Issuu on Google+

การจัดการเรียนรู้

นางสาวสายสมร เพิ่มญาติ เลขที่ 5315882039 คณะครุศาสตร์ สาขาวิชาภาษาไทย หมู่ 2 ปี 3

มหาวิทยาลัยราชภัฏราไพพรรณี


คานา เอกสาร “การจัดการเรียนรู้” เล่มนี้ จัดทาขึ้นเพื่อเป็นการทดลองจัดการเรียนรู้ของผู้เรียน แต่เวลา มักไม่พอเพราะมีเนื้อหาการเรียนที่เกี่ยวกับการจัดการเรียนรู้จานวนมาก จึงจาเป็นต้องศึกษาค้นคว้าด้วย ตนเอง เพื่อให้ผู้เรียนเข้าใจถึง ความหมายของการจัดการเรียนรู้ ความสาคัญของการจัดการเรียนรู้ ระบบ การจัดการเรียนรู้ องค์ประกอบของระบบ เป้าหมายของหลักสูตร รูปแบบระบบการจัดการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ การคิดรวบยอดและหลักการ การจาแนกจุดหมายหรือจุดประสงค์การเรียนรู้ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม การจัดการเรียนรู้เพื่อจุดประสงค์เฉพาะด้าน เพื่อที่จะให้ผู้เรียนนาไปศึกษาและ นาไปประกอบกับรายวิชานี้ต่อไป หากมีข้อผิดพลาดประการใดต้องขออภัยมา ณ ที่นี้ด้วย

นางสาวสายสมร เพิ่มญาติ


สารบัญ หน้า คานา

สารบัญ

ความหมายของการจัดการเรียนรู้

1

ความสาคัญของการจัดการเรียนรู้

2

ระบบการจัดการเรียนรู้

3

องค์ประกอบของระบบ

4

เป้าหมายของหลักสูตร

4

รูปแบบระบบการจัดการเรียนรู้

5

จุดประสงค์การเรียนรู้

6

การคิดรวบยอดและหลักการ

6

การจาแนกจุดหมายหรือจุดประสงค์การเรียนรู้

7

จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม

8

การจัดการเรียนรู้เพื่อจุดประสงค์เฉพาะด้าน

10


1

เอก การจัดการเรียนรู้

สา

การจัดการเรียนรู้ เป็นกระบวนการสาคัญในการนาหลักสูตรสู่การปฏิบัติ แม้จะพัฒนาหลักสูตร

รอ้

หรือมีหลักสูตรที่ดีเพียงใด แต่หากการจัดการเรียนรู้ยังไม่มีการพัฒนาเพื่อตอบสนองหลักสูตรเชื่อได้ว่าการ

าง

นาหลักสูตรนั้นไปใช้ย่อมไม่มีประสิทธิภาพ

อิง

การจัดการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพขึ้นอยู่กับระบบองค์ประกอบและการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่

วิม

เหมาะสมสอดคล้องกับจุดประสงค์

ล เอม โอ

ความหมายของการจัดการเรียนรู้ การเรียน หรือการเรียนรู้ (

ช. Learning) มีนักศึกษาให้ความหมายไว้ต่างๆ กัน เช่น

ดวงเดือน เทศวานิช (ม.ป.ป.

: 52) ให้ความหมายว่า การเรียนหรือการเรียนรู้ หมายถึงการที่

บุคคลได้รับประสบการณ์แล้วเกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปในทางที่ดี ทาให้บุคคลสามารถแก้ปัญหา ต่างๆ และปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมได้ดี บุญทัน อยู่ชมบุญ (

2533 : 16) กล่าวว่า การเรียนรู้ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมและการ

(ม. ป.ป .). การ จัด การ

สามารถปรับตัวอันเป็นผลมาจากประสบการณ์เพื่อให้เหมาะสมกับสิ่งแวดล้อมในการดารงชีวิตอย่างมี

