Page 1

κάθε δεύτερη Πέμπτη

τεύχος 02, B' Μαΐου 2012 τιμή 2,5 ευρώ

772241 243003 9

ISSN 2241-2433

02

από τον Κώστα Βαξεβάνη


ΣΤΑ ΠΛΟΚΑΜΙΑ ΤΗΣ… ΓΕΥΣΗΣ�

www.psariston.gr


Θέλει λόγια;

Μόνο μια λέξη: Ευχαριστούμε!


σελ. 12

σελ. 16

σελ. 22

Οι εκλογές τελείωσαν, αρχίζουν οι εκβιασμοί. Το απόρρητο σχέδιο της «ομάδας σωτηρίας»

Δημοσκόπηση του HOT DOC: Αυτοδύναμη κυβέρνηση πέτυχε ο θυμός των ψηφοφόρων

Ο αγαπητός κύριος Φλογαΐτης

σελ. 44

σελ. 54

Νίκος Μιχαλολιάκος: Ο μελαχροινός Άρειος

Το αεροπλάνο «φάντασμα» της CIA

σελ. 27 Πώς να φτιάξετε βιογραφικό για να κυβερνήσετε

το επόμενο HOT DOC στα περίπτερα και στο ίντερνετ στις 24 Μαϊου και κάθε δεύτερη Πέμπτη

www.koutipandoras.gr Εκδότης Κώστας Βαξεβάνης

Εικονογράφος stupid Greg

Διεύθυνση Χρυσοστόμου Σμύρνης 44, Χαλάνδρι

Αρχισυντάκτρια Βιβή Μπλούτσου

Διόρθωση Ανδρονίκη Μαστοράκη

Αρθρογράφοι Θανάσης Καρτερός Νίκος Κοτζιάς Πέτρος Τατσόπουλος Γιάννης Βαρουφάκης

Αρχείο Φωτογραφιών Eurokinissi A.E.

Τηλέφωνο: 210 6985050 Φαξ: 211 7004340 e-mail: hotdocum@gmail.com

Εκτύπωση Diamond Print

Υπεύθυνος κυκλοφορίας Παναγιώτης Πασπαλιάρης

Art director Γιώργος Κωνσταντινίδης

Εταιρεία Το Κουτί της Πανδώρας Ε.Ε.

Συνδρομές: 210 6985050

Διανομή: Πρακτορείο ΕΥΡΩΠΗ A.E.


6

editorial Υπάρχει ένα οριακό σημείο από το οποίο και μετά οι αριθμοί παύουν να είναι στατιστικές και είναι δυναμική. Τα εκλογικά αποτελέσματα πέρασαν αυτό το όριο. Δεν ήταν τα ποσοστά των κομμάτων, αλλά μια καταγραφή –αδιόρατη ακόμη ίσως– για το πώς διαμορφώνονται τα πράγματα. Την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές (7 Μαΐου), τίποτε από όσα θα συμβούν τις επόμενες μέρες δεν είναι ορατό. Αλλά υπάρχουν σαφείς ενδείξεις για το πώς θα κινηθεί το πολιτικό σύστημα, που θα δώσει την τελευταία ίσως μάχη της επιβίωσής του. Τα πρώτα μηνύματα ήρθαν από το εξωτερικό. Οι δανειστές –λέει– ανησυχούν, διαβλέποντας πολιτική αστάθεια στην Ελλάδα. Δεν νομίζω πως υπάρχουν πολλοί Έλληνες αυτοί τη στιγμή που πιστεύουν πως η χώρα κινδυνεύει επειδή απώλεσε τη σχέση της με τη βουλευτική ιδιότητα ο γίγας της πολιτικής Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου, επειδή ο Δημήτρης Ρέππας μπορεί να ανοίξει το οδοντιατρείο που δεν άνοιξε ποτέ στα νιάτα του, ή επειδή ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου πρέπει να επεξεργαστεί σχέδιο διάσωσης του εαυτού του. Τον Βενιζέλο τον άφησα τελευταίο, γιατί έκανε τη μοναδική ίσως καλή πράξη στην πολιτική του καριέρα: με την αλαζονεία, τη φιλοδοξία και την επιμονή του να πολιτευτεί με κανόνα όπως πάντα το εμφανές πολιτικό ψέμα, συνέβαλε στην κατάρρευση του πολιτικού συστήματος. Το αποτέλεσμα ήταν ανατρεπτικό. Οι δανειστές είναι μάλλον εμφανές πως ανησυχούν πραγματικά για τη σταθερότητα που είχαν δημιουργήσει. Δηλαδή ένα ασφαλές περιβάλλον που διαμόρφωνε η διακομματική συναίνεση, η οποία δεν είχε οποιαδήποτε λαϊκή νομιμοποίηση. Έτσι προσπαθούν να κάνουν τον τρόμο τους, τον φόβο τους, φόβο μας. Δεν πίστευαν πως υπήρχε πιθανότητα, παρά την αναμενόμενη άνοδο της Αριστεράς, να απειληθεί το σενάριο της μνημονιακής κυβέρνησης, που θα εξασφάλιζε τα προαποφασισμένα μέτρα. Όπως αποκαλύπτουμε σε αυτό το τεύχος (σελ. 12), μια διακομματική ομάδα, στην οποία συμμετέχουν στελέχη του ΠΑΣΟΚ που επενδύουν στη μελλοντική ανάδειξή τους στη μεταΠΑΣΟΚ εποχή, και μια ομάδα 10 Μαΐου 2012

της καραμανλικής κυρίως δεξιάς, σε στενή σχέση με τον αόρατο ιδεολογικό χώρο Παπαδήμου, είχαν ήδη αποφασίσει τα μετεκλογικά μέτρα. Αποκρύπτοντας μάλιστα κάτι πάρα πολύ σοβαρό, πως η Ελλάδα μπορεί να φτάσει στη χρεοκοπία επειδή οι δανειστές δεν έχουν αποφασίσει να εκταμιεύσουν λεφτά για ένα ομόλογο που λήγει τον Μάιο. Η μη πληρωμή θα σημάνει τη χρεοκοπία. Αλλά η «ομάδα σωτηρίας» ουδέποτε απαίτησε στις λεγόμενες «διαπραγματεύσεις» της να πληρωθεί αυτό το ομόλογο, ώστε να μην εκβιάζεται η Ελλάδα. Αυτό όλο το σκηνικό της παραπολιτικής, που φιλοδοξεί να διαμορφώσει πολιτικές εξελίξεις και ηγέτες για το μέλλον με την άδεια μιας ευρωπαϊκής οικονομικής ελίτ, θα αρχίσει τώρα να κλαίει για το μέλλον της Ελλάδας. Πολλοί από αυτούς δεν στάθηκαν ικανοί να εκλεγούν καν στη Βουλή και μετέτρεψαν τα κόμματά τους σε ΚΟΔΗΣΟ ΚΑΕ, πιστεύουν ωστόσο πως έχουν αποστολή να σώσουν έναν λαό που δεν καταλαβαίνει. Ο φόβος, όπως συνηθίζω να λέω, είναι το τηλεκοντρόλ των ανθρώπων. Και κάποιοι θα πατούν με μανία τα κουμπιά, μήπως καταφέρουν να ελέγξουν τη μάζα που ανατρέπει σχεδιασμούς. Όχι, δεν είναι πολιτική συνωμοσιών. Είναι καθαρή πολιτική, που υπαγορεύουν οι ταλιμπάν μιας εξτρεμιστικής οικονομίας. «Ευρώ ή δραχμή;», «Ευρωπαϊστές ή σε απομόνωση;». Είναι τα εκφοβιστικά διλήμματα που θα αναπαραχθούν. Όχι, δεν θα καταστραφεί η Ελλάδα επειδή ο Γερουλάνος θα κάνει φέτος περισσότερα μπάνια απ’ ό,τι πέρυσι. Αν όλοι αυτοί επιμένουν πως τα πράγματα, λόγω πολιτικής εκλογικής καταγραφής, θα πάνε στραβά, οι υπόλοιποι πρέπει να σκεφτούν πως το στραβό του στραβού είναι το ίσιο. Η Ελλάδα ίσως χρεοκοπήσει, όχι επειδή ανέβηκε εκλογικά ο ΣΥΡΙΖΑ ή ο

Καμμένος, αλλά επειδή η πολιτική των μνημονίων είναι αδιέξοδη και θα οδηγήσει σε μια χρεοκοπία-κατάρρευση. Αλά Αργεντινή, δηλαδή, και όχι κατ’ επιλογή μας, αλά Ισλανδία. Τα νέα μέτρα, που αποκαλύπτουμε πως θέλουν να εφαρμόσουν, εμφανίζονται ως αναγκαία λόγω της ύφεσης και της πτώσης της πραγματικής οικονομίας. Λόγω των μέτρων, δηλαδή, που οι ίδιοι πήραν. Παίρνουν μέτρα καταστροφικά και μετά χρησιμοποιούν την καταστροφή ως επιχείρημα για την ανάγκη μέτρων. Είναι πράγματι ενδιαφέρον να δούμε πώς θα χειριστεί η Αριστερά τη δύναμή της. Αν θα το κάνει δηλαδή με τρόπο που να μπορέσει να κινητοποιήσει τον κόσμο και να δημιουργήσει όραμα. Τίποτα δεν θα είναι όπως χτες. Μετά από δεκαετίες παράλογου και ληστρικού εκλογικού συστήματος, για πρώτη φορά οι ψηφοφόροι διαμαρτύρονται για τη ληστεία. Καταλαβαίνουν πως δεν είναι καθόλου δημοκρατικό το 18% των πολιτών να μην εκπροσωπείται στη Βουλή και πως είναι μια απάτη τα δύο πρώτα κόμματα, με διαφορά 2% σε ποσοστά, να έχουν 110% διαφορά σε έδρες. Κι όμως η ληστεία αυτή εξελίσσεται χρόνια. Το πολιτικό σύστημα θα κάνει ό,τι μπορεί για να επιβιώσει. Το κακό γι’ αυτό είναι πως είναι κουρασμένο, χωρίς φαντασία και κατανοεί ως πολιτική μόνο τον εαυτό του. Την ώρα που οι πολίτες δεν το κατανοούν ως πολιτική. Οι από πάνω δεν μπορούν να κυβερνήσουν όπως παλιά και οι από κάτω δεν θέλουν να κυβερνηθούν. Κάποιος έλεγε πως αυτό είναι επανάσταση. Νομίζω πως είναι απλώς η ώρα της αυτογνωσίας.


8

Τι είπες τώρα! Ευάγγελος Βενιζέλος «...ζήτησα πολιτική συγνώμη». Αν μπορείτε να την κάνετε και οικονομική.. .

Νίκος Καλογερόπουλος, ηθοποιός, στο ράδιο Νίκη «Την άλλη φορά με παίρνει η μάνα μου τηλέφωνο. Της λέω, ρε μάνα, πού ήσουν; Πήγα να ψηφίσω τον Αντωνάκη. Μάνα μου, είναι τι να την κάνω; Την αγαπάω. Από τα σπλάχνα της βγήκα. Αλλά, ρε μάνα, ξύπνα, μας πήρες στον λαιμό σου. Στον διάολο μας έστειλες». Είναι αυτό που λένε «της μάνας σου». Η ψήφος

Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, μέσω Facebook, για τη δημοσίευση των φωτογραφιών για τις ιερόδουλες Οι αντιδράσεις για την καταπάτηση των δικαιωμάτων των γυναικών αυτών είναι κατά τη γνώμη μου υπερβολικές. Διότι αγνοούν ότι εδώ υπάρχει σύγκρουση δύο δικαιωμάτων. Από τη μια πλευρά, του δικαιώματος στην προσωπικότητα της ιερόδουλης και, από την άλλη πλευρά, του υπέρτερου δικαιώματος στην προστασία της δημόσιας υγείας. Η ακεραιότητα των κεφαλιών προφανώς δεν συμπεριλαμβάνεται στη δημόσια υγεία. Η δημοσίευση είναι νομιμότατη και ας κόπτονται οι Φαρισαίοι.

Άκης Τσοχατζόπουλος από τη φυλακή «Το μόνο αμάρτημα της Αρετής είναι ότι είναι κόρη μου».

Αλέκα Παπαρήγα σε τηλεοπτική εκπομπή, 26/4/2012 «Η Μπάγερν έχει τον πολιτικό πυρήνα του ΚΚΕ: επίθεση, επίθεση, επίθεση στο ξένο γήπεδο».

Αμαρτία με καταθέσεις ουκ έστι αμαρτία

Γκολ γιατί δεν βάζετε;

Μιχάλης Ζαμπίδης σε τηλεοπτική εκπομπή «Εγώ προσωπικά έχω μπει σε πολύ μεγάλες περιόδους αποχής. Όταν ήμουν σε μικρότερη ηλικία είχα κάνει 6μηνη αποχή από το σεξ, γιατί παράλληλα έκανα και έναν πνευματικό αγώνα». Σε αυτή τη χώρα όλο... πνευματικούς αγώνες είμαστε. Για αυτό πάμε κατά διαόλου

Στον ελληνικό Τύπο ο Γιάννης Μπέζος: 1/5/2012 Δεν είμαι καθόλου θυμωμένος. Εδώ κι αρκετά χρόνια έχω πάψει να θυμώνω, γιατί αντέχω πλέον τη βλακεία. Το έχω πάρει απόφαση δηλαδή... Στην Ελλάδα δεν εφαρμόζεται κανένας νόμος. Από τα κόμματα έως τους διαδηλωτές, όλοι χρησιμοποιούν του νόμους αλά καρτ, όποτε τους συμφέρει.

Σε αυτή την ομιλία πρέπει να ήταν και ο Άκης με τον Τσουκάτο, και άκουσαν το «λάδωσε»

Ενώ πριν ήσασταν πρόεδρος για να μην έχουν μέλλον η Ελλάδα και η Ισπανία

Αλέξης Τσίπρας σε συνέντευξη Τύπου στο Ζάππειο «Εμάς το παιχνίδι μας έχει φαντασία. Άρα, θα μπορούσα να παρομοιάσω το παιχνίδι μας με τη Μπαρτσελόνα, πράγμα όμως που δεν είναι ιδιαίτερα ωφέλιμο, διότι η Μπαρτσελόνα αποκλείστηκε και η Μπάγερν είναι στον τελικό». Έχετε φαντασία, αλλά στην κάνουν χάλια οι Γερμανοί

Νόμοι αλα καρτ ε; Νόμιζα πως το θέμα είναι φαΐ σε καρτ ποσταλ

Φαρισαίοι ε; Διαβασμένο σας βρίσκω

Μιλτιάδης Παπαϊωάννου, σε ομιλία του στην Κόρινθο «Το ΠΑΣΟΚ είστε εσείς, ο λαός που, όπως θα ’λεγε κι η μάνα μου, λάδωσε το αντεράκι του με το ΠΑΣΟΚ και με τον Ανδρέα Παπανδρέου».

Νικολά Σαρκοζί σε ομιλία του, Απρίλιος 2012 «Δεν θέλω η Γαλλία να έχει το μέλλον της Ελλάδας και της Ισπανίας και για αυτό είμαι υποψήφιος».

Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, για τη δημοσίευση των φωτογραφιών για τις ιερόδουλες Η φωτογραφία εξυπηρετεί την άμεση αναγνώριση, καθώς προφανώς και οι πελάτες δεν θυμούνται ονόματα, ούτε οι ιερόδουλες συστήνονται. Εξάλλου, μπορεί να εκδίδονται σε πολλούς οίκους ανοχής ή στο δρόμο. Άμα έχεις εμπειρία φαίνεται

Όλγα Κεφαλογιάννη σε συνέντευξη της στον «Αθήνα 9,84» «Πιστεύω ότι πηγαίνοντας στις κάλπες, ο πολίτης θα σκεφθεί λογικά και θα καταλάβει ότι είναι μύθοι και ουτοπίες, όλα αυτά που λένε κάποιοι περί παραμονής της χώρας στην Ευρώπη, χωρίς όμως ταυτόχρονη ανταπόκριση στης δεσμεύσεις της. Και θα επιλέξει τη μόνη δύναμη που μπορεί, αυτή τη στιγμή, να τον βγάλει από την κρίση. Γιατί, επιτέλους, πρέπει να υπάρχει μια προοπτική στην Ελλάδα». Αυτό, η κρίση το ξέρει;

10 Μαΐου 2012


Το Κουτί της ανδώρας Κάθε Τρίτη στις 23:00 μμ στη ΝΕΤ


10

Up-όψεις

Ιρλανδία καλεί Ελλάδα: Φοβού τους σωτήρες!

Του Γιάννη Βαρουφάκη

Καθώς συνεχώς μας παρουσιάζουν την Ιρλανδία ως το καλό παράδειγμα, σκέφτηκα ότι αξίζει να εμπνευστούμε από την περίπτωση της Ιρλανδίας. Η κρίση στην Ιρλανδία χτύπησε ένα χρόνο πριν μας επισκεφτεί στην Ελλάδα. Τον καιρό εκείνο η Ιρλανδία θεωρείτο «διαμάντι» των αγορών, παράδειγμα προς μίμηση, ο Κέλτης Τίγρης που δίδασκε με τα κατορθώματά του πώς οι αξιοπρεπείς λαοί καταφέρνουν να προκόψουν μέσα από τη σκληρή δουλειά, αποδεχόμενοι ότι το κράτος πρέπει να συρρικνωθεί, ότι η εργασία πρέπει να είναι πιο ευλύγιστη κι από λάστιχο, ότι οι χαμηλοί φόροι για τις επιχειρήσεις είναι αυτό που χρειάζεται για να έρθουν επενδύσεις, κεφάλαια, δουλειές, ευημερία κ.ο.κ. Στην πραγματικότητα, πίσω από αυτές τις επικές αφηγήσεις για τον Κέλτη Τίγρη, η αλήθεια ήταν πολύ λιγότερο «ηρωική». Οι χαμηλοί φόροι προσέλκυσαν πολυεθνικές, οι οποίες όμως δεν προσέλαβαν και πολύ κόσμο – καθώς το μόνο που τις ενδιέφερε ήταν να δηλώσουν ως έδρα τους το Δουβλίνο ώστε να φορολογούνται στην Ιρλανδία όλα τους τα κέρδη (τα οποία έβγαιναν από παραγωγή που γινόταν στη Γαλλία, την Ινδία, ακόμα και την Αφρική). Αυτό που χρειάζονταν ήταν κτίρια και τράπεζες που να τις βοηθούν να διακινούν τα χρήματά τους. Έτσι, ενισχύθηκαν οι τράπεζες, οι μεσίτες, και οι κατασκευαστικές εταιρείες (που έχτισαν τα γραφεία των πολυεθνικών). Παράλληλα, το ιδιωτικό χρήμα που παρήγαν οι τράπεζες της Νέας Υόρκης άρχισε να ρέει προς την Ιρλανδία, ψάχνοντας για υψηλότερα επιτόκια (από τα χαμηλά που επικρατούσαν στην Αμερική). Κάπως έτσι γεννήθηκε η φούσκα των ακινήτων, των κατασκευαστικών εταιριών και των τραπεζών της Ιρλανδίας.

Ο καλύτερος πελάτης «νεκρών» δανείων Ξάφνου, το 2008, η κατάρρευση των τραπεζών της Νέας Υόρκης τίναξε τα πάντα στον αέρα. Οι ιρλανδικές τράπεζες, που 10 Μαΐου 2012

είχαν καταδανειστεί για να δανείζουν τους κατασκευαστές ακινήτων, αποκόπηκαν από τις αμερικανικές τράπεζες (που στο μεταξύ βούλιαξαν). Πανικός. Οι τράπεζες δεν είχαν να πληρώσουν τους δανειστές τους, οι κατασκευαστές είδαν τις τραπεζικές τους πιστώσεις να κόβονται (και αναγκάστηκαν να αφήσουν ατελείωτα τα γιαπιά που έχτιζαν), οι οικοδόμοι απολύθηκαν, οι πολίτες δεν μπορούσαν να εξασφαλίσουν στεγαστικό για να αγοράσουν σπίτι, οι πωλήσεις των ακινήτων κατέρρευσαν και, έτσι, κατέρρευσαν και τα νοικοκυριά, που κατέληξαν με στεγαστικά δάνεια μεγαλύτερα από την αξία του σπιτιού τους. Μέσα στον πανικό, η προηγούμενη ιρλανδική κυβέρνηση, για να ηρεμήσει τα πνεύματα, δήλωσε ότι εγγυάται τις καταθέσεις αλλά και όλα τα χρέη των τραπεζών: 400 δις σύνολο! Έχοντας εξασφαλίσει την επιβίωση, οι τράπεζες τώρα ήθελαν να ξεφορτωθούν τα δάνεια των πτωχευμένων κατασκευαστών, που δεν υπήρχε περίπτωση να τα εισπράξουν ποτέ. Ποιος θα τα «αγόραζε» όμως αυτά τα «νεκρά» δάνεια; Υπάρχουν τρελοί; Δεν υπάρχουν. Υπήρξε όμως το κράτος, το οποίο έκανε ακριβώς αυτό για το οποίο καυχάται ο κ. Βενιζέλος σήμερα: ένα swap χρέους. Νά πως το πέτυχαν: Καταρχάς δημιούργησαν έναν φορέα, που τον ονόμασαν ΝΑΜΑ (National Assets Management Agency – Εθνικό Πρακτορείο Διαχείρισης Περιουσιακών Στοιχείων). Το ιρλανδικό κράτος δανείστηκε 32 δις, εκδίδοντας ομόλογα τα οποία δώρισε στο ΝΑΜΑ. Το ΝΑΜΑ, με τη σειρά του, αντάλλαξε αυτά τα 32 δις ομολόγων με δάνεια εικονικής αξίας 73 δις. Σκοπός ήταν το ΝΑΜΑ να εκποιήσει τα εχέγγυα που είχαν δοθεί από τους κατασκευαστές στις τράπεζες, πουλώντας τα δηλαδή (τα περισσότερα ήταν οικόπεδα, μισοτελειωμένα ή άδεια κτίρια κλπ.). Όμως, στο μεταξύ, έχοντας αναλάβει όλα αυτά τα σκουπίδια του ιδιωτικού τομέα, το ιρλανδικό κράτος φαλίρισε και αναγκάστηκε να ζητιανέψει δανεικά από τη «δική μας» τρόικα, η οποία τους τα έδωσε υπό τον γνωστό όρο της στυγνής λιτότητας. Μιας λιτότητας που «σκότωσε» την ιρλανδική αγορά (όπως και τη δική μας), με αποτέλεσμα

να καταρρεύσουν οι εμπορικές αξίες των ακινήτων που υποτίθεται ότι το ΝΑΜΑ θα πούλαγε για να «ρεφάρει». Τα επόμενα οκτώ χρόνια το ΝΑΜΑ έταξε στις τράπεζες 37 δις, τα οποία καλείται να πληρώσει ο Ιρλανδός φορολογούμενος. Το επιχείρημα που του παρουσιάζουν είναι διπλό: • μόνο έτσι θα ξαναζωντανέψουν οι τράπεζες ώστε να κινηθεί η αγορά, • οι πολίτες πρέπει να πληρώσουν, γιατί, σε τελική ανάλυση, «μαζί τα φάγαμε».


Έχοντας εξασφαλίσει την επιβίωση, οι τράπεζες τώρα ήθελαν να ξεφορτωθούν τα δάνεια των πτωχευμένων κατασκευαστών, που δεν υπήρχε περίπτωση να τα εισπράξουν ποτέ. Ποιος θα τα «αγόραζε» όμως αυτά τα «νεκρά» δάνεια; Υπάρχουν τρελοί; Δεν υπάρχουν. Υπήρξε όμως το κράτος, το οποίο έκανε ακριβώς αυτό για το οποίο καυχάται ο κ. Βενιζέλος σήμερα: ένα swap χρέους.

Σας θυμίζουν κάτι όλα αυτά; Η επανακεφαλαιοποίηση των αφρόνων τραπεζιτών γίνεται, όπως προσπαθεί να πετύχει και το δικό μας δίδυμο ΠαπαδήμουΒανιζέλου τόσο καιρό, χωρίς αντάλλαγμα – χωρίς να χάσουν τον έλεγχο των τραπεζών οι αλήτες που τις γονάτισαν. Όσο για το «μαζί τα φάγαμε», η ιρλανδική έκδοση αυτού του παραμυθιού έχει μερικές διαφορές από την ελληνική: εκεί, καθώς κανείς δεν μπορεί να κατηγορήσει τους Ιρλανδούς για φοροδιαφυγή, ρεμούλα, διορισμούς στο δημόσιο κλπ., προσπαθούν να τους κάνουν να νιώθουν συνυπεύθυνοι, λέγοντάς τους

πως το πρόβλημα που καλείται να λύσει το ΝΑΜΑ δημιουργήθηκε λόγω της απληστίας των πολιτών, που δανείζονταν συνέχεια από τις τράπεζες για να αγοράζουν όλο και καλύτερα ή μεγαλύτερα σπίτια. Έλα όμως που αυτό είναι, απλώς, ένα τεράστιο ψέμα! Έλα που, από τα δάνεια και τα ακίνητα που φορτώθηκε το ΝΑΜΑ για να «βοηθήσει» τους τραπεζίτες, ούτε ένα δεν ανήκε σε νοικοκυριά! Ούτε ένα! (Ανήκαν σε κατασκευαστές, ξενοδόχους, εταιρίες κλπ.) Το μέγα ερώτημα λοιπόν τίθεται: από τη στιγμή που η φούσκα δεν οφειλόταν στους Ιρλανδούς πολίτες, και δεδομένου ότι το ιρλανδικό δημόσιο μόνο να χάσει έχει από το ΝΑΜΑ, τότε γιατί το δημιούργησαν; Γιατί προέβησαν σε αυτό το swap; Αν ήθελαν απλώς να κρατήσουν ζωντανές τις τράπεζες, δεν είχαν παρά να εγγυηθούν τις καταθέσεις του κοσμάκη, ώστε να μην συρρεύσουν στις τράπεζες να τις σηκώσουν. Η απάντηση είναι απλούστατη, και αφορά το ίδιο Ιρλανδία και Ελλάδα. Επειδή τη μεγαλύτερη εξουσία την έχει μια συγκεκριμένη ομάδα, αποτελούμενη από τραπεζίτες, χρηματιστές και κατασκευαστές, οι οποίοι, αν και δεν παράγουν κάτι πραγματικό, έχουν τόσα χρόνια χτίσει αμύθητο πλούτο, που θα εξανεμιζόταν αν το κράτος εγγυόταν μόνο τις καταθέσεις των πολιτών και

άφηνε τα «κακά» χρέη να καούν. Έτσι, στήθηκε ένα απίστευτο αλισβερίσι με στόχο τη διάσωση (από τις δαγκάνες της κρίσης) όσο δυνατόν μεγαλύτερου μέρους της περιουσίας αυτής της ομάδας – με οποιοδήποτε ανθρώπινο κόστος για τους «υπόλοιπους».

Τα swaps του ελέους Στην Ιρλανδία το τέχνασμα με το οποίο κατάφεραν αυτό το μισανθρωπικό κατόρθωμα έλαβε τη μορφή αρχικά εκείνου του swap δημόσιου χρέους με ιδιωτικές ζημίες, και αργότερα, όταν η Ιρλανδία μπήκε κάτω από τη μπότα της τρόικας (μετά την πτώχευση του ισλανδικού κράτους που ακολούθησε), ήρθε κι ένα δεύτερο swap δημόσιου ιρλανδικού χρέους, με χρέος που επωμίστηκε ο Γερμανός φορολογούμενος υπό τον όρο της σύνθλιψης, της εξόντωσης του Ιρλανδού φορολογούμενου. Στην Ελλάδα το ίδιο συνέβη. Το δημόσιο δανειζόταν για δεκαετίες εκ μέρους των ημέτερων κατασκευαστών και, όταν ήρθε η πτώχευση το 2008 (για τους ίδιους λόγους που χτύπησε και την Ιρλανδία), ήρθαν και τα δύο μνημόνια, που επέβαλαν ένα swap δημόσιου ελληνικού χρέους, με χρέος το οποίο επωμίστηκε ο Γερμανός φορολογούμενος – κι εδώ υπό τον όρο της σύνθλιψης, της εξόντωσης του Έλληνα φορολογούμενου. Αυτές τις μέρες στην Ιρλανδία η ίδια εγκληματική ομάδα καλεί τον λαό της χώρας να ψηφίσει «ναι» στο προσεχές δημοψήφισμα, με το οποίο θα αποφανθεί για το (κατά Μέρκελ) νέο Σύμφωνο Σταθερότητας. Του λένε ότι η λιτότητα που επαγγέλλεται αυτό το Σύμφωνο, η οποία αποτελειώνει τον κοινωνικό ιστό, είναι «καλή» για τον περήφανο λαό της χώρας τού James Joyce. Με άλλα λόγια, του λένε να πιει το ποτήρι που οι ίδιοι έκαναν ό,τι μπορούσαν να αποφύγουν. Κάτι ανάλογο με τους δικούς μας, που ζήτησαν από τους ψηφοφόρους την προηγούμενη Κυριακή να τους δοξάσουν, επιβραβεύοντας με μια ψήφο σε ΠΑΣΟΚ ή ΝΔ τον θρασύ τρόπο με τον οποίο ιδιωτικοποίησαν όσο από τον πλούτο του παρελθόντος μπόρεσαν, εθνικοποιώντας παράλληλα τις ζημιές και την απελπισία που εκείνοι, κι η παρέα τους, δημιούργησαν.


12

Μετεκλογικό σοκ και δέος με σενάριο χρεοκοπίας Οι εκλογές τέλειωσαν, ξεκινάνε οι εκβιασμοί. Ένα απόρρητο σχέδιο που επεξεργάστηκαν παράγοντες της κυβέρνησης Παπαδήμου και της τρόικας, και θα κληθεί να υλοποιήσει μια διακομματική «ομάδα σταθερότητας», είναι η μοίρα της Ελλάδας. Σύμφωνα με το σχέδιο αυτό, η Ελλάδα πιθανόν να ριχτεί στη χρεοκοπία τον επόμενο μήνα με απόφαση της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ή (το λιγότερο) να εκβιαστεί για να αποδεχθεί μέτρα της επιχείρησης σοκ και δέος. Μέχρι την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές δεν έχει αποφασιστεί αν η Ελλάδα θα οδηγηθεί τεχνητά στη χρεοκοπία. Η απόφαση θα σχετιστεί με την πορεία της ισπανικής κρίσης και τις αποφάσεις για το μέλλον της ΕΕ. Όλα αυτά βέβαια χωρίς να υπολογίσουν πως μπορεί μέσα σε ένα μήνα να υπάρξουν τέτοιες εξελίξεις ανατροπής.

Του Κώστα Βαξεβάνη

Η πορεία προς τη χρεοκοπία, αν τελικά αποφασιστεί, θα χαραχτεί μέσα από ένα ομόλογο του ελληνικού Δημοσίου, το οποίο λήγει και πρέπει να πληρωθεί. Το ομόλογο ανέρχεται σε 400 εκατομμύρια ευρώ και διέπεται από ξένο δίκαιο. Η Ελλάδα αδυνατεί να πληρώσει αυτό το ομόλογο αν δεν εκταμιευτεί ποσό της νέας δανειακής σύμβασης. Αυτό όμως δεν πρόκειται να γίνει πριν «ελεγχθεί» η Ελλάδα από την τρόικα και ψηφιστεί το νέο Μεσοπρόθεσμο του Ιουνίου. Αν λοιπόν δεν πληρωθεί, τότε θα ενεργοποιηθούν για δεύτερη φορά τα ασφάλιστρα κινδύνου (CDS), όπως και οι ρήτρες των δανείων που έχει συνάψει η Ελλάδα. Αυτό θα σημάνει την πραγματική χρεοκοπία. Οι τράπεζες και οι επιχειρήσεις δεν θα μπορούν να δανειστούν από πουθενά, ούτε από τους ευρωπαϊκούς πιστωτικούς φορείς. Είναι στο χέρι των δανειστών να αποφασίσουν αν θα εκταμιεύσουν το ποσό για την πληρωμή του ομολόγου ή θα αφήσουν την Ελλάδα να «βαρέσει κανόνι», μέσα από μια κατάρρευση και όχι οργανωμένη στάση πληρωμών. Το σενάριο θυμίζει πολύ την κατάρρευση 10 Μαΐου 2012

της Αργεντινής. Το τραγικό είναι ότι, πριν την υπογραφή του δεύτερου μνημονίου, η κυβέρνηση «εθνικής σωτηρίας» δεν έθεσε ως αναγκαίο όρο στις διαπραγματεύσεις την πληρωμή του ομολόγου με εκταμίευση του αντίστοιχου ποσού, αλλά άφησε στους δανειστές την ευχέρεια να αποφασίσουν τη χρεοκοπία της, στο όνομα της οποίας μάλιστα αποφασίστηκαν όλα τα σκληρά μέτρα. Στο νέο πολιτικό περιβάλλον που διαμορφώνεται, ωστόσο, η λήξη του ομολόγου θα χρησιμοποιηθεί εκβιαστικά, χωρίς να αποκαλυφθεί πως η αβεβαιότητα για την πληρωμή του δεν σχετίζεται με την έκβαση των εκλογών. Έτσι, το ερώτημα που θα τίθεται είναι: «πού θα βρει τα λεφτά να πληρώσει ο Τσίπρας, αφού δεν τον εμπιστεύονται οι Ευρωπαίοι;»

Παπαδήμος και Σια Η αλήθεια είναι πως η κυβέρνηση Παπαδήμου, με έναν κλειστό κύκλο συμβούλων και τη συμμετοχή ομάδας του ΠΑΣΟΚ, αλλά και παραγόντων της καραμανλικής κυρίως

ΝΔ, σε όλη τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου ετοιμάζει τα μέτρα του Ιουνίου. Πρωταγωνιστικό ρόλο σε αυτό παίζουν στελέχη της «αγοράς», πολλά από τα οποία υπηρετούν και πληρώνονται από καίριες θέσεις του ελληνικού Δημοσίου. Όπως διαβεβαιώνουν τους συνομιλητές τους στην τρόικα, μάλιστα, «τίποτα από όσα είπανε τα κόμματα εξουσίας προεκλογικά δεν πρόκειται να υλοποιηθεί. Είναι για ψηφοθηρικούς λόγους. Η νέα κυβέρνηση θα υλοποιήσει όσα έχουμε προετοιμάσει κανονικά». Μοναδικό πρόβλημα, διαβεβαίωναν πριν τις εκλογές, είναι οι φιλοδοξίες κάποιων πολιτικών αρχηγών στην Ελλάδα, και τίποτε άλλο. Αυτές οι φιλοδοξίες μπορούσαν να ανατρέψουν τα νέα μέτρα. Δεν εξέταζαν καν το ενδεχόμενο ενός ανατρεπτικού εκλογικού αποτελέσματος. Η «ομάδα εργασίας» Παπαδήμου, πολύ πριν τις εκλογές, έχει παραλάβει εντολές και αναλύσεις με τα νέα μέτρα. Κανένας βέβαια από τους συμμετέχοντες στην κυβέρνηση δεν έχει θέσει βέτο για το ανήθικο και το αντιδημοκρατικό τού πράγματος.


1 Mετανάστες πίσω από συρματοπλέγματα στην Αμυγδαλέζα

Η γη και τα ακίνητα συγκεντρώνουν το ενδιαφέρον της τρόικας, γιατί δεν θα μπορούν να συντηρηθούν από τους παλαιούς ιδιοκτήτες τους με τόσους φόρους και μέτρα και θα πωλούνται για να αποπληρωθούν δάνεια. Η τρόικα θεω-ρεί άλλωστε πως πρέπει να σταματήσει μετά τις εκλογές η προστατευτική πολιτική, που ίσχυε ώστε να μην βγαίνουν σε πλειστηριασμούς ακίνητα προκαλώντας πολιτικό κόστος και αντίδραση. Μετά την «τακτοποίηση» των τραπεζών, θα ξεκινήσει η πολιτική των πλειστηριασμών.

Μια κυβερνητική ομάδα, δηλαδή, να επεξεργάζεται μέτρα και να δεσμεύει την κυβέρνηση που θα εκλεγεί. Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες του HOT DOC, το νέο μεσοπρόθεσμο του Ιουνίου πρέπει να εγγυάται για τη διετία 20132014 ποσό πάνω από 11,6 δισεκατομμύρια. Όπως παραδέχεται η ελληνοτροϊκανή ελίτ, τα νέα μέτρα απαιτούνται λόγω της ύφεσης που προκαλεί το ίδιο το μνημόνιο. Δηλαδή για μία ακόμη φορά τα μέτρα που πήραν έφεραν αδιέξοδο, με το οποίο θα δικαιολογηθούν νέα μέτρα. Οι εκτιμήσεις των πιο συντηρητικών κύκλων είναι πως μέχρι το τέλος του χρόνου από τον προϋπολογισμό θα λείπουν και πάλι πάνω από 2 δισεκατομμύρια. Παρότι η ύφεση, σύμφωνα τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, θα είναι 5% ή, σύμφωνα με το Μεσοπρόθεσμο που θα προωθηθεί, γύρω στο 5,1%, η πραγματική της διάσταση θα είναι πάνω από 6%. Ενώ λοιπόν η ύφεση είναι αποτέλεσμα του μνημονίου, όπως ακριβώς έγινε και με το πρώτο μνημόνιο, θα χρησιμοποιηθεί το επιχείρημα πως «τα

νούμερα δεν βγαίνουν», για να παρθούν επιπλέον μέτρα γύρω στα 3 δις.

Μέτρα, τζόγος και απολύσεις Η νέα κυβέρνηση τον Ιούνιο θα προχωρήσει σε πρωτοφανή μέτρα, τα οποία έχουν κοινοποιηθεί σε μια ομάδα πολιτικών που θεωρεί ότι μέσα από τη μνημονιακή συναίνεση ανοίγει το μέλλον όχι της Ελλάδας, αλλά το δικό τους, και σε εταιρίες που θα αναλάβουν τις ιδιωτικοποιήσεις αλλά και την επικοινωνιακή προώθηση των μέτρων. Ο «συνασπισμός» αυτός δουλεύει για όλα αυτά κρυφά, πριν από τις εκλογές ακόμη, και είναι αδιατάραχτος από τις πολιτικές εναλλαγές. Το χειρότερο όμως είναι πως ο μηχανισμός ξέρει καλά πού πρέπει να επενδύσει ή να τζογάρει, αφού γνωρίζει καλά ποια μέτρα έρχονται. Μπορεί να αγοράσει μετοχές, για παράδειγμα, μιας τράπεζας που ξέρει ότι θα ανακεφαλαιοποιηθεί για να πουληθεί, ή να «παίξει» με τις επενδύσεις στον τουρισμό. Οι κρυφές εκθέσεις της τρόικας που τους κοινοποιούνται έχουν σημαντικές λεπτομέρειες,


14

που μπορούν να γίνουν χρυσάφι. Μία από τις εκθέσεις, για παράδειγμα, απαιτεί από τον Ιούνιο να αρχίσει η εξίσωση των αντικειμενικών τιμών με τις πραγματικές στα ακίνητα, για να καταλήξει η τιμή τους στο μισό αυτής της αξίας μετά από 2 με 3 χρόνια. Όποιος γνωρίζει αυτή την πληροφορία ξέρει πότε πρέπει να κάνει real estate. Για τους Έλληνες υπάρχουν απλώς μέτρα. Το σοκ και δέος θα αρχίσει από την επόμενη βδομάδα, όταν θα επισκεφθεί η τρόικα την Ελλάδα για τους πρώτους ελέγχους. Στο στόχαστρο είναι πάλι μισθοί, επιδόματα και κυρίως κοινωνικές δαπάνες. Συγκεκριμένα, οι εντολές της τρόικας προβλέπουν αποχώρηση 15.000 δημοσίων υπαλλήλων έως το τέλος του 2012. Εκτός από αυτούς, θα υπάρξουν και άλλοι εκτός Δημοσίου, οι οποίοι θα προκύψουν από συγχωνεύσεις ή καταργήσεις φορέων του Δημοσίου. Θα γίνουν και νέες περικοπές στις συντάξεις, αλλά και στα επιδόματα. Τουλάχιστον 6,5 δισεκατομμύρια θα εξασφαλιστούν από τη μείωση των κοινωνικών δαπανών. Μείωση θα επέλθει και στις φαρμακευτικές δαπάνες, στις οποίες, εκτός από τη μείωση που θα προέλθει από τα γενόσημα, είναι πιθανόν να επιβληθεί ανώτερο κόστος συνταγογράφησης για τους γιατρούς. Πέρα από αυτό το όριο, οι γιατροί του Δημοσίου δεν θα μπορούν να γράψουν άλλα φάρμακα, ακόμη και αν πεθαίνουν οι ασθενείς τους.

Πωλείται όπως είναι Μέσα σε όλα θα υπάρχουν και νέοι φόροι. Θα υπάρξει ένας μόνιμος φόρος ακίνητης περιουσίας. Θα καταργηθούν όλες οι φορολογικές εξαιρέσεις. Θα κλείσουν 200 εφορίες στη χώρα. Θα καταργηθούν οι ευνοϊκές φορολογικές ρυθμίσεις όταν γίνεται μεταβίβαση περιουσίας, δηλαδή φοροαπαλλαγές για γονικές παροχές, δωρεές, μεταβιβάσεις. Η γη και τα ακίνητα συγκεντρώνουν το ενδιαφέρον της τρόικας, γιατί δεν θα μπορούν να συντηρηθούν από τους παλαιούς ιδιοκτήτες τους με τόσους φόρους και μέτρα και θα πωλούνται για να αποπληρωθούν δάνεια. Η τρόικα θεωρεί άλλωστε πως πρέπει να σταματήσει μετά τις εκλογές η προστατευτική πολιτική, που ίσχυε ώστε να μην βγαίνουν σε πλειστηριασμούς ακίνητα προκαλώντας πολιτικό κόστος και αντίδραση. Μετά την «τακτοποίηση» των τραπεζών, θα ξεκινήσει η πολιτική των πλειστηριασμών. Ενώ η αγορά της γης θα μπορούσε να αυτορυθμιστεί, η τρόικα περιέργως θα παρέμβει για να ρίξει της τιμές. Αντίθετα, για το λαθρεμπόριο πετρελαίου, που απαιτείται παρέμβαση, δεν κάνει τίποτα. Έτσι, ενώ το συμπέρασμα των απόρρητων εκθέσεων της τρόικας είναι πως αυξάνεται συνεχώς η λαθρεμπορία πετρελαίου στην Ελλάδα, δεν προβλέπει κάποιο μέτρο ή πίεση προς την 10 Μαΐου 2012

ελληνική κυβέρνηση. Προβλέπεται ωστόσο η εξίσωση της τιμής του πετρελαίου κίνησης με εκείνη του πετρελαίου θέρμανσης, η οποία θα πλήξει και πάλι τα νοικοκυριά.

