï ¹³ë³ËáëáõÃÛáõÝ` ÝíÇñí³Í Ýáñ³·áõÛÝ ï»Õ»Ï³ïí³Ï³Ý ï»ËÝáÉá·Ç³Ý»ñÇ ÏÇñ³éÙ³ÝÁ ³·ñáÙ»ï»áñáÉá·Ç³Ï³Ý ïíÛ³ÉÝ»ñÇ Ñ³í³ù³·ñÙ³Ý, ¹ñ³Ýó Ùß³ÏÙ³Ý ¨ ý»ñÙ»ñ³ÛÇÝ ïÝï»ëáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ÏáÕÙÇó ÏÇñ³éÙ³Ý í»ñ³µ»ñÛ³É:

س·Çëïñáë³Ï³Ý ³ëïÇ׳ÝÇ íϳ۳·ñ»ñÁ ѳݹÇë³íáñáõÃÛ³Ùµ ѳÝÓÝ»ó ѳٳå³ï³ëË³Ý µ³ÅÝÇ í³ñÇã ¶³Û³Ý» ¶³ëå³ñÛ³ÝÁ: ܳ ³ë³ó, áñ å³ï³Ñ³Ï³Ý ã¿ ³ÛÝ Ñ³Ý·³Ù³ÝùÁ, áñ ¹ÇåÉáÙÝ»ñÁ ßÝáñÑáõÙ »Ý Ðä²Ð ·ÇïËáñÑñ¹Ç ¹³ÑÉÇ×áõÙ: î³ñÇÝ»ñ ³Ýó ³Ûë Ù³·ÇëïñáëÝ»ñÇó ß³ï»ñÁ ÏÉÇÝ»Ý Ù»ñ ³·ñ³ñ³ÛÇÝ ·ÇïáõÃÛ³Ý áõ ÏñÃáõÃÛ³Ý É³í³·áõÛÝ ³í³Ý¹áõÛÃÝ»ñÇ ÏñáÕÝ»ñÝ áõ ß³ñáõݳÏáÕ½³ñ·³óÝáÕÝ»ñÁ:

ÐàÎîºØ´ºð 2011

4


Ðä²Ð ¶ð²¸²ð²Ü

غð Ðà´ºÈÚ²ðܺðÀ

2011 à ºñÏñáñ¹ ÏÇë³ÙÛ³ÏáõÙ µ³Å³Ýáñ¹³·ñí³Í ³Ùë³·ñ»ñ ¨ ûñûñ

äàôÞÎÆÜ êºðà´Ú²Ü

ÐРºðºð ºì ²Ø겶ðºð 1. ²·ñáÉñ³ïáõ 2. ²ñï³Ï³ñ· ûñà 3. ÎñÃáõÃÛáõÝ 4. г۳ëï³ÝÇ Ð³Ýñ³å»ïáõÃÛáõÝ 5. Ðеспублика Àрмения 6. ²·ñá·ÇïáõÃÛáõÝ 7. ¾ÏáÝáÙÇϳ ¨ Çñ³íáõÝù 8. ÐÐ å³ßïáÝ³Ï³Ý ï»Õ»Ï³·Çñ 9. г۳ëï³Ý: üÇݳÝëÝ»ñ ¨ ¿ÏáÝáÙÇϳ 10. Oñ»Ýù ¨ Çñ³Ï³ÝáõÃÛáõÝ è¸ ²Ø겶ðºð 1. Аграрная наука 2. АПК : Экономика , управление 3. Безопасность жизнедеятельности 4. Библиотеки учебных заведений 5. Бухучет в сельском хозяйстве 6. Бюллетень министерства образования и науки РФ 7. Ветеринария 8. Виноделие и виноградарство 9. Геодезия и картография 10. Защита и карантин растений 11. Земледeлие 12. Землеустройство. кадастр и мониторинг земель 13. Зоотехния 14. Картофель и овощи 15. Кожевенно-обувная

промышленность 16. Кондитерское производство 17. Кормление сельскохозяйственных животных и кормопроизводства 18. Маркетинг 19. Мелиорация и водное хозяйство 20. Механизация и электрификация с/х. 21. Молочная промышленность 22. Молочное и мясное скотоводство 23. Мясные технологии 24. Наука и жизнь 25. Наука и религия 26. Пищевая промышленность 27. Производство спирта и ликероводочных изделий 28. Пчеловодство 29. Рыбное хозяйство 30. Свиноводство 31. Тара и упаковка 32. Сыроделие и маслоделие 33. Теоретическая и прикладная экология 34. Техника в сельском хозяйстве 35. Физкультура и спорт 36. Холодильная техника 37. Хранение и переработка сельхозсырья 38. Экология и жизнь 39. Экономика сельскохозяйственных и перерабатывающих предприятий