เรีย

ความสุข

นรู้

บุหงา วัฒนะ (

2534 : 5) ให้ความหมายว่า การเรียนตามนัยแห่งพระพุทธธรรมเป็นการจัด

กระบวนการปฏิสัมพันธ์ระหว่างครูกับศิษย์ การจัดบรรยากาศ สิ่งแวดล้อมและกิจกรรมที่ก่อให้เกิดธาตุรู้ ร่วมกับการฝึกหัด อบรมกาย วาจา ใจ การเผชิญสถานการณ์ การแก้ปัญหาด้วยการรู้คิดอย่างถูกต้อง แยบ คาย กระบวนการเรียนรู้ที่แท้จึงเกิดผลอย่างบูรณาการแก้ผู้เรียน คือ สร้างความรู้ ความคิด ความสามารถ และความดี วิถีการเรียนรู้มีรากฐานที่สาคัญที่สุด คือ ความรักและความเข้าใจ ศุภวัตน์ เอมโอช (

2547 : 2) ให้ความหมายว่า การเรียนหรือการเรียนรู้ทาให้เกิดการเปลี่ยนแปลง

พฤติกรรมในทางที่ดี ทั้งด้านความรู้ ความเข้าใจ ทักษะและเจตคติ ทาให้มีทั้งความรู้ ความชานาญ ตลอดจนมีความนึกคิด และค่านิยมที่ถูกต้อง

จัน ทบุ รี : คณ ะ ครุ ศา สต ร์ มห าวิ ทย าลัย


2 สรุปได้ว่า การเรียนหรือการเรียนรู้ คือ การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมหรือคุณสมบัติของผู้เรียนไป ในทางที่ดี เพื่อให้สามารถแก้ปัญหาต่างๆ หรือปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมได้ดี การจัดการเรียนรู้ หรือการเรียนการสอน (Instruction) เป็นกระบวนการสองทางระหว่างผู้สอน

เอกส ารอ้า งอิง

และผู้เรียน คือ การให้การรับรู้ที่เกิดขึ้นพร้อมๆกัน ทั้งฝ่ายผู้สอนที่ให้ความรู้กับฝ่ายผู้เรียนที่เป็นฝ่ายรับ

วิมล

ความรู้ ในขณะเดียวกันผู้สอนก็ได้รับการเรียนจากการสอน คือ การสนองตอบของผู้เรียน

เอมโ อช. (ม.ป.

ความสาคัญของการจัดการเรียนรู้ การปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้ เป็นหัวใจของการปฏิรูปการศึกษา การจัดการเรียนรู้ที่มี ประสิทธิภาพ ย่อมทาให้การจัดการศึกษามีคุณภาพตามเป้าหมาย กระบวนการจัดการเรียนรู้ในอดีตยังเป็น ภาพของผู้สอนยืนบรรยาย หรืออธิบายอยู่หน้าห้องเรียน ผู้เรียนนั่งเรียงแถวหันหน้าเข้าหากระดานดาฟัง ผู้สอน ผู้เรียนไม่ค่อยมีโอกาสแสดงความคิดเห็น ค้นคว้า วางแผน แก้ปัญหาหรือตัดสินใจในการแก้ปัญหา จึงทาให้คนทั่วไปคิดว่าใครๆ ก็เป็นครูได้ไม่ใช่เรื่องยากเย็นที่จะนาความรู้ไปบอกผู้เรียนซึ่งความคิดดังกล่าว ทาให้เกิดผลเสียแก่วงการศึกษามากมาย ทาให้ผู้บริหารจัดผู้สอนไม่ตรงกับความรู้ความสามารถ มุ่งพัฒนา อัตรามากกว่างานวิชาการ ซึ่งควรได้รับการแก้ไข การจัดการเรียนรู้มีจุดประสงค์เพื่อให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้และเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปใน แนวทางอันพึงประสงค์ตามเป้าหมายของหลักสูตร ดังนั้น ผู้สอนจึงต้องมีความรู้ความเข้าใจ มีเจตคติที่ดีต่อ อาชีพ มีความตั้งใจและจริงใจในการจัดการเรียนรู้ให้เหมาะสมกับผู้เรียน เพื่อให้ผู้เรียนได้รับประโยชน์จาก การเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ป.). การ จัดกา ร เรียน รู้ จันท บุรี : คณะ ครุ ศาสต ร์ มหาวิ ทยาลั ยราช ภัช ราไพ พรร ณี.