Οι ιππότες της... τραπέζης Η ενημέρωσης της τρόικας προς την ομάδα συνεργασίας της στην Ελλάδα προβλέπει πως δεν θα προχωρήσει οποιαδήποτε ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών πριν τον επόμενο Σεπτέμβρη, αν και όλοι έχουν συμφωνήσει πως οι τράπεζες θα λάβουν προκαταβολή της ανακεφαλαιοποίησης. Ο βασικός λόγος είναι πως δεν ξέρουν αν αποφασίσουν να χρεοκοπήσουν την Ελλάδα, παρότι υπάρχουν και δευτερεύοντες λόγοι που αφορούν το ξεκαθάρισμα των συμμαχιών με τις ιδιωτικές τράπεζες και το μέλλον των κρατικών. Ήδη στα σχέδια είναι η ανακεφαλαιοποίηση τους Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου και στη συνέχεια η πώλησή του με αυτή την προίκα σε ιδιώτες. Για την Αγροτική Τράπεζα υπάρχει το πονηρό σενάριο να την «εξυγιάνουν» μέσα από την αποκοπή ενός τμήματος που δεν θα συμφέρει τους ιδιώτες. Τη ζημιογόνα ΑΤΕ θα χρεωθεί το κράτος, ενώ την καλή θα την πουλήσουν και πάλι με προίκα από την ανακεφαλαιοποίηση. Η δημόσια περιουσία, και πέρα από τις τράπεζες, είναι στο στόχαστρο των νέων μέτρων. Πρώτες προτεραιότητες ιδιωτικοποιήσεων είναι τα Ελληνικά Πετρέλαια, η ΕΥΔΑΠ και η ΔΕΣΦΑ. Η τρόικα έχει ενημερώσει την ελληνική κυβέρνηση πως θα επισκεφθεί τη χώρα στις 19 Μαΐου, για τον πρώτο έλεγχο και την προώθηση του Μεσοπρόθεσμου. Όσα ωστόσο στέλνονται ακόμη και ως ευθείες εντολές προς τους κυβερνώντες της αρεσκείας τους είναι χωρίς πρακτικό αντίκρισμα, αν δεν λυθεί το βασικό πρόβλημα: εάν θα λάβουν την απόφαση να πτωχεύσει η Ελλάδα με τη μη πληρωμή των ομολόγων των 400 εκατομμυρίων. Η Ισπανία και η Ιταλία έχουν απορροφήσει λόγω της κρίσης πάνω από 1 τρις σε ρευστό. Ο γερμανικός παράγοντας και οι συνοδοιπόροι τους στην Ευρώπη θεωρούν πως αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί. Δηλαδή, εν ολίγοις, πρέπει να πάρουν αποφάσεις για την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αν θα την διαλύσουν, για παράδειγμα, ή όχι. Η πιθανή κατάργηση του ευρώ δεν είναι σενάριο κάποιων δραχμόφιλων στην Ελλάδα, όπως θέλουν να το εμφανίζουν, αλλά σενάριο εργασίας ήδη. Τα σενάρια είναι δύο: ή βήματα για την ολοκλήρωση (πολιτική, οικονομική) της ΕΕ συνολικά, που θα περιλαμβάνουν και κοινή δημοσιονομική πολιτική και υποτυπώδη πολιτική ενοποίηση, ή διάλυση. Ακόμη και στο πρώτο σενάριο της ενιαίας ευρωπαϊκής πολιτικής, κατά το οποίο η ΕΕ ενδεχομένως να αναλάβει τα χρέη των κρατών της με έκδοση ομολόγου, η Ελλάδα μπορεί να μην έχει θέση. Μπορεί να την οδηγήσουν στη χρεοκοπία, να την αποκόψουν και βέβαια να την αγοράσουν. Γιατί να την έχουν εταίρο, αν μπορούν να έχουν τους κυβερνήτες της υπαλλήλους;


Up-όψεις

EKT: Η Lehman Brothers της Ευρώπης

Του Διευκαλίωνος χρόνια αντίστοιχες νομισματικές πολιτικές ποσοτικής χαλάρωσης, το ενεργητικό της Κεντρικής Τράπεζας δεν ξεπέρασε ποτέ το 30% του ΑΕΠ της Ιαπωνίας.

Ενεργητικό ονομάζεται το σύνολο της αξίας των περιουσιακών στοιχείων που έχει στην κατοχή της μία επιχείρηση. Παθητικό ονομάζεται η συνολική αξία των υποχρεώσεων μίας επιχείρησης. Καθαρή Θέση της επιχείρησης είναι η διαφορά ΕνεργητικούΠαθητικού. Με βάση τα παραπάνω, ας επιχειρήσουμε να διαβάσουμε τους ισολογισμούς της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ). Το 2008, πριν ξεσπάσει η παγκόσμια οικονομική κρίση, το Ενεργητικό της ΕΚΤ ανερχόταν περίπου σε 1,3 τρις ευρώ. Πριν ένα χρόνο, το 2011, ανερχόταν στα 2 τρις ευρώ, ενώ το 2012 κινείται στο ύψος των 3 τρις ευρώ. Το συμπέρασμα δεν μπορεί να είναι άλλο από τη διαπίστωση ότι η ΕΚΤ τυπώνει χαρτονόμισμα με εντατικούς ρυθμούς. Για το 2012 το ενεργητικό της ΕΚΤ είναι περίπου ίσο με το 30% του ΑΕΠ των χωρών της ευρωζώνης. Την ίδια χρονική περίοδο το ενεργητικό της Κεντρικής Τράπεζας των ΗΠΑ (FED) ήταν περίπου ίσο με το 20% του ΑΕΠ των ΗΠΑ. Ανατριχιαστική διαπίστωση, αν συνυπολογίσει κανείς ότι η FED εφαρμόζει επίσημα και διακηρυγμένα νομισματική πολιτική ποσοτικής χαλάρωσης (quantitative easing), ήτοι τυπώνει χαρτονόμισμα προκειμένου να χρηματοδοτήσει την οικονομία των ΗΠΑ. Αν συγκρίνουμε τα ιστορικά στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας της Ιαπωνίας (Bank of Japan-BoJ), αυτά δείχνουν ότι, όταν πριν 20 χρόνια κατέρρευσε η οικονομία της Ιαπωνίας και εφαρμόστηκαν για πολλά

θα αντιμετώπιζαν την ΕΚΤ, εάν αυτή ήταν επενδυτική τράπεζα, λίγο χειρότερα από τον τρόπο που συμπεριφέρθηκαν στην Lehman Brothers πριν από το σκάσιμο της φούσκας των subprime.

Πού διατέθηκαν αυτά τα χρήματα; Μόνο στις δημοπρασίες Δεκεμβρίου και Φεβρουαρίου η ΕΚΤ διέθεσε ρευστότητα περίπου 1 τρις ευρώ με επιτόκιο 1% και τριετή διάρκεια προς τις τράπεζες της ευρωζώνης. Οι τράπεζες με την σειρά τους πρέπει να νοικοκυρέψουν τους ισολογισμούς τους και να διαθέσουν τα χρήματα για τον σκοπό για τον οποίο έχουν ιδρυθεί. Να δανείσουν δηλαδή επιχειρήσεις ώστε να πάρει μπροστά η οικονομία. Στην πράξη όμως οι τράπεζες διοχετεύουν αυτή τη φθηνή ρευστότητα στις αγορές ομολόγων της Ιταλίας και της Ισπανίας. Επί της ουσίας η ΕΚΤ παρεμβαίνει προκειμένου να συγκρατηθούν τα spread των κρατικών ομολόγων της Ιταλίας και της Ισπανίας, τα οποία ενίοτε πλησιάζουν και την κόκκινη γραμμή του επιτοκίου 6%. Η ΕΚΤ έχει στην κατοχή της ομόλογα προβληματικών δημοσιονομικά χωρών της ευρωζώνης συνολικής αξίας περίπου 920 δις ευρώ (220 δις ευρώ από αγορές της ΕΚΤ από τη δευτερογενή αγορά προκειμένου να συγκρατηθούν τα spread και 700 δις ευρώ ως ενέχυρα που πήρε η ΕΚΤ από τις τράπεζες του ευρωζώνης όταν παρεχώρησε την προαναφερόμενη ρευστότητα του Δεκεμβρίου και του Φεβρουαρίου). Το 2011 η έκθεση της ΕΚΤ σε ομόλογα προβληματικών δημοσιονομικά χωρών της ευρωζώνης ήταν περίπου 430 δις ευρώ. Ουσιαστικά το ενεργητικό της ΕΚΤ αποτελείται κατά 30% από τοξικά ομόλογα. Βάσει των παραπάνω στοιχείων, οι αγορές

Το ενεργητικό της ΕΚΤ αποτελείται κατά 30% από τοξικά ομόλογα. Βάσει των παραπάνω στοιχείων, οι αγορές θα αντιμετώπιζαν την ΕΚΤ, εάν αυτή ήταν επενδυτική τράπεζα, λίγο χειρότερα από τον τρόπο που συμπεριφέρθηκαν στη Lehman Brothers πριν από το σκάσιμο της φούσκας των subprime.

Η ΕΚΤ ήδη υπέρ-εφαρμόζει νομισματική πολιτική ποσοτικής χαλάρωσης. Η ΕΚΤ είναι υπέρ-εκτεθειμένη σε τοξικά ομόλογα. Τα προβλήματα όμως στον δανεισμό της Ισπανίας και της Ιταλίας, ιδίως αν συνυπολογιστεί και η θεαματική μείωση του ισπανικού ελλείμματος του α’ τριμήνου, δείχνουν ότι οι αγορές δεν έχουν πειστεί ακόμα πως έχει επέλθει η δημοσιονομική ισορροπία στην ευρωζώνη, πως έχει αποφευχθεί ο κίνδυνος της ύφεσης και πως δεν υπάρχει καμία σκιά στην αξιοπιστία του ευρωπαϊκού τραπεζικού συστήματος. Για πόσο καιρό ακόμα θα αντέχει η ΕΚΤ να τυπώνει χαρτονόμισμα; Και αν σύντομα λυγίσει; Ποιος θα εγγυηθεί τη φερεγγυότητα των ευρωπαϊκών τραπεζών; Η Γερμανία ή μήπως η FED;


16

Gallup

Πανελλαδική έρευνα για τα προεκλογικά… συναισθήματα του Έλληνα ψηφοφόρου

Ο θυμός, οδηγός των ψηφοφόρων Με όπλο τον φόβο, το ΠΑΣΟΚ και η ΝΔ, προσπάθησαν να αποτρέψουν προεκλογικά τους ψηφοφόρους να ψηφίσουν τα μικρά κόμματα, όπως προκύπτει από την πανελλαδική δημοσκόπηση που διενήργησε αποκλειστικά και για λογαριασμό του HOT DOC, το τμήμα Στατιστικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου. Ο θρίαμβος ανήκε στον θυμό, ως κυρίαρχο συναίσθημα των ελλήνων ψηφοφόρων, όπως φάνηκε και από το εκλογικό αποτέλεσμα. Οι έλληνες πολίτες παρέμειναν «συνεπείς» στα προεκλογικά συναισθήματά τους για τα δύο μεγάλα κόμματα εξουσίας. Όπως αποτυπώνεται και στη δημοσκόπηση οι 8 στους 10 Έλληνες εκφράζουν θυμό απέναντι σε ΠΑΣΟΚ και ΝΔ και το απέδειξαν με την ψήφο τους. Η δειγματοληπτική έρευνα είναι πανελλαδική, διενεργήθηκε στο χρονικό διάστημα 10.4.2012 έως 19.4.2012 και το μέγεθος του δείγματος ανέρχεται σε 1.202 άτομα άνω των 18 ετών.

Του Επαμεινώνδα Πανά

Όταν σου μειώνουν τον μισθό, σου κουρεύουν τη σύνταξη, σε απολύουν από την εργασία σου, είσαι νέος και δεν μπορείς να βρεις απασχόληση, είσαι μικρομεσαίος και βάζεις λουκέτο, όταν ο μισθός δεν αρκεί για να καλύψεις τα αναγκαία, όταν δεν μπορείς να πληρώσεις τη δόση του στεγαστικού σου δανείου, όταν δεν έχεις το εισόδημα να προμηθευτείς τα φάρμακά σου ή να επισκεφτείς τον θεράποντα γιατρό σου, όταν δεν μπορείς να καλύψεις τις στοιχειώδεις δαπάνες των σπουδών των παιδιών σου, όταν δεν μπορείς ξέγνοιαστα να διαβάσεις ένα βιβλίο, όταν αισθάνεσαι ότι έχεις υποβαθμιστεί και είσαι πλέον φτωχός και νιώθεις ότι δεν έχεις ελπίδα, τότε πώς μπορεί η νευροεπιστήμη να χαρακτηρίσει αυτή την κατάστασή σου; Μήπως είσαι θυμωμένος; Τα συναισθήματα (θυμός, φόβος, χαρά, αποστροφή) κυβερνούν πολύ περισσότερο την ανθρώπινη κατάσταση απ’ ό,τι η κρίση και η διαλεκτική. Το γεγονός αυτό δεν μπορεί να αξιολογηθεί κάτω από το πρίσμα αν είναι σωστό ή όχι. Είναι απλώς ένα γεγονός. Μπορεί να χρειάζεται να συνδυάσουμε τα συναισθήματά μας με την ορθολογική σκέψη. Τα δυνατά συναισθήματα μοιάζουν σαν την ξαφνική καταιγίδα, ξεσπούν και μετά από κάποιο χρονικό διάστημα ηρεμούν. Για παράδειγμα, για το συναίσθημα του θυμού χρειάζεται περισσότερος χρόνος για να ξεπεραστεί. Ακόμα και αν ένας πολίτης ξεπεράσει τον θυμό του για την οικονομική 10 Μαΐου 2012

κατάσταση της χώρας, θα εξακολουθεί να συσχετίζει για πολύ καιρό το συναίσθημα αυτό με την κατάσταση που τον εξόργιζε. Υπάρχει η γενική αντίληψη ότι οι κυβερνήσεις των τελευταίων ετών (ΝΔ και ΠΑΣΟΚ) ευθύνονται για την οικονομική και ηθική κρίση της χώρας μας. Οι πολίτες γι’ αυτό το γεγονός αισθάνονται θυμό. Ασφαλώς, το συναίσθημα έχει ουσιαστική θέση στην ανάλυση της συμπεριφοράς του ψηφοφόρου. Είτε ο φόβος είτε ο θυμός επηρεάζουν την επιλογή του ψηφοφόρου αναφορικά με το κόμμα που θα ψηφίσει. Τα συναισθήματα παίζουν σημαντικό ρόλο στον σχηματισμό της εικόνας ενός πολιτικού. Τα συναισθήματα επηρεάζουν όχι μόνο τη συμπεριφορά του ψηφοφόρου, αλλά και τη θέση του απέναντι στα κόμματα. Υπάρχουν ψηφοφόροι οι οποίοι αποφασίζουν τι θα ψηφίσουν, προτού σχηματίσουν μια γνώμη για το πρόγραμμα ενός κόμματος, βασιζόμενοι μόνο στα συναισθήματά τους. Έτσι, δεν είναι περίεργη η προσπάθεια μελέτης των συναισθημάτων των πολιτών ως προς τα πολιτικά κόμματα. Επίσης, γίνεται φανερό ότι και η επιλογή προώθησης του προγράμματος των κομμάτων θα πρέπει να βασίζεται στη μελέτη των συναισθημάτων των ψηφοφόρων. Η συγκυβέρνηση των δύο κομμάτων ανέδειξε ότι οι μεταξύ τους διαχωριστικές γραμμές έχουν συγκλίνει. Ο κοινός μεγάλος παρονομαστής είναι ότι και τα δύο κόμματα

αποτελούν πυλώνες του μνημονίου. Δηλαδή, ο βαθμός ομοιότητάς τους είναι πάρα πολύ υψηλός. Οι οικονομικές τους πρακτικές έχουν συγκλίνει πάρα πολύ. Έχουν μια «επιτυχία» που ο ιστορικός του μέλλοντος θα κρίνει: Τα δύο κόμματα, ΠΑΣΟΚ και ΝΔ (αλλά και ο ΛΑΟΣ), δοκίμασαν και εμπιστεύτηκαν τη διαχείριση της χώρας σε έναν τραπεζίτη του συστήματος Goldman Sachs, χωρίς να ερωτηθεί ο ελληνικός λαός. Υπάρχει μια γενική αίσθηση ανάγκης να κατανοήσουμε τα συναισθήματα των Ελλήνων πολιτών ως προς την πολιτική τους συμπεριφορά. Είναι δύσκολο να αποδεχτούμε ότι σε μια συγκύρια τόσο μεγάλης οικονομικής-κοινωνικής-ηθικής κρίσης δεν παίζουν ρόλο τα συναισθήματα. Για να καταλάβουμε τι συμβαίνει, πρέπει να προσπαθήσουμε μέσω μιας επιστημονικής έρευνας να εξετάσουμε τη σχέση συναισθημάτων και αποφάσεων των πολιτών, και αυτός είναι ο σκοπός του άρθρου αυτού.

* Ο Επαμεινώνδας Πανάς είναι καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστήμιου Αθηνών, πρόεδρος του τμήματος Στατιστικής, το οποίο διεξήγαγε τη δειγματοληπτική έρευνα για λογαριασμό του HOT DOC.


Γράφημα 1 Πολιτική μαστιγίου και καρότου Η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων (65,9%) εκφράζει την άποψη ότι τα μεγάλα κόμματα εξουσίας (ΝΔ-ΠΑΣΟΚ) καλλιεργούν κλίμα φόβου στους ψηφοφόρους για να μην ψηφίσουν μικρά κόμματα. Επίσης, οι Έλληνες πολίτες συμφωνούν ότι δεν θα ψηφίσουν κάτω από το κράτος του φόβου, όπως δείχνει και το Γράφημα 1. Είναι αρκετά υψηλό το ποσοστό (74,2%) που απαντά ότι δεν θα ψηφίσει κάτω από το κράτος του φόβου, τη στιγμή που οι Έλληνες πολίτες γνωρίζουν τι σημαίνουν κάθε φορά τα διλήμματα που θέτουν τα πολιτικοοικονομικά κέντρα εξουσίας. Ας θυμηθούμε: «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα», «αλλάζουμε ή βουλιάζουμε», και σήμερα «έξω από την ευρωζώνη ή μέσα», «ευρώ ή δραχμή», «θα καταβληθούν ή όχι οι μισθοί και οι συντάξεις». Τα πολιτικοοικονομικά κέντρα εξουσίας φροντίζουν μαζί με τον φόβο να καλλιεργήσουν και την ελπίδα. Πολιτική μαστιγίου-καρότου. Στο ερώτημα: «Ανεξάρτητα από το τι ψηφίζετε, ποιο κόμμα νομίζετε ότι θα φέρει την ελπίδα στη χώρα μας;», οι Έλληνες πολίτες σε ποσοστό 19,3% τείνουν να θεωρούν ότι η ΝΔ είναι το κόμμα που τους δίνει κάποια ελπίδα. Σημειώνουμε όμως και κάτι σημαντικό που προκύπτει από το Γράφημα 2: Ότι η προσδοκώμενη ελπίδα από τα κόμματα είναι σχετικά πάρα πολύ μικρή. Αν συνδυάσει κάποιος τον φόβο και την ελπίδα, βλέπουμε ότι τα κόμματα εξουσίας δεν έχουν κατορθώσει μέχρι στιγμής (το κείμενο γράφτηκε πριν από τις εκλογές) να υποτάξουν τον φόβο, αλλά ούτε και να δώσουν μεγάλη ελπίδα στους ψηφοφόρους. Σήμερα, τα δύο κόμματα εξουσίας δεν έχουν δείξει ότι αντιμετωπίζουν με σοβαρότητα τα γεγονότα της κρίσης. Ακόμα και την τελευταία μέρα που ολοκλήρωνε τις εργασίες της η Βουλή, αυτοί προωθούσαν πλειάδα τροπολογιών-ντροπολογιών. Διαφθορά. Οι ενέργειες αυτές δείχνουν ότι τα δύο μεγάλα κόμματα δεν είναι προετοιμασμένα να αναλάβουν την ευθύνη της χρεοκοπίας, οικο-

Γράφημα 2

νομικής, κοινωνικής και ηθικής. Η συμπεριφορά τους είναι παιδαριώδης. Τα γεγονότα και τα αποτελέσματα της κρίσης είναι μοναδικά. Μαθήματα όμως μεγάλης σημασίας δεν πήρανε. Εάν οι πολιτικοί που δημιούργησαν την κρίση δεν αναλάβουν τις ευθύνες τους, δεν πρέπει να περιμένουν ότι ο θυμός του Έλληνα πολίτη θα σβήσει εύκολα.

Στο ερώτημα: «Για ποιο κόμμα αισθάνεστε περισσότερο θυμό για τη σημερινή κατάσταση της χώρας;», από το Γράφημα 3 προκύπτει ότι υψηλό είναι το ποσοστό των Ελλήνων πολιτών που δηλώνει ότι αισθάνεται θυμό προς το ΠΑΣΟΚ (65,9%), ενώ θυμό δηλώνει και για τη ΝΔ (21,6%). Οι υπερασπιστές της


18

Gallup

πολιτικής του μνημονίου (οι φανεροί και οι κρυφοί) πρέπει να αξιολογήσουν το εύρημα αυτό. Οι πολίτες, για τα ζητήματα που τους αφορούν, όσο περισσότερο αισθάνονται ότι δεν έχουν μέλλον τόσο περισσότερο αισθάνονται θυμωμένοι. Σήμερα, ως αποτέλεσμα της κρίσης, ο Έλληνας πολίτης αισθάνεται πληγωμένη την υπερηφάνεια του. Η εικόνα της χώρας έχει τσαλακωθεί. Η δημοκρατία της χώρας μας ταυτίστηκε με τη διαφθορά και την κλεπτοκρατία. Τα γεγονότα φέρνουν στο μυαλό μας τα λόγια του Ισοκράτη: «Η Δημοκρατία μας αυτοκαταστρέφεται διότι καταχράστηκε το δικαίωμα της ελευθερίας και της ισότητας, διότι έμαθε τους πολίτες να θεωρούν την αυθάδεια ως δικαίωμα, την παρανομία ως ελευθερία, την αυθάδεια του λόγου ως ισότητα και την αναρχία ως ευδαιμονία». Το κρίσιμο ερώτημα για τους Έλληνες πολίτες σήμερα είναι η ανάκτηση της χαμένης υπερηφάνειας. Γράφημα 3

Στο ερώτημα: «Ανεξάρτητα από το τι ψηφίζετε, ποιο κόμμα νομίζετε ότι θα αποδώσει πίσω τη χαμένη υπερηφάνεια της χώρας;», οι Έλληνες πολίτες, σύμφωνα με το Γράφημα 4, εμφανίζουν έντονη διασπορά αναφορικά με το κόμμα που θα καταφέρει να ανακτήσει τη χαμένη υπερηφάνεια της πατρίδας τους.

Σημειώνεται ότι κανένα κόμμα δεν καταγράφει υψηλά ποσοστά. Παρ’ όλα αυτά, σημαντικό είναι το ποσοστό των ερωτηθέντων που δηλώνει ότι τα αντιμνημονιακά κόμματα (αθροιστικά 41%) θα αποδώσουν πίσω τη χαμένη υπερηφάνεια της χώρας.

Γράφημα 4 10 Μαΐου 2012


Συμπέρασμα Φαίνεται με μια πρώτη ανάγνωση ότι τα συναισθήματα αποτελούν για τους Έλληνες ψηφοφόρους οδηγό για τη λήψη της απόφασής τους σχετικά με την επιλογή κόμματος στις εκλογές. Όταν ο ψηφοφόρος αισθάνεται φόβο, είναι λογικό η προσοχή του να επικεντρώνεται στη διερεύνηση αβέβαιων καταστάσεων. Σε μια τέτοια περίπτωση αναπτύσσει και τον μηχανισμό μάθησης των συνεπειών του φόβου. Βέβαια, το σύνολο των πληροφοριών του ενδέχεται να μην είναι τόσο σημαντικό για να αντιμετωπίσει τον μηχανισμό του φόβου που χρησιμοποιούν τα δύο κόμματα εξουσίας, ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, προκειμένου να επηρεάσουν τη συμπεριφορά του. Εδώ, η εξουσία με όλα της τα πλοκάμια, ανύπαρκτους κινδύνους τούς εμφανίζει υπαρκτούς με την κατάλληλη μεγέθυνση. Όπως έδειξε η έρευνα, οι Έλληνες ψηφοφόροι –περίπου επτά στους δέκα– έχουν αντιληφθεί ότι τα δύο κόμματα εξουσίας καλλιεργούν κλίμα φόβου για να μην ψηφίσουν μικρά κόμματα. Η δημιουργία και η διαχείριση της οικονομικής κρίσης έχει προκαλέσει τον θυμό των Ελλήνων. Η αγανάκτηση, η απογοήτευση, η φθίνουσα ικανότητα των πολιτικών του μνημονίου να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα των πολιτών, αποτελούν προάγγελο πρόκλησης κοινωνικής αναταραχής, όταν οκτώ στους δέκα Έλληνες εκφράζουν θυμό απέναντι στα δύο κόμματα, ΠΑΣΟΚ και ΝΔ. Θρίαμβος του θυμού και όχι του φόβου – του φόβου «ευρώ ή δραχμή», «εντός ή εκτός Ευρώπης». Η πολιτική του φόβου είναι η πολιτική εφαρμογής του μνημονίου. Χρειαζόμαστε μια πολιτική της ελπίδας και όχι πολιτική του φόβου. Χρειαζόμαστε ελπίδα και αξίες. Οι αξίες αυτές είναι η αυτοβελτίωση, η προσωπική ευθύνη, η θέληση, η αλληλεγγύη, η συνεργασία, η τιμιότητα, η αλήθεια, η εργατικότητα, η καλοσύνη, η συμπόνοια, η ταπεινοφροσύνη. Ο συνδετικός ιστός όλων αυτών είναι να καταλάβουμε ότι ανήκουμε και αγαπάμε την Ελλάδα.


20

Θεωρίες συνομωσίας Ό,τι διαβάσετε δεν έχει σχέση με την πραγματικότητα. Απλώς την επιβεβαιώνει

Υπάρχει ο Αντώνης Σαμαράς;

Της Lady Lilith

Ή πρόκειται για ρέπλικα; Για ένα android με ημερομηνία λήξης το 2013 αφού σύμφωνα με τον κατασκευαστή του – και φανατικό της ταινίας του Ρίντλεϊ Σκοτ, «Blade Runner»- είναι προγραμματισμένος μόνον για τέσσερα χρόνια, μέχρι το 2013; Και ακόμα… ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας το γνωρίζει; Και αν το γνωρίζει, θα πολεμήσει για να παραταθεί ο βίος του παρά το γεγονός ότι είναι ενήμερος για το τέλος των androids στην καλύτερη ταινία επιστημονικής φαντασίας όλων των εποχών; Όσοι υποστηρίζουν ότι ο Αντώνης Σαμαράς είναι ρέπλικα, παρουσιάζουν στοιχεία και ντοκουμέντα. Υποστηρίζουν ότι ήταν αυτόπτες μάρτυρες της δημιουργίας του όχι σε κάποια εργαστήρια προηγμένης τεχνολογίας αλλά σε σαλόνια με συνδαιτυμόνες επιτηδευμένα σπορ ντυμένους, χωρίς γραβάτες και ψηλοτάκουνα που ενίοτε πνίγουν την έμπνευση. Η «σύλληψή» του, λένε, ήταν η κορυφαία κίνηση του Κώστα Καραμανλή στην πολι10 Μαΐου 2012


τική σκακιέρα σε μια εποχή που βασίλευε αυξημένη χαλαρότητα και μια ανεκδιήγητη ιλαρότητα. Και η «δημιουργία» του έγινε σε δυο φάσεις. Η πρώτη το 2004 με την ανάδειξή του σε ευρωβουλευτή της Νέας Δημοκρατίας. Η δεύτερη το 2007 με την ανάδειξή του σε βουλευτή. Και η αποστολή του ρέπλικα, άρχισε το 2009 με την εκλογή του στην προεδρία του κόμματος, τη στιγμή που ο «δημιουργός» του επέστρεφε στη Ραφήνα για να παραμείνει σιωπηλός για όσο διάστημα ο Αντώνης έκανε τη βρώμικη δουλειά. Την ίδια στιγμή που η Ντόρα, τράβαγε τις κοτσίδες της προσπαθώντας να συνειδητοποιήσει πώς έχασε το κόμμα από τον μεγαλύτερο αντίπαλο της οικογένειάς της…

Ο ακίνδυνος Αντώνης Ο Καραμανλής και οι εξ απορρήτων του, όπως λένε άνθρωποι που γνωρίζουν πρόσωπα και πράγματα, ήξεραν, ήδη, από το 2008 ότι η χώρα οδηγείτο εν αγνοία της σε άλμα στο κενό και η Νέα Δημοκρατία σε εκλογική πανωλεθρία που όμοιά της δεν θα είχε ζήσει στην ιστορία. Και δεν είναι καθόλου τυχαίο, λένε, ότι στον πολύ στενό πυρήνα οι συζητήσεις για τη διαδοχή είχαν ξεκινήσει από τότε. Μόνο που κάποια στιγμή ο κύκλος άρχισε να ανοίγει. Όχι ηθελημένα αλλά εξαιτίας μιας ιδιαίτερα αλαζονικής συμπεριφοράς που είχαν αρχίσει να αναπτύσσουν στενοί συνεργάτες του Κώστα Καραμανλή θέλοντας να δείξουν στους λιγότερο μυημένους ότι κατέχουν την αλήθεια της επόμενης ημέρας. Και κάπως έτσι άρχισε σιγά αλλά σταθερά να αιωρείται στα λίβινγκ ρουμ, η άποψη ότι ο Καραμανλής χάνει και φεύγει και ο Σαμαράς αναλαμβάνει το κόμμα μέχρι νεωτέρας, μέχρι να «ξεπλυθεί» ο ανιψιός του εθνάρχη…

Ο ακίνδυνος Αντώνης, όπως τον λένε, ήταν ο πλέον κατάλληλος για να αποτελέσει την κρίσιμη στιγμή το αντίπαλο δέος της Ντόρας. Για να εισπράξει τη συγκαταβατική ψήφο των Καραμανλικών και να θέσει εκτός παιγνιδιού το Μητσοτακέϊκο. Άλλωστε ο Καραμανλής γνώριζε ότι επί της ουσίας στο κόμμα που κληρονόμησε δεν είχε αντίπαλο παρά μόνον τη θυγατέρα του Μητσοτάκη την οποία «ούτε να μυρίσει δεν μπορεί» όπως λένε οι λαϊκοί της παρέας. Κάπως έτσι στις 13 Ιουνίου του 2004 και ενώ δυο μήνες πριν η Νέα Δημοκρατία είχε θριαμβεύσει στις εθνικές εκλογές, ο Αντώνης πήρε την άγουσα για το ευρωκοινοβούλιο χωρίς να γνωρίζει ότι πρόκειται για το εργαστήριο κατασκευής της ρέπλικάς του. Η οικογένεια Μητσοτάκη, «μεθυσμένη» ακόμα από το άρωμα της νίκης και την εγκατάσταση της Ντόρας έστω και αρχικά ως νούμερο 2 στο υπουργείο Εξωτερικών, έβαλε νερό στο κρασί της και δεν έθεσε, κατ΄άλλους δεν μπορούσε κιόλας, εμπόδια στην επιστροφή του Αντώνη. Τρία χρόνια μετά, ο Σαμαράς, επέστρεψε, σεμνά και ταπεινά στο εθνικό κοινοβούλιο, όταν η Νέα Δημοκρατία μέσα σε φωτιές και σε καπνούς επιβεβαίωσε την εκλογική της κυριαρχία. Όχι, όμως, για πολύ.

Κωδικός «απόσυρση» Το 2009 ήταν μια κακή χρονιά για τη Νέα Δημοκρατία και για τον Κώστα Καραμανλή προσωπικά αφού συνδέθηκε με την μεγαλύτερη ήττα που έχει υποστεί η συντηρητική παράταξη σε εκλογές. Αντίθετα, το 2009 ήταν μια καλή χρονιά για τον Αντώνη Σαμαρά που επέστρεψε θριαμβευτής στο κόμμα από το οποίο αποχώρησε το 1992. Ή μάλλον έτσι νομίζει ο Αντώνης, αφού όπως λένε όσοι υποστηρίζουν ότι πρόκει-

ται περί ρέπλικας, δεν είχε καταλάβει ότι με την ανάδειξή του στην αρχηγία του κόμματος άρχιζε και το τέλος της διαδρομής του. Ως android, λένε, ανέλαβε την δύσκολη δουλειά, την επικίνδυνη αποστολή… Να πετάξει εκτός τη Ντόρα και να κρατήσει ζεστή την καρέκλα για τον Κώστα. Να προσφέρει κάλυψη σε όλες τις νεοδημοκρατικές αμαρτίες από το Βατοπέδι και τη Siemens, μέχρι τα ομόλογα και την εξεταστική για την οικονομία. Και επειδή ο Καραμανλής προσωπικά αλλά και όλοι οι στενοί του συνεργάτες γνώριζαν την πάσα αλήθεια, η αποστολή του Αντώνη είχε και άλλα επεισόδια… Να είναι εκείνος στο κάδρο όταν η χώρα θα χρεοκοπούσε. Να εισπράξει εκείνος, το ανάθεμα για την υπογραφή του δεύτερου μνημονίου. Να χρεωθεί εκείνος τη δημιουργία των δυο νέων «αδερφών» κομμάτων από τις σάρκες της παράταξης. Να χρεωθεί εκείνος την ελεύθερη πτώση από το 33% του Κώστα. Να «φάει το σκατό», όπως λένε ανοικτά οι εν αναμονή σωτήρες του κόμματος και της πατρίδας (sic). Και μετά να αποσυρθεί ή μάλλον να τον αποσύρουν… Τελικά ο Αντώνης Σαμαράς υπάρχει ή πρόκειται για ρέπλικα; Η απάντηση δεν είναι εύκολη, όσο κι αν επιμένουν οι οπαδοί των θεωριών συνωμοσίας. Το μόνο σίγουρο είναι ότι ο Αντώνης, καθώς θα αποσύρεται δεν πρόκειται να αποχαιρετήσει σαν τον Roy Batty, τη μια από τις τέσσερις ρέπλικες που αγωνίζονται για επαναπρογραμματισμό τους στο Blade Runner… «Είδα πράγματα που εσείς οι άνθρωποι δεν θα τα πιστεύατε ποτέ. Επιθετικά σκάφη να καίγονται στον αστερισμό του Ωρίωνα… ακτίνες Γάμα να λάμπουν στο σκοτάδι κοντά στην Πύλη του Τανχώυζερ… Όλες αυτές οι στιγμές θα χαθούν μες στο χρόνο σαν δάκρυα στη βροχή».


22

Report

«Ω τον αγαπητό» κύριο Φλογαΐτη! Πριν από χρόνια, ένας Έλληνας πολιτικός είχε πει σε μία συνέντευξή του πως υπάρχει μια συνομοταξία ανθρώπων, οι οποίοι έχουν κάνει σημαντικές καριέρες χωρίς να έχουν ενοχλήσει κανέναν και όταν τους συναντάς σε προκαλούν να πεις «ω τον αγαπητό». Ο κύριος Σπύρος Φλογαΐτης, καθηγητής του Δημοσίου Δικαίου, κοσμοπολίτης, υπουργός για λίγο, «εθελοντής» των επιδοτούμενων Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων, φίλος πολλών πολιτικών που τον παρουσιάζουν ως φίλο τους, αρκετά γνωστός στην Αμερικανική Πρεσβεία ώστε να στέλνει τηλεγραφήματα γι' αυτόν και άλλα πολλά, είναι αναμφισβήτητα από αυτούς που πολλοί αποκαλούν «ω τον αγαπητό». Κάποιοι ενδεχομένως με κακεντρέχεια, αλλά οι περισσότεροι επενδύοντας σε μια καλή σχέση μαζί του. Ισχυρός, αθόρυβος, διακομματικά αποδεκτός έως και επιβεβλημένος, ο καθηγητής κύριος Φλογαΐτης είναι σίγουρα μια καλή γνωριμία. Πόσο καλή αποδεικνύει η ιστορία του; Αν και έχουν γραφτεί τόσα για αυτόν και τις χρηματοδοτήσεις του από τις ελληνικές κυβερνήσεις και έχουν υπονοηθεί ακόμη περισσότερα, δεν ελέγχθηκε ποτέ. Αντίθετα, το ελληνικό κράτος έτρεξε να τον περιβάλει με ένα νομικό πλαίσιο ασυλίας, μεγαλύτερο από αυτό που απολαμβάνουν οι υπουργοί και ο πρωθυπουργός.

των Κώστα Βαξεβάνη, Ευάγγελου Σ. Τριάντη

Την 1η Σεπτεμβρίου 2011, ο υφυπουργός Εξωτερικών Δημήτρης Δόλλης υπέγραψε μια απόφαση που μοιάζει να τακτοποιεί κάποιες εκκρεμότητες στο υπουργείο του. Αποφάσισε τη σύσταση «Επιτροπής Εκκαθάρισης των Ανοιχτών Προγραμμάτων της Υπηρεσίας Διεθνούς Αναπτυξιακής Συνεργασίας (ΥΔΑΣ)». Πρόκειται για τα προγράμματα που αφορούν στις Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις. Μερικές εκατοντάδες οργανώσεις που χρησιμοποίησαν δισεκατομμύρια κρατικού χρήματος για να υλοποιήσουν ανθρωπιστικά προγράμματα. Πολλά από αυτά σε εξωτικές περιοχές με ακόμη πιο εξωτικά αντικείμενα. Η απόφαση της εκκαθάρισης είναι το εσπευσμένο κλείσιμο των φακέλων, που θα εμποδίσει πρακτικά τον έλεγχο της υλοποίησης των προγραμμάτων. Έτσι τα Οικολογικά Προγράμματα που πραγματοποιήθηκαν από την Ελλάδα στα νησιά του Ειρηνικού θα ριχτούν στο βαθύτερο σημείο... όχι του ωκεανού, αλλά της συγκάλυψης. Δεν πρόκειται να μάθουμε ποτέ αν οι ελληνικές ΜΚΟ κατάφεραν να εκπαιδεύσουν τους τελωνειακούς της Ερζεγοβίνης, ή να συνεισφέρουν όσο έπρεπε στο Ίδρυμα Αγά Χαν. Κυρίως κάποιοι επιχειρούν να μην μάθουμε ποτέ ποιοι πήραν πραγματικά αυτά τα χρήματα και πώς η διαπλοκή φάνηκε όσο «φιλάνθρωπη» θέλησε με τον εαυτό της. 10 Μαΐου 2012

Η φλόγα του κ. Φλογαΐτη για προσφορά Η ΜΚΟ Ευρωπαϊκό Κέντρο Δημοσίου Δικαίου είναι μία από τις οργανώσεις που συστηματικά χρηματοδοτήθηκαν από τις ελληνικές κυβερνήσεις. Μια μη κυβερνητική οργάνωση με μόνο κυβερνητική χρηματοδότηση. Ιδρύθηκε το 1995, αλλά παραδόξως με πλήρη κρατική κηδεμονία. Στον νόμο 2358/95, που αφορά την κύρωση σύμβασης δικαστικής αρωγής μεταξύ Ελλάδας και Κίνας, προστίθεται ένα άρθρο που προβλέπει την « Ίδρυση Ευρωπαϊκού Κέντρου Δημοσίου Δικαίου» ως «Κοινωφελούς Οργανισμού Διεθνούς Χαρακτήρα». Το ελληνικό κράτος μάλιστα, με κοινή απόφαση των υπουργών Οικονομικών Αλ. Παπαδόπουλου και Δικαιοσύνης Ιωαν. Ποττάκη, είναι υποχρεωμένο να χρηματοδοτεί το Ευρωπαϊκό Κέντρο από τον κρατικό προϋπολογισμό. Επιπλέον ρυθμίζει ώστε να μπορούν υπουργεία και οργανισμοί του Δημόσιου Τομέα να χρηματοδοτούν κατά βούληση το Κέντρο. Η χρηματοδότηση ξεκινά αδρή και δεν περιορίζεται στον κρατικό προϋπολογισμό. Υπουργεία και φορείς του Δημοσίου επιδοτούν το Κέντρο. Το μεγάλο κομμάτι των χρηματοδοτήσεων όμως δίνεται από τα κονδύλια του ΥΠΕΞ για τις ΜΚΟ. Από το 2000 έως το 2010, μόνο από

το ΥΠΕΞ το Ευρωπαϊκό Κέντρο (και ο μετέπειτα μετασχηματισμός του σε Ευρωπαϊκό Οργανισμό Δημοσίου Δικαίου) παίρνει 3,5 εκατομμύρια ευρώ. Πίσω από το Ευρωπαϊκό Κέντρο βρίσκεται ο καθηγητής Δημοσίου Δικαίου της Νομικής Σχολής της Αθήνας, Σπύρος Φλογαΐτης. Ο Σπύρος Φλογαΐτης δεν είναι μια τυχαία προσωπικότητα. Σπούδασε Νομικά, Ιστορία και Φιλολογία, και το 1980 έγινε λέκτορας στη Νομική Σχολή Αθηνών. Μέσα σε δύο χρόνια όμως κατάφερε να έχει μια ραγδαία ανέλιξη, που μόνο ο συνάδελφός του Ευάγγελος Βενιζέλος είχε. Έγινε τακτικός καθηγητής στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο. Έκτοτε η πορεία του μοιάζει να είναι ο δρόμος της νομικής, αλλά γεμάτος με λουλούδια από τα παρτέρια της πολιτικής. Ο καθηγητής Φλογαΐτης γίνεται το 2007 και το 2009 υπηρεσιακός υπουργός, αλλά δεν είναι αυτό το κύριο πολιτικό του στοχείο. Διατηρεί στενές σχέσεις με τον Προκόπη Παυλόπουλο και το 1990 έχει κοινό δικηγορικό γραφείο με τον Χάρη Παμπούκη και τη Γλυκερία Σιούτη. Μετά τις εκλογές του 2009 ο Παμπούκης γίνεται υπερυπουργός του Γιώργου Παπανδρέου και η Γλυκερία Σιούτη σύμβουλός του. Οι πολιτικές και κοινωνικές σχέσεις του καθηγητή Φλογαΐτη επεκτείνονται στα δύο μεγάλα κόμματα. Στο πανεπιστήμιο το τμήμα Δημοσίου


24

Report 1

1 Οι εκπρόσωποι των κρατών υπογράφουν την ίδρυση με δυσανάγνωστες υπογραφές και χωρίς να αναφέρουν καν το όνομα και την ιδιότητά τους. Έδρα του οργανισμού εμφανίζεται η οδός Αχαιού 16 στο Κολωνάκι.

Δικαίου έχει τη σφραγίδα των Φλογαΐτη, Παυλόπουλου, Σιούτη. Οι κακοπροαίρετοι τον αποκαλούν «παντός καιρού». Στις ελληνικές πρεσβείες, όπου ταξιδεύει συχνά για τη ΜΚΟ του, είναι αυτός με τον οποίο θεωρούν πως πρέπει να τα έχουν καλά. Ο Σ. Φλογαΐτης εμφανίζεται πολυπράγμων. Στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης ο Φλογαΐτης εμφανίζεται σε διοικητικά συμβούλια εκκλησιαστικών εταιριών, ξενοδοχειακών επιχειρήσεων, της εταιρίας Φυσικού Αερίου Θεσσαλονίκης και άλλα πολλά. Είναι ο ίδιος ο καθηγητής της Νομικής. Μόνο η ημερομηνία γέννησής του είναι διαφορετική από ό,τι στο επίσημο βιογραφικό του, όπου εμφανίζεται να έχει γεννηθεί το 1953 και όχι το 1950. Παρά τις τόσες ενασχολήσεις του, ο καθηγητής Φλογαΐτης φέρεται να αφοσιώνεται στη μη κυβερνητική του οργάνωση, που απορροφά τεράστια ποσά από το ελληνικό κράτος για να υλοποιήσει όχι μόνο νομικά προγράμματα, αλλά και περιβαλλοντικά –παρότι δεν είναι στο αντικείμενό της– σε εξωτικά νησιά.