ػͳñ·á° å³ñáÝ ê»ñáµÛ³Ý ÞÝáñѳíáñáõÙ »Ýù Ò»ñ 70-³ÙÛ³ Ñáµ»ÉÛ³ÝÁ: ¸áõù ³Ýó»É »ù ͳÝñ ÷áñÓáõÃÛáõÝÝ»ñáí ÉÇ ÏÛ³Ýù, ë³Ï³ÛÝ Ùݳó»É »ù ѳÙáí-Ñáïáí ·ÛáõÙñ»óÇ: Ò»ñ ·áñÍáõÝ»áõÃÛáõÝÁ µ³½Ù³½³Ý ¿` Çñ³í³å³ßïå³Ý »ù, ûñÃÇ ËÙµ³·Çñ, ¹³ë³Ëáë: ¸áõù Ðä²Ð-Ç Ùß³ÏáõÛÃÇ Ï»ÝïñáÝÇ ïÝûñ»ÝÝ »ù, Ñ»ï³ùñùÇñ ÙÇçáó³éáõÙÝ»ñÇ Ï³½Ù³Ï»ñåÇã: Ò»ñ Ýå³ï³ÏÝ ¿ µ³ñ»Ï³Ù³óÝ»É ï³ñµ»ñ ý³ÏáõÉï»ïÝ»ñÇ áõë³ÝáÕÝ»ñÇÝ, áõë³ÝáÕ³Ï³Ý ÏÛ³ÝùÁ ¹³ñÓÝ»É ³ÝÙáé³Ý³ÉÇ: ²Ýó»É »Ý ï³ñÇÝ»ñÁ` åáõßÏÇÝÛ³Ý Ñ³ñáõëï ·³Ý·ñ³Ñ»ñáõÃÛáõÝÁ ÷á˳ñÇÝí»É ¿ ë³Ï³í³ÃÇí µáõë³Ï³ÝáõÃÛ³Ùµ, ë³Ï³ÛÝ ãÇ ÷áËí»É Ò»ñ ù³ÛÉí³ÍùÁ: гÝñ³Ñ³Ûï »ñ·Ç Ëáëù»ñÁ §îÝ·á½, ïÝ·á½ Ù³Ý ·áõù³ë ß³ï ï»ÕÇÝ »Ý Ò»ñ ¹»åùáõÙ: ò³ÝϳÝáõÙ »Ýù ³éáÕçáõÃÛáõÝ, ³Ù»Ý³ÛÝ µ³ñÇù: ºÕ»ù ÙÇßï »ñÇï³ë³ñ¹, É³í ·áñÍ» ñÇ Ý³Ë³Ó»éÝáÕ, ³ñ ¹³ñáõÃÛ³Ý ç³ï³·áí, Éáå³½, ¶ÛáõÙñí³ ÝíÇñÛ³É: еÁ…

Àëï ÑáõÝ³Ï³Ý ¹Çó³µ³ÝáõÃÛ³Ý ä³éݳë É»é³Ý íñ³ ¿ÇÝ Ñ³í³ùíáõÙ Ùáõë³Ý»ñÇ Ñ³ïáõÏ ßÝáñÑÝ»ñÁ, Ýñ³Ýó ë»ñÝ áõ ³ç³ÏóáõÃÛáõÝÁ í³Û»ÉáÕÝ»ñÁ: §Ð²êÎ -áõÙ ä³éݳëÁ í»ñ³Ýí³Ý»óÇÝù Øáõë³ É»é

Æñ Ý߳ݳíáñ` §ÜϳñÇãÝ»ñÇ Ñ³ßí»ÏßÇé , áõëáõÙݳëÇñáõÃÛ³Ý Ù»ç ¹Á äÇÉÁ Éñçáñ»Ý Ý»ñϳ۳óÝáõÙ ¿ ·áõÛÝÇ, Éáõë³ëïí»ñÇ ¨ ·Í³ÝϳñÇ ï³ñµ»ñ ã³÷³µ³ÅÇÝÝ»ñÁ, áñáÝù ³Ï³Ý³íáñ ³ñí»ëï³·»ïÝ»ñÇó Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñÇ ï³Õ³Ý¹Ç Ù³ëÝ »Ý ϳ½ÙáõÙ: Üñ³ÝóÇó áã Ù»ÏÇ Ù»ç ݳ ϳï³ñ»ÉáõÃÛáõÝ ãÇ ·ïÝáõÙ, µ³ñÓñ³·áõÛÝ ·Ý³Ñ³ï³Ï³ÝÁ ѳٳñ»Éáí 20 ÙdzíáñÁ, ݳ è³ý³Û»ÉÇÝ, ûñÇݳÏ, ·Í³ÝϳñÇ Ñ³Ù³ñ Ý߳ݳÏáõÙ ¿ 18, ÇëÏ ØÇù»É³Ýç»ÉáÛÇÝ՝ 19: öá˳ñ»ÝÁ îÇódzÝÁ ¨ èáõµ»ÝëÁ, áñáÝó ÏáÉáñÇïÁ ݳ ·Ý³Ñ³ïáõÙ ¿ ßé³ÛÉáñ»Ý, ·Í³ÝϳñÇ ³éáõÙáí ½·³ÉÇ Ã»ñ³óáõÙÝ»ñ »Ý ѳݹ»ë µ»ñáõÙ, Áëï ³Û¹Ù, ¹Á äÇÉÁ ÙÇ ï»ë³Ï áñáß³ñÏáõÙ ¿ ï³Õ³Ý¹Ý»ñÇ ³ÏïÇíÝ áõ å³ëëÇíÁ։ ¼í³ñ׳ÉÇ ùÇÙdz, áñ ï³ññ³ÉáõÍáõÙ ¿ Ù»Í ³ñí»ëï³·»ïÝ»ñÇÝ: ²ñÅ»ù³íáñ ·Ûáõï ÏÉÇÝ»ñ, »Ã» ùÝݳ¹³ïÇ Ï³Ùùáí ݳ¨ í»ñ³µ³Õ³¹ñí»ÇÝ Ýñ³Ýù, ûñÇݳÏÇ Ñ³Ù³ñ, ØÇù»É³Ýç»ÉáÛÇ ·Í³ÝϳñÇó, áñÇ ³é³ïáõÃÛáõÝÁ ×½ÙáõÙ ¿ Ýñ³Ý, í»ñóí»ñ ÙÇ ã³÷³µ³ÅÇÝ áõ ïñí»ñ Ë»Õ× èáõµ»ÝëÇÝ, áñ ˻չíáõÙ ¿ Çñ ·áõÛÝÇ Ù»ç: àñù³Ý ó³í³ÉÇ ¿ ÷ÇÉÇëá÷³ÛÇ Ñ³Ù³ñ ï»ëÝ»É, û ÇÝãå»ë ¿ Îáññ»ççáÛÇ áõñí³·ÇÍÁ ÏáñãáõÙ ³ÛÝ å³ñáõñáÕ Éáõë³ëïí»ñÇ Ù»ç, áñÇ ÑÙáõï í³ñå»ïÝ ¿ ݳ, ÙÇÝã¹»é äáõëë»ÝÁ, áñ å³ÛÃáõÙ ¿ ÏáÙåá½ÇódzÛÇ ù³çÇÙ³óáõÃÛáõÝÇó ¨ ³ÛÝ Ï³ñáÕ ¿ µ³ßË»É ï³ëÝÛ³Ï ÝϳñÇãÝ»ñÇ, ³Ñ³µ»ÏáõÙ ¿ Çñ Éáõë³ëïí»ñÇ ³Õù³ïÇÏáõÃÛ³Ùµ։ ´³ñÇ ¹Á äÇÉÁ, ÃíáõÙ ¿, ѳÙá½í³Í ¿, áñ ³Û¹ ³Ï³Ý³íáñ Ù³ñ¹Ï³ÝóÇó Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñÁ ëñï³Ýó ϳٻݳÉáõ áõ áñáß ç³Ýù»ñ ó÷»Éáõ ¹»åùáõ٠ϳñáÕ ¿ ѳí³ë³ñ³Ïßé»É Çñ ·Ý³Ñ³ï³Í ³ñųÝÇùÝ»ñÁ ¨ Áëï ³Û¹Ù ß³ï ³í»ÉÇ Ù»ñÓ»Ý³É ×ßÙ³ñÇï ·»Õ»óÏáõÃÛ³ÝÁ:

¾Å»Ý ¸ºÈ²Îðàõ²

5

Ðä²Ð-Ç ³ñÑ»ëï³Ïó³Ï³Ý ϳ½Ù³Ï»ñåáõÃÛ³Ý Ý³Ë³·³Ñ` î³Çñ³ ä³åáÛ³Ý

ø²ÚÈ ²è ø²ÚÈ

̲ö²Â²Ô 18 - 27.07.2011 Ã. ²Ûë ųٳݳϳѳïí³ÍáõÙ ·ïÝÁí»Éáí ¶»Õ³ñùáõÝÇùÇ Ù³ñ½Ç ̳÷³Ã³Õ ·ÛáõÕáõÙ, ÷áñÓ»óÇÝù áõëáõÙݳëÇñ»É, û áñù³Ýáí ¿ ½³ñ·³ó³Í ·ÛáõÕ³ïÝï»ëáõÃÛáõÝÁ ïíÛ³É ·ÛáõÕáõÙ ¨ ÇÝãåÇëÇ Ñ»é³Ýϳñ³ÛÇÝ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñ Ï³Ý ½³ñ·³óÝ»Éáõ ³ÛÝ: ¶ÛáõÕáõÙ ½µ³ÕíáõÙ »Ý ³Ý³ëݳµáõÍáõÃÛ³Ùµ, Ù»Õí³µáõÍáõÃÛ³Ùµ, µ³Ýç³ñ³µáõÍáõÃÛ³Ùµ, ³Û·»·áñÍáõÃÛ³Ùµ: âÝ³Û³Í áñáß Ã»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ` ³Û¹ ·ÛáõÕÁ ϳÝí³Ý»Ç µ»ñùáõµ³ñÇùÇ ·ÛáõÕ: гÙï»ë»óÇÝù ï³ñµ»ñ Ùñ·³ï»ë³ÏÝ»ñ, ÇëÏ ³ÏݳյÛáõñ Ù»ÕñÇ ÑÛáõñ³ëÇñáõÃÛáõÝÁ, ÙÇÝ㨠ÑÇÙ³ ãÇ Ùáé³óíáõÙ: ¶ÛáõÕÁ µ³í³Ï³Ý ѳñÙ³ñ ¿ ³Û·»·áñÍáõÃÛ³Ùµ ¨ µ³Ýç³ñ³µáõÍáõÃÛ³Ùµ ½µ³Õí»Éáõ ѳٳñ: ÌÇñ³ÝÁ ³ÛÝï»Õ ѳëÝáõÙ ¿ û·áëïáëÇ í»ñçÇÝ ¨ ³Û¹ ³ÝϳëÏ³Í áõÝÇ Çñ ¹ñ³Ï³Ý ÏáÕÙÁ, ù³ÝÇ áñ »Ã» ³ñï³¹ñ³ÝùÁ µ³í³ñ³ñ ù³Ý³ÏáõÃÛ³Ùµ ÉÇÝÇ ¨ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ ëï»ÕÍíÇ ³ÛÝ ßáõϳ ¹áõñë µ»ñ»É, ³å³ ϳñáÕ ¿ Ù»Í å³Ñ³Ýç³ñÏ í³Û»É»É: ´³½Ù³ÙÛ³ ïÝϳñÏÝ»ñÇ ÃíáõÙ ·»ñ³ÏßéáõÙ ¿ÇÝ µ³ÉÇ, Ï»é³ëÇ, ËÝÓáñÇ, ë³ÉáñÇ, ÁÝÏáõ½»Ýáõ, ï³ÝÓÇ ï³ñµ»ñ ï»ë³ÏÝ»ñÁ: гïϳÝß³Ï³Ý ¿, áñ µÝ³ÏÇãÝ»ñÇó Ù»ÏÁ Ýß»ó, û Çñ ³Û·áõ٠ϳ 18 ï»ë³ÏÇ ï³ÝÓ»ÝÇ: ¶ÛáõÕÁ áõÝÇ ÁÝÏáõ½»Ýáõ Ù»Í åáõñ³Ï: ¶ÛáõÕ³óÇÝ»ñÇó ß³ï»ñÁ ݳ¨ ½µ³ÕíáõÙ ¿ÇÝ Ë³ÕáÕ³·áñÍáõÃÛ³Ùµ: ²Ûë ï³ñÇ å»ïáõÃÛ³Ý ÏáÕÙÇó ѳïϳóí»É ¿ñ óáñ»Ý ¨ ·³ñÇ, áñÁ ËÃ³Ý»É ¿ñ 10 ï³ñÇ ³ÝÁݹٻç ãÙß³ÏíáÕ í³ñ»É³ ÑáÕ»ñÇ Ï»Ý¹³ÝáõÃÛáõÝ ³éÝ»ÉáõÝ: Þ³ï ½³ñٳݳÉÇ ¨ ·áí»ÉÇ ¿ ³ÛÝ ÷³ëïÁ, áñ ãÝ³Û³Í ·ÛáõÕáõÙ ã¿ñ û·ï³·áñÍíáõÙ ¨ áã ÙÇ ùÇÙÇ³Ï³Ý å³ñ³ñï³ÝÛáõÃ, ³ÛÝáõѳݹ»ñÓ Í³é»ñÁ µ»éÝí³Í ¿ÇÝ Ùñ·»ñáí: ÐáÕÇ ëÝáõóáõÙÁ ϳï³ñíáõÙ ¿ñ ÙdzÛÝ ·áÙ³ÕµÇ ÙÇçáóáí ¨ ÝáõÛÝÁ ϳï³ñíáõÙ ¿ñ ݳ¨ ѳñ³ÏÇó »ñÏáõ ·ÛáõÕ»ñáõÙ` æÇÉáõÙ ¨ ²ñï³ÝÇßáõÙ: ¸ñ³Ýáí å³Ûٳݳíáñí³Í` µ³í³Ï³Ý Ýå³ï³Ï³Ñ³ñÙ³ñ ÏÉÇÝÇ ³Û¹ ï³ñ³ÍùáõÙ ëï»ÕÍ»É Ï»Ýë³ÑáõÙáõëÇ Ñ»Ý³Ï»ï, áñÇó Ïû·ïí»Ý ÇÝãå»ë ̳÷³Ã³ÕÇ, ³ÛÝå»ë ¿É æÇÉ ¨ ²ñï³ÝÇß ·ÛáõÕ»ñÇ µÝ³ÏÇãÝ»ñÁ: Æ ¹»å, ³Ûë »ñ»ù ·ÛáõÕ»ñÁ µ³í³Ï³Ý ѳñÙ³ñ »Ý ûñ·³Ý³Ï³Ý ·ÛáõÕ³ïÝï»ëáõÃÛ³Ùµ ½µ³Õí»Éáõ ѳٳñ ¨ ³ß˳ï³ÝùÝ»ñÇ ×Çßï ϳ½Ù³Ï»ñåÙ³Ý, ³ñ¹Ûáõݳí»ï ËáñÑñ¹³ïíáõÃÛ³Ý Ù³ïáõóÙ³Ý ³ñ¹ÛáõÝùáõÙ, ³Ûë ï³ñ³ÍùÝ»ñáõÙ Ñݳñ³íáñ ¿ ëï³Ý³É ûñ·³Ý³Ï³Ý Ùûñù: Æ ¹»å, ÇÝã í»ñ³µ»ñáõÙ ¿ ËáñÑñ¹³ïíáõÃÛ³ÝÁ, ÇÙ áõëáõÙݳëÇñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ³ñ¹ÛáõÝùáõÙ, ·ÛáõÕ³óÇÝ»ñÇ Ù»Í³Ù³ëÝáõÃÛáõÝÁ ¹»Ù ã¿ñ ÉÇÝÇ` ÝáõÛÝÇëÏ áõñ³Ë ÏÉÇÝ»ñ, »Ã» Ýñ³Ýó ·ÛáõÕ³ïÝï»ëáõÃÛ³Ý í»ñ³µ»ñÛ³É ËáñÑñ¹³ïíáõÃÛáõÝ Ù³ïáõóí»ñ: ²é³ç³ñÏáõÙ »Ù ·ÛáõÕÇ ¹åñáóÇÝ ÏÇó ëï»ÕÍ»É ÙÇ ÷áùñÇÏ ÷áñÓ³óáõó³¹ñ³Ï³Ý ï³ñ³Íù, áñï»Õ ·áñÍݳϳÝáõÙ ÏÏÇñ³éí»Ý ·ÛáõÕ³ïÝï»ëáõÃÛ³Ý Å³Ù³Ý³Ï³ÏÇó ï»ËÝáÉá·Ç³Ý»ñ, áñÁ Çñ Ñ»ñÃÇÝ ÏÝå³ëïÇ ÇÝáí³ódzÛÇ ï³ñ³ÍÙ³ÝÁ ¨ ·áñÍÝ³Ï³Ý ÏÇñ³éáõÃÛ³ÝÁ:

ÐàÎîºØ´ºð 2011

ÝÛáõÃÁ å³ïñ³ëï»ó` ¶³µñÇ»É ÂáõýÇÏãÛ³ÝÁ


гÛñ»ÝÇùÁ ÑáÕ ¿ Hi ²ÞʲðÐ, Hi

ܲ

гÏᵠسñó۳Ý, å³Ûͳé, ³Ý˳Ùñ»ÉÇ Ï»ñå³ñ: Âáõñù³Ï³Ý É»½í³ËÙµÇ É»½áõÝ»ñÇ ÙÇÝã»õ ³ÛÅÙ ã·»ñ³½³Ýóí³Í ï»ë³µ³ÝÁ, ³Ù»Ý³Ëáßáñ Ù³ëݳ·»ïÁ: ÌÝí»É áõ ٳѳó»É ¾ äáÉëáõÙ: ØÇÝã»õ 1932-Á ½µ³Õí»É ¾ ѳ۳·Çï³Ï³Ý ³ß˳ï³Ýùáí: 1932-Çó ÂáõñùdzÛÇ É»½í³ µ³Ý Ý»ñÇ ÙÇáõÃÛ³Ý ·É˳íáñ Ù³ëݳ·»ïÝ ¿ñ, 1942-70 ÃÃ.՝ Ãáõñù³Ï³Ý Ñ³Ý ñ³ ·Çï³ñ³ÝÇ ï»ËÝÇÏ³Ï³Ý ËáñÑñ¹³ïáõÝ, ³å³՝ ·É˳íáñ ËÙµ³·ÇñÁ: ´³óÇ Ãáõñù³Ï³Ý ÁÝï³ÝÇùÇ É»½áõÝ»ñÇó, ³½³ï ïÇñ³å»ïáõÙ ¿ñ »íñáå³Ï³Ý Ùáï 20 É»½íÇ, µ³Ý³ëÇñ³µ³ñ ·Çï»ñ íñ³ó»ñ»Ý »õ éáõë»ñ»Ý, µÝ³·ñáí ϳñ¹³ó»É ¿ñ èáõëóí»Éáõ §ÀÝӻݳíáñÁ »õ åá»ÙÇ Ñáµ»ÉÛ³ÝÇ ³éÃÇí ѳïáõÏ áõëáõÙݳëÇñáõÃÛ³Ý ¿ñ Ññ³ï³ñ³Ï»É։ 1968-ÇÝ` ËáñÑñ¹³ÛÇÝ å³ïíÇñ³ÏáõÃÛ³Ý Ï³½Ùáõ٠ݳ ÑÛáõñÁÝÏ³É»É ¿ ²Ýϳñ³ ³Ûó»É³Í Ñ³Û ·ÇïݳϳÝÝ»ñÇÝ` å³ïÙ³µ³Ý ̳ïáõñ ²Õ³Û³ÝÇÝ ¨

ºð¶ºò §²Ü¸ð²ÜÆÎ … ²Â²ÂàôðøÆ Ð²Ø²ð

µ³Ý³ë»ñ ¶»õáñ·Ø³¹áÛ³ÝÇÝ: 73-³ÙÛ³ µ³ñÓñ³Ñ³ë³Ï, µ³ñ»Ï³½Ù ·ÇïݳϳÝÁ Ñdzóñ»É ¿ Çñ ³ßËáõÛÅ »õ ѳ׻ÉÇ µÝ³íáñáõÃÛ³Ùµ, µ³½Ù³ÏáÕÙ³ÝÇ Ëáñ³·Çï³ÏáõÃÛ³Ùµ: Æñ ѳ۳·Çï³Ï³Ý ³ß˳ïáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ݳ ÙÇßï ëïáñ³·ñáõÙ ¿ñ ÇëÏ³Ï³Ý ³ÝáõÝ-³½·³ÝáõÝáí »õ »ñµ»ù ã¿ñ óùóÝáõÙ Çñ Ñ³Û ÉÇÝ»ÉÁ, ë³Ï³ÛÝ Ãáõñù Çñ³Ï³ÝáõÃÛ³Ý Ù»ç ÃݹáõÙ ¿ñ Ýñ³ ÙÛáõë ³ÝáõÝÁ` §¸Çɳã³ñ : ...19 ï³ñ»Ï³Ý ¿ñ, »ñµ ëÏëíáõÙ ¿ ²é³çÇÝ Ñ³Ù³ß˳ñѳÛÇÝÁ: Âáõñù³Ï³Ý µ³Ý³Ï ½áñ³Ïáãí³Í гÏáµÇÝ, µ³ñ»µ³Ëï³µ³ñ, ãÇ íÇ׳ÏíáõÙ ½Çݳó÷í³Í »õ Ïáïáñí³Í ÙÛáõë Ñ³Û ½ÇÝíáñÝ»ñÇ µ³ËïÁ, Ýñ³Ý, áñå»ë ѳÛ, ³ÛëÇÝùÝ` ³Ýíëï³Ñ»ÉÇ, ï³ñíáõÙ êÇñdzÛÇ Ãáõñù-³Ý·ÉÇ³Ï³Ý ×³Ï³ï: ²Ý·ÉdzóÇ ·»ñÇ ëå³Ý»ñÁ, ÇٳݳÉáí, áñ Ñ³Û ½ÇÝíáñÁ ³Ý·É»ñ»Ý ·ÇïÇ, ËݹñáõÙ »Ý ÙÇçÝáñ¹»É Ãáõñù Ññ³Ù³Ý³ï³ñáõÃÛ³Ý ³éç»õ, áñ Çñ»Ýó ѳݹ»å ѳɳͳÝù »õ µéÝáõÃÛáõÝ ã·áñͳ¹ñíÇ: ºñµ ݳ ÷áñÓáõÙ ¿ ³Û¹ ³Ý»É, Ãáõñù»ñÁ Ýñ³Ý ѳÛï³ñ³ñáõÙ »Ý ¹³í³×³Ý »õ ßÕó۳ϳå ï³ÝáõÙ Ññ³Ù³Ý³ï³ñÇ Ùáï: ²Û¹ Å³Ù³Ý³Ï ³ñ¹»Ý é³½Ù³×³Ï³ï ¿ñ ѳë»É ³Ñ³½³ñÑáõñ »Õ»éÝÇ ÉáõñÁ, áõëïÇ Ñ³Ùá½í³Í, áñ Çñ»Ý ÷ñÏáõÃÛáõÝ ãϳ, Ñ³Û »ñÇï³ë³ñ¹Á Ññ³Ù³Ý³ï³ñÇ »ñ»ëÇÝ µ³ó»Çµ³ó ³ëáõÙ ¿, áñ ÝÙ³Ý µ³ñµ³ñáë³Ï³Ý ׳ݳå³ñÑáí ÂáõñùÇ³Ý ãÇ Ï³ñáÕ ù³Õ³ù³ÏñÃí³Í »ñÏÇñ ¹³éݳÉ, ¹³ í³Û»É ¿ áã û ³é³-