3

เอก

ระบบการจัดการเรียนรู้ ระบบ (

สาร

System) หมายถึง สิ่งต่างๆ ที่อยู่รวมกันและต่างทาหน้าที่ของตนเองอย่างมีระเบียบ

เพื่อให้บรรลุจุดหมายปลายทางที่กาหนดไว้

อ้าง อิง

จากคานิยามของคาว่า “ ระบบ ” เมื่อนามาใช้กับการเรียนการสอน หรือการจัดการเรียนรู้ก็คือ การนาองค์ประกอบของการจัดการเรียนรู้มาจัดระบบเพื่อให้มีความสัมพันธ์กันเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพใน การสอน ตามจุดหมายปลายทางที่กาหนดไว้

วิมล เอมโ อช.

การจัดการเรียนรู้ที่เป็นระบบจะทาให้การเรียนการสอนมีลักษณะเป็น “ ศาสตร์ ” ทั้งนี้หากวัดการ

(ม.ป.

เรียนรู้ให้เป็นระบบจะสามารถตรวจสอบได้ว่า องค์ประกอบส่วนใดของการจัดการเรียนรู้บกพร่อง ควร

ป.).

ปรับปรุงแก้ไข

การ

ในปัจจุบันนักการศึกษา ได้พยายามทาให้การศึกษาวิชาต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาเป็นไปอย่าง

จัดกา

มีหลักเกณฑ์ มีระบบ มีหลักการ ทฤษฎี เช่น จิตวิทยา การวัดผลประเมินผล เป็นต้น การจัดระบบใน

การเรียนการสอนหรือการจัดการเรียนรู้เป็นความพยายามพัฒนาการจัดการเรียนรู้จากศิลป์ (Art ) ให้เป็น

เรียน

ศาสตร์ ( Science ) มากขึ้น

รู้

การจัดการเรียนรู้ให้เป็นระบบ เป็นแนวคิดของนักจิตวิทยากลุ่มพฤติกรรมนิยม (

Behaviorism )

ซึ่งมักถูกนักจิตวิทยากลุ่มมนุษยนิยม ( Humanism ) โต้แย้งว่าเป็นการทางานแบบเครื่องจักร ไม่คานึงถึง จิตใจคน แต่ในความเป็นจริงการจัดการเรียนรู้เป็นระบบนั้น เป็นเรื่องของแต่ละบุคคล เพราะภายใต้การ ทางานอย่างเป็นระบบนั้น ผู้สอนแต่ละคนสามารถใช้ความคิด ความพยายาม ความสามารถในการ เตรียมการสอนได้อย่างกว้างขวาง และสามารถดาเนินการสอนซึ่งเป็นศิลปะเฉพาะตนได้ไม่จากัดตายตัวว่า จะต้องเหมือนใคร ดังนั้น การจัดการเรียนการสอนอย่างเป็นระบบจึงไม่ได้จากัดสิทธิเสรีภาพ การ สร้างสรรค์การสอนของผู้สอนแต่อย่างใด

จันท บุรี : คณะ ครุ ศาส ตร์ มหา วิทยา ลัย ราช ภัช ราไพ พรร ณี.


4

เอก

องค์ประกอบของระบบ โดยปกติระบบจะประกอบด้วยองค์ประกอบที่สาคัญ

สา 3 ส่วน ด้วยกัน คือ

1. ตัวป้อน ( Input ) คือ ผู้สอน ผู้เรียน หลักสูตร เนื้อหาวิชา สภาพแวดล้อม วิธีสอน เวลา สื่อ สถานการณ์ แหล่งเรียนรู้ ฯลฯ 2. กระบวนการ ( Process ) คือ กิจกรรมต่างๆ ในการจัดการเรียนรู้ บรรยากาศ ประสบการณ์ ความร่วมมือของผู้เรียน 3. ผลผลิต (Output ) ผู้เรียนมีความรู้ความสามารถ มีทักษะและเจตคติตามจุดประสงค์หรือ

รอ้ าง อิง วิม ล เอม โอ ช. (ม.

เป้าหมายของหลักสูตร

ป.ป

การทางานอย่างเป็นระบบย่อมมีประสิทธิภาพ ประสิทธิผลดีกว่าการทางานที่ขาดระบบอย่าง

.).