Ο εργαζόμενος Στυλιανίδης και ο εργοδότης καθηγητής Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Δημοσίου Δικαίου, παίρνει τις μεγάλες χρηματοδοτήσεις την εποχή που στην κυβέρνηση είναι η ΝΔ, μετά το 2004. Υφυπουργός Εξωτερικών με ευθύνη για τις ΜΚΟ είναι ο Ευριπίδης Στυλιανίδης. Ο κύριος Στυλιανίδης, όπως παραδέχεται ο ίδιος στο βιογραφικό του, το 1997 και το 1998 έχει εργαστεί στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Δημοσίου Δικαίου. Το 2007, όταν ο κύριος Στυλιανίδης προσφεύγει κατά των συνυποψήφιών του βουλευτών στη Ροδόπη, το δικηγορικό γραφείο Φλογαΐτη- Σιούτη είναι αυτό που κάνει την προσφυγή. Ως υφυπουργός ο Ευριπίδης Στυλιανίδης εμφανίζεται να επιχορηγεί το «όραμα» Φλογαΐτη. Ιδιαίτερη σημασία έχει το ποια προγράμματα χρηματοδοτούνται από τον Ευριπίδη Στυλιανίδη. Κάποια από αυτά προκαλούν μειδίαμα. Το 2006 η οργάνωση του κυρίου Φλογαΐτη χρηματοδοτείται με 160.000 ευρώ για την περιβαλλοντική προστασία των νησιών Τρινιντάντ και Τομπάκο, Φίτζι και Αγίου Μαυρικίου. Παίρνει εκατομμύρια ευρώ για «Υποστήριξη των προσπαθειών της Τουρκίας για πλήρη ευθυγράμμιση και εφαρμογή του τομέα προστασίας των πνευματικών δικαιωμάτων», για «Θεμελίωση των υποδομών, για την έρευνα, την αποκάλυψη 10 Μαΐου 2012

και την πρόληψη της εγκληματικότητας στα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και διαδικτύου στη Λιθουανία», την «Εκπαίδευση αντιπροσώπων των βαλκανικών χωρών και της Μαύρης Θάλασσας στο κράτος δικαίου», το «Οικονομικό διαπολιτισμικό πρόγραμμα στην Ινδία» και άλλα πολλά με αόριστους μεγαλεπίβολους τίτλους. Είναι άγνωστα τα ποσά με τα οποία έχει επιδοτηθεί το Ευρωπαϊκό Κέντρο Δημοσίου Δικαίου υπό τη διεύθυνση του κυρίου Φλογαΐτη. Παρότι απευθυνθήκαμε επισήμως να μας πουν για αυτά τα ποσά και παρότι μεγάλο τμήμα τους αποτελεί καταβολές από το Ελληνικό Δημόσιο, άρα πρέπει να γνωστοποιούνται, η διεύθυνση του Κέντρου αρνήθηκε να δώσει οποιοδήποτε στοιχείο. Από έκθεση που έχει υποβάλει στη Hellenic Aid του ΥΠΕΞ και την οποία έχουμε στη διάθεσή μας, προκύπτει πως, από το 2005 έως το 2008 μόνο, έχει πάρει από εθνικές πηγές 15.109.420 ευρώ. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται ποσά από τον εθνικό προϋπολογισμό, αλλά και χρηματοδοτήσεις από φορείς (υπουργεία, τοπική αυτοδιοίκηση κλπ). Επιπλέον 12.238.366 ευρώ έχει πάρει από ευρωπαϊκούς φορείς χρηματοδότησης και τις επιχορηγήσεις του ΥΠΕΞ. Ο οργανισμός του κ. Φλογαΐτη αρνήθηκε να επιβεβαιώσει ή να διαψεύσει

αυτά τα ποσά και πολύ περισσότερο να απαντήσει σε καταγγελίες που υπάρχουν για έργα που δεν έγιναν ποτέ αλλά χρηματοδοτήθηκαν με παραστατικά.

Ένας τρελός πρέσβης Τα συρτάρια της ΥΔΑΣ του υπουργείου Εξωτερικών είναι γεμάτα από φακέλους με παραστατικά για τα έργα των ΜΚΟ. Έργα που στην πραγματικότητα δεν ελέγχθηκαν ποτέ. Κανένας δεν γνωρίζει αν τα παραστατικά αντιστοιχούν σε πραγματικά έργα ή πρόκειται για τιμολόγια που μπορεί κάποιος να εκδώσει με μεγάλη ευκολία σε μια τριτοκοσμική χώρα, από αυτές στις οποίες έχουν ιδιαίτερη αδυναμία τα «ελληνικά προγράμματα βοήθειας». Στις 28 Αυγούστου 2006 ο Έλληνας πρέσβης στη Βυρηττό Νίκος Βαμβουνάκης έστειλε στον υφυπουργό Ευριπίδη Στυλιανίδη υπηρεσιακό τηλεγράφημα, με το οποίο του γνωστοποιούσε πως ο οργανισμός του κυρίου Φλογαΐτη δεν έχει υλοποιήσει το πρόγραμμα «Διοικητική μεταρρύθμιση στον Λίβανο», για το οποίο έχει χρηματοδοτηθεί με 350.000 ευρώ. Λέει χαρακτηριστικά ο πρέσβης σε τηλεγραφική διατύπωση: « Έως τώρα διάρκεια προγράμματος (Νοεμ


2

3

2 Από έκθεση που έχει υποβάλει στη Hellenic Aid του ΥΠΕΞ και την οποία έχουμε στη διάθεσή μας, προκύπτει πως, από το 2005 έως το 2008 μόνο, έχει πάρει από εθνικές πηγές 15.109.420 ευρώ. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται ποσά από τον εθνικό προϋπολογισμό, αλλά και χρηματοδοτήσεις από φορείς (υπουργεία, τοπική αυτοδιοίκηση κλπ). Επιπλέον 12.238.366 ευρώ έχει πάρει από ευρωπαϊκούς φορείς χρηματοδότησης και τις επιχορηγήσεις του ΥΠΕΞ.

3 Η αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα, κατά καιρούς έχει στείλει τηλεγραφήματα προς το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών, εκθειάζοντας τον καθηγητή της Νομικής. Τον αποκαλούν αξιοσέβαστο και πεπειραμένο τεχνοκράτη, ενώ σημειώνουν συνεχώς πως έχει μακροχρόνιες σχέσεις με την πρεσβεία.

2004-Νοεμ 2005) Πρεσβεία δεν διαπίστωσε ότι αυτό απέφερε τίποτα ουσιαστικό για Λίβανο ή για προβολή χώρας μας. Εξ όσων έχουμε αντιληφθεί μόνες εκδηλώσεις που έγιναν κατά τη διάρκεια έτους Α) Ένα δεκαήμερο σεμινάριο στη Βηρυττο στα εγκαίνια του οποίου είχαμε παραβρεθεί 12 μόνο άτομα Β) Μετάβαση 8 Λιβανέζων στην Ελλάδα παρελθόντα Σεπτέμβριο σε πλαίσιο διήμερης συνάντησης για εκδήλωση στο Σούνιο. Στο περιθώριο εν λόγω σεμιναρίου έγιναν εθιμοτυπικές επισκέψεις (Παυλόπουλος, Πρόεδρος Συμβουλίου Επικρατείας). Συνεργάτης μου από τον οποίο ζήτησα διερευνήσει περαιτέρω θέμα συναντήθηκε 23.2.06 με Πρόεδρο σχολής Δημόσιας διοίκησης Λιβάνου και αρμόδιο διευθυντή διοικητικής μεταρρύθμισης, που είχαν συμμετάσχει επίσης διήμερο σεμινάριο Βηρυττού. Αμφότεροι επιβεβαίωσαν ότι τίποτα ουσιαστικό δεν έχει γίνει σε πλαίσιο προγράμματος. Τόσο η σχολή Δημόσιας Διοίκησης όσο και υπουργείο Διοικητικής μεταρρύθμισης συνεργάζονται ήδη στενά για ίδια θέματα με Γαλλικής “ECOLE NATIONALE D ADMINISTRATION”. Ποσό που φέρεται ότι έχει δαπανήσει ως σήμερα ΕΚΚΔ (118.436 ευρώ) δεν θεωρούμε ότι δικαιολογεί ως τώρα πενιχρά αποτελέσματα. Σοβαρά ερωτηματικά, χρήσιμο θα ήταν διευκρινισθεί τι ακριβώς αφορά ποσό 47.841 ευρώ που φαίνεται δαπανήθηκε στην Ελλάδα για “επιστημονική και Γραμματειακή υποστήριξη”.Όπως επίσης και ποιοί είναι οι εν λόγω επιστήμονες και σε τι ακριβώς συνέβαλαν όσον αφορά Λίβανο. Πού δαπανήθηκαν 24.973 ευρώ για ταξίδια αφούδεν υπάρχει ανάλυση εν λόγω ποσού και ως γνωστόν τιμή αεροπορικού εισιτηρίου μετ επιστροφής Βηρυττος –Αθήνα 210 ευρώ.Σημειώνω ότι Πρόεδρος Συμβουλίου

Επικρατείας που είχε μεταβεί Ελλάδα μου παραπονέθηκε ότι δεν του έχει στείλει ακόμη αντίτιμο εισιτηρίου. Υπενθυμίζεται τέλος ότι η Πρεσβεία Βηρυττού ούτε είχε ερωτηθεί για σκοπιμότητα εν λόγω προγράμματος ούτε είχε συμφωνήσει υλοποίηση.Παράδοξο είναι επίσης ότι μας ζητήθηκε “υποστηρικτική επιστολή” στις 2 Μαρτίου του 2005 για ένα πρόγραμμα που υποτίθεται ότι είχε αρχίσει το Νοέμβριο του 2004». Ο υφυπουργός Ευριπίδης Στυλιανίδης όχι μόνο δεν διατάζει έρευνα για τις σοβαρές καταγγελίες για τον πρώην εργοδότη του, αλλά συνεχίζει τις γενναίες χρηματοδοτήσεις. Στο ΥΠΕΞ τα σχόλια δίνουν και παίρνουν για έναν τρελό πρέσβη που τόλμησε να μιλήσει για έναν άνθρωπο ο οποίος αποκαλεί τους μισούς υπουργούς με το μικρό τους όνομα και ρωτά όλο ευγένεια στα ταξίδια του στο εξωτερικό τους Έλληνες πρέσβεις αν θέλουν να τους βοηθήσει σε κάτι.

ραβίαστου. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Δημοσίου Δικαίου, η ιδιοκτησία και τα περιουσιακά στοιχεία του ενεργητικού οπουδήποτε και εάν ευρίσκονται και οποιοσδήποτε και εάν τα ελέγχει, θα απολαμβάνουν ασυλία από έρευνα, επίταξη, κατάσχεση, απαλλοτρίωση και από κάθε άλλη μορφή επέμβασης από την εκτελεστική, την διοικητική, την δικαστική ή τη νομοθετική δράση, εκτός εάν και κατά το μέτρο που σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη περίπτωση, έχει άρει την ασυλία του. Είναι όμως σαφές ότι η άρση της ασυλίας δεν θα επεκτείνεται ποτέ σε μέτρα εκτέλεσης.

Και εγένετο Διεθνής Οργανισμός

2. Κανείς αξιωματούχος της Κυβέρνησης ή πρόσωπο που ασκεί οποιαδήποτε δημόσια εξουσία, διοικητική, δικαστική, και στρατιωτική ή αστυνομική δεν θα εισέλθει στις εγκαταστάσεις του ΕυρΟΔΔ παρά μόνο με την συγκατάθεση και υπό τους όρους που θα εγκρίνει ο Διευθυντής».

Το 2005, επί Στυλιανίδη πάντα στο ΥΠΕΞ, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Δημοσίου Δικαίου του κυρίου Φλογαΐτη, έχοντας συγκεντρώσει ήδη πολλά σχόλια για τις χρηματοδοτήσεις εκατομμυρίων στους διαδρόμους του υπουργείου αλλά και της Νομικής Σχολής, μετατρέπεται σε Διεθνή Οργανισμό με την ονομασία Ευρωπαϊκός Οργανισμός Δημοσίου Δικαίου, και στις 21 Ιουλίου 2009 κυρώνεται η συμφωνία έδρας μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και του οργανισμού. Η πρώην Μη Κυβερνητική Οργάνωση του κυρίου Φλογαΐτη γίνεται οργανισμός με ασυλία, ακαταδίωκτο και πρωτοφανή προνόμια. Στο άρθρο 6 του νόμου 3774/2009 διατυπώνεται με σαφήνεια: «1. Οι Χώροι του ΕυρΟΔΔ θα είναι απα-

Επιπλέον, δεν θα επιτραπεί σε κανένα ιδιώτη να εισέλθει, παραβιάσει, καταλάβει, κλπ., την ιδιοκτησία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Δημοσίου Δικαίου και δικαιώματα δεν μπορούν να αποκτηθούν σε βάρος του ή να προβληθούν απέναντι του ως απορρέοντα από πράξεις αυτής της φύσης.

Ο οργανισμός προικοδοτείται με φοροαπαλλαγές και ειδικό καθεστώς. Λειτουργεί ως κράτος εν κράτη με σημαία, διπλωματική ασυλία, ειδικές ραδιοεπικοινωνίες και δικαίωμα ακόμη και κωδικοποιημένης αλληλογραφίας και προνομίων διπλωματικών σάκων. Ιδρυτικά κράτη για τον οργανισμό εμφανίζονται η Κύπρος, η Ελλάδα, η Ιταλία και η Μολδαβία. Οι εκπρόσωποι των κρατών υπογράφουν την ίδρυση με δυσανάγνωστες


26

υπογραφές και χωρίς να αναφέρουν καν το όνομα και την ιδιότητά τους. Έδρα του οργανισμού εμφανίζεται η οδός Αχαιού 16 στο Κολωνάκι. Στη διεύθυνση όμως αυτή είναι ένα παράρτημα του Πανεπιστημίου Αθηνών όπου εργάζεται ο κ Φλογαΐτης. Σε μία άλλη διεύθυνση του οργανισμού στο Λαύριο, ο τηλεφωνικός κατάλογος εμφανίζει μια προσωπική καταχώρηση στο όνομα Σπύρος Φλογαΐτης, δικηγόρος. Όπως αποκάλυψε ωστόσο το HOT DOC (τεύχος 01), ο Αντώνης Σαμαράς, μερικές μέρες πριν από τις εκλογές του 2009, ως υπουργός Πολιτισμού, υπέγραψε την παραχώρηση ενός νεοκλασικού στην Πλάκα στον οργανισμό του κυρίου Φλογαΐτη. Μοναδικός όρος ήταν να επισκευαστεί το κτίριο. Έτσι και γίνεται, αλλά πάλι μέσω του Δημοσίου. Η Νομαρχία Αθηνών επιχορηγεί με 3 εκατομμύρια τον οργανισμό, ο οποίος ανακατασκευάζει το κτίριο. Το ελληνικό ΥΠΕΞ όχι μόνο δεν έκανε κάποια έρευνα για τις χρηματοδοτήσεις που έδωσε στη ΜΚΟ του Σπ. Φλογαΐτη, αλλά εξασφάλισε πλήρη ασυλία από έρευνα και δίωξη για πιθανές ατασθαλίες. Ο κύριος Φλογαΐτης έχει την ασυλία πρωθυπουργού και τα δημιουργήματά του είναι εξασφαλισμένα από έρευνες.

Αγαπητός σε άλλες πρεσβείες Οι ελληνικές πρεσβείες δεν λένε τα καλύτερα στα τηλεγραφήματά τους για τον κύριο Φλογαΐτη, λέει όμως η αμερικανική. Όπως έχει αποκαλυφθεί από τα wikileaks, η αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα κατά καιρούς έχει στείλει τηλεγραφήματα προς το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών εκθειάζοντας τον καθηγητή της Νομικής. Τον αποκαλούν αξιοσέβαστο και πεπειραμένο τεχνοκράτη, ενώ σημειώνουν συνεχώς πως έχει μακροχρόνιες σχέσεις με την πρεσβεία. Ένας άνθρωπος που ταξιδεύει συνεχώς σε όλο τον κόσμο και έχει πρόσβαση σε περιοχές όπως το Ιράν ή το Αφγανιστάν, που μπορεί να μην είναι στα ελληνικά ενδιαφέροντα, είναι όμως σε αυτά των ΗΠΑ, πάντα παρουσιάζει ενδιαφέρον για την αμερικανική πρεσβεία. Τον Ιανουάριο του 2012 οι ΜΚΟ μπήκαν στο στόχαστρο της Εισαγγελίας και των Επιθεωρητών Δημόσιας Διοίκησης. Ήδη η εισαγγελία Αθηνών έχει καταγγελίες και έγγραφα για πολλές από τις ΜΚΟ, ανάμεσα στις οποίες και αυτή του κυρίου Φλογαΐτη. Όσο όμως εξελίσσεται η έρευνα (δικαστική και δημοσιογραφική) τόσο στο ΥΠΕΞ βιάζονται να κλείσουν τους φακέλους με τις εκκρεμότητες και πολύ περισσότερο με τα στοιχεία. Αυτή τη φορά ίσως οι εισαγγελείς να είναι πιο γρήγοροι. Και ίσως αναφωνήσουν «ω τον αγαπητό κύριο». 10 Μαΐου 2012


Η κάστα των εκλεκτών

Πώς φτιάχνουν βιογραφικά για να κυβερνήσουν Η παιδεία ανήκει στη νέα ελίτ. Μια σειρά προνομίων παραχωρούνται για όσους γνωρίζουν πώς να κινηθούν στα ενδότερα του συστήματος. Σε όσους ανήκουν στην κάστα των εκλεκτών και φυσικά σε όσους έχουν να πληρώσουν.

Της Στελίνας Μαργαριτίδου

Όσοι φοιτούν στο ελληνικό τμήμα του Ευρωπαϊκού Σχολείου των Βρυξελλών μπορούν να θεωρούν σχεδόν δεδομένη την εισαγωγή τους σε κάποιο τμήμα ελληνικού πανεπιστημίου, εάν επιθυμούν κάτι τέτοιο. Οι γόνοι πάντως των ισχυρών οικογενειών στην Ελλάδα έχουν ήδη κατευθυνθεί σε κάποιο από τα φημισμένα κολέγια της Ευρώπης ή των ΗΠΑ. Οι τρόποι είναι πολλοί, όπως και τα προνόμια.

Ευρωπαϊκό Σχολείο στις Βρυξέλλες Τα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι 16 σε όλη την Ευρώπη, τέσσερα από αυτά βρίσκονται στις Βρυξέλλες και, όπως αναφέρεται στα ενημερωτικά τους φυλλάδια: «έχουν συσταθεί για να παρέχουν δωρεάν εκπαίδευση για τα

παιδιά του προσωπικού των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων και οδηγούν στο ευρωπαϊκό απολυτήριο. Άλλα παιδιά μπορούν να γίνουν δεκτά εάν υπάρχουν διαθέσιμες θέσεις. Όλοι οι εκπαιδευτικοί που απασχολούνται στα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι πλήρους απασχόλησης και διορίζονται από τις εθνικές κυβερνήσεις τους, μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας επιλογής». Στις Βρυξέλλες λοιπόν έχει έδρα και το ελληνικό τμήμα του Ευρωπαϊκού Σχολείου Βρυξελλών, το οποίο διαθέτει όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης. Οι μαθητές του ελληνικού τμήματος του Ευρωπαϊκού Σχολείου των Βρυξελλών εμφανίζονται ως προνομιούχοι. Τουλάχιστον αυτό προκύπτει διαβάζοντας κανείς μια εισήγηση σε συνέδριο που έγινε στις Βρυξέλλες το 2002. Ο εισηγητής δεν είναι τυχαίος. O Χρήστος Νικ.

Σπανός είναι εκπαιδευτικός με πολύχρονη πείρα στην εκπαίδευση, κυρίως σε ελληνικά σχολεία του Βελγίου. Στην εισήγησή του ο κ. Σπανός αναφέρεται στο πρόγραμμα του ελληνικού τμήματος του Ευρωπαϊκού Σχολείου των Βρυξελλών. Αυτό που κάνει εντύπωση, για το συγκεκριμένο σχολείο, είναι η κατανομή των μαθητών ανά τάξη. «Δίνει το σχήμα ανεστραμμένης πυραμίδας από την Α΄ Γυμνασίου προς τη Γ΄ Λυκείου. Χαρακτηριστικό είναι το φαινόμενο στην Α΄ Γυμνασίου να εγγράφονται 12-18 μαθητές και στη Γ΄ λυκείου να φοιτούν περισσότεροι από 30. Αρκετοί ισχυρίζονται ότι τούτο συμβαίνει επειδή οι απόφοιτοι του Λυκείου των Βρυξελλών, όπως και των αλλαχού ισότιμων σχολικών μονάδων, εμπίπτουν σε ειδικές διατάξεις νόμων, οι οποίοι ρυθμίζουν την εισαγωγή τους στα ελληνικά


28

ΑΕΙ και ΤΕΙ (ειδικές εξετάσεις)». Οι μαθητές είναι τέκνα κυρίως Ελλήνων δημοσίων υπαλλήλων, αποσπασμένων στο εξωτερικό με διετή, τριετή ή πενταετή θητεία, ή και ομογενών που έχουν αποφασίσει είτε να επιστρέψουν στην Ελλάδα είτε τα παιδιά τους να φοιτήσουν στα ελληνικά ανώτερα και ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Η εισαγωγή των αποφοίτων του Λυκείου στα ΑΕΙ και ΤΕΙ της Ελλάδας εμφανίζει ποσοστό επιτυχίας που αγγίζει το 100%. Στο εν λόγω σχολικό συγκρότημα εργάζονται 25 περίπου εκπαιδευτικοί, όλων των ειδικοτήτων, όλοι Έλληνες δημόσιοι υπάλληλοι. «Η με αποκλειστική ευθύνη του ελληνικού κράτους δημιουργία της τάξης των προνομιούχων και της τάξης των προλετάριων εκπαιδευτικών στο Βέλγιο δεν έχει μόνο αντίκτυπο στους ίδιους τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι δικαιολογημένα αισθάνονται υποβαθμισμένοι έναντι των μέχρι χτες ομοιόβαθμων και ισόποσα αμειβόμενων συναδέλφων τους. Επιπλέον, έχει ακόμη μεγαλύτερες επιπτώσεις στην εκπαιδευτική διαδικασία, κλονίζοντας το κύρος και την αξιοπιστία των άλλων σχολικών μονάδων, συγκρινόμενων με τα ελληνικά τμήματα του Ευρωπαϊκού Σχολείου. Το ΥΠΕΠΘ, με τις διαδικασίες αυτές, έχει δημιουργήσει σχολείο για την τάξη των προνομιούχων 10 Μαΐου 2012

Όσοι φοιτούν στο ελληνικό τμήμα του Ευρωπαϊκού Σχολείου των Βρυξελλών μπορούν να θεωρούν σχεδόν δεδομένη την εισαγωγή τους σε κάποιο τμήμα ελληνικού πανεπιστημίου, εάν επιθυμούν κάτι τέτοιο. Οι γόνοι πάντως των ισχυρών οικογενειών στην Ελλάδα έχουν ήδη κατευθυνθεί σε κάποιο από τα φημισμένα κολέγια της Ευρώπης ή των ΗΠΑ. Οι τρόποι είναι πολλοί, όπως και τα προνόμια.

Ευρωπαϊκό Σχολείο στις Βρυξέλλες Τα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι 16 σε όλη την Ευρώπη, τέσσερα από αυτά βρίσκονται στις Βρυξέλλες και, όπως αναφέρεται στα ενημερωτικά τους φυλλάδια: «έχουν συσταθεί για να παρέχουν δωρεάν εκπαίδευση για τα παιδιά του προσωπικού των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων και οδηγούν στο ευρωπαϊκό απολυτήριο. Άλλα παιδιά μπορούν να γίνουν δεκτά εάν υπάρχουν διαθέσιμες θέσεις. Όλοι οι εκπαιδευτικοί που απασχολούνται στα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι πλήρους απασχόλησης και διορίζονται από τις εθνικές κυβερνήσεις τους, μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας επιλογής». Στις Βρυξέλλες λοιπόν έχει έδρα και το ελληνικό τμήμα του Ευρωπαϊκού Σχολείου

Βρυξελλών, το οποίο διαθέτει όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης. Οι μαθητές του ελληνικού τμήματος του Ευρωπαϊκού Σχολείου των Βρυξελλών εμφανίζονται ως προνομιούχοι. Τουλάχιστον αυτό προκύπτει διαβάζοντας κανείς μια εισήγηση σε συνέδριο που έγινε στις Βρυξέλλες το 2002. Ο εισηγητής δεν είναι τυχαίος. O Χρήστος Νικ. Σπανός είναι εκπαιδευτικός με πολύχρονη πείρα στην εκπαίδευση, κυρίως σε ελληνικά σχολεία του Βελγίου. Στην εισήγησή του ο κ. Σπανός αναφέρεται στο πρόγραμμα του ελληνικού τμήματος του Ευρωπαϊκού Σχολείου των Βρυξελλών. Αυτό που κάνει εντύπωση, για το συγκεκριμένο σχολείο, είναι η κατανομή των μαθητών ανά τάξη. «Δίνει το σχήμα ανεστραμμένης πυραμίδας από την Α΄ Γυμνασίου προς τη Γ΄ Λυκείου. Χαρακτηριστικό είναι το φαινόμενο στην Α΄ Γυμνασίου να εγγράφονται 12-18 μαθητές και στη Γ΄ λυκείου να φοιτούν περισσότεροι από 30. Αρκετοί ισχυρίζονται ότι τούτο συμβαίνει επειδή οι απόφοιτοι του Λυκείου των Βρυξελλών, όπως και των αλλαχού ισότιμων σχολικών μονάδων, εμπίπτουν σε ειδικές διατάξεις νόμων, οι οποίοι ρυθμίζουν την εισαγωγή τους στα ελληνικά ΑΕΙ και ΤΕΙ (ειδικές εξετάσεις)». Οι μαθητές είναι τέκνα κυρίως Ελλήνων δημοσίων υπαλλήλων, αποσπασμένων στο εξωτερικό με διετή, τριετή ή πενταετή θητεία,


ή και ομογενών που έχουν αποφασίσει είτε να επιστρέψουν στην Ελλάδα είτε τα παιδιά τους να φοιτήσουν στα ελληνικά ανώτερα και ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Η εισαγωγή των αποφοίτων του Λυκείου στα ΑΕΙ και ΤΕΙ της Ελλάδας εμφανίζει ποσοστό επιτυχίας που αγγίζει το 100%. Στο εν λόγω σχολικό συγκρότημα εργάζονται 25 περίπου εκπαιδευτικοί, όλων των ειδικοτήτων, όλοι Έλληνες δημόσιοι υπάλληλοι. «Η με αποκλειστική ευθύνη του ελληνικού κράτους δημιουργία της τάξης των προνομιούχων και της τάξης των προλετάριων εκπαιδευτικών στο Βέλγιο δεν έχει μόνο αντίκτυπο στους ίδιους τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι δικαιολογημένα αισθάνονται υποβαθμισμένοι έναντι των μέχρι χτες ομοιόβαθμων και ισόποσα αμειβόμενων συναδέλφων τους. Επιπλέον, έχει ακόμη μεγαλύτερες επιπτώσεις στην εκπαιδευτική διαδικασία, κλονίζοντας το κύρος και την αξιοπιστία των άλλων σχολικών μονάδων, συγκρινόμενων με τα ελληνικά τμήματα του Ευρωπαϊκού Σχολείου. Το ΥΠΕΠΘ, με τις διαδικασίες αυτές, έχει δημιουργήσει σχολείο για την τάξη των προνομιούχων και σχολεία για τους πληβείους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την υπερβολική ζήτηση και τον μεγάλο συνωστισμό στο Δημοτικό Σχολείο του Ευρωπαϊκού Σχολείου και μόνο 50 μαθητές στο αμιγές ελληνικό». Αυτά τόνιζε ο κ. Σπανός πριν από χρόνια. Μήπως όμως έχει αλλάξει κάτι; Μάλλον όχι, γι' αυτό και η πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ελλήνων Βελγίου, Ευδοξία Πάντα, με άρθρο της, το 2009, για τη Διαπολιτισμική Εκπαίδευση, προτείνει μεταξύ άλλων: «Οι απόφοιτοι των Ελληνικών Τμημάτων των Ευρωπαϊκών Σχολείων Βρυξελλών και Λουξεμβούργου εξετάζονται στην Ελληνική Γλώσσα από εκπροσώπους του υπουργείου Παιδείας κατά τις ειδικές εξετάσεις του European Baccalaureat. Αποτελεί λοιπόν

παράδοξο για την εισαγωγή τους στα Ελληνικά ΑΕΙ να υποχρεούνται να εξεταστούν για άλλη μια φορά στη Γλώσσα για να πιστοποιηθεί και πάλι η επάρκεια γνώσης της Ελληνικής. Γι’ αυτό προτείνω στο βαθμό Απολυτηρίου να προσμετράται και ο βαθμός της Ελληνικής Γλώσσας στο European Baccalaureat και με τη βαθμολογία αυτή τα παιδιά να εισέρχονται στα Ελληνικά ΑΕΙ άνευ άλλων εξετάσεων».

σμός έχει βρει μεγάλη ανταπόκριση. Στην Ελλάδα το πρόγραμμα προσφέρουν 14 ιδιωτικά σχολεία: American Community Schools of Athens, Anatolia College, Champion School, Κωστέας-Γείτονας, Δούκας, Γείτονας, Κολέγιο Ψυχικού, Ι.Μ. Παναγιωτόπουλος, International School of Athens, Μωραΐτης, Νέα Γενιά-Ζηρίδης, Ιόνιος School, Pinewood Schools, St. Catherine’s British Embassy School.

Πού σπουδάζει η ελίτ

Ο Ξ.Κ. είναι γιος πρώην υπουργού της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας. Ετοιμάζεται πυρετωδώς για τις τελικές εξετάσεις του ΙΒ. Τα θέματα είναι δύσκολα, οι απαιτήσεις πολλές. Η είσοδος σε ένα καλό πανεπιστήμιο του εξωτερικού εξασφαλίζεται με τον απολυτήριο βαθμό, που είναι ο μέσος όρος των δύο τάξεων του ΙΒ και των τελικών εξετάσεων, αλλά και με τις εργασίες που υποβάλλονται σε τακτά χρονικά διαστήματα. Βέβαια, όποιος έχει να πληρώσει κάνει επιπλέον ιδιαίτερα μαθήματα (πριν από ένα χρόνο η τιμή για ιδιαίτερο μαθηματικών ήταν 150 ευρώ την ώρα) κι έτσι έχει σίγουρα καλύτερα αποτελέσματα. Άλλωστε οι αιτήσεις για τα πανεπιστήμια των ΗΠΑ έχουν ήδη συμπληρωθεί με τη βοήθεια ακόμη και ειδικών γραφείων, έναντι αμοιβής σε πολλές περιπτώσεις.

Η ιδέα για τη δημιουργία του διετούς προγράμματος σπουδών International Baccalaureate (ΙΒ) για μαθητές 16-19 ετών ξεκίνησε στην Ελβετία το 1968. Το πρόγραμμα θεωρείται «διαβατήριο» για σπουδές στα καλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου. Εννοείται ότι όλα τα μαθήματα γίνονται στα αγγλικά. Ο αριθμός των μαθητών IB ξεπερνά τους 500.000 σε 2.300 σχολεία σε 127 χώρες του κόσμου. Τα περισσότερα προγράμματα λειτουργούν στις ΗΠΑ και τη δυτική Ευρώπη, όπου ο θε-

Φυσικά όλα τα παραπάνω είναι απλώς μέρος μιας γενικής εικόνας που αποτελεί το αποκορύφωμα της ιδιωτικής εκπαίδευσης. Μήπως να πούμε της ελίτ; Μήπως να σημειώσουμε ότι ο γιος της πρώην υπουργού Παιδείας φοιτούσε –δεν έχει γίνει ποτέ διάψευση για το θέμα– σε ένα τέτοιο σχολείο ώστε να συνεχίσει σπουδές στο εξωτερικό; Ή μήπως να συμπληρώσουμε ότι τα δίδακτρα για κάθε χρονιά ξεπερνούν τα 10.000 ευρώ; Τα βιβλία για κάθε τρίμηνο κοστίζουν γύρω στα 500 ευρώ, κ.ο.κ.

Η κερκόπορτα της εκπαίδευσης Το κλειδί για όλα τα παραπάνω βρίσκεται στον νόμο 2413/96, με τον οποίο δημιουργήθηκε το Ινστιτούτου Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης, ένα ανεξάρτητο όργανο που οργανώνει και εξετάσεις γλωσσομάθειας, έχει την ευθύνη για την εκπαίδευση των Roma, των Μουσουλμάνων, των Ελλήνων του εξωτερικού, διενεργεί τις αρκετά πιο εύκολες εξετάσεις ομογενών που γίνονται κάθε Σεπτέμβρη, και μία επιτροπή του (σε τηλέφωνο που δεν απαντά) είναι αρμόδια για τη διενέργεια των εξετάσεων για τα ευρωπαϊκά σχολεία.


30

A' ποιότητας εκπαίδευση για λίγους Πρόκειται για μια υψηλής ποιότητας παρεχόμενη ιδιωτική εκπαίδευση. Μια εκπαίδευση που δημιουργεί υψηλών προδιαγραφών νέους επιστήμονες, οι οποίοι λειτουργούν σε ένα ιδιαίτερα ανταγωνιστικό περιβάλλον και αναμετρώνται σε ακαδημαϊκό και κοινωνικό επίπεδο (εθελοντισμός και συμμετοχή σε ΜΚΟ συνθέτουν ένα ενδιαφέρον βιογραφικό για τα γραφεία υποδοχής αιτήσεων των ξένων πανεπιστημίων). Όσο για το σύστημα των εξετάσεων του Διεθνούς Απολυτηρίου, το σκάνδαλο του 2009, με το οποίο ακυρώθηκαν οι εξετάσεις εκείνου του Μαΐου, δεν φαίνεται να αναχαίτισε την ανοδική πορεία του θεσμού στη χώρα μας. Όπως αποδείχθηκε, Έλληνας καθηγητής που συντόνιζε τα μαθήματα του προγράμματος ΙΒ σε ιδιωτικό σχολείο πωλούσε από πριν τα θέματα των εξετάσεων έναντι πολλών χιλιάδων ευρώ. Η κρίση συνεχίστηκε και το 2011, καθώς τα θέματα των εξετάσεων για τα αμερικανικά πανεπιστήμια έγιναν ακόμη πιο δύσκολα, με αποτέλεσμα πολλοί υποψήφιοι να μείνουν απέξω. Τα αρνητικά αποτελέσματα επηρέασαν και τη διοίκηση του Κολεγίου Ψυχικού, και πολλοί γονείς χρέωσαν στον ίδιο τον Αλέξανδρο Σαμαρά, αδελφό του προέδρου της Νέας Δημοκρατίας, λάθη και αναποτελεσματικότητα. Όλα αυτά όμως δεν είναι ποτέ αρκετά για να επηρεάσουν το εγχώριο glamour που ανθίζει κάθε χρόνο στις τελετές αποφοίτησης των κολεγιόπαιδων. Εκεί, στις δροσερές αυλές των ιδιωτικών ακριβών κολεγίων, ανάμεσα σε πανάκριβα ρούχα και εντυπωσιακούς μπουφέδες, λουσμένα στα αστραφτερά φλας, τα παιδιά των Αντώνη Σαμαρά, Μιχάλη Λιάπη, Γιώργου Παπανδρέου, Γιάννη Κεφαλογιάννη, Λούκας Κατσέλη, Στέφανου Μάνου, Κυριάκου Μητσοτάκη, Γιώργου Αλογοσκούφη, Δημήτρη Σιούφα, Γιώργου Βαλυράκη κ.ά. ονειρεύονται το μέλλον τους. Οι γονείς καμαρώνουν και κάνουν σχέδια. Άλλωστε, αυτοί ανήκουν σε μια άρχουσα τάξη που έχει την τάση, όπως κάθε σύστημα, να αυτοοργανώνεται με βάση τις δικές της αρχές.

«Ηγέτιδα τάξη είτε το θέλετε είτε όχι» «...Δεν έχουμε πλέον την πολυτέλεια να μην απαντήσουμε στο ερώτημα τι ελίτ θέλουμε ως χώρα, τι ηγέτιδα τάξη. Και είστε, 10 Μαΐου 2012

κυρίες και κύριοι της τάξης του 2011, μέλη της ελίτ της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης της Ελλάδας, αλλά και της ίδιας της χώρας, είτε το θέλετε είτε όχι». Με αυτά τα λόγια ο σύμβουλος του δημάρχου Θεσσαλονίκης Γιάννη Μπουτάρη (απόφοιτος κολεγίου κι αυτός), Αντώνης Καμάρας, ξεκίνησε τον λόγο του στο καθιερωμένο commencment (τελετή αποφοίτησης) του Αμερικανικού Κολεγίου Θεσσαλονίκης τον Μάιο του 2011. Δεν έχει άδικο ο κ. Καμάρας. Βέβαια, από τότε που οι πρόγονοι του Αλέξανδρου και Αντώνη Σαμαρά, Στέφανος Δέλτας και Εμμανουήλ Μπενάκης, έθεταν τις βάσεις για τη δημιουργία του ελληνοαμερικανικού εκπαιδευτικού ιδρύματος Αθήνας έχουν αλλάξει πολλά, ή μάλλον έχουν τροποποιηθεί. Όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στο εξωτερικό.

Οι άξιοι και οι απόφοιτοι Θεωρητικά ένα αξιοκρατικό ανώτατο εκπαιδευτικό σύστημα, ακόμη και εάν είναι ιδιωτικό, πρέπει να παρέχει ίσες ευκαιρίες σε όσους έχουν να πληρώσουν τα δίδακτρα. Πρέπει να πριμοδοτεί την αξιοσύνη και την ικανότητα, με απλά λόγια. Όμως, όπως είναι γνωστό, όπου μπαίνει το χρήμα δημιουργείται αυτόματα χώρος για ακόμη περισσότερο χρήμα. Είναι κοινό μυστικό στις ΗΠΑ ότι γόνοι πλουσίων επιχειρηματιών, διασημοτήτων, πολιτικών μπορούν, κάνοντας μια γενναία δωρεά, να έχουν προβάδισμα στην αποδοχή της αίτησής τους έναντι των υπολοίπων. Εάν μάλιστα πρόκειται για πλούσια παιδιά πλούσιων αποφοίτων του συγκεκριμένου πανεπιστημίου, τότε το χρίσμα έχει δοθεί και η εισαγωγή γίνεται άμεσα. Άλλωστε, όπως αποδεικνύεται, στην πράξη το σύστημα μέσα σε αυτά τα κολέγια δημιουργεί τη νέα ηγέτιδα τάξη. Μια τάξη γαλουχημένη με τα ίδια ιδανικά, ικανή να διατηρήσει την εξουσία στους κόλπους των εκλεκτών. Τον Σεπτέμβριο του 2006, στο «Economist» (έντυπη έκδοση Lexington Poison Ivy 21/9/2006) γίνεται για μία ακόμη φορά αναφορά στο διάτρητο σύστημα εισαγωγής φοιτητών στα «καλά» πανεπιστήμια των ΗΠΑ. Όπως αποκάλυψε, με σειρά δημοσιευμάτων στη «Wall Street Journal», ο αρθρογράφος Daniel Golden, η άρχουσα τάξη της Αμερικής εξασφαλίζει πληρώνοντας την είσοδό της στα κολέγια της ελίτ,

την ώρα που οι φτωχοί αλλά ικανοί Αμερικανοί μένουν απέξω. Η έρευνα του Golden απέδειξε ότι το 60% συνολικά των θέσεων των καλών ιδιωτικών πανεπιστημίων καλύφθηκε από τους πλούσιους απογόνους πρώην αποφοίτων των ίδιων κολεγίων. Μπορεί λοιπόν οι George Bush και John Kerry να ήταν μαθητές του C (βαθμός που ισοδυναμεί με το «καλώς»), αλλά ήταν παιδιά αποφοίτων, οπότε έγιναν δεκτοί στα καλύτερα κολέγια. Το Harvard καλύπτει το 40% των νεοεισερχόμενων φοιτητών με τους απογόνους πρώην αποφοίτων του, και όπως φαίνεται, και στην άλλη μεριά του Ατλαντικού «σόι πάει το βασίλειο». Ιδιαίτερα ευεργετικοί είναι και οι όροι των γνωστών κολεγίων για τα παιδιά του εκπαιδευτικού προσωπικού. Τα στοιχεία δείχνουν ότι το κολέγιο Notre Dame δέχεται το 70% των παιδιών του εκπαιδευτικού προσωπικού του, ενώ γενικά τα πανεπιστήμια της Βοστόνης (κυρίως ιδιωτικά) δέχονται παιδιά εργαζομένων σε ποσοστό 91%. Δωρεές, ηχηρά ονόματα, γόνοι πλουσίων και αποφοίτων από όλο τον κόσμο και φυσικά από την Ελλάδα, καθηγητών, τι μένει τελικά για όσους χωρίς λεφτά, όνομα και γνωριμίες διαγκωνίζονται για μια θέση στα κολέγια των ΗΠΑ; Το 40% των συνολικών θέσεων. Σε αυτό το μικρό ποσοστό θα στριμωχτούν οι καλύτεροι, ικανότεροι και όσοι έχουν απλώς να πληρώσουν τα δίδακτρα, τα οποία για την περίπτωση των ιδιωτικών πανεπιστημίων των ΗΠΑ είναι ιδιαίτερα τσουχτερά (κυμαίνονται μεταξύ 50.00060.000$ τον χρόνο). Εννοείται ότι η τάση εξαπλώνεται σε ολόκληρη την Ευρώπη. Εκεί, όπως επισημαίνει ο Γιάννης Βαρουφάκης « Έσω Αυθόρμητος. Η Παιδεία που προσφέρουμε στους νέους πρέπει να αντιστοιχεί στις γνώσεις που ζητούν»), οι φοιτητές μετατράπηκαν εν μία νυκτί σε «πελάτες». Η πίεση για εξεύρεση πόρων ήταν αδυσώπητη – ακόμα και στο κραταιό Κέιμπριτζ. «Θυμάμαι πώς νιώσαμε στο Trinity όταν δεχτήκαμε έναν πάμπλουτο ηλίθιο φοιτητή με αντάλλαγμα το ένα εκατομμύριο λίρες που δώρισε ο πατέρας του στο κολέγιο (τότε που ο μισθός μου ήταν 7.520 λίρες ετησίως, μεικτά». Οι πιέσεις των πελατών φαίνεται να είναι τέτοιες ώστε να διαμορφώνεται ανάλογα με τις προτιμήσεις (όχι τις ανάγκες) των φοιτητών ακόμη και το πρόγραμμα σπουδών.


1 Το κύρος του αστραφτερού London School of

2 Το διδακτορικό της κ. Καραμανλή είχε απασχολήσει τα

Economics (από το οποίο έχουν περάσει και πολλοί γνωστοί έλληνες πολιτικοί) επλήγη όταν ο διευθυντής του παραδέχθηκε δημοσίως ότι αποδέχθηκε 300.000 λίρες ως δωρεά, από τον γιο του Καντάφι, του Σάιφ αλ-Ισλάμ

1 Τα «χρυσά» πτυχία Ότι οι γόνοι καλών οικογενειών, δηλαδή πλούσιων και διάσημων κάνουν τις ανάλογες δωρεές και εξασφαλίζουν θέση στα «καλά» και ακριβά πανεπιστήμια του εξωτερικού δεν είναι κάτι καινούργιο. Όσοι επιλέγουν το αγγλοσαξωνικό σύστημα εκπαίδευσης γνωρίζουν καλά πως ακριβώς λειτουργεί το σύστημα. Η πρόσφατη αποφασισμένη (από το σύστημα) αποκαθήλωση της οικογένειας Καντάφι, μεταξύ των άλλων, έφερε στο προσκήνιο με αποδείξεις και αυτή την πτυχή. Το κύρος του αστραφτερού London School of Economics (από το οποίο έχουν περάσει και πολλοί γνωστοί Έλληνες πολιτικοί) επλήγη όταν ο διευθυντής του London School of Economics Χάουαρντ Ντέιβις παραδέχθηκε δημοσίως ότι «η απόφασή του να αποδεχθεί το ποσόν των 300.000 λιρών (350.000 ευρώ) ως δωρεά ενός από τους γιους του Καντάφι, του Σάιφ αλ-Ισλάμ, ήταν εσφαλμένη και ότι η αποστολή του στη Λιβύη για να συμβάλλει στον εκσυγχρονισμό των χρηματοπιστωτικών θε-

3 Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην τελετή αποφοίτησης

ΜΜΕ, καθώς έγινε στο Πανεπιστήμιο Tufts της Βοστώνης, όπου ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτωρ, ενώ εκεί υπάρχει και έδρα «Κωνσταντίνος Καραμανλής»

2

σμών του καθεστώτος ήταν μη συνετή» και παραιτήθηκε από τη θέση του. Το διδακτορικό κατά παραγγελία, όπως φαίνεται, του γιου του Καντάφι αποκάλυψε τι ακριβώς συμβαίνει στα ακριβά και καλά πανεπιστήμια.