àõß³¹Çñ ݳۻù ³Ûë »ñ»Ë³ÛÇÝ, г·áõëï ¿ ÏñáõÙ §Ù³ùáõñ ýÇñÙ³ÛÇÝ… : ê¨áñ³Ï ³ãù»ñ` ·»ñáÕ, ÑÙ³ÛáÕ, Øï³½µ³Õ ѳ۳óù` ¹»å Ñ»éáõÝ Ý³ÛáÕ… ¶ÉËÇÝ ¹ñ»É ¿ ½ÇÝíáñÇ ·É˳ñÏ, (Æ ¹»å, ë³½áõÙ ¿ Ýñ³Ý ³ñï³Ï³ñ·), ػͳݳ, ·áõó» ¹³éݳ ë³Ïñ³íáñ ºõ Ù³ñ¹Ï³Ýó ÷ñÏÇ éáõÙµÇó ³Ñ³íáñ… ¸»°, ³éáÕç »ÕÇñ, µ³ÉÇÏ, ٻͳóÇ°ñ, Ø»ñ ³ÝÏ³Ë »ñÏñÇ å³ßïå³ÝÁ ¹³ñÓÇñ…

ê. ä²äÚ²Ü ¶îÞ ³ÙµÇáÝÇ ¹áó»Ýï

ÄÇñ ïÕ³ ¿ Ù»ñ ²ñÙ³ÝÁ, Îٻͳݳ áõ Ϲ³éݳ` гÛñ»ÝÇùÇ ë³ÑÙ³ÝÝ»ñÇ ø³ç å³ßïå³ÝÁ:

¸ºØøºð

ȳñÇë³ ´²¶²êÚ²Ü ì. ´ñÛáõëáíÇ ³Ýí. É»½í³µ³Ý³Ï³Ý ѳٳÉë³ñ³Ý

ç³¹ÇÙáõÃÛ³Ý Ó·ïáÕ »ñÏñÇÝ, ³ÛÉ ÙdzÛÝ ëáõÉÃ³Ý³Ï³Ý Ï³ñ·»ñÇÝ: Æ ½³ñÙ³Ýë µáÉáñÇ` Ññ³Ù³Ý³ï³ñÁ Ýñ³Ý ³é³ç³ñÏáõÙ ¿ Ýëï»É »õ µáÉáñ ÙÛáõëÝ»ñÇÝ íéݹ»Éáí՝ Ã»Û ¿ ³é³ç³ñÏáõÙ áõ ËݹñáõÙ å³ïÙ»É ³é³ç³¹ÇÙ³Ï³Ý Ñ³ë³ñ³Ï³Ï³Ý ϳéáõÛóÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ: ¼ñáõÛóÁ, áñÁ ß³ï »ñϳñ ¿ ï»õáõÙ, ³í³ñïíáõÙ ¿ Ó»éùë»ÕÙáõÙáí »õ Ññ³Ù³Ý³ï³ñÇ µ³ñ»Ï³Ù³Ï³Ý Ññ³í»ñ-Ëݹñ³Ýùáí՝ ѳ׳˳ÏÇ ³Ûó»É»É Çñ»Ý: Ð³Û Ù³ñïÇÏÇ §¹³ë»ñÁ ß³ñáõݳÏíáõÙ »Ý »ñϳñ: ÆëÏ áñáß Å³Ù³Ý³Ï ³Ýó, سñó۳ÝÇÝ Ñ³çáÕíáõÙ ¿ ÷³Ëã»É ³ñï³ë³ÑÙ³Ý: ²Ûë å³ïÙáõÃÛ³Ý Ù»ç ³Ù»Ý³áõß³·ñ³íÝ ³ÛÝ ¿, áñ ³Û¹ Ñ»ï³ùñùñ³ë»ñ Ññ³Ù³Ý³ï³ñÁ »õ §áõßÇÙ ³ß³Ï»ñïÁ ÇÝùÁ` Øáõëï³ý³ ø»Ù³ÉÝ ¿ñ, áñÁ ÙÇ ù³ÝÇ ï³ñÇ ³Ýó åÇïÇ ¹³éݳñ ÂáõñùdzÛÇ Ýáñ å»ïáõÃÛ³Ý Õ»Ï³í³ñÁ, å»ïù ¿ Ãáõñù»ñ»ÝÇ ³ñ³µ³ï³é ³Ûµáõµ»ÝÁ ÷áË»ñ ɳïÇݳϳÝÇ »õ 1932-ÇÝ, Çñ»Ýó É»½áõÝ ³ñ³µ³Ï³ÝÇó »õ Çñ³Ý³Ï³ÝÇó Ù³ùñ»Éáõ Ýå³ï³Ïáí, ëï»ÕÍ»ñ Ãáõñù³Ï³Ý É»½í³µ³Ý³Ï³Ý ÙÇáõÃÛáõÝÁ: ²é³çÇÝ ÇëÏ ËáñÑñ¹³ÏóáõÃÛ³ÝÁ, ë³Ï³ÛÝ, ø»Ù³ÉÁ ï»ëÝáõÙ ¿, áñ Ãáõñù É»½í³µ³ÝÝ»ñÇ Ù»ç ß³ï ùÇã »Ý ·Çï³ÏÝ»ñÁ: ܳ ³ÝÙÇç³å»ë ÑÇßáõÙ ¿ Çñ µ³Ý³Ï³ÛÇÝ §áõëáõóãÇÝ »õ ·ïÝ»Éáí سñó۳ÝÇÝ՝ Ññ³íÇñáõÙ ¿ ²Ýϳñ³, ³é³ç³ñÏáõÙ ÙÝ³É Âáõñùdz۳Ù: سñó۳ÝÁ ¹³éÝáõÙ ¿ ø»Ù³ÉÇ ·É˳íáñ ËáñÑñ¹³ïáõÝ É»½íÇ, ·ÇïáõÃÛ³Ý, Ùß³ÏáõÛÃÇ »õ Éáõë³íáñáõÃÛ³Ý µÝ³·³í³éáõÙ: Üñ³ ϳñÍÇùÁ í×é³Ï³Ý »õ ³Ý·Ý³Ñ³ï»ÉÇ ¿ñ Ãáõñù»ñ»ÝÁ ûï³ñ³µ³ÝáõÃÛáõÝÝ»ñÇó Ù³ùñ»Éáõ »õ ½³ñ·³óÝ»Éáõ, »Õ³Í ³ñÙ³ïÝ»ñÇó Ýáñ µ³é»ñ »õ ï»ñÙÇÝÝ»ñ ëï»ÕÍ»Éáõ ·áñÍáõÙ, ݳ ûñûñÇ áõ Ññ³ï³ñ³ÏáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ·É˳íáñ ËáñÑñ¹³ïáõÝ ¿ñ: ²Ûë Å³Ù³Ý³Ï ¿É ÍÝíáõÙ ¿ سñó۳ÝÇ ïÇïÕáëÁ՝ ¸Çɳã³ñ, áñ Ãáõñù»ñ»Ý Ý߳ݳÏáõÙ ¿ §É»½íÇ µ³Ý³ÉÇ , »õ áñÁ Ýñ³Ý §ßÝáñÑ»ÉÇë ø»Ù³ÉÁ (ݳ ÇÝùÝ ¿ñ Çñ ·áñÍÇãÝ»ñÇÝ ³ÝÓ³Ùµ ³½·³ÝáõÝ ßÝáñÑáõÙ) ³ëáõÙ ¿. §²Ïá÷ ¿ý»Ý¹Ç, ¹áõ ³ÝáõÝ ¿É áõÝ»ë, ³½·³ÝáõÝ ¿É։ ø»½ ÙdzÛÝ ïÇïÕáë åÇïÇ ï³Ù : Âáõñù ·áñÍÇãÝ»ñÇ Ý»ñϳÛáõÃÛ³Ùµ гÛÇ ³ÝáõÝ-³½·³ÝáõÝÁ áñå»ë ÷³ëï ѳÛï³ñ³ñ»ÉÁ (»ñµ ÂáõñùdzÛáõÙ ß³ï ѳۻñ ³åñáõÙ ¿ÇÝ »õ ÑÇÙ³ ¿É ³åñáõÙ »Ý ͳÍϳÝáõÝÝ»ñáí ϳ٠áõÕÕ³ÏÇ Ãáõñù³Ï³Ý ³½·³ÝáõÝ »Ý ÏñáõÙ), Ýñ³ Ñ»ÕÇݳÏáõÃÛ³Ý ³Ïݳéáõ ³å³óáõÛó ¿ñ: ÜáõÛÝ