แน่นอน ในการจัดการเรียนรู้ก็เช่นกัน พบว่าผู้สอนที่เตรียมการสอนอย่างเป็นระบบและดาเนินการจัดการ

การ

เรียนรู้อย่างมีระบบ ย่อมทาให้เกิดคุณภาพทางการศึกษาด้วยเหตุผลดังนี้

จัด

1. การทางานอย่างมีระบบ ย่อมทาให้เกิดการเรียนรู้ได้ดี ทาให้ผู้เรียนไม่สับสน เห็นความสัมพันธ์เชื่อมโยงความรู้อย่างเป็นระบบและต่อเนื่องกัน 2. การทางานเป็นระบบ ย่อมทาให้ประหยัดเวลา ประหยัดแรง ระบบสะดวกไม่สับสน 3. การทางานเป็นระบบ สามารถตรวจสอบและประเมินได้อย่างมีระบบ มีความชัดเจน

การ เรีย นรู้ จัน ทบุ

4. การทางานที่เป็นระบบ สามารถตรวจสอบปรับปรุงแก้ไขได้ตรงจุด ไม่เสียเวลา

รี :

การจัดการเรียนรู้เป็นวิทยากรแขนงหนึ่ง ดังนั้นผู้สอนจึงต้องจัดระบบการจัดการเรียนรู้อย่างเป็น

ระบบและดาเนินกิจกรรมดังนี้ 1. ผู้สอนต้องมีการสารวจสภาพแวดล้อมต่างๆ ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับปัญหา 2. ผู้สอนมีการวางแผน โดยใช้ข้อมูลที่ได้จากการสารวจสภาพแวดล้อมต่างๆ 3. ผู้สอนต้องมีการตระเตรียมเพื่อสร้างสภาพแวดล้อมในการจัดการเรียนรู้ที่กาหนดไว้

คณ ครุ ศา สต ร์ มห าวิ ทย


5 4. ผู้สอนมีแนวทาง กระบวนการจัดการเรียนรู้ตามขั้นตอน

เอกส

5. ผู้สอนต้องประเมินผลหลังหลังจากการเรียนรู้แล้วเพื่อตรวจสอบผู้เรียนว่าเกิดการเรียนรู้

ารอ้า งอิง

ตามที่กาหนดไว้หรือไม่ 6. ผู้สอนต้องมีการประเมินผลย้อนกลับจากสัมฤทธิ์ผลของผู้เรียน

วิมล เอมโอ ช.

รูปแบบระบบการจัดการเรียนรู้ ระบบการจัดการเรียนรู้ คือ องค์ประกอบต่างๆ ของการจัดการเรียนรู้ที่จัดไว้ให้มีความสัมพันธ์ และส่งเสริมกันอย่างเป็นระเบียบ เพื่อช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ มีนักการศึกษาไกด้เสนอรูปแบบการ

(ม.ป. ป.). การ

จัดการเรียนรู้ไว้ต่างๆ กัน เช่น

จัดกา

สงัด อุทรานันท์ (

เรียนรู้

2532 : 14 ) ได้กล่าวถึงรูปแบบการจัดการเรียนรู้ของโรเบิร์ต กลาสเซอร์

( Robert Glasser ) ได้เสนอรูปแบบระบบการเรียนรู้ ซึ่งเป็นที่ย่อมรับและถูกนาไปอ้างอิงเสมอ ประกอบด้วยองค์ประกอบ 5 ส่วน คือ 1. จุดประสงค์ของการจัดการเรียนรู้ ในการจัดการเรียนรู้ทุกครั้งผู้สอนต้องกาหนดจุดประสงค์ ให้ชัดเจน เช่น ต้องการให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้อะไร มีทักษะหรือเจตคติอย่างไร ผู้สอนต้องกาหนดให้ ตรงตามหลักสูตร 2. การประเมินสถานะของผู้เรียนก่อนการจัดการเรียนรู้ ก่อนเริ่มต้นการจัดการเรียนการสอน ผู้สอนควรประเมินผู้เรียนเพื่อตรวจสอบว่า ผู้เรียนมีความรู้เดิมมากน้องเพียงใด เพื่อจะได้จัดกิจกรรมการ เรียนรู้ได้เหมาะสมกับผู้เรียน 3. การจัดกระบวนการเรียนรู้ ผู้สอนต้องวางแผนกาหนดกิจกรรม ประสบการณ์ สื่อ ให้เหมาะสมกับเนื้อหา จุดประสงค์ ผู้เรียน เวลา ฯลฯ

ร จันทบุ รี : คณะ ครุ ศาสต ร์ มหาวิ ทยาลั ยราช ภัช ราไพ พรรณี .