Κέρδος και για τους δύο Η διαφήμιση λειτουργεί ταυτόχρονα προς δύο κατευθύνσεις: Οι ...γόνοι περιλαμβάνουν ένα λαμπρό όνομα στο βιογραφικό τους (ας ρίξει κανείς μια ματιά σε βιογραφικά πολιτικών, τραπεζιτών, οικονομικών συμβούλων κλπ.) και το πανεπιστήμιο κερδίζει χρήμα αλλά και δόξα. Δεν είναι τυχαίο ότι 36 μετέπειτα αρχηγοί κρατών φοίτησαν στο LSE. Άραγε πόσο εύκολα δημιουργούνται χειραγωγήσιμα think tanks στους κόλπους των φοιτητικών κύκλων; Πόσο συστηματικά διαμορφώνονται απόψεις και μετέπειτα αποφάσεις; Μία από τις χαρακτηριστικές περιπτώσεις που συνδέθηκε άμεσα μια δωρεά και η

3

πολιτική επιρροή μιας οικογένειας με την απονομή διδακτορικού τίτλου, είναι αυτή της Νατάσας Παζαΐτη-Καραμανλή.

Ένα αξιοζήλευτο βιογραφικό «Η επίδραση της υποξαιμικής –ισχαιμικής εγκεφαλοπάθειας στις γνωσιακές λειτουργίες και τη νευραλγική ανάπτυξη των παιδιών της προσχολικής ηλικίας». Αυτός ήταν ο τίτλος του πειράματος που εκπόνησε η Νατάσα Παζαΐτη Καραμανλή στο πανεπιστήμιο Tufts της Βοστόνης. Ο επιβλέπων έλληνας καθηγητής Θεοχάρης Θεοχαρίδης εξηγεί: «Η Νατάσα ενδιαφερόταν να καταγράψει σε ποιο βαθμό, όταν δεν έχουν αρκετό οξυγόνο τα νεογνά, αυτό μπορεί να έχει μια μόνιμη αρνητική επίδραση στη νοημοσύνη τους ή να προκαλέσει άλλα νευρολογικά προβλήματα. Για την εν λόγω πειραματική έρευνα στα οργανωμένα εργαστήρια του πανεπιστημίου Tufts χρησιμοποιήθηκαν ποντίκια ως πειραματόζωα». Το πείραμα για το διδακτορικό της κ. Καραμανλή είχε απασχολήσει τα ΜΜΕ, καθώς έγινε στο Πανεπιστήμιο Tufts της Βοστόνης


32

όπου ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτωρ, ενώ εκεί υπάρχει και έδρα «Κωνσταντίνος Καραμανλής». Η γυναίκα του πρωθυπουργού, πριν ακόμα παντρευτεί τον Κώστα Καραμανλή, μετέβη στη Βοστόνη ως δευτεροετής φοιτήτρια της Ιατρικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, και υπό την επίβλεψη του καθηγητή κ. Θεοχαρίδη, στο διάστημα μεταξύ Αυγούστου-Δεκεμβρίου 1997, εκτέλεσε ένα μικρό πειραματικό κομμάτι της διδακτορικής της διατριβής. Βέβαια όλοι γνωρίζουμε ότι οι διδακτορικές διατριβές εκπονούνται μετά την απόκτηση του πτυχίου και μάλιστα μετά την απόκτηση και μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών, αλλά ορισμένοι τυχεροί φοιτητές μπορούν να βρουν χρόνο και ανάλογη θέση και να ξεκινήσουν νωρίτερα και σταδιακά. Η κ. Παζαΐτη εκτέλεσε ένα μικρό πειραματικό κομμάτι της διατριβής της μεταξύ Αυγούστου και Δεκεμβρίου του 1997, ενώ ακόμη ήταν δευτεροετής φοιτήτρια στην Ιατρική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, στην οποία μεταπήδησε αφού ολοκλήρωσε τις σπουδές της ως νηπιαγωγός. Το βιογραφικό της, για το οποίο πολύ μελάνι έχει χυθεί και πολύς λόγος γίνεται ακόμη και 10 Μαΐου 2012

τώρα στους διαδρόμους του Αριστοτελείου, είναι εντυπωσιακό: Η Αναστασία ΠαζαΐτηΚαραμανλή του Μιχαήλ είναι απόφοιτος του τμήματος Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης της Παιδαγωγικής Σχολής του ΑΠΘ και κάτοχος πτυχίου και διδακτορικού τίτλου του τμήματος Ιατρικής του ίδιου πανεπιστημίου. Τον Ιούνιο του 2003 έγινε μητέρα των διδύμων, Αλέξανδρου και της Αλίκης. Μετεκπαιδεύτηκε στις ΗΠΑ σε θέματα συμπεριφοράς στο εργαστήριο του τμήματος Φαρμακολογίας του πανεπιστημίου Tufts της Βοστόνης. Τελείωσε το αγροτικό της στην Κόρινθο. Από τις αρχές του 2007 εργάζεται στο Λαϊκό Νοσοκομείο της Αθήνας ως ειδικευόμενη Γενικής Χειρουργικής.

Διπλώματα από πανεπιστήμιο «μαϊμού» « Ένα δίπλωμα... μήπως ανύπαρκτο ή μήπως κατά παραγγελία που σε οδηγεί ακόμη και στο υπουργείο Παιδείας μιας χώρας όπου μοναδική αξία φαίνεται (και πάλι) ότι είναι οι γνωριμίες...». Κάπως έτσι σχολίασαν ορισμένοι... κακεντρεχείς το βιογραφικό γνωστού πολιτικού που διετέλεσε και υπεύθυνος στον Οργανισμό Επαγγελματικής Κατάρτισης του υπουργείου Παιδείας, επί πρωθυπουργίας Καραμανλή και υπουργού Παιδείας Μαριέττας Γιαννάκου. Κι όμως, αν και κάποιοι έγραψαν πως «το Shelburne University είναι πανεπι-

στήμιο-μαϊμού», που πουλά διπλώματα μεταπτυχιακά και διατριβές, ο κ. Κώστας Μαργαρίτης (είχε κατέβει βουλευτής με τη Νέα Δημοκρατία) αναφέρει με ειλικρίνεια τις σπουδές του στην ιστοσελίδα του kmargaritis.gr: • Μεταπτυχιακό στη Διοίκηση Επιχειρήσεων στο "Shelbourne University" (1995) • Πτυχίο Αγγλικής Φιλολογίας, “College of Staten Island” • Απόφοιτος 17ου Γενικού Λυκείου Θεσσαλονίκης. Αυτές οι σπουδές του εξασφάλισαν τις πιο υψηλές κυβερνητικές θέσεις, όπως αυτή του διευθυντή Πολιτικής Επικοινωνίας και αναπληρωτή υπουργού Εσωτερικών (Μάρτιος 2009-Σεπτέμβριος 2009). Φυσικά δεν είναι ο μόνος. Μερικά χρόνια πιο πριν αποκαλύφθηκε ότι αξιωματούχοι χωρών της ΕΕ και των ΗΠΑ διεκδίκησαν με αντίστοιχο τρόπο καλύτερες θέσεις και μισθούς. Είναι χαρακτηριστικός ο τίτλος του πορίσματος που κατέθεσε στο αμερικανικό Κογκρέσο η ερευνητική επιτροπή για το ζήτημα: «Ομοσπονδιακοί υπάλληλοι απέκτησαν πτυχία από πλαστά ιδρύματα και άλλα μη αναγνωρισμένα σχολεία, ορισμένοι μάλιστα με έξοδα του δημοσίου» (GAO, 11/5/04).


Μάκης Βορίδης Γιώργος Παπακωνσταντίνου

Γιώργος Παπανδρέου

Απόφοιτος του Κολεγίου  Αθηνών το 1980. Σπούδασε Οικονομικά. Πρώτο πτυχίο στο London School of Economics, μεταπτυχιακό στο New York University και διδακτορικό London School of Economics. Εργάστηκε στον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) στη Γαλλία (1988-98). Δίδαξε Οικονομικά στο Τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (2003-2007). Διατέλεσε Σύμβουλος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε θέματα πολιτικής έρευνας και Κοινωνίας της Πληροφορίας, με συμμετοχή σε διεθνείς ερευνητικές συνεργασίες (2004-2007). 

Γεννήθηκε στη Μινεσότα των ΗΠΑ. Φοίτησε στο Κολέγιο Αθηνών, στο York Highschool Elmhurst στο Ιλινόι των ΗΠΑ, στο Viggbyholmskolan της Στοκχόλμης, στο Sweden King City Secondary School στο Τορόντο του Καναδά. Σπούδασε Κοινωνιολογία της Ανάπτυξης στο London School of Economics - LSE (197677). Ολοκλήρωσε τις μεταπτυχιακές του σπουδές στην Κοινωνιολογία στο πανεπιστήμιο Άμχερστ των ΗΠΑ και στο ίδιο πανεπιστήμιο έλαβε το διδακτορικό του το 2002. Υπήρξε Fellow (CFIA) του Κέντρου Διεθνών Σχέσεων του πανεπιστημίου Χάρβαρντ (19921993).

Απόφοιτος του Κολεγίου Αθηνών. Πτυχιούχος της  Νομικής  Σχολής του  πανεπιστημίου  Αθηνών, με μεταπτυχιακό στα Νομικά από το πανεπιστήμιο του Λονδίνου, ειδικευμένος σε θέματα Διεθνούς Εμπορικού  Δικαίου  και Ποινικού Δικαίου. Το 2011 γίνεται υπουργός με τον ΛΑΟΣ και στη συνέχεια μεταπηδά στη Νέα Δημοκρατία.

Αντώνης Σαμαράς Λουκάς Παπαδήμος Γιος του  παλαιού βουλευτή Θεσσαλονίκης Αλέξανδρου Ζάννα  και  ανιψιός του  πρώην  βουλευτή Μεσσηνίας της ΕΡΕ Γεωργίου Σαμαρά. Από το γένος της μητέρας του, Ελένης Ζάννα, ο Αντώνης Σαμαράς είναι δισέγγονος της συγγραφέα Πηνελόπης Δέλτα. Το 1969 αποφοίτησε από το Κολέγιο Αθηνών και στη συνέχεια σπούδασε Οικονομικά στο αμερικανικό πανεπιστήμιο Άμχερστ και Διοίκηση Επιχειρήσεων στο Χάρβαρντ. Το 1974 ολοκλήρωσε τη διδακτορική διατριβή του με θέμα «Σχέσεις Πολυεθνικών Εταιρειών και Κυβερνήσεων». Το 1976 υπήρξε υπεύθυνος του Σπουδαστικού Τμήματος και μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΟΝΝΕΔ. Το 1977, σε ηλικία 26 ετών, εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής Μεσσηνίας με το ψηφοδέλτιο της ΝΔ. 

Λουκάς Παπαδήμος γεννήθηκε στην Αθήνα  στις 11 Οκτωβρίου 1947 και μετά την αποφοίτησή του από το Κολέγιο Αθηνών (1966) άρχισε τις σπουδές του στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της  Μασαχουσέτης (ΜΙΤ). Πήρε το πρώτο  του  πτυχίο στη  Φυσική (1970), συνέχισε με μεταπτυχιακές σπουδές στην ΗλεκτρολογίαΜηχανολογία (1972) και έκανε το διδακτορικό του στα Οικονομικά (1977). Παράλληλα με τις σπουδές του, εργάστηκε ως βοηθός ερευνών  και  ως ειδικός  επιστήμων στο ΜΙΤ. Η ακαδημαϊκή του καριέρα άρχισε στο Οικονομικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Κολούμπια της Νέας Υόρκης, όπου κατά την περίοδο 1975-1984 κατείχε θέση Επίκουρου στην αρχή και στη συνέχεια Αναπληρωτή Καθηγητή. Από το 1988 είναι Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και από το 2006 τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών.

Πέτρος Δούκας Απόφοιτος του Αμερικανικού Κολεγίου Αθηνών. Διδάκτωρ των Οικονομικών του πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης. Έλαβε το πτυχίο του στα Οικονομικά και τις Διεθνείς Σχέσεις στο πανεπιστήμιο Τζορτζ Ουάσινγκτον, το μεταπτυχιακό του στη Διοίκηση Επιχειρήσεων και τα Χρηματοοικονομικά στο πανεπιστήμιο Κολούμπια, και ένα δεύτερο μεταπτυχιακό και διδακτορικό στα Οικονομικά στο πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. Από το 1979 έως το 1985 εργάστηκε στη Citibank στη Νέα Υόρκη ως οικονομολόγος και νομισματικός αναλυτής, ως σύμβουλος διοίκησης περί των εκθέσεων συναλλάγματος, ως αντιπρόσωπος συναλλάγματος και ως αντιπρόσωπος χρηματαγοράς. Από τον Αύγουστο του 1992 έως τον Οκτώβρη του 1993 διετέλεσε υφυπουργός οικονομικών στην κυβέρνηση του Κ. Μητσοτάκη με αρμοδιότητες, μεταξύ άλλων, το δημόσιο χρέος και τη δημόσια περιουσία.

Μιχάλης Λιάπης Γιος της αδελφής του ιδρυτή της Νέας Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Καραμανλή, Αντιγόνης. Απόφοιτος του Αμερικανικού Κολεγίου Αθηνών. Σπούδασε Νομική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Απέκτησε την άδεια του δικηγόρου το 1976, αλλά δεν άσκησε ποτέ το επάγγελμα. Από το 1977 έως το 1980  εργάστηκε ως ειδικός συνεργάτης του θείου του, τότε πρωθυπουργού. Το 1980 ο θείος του εξελέγη πρόεδρος της Δημοκρατίας και ο Μιχάλης Λιάπης τον ακολούθησε ως διευθυντής του Ιδιαίτερου Γραφείου του. Το 1985 εξελέγη βουλευτής στη Β’ Περιφέρεια Αθηνών.


34

Εκδοροσφαγεύς – Η χώρα περνά δραματικές στιγμές. Παραδομένη στο έλεος των εξελίξεων, χωρίς την πολιτική συμβολή του Δημητρίου Ρέππα. Τη διορατικότητα της Μαριλίζας Ξενογιαννακοπούλου. Τις αναλύσεις του Χρήστου Πρωτόπαπα. Ποιοι είμαστε και πού πάμε; Χωρίς όλους αυτούς, μπορεί τα πράγματα να πάνε ανάποδα. Απ’ ό,τι είναι. – Χωρίς άλλο, οι Έλληνες εξαπατήθηκαν. Χωρίς Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου, Παύλο Γερουλάνο, Αθηνά Δρέττα και κυρίως Δημήτρη Ρέππα, η χώρα δεν μπορεί να σωθεί. – Για όσους δεν αντιλαμβάνονται την κρισιμότητα των ημερών, σας ενημερώνω πως πάνω από 120 βουλευτές του ΠΑΣΟΚ περνάνε στην ανεργία. Αυτό αμέσως-αμέσως σημαίνει πως αυξάνονται τα ποσοστά της ανεργίας. Δηλαδή γίνονται αρνητικοί οι δείκτες της Ελλάδας απέναντι στην τρόικα και απειλείται η δανειοδότηση της χώρας. – Τι θα γίνει και με τον τουρισμό στην Ελλάδα μετα απ’ όλα αυτά που λέει και ο συμπαθής Μπάμπης του ΣΚΑΙ, του οποίου στερήθηκα τις αναλύσεις τις μέρες αυτές. Μάλλον ήταν άρρωστος. Ενδεχομένως και το κακό το μάτι. – Μέρες που βρήκε να λείψει και αυτός, τώρα που δικαιώνεται! Τώρα που αποκαλύπτεται πως πραγματικά πίσω απ’ όλα αυτά είναι ο ΣΥΡΙΖΑ. Φάνηκε και στο εκλογικό αποτέλεσμα. – Η μόνη που δεν λυπάμαι από τους άνεργους βουλευτές του ΠΑΣΟΚ είναι η κυρία Μιλένα Αποστολάκη. Όπως έλεγε σε παρέες του ο Ευάγγελος Βενιζέλος παλιότερα, «η Μιλένα υπήρξε συνεργάτης μου και έκανε πολύ καλά δύο πράγματα. Το ένα ήταν ο ελληνικός καφές». Ίσως λοιπόν βρει και αυτή μια κάποια ενασχόληση με τέτοιες ειδικεύσεις. – Έχει σημασία να ακούς την ανάλυση των εκλογικών αποτελεσμάτων από έναν άνθρωπο που έπαιξε ρόλο, όπως ο Ευάγγελος Βενιζέλος. «Τα αποτελέσματα μας λένε πως πρέπει να κοιταχτούμε και να ξαναγνωριστούμε», είπε. Συμπέρασμα: αναζητούνται εθελοντές για γνωριμία με τον Ευάγγελο. – Το πιο συγκινητικό ήταν αυτό που είπε στο τέλος της ομιλίας του. «Ο Θεός της Ελλάδας ας μας βοηθήσει». Μπορεί να ακούγεται λίγο ρατσιστικό, μια που φαίνεται ως δικός μας Θεός, αλλά μην ξεχνάτε πως υπάρχει πια μια Βουλή με Χρυσή Αυγή. Τώρα, αν παρεξηγηθεί η Μέρκελ, δεν μασάει με αυτά ο Ευάγγελος. – Παρότι το «Mega μου» έκανε ό,τι μπρούσε για να γίνει «Mega του» προεκλογικά, δεν κατάφερε πολλά πράγματα. Είχε βρει τόσο καιρό ένα φτηνό ριάλιτι, θα τρέχει τώρα να ξαναγοράζει παραγωγές από το εξωτερικό. – Σε αυτό πάντως μπορεί να συμβάλει ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου, άνεργος πρώην υπουργός, με τις γνωριμίες του στην Εσπερία. Θα τον

10 Μαΐου 2012

κλείσουν μισοτιμής. Πρώτος μισθός 340 ευρώ. – Στη Νέα Δημοκρατία ο Μητσοτάκης δεν πρόλαβε, για προσωπικούς λόγους, να κάνει ευχή, αλλά τα κατάφεραν και μόνοι τους. Κρίμα μόνο που μπήκε στον κόπο ολόκληρος Καραμανλής να κάνει δήλωση μετά από τρία χρόνια. «Στηρίζω τον Σαμαρά». Μια λέξη για κάθε χρόνο. Βαριά δουλειά. – Για όσους όμως ετοιμάζεστε να αρχίσετε τα σχόλια περί Καραμανλή, καλύτερα να φάτε μεγάλη μπουκιά. Δεν αποκλείεται ο Κ. Καραμανλής να επιστρέψει, για να μετατρέψει τον Σαμαρά στον πιο βραχύβιο πρόεδρο της ΝΔ. Δεν λέω πως θα σκοτωθεί στη δουλειά, αλλά θα παλέψει να κάνει μερεμέτια στην πολυκατοικία. – Ευτυχώς που είναι πολυκατοικία και δεν είναι καράβι, γιατί ο Καρατζαφέρης θα έμπαινε στο μπαλαούρο. Τώρα τουλάχιστον είναι στο υπόγειο. Θα του δίνουν πού και πού κανένα ξεροκόματο να τρώει και θα τον βγάζουν να κάνει την ανάγκη του. Στις τηλεοράσεις. – Και εδώ φαίνεται η διορατικότητα Βορίδη και Γεωργιάδη. Βγήκαν στο μπαλκόνι και πήδησαν στο άλλο διαμέρισμα της πολυκατοικίας. Ο δε Πλεύρης φάνηκε αναποφάσιστος και έμεινε εκτός. – Ο οποίος Πλεύρης, πολιτικό ον γαρ, δήλωσε πως η Χρυσή Αυγή δεν είναι ναζιστικό κόμμα. – Προφανώς και δεν είναι κόμμα. Είναι μαγαζί με στεροειδή. Όσοι δεν είδατε το βίντεο με τον Νίκο Μιχαλολιάκο να δίνει συγχαρητήρια στους φουσκωτούς του, χάσατε. «Στους λεβέντες με μαύρα μπλουζάκια και τα αρχαία ελληνικά». Μόνο που στα αρχαία ελληνικά δεν τα πάνε και πολύ καλά. – Έτσι, όταν ο αρχαιοπρεπής χρυσαυγίτης έδωσε εντολή στους δημοσιογράφους να σηκωθούν όρθιοι επειδή έμπαινε ο αρχηγός, αντί να πει «εγερθείτε» αναφώνησε «εγέρθητω». Σημασία πάντως έχει που μπορεί και μιλάει έστω. – Υπάρχουν αρκετοί που πιστεύουν όχι μόνο ότι ο μελαψός Νίκος Μιχαλολιάκος είναι γνήσιος Άριος και απόγονος της Αρχαίας Ελλάδας, αλλά ότι θα σώσει και τη σύγχρονη. – Υπάρχει μέλλον σε αυτή τη χώρα. Η Άρια Αγάτσα, πρώην βουλευτής του ΠΑΣΟΚ που έβαλε υποψηφιότητα με τη ΝΔ, παραμένει στη Βουλή και θα προσφέρει και πάλι τις υπηρεσίες της. Μεγάλη απώλεια η μη εκλογή Ανατολάκη. Δεν θα μάθουμε ποτέ τι έγινε με την ερώτηση που έκανε στη Βουλή, για το αν μας ψεκάζουν με ηλιθιογόνα αέρια. – Όσοι πάσχετε από το σύνδρομο της Στοκχόλμης και σας λείπουν οι βασανιστές σας, να ανοίγετε συχνά την τηλεόραση στα δελτία ειδήσεων. – Για τους υπόλοιπους, ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα. Αλλά στη Ρόδο μάλλον έχετε πάει.


36

Κόσμος

Ακροδεξιά «κόλπα» στη γηραιά Ήπειρο Αποκαλυπτικά «στιγμιότυπα» της ευρωπαϊκής επικαιρότητας που καθιστούν εξηγήσιμα πολλά... παράδοξα. «Στο Κontra ο τύπος του ΛΑΟΣ τη βγαίνει από τα αριστερά και τα ανθρώπινα στο μεταναστευτικό σε ΝΔ και ΑνΕλ. Έχει χαθεί η μπάλα πλέον», μπορούσε να διαβάσει κανείς στο twitter προ ημερών. Παραμονές των ελληνικών εκλογών και του δεύτερου γύρου στη Γαλλία, ήταν σχεδόν ορατή μια εικόνα αναλυτών να ξύνουν το κεφάλι τους, πριν αρχίσουν τη συγγραφή εξηγήσεων για το φαινόμενο της ανόδου της ακροδεξιάς στην Ευρώπη. Την ίδια ώρα, πολιτικοί κυβερνητικών κομμάτων ή νοσταλγών της εξουσίας που δίνει η αυτοδυναμία, προέβαιναν με ανάλογη «αυτοπεποίθηση» σε δοκιμασμένες συνταγές-φασόν προηγούμενων προεκλογικών αναμετρήσεων.

Της Ρένας Ακριτίδου

Ο Σαρκοζί, έχοντας υπόψη τους ψηφοφόρους της Μαρί Λεπέν, μετακινήθηκε προ δευτέρου γύρου σε θέσεις που προσέγγιζαν εκείνες της ακροδεξιάς για το μεταναστευτικό. Δεν ήταν η πρώτη φορά. Προ διετίας ήταν ο εντολέας των μαζικών απελάσεων Ρομά από τη Γαλλία, ενώ το 2011 ενστερνίστηκε την απαγόρευση της μπούργκα – κεντρικό αίτημα των όλο και πιο συντονισμένων Ευρωπαίων ακροδεξιών: Από τον πολύ Γκέερτ Γουίλντερς, ο οποίος προκάλεσε πρόσφατα κατάρρευση της ολλανδικής κεντροδεξιάς κυβέρνησης, αποσύροντας τους 24 βουλευτές του από ψηφοφορία για περικοπές προϋπολογισμού. (Κι αυτό παρότι οι κυβερνητικοί εταίροι του είχαν σιωπήσει εκκωφαντικά στη διαδικτυακή εκστρατεία που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο, ανοίγοντας τον ιστότοπο «Polish Reporting Point», με κεντρικό ερώτημα: « Έχετε πρόβλημα με κάποιον κεντροευρωπαίο; Χάσατε τη δουλειά σας λόγω κάποιου Πολωνού, Βούλγαρου, Ρουμάνου ή άλλου από την κεντρική Ευρώπη; Αν ναι, θα θέλαμε να το ακούσουμε». Με τον τρόπο αυτό, το λεγόμενο Κόμμα της Ελευθερίας, 10 Μαΐου 2012

του Γουίλντερς, «συνομίλησε» μέσα σε λίγες εβδομάδες με 46.000 Ολλανδούς που δέχτηκαν να του... πουν τον πόνο τους.) Μέχρι τον Αυστριακό ακροδεξιό ΧάιντςΚρίστιαν Στράσε, ο οποίος επιλέγει για αποδιοπομπαίους τράγους Τούρκους μετανάστες, λοιδορώντας τους για δημιουργία «γκέτο» και άρνηση ενσωμάτωσης στην αυστριακή κοινωνία.

Επικοινωνιακές επιδείξεις Στην Ελλάδα, την ώρα που καταγράφεται νέο κύμα μαζικής μετανάστευσης, κυρίως νέων ανθρώπων, λόγω πρωτοφανούς ανεργίας και ποικίλων αδιεξόδων, είδαμε «σκούπες», μετανάστες πίσω από συρματοπλέγματα στην Αμυγδαλέζα, δεκάδες φωτογραφίες και ονόματα θυμάτων του trafficking κάτω από τίτλους για «ωρολογιακές βόμβες» του ΗΙV. Είχε προηγηθεί φυλάκιση άλλοτε κραταιού υπουργού και αρκετών συν αυτώ – από καιρό μεν ώριμης, αλλά εξόχως χρήσιμης ως προεκλογικού «καθαρτικού». Έμοιαζε σαν το σύστημα να έριχνε τα «βα-

ριά» χαρτιά του στο τραπέζι, προκειμένου, σε ό,τι αφορά στην Ελλάδα της κρίσης, να μετακινηθεί στο υποσυνείδητο των ψηφοφόρων ένας μακρύς κατάλογος από ύποπτες μεθοδεύσεις που οδήγησαν στα μνημόνια, να υποδαυλιστεί περισσότερος φόβος, αλλά και –προσωρινά έστω, όσο χρειάζεται μέχρι την προσέλευση στις κάλπες– να ενισχυθεί η αυταπάτη της λειτουργίας του κράτους-πατερούλη. Παραβλέποντας, ακουσίως ή σκοπίμως, το ενδεχόμενο αυτές οι «επικοινωνιακές» επιδείξεις να οδηγούν ταχύτερα σε επικίνδυνες συλλογιστικές και ατραπούς.

Λεπενικών φιλοδοξίες Ίσως από τα πιο ενδεικτικά ρεπορτάζ για την «ανεξήγητη» άνοδο της γαλλικής ακροδεξιάς είναι ορισμένα που φιλοξενήθηκαν στο βρετανικό «Guardian». Ο απεσταλμένος στο Les Mas, Νικ Αλεξάντερ, μετέδωσε ότι στο αλπικό χωριό που είχε προσφάτως εκλέξει ριζοσπάστη αριστερό, ομοφυλόφιλο δήμαρχο, στον πρώτο γύρο των γαλλικών εκλογών


1 Mετανάστες πίσω από συρματοπλέγματα στην Αμυγδαλέζα

1

Μπορείς να καλείς ξένους εργάτες για να εξασφαλίσεις φτηνό εργατικό δυναμικό και μετά να τους παρουσιάζεις ως ορδή εκμεταλλευτών των εθνικών σου πόρων. Έτσι έχεις επιχείρημα απέναντι στον «δικό» σου θυμωμένο εργαζόμενο, να αποδεχθεί περικοπές, περιτροπές, ουσιαστική αποδόμηση κάθε θεσμού που λειτουργούσε ως δίχτυ προστασίας από τη φτώχεια. ο υποψήφιος του ακροδεξιού Εθνικού Μετώπου έλαβε ποσοστό 42%! Σε ένα άλλο χωριό, το Champallement της Βουργουνδίας –με μηδενικό πρόβλημα μετανάστευσης, χαμηλή εγκληματικότητα και προπύργιο των σοσιαλιστών επί Μιτεράν–, το κόμμα

της Λεπέν έλαβε 12 από τις 41 ψήφους, ισοψηφώντας με τον Ολάντ και αφήνοντας τρίτο τον Σαρκοζί. Άλλος ρεπόρτερ της βρετανικής εφημερίδας άκουγε στο Vaucluse νεαρό στέλεχος της ακροδεξιάς να υποστηρίζει πως το ΕΜ «είναι πια διαφορετικό, οι ανόητοι ρατσιστές είναι εκτός», και να μη διστάζει να προβλέπει ακόμη και προεδρία της Λεπέν σε χρονική απόσταση πενταετίας. «Προσελκύουμε τη στήριξη τελείως διαφορετικών ανθρώπων-μάνατζερ, δημοσίων υπαλλήλων, νέων από ακριβά κολέγια της Γαλλίας, φοιτητές νομικής», δήλωνε ο 25χρονος Αλέξις Ντεζαρντέν. Κανένα από τα επιχειρήματά του δεν έδειχνε αλλαγή πολιτικής της ακροδεξιάς: άμεσος τερματισμός εισροής νέων μεταναστών, αυστηρότερη αστυνόμευση, απολυτότητα ότι το Ισλάμ πρέπει να εγκλιματιστεί στη Γαλλία...

Αποτυχία και «εσωστρεφή καταφύγια» Πολλά «ανεξήγητα» μπορούν να εξηγηθούν, πάντως, αν ανατρέξει κανείς σε διακηρύξεις και στον νεοφιλελεύθερο μο-

νόδρομο που επέβαλε στην ευρωπαϊκή ήπειρο το δίδυμο Μερκοζί, επιταχύνοντας τη φτωχοποίηση της περιφέρειας σε πρώτη φάση και εντέλει τη βαθιά κρίση. Για «πλήρη αποτυχία» του μεταπολεμικού πειράματος μιας πολυπολιτισμικής Ευρώπης είναι πεπεισμένη η Γερμανίδα καγκελάριος. Με τον τρόπο αυτό, κλείνει πονηρά το μάτι στην ακροδεξιά, καθώς είναι απείρως προτιμότερο να μπορείς να στρέψεις το μίσος σου στον «άλλο» και όχι στις αιτίες των δεινών σου. Μπορείς να καλείς ξένους εργάτες για να εξασφαλίσεις φτηνό εργατικό δυναμικό και μετά να τους παρουσιάζεις ως ορδή εκμεταλλευτών των εθνικών σου πόρων. Έτσι έχεις επιχείρημα απέναντι στον «δικό» σου θυμωμένο εργαζόμενο, να αποδεχτεί περικοπές, περιτροπές, ουσιαστική αποδόμηση κάθε θεσμού που λειτουργούσε ως δίχτυ προστασίας από τη φτώχεια. Δεν θα θυμώσει με σένα, θα φταίει ο «άλλος». Και είναι άγνωστο ακόμη πού σταματά αυτός ο ανταγωνισμός για την... ανταγωνιστικότητα. Μάλλον δεν μπορεί κανείς να κατοικεί σε σύννεφα, απ’ όπου θα πέφτει ανέτως. Δεν μπορεί πολιτικές ελίτ που ενστερνίστηκαν ως ευαγγέλιο την ευημερία των τραπεζών με κάθε κόστος, που αποδέχτηκαν επαχθείς όρους υποτέλειας από τον οδοστρωτήρα της περιόδου Μερκοζί, να επιδίδονται σε οιμωγές για την άνοδο της ακροδεξιάς. Τα αυγά του φιδιού τα τρέφει η βάναυση, συστηματική και απολύτως μεθοδευμένη φτωχοποίηση μεγάλων τμημάτων του πληθυσμού, οι βόμβες διάλυσης του ασφαλιστικού συστήματος. Τα τρέφει η αποκρουστική εικόνα της σημερινής ανάλγητης Ευρώπης, που δεν επιτρέπει οράματα για ισότιμη ανάπτυξη βορρά-νότου, για multiculti κοινωνίες, και εξωθεί απελπισμένους σε εσωστρεφή καταφύγια. Θυμάστε; «Πατρίς, θρησκεία, οικογένεια»....


38

Κόσμος

Ευρώπη: Κλίνατε επ' άκρα δεξιά Όταν ο ιός εν υπνώσει γίνεται πανδημία

Τα φαντάσματα της Γηραιάς Ηπείρου μοιάζουν να έχουν ξυπνήσει και να περιφέρονται από χώρα σε χώρα, αναδιαμορφώνοντας την ευρωπαϊκή πολιτική γεωγραφία και μεταμορφώνοντας την αλλοτινή «διαφωτισμένη γη» στην πλέον «τρομαγμένη». Τελικά, η «πρόοδος» της άκρας Δεξιάς στην Ευρώπη οφείλεται στην κρίση του ευρώ, ή μήπως πρόκειται για ένα κοινωνικό σύμπτωμα που μαρτυρά την ύπαρξη μιας βαριάς μακροχρόνιας ασθένειας; Μάλλον το δεύτερο, δίχως ωστόσο να υποτιμάται το πρώτο, δεδομένου πως έχει αποδειχθεί πολλάκις στην παγκόσμια Ιστορία πως το ακροδεξιό κίνημα τρέφεται από τις κρίσεις.

Tης Δήμητρας Αθανασοπούλου

«Σύμφωνα με την ψυχολογία των μαζών του Φρόιντ, το μίσος του ξένου, του ανοίκειου, του αλλοδαπού βρίσκεται στον αντίποδα της αγάπης του εθνικού ιδεώδους», εξηγεί στο HOT DOC Ο Ελληνογάλλος πανεπιστημιακός και ερευνητής κοινωνικών ζητημάτων Μάρκος Ζαφειρόπουλος (Μarkos Zafiropoulos, CNRS ). «Η Ευρώπη είναι ένα σύγχρονο ιδεώδες που προσπαθεί να υπερέχει των εθνικών μαζών. Τα ιδεώδη της είναι της τάξεως των υπηρεσιών και των αγαθών και όχι του ιερού. Κανείς δηλαδή δεν πεθαίνει για την Ευρώπη, ενώ οι παλαιότερες γενιές πέθαιναν για τα έθνη τους. Αυτό δεν λειτουργεί άσχημα όσο η Ευρώπη παρέχει ειρηνικά πακέτα απόλαυσης, όπως τα περίφημα πακέτα Ντελόρ. Όταν όμως εμφανίζεται και αναπτύσσεται μια οικονομική κρίση που απαιτεί θυσίες και λιτότητα, τότε το ιδεώδες της Ευρώπης διαλύεται και αναδύονται τα εθνικά ιδεώδη που φέρουν μαζί τους την αγάπη για τον πολίτη του ίδιου έθνους και το μίσος για τον ξένο, ενίοτε ακόμα και για την ίδια την Ευρώπη που εμφανίζεται να υπερέχει των εθνών. Έτσι εξηγείται η επιτυχία της άκρας Δεξιάς στο σύνολο της Ευρώπης. 10 Μαΐου 2012

Στη συνέχεια, η επιτυχία των εθνικιστικών κομμάτων της άκρας Δεξιάς πολώνει τα θέματα των πολιτικών και οδηγεί σε μια ξεκάθαρη κλίση της πολιτικής σκακιέρας προς τα δεξιά. Ιδίως στη Γαλλία, δεδομένης της μικρής διαφοράς ανάμεσα στον Νικολά Σαρκοζί και τον Φρανσουά Ολάντ, δεν έμενε στον πρώτο παρά να δανειστεί τα θέματα της Μαρί Λεπέν για να προσελκύσει τις ψήφους που του έλειπαν». Όσο για τον λόγο για τον οποίο η ακροδεξιά βρίσκει μεγαλύτερη απήχηση στα λαϊκά στρώματα: «Η καπιταλιστική παγκοσμιοποίηση δείχνει τουλάχιστον πως οι πλούσιοι δεν διατίθενται ούτε να πεθάνουν για την πατρίδα τους ούτε όμως να χάσουν χρήματα γι’ αυτήν. Γι’ αυτό και τα εθνικιστικά κόμματα βρίσκουν ανταπόκριση στην εργατική τάξη», προσθέτει.

Ντοκουμέντα ακροδεξιάς πειθούς Τελευταία ζωντανή απόδειξη, η έκπληξη της Μαρί Λεπέν στη Γαλλία, η οποία συγκέντρωσε το υψηλότερο ποσοστό που κατέγραψε ποτέ το Εθνικό Μέτωπο. Το γαλατικό

μήνυμα της 22ης Απριλίου είχε παραδόξως τελικά ως πομπό τη «Γαλλία των Αοράτων». Με αυτόν τον τρόπο επέλεξε η γαλλική εφημερίδα «Le Monde» να αναφερθεί στο σκορ-ρεκόρ της Μαρί Λεπέν, σημειώνοντας χαρακτηριστικά πως «οι Αόρατοι της Γαλλίας αποφάσισαν την Κυριακή να πουν αυτό που είχαν στην καρδιά». Η ηγέτιδα του Εθνικού Μετώπου συγκέντρωσε 18%, που προερχόταν κυρίως από την εργατική τάξη, όπως αποφάνθηκαν οι ειδήμονες που σκιαγράφησαν το προφίλ των Γάλλων ψηφοφόρων ανάλογα με το φύλο τους, την ηλικία τους και την κοινωνική τους τάξη. Πώς εξηγείται ωστόσο η έκπληξη Λεπέν; Οι πολιτικοί αναλυτές έσπευσαν να υπογραμμίσουν πως η ηγέτιδα της άκρας Δεξιάς εφήρμοσε τη δοκιμασμένη συνταγή του Νικολά Σαρκοζί, που εκλέχτηκε το 2000 για τις απαντήσεις του στην εγκληματικότητα και στην τρομοκρατία, «λέγοντας δυνατά αυτά που οι άλλοι σκέφτονται χαμηλόφωνα». Σύμφωνα με τον Ζακ Σεγκελά, τον άνθρωπο των «αθάνατων σλόγκαν» και ιδρυτή της γνωστής Εταιρίας Επικοινωνιών και Διαφήμισης HAVAS «δεν επρόκειτο για έκπληξη. Από αυτό το σχεδόν 20%, περίπου


1 Το ακροδεξιό Εθνικό Μέτωπο της Μαρί Λεπέν είναι

2 Μήπως ο φόβος του ξένου, του αλλοδαπού, του μετα-

το μοναδικό που πολλοί παραδέχονται πια ως «συγκεκριμένο και πειστικό». Ίσως γιατί η Μαρί είναι μια πιο εκμορντενισμένη, εξευγενισμένη και φυσικά θηλυκή εκδοχή του πατέρα της

νάστη δεν είναι παρά ο φόβος επιστροφής σε κάτι το οποίο προϋπάρξαμε; Η απάντηση δείχνει να είναι θετική, αφού οι ίδιοι οι υποστηρικτές της άκρας Δεξιάς –συχνά νόμιμοι μετανάστες– απορρίπτουν τον εαυτό τους όταν γίνονται παραδόξως ψηφοφόροι των ακροδεξιών κομμάτων με «ξενοφοβικές πολιτικές»

1

τα 2/3 ήταν οι απελπισμένοι της Γαλλίας που δεν βρίσκονται ούτε δεξιά ούτε αριστερά. Είναι εκείνοι που θέλουν την κοινωνική αλλαγή και όχι απαραίτητα την κομματική». Επιπλέον, το ακροδεξιό Εθνικό Μέτωπο της Μαρί Λεπέν είναι το μοναδικό που πολλοί παραδέχονται πια ως «συγκεκριμένο και πειστικό». Ίσως γιατί η Μαρί είναι μια πιο εκμορντενισμένη, εξευγενισμένη και φυσικά θηλυκή εκδοχή του πατέρα της. Για τον Γάλλο δημοσιογράφο Μπρουνό Ζεντί (Bruno Jeudy), αρχισυντάκτη της εφημερίδας «Journal du Dimanche», «Η έκπληξη της Μαρί Λεπέν οφείλεται σε πολλούς λόγους. Αρχικά στην εμφύτευση διαρκείας του κόμματος στη Γαλλία. Το Εθνικό Μέτωπο, που ιδρύθηκε το 1974, κατάφερε να συγκεντρώνει 10% τη δεκαετία του ’80 και να ευημερεί εκλογικά υπό την αριστερή κυβέρνηση του Φρανσουά Μιτεράν και του Λιονέλ Ζοσπέν και υπό τη δεξιά κυβέρνηση του Ζακ Σιράκ και του Νικολά Σαρκοζί. Ο δεύτερος λόγος της επιτυχίας της Μαρί Λεπέν είναι ο ισχυρός αντισαρκοζισμός που άρχισε να αναπτύσσεται μετά το 2007. Οι ψηφοφόροι της ανήκουν στη λαϊκή τάξη, είναι κυρίως εργάτες και υπάλληλοι που

ανησυχούν για την παγκοσμιοποίηση και την οικονομική κρίση του ευρώ που έχει πλήξει την Ελλάδα και την Ισπανία. Ο τρίτος λόγος είναι η προσωπικότητα της Μαρί, η οποία είναι λιγότερο ακραία από εκείνη του πατέρα της, με αποτέλεσμα να προκαλεί λιγότερο φόβο. Κατάφερε να αποδαιμονοποιήσει την άκρα Δεξιά, να κάνει το κόμμα φιλολαϊκό και να προσελκύσει περισσότερους νέους και γυναίκες». Όσο για τη διαφορά μεταξύ του 2012 και του 2002, όταν η Ζαν Μαρί Λεπέν είχε κερδίσει τον Λιονέλ Ζοσπέν στον πρώτο γύρο, φτάνοντας να αναμετρηθεί με τον Ζακ Σιράκ στον δεύτερο γύρο; Ο 78χρονος Ζακ Σεγκελά, παγκοσμίως γνωστός «θεός των πολιτικών καμπανιών», που κάποτε είχε φτάσει ως την Ελλάδα για να αναλάβει την καμπάνια της Μελίνας Μερκούρη, τότε που εκείνη κατέβαινε υποψήφια στον δήμο Αθηναίων, υποστηρίζει πως «δεν υπάρχει πραγματική διαφορά. Είναι οι ίδιοι απελπισμένοι. Απλά η Μαρί Λεπέν έκανε τη γαλλική ακροδεξιά πιο αποδεκτή, και τα ζητήματα της ασφάλειας και της μετανάστευσης γίνονται ολοένα πιο σημαντικά για τους ψηφοφόρους».