ûñÁ سñó۳ÝÝ ¿É §ÏÝùáõÙ ¿ ø»Ù³ÉÇÝ՝ ²Ã³Ãáõñù (Ãáõñù»ñÇ Ñ³Ûñ): ØÇ ³Ý·³Ù ø»Ù³ÉÁ سñó۳ÝÇÝ Ññ³íÇñáõÙ ¿ ¸áÉÙ³ ´³Ëã»Ç Çñ å³É³ïÇ (Ñ³Û ä³ÉÛ³ÝÝ»ñÇ Ï³éáõó³Í Ññ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇó Ù»ÏÁ) ³ß˳ï³ë»ÝÛ³ÏÁ »õ ËݹñáõÙ ¿ ϳñ·³íáñ»É ï³ñµ»ñ »ñÏñÝ»ñÇó ëï³óí³Í áõ ³Ýϳñ· ó÷í³Í ·ñù»ñÁ »õ ëáíáñ»óÝ»É, û ÇÝãå»ë û·áõï ù³Õ»É ¹ñ³ÝóÇó: Ø»Ï áõñÇß ³Ý·³Ù ï»ñÙÇݳßÇÝáõÃÛ³Ùµ ½µ³ÕíáÕ É»½í³µ³ÝÝ»ñÇ ËÙµÇÝ ø»Ù³ÉÁ Ññ³íÇñáõÙ ¿ ׳ßÏ»ñáõÛÃÇ: ê»Õ³ÝÇ ßáõñç ݳ ³é³ç³ñÏáõÙ ¿ Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñÇÝ՝ áñ¨¿ µ³Ý å³ïÙ»É Ï³Ù »ñ·»É Çñ Ù³Ûñ»ÝÇ É»½íáí: ºñµ Ñ»ñÃÁ ѳëÝáõÙ ¿ سñó۳ÝÇÝ, ݳ, ÏáÏáñ¹Á Ù³ùñ»Éáí, »ñ·áõÙ ¿. ÆÝãå»ë ³ñÍÇí ë³í³éÝáõÙ »ë É»é áõ ųÛé... ä³ïÙáõÙ »Ý, áñ ë»Õ³Ý³ÏÇóÝ»ñÁ ϳï³Õ³Í Ý³Û»É »Ý »ñ·áÕ Ñ³ÛÇÝ, ³ãù»ñÁ ³ç áõ Ó³Ë áÉáñ»É »õ ëå³ë»É, áñ ݳ˳·³ÑÁ ÑÇÙ³ Çñ ½³ÛñáõÛÃÁ Ïó÷Ç Ýñ³ ·ÉËÇÝ։ ê³Ï³ÛÝ ø»Ù³ÉÁ, áñÁ ѳÛïÝÇ ¿ñ Çñ ³Ý÷á÷áË Ñ³Ï³Ñ³ÛÏ³Ï³Ý ¹Çñùáñáßٳٵ, áñÁ ѳÛï³ñ³ñáõÙ ¿ñ. §Ø»Ýù å»ïù ¿ áãÝã³óÝ»Ýù ѳÛÏ³Ï³Ý µ³Ý³ÏÁ »õ ѳÛÏ³Ï³Ý å»ïáõÃÛáõÝÁ , ³Û¹ ÝáõÛÝ ø»Ù³ÉÁ ¹³Ý¹³Õ í»ñ ¿ ϳó»É ï»ÕÇó, Ùáï»ó»É ¿ سñó۳ÝÇÝ »õ ³ë»É. §²Û¹ »ñ·Á Ù»ñ ÃßݳÙáõ ·áí»ñ·Ý ¿, µ³Ûó É³í »ñ· ¿, »õ ¹áõù ¿É ß³ï É³í »ñ·»óÇù։ ²Ý¹ñ³ÝÇÏÁ Ù»ñ ϳï³ÕÇ ÃßݳÙÇÝ ¿ñ, Ýñ³ ëñÇó ß³ï Ãáõñù»ñ »Ý ÁÝÏ»É: ´³Ûó áã áù ãÇ Ï³ñáÕ Ýñ³Ý ËÉ»É Çñ ÅáÕáíñ¹Çó: ܳ Çñ ÅáÕáíñ¹Ç Ñ»ñáëÝ ¿, »õ µÝ³Ï³Ý ¿, áñ ѳۻñÁ ëÇñáõÙ áõ ٻͳñáõÙ »Ý Ýñ³Ý : ²å³ ø»Ù³ÉÁ ¹³ñÓ»É ¿ Ãáõñù»ñÇÝ. §²Ý¹ñ³ÝÇÏÁ Ù»Í Ñ»ñáë ¿ñ, µ³Ûó å³ñïí»ó։ ´³Ûó ϳñáÕ ¿ñ ³ÛÝå»ë å³ï³Ñ»É, áñ Ù»Ýù å³ñïí»ÇÝù, ³ÛÝ Å³Ù³Ý³Ï ¹áõù »ñ»õÇ Ùáé³Ý³ÛÇù Ù»½ »õ ãÑÇß»Çù: гۻñÁ ×Çßï »Ý í³ñíáõÙ, áñ ٻͳñáõÙ »õ ã»Ý Ùáé³ÝáõÙ Çñ»Ýó Ñ»ñáëÝ»ñÇÝ : ²Ýϳñ³ÛáõÙ ·óí³Í ³ÛÝ Ñ»é³íáñ ë»Õ³ÝÁ ÝÙ³Ý ã¿՞ ÙÇ ÷áùñÇÏ ²í³ñ³ÛñÇ, »õ Ãáõñù³Ï³Ý ³Ù»Ý³Ëáñ áñçáõÙ §²Ý¹ñ³ÝÇÏ »ñ·³Í гÏᵠسñó۳ÝÇ Ï»ñå³ñÁ` ëáõñµ ã¿՞ ì³ñ¹³ÝÇ áõ Ýñ³ 1036 ݳѳï³Ï ½ÇݳÏÇóÝ»ñÇ ÑÇß³ï³ÏÇ ÝÙ³Ý: ºë Ñå³ñï »Ù, áñ áõÝ»ó»É »Ù ³Û¹åÇëÇ ³½·³ÏÇó... ¼³ñÙÇÏ ê³ñ·ëÛ³Ý Éñ³·ñáÕ