6 4. การประเมินผล หลังจากจัดการเรียนรู้แล้วผู้สอนต้องประเมินผล เพื่อตรวจสอบว่าผู้เรียนเกิด การเรียนรู้และเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมตามจุดประสงค์ที่ตั้งไว้หรือไม่ 5. ข้อมูลย้อนกลับ เป็นการนาผลที่ได้จากการประเมินไปประกอบการพิจารณาแก้ไขปรับปรุง หากพบว่าส่วนใดยังมีข้อบกพร่องก็ต้องทาการปรับปรุงแก้ไขให้มีการเหมาะสมยิ่งขึ้น

เอก สา รอ้ าง อิง วิม ล

จุดประสงค์การเรียนรู้ การทาสิ่งใดให้มีประสิทธิภาพนั้นจะต้องมีการตั้งจุดประสงค์ก่อนเสมอ ในการจัดกิจกรรมการ เรียนรู้ก็เช่นกัน ผู้สอนต้องทาความเข้าใจกับคาว่า หลักการ สาระสาคัญ และจุดประสงค์การเรียนรู้ เพราะ จะต้องนามาวางแผนการจัดการเรียนรู้ โดยปกติก่อนเริ่มต้นทางานๆ ไม่ว่างานเล็กหรืองานใหญ่แค่ไหน สิ่งสาคัญที่ขาดไม่ได้คือการกาหนดจุดประสงค์นั่นเอง จุดประสงค์การเรียนรู้เป็นสิ่งกาหนดจุดหมายปลาย ทางในการจัดการเรียนรู้ให้ผู้เรียนพัฒนาในสิ่งใด มีคุณลักษณะอย่างไร ซึ่งต้องสัมพันธ์กับการจัด กระบวนการเรียนรู้ เนื้อหาและวิธีการประเมินผล

เอม โอ ช. (ม. ป.ป .). การ จัด การ

การคิดรวบยอดและหลักการ หลักการ เป็นข้อความที่กล่าวถึงความคิดรวบยอดตั้งแต่

เรีย 2 ชนิดขึ้นไป ที่มีความสัมพันธ์กันและ

นรู้

สามารถสรุปเป็นทฤษฎี ความเป็นจริง เช่น “น้าเมื่อได้รับความร้อนจะสลายตัวกลายเป็นไอน้า” ซึ่ง

จัน

ประกอบด้วย ความคิดรวบยอดของ “น้า” “ความร้อน” “สลายตัว” “ไอน้า” หรือ การบวกเป็นพื้นฐาน

ทบุ

ของการคูณ จะประกอบความคิดรวบยอดของ “การบวก และ “การคูณ” เป็นต้น

รี :

การคิดรวบยอดและหลักการ เป็นเนื้อหาที่มีความซับซ้อนกว่าข้อมูลธรรมดา ดังนั้นการเรียนรู้

คณ

ความคิดรวบยอดและหลักการ ต้องอาศัยข้อมูลธรรมดาเป็นพื้นฐานเสียก่อนแล้วต้องเรียนรู้ด้วยความเข้าใจ

ไม่ใช่แค่จดจาไว้เท่านั้น แปลว่า ความคิดรวบยอดและหลักการจะมีความหมายแตกต่างกันอยู่บ้าง แต่ใน

ครุ

การเรียนการสอนดาเนินการเช่นเดียวกัน คือ ผู้สอนต้องพิจารณาดูว่ามีหลักการอะไรบ้าง และหลักการ

ศา

นั้นๆ ประกอบความคิดรวบยอดอะไรบ้าง ผู้สอนจะต้องจัดกระบวนการเรียนการสอนอย่างไรจึงจะทาให้

สต

ผู้เรียนเกิดความคิดรวบยอดต่อเรื่องนั้นๆได้

ร์ มห าวิ ทย


7 คาว่า ความคิดรวบยอดและหลักการ นาไปใช้ในการเรียนการสอนหลังจากการเปลี่ยนแปลง

เอก

หลักสูตร ฉบับ พ.ศ. 2530 มาใช้หลักสูตรฉบับ พ.ศ. 2521 โดยกาหนดให้ผู้สอนเป็นผู้เขียนความคิดรวบ