2

Ευρωπαϊκή, η ακροδεξιά τάση Μόνο που η ακροδεξιά τάση δεν είναι γαλλικό προνόμιο, ούτε απλώς μια άναρθρη φωνή κατά της παγκοσμιοποίησης, όπως έσπευσαν πολλοί να την χαρακτηρίσουν. Ούτε κερδίζει μονάχα εκλογικό έδαφος, αλλά ταυτόχρονα και κοινωνικό, αφού εδράζεται τόσο στον φόβο του ξένου όσο και στην εθνικιστική αντίληψη για το κοινωνικό κράτος. Δίχως αυτό να σημαίνει πως δεν υπάρχουν εκείνοι που καπηλεύονται τόσο το πατριωτικό αίσθημα όσο και την οικονομική ανασφάλεια. «Το ακροδεξιό σύμπτωμα επανεμφανίστηκε τη στιγμή που η κρίση του καπιταλισμού παρέμενε θολή, ενώ οι Ευρωπαίοι πολίτες υφίστανται τις ορατές καταστροφικές συνέπειες. Οι Ευρωπαίοι πολίτες έχουν την αίσθηση πως έχουν να κάνουν με αόρατες εξουσίες που μοιράζουν “βαθμούς” και “ποινές” και οι οποίες ξεπερνούν τις εθνικές κυβερνήσεις. Οι ηγέτες της άκρας Δεξιάς εμφανίζονται με προτάσεις ορατές και συγκεκριμένες. Η ακροδεξιά μοιάζει να “προοδεύει” σε διεθνές επίπεδο, αλλά ιδίως στην Ευρώπη


40

και στις ΗΠΑ. Υπάρχουν φυσικά πολιτισμικές ιδιαιτερότητες συνδεδεμένες με την πολιτισμική ή κοινωνική ιστορία του κάθε κράτους-έθνους. Μπορούμε όμως να μιλήσουμε για μια πολιτική και κοινωνική μεταβίβαση προς την άκρα Δεξιά κοινή σε όλους; Και χρησιμοποιώ τον ψυχαναλυτικό όρο μεταβίβαση γιατί αυτός είναι ο σωστός τρόπος για έναν ψυχίατρο να ερμηνεύσει ακόμα και μια κοινωνικοπολιτική κατάσταση», εξηγεί στο HOT DOC o Γάλλος ψυχίατρος-ψυχαναλυτής Ερβέ Ιμπέρ (Herve Hubert). Την αναπαραγωγή και το κοινωνικό ρίζωμα του φαινομένου «Εθνικό Μέτωπο» σε όλη την Ευρώπη, σε μια στιγμή της ευρωπαϊκής ιστορίας που η Αριστερά αδυνατεί να αναδειχθεί σε αξιόπιστη εναλλακτική δύναμη, υποστηρίζει και ο Φρανσουά Σερζάν (Francois Sergent), διευθυντής σύνταξης της «Libération»: «Πρόκειται για μια ψήφο προληπτική ενάντια στους μετανάστες. Το ζήτημα είναι η σύνθεση των ψηφοφόρων της άκρας Δεξιάς. Στην πλειοψηφία τους προέρχονται από ένα χαμένο αστικό κόσμο μεταξύ προαστίων και επαρχίας και δίχως μόρφωση. Στη Γαλλία τουλάχιστον, μονάχα το 5% των ψηφοφόρων της Λεπέν έχει ένα δίπλωμα ανώτερο του απολυτηρίου λυκείου». 10 Μαΐου 2012

Απέτυχε η πολυπολιτισμικότητα; Έχει περάσει πάνω από μισός αιώνας από τότε που το ναζιστικό παραλήρημα βρήκε τόσο μεγάλη απήχηση, έτσι ώστε να καταφέρει να αιματοκυλίσει ολόκληρη την Ευρώπη. Τελικά, μήπως η πολυπολιτισμικότητα έχει αποτύχει, όπως υποστήριξε πρόσφατα η Γερμανίδα καγκελάριος Άνκελα Μέρκελ; Στην περίπτωση της Γερμανίας γίνεται περισσότερο λόγος για έντονη ακροδεξιά βία παρά για πολιτική ενίσχυση των ακροδεξιών κομμάτων. Στην περίπτωση της Ιταλίας, όπου η ακροδεξιά έχει τις ιδεολογικές της καταβολές στο φασιστικό καθεστώς του Μπενίτο Μουσολίνι, η εξτρεμιστική Λέγκα του Βορρά κατάφερε να συμμετάσχει με περίσσια άνεση σε πολλές κυβερνήσεις του Σίλβιο Μπερλουσκόνι, μέσω των οποίων ανέλαβε να καθιερώσει τη δαιμονοποίηση του Ισλάμ. Αν λάβουμε όμως υπόψη το αυστριακό παράδειγμα και τη λαϊκή απήχηση που είχε το ακροδεξιό Κόμμα της Ελευθερίας υπό τον Χάιντς-Κρίστιαν Στράσε, τότε το ακροδεξιό κίνημα αποκτά ειδικό σημασιολογικό βάρος. Όπως διασαφηνίζει και ο Δρ Ιμπέρ: «Στην περίπτωση της Αυστρίας, η ακροδεξιά βασίζεται στην ιδέα της διατήρησης της γερμανικής της ταυτότητας.

Πρόκειται για μια μεταβίβαση στην έννοια του έθνους, πρόκειται για ξενοφοβία. Η Βιέννη, που υπήρξε ανέκαθεν ένα ζωντανό πολιτισμικό σταυροδρόμι πόλος έλξης, είναι για κάποιους το γερμανικό προπύργιο στα σύνορα με τους σλαβικούς και ανατολικούς πολιτισμούς. Το ζήτημα λοιπόν της ανάμειξης των πολιτισμών θεωρείται ένα εκφυλιστικό φυλετικό μείγμα, ανάμειξη με κατώτερους, με υπανθρώπους. Αυτό ήταν άλλωστε και το ζήτημα του Χίτλερ. Η μάχη για την επιβίωση και την εξάλειψη των παράσιτων που καταχρώνται και εξαπατούν το γερμανικό έθνος σε επίπεδο υπηκοότητας και κοινωνικής αλληλεγγύης. Γι’ αυτό τον λόγο και η κρίση του καπιταλισμού χρειάζεται μια άνευ προηγουμένου παρέμβαση». «Κάθε άνθρωπος είναι ρατσιστής», επέμενε ο Γάλλος ψυχαναλυτής-φιλόσοφος Ζακ Λακάν, εννοώντας πως κάθε άνθρωπος θέλει να αποχωριστεί από το ταπεινό του «είναι». Μήπως ο φόβος του ξένου, του αλλοδαπού, του μετανάστη δεν είναι παρά ο φόβος επιστροφής σε κάτι το οποίο προϋπάρξαμε; Η απάντηση δείχνει να είναι θετική, αφού η ίδιοι οι υποστηρικτές της άκρας Δεξιάς –συχνά νόμιμοι μετανάστες– απορρίπτουν τον εαυτό τους όταν γίνονται παραδόξως ψηφοφόροι των ακροδεξιών κομμάτων με «ξενοφοβικές πολιτικές».


42

Αλί ο Χρυσαυγίτης Του Αλί Μπούρμπα

Άλι άλλαξε γνώμη τι θα ψηφίσει αυτές εκλογές 40 φορές, αλλά τελικά έκανε την καλύτερη επιλογή. Άλι ψήφισε κάτι καινούργιους φίλους από Άγιο Παντελεήμονα. Μια βδομάδα πριν τις εκλογές, Αλί πήγε δει μια θεία μου να της δώσω ένα κατσαρόλα με κάρι μοσχάρι. Εκεί τις είδα που ήταν μαζεμένοι με σημαίες. Καινούργιοι φίλοι. Πάω κοντά να δω, είχανε πολιτική συγκέντρωση με ομιλίες. Πάω πιο κοντά και δέρνανε κάτι από το Μπαγκλαντές. Γυρνάει ένας προς τα εμένα, κόντεψε να μου πέσει το κατσαρόλα με το κάρι. Ήταν δυο μέτρα και κούμπωσε την αφαλό του στη μύτη μου. Κεφάλι δεν πρόλαβα να δω, ήταν και μία μέτρο πίσω από την κοιλιά. «Τι σαι συ ρε;» μου λέει. « Έλληνα», του λέω εγώ, «από την Καλαμάτα». «Α… πολύ μαύρος δεν είσαι;» « Έχει χωράφια πολλά στο Βλαχόπουλο θείος μου, και δοκιμάζω το σοδιά». «Και πώς σε λένε;» «Άλι Μπούρμπα» Εκείνη την ώρα άνθρωποι από Μπαγκλαντές σταμάτησαν να κλαίνε και τους είδα που λάκισαν και γύρω-γύρω από το κοιλιά το φίλο μου μαζεύτηκαν κι άλλες κοιλιές και με κοιτούσαν. Κανονικά Αλί δεν έχει πρόβλημα με τόσες κοιλιές να περιμένουν. Έτσι είναι και στη εστιατόριο που σερβίρει. Αλλά εδώ, στο πολιτική δράση, μυρίζουν πολύ και τα παπάρια. Κάρι με παπάρια πολύ δυνατό συνδυασμό. Κόντεψε να λιποθυμήσει. «Αλί είπες ότι σε λένε;» «Άλι… Από το Μιχάλη» «Δείξε ταυτότητα» «Τι ταυτότητα ρε φίλε… να βλέπεις, το τζιν είναι Kalvin Klein ασορτί με το σώβρακο και το μπλουζάκι DSquared» «Και τι θα ψηφίσεις στις εκλογές ρε Μπούρμπα;» «Χρυσή Αυγή αναφανδόν» «Ρε σύντροφοι, χώρισε καμιά ομάδα με κρυφο-δωδεκαϊστές πρόσφατα;» 10 Μαΐου 2012

«Όχι ρε, αναφανδόν είναι αρχαίο επίρρημα», φώναξε ένα που ήταν λίγο πιο αδύνατο, περίπου 140 κιλά. «Ρε Μπούρμπα, παρότι λίγο μαύρος, το κατέχεις βλέπω το αρχαίο. Τον Μπαμπινιώτη τι τον έχεις;» «Αδερφό τη μάνα μου» Αυτό ήταν, με τα παιδιά γίναμε φίλοι και σύντροφοι. Εκείνη τη μέρα δείραμε κάτι από Αφγανιστάν. Ξένοι έρχονται εδώ και μας παίρνουν τη δουλειά. Μετά δείραμε κάτι από Μπουτάν, ξένοι κι αυτοί, έρχονται και πέφτουν οι μιστοί. Μετά δείραμε και κάτι από τη Πακιστάν, αλλά αυτοί ήταν από άλλη φυλή, μακριά από Λαχώρη. Μετά δείραμε και κάτι γνωστοί από δίπλα χωριό με πατέρα μου. Στεναχωρήθηκα λίγο, αλλά θυμήθηκα παίζαμε μπάλα ομάδες χωριό και μας είχαν ρίξει 6 γκολ. Καλά τις κάναμε. Εκείνο το αδύνατο 140 κιλά μού είπε πως είναι από Αργολίδα και κάπου με ξέρει. Του θύμιζα λέει κάτι Πακιστανό που μάζευε παλιά πορτοκάλια για χωράφια. Δεν τους ξεχώριζε όμως, γιατί είχαν όλα το ίδιο μούρη. Θυμήθηκα, είχα μαζέψει κι εγώ για έναν σαν κι αυτή πορτοκάλια μια φορά στο Πουλακίδα, κοντά Άργος, αλλά πού να θυμάμαι. Κι εμένα, πριν γίνω Έλληνας, Έλληνες όλοι το ίδιο μούρη έχουν. Δεν αποκλείεται πάντως, το είπα, να ήμουν εγώ με τα πορτοκάλια. Φίλο αυτό που πιστεύει Χρυσή Αυγή προσλαμβάνει φαντάζομαι μόνο Έλληνες, αλλά να μοιάζουν λίγο

με Πακιστανοί, για να μη το κοροϊδεύουν στο χωριό που πληρώνει ΙΚΑ. Πουλακίδα, κοντά Άργος. Αλί πολύ μάγκας. Τους έπεισε ότι Άλιδες στο χωριό στο Καλαμάτα λένε όλους τους Μιχάληδες και ότι κάρι βγαίνει από ένα χόρτο που μαζεύει γιαγιά εκεί που πέθανε καθηγητή Λιαντίνη. Αλλά Αλί όχι και τόσο πολύ μάγκας. Κάποιος άλλος τους έπεισε ότι ένας με ένα αρχίδι (μονάρχης νομίζω την είπαν) και έξι δάκτυλα θα πάρει το Πόλη και θα τους πάει Κόκκινη Μηλιά. Ωραίο το Κόκκινο Μηλιά, δίπλα χωριό πατέρα Αλί. Βγάζει καλό κάρι. Γύρισα σπίτι, πονάγανε χέρια μου από πολύ ξύλο. Ήμουν κι εγώ Χρυσή Αυγή. Μύριζαν και δικά μου παπάρια από πολύ ίδρωμα. Έτσι πως μυρίζουν λέω πρέπει να έχουν μεγαλώσει κιόλας. Δυο μικρά παπαράκια δεν μπορεί να βγάζουν τόση βρόμα. Αλί τώρα είναι μέλος Χρυσή Αυγή. Αλί πιστεύει φύγουν ξένοι έξω από Ελλάδα. Βούλγαροι, Αλβανοί, Ουκρανοί, Αφγανοί, Πακιστανοί και άλλοι, τουλάχιστο όσοι ήρθαν μετά τη 15 Μαΐου 2005 και ώρα 04 και 32, γιατί πέφτουν μιστοί, δεν έχει δουλειές, και κλέβουν. Αλί πιστεύει μόνο Χρυσή Αυγή μπορεί να διώξει ξένοι από την Ελλάδα. Χρυσή Αυγή δείρει όλους Πακιστανοί και Αφγανοί, κανένας δε θα μαζεύει πορτοκάλια, φαΐ δε θα υπάρχει καθόλου, τι να κάνουν οι ξένοι πια στο Ελλάδα; Σαν Πακιστάν και Αφγανιστάν θα είναι.


Ψαροταβέρνα

Κουρσάρος

ΛΕΩΦ. ΜΑΡΑΘΩΝΟΣ 2 ΔΡΟΣΙΑ ΤΗΛ. 210-8136158


44

Νίκος Μιχαλολιάκος Ο μελαχροινός Άρειος Ο «χοντρός» ή «φίρερ», ο Λιάκος, ο Πειρίθους, παλιά ο Τοξότης, ο Περίανδρος και τόσοι άλλοι. Τελικά τι είναι το Εθνικό Λαϊκό Κίνημα-Χρυσή Αυγή; Eνα ακραίο μόρφωμα τραμπούκων οι οποίοι εξασκούνται σε «θανατηφόρους μορφασμούς», ένας σύγχρονος κομματικός μηχανισμός, η «Λάμψη» του Φώσκολου με ίντριγκες, δολοπλοκίες και πλούσιο παρασκήνιο, ή μία έξυπνη μπίζνα με επίκεντρο το Real Estate και τις εταιρίες Security;

Της Γεωργίας Λινάρδου

Μπορεί να είναι όλα, μπορεί και τίποτα. Το βέβαιο μέχρι τώρα, πάντως, είναι πως η Χρυσή Αυγή συμπαρασύρεται σε όλα από τον πληθωρικό γενικό γραμματέα της, τον μανιάτη Νίκο Μιχαλολιάκο.

«Χοντρός» ή «φίρερ» Από τη δεκαετία του ’80 έως και σήμερα η Χρυσή Αυγή δεν έχτισε την καριέρα της στην εμπιστοσύνη των «ψηφοφόρων» αλλά, όπως έχει καταγραφεί στις σελίδες της ιστορίας, σε απειλές, εκβιασμούς, «ξυλίκια» και, σύμφωνα με μία άλλη εκδοχή, στις «ρουφιανιές» στην ΚΥΠ και την κρατική ασφάλεια. Το ισχυρότερο άρωμα όμως στα γραφεία της οργάνωσης ήταν η ταύτιση με το ναζιστικό καθεστώς. Με αφετηρία το κόμμα της 4ης Αυγούστου το 1973 του Κ. Πλεύρη, ο νεαρός Μιχαλολιάκος διάγει εκρηκτικό βίο. Εμπλέκεται συχνά σε σοβαρά επεισόδια μαζί με συναγωνιστές του που είχαν κοινές απόψεις –π.χ., Αρ. Καλέντζης- με τον οποίο φαίνε10 Μαΐου 2012

ται να πρωταγωνίστησαν στα επεισόδια της κηδείας Μάλλιου. Όπως προκύπτει από το βιογραφικό του, για πρώτη φορά συλλαμβάνεται τον Ιούλιο του 1974 με αφορμή την εισβολή στην Κύπρο και τον ρόλο της Μεγάλης Βρετανίας. Ακολουθεί η σύλληψη του ’76 στην κηδεία του βασανιστή Μάλλιου και το 1978 –πάντα σύμφωνα με το βιογραφικό του- «καταδικάζεται σε ένα χρόνο φυλάκισης «μέλος ακροδεξιάς εξτρεμιστικής οργάνωσης για κατοχή όπλων και εκρηκτικών». Τις παραπάνω τρεις εμπλοκές του με τις Αρχές τις χρησιμοποιεί ιδιαίτερα κυρίως όταν μιλάει σε νέα μέλη της Χρυσής Αυγής και όταν θέλει να προβάλλει τον εαυτό του ως «εθνικιστή επαναστάτη». Υπάρχει, όμως, ένα λεπτό σημείο στο πως διαδραματίστηκαν τα πράγματα κυρίως για την υπόθεση του 1978. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Ριζοσπάστη τον Αύγουστο του 1978 με τίτλο: «Η κλοπή όπλων στην Ελευθερούπολη και ο έφεδρος Μιχαλολιάκος», διαβάζουμε: «Τον Γενάρη του 1978 αποκα-

λύπτεται κλοπή 35 περιστρόφων από μονάδα επιστράτευσης της Ελευθερούπολης. Τον Αύγουστο του 1978 συλλαμβάνεται μία ομάδα 9 βομβιστών, ανάμεσα τους και ο φασίστας έφεδρος αξιωματικός Ν. Μιχαλολιάκος. Αποκαλύπτεται τότε, ότι οι εκρηκτικοί μηχανισμοί των βομβών που χρησιμοποιούσαν είχαν κλαπεί από διάφορες στρατιωτικές μονάδες. Ειδικότερα για τον Μιχαλολιάκο έγραφαν: «Παρ’ ότι σαν έφεδρος ανθυπολοχαγός ήταν κατηγορούμενος για κλοπή στρατιωτικού υλικού, του επιβλήθηκε η ποινή αλλαγής της ειδικότητας από αξιωματικό Καταδρομών σε αξιωματικό Σώματος Υλικού Πολέμου». Ακολουθεί η καθαίρεση του σε απλό στρατιώτη, αλλά εκείνος επιμένει να διαφημίζει ότι η συγκεκριμένη καθαίρεση έγινε για ιδεολογικούς λόγους, πράγμα που φαίνεται πως δεν είναι αλήθεια από τα γεγονότα της εποχής. Ακόμη και για τη φυλάκιση του, λόγω της εμπλοκής στα επεισόδια της κηδείας Μάλλιου, υποστηρίζει ότι και εκεί διώχθηκε λόγω ιδεολογίας. Η αλήθεια, όμως, είναι ότι εκείνη την ημέρα, ο ίδιος μαζί με άλλους


της ίδιας ιδεολογίας, χτύπησαν πολύ άσχημα ορισμένους δημοσιογράφους που είχαν πάει για να καλύψουν την κηδεία. Το 1978 η Αθήνα συγκλονίζεται από μία σειρά εκρήξεων σε Αθήνα και Πειραιά. Η μία από τις επιθέσεις έγινε στον κινηματογράφο « Έλλη» όπου προβαλλόταν η σοβιετική ταινία «Ουράνιο Τόξο» και προκάλεσε τον τραυματισμό δεκάδων ανθρώπων. Η δεύτερη επίθεση έγινε στον κινηματογράφο Ρεξ όπου προβαλλόταν μια επίσης σοβιετική ταινία, με δεκάδες τραυματίες. Ανάμεσα στους συλληφθέντες ήταν και ο Ν. Μιχαλολιάκος ο οποίος σπεύδει να δηλώσει πως είναι «μεγάλη τιμή» για τον ίδιο οι κατηγορίες που του προσάπτουν και ειδικότερα αυτή που αναφέρει «ανατροπή πολιτεύματος». Ο Μιχαλολιάκος δίνει δύο καταθέσεις για τα επεισόδια, μία κύρια και μία συμπληρωματική. Στη δεύτερη κατάθεση του «δίνει» ψυχρά στην Ασφάλεια φίλους και συναγωνιστές. Κάτι ανάλογο φαίνεται πως είχε προηγηθεί και στην πρώτη του κατάθεση. Για κάποιους είναι εκείνη η

στιγμή που ξεκινά η στενή του σχέση με τις Αρχές Ασφαλείας. Άνθρωπος που γνωρίζει καλά το παρελθόν του, περιγράφει: «… για να μη δικασθεί (1978) αντάλλαξε το φάκελο της υπόθεσής του με την ίδρυση της Χρυσής Αυγής, ώστε το κράτος να μπορεί να ελέγχει τον πατριωτικό χώρο». Αρχές της δεκαετίας του ’80 εμφανίζεται να θέλει να ενώσει τις διάφορες εθνικιστικές συνιστώσες και αργότερα τους πρωτοεμφανιζόμενους skinheads με κυρίαρχες ομάδες των Μαρινέζου, Τσάκωνα, Κοστέλλο κ.α. Το 1980 εκδίδει, με ομοϊδεάτες από την 4η Αυγούστου και την ΕΝΕΚ, το πρώτο τεύχος του περιοδικού «Χρυσή Αυγή». Τρία χρόνια μετά η οργάνωση αποκτά τα πρώτα της γραφεία στη Ζωοδόχου Πηγής στην Αθήνα. Ένα χρόνο μετά αναλαμβάνει τη νεολαία της ΕΠΕΝ. Ο «άγνωστος Χ» του Μιχαλολιάκου και της οργάνωσής του παλιά ήταν οι κομμουνι-

στές, οι αντεξουσιαστές, οι εχθροί –όπως όριζε και επέβαλλε ο ίδιος–, οι οποίοι μετά τη δεκαετία του ’90 «μετουσιώθηκαν» σε μετανάστες τρίτων χωρών, με εξαίρεση ορισμένους Αλβανούς υπηκόους τους οποίους αγκάλιασε λόγω εθνικιστικής… εντοπιότητας. Για τη Χρυσή Αυγή του Μιχαλολιάκου, ο «εχθρός» ήταν και είναι απαραίτητος. Διάγει πλούσια και ενδιαφέρουσα ζωή, εξαιτίας και της οικογενειακής του περιουσίας, που του επέτρεψε την ενασχόλησή του με τα κοινά δίχως να πασχίσει ιδιαίτερα για το μεροκάματο (αν και υποστηρίζει ότι κάποιο φεγγάρι έκανε ιδιαίτερα μαθήματα). Προσφάτως ξεστόμισε μια αλήθεια του: « Έχω γεννηθεί για να προκαλώ!»

Μεταξύ ναζισμού, εθνικισμού και ΚΥΠ; Ιδιαίτερα σκληρός στις αρχές του, έχει μεγάλη ανάγκη να κρατάει τα μπόσικα. Από το καλοσιδερωμένο παντελόνι που φοράει μέχρι και τη Χρυσή Αυγή. Φαίνεται, όμως, ότι δεν τα καταφέρνει και τόσο συχνά, τουλάχιστον στον έλεγχο της οργάνωσης. Αυτό ίσως


46

1 Η Ελένη Ζαρούλια είναι πάντα στο πλευρό του συζύγου Νίκου Μιχαλολιάκου. Επιλέγει τα ρούχα του, τις εμφανίσεις του, ελέγχει το σπίτι και τα κτηματομεσιτικά στο υποβαθμισμένο κέντρο της Αθήνας και όχι μόνον§

2 Ο Ν. Μιχαλολιάκος θέλει πολύ να μπει και η κόρη του στη Βουλή και γι’ αυτό την προετοιμάζει. Η Ουρανία, όπως περιγράφεται από ανθρώπους που ξέρουν, «έχει πάρει πολλά από τον μπαμπά»

1

οφείλεται στο γεγονός ότι, ενώ η Χρυσή Αυγή δείχνει να είναι ασφυκτικά σκληρή ως προς τους κανόνες που την διέπουν, επί της ουσίας θυμίζει τη «Λάμψη» του Φώσκολου, με τον Μιχαλολιάκο να πρωταγωνιστεί σε ρόλο Δράκου. Ίντριγκες, χαμένοι έρωτες-στελέχη (Περίανδρος-καταδικασμένος για τον βαρύτατο τραυματισμό του φοιτητή Κουσουρή, Γκέκας κτλ.), δολοπλοκίες, βία και ό,τι άλλο προϋποθέτει μια αξιοπρεπής σαπουνόπερα κυρίως της δεκαετίας του ’90: δολοφονίεςαυτοκτονίες κρυμμένες στο σκοτάδι.

με το κυρίαρχο επιχείρημα: όχι στις εκτρώσεις, ποινική δίωξη στους γιατρούς που τις κάνουν. Το θέμα της Ε. Ζαρούλια δεν ήταν ηθικό αλλά εθνικό, λόγω της μαστιζόμενης υπογεννητικότητας! Ο Μιχαλολιάκος ήθελε πολύ να μπει η σύζυγός του στη Βουλή. Θέλει πολύ να μπει και η Ουρανία, και γι’ αυτό την προετοιμάζει. Ο Μιχαλολιάκος, ακόμη και με διόπτρες, νομίζει ότι βλέπει καθαρά.

2

Λάτρης ναζισμού και real estate Ο Μιχαλολιάκος δεν έβλεπε «Λάμψη», αλλά παρακολουθεί στενά το ίντερνετ. Μέχρι πριν από λίγο καιρό δούλευε αρκετές ώρες «διαδικτυακά». Ήλεγχε τα πάντα. Τώρα εργάζονται σκληρά με το… «ποντίκι» στελέχη του, τα οποία έχουν την εντολή να τον ενημερώνουν για κάθε τι που γράφεται εναντίον της Χρυσής Αυγής και κυρίως εναντίον του. Έχουν και μια άλλη εντολή: να παρακολουθούν κάθε λεπτό τι γράφει το αντίπαλο στρατόπεδο του Indymedia, και κυρίως όσοι έχουν αποσκιρτήσει από την οργάνωση, τους οποίους θεωρεί εχθρούς. Ελέγχεται αν την «αποκάλυψη» περί ροζ ξενοδοχείου του New Dream στο κέντρο της Αθήνας την έδωσε ένας από τους ορκισμένους του εχθρούς και πρώην πρωτοπαλίκαρό του.

Η κόρη του μπαμπά, Ουρανία Εκατοντάδες ψεύτικα προφίλ, ψευδώνυμα και αγανακτισμένες αναρτήσεις αποδίδονται σε στελέχη της Χρυσής Αυγής και κυρίως στην αγαπημένη του κόρη Ουρανία, η οποία, όπως περιγράφεται από ανθρώπους που ξέρουν, «έχει πάρει πολλά από τον μπαμπά». Η μαμά, Ελένη Ζαρούλια, είναι πάντα στο πλευρό του συζύγου Νίκου Μιχαλολιάκου. Επιλέγει τα ρούχα του, τις εμφανίσεις του, ελέγχει το σπίτι και τα κτηματομεσιτικά στο υποβαθμισμένο κέντρο της Αθήνας και όχι μόνο, και γενικώς είναι το δεξί του χέρι, χωρίς όμως «να ακούγεται πολύ», τουλάχιστον μέχρι πρότινος. Κατέβηκε στο ψηφοδέλτιο της Β’ Αθήνας 10 Μαΐου 2012

Ξεκίνησε την καριέρα του ως νοσταλγός της χούντας, αλλά μετέπειτα μετουσιώθηκε σε νοσταλγό του ναζισμού. Περίοδο την οποία πλέον, τουλάχιστον δημοσίως, επιθυμεί να εξωθήσει στην αφάνεια. Όμως οι ιστορίες για το πώς ενέπνεε τότε τους μπρατσωμένους πορτιέρηδες σε μπαρ της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης έχουν ενδιαφέρον. Ωστόσο, μπροστά στη γοητεία του κοινοβουλευτισμού μιας Ελλάδας που έχει καταρρεύσει, κανένα εξώφυλλο του Φίρερ της δεκαετίας του ’80 δεν είναι αρκετό ώστε να προκαλέσει τέτοια ρίγη συγκίνησης στον αρχηγό της Χρυσής Αυγής. Κυκλοφορεί με φύλαξη, αποφεύγει να οδηγεί (λένε ότι δεν θέλει) και έχει γεμίσει το σπίτι του με κάμερες ασφαλείας.

Η μεγάλη του –δημόσια τουλάχιστον– στροφή από τους παραδοσιακούς νέο-ναζιστές έχει ενοχλήσει. Πρώην «υποτακτικοί» περιγράφουν ότι παλιά πίστευε ιδιαίτερα στην υπεροχή του Homo Nordicus, του ανθρώπου του Βορρά, μετά στον καθαρό Άγιο Παντελεήμονα. Το Μεταξουργείο, που έχει ενδιαφέρον real estate, το ακουμπάει… διακριτικά.

«Μάγκες κόφτε τα ξυλίκια γιατί τα πράγματα σοβαρεύουν», θα μπορούσε να είναι μία από τις φράσεις του, ώστε να πείσει στελέχη και οπαδούς να μεταμορφωθούν από «ανεγκέφαλους τραμπούκους» σε προστάτες των αδύναμων και απροστάτευτων πολιτών, κυρίως στο κέντρο της Αθήνας, όπου διαβιούν και οι περισσότεροι μετανάστες. Παράλληλα, όμως, τα «ξυλίκια» έπεφταν και πέφτουν βροχή. Ο μανιάτης Μιχαλολιάκος είναι ευφυής. Τις βουλευτικές έδρες τις έβλεπε να έρχονται (έχει πασχίσει πολύ γι’ αυτό) και ως εκ τούτου ήταν απαραίτητες και οι σχετικές συστάσεις: μη φοβίζετε τον κόσμο, να είστε δίπλα του, παρέχετε ασφάλεια. Πιστεύει πολύ στην ιδιοκτησία, είτε αυτή μεταφράζεται σε πατρίδα, οικογένεια, οργάνωση, κόμμα ή ιδιοκτησία, όπως λέμε real estate.

Στην πρώτη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου στον δήμο της Αθήνας, δεν δίστασε να χαιρετήσει ναζιστικά. Δεν έκανε κάτι διαφορετικό ο άνθρωπος απ’ αυτό που συνηθίζει να κάνει. Εξ ου και το παρατσούκλι «φίρερ». Σχολιάστηκε ιδιαίτερα η εμφάνισή του τον Ιούνιο του 2010, πριν από τις δημοτικές εκλογές, κατά την παρουσίαση του βιβλίου «Τομέας Χ» του «πιστού» του Ηλία Κασιδιάρη. Φαίνεται να είναι η τελευταία δημόσια παρουσίαση όπου μέλη της Χρυσής Αυγής εκφράζουν ελεύθερα και χωρίς δεσμεύσεις τα φιλοναζιστικά τους πιστεύω. Σε εκείνη την εκδήλωση ο Μιχαλολιάκος φοράει μια μαύρη μπλούζα που έχει πάνω της το σήμα των SS-Tοtenkopf (τη νεκροκεφαλή των ταγμάτων SS). Είναι λάθος να πιστεύουμε ότι ο Μιχαλολιάκος προσπαθεί να ξεφύγει από το παρελθόν


του. Είναι αρκετά ευφυής ώστε να μπορεί να παίζει σε δύο ή και περισσότερα ταμπλό.

Πράκτορας ή όχι; Εδώ και χρόνια τον Ν. Μιχαλολιάκο τον κυνηγάει η φήμη πως ήταν ένας από τους καλούς συνεργάτες (αντί αδράς αμοιβής) της Κρατικής Υπηρεσίας Πληροφοριών, η οποία έχει μετονομαστεί σε Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΕΥΠ). Τη δεκαετία του ’70, που για κάποιους τον έχει στιγματίσει ως πράκτορα της Κρατικής Ασφάλειας και της ΕΥΠ με το ψευδώνυμο «ΑΣΤΥ ΑΝΑΞ», δρούσε από την οδό Φιλολάου στο Παγκράτι, εκεί όπου ήταν το πατρικό του. Γειτονάκι του και στις ιδέες ο Νίκος με το σκυλί του, Μπρέντα. Μέχρι σήμερα δεν έχει αποδειχθεί ότι ο Μιχαλολιάκος ήταν ή είναι πράκτορας της Ασφάλειας και της ΕΥΠ, και εκτός αυτού υπάρχει και δικαστική απόφαση που τον δικαιώνει στο κομμάτι που κάποιοι χρησιμοποίησαν ένα επίσημο έγγραφο το οποίο ανέφερε την επί χρήμασι μυστική του σχέση με τις μυστικές υπηρεσίες. Το συγκεκριμένο έγγραφο αναγνωρίστηκε ως πλαστό από τη δικαιοσύνη κι έκτοτε ο Μιχαλολιάκος το έχει πολλές φορές μαζί του όταν πρόκειται να κάνει τηλεοπτική εμφάνιση. Το συγκεκριμένο έγγραφο είχε δημοσιευτεί για πρώτη φορά στην εφημερίδα «Αυριανή», το 1984, και περιελάμβανε και άλλα γνωστά ονόματα συνεργατών,

ανάμεσα στους οποίους ο Κώστας Πλεύρης, ο Γρηγόρης Μιχαλόπουλος, ο Πολύδωρος Δάκογλου (πρόεδρος του Ενιαίου Εθνικιστικού Κινήματος-ΕΝΕΚ) κ.ά. Σε εκείνο το δημοσίευμα αντιδρά ο Ν. Μιχαλολιάκος και μερικά χρόνια αργότερα, στις 3 Δεκεμβρίου 1999, ο εκδότης της «Αυριανής» ζητάει συγγνώμη. Ο πατέρας του Ν. Μιχαλολιάκου δούλευε στη χωροφυλακή. Ο ένας του αδελφός διετέλεσε Διοικητής Σώματος Στρατού στη Θράκη και επί ΠΑΣΟΚ έγινε στρατηγός. Και για κείνον υπάρχει έντονη φημολογία πως συνεργαζόταν με την ΚΥΠ. Ο άλλος του αδελφός είναι ο γνωστός δικηγόρος των Αθηνών, Τάκης Μιχαλόλιας. Όλη αυτή την ιστορία –αληθινή ή μη, θα αποδειχθεί κάποια στιγμή– την επικαλούνται οι αντίπαλοι του Μιχαλολιάκου, ώστε να αποδείξουν ότι δεν είναι αυτός που δείχνει, δηλαδή ο άνθρωπος που θέλει να πολεμήσει το σύστημα. Πώς είναι δυνατόν να πολεμάς το σύστημα και ταυτόχρονα να συνεργάζεσαι άψογα μαζί του, αναρωτιούνται ορισμένοι από τους πολέμιούς του. Οι αντίπαλοί του δεν ανήκουν μόνο στον δημοκρατικό χώρο, αλλά εντοπίζονται και στους κόλπους της οργάνωσής του και γενικότερα στον εθνικιστικό χώρο, απ’ όπου προέρχεται ένας από τους θρύλους πλέον των εθνικιστών, ο πρώην χειριστής αεροσκαφών, έφιππος τοξοβόλος, Αριστείδης Καλέντζης. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Καλέντζης φαίνεται ότι του χρέωνε τη «συνεργασία» του με την ΚΥΠ και την Ασφάλεια.

Στην πρώτη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου στον δήμο της Αθήνας δεν δίστασε να χαιρετήσει ναζιστικά. Δεν έκανε κάτι διαφορετικό ο άνθρωπος απ’ αυτό που συνηθίζει να κάνει. Εξ ου και το παρατσούκλι «φίρερ»

Χρηματοδότες και… χορηγοί Τον πρώτο καιρό η Χρυσή Αυγή δεν είχε πολλά έσοδα. Σιγά σιγά, όμως, δημιουργήθηκε περιοδικό, μπλουζάκια, κονκάρδες, συνδρομές, βιβλιοπωλείο ΛΟΓΧΗ, υπηρεσίες… security και εκλογές. Όπως τουλάχιστον περιγράφει ένα από τα κορυφαία στελέχη που πέρασαν από την οργάνωση, ο Χάρης Κουσουμβρής στο βιβλίο του: «Γκρεμίζοντας τον μύθο της Χρυσής Αυγής», ο αρχηγός τον είχε στείλε μαζί με κάποιον άλλον να συνοδεύσουν σε εκδήλωση της ΟΝΝΕΔ βουλευτή της ΝΔ. Ορισμένα μέλη της Χρυσής Αυγής που έχουν αποσκιρτήσει λένε γι’ αυτόν: «Νίκος κερνά και Νίκος πίνει», υπονοώντας ότι, από τη στιγμή που δεν υπάρχει απόλυτη διαφάνεια για το χρήμα που διακινείται στην οργάνωση, ο καθένας μπορεί να βγάλει ό,τι συμπέρασμα θέλει. Ο Μιχαλολιάκος συμπεριφέρεται ως περήφανος μανιάτης. Αγαπάει το χρήμα, αλλά το δικό του. Είναι όμως έτσι; Περιγράφει ο Κουσουμβρής: «Ως ταμίας της Χρυσής Αυγής, είχα τη δυνατότητα να γνωρίζω ότι στο ταμείο δεν είχαμε ποτέ περισσότερα από 300-400 ευρώ. Με τα χρήματα αυτά δεν συντηρείται οργάνωση. Ποιος την ενίσχυε, δεν μπορώ να πω με σιγουριά. Ξέρω όμως ότι το προεκλογικό μας υλικό για τις ευρωεκλογές είχε έρθει με δελτίο αποστολής από τα γραφεία μεγάλου κόμματος...». Κατά μία άλλη εκδοχή, στις ευρωεκλογές του 1994 τα προεκλογικά έξοδα είναι πολλά. Όμως, βρίσκεται λύση… εξ ουρανού (ανάλογες λύσεις φαίνεται ότι συνοδεύουν


48

τις μέχρι τώρα εκλογικές αναμετρήσεις στις οποίες συμμετείχε η Χρυσή Αυγή). Ένα τυπογραφείο προσφέρεται δωρεάν (!) να τυπώσει όλο το προεκλογικό υλικό (κόστος που κατά ορισμένους ξεπερνά τα 5 εκατομμύρια δραχμές). Μετά από εκείνη την περίοδο φαίνεται να αρχίζουν κόντρες με τους σκληροπυρηνικούς της οργάνωσης, οι οποίοι αρχίζουν να αντιμετωπίζουν καχύποπτα τον αρχηγό τους και παίρνουν πιο σοβαρά πια όλες αυτές τις φήμες που τον ακολουθούν για τη συνεργασία του με την ΚΥΠ και γενικότερα με τις Αρχές Ασφαλείας. Ακολουθεί ένα παιχνίδι «συμπτώσεων», όπως τουλάχιστον χαρακτηρίζεται από ορισμένα στελέχη που φεύγουν από την οργάνωση και συλλαμβάνονται για διάφορες ποινικές πράξεις και όχι μόνον.

Real Estate και εταιρείες Security Για κάποιους ο Νίκος Μιχαλολιάκος είναι καλό επιχειρηματικό μυαλό. Κάποιοι μάλιστα του καταλογίζουν ότι έχει μετατρέψει τη Χρυσή Αυγή σε ένα κερδοφόρο μαγαζάκι (καταστήματα με όπλα, αξεσουάρ, μπλουζάκια, κονκάρδες, σπρέι πιπεριού, τα οποία μάλιστα γίνονται ανάρπαστα τον τελευταίο χρόνο). Ορισμένα από τα καταστήματα που είναι στην ιδιοκτησία μελών της οργάνωσης έχουν χαρακτηριστικά ονόματα, όπως «Φάλαγγα» κτλ. Επιπλέον, οι εταιρείες Security είναι ένας 10 Μαΐου 2012

από τους πιο αγαπημένους επαγγελματικούς προορισμούς στελεχών ή περιφερειακών της Χρυσής Αυγής. Ιδιοκτήτες ή απλοί εργαζόμενοι πιστεύουν πολύ στο θέμα της παροχής έμμισθης ασφάλειας. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Ν. Μιχαλολιάκος, σε πρόσφατη τηλεοπτική του συνέντευξη στον σταθμό Ηλέκτρα της Κορίνθου, δεσμεύτηκε, μεταξύ άλλων, πως η βουλευτική αποζημίωση όσων εκλεγούν από τον Λαϊκό Σύνδεσμο θα επιστρέφεται στα γραφεία του κόμματος και θα χρησιμοποιείται για την «παροχή κοινωνικού έργου που θα απευθύνεται αποκλειστικά σε Έλληνες» – βλέπε: παροχή ασφάλειας μέσω εταιρίας ή εταιριών Security. Το κεφάλαιο κίνησης μπορεί να προέρχεται από τις βουλευτικές αποζημιώσεις, αλλά οι παρεχόμενες υπηρεσίες προς τους πολίτες, σύμφωνα με πληροφορίες, θα είναι επ’ αμοιβή. Θυμίζει λιγάκι το… Γιάννης κερνά και Γιάννης πίνει. Τα μέλη της Χρυσής Αυγής φέρονται να μην ενδιαφέρονται και τόσο πολύ για το θέμα της ιδιοκτησίας, κάτι που φυσικά δεν ισχύει για τον αρχηγό της. Η ιστορία που προέκυψε με το ροζ ξενοδοχείο της οδού Λιοσίων, ιδιοκτησίας της εταιρίας ΛΥΔΙΑ ΑΕ, φαίνεται πως έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ο Μιχαλολιάκος μπορεί να διέψευσε το γεγονός ότι ο ίδιος είναι ο άμεσος ιδιοκτήτης της ροζ επιχείρησης, με την έννοια ότι το έχει νοικιάσει αλλού, ωστόσο αυτό είναι ένα επιχείρημα που αρκετές φορές έχει ακουστεί στην υποβαθμισμένη περιοχή του Αγίου

Παντελεήμονα με ορισμένες πολυκατοικίες από αυτές που είχαν για να μένουν μετανάστες και για τις οποίες πλήρωναν αδρά. Ο ιδιοκτήτης ήταν Έλληνας, δεν εμφανιζόταν ποτέ στην περιοχή και ο σύνδεσμός του ήταν συνήθως κάποιος μετανάστης με τον οποίον έκανε και όλες τις δοσοληψίες. Όπως και να ’χει, για την ιστορία αναφέρουμε ότι, σύμφωνα με το ΦΕΚ 6/9/2007 (10271), το ξενοδοχείο New Dream της Λοσίων ανήκει στη «ΛΥΔΙΑ Ξενοδοχειακές και Τουριστικές Επιχειρήσεις». Η σύνθεση της εταιρίας εμφανίζεται ως εξής: Αθανάσιος Ζαρούλιας του Βασιλείου, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος (αδελφός της συζύγου Μιχαλολιάκου). Αντιπρόεδρος είναι η σύζυγός του, Ελένη Ζαρούλια. Ως μέλος του ΔΣ εμφανίζεται ο Ν. Μιχαλολιάκος με τους Σ. Μαρτίνο και Αλεξάνδρα Δανέλλη. Μάλιστα, φαίνεται πως ο κουνιάδος του Γ. Μιχαλολιάκου μένει, ή τουλάχιστον δηλώνει ότι μένει, στην οδό Λιοσίων 121, όπου και η έδρα του ξενοδοχείου. Το πρόδηλο ενδιαφέρον του Ν. Μιχαλολιάκου για το υποβαθμισμένο κέντρο, κατά πολλούς ερευνητές, φαίνεται να συμβαδίζει με τις χαμηλές αντικειμενικές αξίες λόγω υψηλής εγκληματικότητας. Αυτό που αποτελεί πια κοινό μυστικό στο κέντρο της Αθήνας είναι πως, μετά από κάθε πέρασμα της Χρυσής Αυγής, η περιοχή «καθαρίζει» και οι τιμές ανεβαίνουν, αφού στο μεταξύ έχουν πουληθεί ορισμένα φιλέτα σε μεγάλα μεσιτικά γραφεία σε πολύ χαμηλές τιμές.