вڲêî²ÜÆ äºî²Î²Ü 13 ²¶ð²ð²ÚÆÜ Ð²Ø²Èê²ð²ÜÆ 2011 ä²Þîàܲºð Èñ³ïí³Ï³Ý ·áñÍáõÝ»áõÃÛáõÝ Çñ³Ï³Ý³óÝáÕ Ð³Û³ëï³ÝÇ å»ï³Ï³Ý ³·ñ³ñ³ÛÇÝ Ñ³Ù³Éë³ñ³Ý áã ³é¨ïñ³ÛÇÝ Ï³½Ù³Ï»ñåáõÃÛáõÝ Ð³ëó»` î»ñÛ³Ý 74, å»ïé»·ÇëïñÇ íÏ³Û³Ï³Ý 273.210.03231. ïñí³Í` 10.06.2002Ã.

ÐÇÙݳ¹Çñ »í Ññ³ï³ñ³ÏÇã` Ñå³Ñ гٳñÇ å³ï³ë˳ݳïáõ »í ËÙµ³·Çñ` ²ÝÇ Êáõ¹³í»ñ¹Û³Ý гٳϳñ·ã³ÛÇÝ Ó»í³íáñáõÙÁ` ì³ñ¹³Ý ä»ïñáëÛ³ÝÇ ¶ñ³Ýóí³Í ¿ ÐÐ ²Ü, íÏ³Û³Ï³Ý 01Ø000153 ÊÙµ³·ñáõÃÛ³Ý Ñ³ëó»Ý` 375009, ºñ¨³Ý, î»ñÛ³Ý 74, Ðä²Ð, I Ù³ëݳ߻Ýù, I ѳñÏ: e-mail: hasun.hask@gmail.com лé³Ëáë` 58-34-52 êïáñ³·ñí ³Í ¿ ïå³·ñáõÃÛ³Ý` 13.10.2011 Ã. ä³ïí»ñ` 244: îå³ù³Ý³Ï` 500 îå³·ñí³Í ¿ Ðä²Ð ïå³ñ³ÝáõÙ ´³Å³ÝíáõÙ ¿ ³Ýí׳ñ


Pashtonatert oktober  

Pashtonatert oktober

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you