สา

ยอดและหลักการลงในแผนการเรียนรู้แต่ละครั้งที่ทาการสอน แต่ต่อมามีการปรับปรุงหลักสูตรมาใช้

รอ้

หลักสูตรพุทธศักราช 2521 (ฉบับปรับปรุง 2533) ขึ้น กรมวิชาการได้เปลี่ยนจากความคิดรวบยอดและ

าง

หลักการมากาหนดให้ครูเขียนสาระสาคัญในแผนการเรียนรู้แมนความคิดรวบยอดและหลักการ

อิง

ความคิดรวบยอดและหลักการของการเรียนการสอนเป็นสิ่งสาคัญที่ผู้สอนจาเป็นต้องกาหนด ล่วงหน้าก่อนการสอนทุกครั้ง เพราะเปรียบเสมือนเป็นเข็มทิศที่ทาให้รู้เป้าหมาย เนื้อหา กระบวนการเรียน การสอนล่วงหน้า นอกจากนั้นยังเป็นตัวกาหนดเครื่องมือการวัดและประเมินผลอีกด้วยทาให้การเรียนการ สอนเป็นกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ทีสามารถตรวจสอบได้

วิม ล เอม โอ ช.

การจาแนกจุดหมายหรือจุดประสงค์การเรียนรู้

(ม. ป.ป

นักศึกษาแบ่งจุดมุ่งหมายหรือจุดประสงค์ของการศึกษา ต่างๆ กัน แต่เมื่อพิจารณาแล้วสามารถ

.).

สรุปได้เป็น 3 ลักษณะ คือ

การ

1.จุดประสงค์ทั่วไป (General Objective) จุดประสงค์ทั่วไปเป็นจุดประสงค์ที่กล่าวไว้กว้างๆ และค่อนข้างจะเป็นลักษณะทางปรัชญา ซึ่ง เน้นคุณค่า (Value) มากกว่าทางจิตวิทยาหรือการเรียนการสอน เช่น -มีความเสียสละ เห็นแก่ประโยชน์ส่วนร่วมมากกว่าประโยชน์ส่วนตัว -มีความภูมิใจในความเป็นไทย มีนิสัยไม่เห็นแก่ตัว ไม่เอาเปรียบผู้อื่นและอยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมี ความสุข -มีความรู้และทักษะพื้นฐานในการทางาน มีนิสัยรักการทางานและสามารถทางานร่วมกับผู้อื่นได้ ฯลฯ

จัด การ เรีย นรู้ จัน ทบุ รี : คณ ะ ครุ ศา สต ร์ มห าวิ ทย


8 2.จุดประสงค์เฉพาะ (Specific Objective) จุดประสงค์เฉพาะเป็นจุดประสงค์เฉพาะวิชา เฉพาะเรื่อง เฉพาะหน่วย โดยมุ่งเน้นถึงการประยุกต์ หรือการนาไปใช้เป็นสาคัญ เช่น

เอก สาร อ้าง อิง

-สามารถใช้ประสบการณ์จาการเรียนภาษาไทยในการคิด ตัดสินใจ แก้ปัญหาและวินิจฉัย เหตุการณ์ต่างๆ อย่างมีเหตุผล -มีความรู้ความเข้าใจในคณิตศาสตร์พื้นฐาน มีทักษะในการคานวณ -มีความเข้าใจพื้นฐานและปฏิบัติตนได้ถูกต้องเกี่ยวกับสุขภาพอนามัยทางร่างกายและจิตใจส่วน บุคคลและส่วนรวม -มีทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ สามารถนาความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมาใช้ให้ เป็นประโยชน์ในชีวิตประจาวันได้ ฯลฯ

วิมล เอมโ อช. (ม.ป. ป.). การ จัดกา ร เรียน

3.จุดประสงค์การเรียนการสอน (Instruction Objective ) จุดประสงค์การเรียนการสอนจะมุ่งเน้นถึงผลลัพธ์ที่จะได้จากการสอนว่าควรจะเป็นอย่างไร สาหรับจุดประสงค์การเรียนการสอนนี้นิยมเขียนเป็น “จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม” (Behavioral Objective ) สาหรับในที่นี้จะเน้นเฉพาะเรื่องจุดประสงค์การเรียนการสอน เพื่อใช้ในการเตรียมการสอนของครู