Ψηφοδέλτια και καλόπαιδα

01

02

03

04

05

06

07

08

Ο Φράνκι (1)

Πειρίθους (5)

Καιάδας (8)

Όπου πάει ο αρχηγός, πάει και ο Φράνκι με το κόκκινο καπέλο, που λένε γι’ αυτόν ότι είναι οργανωμένος οπαδός της ΑΕΚ και πολύ πιστός στον αρχηγό. Είναι μέλος του πολιτικού συμβουλίου, δηλώνει υπάλληλος του Δήμου Πειραιά (αντιπρόεδρος των Μονίμων και Αορίστου Υπαλλήλων του Δήμου). Ο Φράνκι, γραμματέας της τοπικής οργάνωσης Πειραιά, ήταν και υποψήφιος: Φρατζέσκος Πορύχης.

Λέγεται ότι είναι το ψευδώνυμο του τεχνολόγου τροφίμων Ηλία Κασιδιάρη, ο οποίος ανήκει τον στενό κύκλο του Ν. Μιχαλολιάλου, υποψήφιος με την Χρυσή Αυγή στο υπόλοιπο Αττικής και μέλος του πολιτικού συμβουλίου. Ο πατέρας του βάζει υποψηφιότητα με το ίδιο ψηφοδέλτιο στον Πειραιά. Ο Η. Κασιδιάρης είχε κατέβει υποψήφιος στις δημοτικές εκλογές του 2010 στην Αθήνα. Η προεκλογική περίοδος για τον Ηλία Κασσιδιάρη στη δυτική Αττική έχει ξεκινήσει πολύ καιρό πριν προκηρυχθούν οι εκλογές.

Ο Γιώργος Γερμενής, υποψήφιος στη Β’ Αθάνας, μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του κόμματος της Χρυσής Αυγής. Το όνομα του Γερμενή αναφέρεται σε κόντρα της εφημερίδας «Ελεύθερη Ώρα» με τη Χρυσή Αυγή. Δημοσίευμα της εφημερίδας εγκαλεί τον Ν. Μιχαλολιάκο για τον «σατανιστή» Γερμενή, όπως τον αποκαλεί, και για τις απειλές που δέχθηκε προεκλογικά η εφημερίδα από μέλη της οργάνωσης Χρυσή Αυγή.

Ο Λαγός (2) Για τον Λαγό λέγεται ότι έχει ιδιαίτερα τον νου του στις «καρφωτές» του Περίανδρου (Αντώνης Ανδριτσόπουλος, πρώην πρωτοπαλίκαρο Μιχαλολιάκου). Στις εκλογές της 6ης Μαΐου βρισκόταν στο ψηφοδέλτιο της Β’ Πειραιά.

Ο Όσκης (3) Ο Όσκης έχει βρεθεί κατά μέτωπο στο παρελθόν με τον Περίανδρο, ανήκει στη σκληρή φρουρά του αρχηγού.

Ηλίας Παναγιώταρος (4) Υποψήφιος στη Β’ Αθήνας, ένα από τα ηγετικά στελέχη της Χρυσής Αυγής. Δηλώνει επιχειρηματίας. Πρωτοστάτησε στο επεισόδιο με τον Πέτρο Ευθυμίου στο Μαρούσι με τη… ρήψη νερού. Έχει υποστηρίξει στο παρελθόν ότι η λύση στον Έβρο είναι η τοποθέτηση ναρκών και θερμικών καμερών, ώστε να μην μπαίνουν οι μετανάστες. Λέγεται ότι τις κάμερες ασφαλείας στο σπίτι του Μιχαλολιάκου τις τοποθέτησε ο Παναγιώταρος.

Ο Ροδίτης (χωρίς φωτό) Ένας νεαρός Ροδίτης, ο οποίος έχει σπουδάσει πληροφορική, φαίνεται σαν να είναι η «σιωπηλή» δύναμη της οργάνωσης. Λέγεται ότι η οργάνωση τον έχει αποκηρύξει, αλλά εκείνος φέρεται, σύμφωνα με αντίπαλες ομάδες εντός κι εκτός Χρυσής Αυγής, να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο.

Η ξανθιά του Αγ. Παντελεήμονα (6) Θέμις Σκορδίλη, υποψήφια με τη Χρυσή Αυγή στην Α’ Αθήνας. Έχει βρεθεί συγκατηγορούμενη για βαριά σωματική βλάβη εναντίον Αφγανού μετανάστη. Το θύμα είχε δεχθεί μαχαιριές στον θώρακα και την κοιλιά.

Ο Αρτέμης (7) Ο Αρτέμης Ματθαιόπουλος είναι ένα από τα αγαπημένα παιδιά του Μιχαλολιάκου. Υποψήφιος στις Σέρρες, όπου κατέβηκε με σύνθημα: «Χρυσή Αυγή, για να ξεβρωμίσει ο τόπος».

Θρήσκευμα: Χριστιανός Ορθόδοξος Για την ιστορία, να αναφέρουμε μια παραπομπή σε δύο βιβλία. Το ένα είναι «Το ασταφτερό σκοτάδι του Εωσφόρου» (Οδυσσέας Πατεράκης), στο οποίο ο Ν. Μιχαλολιάκος αναφέρεται με θερμά λόγια στην έλευση του Αντίχριστου. Το δεύτερο βιβλίο έχει τίτλο «Η εξομολόγηση ενός εθνικού» (Ν. Μιχαλολιάκος). Διαβάζουμε το ποίημα «Ο ΜΕΓΑΣ ΠΑΝ»: Σιγή στο δάσος, παγερή οσμή εγκλήματος / Σύλληψη της στιγμής και ανθρωποθυσία / Τραγόμορφος επρόβαλε του μύθου νοσταλγός, / Σατανικά υπέροχος, ο Μέγας Παν. / Ώρα του δειλινού, το σκότος ανατέλλει / Και οι εξόριστοι της μέρας, οι Εωσφόροι οι ποιητές ξυπνούνε… Και για την ιστορία πάλι, να αναφέρουμε πως ο Ν. Μιχαλολιάκος δηλώνει Χριστιανός Ορθόδοξος.


50

Report

Χρηματιστήριο ακινήτων με τις ευλογίες του Αγίου Παντελεήμονα

Ένα χρηματιστηριακό παιχνίδι, που στη θέση των μετοχών είναι τα ακίνητα και ο άνθρωπος, ενώ στη θέση των μετόχων ένα κύκλωμα που εκμεταλλεύεται κρατικούς μηχανισμούς, το τραπεζικό σύστημα και τους ανυποψίαστους πολίτες για να εκπληρώσει τους σκοπούς του, πατώντας πάνω στις ζωές Ελλήνων και μη. Μέχρι στιγμής, το σχέδιο πάει κατ’ ευχήν.

Του Γιάννη Καρτέρου

Πριν από περίπου ένα μήνα, ο κ. Χρυσοχοΐδης εξήγγειλε την επιχείρηση-σκούπα για την απομάκρυνση των μεταναστών από την περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα. Οι μετανάστες θα μεταφερθούν σε κέντρα φύ-

10 Μαΐου 2012

λαξης, ώστε να αποσυμφορηθεί το κέντρο και να πέσουν οι δείκτες εγκληματικότητας. Τα πράγματα, όμως, δεν είναι ακριβώς έτσι. Υπάρχουν κάποιοι που εντείνουν το κλίμα, κάποιοι που κινούν τα νήματα της διαπλοκής και χαλιναγωγούν την κοινή γνώμη κατά το δοκούν, με απώτερο σκοπό –τι άλλο;– το κέρδος.

Πώς λειτουργεί το κύκλωμα Ο μεγαλύτερος αριθμός μεταναστών έρχεται από την Τουρκία. Το διεθνές μεταναστευτικό δίκαιο σε συνδυασμό με την αυστηρή τουρκική νομολογία εγκλωβίζει τους μετανάστες στη χώρα μας, όπου πλέον δεν γίνεται ούτε να απελαθούν ούτε να γυρίσουν οικειοθελώς στη χώρα τους, καθώς δεν έχουν λεφτά. Μην έχοντας που να στραφούν, πηγαίνουν στο μόνο σημείο που θα βρουν πρόσωπα φιλικά διακείμενα προς το άτομό τους, ομοεθνείς τους. Αυτό το σημείο τα τελευταία χρόνια είναι ο Άγιος Παντελεήμονας. Δεν είναι από επιλογή. Το κύκλωμα εξαρχής τους έχει πληροφορήσει πως εκεί θα βρουν δικούς τους ανθρώπους. Το πρώτο βήμα για την υποβάθμιση της περιοχής έχει γίνει.

Ακολουθεί μια προπαγάνδα, τηλεοπτική κυρίως, πως η εγκληματικότητα αυξάνεται λόγω των μεταναστών, πως το κέντρο έχει «μαυρίσει», πως οι κάτοικοι φοβούνται και μετακομίζουν. Αυτή η τακτική είναι φαύλος κύκλος, γιατί όσο η τηλεοπτική αλήθεια εισβάλλει στα σπίτια της περιοχής τόσο πλησιάζει προς την υλοποίησή της. Διαδηλώσεις, πράξεις βίας εναντίον μεταναστών, συσσώρευση μίσους προς κάθε τι μη ελληνικό, πάντα με την ευγενική χορηγία ακροδεξιών οργανώσεων και τις πλάτες μεγάλων καναλιών, υποδαυλίζουν μια κατάσταση, η οποία με τη σειρά της υποδαυλίζει αυτούς που την υποδαυλίζουν και ούτω καθ’ εξής. Ακόμα και μετανάστες δεύτερης και τρίτης γενιάς επιστρατεύονται για να απομακρύνουν τους «νεοφερμένους». Ο κόσμος αρχίζει να φεύγει από την περιοχή, οι ενοικιαστές χάνουν μέρα με τη μέρα ενοίκια, τα οποία αναγκαστικά χαμηλώνουν για να προσελκύσουν κόσμο, ενώ παράλληλα πουλάνε τα ίδια διαμερίσματα σε όποιον είναι αρκετά θρασύς ή τρελός να τα αγοράσει. Κάποιοι, εκμεταλλευόμενοι τον τεράστιο αριθμό μεταναστών, καταπατούν κάθε φραγμό, νομικό και ηθικό, και νοικιάζουν διαμερίσματα με το κεφάλι, χωρίς απόδειξη, χωρίς πολλές ερωτήσεις και χωρίς


αίσθηση δικαίου και ανθρωπιάς. Είκοσι κεφάλια σε διαμέρισμα 60 τετραγωνικών, 5 με 10 ευρώ το κεφάλι το μήνα, και όλοι είναι «ευχαριστημένοι». Οι μετανάστες επιβιώνουν και ο ενοικιαστής αποκομίζει τα ενοίκια ενός εξαμήνου, ακόμα και ενός χρόνου, με ένα μόλις μηνιάτικο. «Σήμερα στον Άγιο Παντελεήμονα δεν υπάρχουν αγοραστές. Μόνο στοχευμένες αγορές. Φιλέτα, τα ελάχιστα που έχουν απομείνει στην περιοχή, και παλιά κτίρια προς κατεδάφιση είναι ο κύριος στόχος του κυκλώματος. Έτσι κι αλλιώς, οι τράπεζες δεν εγκρίνουν πια δάνεια για την περιοχή, είναι εκτός ορίων». Ο Νίκος Γρηγορόπουλος είναι μεσίτης, που δραστηριοποιείται περίπου 17 χρόνια στην περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα. «Από το 1995 μέχρι πριν λίγα χρόνια έμενα στο Μεταξουργείο. Είδα με τα μάτια μου το πάρτι υπεραξίας που δημιουργήθηκε στις περιοχές αυτές, αρχικά με την υποβάθμιση των περιοχών, αργότερα με την είσοδο της Ελλάδας στην ΕΕ, την απομάκρυνση των μεταναστών, αλλά και με τη μετάβαση στο ευρώ. Δεν είναι τυχαίο ότι εμφανίζονται σε μέρη που λίγο αργότερα, αφότου έχει επέλθει η υποβάθμιση της περιοχής, συγκεκριμένα

γραφεία και άτομα αγοράζουν τοις μετρητοίς οικόπεδα, διαμερίσματα, ακόμα και ολόκληρες πολυκατοικίες. Είναι απολύτως λογικό, μερικά χρόνια μετά, οι μετανάστες να απομακρυνθούν από το κράτος, ο κόσμος να αρχίσει να συρρέει πάλι λόγω των χαμηλών τιμών και αυτές να ανέβουν κατακόρυφα. Είναι επίσης και απολύτως νόμιμο. Ανήθικο μεν, νόμιμο δε. Εκτός αυτού, ειδικά για το Γκάζι και του Ψυρρή, υπήρξε και μια άλλη παράμετρος που ανέβασε την εμπορική αξία των ακινήτων: οι καλλιτέχνες. Για παράδειγμα, το 1998, αγόρασε η Μιμή Ντενίση ένα διαμέρισμα στην οδό Μαυροματαίων, παράλληλη της Πατησίων. Μέσα σε 2 μήνες οι τιμές των σπιτιών στη Μαυροματαίων αυξήθηκαν κατά περίπου 6 φορές απ’ ό,τι στους διπλανούς δρόμους». Όταν καλλιτέχνες επιλέγουν τα σπίτια τους σε μια περιοχή, πάντα τους ακολουθεί κατά πόδας ένας συρφετός κουλτούρας και εναλλακτισμού που ανεβάζει τις τιμές των ακινήτων. Στο Γκάζι, αυτή τη στιγμή, ένα λοφτ 140 τμ, άδειο, κατασκευής του 1965, τιμολογήθηκε προς 350.000 ευρώ, τη στιγμή που η αντικειμενική του δεν ξεπερνά τα 100.000 ευρώ. Πριν από τους

Ολυμπιακούς και την επιχείρηση-σκούπα, η εμπορική αξία του δεν θα ξεπερνούσε καν τα 70.000 ευρώ. Αξίζει να σημειωθεί πως η υπεραξία δεν φορολογείται, δηλαδή ο φόρος που εισπράττεται από ένα διαμέρισμα είναι ανάλογος της αντικειμενικής, όχι της εμπορικής αξίας του. Περίπου την ίδια κατάσταση συναντάμε και στου Ψυρρή. Εκεί, χάρη στην εισροή ξένων, κυρίως Κινέζων, επίσης οι εμπορικές αξίες ανέβηκαν. Στον Αγ. Παντελεήμονα, από την άλλη, οι μετανάστες δεν είχαν πατήσει πόδι μέχρι το 2003, μέχρι δηλαδή την πρώτη εκκαθάριση του κέντρου εν όψει Ολυμπιακών. Αναλυτικά, παρακάτω φαίνεται η διακύμανση των εμπορικών αξιών ενός διαμερίσματος 50 τμ σε Ψυρρή, Γκάζι και Αγ. Παντελεήμονα, πριν και μετά τις επιχειρήσεις-σκούπα, καθώς και σήμερα.

Ψυρρή Την περίοδο 1995-2003, όταν η εισροή μεταναστών ήταν ανεξέλεγκτη, η αξία του κυμαινόταν από 8 έως 10 εκατομμύρια δραχμές. Μετά την απομάκρυνση των μεταναστών το 2003, και μέχρι το 2008, η αξία του ανέβηκε στα 60 με 85 χιλιάδες ευρώ. Από το 2008 έως σήμερα, όταν η οικονομική κρίση έγινε αισθητή στη χώρα, η αξία του έπεσε στα 45 με 60 χιλιάδες ευρώ.

Γκάζι Την περίοδο 1997-2003 στο επονομαζόμενο «Γκαζοχώρι» υπήρχαν κυρίως βιομηχανικά κτίρια και μετανάστες που διέμεναν σε αυτά. Η αξία του διαμερίσματος δεν ξεπερνούσε τα 3.5 εκατομμύρια δραχμές. Από την επιχείρηση-σκούπα του 2003 και έως το 2009 περίπου, η αξία του εκτινάχθηκε περίπου 1.500%, αγγίζοντας τα 180.000 ευρώ. Από το 2009 μέχρι σήμερα η αξία του κυμαίνεται από τα 80 μέχρι τα 120 χιλιάδες ευρώ.


52

Report

Αγ. Παντελεήμονας

Προπαγάνδα = υποτίμηση = κέρδος

Ο Άγιος Παντελεήμονας άρχισε να δέχεται μετανάστες μετά το 2003, όταν οι άλλες περιοχές πλέον δεν ήταν φιλόξενες. Έτσι, την περίοδο 1995-2002 ένα διαμέρισμα 50 τμ είχε αξία 6 εκατομμύρια δραχμές. Με την είσοδο της χώρας στο ευρώ οι τιμές ανέβηκαν, από το 2002 μέχρι και το 2007 περίπου, με την αξία του διαμερίσματος να φτάνει τα 62 χιλιάδες ευρώ. Από το 2007 και μετά υπήρξε ένα ανεξέλεγκτο μεταναστευτικό κύμα προς την περιοχή, και η τιμήδείγμα έπεσε στα περίπου 20 χιλιάδες ευρώ.

Η μέθοδος αυτή ονομάζεται «υποτιμητική κερδοσκοπία». Δεν είναι ελληνική πατέντα, όπως εύστοχα σημειώνει ο κ. Γιάννης Σιώτος, πρόεδρος εταιρίας δείκτη ακινήτων. «Η μέθοδος της υποτιμητικής κερδοσκοπίας μέσω της εγκληματικότητας είναι μια τακτική που υιοθετήθηκε πολύ πριν από εμάς από όλες τις μεγαλουπόλεις της Δυτικής Ευρώπης. Υπήρχαν φαινόμενα ολόκληρων συνοικιών να γίνονται θύματα είτε υψηλής εγκληματικότητας είτε περιβαλλοντικής υποβάθμισης, να απαξιώνονται ολοκληρωτικά, και από εκεί και πέρα να εμφανίζονται κερδοσκόποι, οι οποίοι έχουν αγοράσει διαμερίσματα σε πολύ χαμηλές τιμές και εκμεταλλεύονται τις μεταβολές των τιμών. Μια αναβάθμιση της περιοχής σημαίνει κέρδος». Η Ελένη Πορτάλιου είναι αρχιτέκτονας και δημοτική σύμβουλος Αθηνών με την Ανοιχτή Πόλη. Γνωρίζει καλά αυτή τη μέθοδο. « Ένα δυάρι αυτή τη στιγμή στον Άγιο Παντελεήμονα πωλείται προς 20.000 ευρώ. Η ελληνική πραγματικότητα ναι μεν ορίζει πως αυτή η αναβάθμιση του ιστορικού κέντρου θα αργήσει να φτάσει στον επιθυμητό για εμάς βαθμό, όμως ακόμα και μια στοιχειώδης αναβάθμιση σημαίνει τεράστια άνοδο των αντικειμενικών αξιών, όχι για κάποιον άλλο λόγο, αλλά γιατί αυτή τη στιγμή είναι τόσο, μα τόσο χαμηλά. Αντιλαμβάνεστε λοιπόν πως αν κάποιος έχει αγοράσει κάποια σπίτια σε αυτές τις περιοχές θα μπορεί να τα πουλήσει σε υπερδιπλάσια τιμή ή να τα ενοικιάζει και να έχει απόσβεση σε 2-3 χρόνια, όταν η αντικειμενική αξία τους θα έχει ανέβει κι άλλο». Ακόμα και αλλοδαποί δεύτερης γενιάς, κυρίως Αλβανοί, επιστρατεύονται για να ρίχνουν λάδι στη φωτιά. Οι κάτοικοι που αρνήθηκαν να φύγουν έχουν δει τα πιο ακραία: Αλβανούς να κυνηγάνε Πακιστανούς ή Αφγανούς, Αφγανούς να κυνηγάνε Πακιστανούς, Πακιστανούς να κυνηγάνε Αφγανούς, ένα πανδαιμόνιο με συμμορίες όλων των εθνικοτήτων να αντιμάχονται η

Η αποκάλυψη Τον Νοέμβριο του 2010 το Κουτί της Πανδώρας, έπειτα από εκτεταμένη έρευνα, αποκάλυψε την ύπαρξη ενός σχεδίου, σύμφωνα με το οποίο συγκεκριμένες περιοχές στοχοποιούνται κατά καιρούς με σκοπό την υποβάθμισή τους και την πτώση των τιμών. Το σχέδιο ξεκινούσε από τα σύνορα. Υπήρχαν φήμες, που μετά βίας άγγιζαν τα αυτιά της κοινωνίας, πως ψηλά στον Έβρο περίπου 100 μετανάστες επιβιβάζονται καθημερινά σε ένα λεωφορείο και κατεβαίνουν στην Αθήνα. Η έρευνα διέψευσε τη συγκεκριμένη πληροφορία, αλλά όχι έτσι όπως θα περίμενε κανείς. Δεν ήταν ένα, αλλά τρία λεωφορεία. Δεν ήταν ιδιωτικά ή κάποιου κυκλώματος λαθρεμπορίας, αλλά ΚΤΕΛ του νομού Έβρου. Στα εκδοτήρια υπήρχε τιμοκατάλογος μόνο για έναν προορισμό: την Αθήνα. Ειδικό δρομολόγιο, χωρίς ενδιάμεσες στάσεις, με ειδικό εισιτήριο: 60 ευρώ το κεφάλι, ανεξαρτήτως ηλικίας. Ο σταθμός βρίσκεται στον οικισμό Φυλάκιο, έξω ακριβώς από το Κέντρο Φύλαξης Μεταναστών. Οι τοπικές Αρχές είναι ανήμπορες να κάνουν οτιδήποτε άλλο πέρα από το να τους διοχετεύσουν στην πρωτεύουσα. 300 άτομα τη μέρα επί πέντε μέρες, τουλάχιστον για την τελευταία πενταετία. Οι αριθμοί, μιλάνε από μόνοι τους. 10 Μαΐου 2012

μια την άλλη σε μια προσπάθεια επιβολής, προπαγάνδας, επιβίωσης. «Οι μαύροι είναι ήσυχοι, δεν έχουμε πρόβλημα με αυτούς, δεν μας πειράζουν». Λόγια Έλληνα, ο οποίος κάθεται σε καφενείο της περιοχής με συμπατριώτες και μετανάστες. « Έρχονται άλλοι μαύροι και τους ταλαιπωρούν, σπάνε τα τζάμια των σπιτιών τους, μπαίνουν μέσα, τους δέρνουν. Ξέρουν ποιοι είναι, αλλά δεν λένε γιατί φοβούνται». Ο έγχρωμος μετανάστης που κάθεται δίπλα του συμφωνεί σιωπηρά. Σήμερα, μετά τις πρώτες επιχειρήσεις εκκαθάρισης, οι μετανάστες φοβούνται να βγουν και το κέντρο πλέον φαίνεται πιο «καθαρό» και πιο άδειο. Μια βόλτα στον Αγ. Παντελεήμονα σχεδόν πείθει τους περαστικούς πως πράγματι κάτι καλό γίνεται, κάτι ελπιδοφόρο. Η Χρυσή Αυγή με τις οργανωμένες περιπολίες της δίνει ένα διακριτικό αλλά συνεχές «παρών», και οι κάτοικοι φαίνονται λίγο πιο ήσυχοι. «Ευτυχώς που τους παίρνουν, δεν πειράζει που φεύγουν λίγοι-λίγοι, κάποια στιγμή θα φύγουν όλοι», λέει με περίσσεια ανακούφιση μια ηλικιωμένη που μόλις βγήκε από το σπίτι της. Κάποιοι άλλοι είναι πιο καχύποπτοι: «Τους βάζουν στην κλούβα μπροστά στον κόσμο για το θεαθήναι και τους αμολάνε λίγο πιο κάτω στην Πατησίων, αφού δεν έχουν ακόμα ούτε ένα κέντρο έτοιμο για να τους πάνε». Μια παρέα από νεαρούς που κάθονται έξω από την εκκλησία είναι πιο ρεαλιστές και πιο συνειδητοποιημένοι. «Ναι, να φύγουν, δεν έχουν λόγο να είναι εδώ, αλλά μη μας κοροϊδεύει και η Αστυνομία μέσα στα μούτρα μας. Λίγη ντροπή δεν βλάπτει, μετά από τόσα χρόνια». Μπίζνες, κραυγές και ψίθυροι στον Άγιο Παντελεήμονα. Μόνο που οι ψίθυροι έδωσαν τώρα τη θέση τους σε υπουργική εντολή. Το κυβερνητικό σχέδιο τίθεται σε εφαρμογή, την ίδια ώρα που κάποιοι τρίβουν τα χέρια τους με ευχαρίστηση που το δικό τους σχέδιο, καλυμμένο πίσω από τον πόνο και την αγανάκτηση του κόσμου, θα γεμίσει κι άλλο τους ήδη ξέχειλους τραπεζικούς τους λογαριασμούς.


Masqué.doc

Ο Φύρερ των Ηλιθίων

Η ικανοποίησή του όμως είναι ότι βλέπει κιόλας το σκοτάδι του να απλώνεται. Απολαμβάνει τον τρόμο στις ψυχές και στα πρόσωπα εκείνων που τον ανάθρεψαν – ΕΥΠ, κρατική ασφάλεια, παρακρατική ελίτ, συντηρητικοί πολιτικοί με σκοτεινές φιλοδοξίες, όψιμοι δημοκράτες, κυνηγοί κεφαλών και πίστευαν ότι θα είναι εσαεί υπηρέτης τους.

Του Θανάση Καρτερού

Να είμαστε δίκαιοι: ο Νίκος Μιχαλολιάκος δεν εκπέμπει κανένα τρόμο πριν μιλήσει. Τα «παιδιά» του, μερικά από τα οποία πάντα τον συνοδεύουν δίκην σωματοφυλακής, είναι πιο ψηλά, πιο ελληνοπρεπή, πιο μπρατσωμένα και απείρως πιο τρομερά από αυτόν, κατ’ όψιν τουλάχιστον. Ο ίδιος μάλλον τον Σαρλό θυμίζει, στη γνωστή ταινία για τον Χίτλερ «Ο Δικτάτορας», παρά τον ίδιο τον Χίτλερ, όπως θα ήθελε. Κι ο Χίτλερ όμως, πριν αιματοκυλήσει την ανθρωπότητα, φάνταζε μάλλον γελοίος παρά τρομακτικός. Στους ναζί συμβαίνει αυτό – η γελοιότητα της κοψιάς τους χάνεται μόλις ανοίξουν το στόμα τους και πολύ περισσότερο μόλις εμφανίσουν το ρόπαλο ή το πιστόλι που κρύβουν στην ψυχή και στην τσέπη τους. Η καρικατούρα γίνεται τότε εικόνα τρόμου, το γέλιο του κοινού κόβεται με το μαχαίρι και ο γελοίος γίνεται πομπός σκότους. Αυτό το σκότος, ο δικός μας Φύρερ το διαθέτει. Είναι θέμα ψυχιατρικής και ψυχανάλυσης να διαγνωστεί από πού προήλθε, αν έχει σχέση με τα γονίδια, όπως πρεσβεύει ο ίδιος, ή επειδή έτυχε μια έλικα του εγκεφάλου να πάει προς τα δεξιά αντί προς τα αριστερά, ή αν δεν θήλασε μικρός – πάντως το κεφάλαιο σκότους που θέλει να επενδύσει στη χώρα και στους άλλους το διαθέτει εν αφθονία. Αρκεί να ανοίξει το στόμα του, ή να διαβάσεις μερικές λέξεις του, ή να υποστείς την κρυάδα του γέλιου του, για να το καταλάβεις και να το αισθανθείς. Αυτό το σκότος τον οδήγησε από παιδί σε

μονοπάτια ερέβους. Στο κόμμα της 4ης Αυγούστου, στη Νεολαία της ΕΠΕΝ, σε ό,τι μύριζε αρβύλα, σπέρμα, αίμα και φασισμό στην Ελλάδα. Ψάχνοντας λίγο φως στα εθνικά ιδεώδη που τρέφονται από το μίσος, βρέθηκε πολλές φορές μπλεγμένος σε πράξεις βίας, μπήκε στη φυλακή γι’ αυτό, περιπλανήθηκε ανάμεσα σε φαντάσματα και ζόμπι, από τον Μάλλιο και τον Μπάμπαλη μέχρι τον Μεταξά και τον Παπαδόπουλο, λάτρεψε τον Ηγέτη Αδόλφο Χίτλερ. Για να οργανώσει τελικά το σκότος του σε Αυγή, και μάλιστα Χρυσή! Φυσικό ήταν στον πόλεμό του εναντίον άτιμων προδοτών κομμουνιστών, εκπροσώπων κατώτερων φυλών, όπως οι Πακιστανοί και οι Αφγανοί, ατόμων αμφιβόλου ελληνικότητας και βέβαιης θηλυπρέπειας, όπως οι ομοφυλόφιλοι, να αναζητήσει κάποτε το σιδερένιο χέρι που θα τον καθιστούσε νικητή. Ο πολιτικός του πρόγονος είχε τα Τάγματα Εφόδου, τα Ες Ντε και τα Ες Ες. Ο ίδιος δεν μπορούσε να αρκεστεί σε σποραδικούς ξυλοδαρμούς και εφιαλτικές παρελάσεις με πυρσούς και ελληνικές σημαίες. Να οργανώσει το σκοτάδι σε Χρυσή Αυγή ήταν συνεπώς το συνεπές και φυσιολογικό βήμα. Μπορεί να φανταστεί κανείς ότι η απροσδόκητη δημοτικότητα των τελευταίων μηνών και το προεκλογικό πανηγύρι γύρω από το πρόσωπό του θα τον έχει φέρει σε πολύ δύσκολη θέση. Δεν είναι και τόσο απλό να λέγεσαι Μιχαλολιάκος και να παριστάνεις τον νομιμόφρονα. Να κρύβεις τον Ηγέτη και να βγάζεις γκριμάτσες πολιτικού αρχηγού. Ούτε τόσο εύκολο να διαθέτεις μια παραστρατιωτική οργάνωση και να την εμφανίζεις ως κάτι μεταξύ κόμματος και φιλανθρωπικού σωματείου, διατάζοντας καλούς Σαμαρείτες με τέτοιες φάτσες και τέτοια μπράτσα να περνούν τις γριούλες στο απέναντι πεζοδρόμιο, ή να τις βοηθούν

να διασχίσουν το επικίνδυνο πέλαγος των μεταναστών. Η ικανοποίησή του όμως είναι ότι βλέπει κιόλας το σκοτάδι του να απλώνεται. Απολαμβάνει τον τρόμο στις ψυχές και στα πρόσωπα εκείνων που τον ανάθρεψαν –ΕΥΠ, κρατική ασφάλεια, παρακρατική ελίτ, συντηρητικοί πολιτικοί με σκοτεινές φιλοδοξίες, όψιμοι δημοκράτες, κυνηγοί κεφαλών– και πίστευαν ότι θα είναι εσαεί υπηρέτης τους. Οι σεσημασμένοι πολιτικοί, όπως τους αποκαλεί, ας ετοιμάζονται να εισπράξουν τον φασιστικό χαιρετισμό μέσα στο ίδιο το «μπουρδέλο» τους – αυτό ασφαλώς τον κάνει ευτυχισμένο και αξίζουν τον κόπο όλες οι φιλανθρωπίες. Μπορεί πάντως οι απόψεις του να αποτελούν την επιτομή της βλακώδους βίας, ή της βίαιης βλακείας, μπορεί να περιστοιχίζεται από άντρες έτοιμους για όλα αλλά εντελώς στόκους, όμως όλα κι όλα: βλάκας ο Μιχαλολιάκος δεν είναι. Έφτιαξε τον μύθο του με υπομονή και λελογισμένες πράξεις βίας, έγινε ο Φύρερ των Ηλιθίων –χρήσιμων ηλιθίων, εντούτοις–, κατάφερε να διαθέτει δωρεάν σωσίβια σε εποχές που ο κόσμος πνίγεται. Είναι χαρακτηριστικό αυτό που έγινε στην πορεία προς τις εκλογές: σώπαινε, δεν άνοιγε το στόμα του, δεν μπλέχτηκε καθόλου στους καυγάδες των εκλογικών κοράκων. Απλώς περίμενε απειλητικός στο αγαπημένο του σκοτάδι, επενδύοντας στον θυμό που θα τον ανασύρει ως τιμωρό των σάπιων πολιτικών και των διεφθαρμένων πρώην Ελλήνων. Από μια άποψη, η γελοιότητα του Μιχαλολιάκου είναι η πιο άξια τιμωρία για τη γελοιότητα του πολιτικού συστήματος. Μόνο που, όπως γινόταν πάντα, εντός ή εκτός Βουλής, θα την πληρώσουν πάλι οι αθώοι και το σκοτάδι του θα απλωθεί στα σπίτια όλων. Και εκείνων που του έτειναν χείρα βοηθείας – ή ψήφου, το ίδιο είναι…


54

Το αεροπλάνο «φάντασμα» της CIA Ακόμη και στις κατασκοπευτικές ταινίες με ευφάνταστα σενάρια, οι σκηνοθέτες κρατούν τα προσχήματα για το πόσο ρεαλιστικά εξελίσσονται τα πράγματα. Σε καμιά περίπτωση πάντως δεν θα σκεφτόταν ένας σεναριογράφος που σέβεται τον εαυτό του να εμφανίσει ένα αεροπλάνο να εξαφανίζεται μαζί με όλα τα αποδεικτικά στοιχεία για την ύπαρξή του, για να κρυφτεί μια υπόθεση κατασκοπίας. Στην Ελλάδα της πραγματικότητας τα σενάρια ωχριούν. Τον Αύγουστο του 2006 ένα αεροσκάφος της CIA, το οποίο είχε ως αποστολή να μεταφέρει απαχθέντες από τις μυστικές υπηρεσίες ως ύποπτους τρομοκρατίας, προσγειώθηκε στην Κέρκυρα και στη συνέχεια στην Κεφαλονιά. Η ελληνική κυβέρνηση διέψευσε τότε πως η χώρα είχε οποιαδήποτε σχέση με τις επιχειρήσεις της CIA. Έξι χρόνια αργότερα το HOT DOC παρουσιάζει τα στοιχεία για τη συμμετοχή της Ελλάδας στις επιχειρήσεις απαγωγών. Περιέργως όμως, η ΥΠΑ και τα ελληνικά αεροδρόμια έχουν χάσει κάθε ίχνος για εκείνο το αεροπλάνο. Αυτά δεν γίνονται ούτε στα σενάρια.

Του Μάκη Νοδάρου

Το αεροσκάφος τύπου Gulfstream 5 με αριθμό ουράς Ν90ΑΜ, αμερικανικής ιδιωτικής εταιρίας-φάντασμα, εντοπίστηκε τον Αύγουστο του 2006 να σταθμεύει στα αεροδρόμια της Κέρκυρας και της Κεφαλονιάς πριν πετάξει για το Τeterboro των ΗΠΑ.

σιγή ιχθύος, αλλά προσπαθούν ακόμη και σήμερα με παιδαριώδη επιχειρήματα να κρύψουν πληροφορίες, όπως και να σβήσουν τα ίχνη που άφησε στη χώρα μας.

Στο αρχείο η υπόθεση Το συγκεκριμένο φέρεται να είναι ένα από τα αεροσκάφη που χρησιμοποιήθηκαν κατά το παρελθόν από τη CIA για τη μυστική μεταφορά κρατουμένων υπόπτων για ζητήματα τρομοκρατίας, οι οποίοι είχαν απαχθεί παράνομα από διάφορες πόλεις του κόσμου. Το ίδιο αεροσκάφος φέρεται από τους ξένους ερευνητές να είναι εκείνο που επανέφερε στην Αυστραλία από τις φυλακές του Γκουαντάναμο τον γνωστό έμπορο αλόγων David Hicks, ο οποίος είχε φυλακιστεί επί πέντε χρόνια ως ύποπτος τρομοκρατίας. Έξι χρόνια μετά τον εντοπισμό του στη χώρα μας και τη μάλλον τυχαία φωτογράφησή του στις 12 Αυγούστου 2006 από ιδιώτη στο αεροδρόμιο της Κεφαλονιάς, το HOT DOC επιχειρεί να ρίξει φως στον σκοτεινό ρόλο του μυστηριώδους αεροσκάφους, για το οποίο οι αρμόδιες ελληνικές Αρχές όχι μόνο εξακολουθούν να τηρούν 10 Μαΐου 2012

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα με τη σειρά. Στις 28 Ιουνίου 2007 ο τότε νομάρχης Κεφαλονιάς-Ιθάκης και νυν περιφερειακός σύμβουλος Διονύσης Γεωργάτος, θορυβημένος από τις πληροφορίες και τα δημοσιεύματα που αναφέρουν τον εντοπισμό του Ν90ΑΜ στη Κεφαλονιά, καταθέτει επίσημα μηνυτήρια αναφορά στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Κεφαλονιάς, στην οποία αναφέρει μεταξύ άλλων τα εξής: «Επειδή ως νομάρχης δεν δέχομαι ο νομός μας να γίνεται βάση για τα οποιαδήποτε παιχνίδια της εξωτερικής πολιτικής άλλων κρατών και επειδή δεν δέχομαι ο νομός μας να συμμετάσχει καθ' οιονδήποτε τρόπο στη λαγνεία για την τρομοκρατία που θέλουν να καλλιεργήσουν τα τελευταία χρόνια ξένα κράτη, με αποτέλεσμα τον περιορισμό των δημοκρατικών μας ελευθεριών, παρακαλώ για τα ακόλουθα:

Προσγειώθηκε ναι ή όχι το αναφερόμενο ή άλλο αεροσκάφος με άλλα διακριτικά τη συγκεκριμένη ημερομηνία στον αερολιμένα Κεφαλληνίας; Καταγράφηκε ή όχι η συγκεκριμένη πτήση; Εάν πραγματοποιήθηκε η πτήση, ποιας εταιρείας ήταν, από πού προερχόταν, ποιος ο προορισμός του και ποιους μετέφερε; Έχουν πραγματοποιηθεί άλλες πτήσεις στο αεροδρόμιό μας άλλες ημερομηνίες παρόμοιες με την προαναφερόμενη; Γιατί αποσιωπήθηκε το γεγονός και ποιοι Δημόσιοι Λειτουργοί είναι υπεύθυνοι;» Η εισαγγελέας Κεφαλονιάς-Ιθάκης Βασιλική Αργύρη λαμβάνει τη ΒΜ: Α2007/1174 μηνυτήρια αναφορά, αλλά –με βάση το έγγραφο που έχει στη διάθεσή του το HOT DOC– περίπου ένα χρόνο μετά, στις 22 Ιουλίου 2008, θέτει την υπόθεση στο αρχείο. Διαλεύκανε άραγε όλες τις πτυχές της υπόθεσης η εισαγγελικός λειτουργός; Ακολούθησε την ίδια διαδρομή της έρευνας που πραγματοποιήσαμε; Κι αν ναι, τα στοιχεία που βρήκε οδήγησαν τελικά στο κλείσιμο της υπόθεσης;


1 Στις 28 Ιουνίου 2007 ο τότε νομάρχης ΚεφαλονιάςΙθάκης και νυν περιφερειακός σύμβουλος, Διονύσης Γεωργάτος, θορυβημένος από τις πληροφορίες και τα δημοσιεύματα που αναφέρουν τον εντοπισμό του Ν90ΑΜ στη Κεφαλονιά, καταθέτει επίσημα μηνυτήρια αναφορά στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Κεφαλονιάς.

2 Το αεροσκάφος τύπου Gulfstream 5 με αριθμό ουράς Ν90ΑΜ, αμερικανικής ιδιωτικής εταιρίας-φάντασμα, εντοπίστηκε τον Αύγουστο του 2006 να σταθμεύει στα αεροδρόμια της Κέρκυρας και της Κεφαλονιάς.

1

2

Η φωτογραφία ντοκουμέντο Ελάχιστες ημέρες μετά τη μηνυτήρια αναφορά του κ. Γεωργάτου στην ηλεκτρονική διεύθυνση: www.11aviation.com/ gr_ PhotosLarge. php? fun = enlarge & PhotoID=214, ανεβαίνει η φωτογραφία του συγκεκριμένου αεροσκάφους με όλα τα σχετικά στοιχεία: Airline: Time Works, Leasing Date: 12/8/2006, Registration: Ν90ΑΜ, Aircraft Type: Gulfstream G-V, Location: Kefalonia, Greece (LGKF/EFL). Τη φωτογράφηση πραγματοποίησε ο Μ.Γ. Σήμερα η συγκεκριμένη φωτογραφία έχει αποσυρθεί, για άγνωστους λόγους, από την ιστοσελίδα. Όμως ίδια φωτογραφία-ντοκουμέντο, ύστερα από αναζήτηση, εντοπίστηκε προ ημερών στη ιστοσελίδα: www.airliners.net. Στην περιοχή «Αναζήτηση» της ιστοσελίδας, αν τοποθετηθεί ο αριθμός ουράς του μυστηριώδους αεροσκάφους, δηλαδή N90AM, εμφανίζονται διάφορες φωτογραφίες του που ελήφθησαν σε δεκατρία σημεία του κόσμου, μεταξύ των οποίων και εκείνη της 12ης Αυγούστου 2006 στην Κεφαλονιά. Στα forum της www.airliners.net. μπορεί

κάποιος να βρει πολύ σημαντικές πληροφορίες για τα ταξίδια και τον σκοτεινό ρόλο του περίεργου αεροσκάφους.

Τα «διαγραμμένα» αρχεία Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που έδωσε στο HOT DOC η αερολιμενάρχης Κεφαλονιάς Μαρία Δούνα, το Ν90ΑΜ προσγειώθηκε στο τοπικό πολιτικό αεροδρόμιο στις 7.34 πμ της 11.8.2006, προερχόμενο από την Κέρκυρα και έχοντας δύο επιβάτες. Την επόμενη ημέρα, στις 12.05 μμ, το συγκεκριμένο αεροσκάφος, αφού παρέλαβε 12 άτομα και ένα ανήλικο παιδί, απογειώθηκε με προορισμό το Teterboro των ΗΠΑ! « Ήμουν βάρδια εκείνη την ημέρα και απ’ ό,τι θυμάμαι δεν μου κίνησε κάτι την περιέργεια σε αυτό το αεροσκάφος. Από τον κατάλογο των επιβατών που έχουμε δεν διακρίνεται αν αυτοί ήσαν άνδρες ή γυναίκες και τι εθνικότητας ήταν, γιατί απλώς έχουμε τσεκάρει ονόματα και όχι αναλυτικά τα στοιχεία των διαβατηρίων τους», ανέφερε η κ. Δούνα.

Στην προσπάθειά μας να εντοπίσουμε περισσότερα για το αεροσκάφος-φάντασμα, απευθυνόμαστε στους αρμόδιους του πολιτικού αεροδρομίου της Κέρκυρας. Στο νησί όπου, όπως είναι γνωστό, εδρεύει και ένα από τα σημαντικά κλιμάκια της ΕΥΠ. Κι έτσι αρχίζουν τα περίεργα της έρευνάς μας. Οι αρμόδιοι μας διαβεβαιώνουν αρχικά ότι θα ψάξουν το θέμα στα αρχεία τους και θα μας δώσουν περισσότερα στοιχεία. Μερικές ώρες αργότερα μας ενημερώνουν ότι στο αρχείο τους δεν υπάρχει κανένα στοιχείο για το συγκεκριμένο αεροσκάφος και την προσγείωσή του εκεί, διότι αυτά –όπως λένε– είχαν διαγραφεί (έτσι προβλέπει ο νόμος;) και συνεπώς δεν μπορεί να βρεθεί τίποτα. Στη συνέχεια απευθυνόμαστε στην Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, στο Τμήμα Εθνικών και Αλλοδαπών Αερομεταφορέων, όπου κι εκεί συναντούμε περίεργες αντιδράσεις. Αφού ενημερώνουμε τον αρμόδιο υπάλληλο για το θέμα της διαγραφής των αρχείων στο αεροδρόμιο της Κέρκυρας, ζητάμε να μας πει, με βάση τα στοιχεία που διαθέτει στους ηλεκτρονικούς της υπολογιστές


56

η ΥΠΑ, για την άφιξη του αεροσκάφουςφάντασμα στη Κέρκυρα τον Αύγουστο του 2006, τον αριθμό των επιβατών του και του πληρώματος και τον τόπο από τον οποίο είχε έρθει στη χώρα μας. Ο αρμόδιος υπάλληλος μας ζητά ένα χρονικό περιθώριο λίγων ωρών προκειμένου να βρει τα στοιχεία που του ζητάμε αλλά… είκοσι τέσσερις ώρες αργότερα μας ενημερώνει ότι δεν μπόρεσε να βρει κανένα στοιχείο για το συγκεκριμένο αεροσκάφος, διότι και της ΥΠΑ τα αρχεία είχαν διαγραφεί!

25.2.2007 – Λας Βέγκας, Νεβάδα, ΗΠΑ

2.3.2008 – Florianopolis, Herclio, Βραζιλία

9.9.2008 – Γκράτς, Αυστρία

Η αλλαγή κωδικών ουράς Η συνέχεια της έρευνας δείχνει ότι το Ν90ΑΜ, που πέρασε το 2006 από τη χώρα μας, είναι πράγματι ένα αεροσκάφος-φάντασμα, που χρησιμοποιήθηκε από τη CIA σε απόρρητες αποστολές. Ξένοι ερευνητές στο διαδίκτυο αποκαλύπτουν ότι το συγκεκριμένο αεροσκάφος άλλαξε κατά το παρελθόν τρεις φορές τον κωδικό του μέχρι να καταλήξει στο Ν90ΑΜ. Όπως αναφέρεται, αρχικά πετούσε με τα διακριτικά Ν592GA και αργότερα με τα διακριτικά VP-CVI. Ένα ακόμα στοιχείο γύρω από αυτό το περίεργο αεροσκάφος είναι ότι η εταιρία στην οποία ανήκει, η Time Works Leasing LLC, είναι ουσιαστικά μια εταιρία-φάντασμα, που χαρακτηρίζεται εταιρία-προκάλυψη της CIA, καθώς δεν υπάρχει τίποτα γι’ αυτήν στο διαδίκτυο, ούτε διαθέτει έστω μια τυπική ιστοσελίδα, αν και φέρεται ως εταιρία ενοικίασης του μυστηριώδους αεροσκάφους.

64 «παρουσίες» της CIA στη χώρα μας Το ζήτημα των πτήσεων και της παραμονής στη χώρα μας αεροσκαφών της CIA που σχετίζονταν με τις απαγωγές και τις μεταφορές κρατουμένων υπόπτων για ζητήματα τρομοκρατίας απασχόλησε επίσημα τη Διεθνή Αμνηστία. Στις 19 Ιουλίου 2010 εκπρόσωπος της οργάνωσης στη χώρα μας συναντήθηκε με τον τότε πρόεδρο της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας του Ελληνικού Κοινοβουλίου, Μιλτιάδη Παπαϊωάννου, και επανέλαβε τις θέσεις της σχετικά με την παράδοση κρατουμένων και τη χρήση του ελληνικού εναερίου χώρου και των αεροδρομίων από την Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών (Central Intelligence Agency, CIA) των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, στο πλαίσιο των πρακτικών της «παράδοσης κρατουμένων». 10 Μαΐου 2012

23.1.2004 – Λογκ Μπιτς, Καλιφόρνια, ΗΠΑ

26.9.2003 – Δουβλίνο, Ιρλανδία

14.6.2003 – Le Boyrget, Παρίσι, Γαλλία


26.6.2002 – Βρυξέλες, Βέλγιο

Ιούλιος 2003 –- Λούτον, Ην. Βασίλειο

10.5. 2005 – Μόναχο, Γερμανία

Η Διεθνής Αμνηστία –όπως αναφέρει και στην επίσημη ιστοσελίδα της– επεσήμανε την απροθυμία και την αδράνεια που έχουν επιδείξει οι ελληνικές πολιτικές και δικαστικές αρχές, παρά τις παραινέσεις και τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, την έκθεση του Συμβουλίου της Ευρώπης, τη σχετική έκθεση της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και τις παρεμβάσεις της Διεθνούς Αμνηστίας. Η οργάνωση κάνει λόγο για 64 συνολικά «στάσεις» που πραγματοποιήθηκαν σε ελληνικούς αερολιμένες από αεροσκάφη που χρησιμοποιούνταν από τη CIA και προέρχονταν από ή είχαν ως προορισμό χώρες που σχετίζονται με κυκλώματα κατ’ εξαίρεση παραδόσεων και μεταφορές κρατουμένων. Σημειώνει επίσης ότι, ενώ μέχρι τώρα το ελληνικό κράτος έχει δείξει απροθυμία να ασκήσει διώξεις για παραβιάσεις στο όνομα του «πολέμου κατά της τρομοκρατίας», του οποίου ηγούνται οι ΗΠΑ, τον Νοέμβριο του 2009 ένα ιταλικό δικαστήριο καταδίκασε 22 υπαλλήλους της CIA, έναν αξιωματούχο της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ και δύο Ιταλούς πράκτορες των στρατιωτικών μυστικών υπηρεσιών για την ανάμειξή τους σε απαγωγή το 2003. Η εισαγγελία του Μιλάνου επέβαλε τον νόμο, παρά την πίεση που ασκήθηκε από την ίδια της την κυβέρνηση να αποσύρει την υπόθεση και παρότι ουδείς από τους πράκτορες των ΗΠΑ συνελήφθη ποτέ, ούτε παρουσιάστηκε στο δικαστήριο. Στο θέμα των πτήσεων και των σταθμεύσεων αεροσκαφών της CIA στη χώρα μας αναφέρεται και η έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Ελλάδα (2007), όπου σημειώνονται τα εξής:

Ιούλιος 2003 – Φάρο, Πορτογαλία

12.1.2004 – Tempelhof, Βερολίνο, Γερμανία

24-25.9.2004 – Σαν Φρανσίσκο, ΗΠΑ

«Ελλάδα - 129. [Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο] σημειώνει τις 64 στάσεις που πραγματοποίησαν σε ελληνικούς αερολιμένες αεροσκάφη που χρησιμοποιούνταν από τη CIA και εκφράζει τη σοβαρή ανησυχία του σχετικά με τον σκοπό των εν λόγω πτήσεων που προέρχονταν από ή είχαν προορισμό χώρες που σχετίζονται με κυκλώματα κατ’ εξαίρεση παραδόσεων και μεταφορές κρατουμένων· εκφράζει τη δυσαρέσκειά του για τις στάσεις που πραγματοποίησαν στην Ελλάδα αεροσκάφη που έχει αποδειχθεί ότι χρησιμοποιήθηκαν από τη CIA, σε άλλες περιπτώσεις, για τις κατ’ εξαίρεση παραδόσεις των Bisher Al-Rawi, Jamil El-Banna, Abou Elkassim Britel, Khaled El-Masri, Binyam Mohammed και Maher Arar, και για την απέλαση των Ahmed Agiza και Mohammed El-Zari».


58

10 Μαΐου 2012


Αλέξης Τσίπρας «Η Αριστερά αναπόφευκτα θα κυβερνήσει» Λίγες ώρες από το άνοιγμα της κάλπης, λιγότερες από όταν βγήκε από το γραφείο του Αντώνη Σαμαρά για να συζητήσουν την πιθανότητα σχηματισμού κυβέρνησης, ο Αλέξης Τσίπρας είναι το πιο πολυσυζητημένο πρόσωπο στη χώρα. Συναντηθήκαμε στο σπίτι του Μανώλη Γλέζου, όπου ο αεικίνητος Γλέζος έδινε συνεντεύξεις στα ξένα κανάλια. Ο αδιαμφισβήτητος νικητής των εκλογών, κουρασμένος στον καναπέ, γελά με ικανοποίηση, αλλά κυρίως με τα τηλεφωνήματα που δέχεται. Όλοι τον παίρνουν για να ρωτήσουν το ίδιο πράγμα. Αν θα υλοποιήσει την προεκλογική του «απειλή» για σχηματισμό μιας κυβέρνσης της Αριστεράς. «Η Αριστερά είτε μόνη της είτε ως πυρήνας κάποιου σχηματισμού είναι αναπόφευκτο να κυβερνήσει. Και να δρομολογήσει εξελίξεις σε ολόκληρη της Ευρώπη», είναι η επίσημη απάντηση στην ερώτηση. «Καλά θα κάνουν οι άνθρωποι της διαπλοκής να καταλάβουν πως τα πράγματα αλλάζουν», προσθέτει.

Συνέντευξη στον Κ. Βαξεβάνη

Κάτι μου λέει ότι δεν την περιμένατε τη νίκη αυτή.

Από ποιους θα αποτελείται μια τέτοια κυβέρνηση;

Η αλήθεια είναι ότι σε τόσο μεγάλο βαθμό δεν περίμενα ότι θα πάρουμε 17%, αλλά είχα τις τελευταίες δύο μέρες την πεποίθηση ότι θα ’ναι διψήφιο το ποσοστό. Το ρεύμα δε που δημιουργήθηκε τις τελευταίες μέρες ήταν πολλαπλασιαστικό και είχα την πεποίθηση ότι θα τιμωρήσει ο κόσμος τα κόμματα του μνημονίου.

Η κυβέρνηση αυτή δεν μπορεί παρά να ’ναι πληθυντική Αριστεράς, να ’ναι συνεργασία πολλών και διαφορετικών κομμάτων και σχημάτων της Αριστεράς, κυρίως όμως να είναι μια κυβέρνηση που θα έχει τη λαϊκή στήριξη και τους δεσμούς με ευρύτερα κοινωνικά στρώματα, τα οποία έχουν πληγεί από την εφαρμοζόμενη πολιτική. Εγώ φαντάζομαι έναν μεγάλο συνασπισμό πολιτικό και κοινωνικό, που θα υπηρετήσει ένα ευρύτερο πρόγραμμα κοινών συμφερόντων υπεράσπισης των μεσαίων και χαμηλών οικονομικών στρωμάτων, με βασικό άξονα την επαναδιαπραγμάτευση του χρέους, την πολιτική επαναδιαπραγμάτευση στην Ευρώπη για νέους όρους ένταξης της χώρας στον διεθνή και ευρωπαϊκό καταμερισμό εργασίας, για αμφισβήτηση της δανειακής σύμβασης και, σε ό,τι αφορά το εσωτερικό, αναδιανομή του πλούτου με ένα σοβαρό φορολογικό σχέδιο. Για να πληρώσουν οι έχοντες και κατέχοντες, αφενός. Και αφετέρου στοιχειώδη εφαρμογή μέτρων παραγωγικής ανασυγκρότησης στους κλάδους της οικονομίας, που μπορεί αυτό να ’ναι εφικτό. Αγροτική οικονομία, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τουρισμός, με αξιοποίηση και των πόρων αλλά και του ερευνητικού και επιστημονικού προσωπικού της χώρας. Ένα σχέδιο που θα μπορούσε στοιχειωδώς να δημιουργήσει κινητικότητα στην οικονομία.

Στο HOT DOC κάναμε μια δημοσκόπηση για το πώς εξελίχθηκε το συναίσθημα του κόσμου την τελευταία βδομάδα. Το συμπέρασμα είναι πως ο κόσμος ψήφισε με θυμό και φόβο. Όχι, νομίζω ότι είναι ένας συνδυασμός. Νομίζω ότι εμείς πήραμε και ψήφο ελπίδας. Αυτό που σκόρπισε ελπίδα ήταν η πρότασή μας για μια εναλλακτική διακυβέρνηση που θα ακυρώσει το μνημόνιο. Νομίζω ότι πως ο κόσμος στήριξε τον ΣΥΡΙΖΑ μαζικά τις τελευταίες μέρες, γιατί διαπίστωσε ότι με αυτή την επιλογή ταυτόχρονα τιμωρεί το πολιτικό προσωπικό που μας οδήγησε στην καταστροφή, αλλά επενδύει και σε μια πρόταση ελπίδας για την επόμενη μέρα. Η δήλωση εξουσίας; Η πρόταση που έγινε για εναλλακτική πολιτική διακυβέρνηση. Μπορεί να είναι εφικτή μια κυβέρνηση της Αριστεράς που θα καταγγείλει το μνημόνιο και τη δανειακή σύμβαση.

Και το οποίο δεν αναφέρει κανένα μνημόνιο. Το μνημόνιο αναφέρει και προτάσσει τη διάλυση του παραγωγικού ιστού, σε αντίθεση με αυτό που θα μπορούσαμε να σχεδιάσουμε. Η ύφεση θα είναι πάνω από 6%. Μετά η ύφεση θα χρησιμοποιηθεί πάλι ως επιχείρημα για νέα μέτρα και πάει λέγοντας. Αυτό είναι το βασικό πρόβλημα. Επειδή μας ρωτάνε, πώς θα αμφισβητήσετε το μνημόνιο, μα το μνημόνιο αμφισβητείται από μόνο του όταν σε λίγο καιρό θα ψάχνουμε το τρίτο πακέτο στήριξης, όταν σε λίγο καιρό η επαναδιαπραγμάτευση θα είναι εκ των πραγμάτων στην ατζέντα, στο τραπέζι. Θα πρέπει να σκεφτούμε με ποιο τρόπο θα πάρουμε τρίτο πακέτο στήριξης με νέα μέτρα λιτότητας που θα μας οδηγήσουν και στο τέταρτο ή θα πάμε σε μια αλλαγή του προγράμματος. Όταν η επαναδιαπραγμάτευση θα έρθει ούτως ή άλλως, να την επαναφέρουμε εμείς με όρους θετικούς για την κοινωνία και τον λαό δεν είναι υπερβολή, είναι ρεαλισμός. Γιατί δεν παίρνετε και τον κ. Βενιζέλο μαζί, ο οποίος σήμερα ανακάλυψε ότι μπορεί να υπάρξει επαναδιαπραγμάτευση. Καλά, ο κ. Βενιζέλος θέλει να επαναδιαπραγματευτεί τις υπογραφές που έβαλε. Ψάχνει να βρει εξιλαστήρια θύματα.


60

Εκλογές

Η αλήθεια είναι ότι δεν μπορεί να προχωρήσει με τα υλικά του χθες για να οικοδομήσει το καινούργιο. Η βασική διαφορά η δική μας με το ΠΑΣΟΚ και τη ΝΔ είναι ότι έχουμε προγραμματικές θέσεις που βρίσκονται στον αντίποδα. Δηλαδή και οι δύο δεν μπορούν να φανταστούν μια Ελλάδα όπου θα πληρώνουν οι έχοντες. Θέλουνε μείωση φορολογίας του μεγάλου κεφαλαίου. Εμείς κατανοούμε απολύτως ότι σε αυτή τη ζωή δεν μπορούν να κερδίζουν όλοι. Όταν κάποιος κερδίζει, κάποιος άλλος χάνει, και συνήθως τα τελευταία χρόνια έχαναν οι πολλοί που ’χουν τα λίγα και κέρδιζαν οι λίγοι που έχουν τα πολλά. Το ένα είναι αυτό. Το δεύτερο είναι ότι αυτό το σύστημα, αυτό το πολιτικό προσωπικό, ακριβώς επειδή έχει συνηθίσει, είναι στο DNA του να λειτουργεί υπακούοντας τα μεγάλα συμφέροντα, μέσα από διαρκείς συμβιβασμούς με τα μεγάλα συμφέροντα και μέσα από διαρκείς συμβιβασμούς και με το ευρωπαϊκό λόμπυ που σήμερα κυβερνά. Δεν περνά από το μυαλό τους η έννοια της ισχυρής διαπραγμάτευσης, είτε με τα συμφέροντα εντός της χώρας είτε με τα συμφέροντα έκτος.

Σχέδιο ανασυγκρότησης και γεωπολιτικό παιχνίδι

κτήσει ένα εθνικό διαπραγματευτικό σχέδιο, στην ΕΕ αλλά και διεθνώς. Να διεκδικήσει μια πολυμερή διάσκεψη για το χρέος στην Ευρώπη και την αντιμετώπισή του, και όχι να εγκλωβίζει το πρόβλημα στην Ελλάδα συζητώντας τρίτα πακέτα στήριξης. Και ταυτόχρονα θα πρέπει εντός της χώρας να υπάρξει ένα εθνικό σχέδιο ανασυγκρότησης, που θα αντικαταστήσει το μνημόνιο, το οποίο να επικεντρώνει στους άξονες που είπα πιο πριν, δηλαδή στην αναδιανομή του πλούτου και την παραγωγική ανασυγκρότηση. Οι κοινωνικές συμμαχίες όμως έχουν άλλη κοινοβουλευτική εικόνα. Δεν εκφράζονται λόγω εκλογικού νόμου. Οι κοινωνικές συμμαχίες πρέπει να διευρυνθούν. Κάναμε κάτι σημαντικό. Κερδίσαμε μια μάχη, άλλα όχι τον πόλεμο, ο πόλεμος συνεχίζεται. Έχουμε κάνει ένα βήμα, που μπορούμε αυτή τη στιγμή να κοιτάζουμε με μεγαλύτερη αισιοδοξία την επόμενη μέρα. Δεν μπορούν πια να λογαριάζουν χωρίς τον λαό. Δεν είναι το ίδιο εύκολο όπως χθες. Ξέρουμε ότι θα βρούμε μπροστά μας και τρικλοποδιές και τεχνητές

Στο προηγούμενο τεύχος του HOT DOC δημοσιεύσαμε διάλογο του Γ. Παπακωνσταντίνου με τους δανειστές, στον οποίο τους ρωτάει τι να εφαρμόσει. Αυτό στην Ελλάδα το έλεγε διαπραγμάτευση ο ίδιος.

Όταν η επαναδιαπραγμάτευση θα έρθει ούτως ή άλλως, να την επαναφέρουμε εμείς με όρους θετικούς για την κοινωνία και τον λαό δεν είναι υπερβολή, είναι ρεαλισμός.

Αυτό που θα πρέπει να καταλάβουμε σε αυτή τη φάση, πάντως, είναι ότι ακριβώς επειδή το μεγαλύτερο μέρος του χρέους είναι πια διακρατικό, η συζήτηση πια πρέπει να εντοπιστεί στις σχέσεις τις διακρατικές της χώρας με τις άλλες χώρες, με την ίδια την ΕΕ, αλλά και με κράτη όπως η ΗΠΑ, η Ρωσία, το ΔΝΤ. Δηλαδή είναι ζήτημα γεωπολιτικής πια η άσκηση μιας πολιτικής τέτοιας που θα μας οδηγήσει στην έξοδο από την κρίση. Δεν μπορούμε να αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα με όρους ελληνικού προβλήματος, δηλαδή να το εγκλωβίζουμε στην Ελλάδα. Το πρόβλημα είναι συστημικό και ευρωπαϊκό. Η Ελλάδα είναι μέρος του προβλήματος. Εάν καταρρεύσει η Ελλάδα, θα διαλυθεί το σύνολο της Ευρωζώνης, και άρα αυτή τη στιγμή η χώρα πρέπει να απο-

πολώσεις, εκβιασμούς, αλλά έχει καταλάβει πια ο κόσμος ότι όλοι αυτοί οι εκβιασμοί γίνονται προκειμένου να μετατραπεί σε ένα πειραματόζωο που δεν αντιδρά. Δυο χρόνια τώρα δέχεται εκβιασμούς. Οι εκβιασμοί έπεσαν στο κενό στις εκλογές, και θα πέσουν στο κενό και μετά τις εκλογές. Εάν επιμείνουν στους εκβιασμούς, εμείς είμαστε εδώ και έχουμε έτοιμο σχέδιο. Εάν επιμείνουν στους εκβιασμούς και θελήσουν να οδηγήσουν τη χώρα και πάλι σε εκλογές, τόσο το καλύτερο, θα μπορέσουμε να πείσουμε τον ελληνικό λαό να κάνει το μεγάλο άλμα και πραγματικά να δώσει εντολή για διακυβέρνηση Αριστεράς. Τώρα έδωσε εντολή τιμωρίας στα δύο κόμματα εξουσίας.

10 Μαΐου 2012

Εμείς θέλουμε την πρότασή μας και το σχέδιο μας να τα εντάξουμε σε ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο και γι’ αυτό θα κινηθούμε και στην Ευρώπη το επόμενο χρονικό διάστημα. Θα προσπαθήσουμε να επικοινωνήσουμε όχι μόνο με τις δυνάμεις της Αριστεράς στην Ευρώπη, αλλά με οτιδήποτε κινείται σε αυτή την κατεύθυνση. Η εκλογή Ολάντ φέρνει ένα νέο σκηνικό και μας ενδιαφέρει να το παρακολουθήσουμε. Και θα πρέπει και οι εγχώριες δυνάμεις της διαπλοκής να συνειδητοποιήσουν ότι πλέον οι μέρες που η εξουσία τους ήταν αδιαμφισβήτητη έχουν περάσει ανεπιστρεπτί. Και θα πρέπει να κάνουν συμβιβασμούς, θα πρέπει να συμβιβαστούν με την ιδέα ότι δεν μπορούν να έχουν την Ελλάδα ξέφραγο αμπέλι και να αποφασίζουν μόνοι τους. Η άλλη Αριστερά όμως; Η άλλη Αριστερά πιστεύω ότι θα πρέπει να κάνει την αυτοκριτική της και να συνειδητοποιήσει ότι δεν μπορεί να κλείνεται στον εαυτό της, να αδιαφορεί για την κοινωνική καταστροφή. Και από τη δική μας την πλευρά θα υπάρχει μια διαρκή πρόταση συνεννόησης για τα μεγαλύτερα και τα μικρότερα ζητήματα.

Η Αριστερά θα κυβερνήσει Φοβάστε νέες εκλογές; Δεν φοβάμαι νέες εκλογές. Τον λαό δεν πρέπει να τον φοβάται κανείς. Τη λαϊκή ετυμηγορία και τη λαϊκή κρίση πρέπει να τη θεωρούν ως σύμμαχο σε μια προσπάθεια να φέρουμε στο τραπέζι λύσεις προς όφελος της κοινωνίας και του δημόσιου συμφέροντος. Όσο απουσίαζε ο λαϊκός παράγοντας τόσο επικρατούσαν οι εκβιασμοί. Άρα σε μια κυβέρνηση όπως εμείς τη φανταζόμαστε, η λαϊκή κρίση και η λαϊκή ετυμηγορία θα πρέπει να είναι διαρκείς, είτε με τη μορφή των κινητοποιήσεων και των διαδηλώσεων είτε με τη μορφή των δημοψηφισμάτων είτε με τη μορφή των εκλογών. Πόσο πιθανή είναι μια τέτοια κυβέρνηση; Είναι αναπόφευκτη. Η Ελλάδα θα αποτελέσει τον Δούρειο ίππο, τον πολιορκητικό κροιό, τη σπίθα που θα βάλει φωτιά στον κάμπο της Ευρώπης. Από την Ελλάδα έχουμε


ξεκινήσει μια πορεία ανατροπής των νεοφιλελεύθερων πολιτικών, των πολιτικών της λιτότητας. Είτε με τη μορφή μια κυβέρνησης αμιγώς Αριστεράς είτε με τη μορφή μιας κυβέρνησης που θα έχει ως πυρήνα τις δυνάμεις της Αριστεράς. Και πολύ γρήγορα, αυτό πιστεύω, ότι θα επεκταθεί και στις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης, γιατί δεν υπάρχει άλλη διέξοδος. Οι τεχνοκράτες, οι κεφαλαιοκράτες, οι τραπεζοκράτες έχουν οδηγήσει την Ευρώπη σε αδιέξοδο. Ή θα οδηγηθούν σε ανατροπή των πολιτικών της λιτότητας και σε ένα άλλο σχέδιο που θα έχει στο επίκεντρο τις κοινωνικές ανάγκες, ή η Ευρώπη θα οδηγηθεί σε ένα μακρύ και παρατεταμένο χειμώνα – δεν βλέπω άλλη επιλογή. Είναι πιθανό η Ευρώπη να ακολουθήσει την Ελλάδα στην ανατροπή, όπως ακριβώς την ακολούθησε και στην κατάρρευση; Και εμείς αυτό προσδοκούμε άλλωστε. Το πείραμα μπορεί να έχει εξέλιξη διαφορετική. Είναι μεν πείραμα η Ελλάδα, αλλά το πώς θα εξελιχθεί το πείραμα δεν είναι δεδομένο. Εάν ψήφιζαν οι ηλικίες 25 με 55 θα ήσασταν κοντά στην αυτοδυναμία; Είχαμε μεγάλη αποχή, διότι πολύς κόσμος δεν είχε χρήματα να πάει να ψηφίσει, κυρίως οι ετεροδημότες, που δεν μπορούσαν να φύγουν από τα μεγάλα αστικά κέντρα. Εάν ήταν φανερό ότι λίγο θέλει ο ΣΥΡΙΖΑ να βγει πρώτη δύναμη, θα είχαμε ακόμη μεγαλύτερη επιρροή. Αν ήταν φανερό ότι ο εκλογικός νόμος είναι καλπονοθευτικός, θα είχαμε άλλη δύναμη σήμερα. Σε κάθε περίπτωση, εμείς πιστεύουμε ότι αυτό το ποσοστό είναι ένα σκαλοπάτι για να μπορέσουμε να εδραιώσουμε μια μονιμότερη και πιο ουσιαστική σχέση και μια πιο στερεή κοινωνική συμμαχία με ευρύτερες μάζες, προκειμένου να είμαστε κι εμείς έτοιμοι για το μεγάλο άλμα. Και τότε θα σας πάρει τηλέφωνο η Μέρκελ και θα σας ευχηθεί; Νομίζω ότι η Μέρκελ δεν θα είναι για πολύ στην ηγεσία της Γερμανίας. Γιατί και της Μέρκελ οι μέρες είναι μετρημένες. Έχει αποτύχει η πολιτική της. Ο γερμανικός λαός, όταν έρθει η ώρα των εκλογών, θα της στείλει τον λογαριασμό.


62 62

Μια «μαγική» εικόνα που κόστισε εκατομμύρια Nέα στοιχεία «φωτιά» για το «φαγοπότι» στη ΔΕΗ Ανανεώσιμες Όταν η διακήρυξη για την ανάθεση του έργου δεν συμβαδίζει με τους στόχους σου, τότε απλώς φέρνεις τον διαγωνισμό στα μέτρα σου. Κρατάς τα προσχηματικά, αφαιρείς τα «περιττά», προσθέτεις μια πρέζα «λεπτομέρειες» και αίφνης κερδίζεις εκατομμύρια. Του Στέφανου Γεωργίου

Όργια αλλοίωσης του ευρωπαϊκού διαγωνισμού της ΔΕΗ Ανανεώσιμες για το έργο των 9 αιολικών πάρκων του Αιγαίου και εξόφθαλμα μεθοδευμένες αναντιστοιχίες της διακήρυξης του έργου με την τελική υπογραφείσα σύμβαση φέρνει εκ νέου στο φως της δημοσιότητας το HOT DOC, σε συνέχεια των αποκαλύψεων του πρώτου τεύχους. Η υπερκοστολογημένη σύμβαση της θυγατρικής της ΔΕΗ με τη γερμανική κορωνίδα της αιολικής ενέργειας, ENERCON, και την υπεργολάβο του έργου, PRENECON, καθώς και το αποκαλυπτικό δημοσίευμα δεν φαίνεται να συγκίνησαν τους ιθύνοντες της ΔΕΗΑΝ, αφού, διατηρώντας την προσφιλή τους συνήθεια, όπως άλλωστε είχαν πράξει και σε επικοινωνία του περιοδικού λίγο πριν κυκλοφορήσει το πρώτο τεύχος, δεν «άνοιξε μύτη» και δεν υπήρξε καμία απάντηση. Το HOT DOC συνεχίζει να φέρνει στην επιφάνεια όλα τα στοιχεία που, αν και κάποιοι επιχείρησαν να «θάψουν», έχουν περιέλθει στην κατοχή του. Ακόμα μεγαλύτερη εντύπωση προκαλεί ότι, μέχρι στιγμής, δεν έχει υπάρξει καμία αναφορά στο θέμα στις ενεργειακές ιστοσελίδες του διαδικτύου.

Χωρίς έλεγχο η υπογραφή της σύμβασης; Ποικίλα ερωτήματα προκαλεί η παντελής απουσία από τη σύμβαση της σφραγίδας του νομικού τμήματος της ΔΕΗ Ανανεώσιμες ή της ΔΕΗ. Το τεράστιο κόστος της, το οποίο «κλείδωσε» στα 59 εκατ. ευρώ, πιθανότατα αξιολογήθηκε ως... αμελητέο για να γίνει ενδελεχής έλεγχος της διακή10 Μαΐου 2012

ρυξης του έργου και να διασταυρωθεί με το τελικό κείμενο της σύμβασης. Το HOT DOC, σε μια προσπάθεια να ρίξει ακόμα περισσότερο φως στην υπόθεση, φρόντισε να εκπονήσει αυτό που δεν έκαναν ποτέ, ή έκαναν πλημμελώς, οι αρμόδιες υπηρεσίες στη ΔΕΗ και τη ΔΕΗ Ανανεώσιμες, με την έρευνα να βγάζει ορισμένες «γαργαλιστικές» λεπτομέρειες και «αλλαγές». Σύμφωνα με την επίσημη διακήρυξη του διαγωνισμού, το συνολικό συμβατικό κόστος θα ανερχόταν στα 42 εκατομμύρια ευρώ. Παρ’ όλα αυτά, ως δια μαγείας, η τελική σύμβαση, χωρίς τις αναθεωρήσεις που φουσκώνουν σημαντικά το κόστος, άγγιξε τα 60 εκατομμύρια. Η απόκλιση σχεδόν 18 εκατ. ευρώ δεν φαίνεται να προβλημάτισε τους ελεγκτές της σύμβασης, εκτός αν λάβει κανείς ως δεδομένο ότι δεν ήρθε ποτέ σε γνώση της νομικής υπηρεσίας. Άξιο απορίας είναι, παράλληλα, πως όχι μόνο αυξήθηκε το κόστος του έργου κατά 30% περίπου (η αύξηση μπορεί να φτάσει και το 40% αν λάβει κανείς υπόψη ότι, από τα 35,1 MW της σύμβασης, θα λειτουργήσουν μετά την ολοκλήρωση του έργου στην καλύτερη περίπτωση τα 32,35 MW, ως ισχύς της διακήρυξης) σε σχέση με τη διακήρυξη, αλλά το έργο καθαυτό μειώθηκε σημαντικά. Μια ενδελεχής σύγκριση της διακήρυξης με τη σύμβαση αποδεικνύει ότι σημαντικά τμήματα του έργου και υποχρεώσεις (εγγυήσεις) του αναδόχου «χάθηκαν» στην πορεία και δεν συμπεριλήφθηκαν ποτέ στο τελικό προς υπογραφή κείμενο για την ανάθεση, χωρίς φυσικά να μειωθεί

στο ελάχιστο το συμβατικό κόστος, αλλά αντιθέτως να εκτοξευθεί στα 59 εκατ., χωρίς μάλιστα τις «αλμυρές» αναθεωρήσεις. Παράλληλα, σύμφωνα με τη διακήρυξη της ΔΕΗΑΝ, η υπεργολάβος εταιρία, για την οποία η θυγατρική της ΔΕΗ είχε δικαίωμα μόνο απόρριψης και όχι πρότασης, έπρεπε να διαθέτει τουλάχιστον 5ετή εμπειρία σε αιολικά έργα. Σύμφωνα ωστόσο με τις ανακοινώσεις καταχώρησης στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιριών στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, η PRENECON είχε συσταθεί μόλις το 2005, διαθέτοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο κάτι περισσότερο από 2 χρόνια εμπειρίας.

Τώρα το βλέπεις… Τώρα δεν το βλέπεις! Ενδεικτικό της εξόφθαλμης απάτης και της αλλοίωσης του διαγωνισμού είναι το γεγονός ότι οι Ειδικοί Όροι στη διακήρυξη του διαγωνισμού αποτελούνται από 19 άρθρα, ενώ στην υπογραφείσα σύμβαση από 31. Οι συντάκτες τους, επειδή δεν μπόρεσαν πιθανότατα να αλλοιώσουν τους Γενικούς Όρους της σύμβασης, που είναι σταθεροί και αμετάβλητοι για όλα τα έργα της ΔΕΗ, επιχείρησαν, προσθέτοντας τα επίμαχα άρθρα στους Ειδικούς Όρους, να εξασφαλίσουν τα μέγιστα κέρδη και την ελάχιστη ευθύνη. Κατ’ αυτό τον τρόπο δημιουργήθηκε το παράδοξο στην ίδια σύμβαση οι Γενικοί Όροι να αναιρούν τους Ειδικούς και το αντίστροφο! Το HOT DOC επικοινώνησε για μία ακόμα


Στον πίνακα που ακολουθεί μπορείτε να δείτε μόνο λίγα από τα «διαμάντια» της αλλοίωσης του διαγωνισμού.

1) ΕΟ Άρθρο 11.3.9 (Διακήρυξη διαγωνισμού) – Εμπορική Λει-

1) ΕΟ Άρθρο 11.3.9 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) – Εμπορική

τουργία: «Τότε το συγκεκριμένο Αιολικό Πάρκο, όσο αφορά τη Διαθεσιμότητα, γίνεται μεν τεχνικά αποδεκτό αλλά επιβάλλονται οι ποινικές ρήτρες, όπως προβλέπονται στις Τεχνικές Προδιαγραφές».

Λειτουργία: «Τότε το συγκεκριμένο Αιολικό Πάρκο, όσο αφορά τη Διαθεσιμότητα, γίνεται τεχνικά αποδεκτό και δεν επιβάλλεται καμία ποινική ρήτρα».

2) ΕΟ Άρθρο 11.3.10 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801): «Η τεχνι-

2) ΕΟ Άρθρο 11.3.10 (Διακήρυξη διαγωνισμού): «Η τεχνική αποδοχή των ανωτέρω μετρήσεων είναι ανεξάρτητη από την καταβολή αποζημίωσης στη ΔΕΗ Ανανεώσιμες ΑΕ».

κή αποδοχή των ανωτέρω μετρήσεων συνιστά λόγο μη καταβολής αποζημίωσης στη ΔΕΗ Ανανεώσιμες ΑΕ».

3) ΣΣ 2.4 (Διακήρυξη διαγωνισμού) – Αντικείμενο της Σύμβασης: «Ειδικά για το ΑΠ Ρόδου περιλαμβάνονται και οι εργασίες αποκατάστασης με μέριμνα και δαπάνες της ENERCON).

3) ΣΣ Άρθρο 2.4 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) – Αντικείμενο της Σύμβασης: «Ειδικά για το ΑΠ Ρόδου περιλαμβάνονται και οι εργασίες αποκατάστασης… με μέριμνα και δαπάνες της Εταιρείας/ΔΕΗΑΝ).

4) ΓΟ Αρθρο 10 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) – Γνώση τοπικών συνθηκών: Στους Γενικούς Όρους της ίδιας σύμβασης και στα έργα πολιτικού μηχανικού συμπεριλαμβάνεται το κόστος βελτίωσης των οδών προσπέλασης.

4) ΕΟ Άρθρο 19 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) – Γνώση τοπικών συνθηκών: Από τη σύμβαση εξαιρέθηκε το κόστος βελτίωσης των οδών προσπέλασης.

5) ΓΟ Άρθρο 19 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) – Ευθύνες του Αναδόχου: Στους Γενικούς Όρους το άρθρο είναι 1,5 σελίδα και καταλήγει: «Οι ευθύνες του Αναδόχου… δε θα υπερβαίνουν το 100% του Συμβατικού Τιμήματος».

5) ΕΟ Άρθρο 17 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) – Ευθύνες του Αναδόχου: Στους Ειδικούς όρους το άρθρο περιορίζεται σε 4 γραμμές: «Οι ευθύνες του Αναδόχου… δε θα υπερβαίνουν το 15% του Συμβατικού Τιμήματος».

6) ΓΟ Άρθρο 19 παρ. 2.1 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) - Ευθύνες του Αναδόχου: «Ο Ανάδοχος ευθύνεται και φέρει τον κίνδυνο οποιασδήποτε ζημίας ή απώλειας του Εξοπλισμού του Έργου… περιλαμβανομένων των περιστατικών Ανωτέρας Βίας».

6) ΕΟ Άρθρο 23 (Σύμβαση ΔΕΗΑΝ/ΔΑΕ/200801) – Ευθύνες του Αναδόχου: «Ο Ανάδοχος ευθύνεται και φέρει τον κίνδυνο οποιασδήποτε ζημίας ή απώλειας του Εξοπλισμού του Έργου… ΜΗ περιλαμβανομένων των περιστατικών Ανωτέρας Βίας».


64

1

2

1 Το φαξ με αποστολέα την ENERCON, από το οποίο φαίνεται ότι οι ιθύνοντες της ΔΕΗΑΝ γνώριζαν για την υπερκοστολόγηση από τα Μέσα Μαρτίου.

2 Απάντηση υψηλά ιστάμενου στελέχους της ΔΕΗΑΝ στο

φορά με τους ιθύνοντες της ΔΕΗΑΝ, ζητώντας κάποια λογική εξήγηση για τις αναντιστοιχίες και τις αλλοιώσεις που «καίνε» την εταιρία. Όπως και στο προηγούμενο ρεπορτάζ, δεν λάβαμε απάντηση.

Η ανάδοχος είχε ενημερώσει τη ΔΕΗΑΝ για την υπερκοστολόγηση! Μια παγκόσμια πρωτοτυπία συναντά κανείς μελετώντας τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το HOT DOC, αφού σύμφωνα με fax που αντάλλαξαν υψηλόβαθμα στελέχη της ΔΕΗΑΝ, που σχετίζονται άμεσα με την αμαρτωλή σύμβαση με νομικό σύμβουλο της ENERCON, η ανάδοχος εταιρία ενημέρωσε κατά προσέγγιση για το «φούσκωμα» του συμβατικού κόστους στα έργα πολιτικού μηχανικού, προτείνοντας παράλληλα να διερευνηθεί σε βάθος η υπόθεση και ενημερώνοντας ότι θα απευθυνθεί στη γερμανική δικαιοσύνη, όπερ και εγένετο. Οι παραλήπτες της επίμαχης ηλεκτρονικής αλληλογραφίας, και μετά το πέρας τεσσάρων ολόκληρων μηνών από την ημέρα που πληροφορήθηκαν για τα «μελανά σημεία» της σύμβασης, «θυμήθηκαν» να απαιτήσουν αποζημίωση ύψους 9,2 εκατ. ευρώ, ποσό που προέκυψε από έλεγχο ανεξάρτητης εταιρίας ορκωτών εκτιμητών που παρήγγειλε η ίδια η ανάδοχος. Θολό όμως παραμένει το τοπίο αναφορικά με το τι ακριβώς έκαναν οι ιθύνοντες της ΔΕΗΑΝ όλο αυτό το χρονικό διάστημα, καθώς 10 Μαΐου 2012

σε απαντητικό φαξ του στελέχους της, στις 2/8/2011, παραδέχεται ότι, σε συναντήσεις που είχαν οι δύο άνδρες στις Βρυξέλλες και στην Αθήνα τον Μάρτιο του 2011, είχε ενημερωθεί για την υπερκοστολόγηση, η οποία κατά προσέγγιση, πριν το πόρισμα της πραγματογνωμοσύνης, είχε υπολογιστεί στα 6-8 εκατομμύρια. Εύλογη η απορία, λοιπόν, από τα μέσα Μαρτίου μέχρι και τον Αύγουστο του ιδίου έτους ποιες κινήσεις έκαναν στη ΔΕΗΑΝ για να εξακριβώσουν κατά πόσο ευσταθούν οι καταγγελίες. Μετά το πέρας τεσσάρων μηνών, η μόνη αξίωση που εκφράστηκε από τη ΔΕΗΑΝ βασιζόταν σε στοιχεία που η ίδια η ανάδοχος είχε παράσχει (9,2 εκατ., όπως είχε προκύψει από την εταιρία ορκωτών πραγματογνωμόνων), γεγονός που κάνει τους ιθύνοντες της εταιρίας να εμφανίζονται –στην καλύτερη περίπτωση– «ράθυμοι», και την αξίωση αποζημίωσης να μοιάζει προσχηματική.

πρώτο φαξ, στην οποία δεν αρνείται τις επίμαχες συναντήσεις και την πληροφόρηση για την υπερκοστολόγηση στα μέσα Μαρτίου, παρά κάνει λόγο για «ασάφειες». Ωστόσο, το ενδεχόμενο απάτης δεν φαίνεται να συγκίνησε κάποιον ελεγκτικό μηχανισμό της ΔΕΗΑΝ, η οποία αρκέστηκε να αξιώσει αποζημίωση 9,2 εκατ. ευρώ μετά από 4 μήνες και κατόπιν πρωτοβουλίας για επικοινωνία της ENERCON.

Πώς εκτελείται το έργο με κλειστή τη στρόφιγγα του αρχικού χρηματοδότη;

δότησης (δεδομένου ότι η ανάδοχος εταιρία είχε απευθυνθεί ήδη στη γερμανική δικαιοσύνη σχετικά με την επίμαχη σύμβαση). Η διακοπή της επιβεβαιώνεται και από το φαξ στο οποίο ο εκπρόσωπος της ΔΕΗΑΝ φτάνει να «ζητήσει και τα ρέστα», σημειώνοντας ότι «αν και δεν τίθεται θέμα υπερκοστολόγησης του εξοπλισμού που παρέχετε στη ΔΕΗΑΝ, για τον οποίο το έργο θα χρηματοδοτούνταν από την HSBC/ Hermes, αποφασίσατε τελευταία στιγμή να δημιουργήσετε τεράστιο πρόβλημα στη εταιρεία μας, μην υπογράφοντας τη σχετική επιστολή περί απάτης».

Eρώτημα παραμένει πώς εξακολουθεί να χρηματοδοτείται το εν λόγω έργο, αφού η ανάδοχος εταιρία, έχοντας αντιληφθεί τις «μαύρες τρύπες» της υπόθεσης, δεν απέστειλε συμπληρωμένη και υπογεγραμμένη την επιστολή της HSBC (φορέας χρηματοδότησης), στην οποία καλείτο να εγγυηθεί ότι δεν υφίσταται περίπτωση απάτης, για να προχωρήσει στην ολοκλήρωση της χρηματο-

Απάντηση στο ερώτημα αυτό ενδέχεται να δίνει εν μέρει ανακοίνωση της Συνεταιριστικής Τράπεζας Χανίων, η οποία δημοσιεύτηκε την 26.07.2011, δηλαδή «συμπτωματικά» κατά την ίδια χρονική περίοδο που διακόπηκε η χρηματοδότηση από την HSBC/Hermes, με τίτλο «Διευρύνεται η συνεργασία της ΔΕΗ Ανανεώσιμες με την Τράπεζα Χανίων».


66

Report

H «Απαγορευμένη πόλη» των Αθηνών Δεν θα τους δείτε ποτέ μαζί σε κάποιο δημόσιο χώρο. Ούτε θα τους ακούσετε να διατυμπανίζουν τις γνωριμίες, τις προσωπικές σχέσεις και τις υψηλές διασυνδέσεις που έχουν αναπτύξει σε όλο το φάσμα της δημόσιας σφαίρας. Αντιθέτως, μάλιστα, κάνουν ό,τι περνάει από το χέρι τους προκειμένου να δοθεί η εντύπωση στον περίγυρό τους, ακόμη και στους στενότερους συνεργάτες τους, ότι βρίσκονται σε μόνιμη αντιπαλότητα ή και εχθρότητα μεταξύ τους. Ο λόγος για το πολυπλόκαμο μασονικό δίκτυο που λυμαίνεται την οικονομική ζωή του τόπου και κινεί διαχρονικά τα νήματα στην «Απαγορευμένη Πόλη» της παρηκμασμένης πολιτικής, διοικητικής, οικονομικής και πνευματικής ελίτ της χώρας.