รู้ จันท บุรี : คณะ ครุ ศาส

จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม (Behavioral Objective )

ตร์ มหา

ความหมาย จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หมายถึง จุดประสงค์การเรียนรู้ที่มีการบ่งชี้ถึงพฤติกรรมที่

วิทยา

แสดงออกของผู้เรียน หลังจากได้รับประสบการณ์เรียนรู้มาแล้วภายใต้สถานการณ์ที่กาหนด

ลัย

การเขียนจุดประสงค์การเรียนรู้ในสมัยก่อน มัดเขียนจุดประสงค์กว้างๆ ไม่ระบุเฉพาะเจาะจงว่า หลังจากเรียนรู้เสร็จแล้ว ผู้เรียนควรแสดงความสามารถหรือทาอะไรได้บ้าง เช่น เขียนว่า “ให้มีความรู้ความ เข้าใจเกี่ยวกับการผันอักษร” หรือมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับกติกาการเล่นวอลเลย์บอล เป็นต้น

ราช ภัช ราไพ พรร ณี.


9 คาว่า ความรู้ความเข้าใจ มีขอบเขตแค่ไหน ครูแต่ละคนอาจตีความไปต่างๆ กัน จึงเป็นการยากต่อการจัด

เอกส

กิจกรรมการเรียนการสอน การวัดผลและประเมินผล แต่ถ้าเป็นจุดประสงค์เชิงพฤติกรรมแล้วจะทาให้มี

ารอ้า

ความชัดเจนมากยิ่งขึ้น

งอิง

องค์ประกอบของจุดประสงค์เชิงพฤติกรรมมีองค์ประกอบเป็น

3 ส่วน คือ

1.พฤติกรรมที่คาดหวัง เป็นส่วนที่ผู้สอนกาหนดว่าต้องการให้ผู้เรียนเปลี่ยนพฤติกรรมหรือเกิด พฤติกรรมอะไร เป็นพฤติกรรมการเรียนรู้ที่สามารถสังเกตได้ ให้เขียนเป็นคากริยา เช่น

วิมล เอมโ อช. (ม.ป.

- ผู้เรียนสามารถอธิบายความหมายของสิ่งมีชีวิตได้

ป.).

- ผู้เรียนสามารถเขียนสรุปใจความสาคัญได้

การ

- ผู้เรียนสามารถพิมพ์ดีดภาษาไทยได้ถูกต้อง ข้อความที่ขีดเส้นใต้เป็นพฤติกรรมที่ครูสังเกตได้ วัดผลได้ 2. เงื่อนไขหรือสถานการณ์ หมายถึง สถานการณ์ที่กาหนดเพื่อให้เกิดการเรียนรู้ เช่น

จัดกา ร เรียน รู้ จันท

- หลังจากไปทัศนศึกษาแล้ว นักเรียน…………………..

บุรี :

- เมื่อกาหนดเครื่องมือซ่อมรถยนต์ นักเรียน…………….

คณะ

- เมื่อกาหนดหัวข้อให้ นักเรียนสามารถ………………

ครุ

- หลังจากฟังบรรยายแล้ว นักเรียน………………..

ศาส

- นักเรียนสามารถคิดคานวณได้ โดยไม่ต้องใช้เครื่องคิดเลข

ตร์

- นักเรียนสามารถสร้างรูปทรงเลขาคณิตได้ โดยใช้วงเวียนและไม้บรรทัด

มหา

3. เกณฑ์หรือของพฤติกรรม เป็นเกณฑ์ของพฤติกรรมที่คาดหวังให้การเรียนรู้ตามที่กาหมดไว้ใน

วิทยา

แผนการสอน การกาหนดเกณฑ์ต้องขึ้นอยู่กับความยากง่ายของเนื้อหาวิชา สภาพของผู้เรียนโดยทั่วไปเกณฑ์

ลัย

มาตรฐานที่กาหนดมี 2 แบบ คือ เวลาเป็นความเร็วและทางจานวนหรือปริมาณ ตัวอย่างเช่น

ราช

- เมื่อกาหนดเศษวัสดุให้นักเรียนสามารถประดิษฐ์ของเล่นได้ ภายในเวลา 20 นาที - หลังจากเรียนเรื่องประเทศของเราแล้ว นักเรียนสามารถใส่ชื่อจังหวัดที่สาคัญตามตาแหน่งที่ กาหนดให้ได้ถูกต้อง

ภัช ราไพ พรร ณี.


10 - เมื่อนักเรียนเรียนการคูณแล้ว นักเรียนสามารถทาแบบฝึกหัดที่ 20 ได้ถูกต้อง 8 ใน 10

เอกส

ข้อความที่ขีดเส้นใต้เป็นเกณฑ์หรือมาตรฐานทางพฤติกรรมที่คาดหวังว่าผู้เรียนจะสามารถเกิดการเรียนรู้

ารอ้า

ปริมาณมากน้อยเพียงใด

งอิง

การจัดการเรียนรู้เพื่อจุดประสงค์เฉพาะด้าน

วิมล

จุดประสงค์ในการเรียนรู้ทั่วไปแบ่งออกเป็น 3 ด้าน ได้แก่ พุทธิพิสัย ทักษะพิสัย และจิต พิสัย ดังที่กล่าวมาแล้ว การสอนตามจุดประสงค์แต่ละด้านจะมีรายละเอียดพฤติกรรมที่แตกต่างกันซึ่งมีผล ต่อการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่แตกต่างกัน การจัดการเรียนรู้เพื่อจุดประสงค์ด้านพุทธพิสัย ผู้สอนต้องตั้งจุดประสงค์ให้ตรงกับสาระสาคัญของเรื่องที่จะสอน เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ ให้ตรงกับความรู้ที่ต้องการ ไม่ออกนอกประเด็นการสอน จุดประสงค์ด้านพุทธพิสัย เน้นให้ผู้เรียนรู้จักคิด

เอมโ อช. (ม.ป. ป.). การ จัดกา ร

วิเคราะห์ สังเคราะห์ ประเมินค่าเพื่อนาไปใช้ในชีวิตประจาวันได้ การจัดการเรียนรู้เพื่อจุดประสงค์ด้านพุทธ

เรียน

พิสัย จึงต้องอาศัยหลักการถ่ายโย่งความรู้ การมองเห็นความสัมพันธ์ของเนื้อหาหนึ่งกับเนื้อหาอื่นๆ เพื่อสรุป

รู้

รวบยอดเป็นความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้อง

จันท

การจัดการเรียนรู้เพื่อจุดประสงค์ด้านจิตพิสัย

คณะ

จุดประสงค์ด้านจิตพิสัยเป็นจุดประสงค์การเรียนรู้ให้ผู้เรียนเกิดความรู้สึกหรือมีค่านิยม

บุรี : ครุ

ทั้งด้านบวกและด้านลบต่อสิ่งใดสิ่งหนึ่ง คือ เกิดความพึ่งพอใจต่อสิ่งนั้น ซึ่งเรียกว่า เกิดเจตคติ (Attitude) ต่อ

ศาส

สิ่งนั้น ซึ่งขึ้นอยู่กับการเรียนรู้ การเรียนรู้นั้นจะต้องผ่านกระบวนการ ขั้นตอนที่เหมาะสมหรือกระทามาเป็น

ตร์

ระยะเวลานาน จนผู้เรียนซึมซับความรู้สึกนั้นแล้วเกิดเป็นเจตคติฝั่งอยู่ในความทรงจา ความรู้สึกเกิดเป็น

มหา

ค่านิยมและจริยธรรม

วิทยา

การจัดการเรียนรู้เพื่อจุดประสงค์ด้านทักษะพิสัย การจัดการเรียนรู้ดว้ ยจุดประสงค์นต้ี อ้ งการให้ผเุ้ รียนเกิดความเรียนรู้และสามารถทาได้

ลัย ราช ภัช

อย่างชัดเจน คล่องแคล่ว รวดเร็ว และมีประสิทธิภาพดี เช่น สามารถบอกและลบเลขคณิตได้อย่างรวดเร็ว

ราไพ

แต่งกลอนสุภาพได้อย่างถูกต้องและรวดเร็ว เป็นต้น

พรร ณี.


เอกสารอ้างอิง วิมล เอมโอช. (ม.ป.ป.). การจัดการเรียนรู้ จันทบุรี : คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัชราไพพรรณี.


การจัดการเรียนรู้