Του Κώστα Χατζίδη

Μπορεί την τελευταία διετία, λόγω της πρωτοφανούς οικονομικής κρίσης, οι εγχώριες επιχειρηματικές δραστηριότητες να υπέστησαν καθίζηση, οι «εντιμότατοι φίλοι», ωστόσο, είδαν τα κέρδη των παράνομων δραστηριοτήτων τους να εκτοξεύονται στα ύψη. Αυτό οφείλεται στη μεγάλη ζήτηση που καταγράφηκε από τον χειμώνα του 2009 έως και σήμερα για εξαγωγή κεφαλαίων στο εξωτερικό. Ανήσυχοι εισοδηματίες, που επί σειρά ετών είχαν συσσωρεύσει αδήλωτα κεφάλαια εκατομμυρίων ευρώ, έσπευσαν να τα μεταφέρουν σε απάνεμα τραπεζικά λιμάνια της αλλοδαπής, φοβούμενοι ότι πλησίαζε η συντέλεια της Ελλάδας.

Ομάδα Eskimo Τη βρόμικη δουλειά κλήθηκαν να φέρουν εις πέρας οι επαγγελματίες του είδους, η περιζήτητη ομάδα νομικών, εφοριακών και τραπεζικών στελεχών που ειδικεύεται στη νομιμοποίηση βρόμικου χρήματος, στη φοροαποφυγή, στην ίδρυση εξωχώριων επιχειρήσεων και στην ασφαλή εξαγωγή κεφαλαίων σε τραπεζικά ιδρύματα του εξωτερικού. Στους ενημερωμένους κύκλους των Αθηνών η προαναφερόμενη ομάδα φέρει την κωδική ονομασία Eskimo. Κάποιοι λένε ότι έλαβε την ονομασία της από το ξέπλυμα χρημάτων που κάνουν, άλλοι λένε ότι αποτελεί ακρωνύμιο των επωνύμων των ηγετικών στελεχών της ομάδας, κάποιοι άλλοι υποστηρίζουν ότι απαντά και στα δύο. Με την κάλυψη που παρέχουν τα με10 Μαΐου 2012

σαία στην ιεραρχία στελέχη της μασονικής ομάδας, τα οποία κατέχουν θέσεις-κλειδιά στις διωκτικές και ελεγκτικές υπηρεσίες του κράτους, στον χώρο της Δικαιοσύνης και της Εκκλησίας, κυρίως όμως στα γραφεία των επικεφαλής των δύο κομμάτων εξουσίας, μπορούν και κινούν τα νήματα δίχως τον φόβο –κυριολεκτικά και μεταφορικά– των Ιουδαίων. Πολλά χρόνια πριν τα δύο κόμματα εξουσίας προχωρήσουν στην εκ βάθρων αλλαγή του γεωστρατηγικού δόγματος της χώρας, η εν λόγω ομάδα είχε ασπαστεί την αξία της ελληνοϊσραηλινής συνεργασίας, ομνύοντας στην εν Αθήναις ευρισκόμενη ισραηλινή επιχειρηματική και διπλωματική κοινότητα.

Ιθύνων νους Πρωταγωνιστικό ρόλο στο προαναφερόμενο κύκλωμα έχει δικηγόρος των Αθηνών, ο οποίος διατηρεί δεσμούς αίματος με την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών και προσωπικές σχέσεις με ανώτερους λειτουργούς της Δικαιοσύνης. Παρότι αρέσκεται να εμφανίζεται ως λαμπρό παράδειγμα αυτοδημιούργητου επιστήμονα –παιδί φτωχής αγροτικής οικογένειας που στερήθηκε ακόμη και το φαγητό–, ο οποίος με κόπο και προσωπικές θυσίες διακρίθηκε στη μαχόμενη δικηγορία, η περιγραφόμενη ιστορία απέχει έτη φωτός από την πραγματικότητα. Στον κόσμο των στερεοτύπων, το συγκεκριμένο πρόσωπο δεν θα περνούσε απλώς απαρατήρητο, θα ήταν αόρατο. Μπορεί η φυσική του παρουσία να είναι πληθωρική, το προφίλ του, ωστόσο, φροντίζει να είναι υποτονικό, σε τέτοιο σημείο που κάποιος θα πίστευε ότι διακατέχεται από αγοραφοβία και άλλες ακόμη πιο ιδιαίτερες φοβίες.

Το χαμηλών τόνων προφίλ, που χτίζει υπομονετικά χρόνια τώρα, δεν προδιαθέτει τους ανυποψίαστους για τη σκληρότητα του χαρακτήρα του, ούτε για την ευμετάβλητη συμπεριφορά του. Όσοι όμως είχαν την ατυχία να βρεθούν στον δρόμο του, ή θέλησαν να αντισταθούν στις δολοπλοκίες του, πολύ γρήγορα ένιωσαν στο πετσί τους τη βιαιότητα που τον διακρίνει. Ένα από τα πρόσωπα αυτά, που λέγεται ότι υπέστη τα πάνδεινα, είναι η πρώην σύζυγός του. Το διαζύγιο δεν βγήκε με τον πιο πολιτισμένο τρόπο, και οι αναμνήσεις της πρώην συζύγου του, όπως αποδείχθηκε, δεν ήταν οι καλύτερες. Δεν είναι όμως ούτε το πρώτο ούτε το τελευταίο ζευγάρι που χωρίζει με αρνητικές παραστάσεις και ανταλλαγή απαξιωτικών εκφράσεων, ύβρεων, απειλών. Συνηθισμένα πράγματα, θα μπορούσε κάποιος να αντιτείνει. Τα ασυνήθιστα ακολούθησαν ευθύς αμέσως χώρισαν οι δρόμοι τους.

Οι περίεργοι κλέφτες Η περιπέτεια για την πρώην σύζυγό του άρχισε όταν, εν τη ρύμη του λόγου, περιέγραψε με αδρές πινελιές σε φιλικό της πρόσωπο τον βίο και την πολιτεία του πρώην συζύγου της. Πολύ γρήγορα όμως πείστηκε ότι έπρεπε να αναιρέσει τα λόγια της, να αναθεωρήσει τις προσλαμβάνουσες που είχε. Μήπως απειλήθηκε με αγωγές και μηνύσεις, όπως ενδεχομένως θα έκανε ένας επαγγελματίας νομικός; Όχι. Απλώς «έτυχε» στο σπίτι των γονιών της να εισβάλλουν δυο κλέφτες, οι οποίοι αντί να σηκώσουν τα τιμαλφή ή να απαιτήσουν χρήματα, ζήτησαν από το κατατρομαγμένο ζευγάρι των ηλικιωμένων να μαζέψει την


κόρη τους – πριν αναγκαστούν να τον κάνουν οι ίδιοι. Ενδιαφέρον παρουσιάζει, ωστόσο, ο δίαυλος διαμέσου του οποίου περιήλθαν σε γνώση του δικηγόρου οι κακές κουβέντες της πρώην συζύγου. Μήπως το εκμυστηρεύτηκε κάποιο κοινό φιλικό ή συγγενικό τους πρόσωπο; Όχι. Αυτό κατέστη δυνατό λόγω της τεχνολογικής προόδου που σημειώθηκε στον τομέα των τηλεπικοινωνιών.

Ο Μεγάλος Αδελφός του δικηγόρου Όπως λέγεται, ο δικηγόρος τα τελευταία χρόνια έχει αναπτύξει ένα εκτεταμένο δίκτυο παρακολουθήσεων, το οποίο θα ζήλευαν ακόμη και οι μεγαλύτεροι επιχειρηματικοί όμιλοι της χώρας, οι οποίοι τα τελευταία χρόνια δεν αρέσκονται να παρακολουθούν τις κινήσεις και τις συνομιλίες των υψηλόβαθμων στελεχών τους, αλλά όλο το υπαλληλικό προσωπικό: από τον υπεύθυνο του κυλικείου μέχρι τον υπεύθυνο των συνεργείων καθαρισμού. Κάνοντας χρήση των επαφών που καλλιέργησε στον κόσμο και κυρίως στον υπόκοσμο των μυστικών υπηρεσιών, ο δικηγόρος έχει τη δυνατότητα να απασχολεί για τις επαγγελματικές και προσωπικές υποθέσεις του ένα ευρύτατο δίκτυο συνεργαζόμενων εταιρειών που ειδικεύονται στην επιχειρηματική κατασκοπεία.

Ο υπάλληλος του ΟΤΕ Η δραστηριότητά του αυτή αποκαλύφθηκε πρόσφατα, όταν σε έρευνα της αστυνομίας διαπιστώθηκε ότι ο εν λόγω κύριος βρισκόταν πίσω από σειρά τηλεφωνικών απειλών

Με την κάλυψη που παρέχουν τα μεσαία στην ιεραρχία στελέχη της μασονικής ομάδας, τα οποία κατέχουν θέσεις-κλειδιά στις διωκτικές και ελεγκτικές υπηρεσίες του κράτους, στον χώρο της Δικαιοσύνης και της Εκκλησίας, κυρίως όμως στα γραφεία των επικεφαλής των δυο κομμάτων εξουσίας, μπορούν και κινούν τα νήματα δίχως τον φόβο –κυριολεκτικά και μεταφορικά– των Ιουδαίων.

που εκτόξευε υπάλληλος του ΟΤΕ. Ο δράστης, γνωρίζοντας εκ των έσω τα μυστικά του επαγγέλματος, επιδιδόταν σε αθρόες τηλεφωνικές απειλές κατά προσώπων που του υποδείκνυε ο ευυπόληπτος δικηγόρος. Μεταξύ των θυμάτων λέγεται ότι συγκαταλέγονταν ακόμη και πελάτες του, τους οποίους προσέγγιζε ο δικηγόρος, εμφανιζόμενος ως πολέμιος των προσώπων που ήταν αντίδικοι. Οι πελάτες του δεν ήταν σε θέση να γνωρίζουν ότι ο έγκριτος νομικός λειτουργούσε για λογαριασμό της άλλης πλευράς. Ούτε η άρνησή του να οριστεί αμοιβή για την κοπιώδη εργασία του κίνησε τις υποψίες τους. Ο μεγαλοδικηγόρος έχει τη φήμη του φιλεύσπλαχνου ανθρώπου, ο οποίος μπορεί σήμερα να διαβιεί σε πολυτελέστατες μεζονέτες, ποτέ του όμως δεν

ξέχασε τους ανέστιους και τους βιοπαλαιστές του τόπου καταγωγής του. Χάρη σ’ αυτόν, άλλωστε, ο δράστης των τηλεφωνικών απειλών κατάφερε να γίνει μόνιμος υπάλληλος στον ΟΤΕ, χάρη σ’ αυτόν εξασφάλιζε έξτρα εισόδημα, εργαζόμενος αρχικώς ως οδηγός και υπεύθυνος ασφαλείας του και στη συνέχεια ως η φωνή που σκόρπιζε τον τρόμο σε όσους του υποδείκνυε το «μεγάλο αφεντικό»! Όλα πήγαιναν κατ’ ευχήν, ώσπου η βεβαιότητα για το ακαταδίωκτο των κακουργηματικών πράξεών του οδήγησε τον εκβιαστήυπάλληλο του ΟΤΕ να υποπέσει σε μοιραία λάθη, τα οποία περιήλθαν σε γνώση των αστυνομικών αρχών.

Στα πράσα πιάστηκε ο εκβιαστής Από την έρευνα της αστυνομίας διαπιστώθηκε ότι ο δράστης στις περισσότερες περιπτώσεις δεν γνώριζε ούτε κατ’ όψη τα θύματά του. Ούτε τα θύματα, βεβαίως, γνωρίζονταν μεταξύ τους. Από την πολύμηνη έρευνα που διενήργησαν οι αρμόδιες υπηρεσίες της Αστυνομίας, διαπιστώθηκε, ωστόσο, η εμπλοκή του έγκριτου νομικού, καθώς ήταν το μόνο πρόσωπο που συνέδεε όλα τα θύματα και φυσικά τον δράστη. Ο τελευταίος, μάλιστα, κατάγεται από τον ίδιο τόπο που μεγάλωσε και ο μεγαλοδικηγόρος! Η υπόθεση έχει πάρει τον δρόμο της Δικαιοσύνης και τώρα μένει να καταδείξει ο υπάλληλος του ΟΤΕ το κίνητρο των κακουργηματικών ενεργειών του και φυσικά τον ηθικό αυτουργό του μαφιόζικου σχεδίου, με άλλα λόγια τον εντολέα του. Στο επόμενο HOT DOC «Ο κλητήρας που έγινε Άρχων Θυσαυροφύλαξ».


68

Ένας για 10

1948 Γεννήθηκε στην Αθήνα. 1973 Αποκτά το διδακτορικό του στη Θεωρητική Φυσική των Yψηλών Ενεργειών στο Πανεπιστήμιο Sussex της Αγγλίας. 1989 Εκλέγεται καθηγητής στο τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου Texas A&M, College Station. 1996 Του απονέμεται ο Tαξιάρχης του Tάγματος της Tιμής της Ελληνικής Δημοκρατίας. 1997 Εκλέγεται τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. 1999 Κερδίζει το βραβείο του Ιδρύματος Ερευνών της Βαρύτητας, που εδρεύει στη Μασαχουσέτη. 2002 Καταλαμβάνει την έδρα Mitchell/Heep της Φυσικής Υψηλών Ενεργειών. 2005 Εκπροσωπεί την Ελλάδα στο Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών Ευρώπης CERN, και επί σειρά ετών ανήκε στο ανώτερο ερευνητικό προσωπικό του Κέντρου. 2009 Τιμάται με το βραβείο Enrico Fermi της Ιταλικής Εταιρίας Φυσικής (SIF).

10 Μαΐου 2012


Δημήτρης Β. Νανόπουλος Ο Δημήτρης Β. Νανόπουλος, ακαδημαϊκός και διακεκριμένος καθηγητής Φυσικής του Πανεπιστημίου του Texas A&M, δίνει τις δικές του εξηγήσεις για τα ανθρώπινα υπαρξιακά ζητήματα.

1

Σε έναν άνθρωπο που εξετάζει το σύμπαν, πώς του φαίνεται ο μικρόκοσμός της Ελλάδας; Προς το παρόν φαίνεται πάρα πολύ απογοητευτικός, και ελπίζω ότι κάποια στιγμή θα ξαναβρούμε τον σωστό βηματισμό μας.

2

είναι ολίγιστοι, πολιτική και ψέμα έχουν σχεδόν ταυτιστεί. 7

Υπάρχουν εξωγήινοι; Θα ήταν περίεργο αν, σε ένα σύμπαν 100 δισεκατομμυρίων γαλαξιών και 100 δισεκατομμυρίων άστρων –σαν τον ήλιο μας– ανά Γαλαξία, δεν υπήρχε αλλού ζωή.

Πιστεύτε στον Θεό; Deus siva Natura (Θεός είναι η Φύση). 8

3

Ενώ είμαστε μια ασημαντότητα στο σύμπαν, γιατί νιώθουμε ότι τα πάντα γυρίζουν γύρω μας; Διότι αλλιώς θα έπρεπε να είχαμε αυτοκτονήσει.

4

«Πώς είναι δυνατόν οι Έλληνες σαν μονάδες να είναι τόσο επιτυχημένοι διεθνώς και να έχουν τόσο αποτυχημένους πολιτικούς!»

Δεν είναι ισοπεδωτικό να μπορείς να εξηγείς τα πάντα με τη λογική; 9 Τουναντίον. Η λογική είναι η μόνη επαφή που μπορούμε να έχουμε με το σύμπαν.

5

Αν ζούσε ο Αϊνστάιν, θα ένιωθε περήφανος ή ασήμαντος σε σχέση με την εξέλιξη της επιστήμης; Θα ένιωθε πάρα πολύ περήφανος για την προσφορά του και για ό,τι χτίστηκε πάνω στους «ώμους» του.

6

Το ψέμα στην πολιτική είναι ένα φυσικό επόμενο; Προφανώς δεν είναι φυσικό επόμενο, αλλά, επειδή οι πολιτικοί της εποχής μας

Πιο είναι το πιο πικρό και εύστοχο σχόλιο που ακούσατε από ξένους συναδέλφους σας για την Ελλάδα;

«Ο φυσικός είναι ένα παιδί που καλύπτει την περιέργειά του να ανακαλύψει ένα μαγικό κόσμο»; Ο φυσικός παραμένει πάντοτε ένα παιδί σε όλα του.

10 Για τους νέους ανθρώπους που θέλουν να σας μοιάσουν, το εξωτερικό είναι μονόδρομος; Δυστυχώς, στην παρούσα κατάσταση φαίνεται να είναι πραγματικά ο μόνος τρόπος για να πετύχει κάποιος κάτι ξεχωριστό. Ας όψονται εκείνοι που μας φέρανε σε αυτή την κατάσταση και ανερυθρίαστοι τώρα μας μιλάνε για μια άλλη Ελλάδα.


70

Κόσμος

Ένας «έξυπνος» όχλος ζητά να αλλάξει τον κόσμο

Δεκάδες, εκατοντάδες ή και χιλιάδες άνθρωποι, συνήθως νέοι και άγνωστοι μεταξύ τους, συγκεντρώνονται για να διαμαρτυρηθούν. Η τεχνολογία και συγκεκριμένα το διαδίκτυο τούς βοηθάει να οργανωθούν γρήγορα και εύκολα. Η διαμαρτυρία τους συχνά έχει αποτέλεσμα.

Του Πέτρου Γκάτζια

το συρτάκι τούς είχε παρασύρει όλους. Ο κύκλος όλο και μεγάλωνε, οι νέοι χόρευαν εκστασιασμένοι και οι περαστικοί απορημένοι είχαν σταματήσει και παρακολουθούσαν το απολαυστικό όσο και περίεργο θέαμα. Εικόνα που θύμιζε ελληνική ταινία εποχής. Όταν όμως η μουσική σταμάτησε, οι νέοι, όλοι τους Έλληνες και Κύπριοι φοιτητές, διαλύθηκαν αμέσως, λες και δεν είχαν κάνει απολύτως τίποτα. Η αποστολή τους είχε τελειώσει. Αυτό αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού που ονομάζεται σήμερα Smart Mob ή και Flash Mob, ανάλογα με την περίσταση. Η εκδήλωση ήταν μια μορφή διαμαρτυρίας για τα όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα, και βέβαια έκανε τον γύρο του διαδικτύου.

Η κυριαρχία του όχλου

Παραμονή της εθνικής μας επετείου της 25ης Μαρτίου, η κεντρική πλατεία του Μπέρμιγχαμ είχε περισσότερο κόσμο από το κανονικό. Άνθρωποι περπατούσαν σκυφτοί, άλλοι χαμογελούσαν, άλλοι κρατούσαν από το χέρι τα παιδιά τους. Ήταν μια συνηθισμένη ημέρα, για συνηθισμένους ανθρώπους. Εάν κάποιος όμως παρατηρούσε από μακριά το πλήθος, θα διαπίστωνε πως κάτι περίεργο συνέβαινε. Ξαφνικά η περιοχή είχε γεμίσει με νέους ανθρώπους που έδειχναν αδιάφοροι, αλλά στην πραγματικότητα περίμεναν ένα σύνθημα. Έφταναν από κάθε πλευρά της πλατείας και πλησίαζαν σοβαροί προς το κέντρο της. Οι πρώτες νότες από τον πασίγνωστο χορό του Ζορμπά στην αρχή δεν ξένισαν κανέναν. Ο κόσμος χαμογέλασε, πιστεύοντας ότι πρόκειται για κάποια ελληνική εκδήλωση με τοπικά προϊόντα. Τότε, μια ομάδα νέων άρχισε να χορεύει σιγά-σιγά. Ακολούθησαν και άλλοι και έπειτα άλλοι, και σύντομα ο ξέφρενος ρυθμός που επιβάλλει 10 Μαΐου 2012

Ίσως τελικά η πιστή μετάφραση του Smart Mob να μην μπορεί να αποδώσει ακριβώς τη δυναμική που κρύβει αυτός ο όρος. Πώς μπορεί άλλωστε ένας όχλος να είναι «έξυπνος», όταν μέχρι τώρα γνωρίζαμε πως χρειάζεται κάποιον για να τον καθοδηγήσει, και στο παρελθόν βέβαια αυτή η καθοδήγηση αποκτούσε αρνητική σημασία; Νομίζω πως στην προκειμένη περίπτωση η λέξη «ομάδα» θα ήταν σωστότερη. Μια ομάδα ανθρώπων που χρειάζεται έναν εμπνευστή και που οργανώνεται μόνη της, με τα μέλη της να καθοδηγούν το ένα το άλλο. Σύμφωνα λοιπόν με τον ορισμό που κυκλοφορεί στο διαδίκτυο, το Smart Mob είναι μια ομάδα η οποία, αντίθετα με τον όχλο, συμπεριφέρεται έξυπνα, χρησιμοποιώντας για την οργάνωσή της την τεχνολογία, όπως κινητά τηλέφωνα και σελίδες κοινωνικής δικτύωσης. Τα μέλη, συχνά άγνωστα μεταξύ τους, επικοινωνούν και επιλέγουν τον τρόπο διαμαρτυρίας ή την παρέμβαση που θα κάνουν, συντονίζονται, δρουν γρήγορα κι έπειτα εξαφανίζονται. Η λογική των Smart Mobs είναι πολύ κοντά σ' εκείνη των Flash Mobs, που οι άνθρωποι συγκεντρώνονται γρήγορα, πάλι μέσω διαδικτύου, σε ένα συγκεκριμένο ση-

μείο και κάνουν αυτό που έχουν επιλέξει να κάνουν. Η κίνηση αυτή εμπεριέχει μια θεατρικότητα και συνήθως γίνεται για τη διασκέδαση. Εδώ ακριβώς βρίσκεται και η ιδεολογική διαφορά τους. Το CNN υποστηρίζει ότι τα πρώτα Smart Mobs διοργανώθηκαν στις αρχές του αιώνα μας από νέους στο Τόκυο και το Ελσίνκι, οι οποίοι επικοινωνούσαν μεταξύ τους μέσω γραπτών μηνυμάτων και έδιναν όλοι μαζί ραντεβού για να ακολουθήσουν κατά πόδας τον αγαπημένο τους καλλιτέχνη – οι «φυλές του αντίχειρα», όπως τους αποκαλούσαν, επειδή έκαναν κατάχρηση των μηνυμάτων και βέβαια του αντίχειρά τους. Το περιοδικό «Time» σε άρθρο του, τον Αύγουστο του 2003, προσπαθώντας να εξηγήσει το φαινόμενο, κάνει λόγο για εκδηλώσεις που θυμίζουν τα χάπενιγκς της δεκαετίας του '60 ή τα καλλιτεχνικά πονήματα των καταστασιακών της δεκαετίας του '70, μόνο που έχουν μικρότερη διάρκεια και είναι χωρίς σκοπό. Από τότε, όμως, πολύ νερό κύλησε στ' αυλάκι.


γραπτά μήνυμα μέσω κινητών τηλεφώνων, blogs ή και e -mails, και κανόνιζαν τα σημεία όπου θα έκαναν τις επιθέσεις τους, και βέβαια προειδοποιούσαν ο ένας τον άλλον για την εμφάνιση των δυνάμεων καταστολής, με αποτέλεσμα η αστυνομία να φθάνει πολύ αργά. Ο άνθρωπος που εφηύρε τον όρο Smart Mobs είναι ο κοινωνιολόγος Howard Rheingold, ο οποίος αναλύει το φαινόμενο στο βιβλίο του: «Smart Mobs. Η Επόμενη Κοινωνική Επανάσταση». Ο ίδιος, σε πρόσφατη συνέντευξή του, σχολιάζει: «Οι πολιτικές διαδηλώσεις σε Φιλιππίνες, σε Ν. Κορέα, σε Ισπανία και Κίνα, η άνοδος του διαδικτύου, οι συντονισμένες ενέργειες των πολιτών σε μια καταστροφή, ακόμη και η δημοσιογραφία που κάνουν σε πολλές περιπτώσεις οι ίδιοι οι πολίτες ως αυτόπτες μάρτυρες, όλα αυτά δείχνουν πως τα Smart Mobs γιγαντώνονται με διαφορετικό τρόπο σε όλο τον κόσμο». Κάποιοι χρησιμοποιούν και τους όρους Polit-Mob και Socio-Mob, για τις περιπτώσεις που η διαμαρτυρία είναι πολιτική ή κοινωνική, όπως στην περίπτωση της Λευκορωσίας.

«Όχημα» της επόμενης επανάστασης; Το 2000, η εκλογή του Τζορτζ Μπους στην προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών είχε εξοργίσει σαφέστατα πολλούς, οι οποίοι ζητούσαν επανακαταμέτρηση των ψήφων της Φλόριντα που έδωσαν τη νίκη στον τότε υποψήφιο των Ρεπουμπλικανών. Τότε ήταν που ο Zack Exley, ένας γνωστός ακτιβιστής του διαδικτύου, αποφάσισε να φτιάξει έναν ιστότοπο, ένα «μέρος συνάντησης» για χιλιάδες ανθρώπους, δίνοντάς τους την ευκαιρία να ανταλλάξουν απόψεις και να διοργανώσουν εκδηλώσεις διαμαρτυρίας. Μόνο το πρώτο σαββατοκύριακο μετά τις εκλογές πραγματοποιήθηκαν περισσότερες από 100 τέτοιες εκδηλώσεις σε όλη τη χώρα, κάνοντας τον Exley να σχολιάσει: «Ο τρόπος που διοργανώθηκαν αυτές οι μορφές διαμαρτυρίας δείχνουν ότι μια πρωτόγνωρη αλλαγή συντελείται στην πολιτική ζωή μας. Δεν πρόκειται μόνο για την ευρεία χρήση του ίντερνετ, αλλά για τη δυνατότητα που έχει πλέον ο καθένας να επικοινωνεί –ακόμη και ανώνυμα, αν χρειαστεί– με οποιονδήποτε θελήσει».

Το 2001, στις Φιλιππίνες, διαδηλωτές που οργανώθηκαν μέσω γραπτών μηνυμάτων συγκεντρώθηκαν στο σημείο απ' όπου είχε ξεκινήσει η επανάσταση του 1986, η οποία κατέληξε στην ανατροπή του δικτάτορα Ferdinand Marcos. Αυτή τη φορά το πλήθος απαιτούσε την παραίτηση του προέδρου Joseph Estrada, με την κατηγορία της διαφθοράς. Οι διαδηλώσεις γιγαντώθηκαν και σύντομα η δημοκρατία αποκαταστάθηκε.

Κινήματα για νέα ξεκινήματα Περιπτώσεις Smart Mobs ήταν οι διαδηλώσεις στην Ισπανία, το 2004, κατά της κυβέρνησης, μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο μετρό της Μαδρίτης. Αν και χαρακτηριστικότερο παράδειγμα, σύμφωνα με τη «Wall Street Journal», ήταν η εξέγερση στα υποβαθμισμένα προάστια των Παρισίων, το 2005. Οι νέοι, οι περισσότεροι μουσουλμάνοι, από διαφορετικές γειτονιές και συχνά άγνωστοι μεταξύ τους, επικοινωνούσαν με

Το 2006, αμέσως μετά τις εκλογές, εκατοντάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν στο κέντρο του Μινσκ και άρχισαν να σχίζουν τη φιλορωσική εφημερίδα «Soviet Belorussia». Όσο και να θέλει λοιπόν κάποιος να μην το παραδεχτεί, η μέχρι τώρα πορεία των Smart Mobs δείχνει ότι βρισκόμαστε πράγματι μπροστά σε ένα είδος κοινωνικής επανάστασης. Νομίζω, άλλωστε, πως δεν υπάρχουν χαρακτηριστικότερα πρόσφατα παραδείγματα από εκείνα της «Αραβικής Άνοιξης» και των «Αγανακτισμένων». Το κίνημα των Los Indignados ξεκίνησε από τις πλατείες της Ισπανίας, πέρασε στην Ελλάδα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, για να καταλήξει στις Ηνωμένες Πολιτείες και στο κίνημα του Occupy Wall Street. Η κατάσταση ήταν και είναι τελείως διαφορετική για τους Άραβες, οι οποίοι εξακολουθούν να διεκδικούν το αυτονόητο: Ελευθερία. Το πλήθος, σε όλες τις περιπτώσεις, έδινε ραντεβού μέσω Facebook και Twitter, και αν δεν κατάφερε πάντοτε ν' αλλάξει τις καταστάσεις, σίγουρα κατάφερε να περάσει στην Ιστορία.


72

Ιστορικά

Μόλις πάρουμε την Τριπολιτσά, όλα θα τακτοποιηθούν Η ιστορία είναι το μεγαλύτερο και πιο πολυσύνθετο άλυτο έγκλημα όλων των εποχών. Αυτό συμβαίνει εν μέρει γιατί οι αποφασιστικές πράξεις της σχεδιάζονται πίσω από βαριές δρύινες πόρτες και εκτελούνται στο σκοτάδι ή σε καθεστώς απόλυτης σύγχυσης. Συμβαίνει επίσης γιατί περιβάλλονται από ολόκληρες εκστρατείες προπαγάνδας. Πιο πολύ όμως από όλα, συμβαίνει γιατί οι δικαστές στο έγκλημα της ιστορίας, εμείς οι ίδιοι, τυγχάνει να συμφωνούμε πολλές φορές με τους ενόχους.

Του Παναγιώτη Πασπαλιάρη

Βρισκόμαστε στο 1821. Η επανάσταση ξέσπασε ήδη από τον Μάρτιο στην Πελοπόννησο. Ο Κολοκοτρώνης, ο πιο γενναίος οπλαρχηγός, σχεδίασε την κατάληψη του διοικητικού και πληθυσμιακού κέντρου των Τούρκων του Μοριά, της Τριπολιτσάς. Εκεί κλείστηκαν 18.000 μουσουλμάνοι καθώς και οι Αλβανοί μισθοφόροι τους. Ο Κολοκοτρώνης με 3.000 αγωνιστές, ο Γιατράκος με 1.500, ο Αναγνωσταράς με 1.000, ο Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης με πολυάριθμους μανιάτες, κατέλαβαν τα γύρω υψώματα. Εκεί ήταν και ο πρίγκιπας Δημήτριος Υψηλάντης ως γενικός αρχηγός με ένα σώμα 300 τακτικών στρατιωτών. Εκεί, τέλος, βρέθηκαν και λίγοι φιλέλληνες στρατιωτικοί, των οποίων οι μαρτυρίες είναι οι πλέον πολύτιμες για τον σκοπό της εξιστόρησής μας. Ειδικότερα, αυτές του Γάλλου Francois Maxime Raybaud και του Άγγλου W.H. Humphreys. Η πολιορκία κράτησε αρκετούς μήνες λόγω 10 Μαΐου 2012

έλλειψης σχεδίου και μέσων βίαιης άλωσης. Οι στρατιώτες γυρνούσαν ανάμεσα σε κομμένα κεφάλια Τούρκων και κάπνιζαν την πίπα τους, περιμένοντας και αψιμαχώντας με σκόρπιες βρισιές και πιστολιές που αντάλλασσαν με τον εχθρό. Στις επίμονες διαμαρτυρίες των ξένων για την έλλειψη τάξης, η απάντηση της διοίκησης ήταν: «Μόλις πάρουμε την Τριπολιτσά, όλα θα τακτοποιηθούν» (Humphreys, σελ. 39). Ο τρόπος που πήραμε την Τριπολιτσά καθορίζει ακόμα και σήμερα πώς τακτοποιήσαμε τα πράγματα.

Τα κίνητρα των στρατιωτών Οι Έλληνες πολεμούσαν χωρίς μισθό, ιατρική περίθαλψη ή οποιαδήποτε μέριμνα για τους νεκρούς και τις οικογένειές τους. Η επίσημη εθνική μας ιστοριογραφία προτάσσει ως κίνητρο τον πατριωτισμό μας. Ο Humphreys τα λέει πιο πεζά: «Τα πλούσια λάφυρα που περίμεναν να βρουν στην πόλη της Τριπολιτσάς, κρατούσαν μόνο αυτά τον στρατό ενωμένο» (σελ. 38). Τα γεγονότα τον δικαίωσαν. Η μόνη περίπτωση για να γλιτώσουν από το μαχαίρι οι Τούρκοι ήταν να υπάρχει πλούτος στα χέρια τους, για να

τον ανταλλάξουν με τη ζωή τους (Raybaud, σελ. 455-456), ή να το σκάσουν όσο οι στρατιώτες απογύμνωναν τα σώματα των νεκρών στρατιωτών από τα άρματα και τα ρούχα τους (Humphreys, σελ. 32). Ο Raybaud εξιστορεί ακόμα πως, παρά τις διαταγές, οι μανιάτες έφταναν κάτω από τα τείχη και συναλλάσσονταν με τους Τούρκους. Με υψηλό αντίτιμο σε χρήμα, τους πουλούσαν σύκα, λεμόνια και ψωμί που κρατούσαν από το μερίδιο τους στο συσσίτιο. Έφτασαν σε σημείο να διοργανώνουν υπαίθρια παζάρια κάτω από τα τείχη υπό την προστασία των τουρκικών κανονιών (σελ. 412, 430-1). Η συμπεριφορά ήταν περίεργη, καθώς το σχέδιο ήταν να πέσει η πόλη από την έλλειψη τροφής. Για τους μανιάτες, πιο σημαντικό από τον γενικό σκοπό ήταν το κομπόδεμα με το οποίο θα επέστρεφαν στο σπίτι και θα τάιζαν τα παιδιά τους ή θα αγόραζαν πιστόλες και κλειδαριές.

Τα κίνητρα προκρίτων και οπλαρχηγών Τα πολεμικά συμβούλια των αρχηγών και των προκρίτων γίνονταν στη σκηνή του Υψηλάντη. Κατέληγαν σε συχνές διαφωνίες.


Τα κοπάδια των Τούρκων είχαν περάσει στα χέρια των προκρίτων, οι οποίοι όμως ήταν πολύ συγκρατημένοι στο να στέλνουν προμήθειες στους πολιορκητές (Humprheys, σελ. 33). Παρ' όλα αυτά, οι πρόκριτοι παρέμεναν κοντά στα γεγονότα. Μια νίκη των Ελλήνων θα έπρεπε να έχει και τη δική τους συμμετοχή. Μια νίκη των Τούρκων θα τους κρατούσε στο παλιό τους αξίωμα του φοροσυλλέκτη. Οι πρόκριτοι, και κυρίως ο Μαυρομιχάλης και Δεληγιάννης, είχαν συνεπώς αναλάβει τις διαπραγματεύσεις με τους Τούρκους. Όταν η πείνα θέρισε όλες τις ελπίδες των πολιορκημένων, οι Αλβανοί αποφάσισαν να συνεννοηθούν με τον Κολοκοτρώνη και να φύγουν ασφαλείς από την πόλη. Ο αρχηγός τους, ο Ελμάζ Μπέης, πήγε αρκετές φορές στη σκηνή του οπλαρχηγού με πεσκέσια φορτωμένα σε μουλάρια. Ακολούθησαν λίγες μέρες, κατά τις οποίες οι πλούσιοι Τούρκοι και οι Εβραίοι προσπάθησαν να εξαγοράσουν τη σωτηρία τους. Οι διαπραγματεύσεις γίνονταν την ημέρα. Τη νύχτα μουλάρια και γαϊδούρια φορτωμένα με ασημικά, χρυσό, γούνες και υφάσματα έφταναν στις σκηνές των αρχηγών, πρωτίστως του Κολοκοτρώνη, του Γιατράκου και του Μαυρομιχάλη. Από το Ανάπλι έφτασε στο μεταξύ και η Μπουμπουλίνα. Μπήκε στην Τριπολιτσά εκμεταλλευόμενη την ανακωχή. Βρήκε τη γυναίκα του βεζίρη που της παρέδωσε τα διαμάντια της και τα κοσμήματα από τις κυρίες της αυλής της. Οι συγγενείς της Υδραίας καπετάνισσας τα μετέφεραν σε ασφαλείς κρυψώνες, κι έτσι στην Μπουμπουλίνα προκαταβλήθηκαν αρκετά από τα πλούτη της Τριπολιτσάς (Raybaud σελ.455457). Ο Υψηλάντης δεν πήρε μερίδιο. Στις 13 Σεπτεμβρίου είχε αναχωρήσει για την Πάτρα, με επιμονή των οπλαρχηγών, για

να αντιμετωπίσει έναν μικρό τουρκικό στολίσκο που υποτίθεται πως θα έκανε απόβαση. Ούτε ο Νικηταράς διεκδίκησε μερίδιο. Ήταν ο μόνος που έβλεπε με κακό μάτι αυτή τη συναλλαγή.

Η «τιμημένη» άλωση Βλέποντας οι στρατιώτες τις σκηνές των αρχηγών να γεμίζουν από όσα οι ίδιοι ονειρεύονταν να αποκτήσουν, έχασαν την υπομονή τους. Βρήκαν ένα μέρος του τείχους αφύλακτο, σκαρφάλωσαν και έστρεψαν τα κανόνια στην πόλη. Η πύλη του Αναπλιού ανοίχτηκε και άτακτος ο στρατός μπήκε στην πόλη. Ήταν 23 Σεπτεμβρίου 1821. Τρεις μέρες ακολούθησαν με οδομαχίες και σφαγές. Εκατό Έλληνες χάθηκαν και σχεδόν όλοι οι Τούρκοι και οι Εβραίοι. Ανάμεσα στους Έλληνες, οι πιο δυνατοί στο σώμα και αυτοί με το πιο καλό σημάδι πλούτισαν περισσότερο. Λίγες μέρες μετά έφτασε και ο Υψηλάντης με τους 300 πεινασμένους στρατιώτες του. Ούτε λόγος για την τήρηση της συμφωνίας, που προέβλεπε με το 1/3 των λαφύρων να δημιουργηθεί εθνικό ταμείο. Τι υπήρχε πια για το εθνικό ταμείο; Οι σφαγές των αμάχων έχουν αποδοθεί σε σχεδιασμό. Η εθνοκάθαρση των Τούρκων θα δημιουργούσε συνθήκες εθνικού κράτους στην Πελοπόννησο, ενώ τα οπωσδήποτε σκληρά αντίποινα των Τούρκων θα ένωναν τους Έλληνες κατοίκους και θα δυνάμωναν τον φιλελληνισμό της Δύσης. Έχει επίσης αποδοθεί στα εκδικητικά αισθήματα του λαού, που επί αιώνες σφαζόταν από τον απολίτιστο δυνάστη της Ανατολής. Όπου και να αποδοθεί όμως, «δεν επιτρέπεται να δικαιολογηθεί», σύμφωνα με τη ρήση του Κωνσταντίνου Παπαρρηγόπουλου. Από την άλλη, η λαφυραγωγική διάθεση

του λαού και της ηγεσίας του, όπως επιτέμνεται στην υπόθεση της Τριπολιτσάς, όχι απλώς δεν δικαιολογείται, αλλά ούτε και εξηγείται από την ένδεια των στρατιωτών ή το άγχος των οπλαρχηγών να συντηρήσουν τα στρατεύματά τους. Κι αυτό γιατί σήμερα, στην ελεύθερη Ελλάδα, που η ένδεια δεν βασιλεύει, συνεχίζουν να στήνονται παζάρια με cds κάτω από τα τείχη των μεγάλων μας δανείων, οι κοτσαμπάσηδες αρνούνται να συνεισφέρουν, οι αρχηγοί ενδιαφέρονται μόνο για το μερίδιό τους, ο λαός οιμώζει τώρα που το πλιάτσικο τελείωσε και στρέφεται κατά των αρχηγών, ενώ το κοινό ταμείο έχει καταρρεύσει. Κατά την άποψή μας, οι λόγοι που οδηγούν τον λαό μας να ζει ακόμα και σήμερα με την ελπίδα του πλιάτσικου είναι τέσσερις, και οι τέσσερις διδάγματα από την ιστορία μας: α) η έλλειψη του αισθήματος του πατριωτισμού, κυρίως από όσους δηλώνουν πατριώτες αλλά δεν έχουν ίχνος τιμιότητας μέσα τους, β) η μη τιμωρία όσων επιδείκνυαν και επιδεικνύουν ανάλογη συμπεριφορά, γ) η έλλειψη ικανής και τίμιας ηγεσίας πριν και μετά τη δολοφονία του πρώτου Κυβερνήτη, δ) η διάλυση της ελληνικής παιδείας στα χρόνια του Μεσαίωνα και η αντικατάστασή της από ένα βαυαρικής κοπής ελληνοχριστιανικό μόρφωμα παιδείας, με μεγάλη απόσταση τόσο από τη φιλοσοφία των Ελλήνων όσο και από τη χριστιανική διδασκαλία. Πηγές: Francois Maxime Raybaud, Memoirs sur la Grece, pour servir a l’ histoire de la guerre de l’ independance, Vol. 2, Paris 1825. W.H. Humphreys, First journal of the Greek War of Independence, Stockholm 1967.


74

Βιβλιοπροτάσεις

Χιούμορ: Η εξέγερση που ξεκινά από μέσα μας Η δύναμη της συνήθειας είναι χειρότερη από κάθε μνημόνιο που υπογράφτηκε ή θα υπογραφεί. Παλιά στεναχωριόμουν όταν έβλεπα κάποιον να ψάχνει στα σκουπίδια για φαγητό. Σήμερα απλώς το έχω συνηθίσει. Όμως, αν για μένα έγινε συνήθεια, για αυτόν που κρέμεται από τα σκουπίδια έχει γίνει κινούμενη άμμος. Τον έχει κάνει να ξεχάσει πως θέλει να εξεγερθεί, πως θέλει μια δουλειά, μια ελάχιστη αξιοπρέπεια. Προχτές είδα κάποιον που έψαχνε να αγγίζει κάτι και να χαμογελάει. Τα μάτια του έλαμψαν. Νόμιζα πως ήταν τροφή, αλλά δεν ήταν. Μια γελοιογραφία μάλλον από κάποια πεταμένη εφημερίδα. Θυμήθηκα το βιβλίο του Χριστόφορου Κάσδαγλη. Η απελπισία μας είναι σπουδαίο υλικό για καλό χιούμορ, και το χιούμορ ακόμα σπουδαιότερο για μια εξέγερση που θα ξεκινήσει από μέσα μας. Το χιούμορ βγαίνει όταν υπό προϋποθέσεις ανατρέπεται η λογική σειρά των πραγμάτων. Και πόσο χρειαζόμαστε σήμερα μια ανατροπή;

01 Χριστόφορος Κάσδαγλης Ανώνυμοι Χρεοκοπημένοι Εκδότης: Καστανιώτης ISBN: 978 960 6882 66 1 Σελ. 238 Τιμή: 16 ευρώ

του Παναγιώτη Πασπαλιάρη

1. Κύριε Κάσδαγλη, πώς μπορείτε μέσα σε αυτή την κατάσταση να κάνετε χιούμορ;

3. Ποιοι πιστεύετε είναι πιο επικίνδυνοι για την Ελλάδα, οι πολιτικοί ή οι πολίτες της χώρας;

Η αλήθεια είναι ότι έπρεπε να προσπαθήσω αρκετά. Δεν είναι ότι έλειπε το κωμικό στοιχείο σε όλα αυτά που ζούμε –ίσα ίσα, περίσσευε–, αλλά εμπεριέχει ένα στοιχείο αυθάδειας, όταν τόσοι άλλοι υποφέρουν, εσύ να κάνεις πλάκα. Ξεπέρασα αυτό το πρόβλημα χρησιμοποιώντας ανελέητα το εργαλείο του αυτοσαρκασμού. Παρακίνησα τον αναγνώστη να γελάσει εις βάρος μου, ελπίζοντας ότι μ’ αυτό τον τρόπο αθωώνεται η γενικότερη χιουμοριστική διάθεση.

Τσακωνόταν, που λέτε, ένας πολιτικός με έναν πρώην ψηφοφόρο του για το ποιος φταίει, για το αν τα φάγανε μαζί ή ο ένας έτρωγε το χαβιάρι κι άφηνε στον άλλον μονάχα τα ξύγκια. Την ίδια ώρα, πίσω απ’ την πλάτη τους και μακριά από τα φώτα των τηλεοπτικών πάνελ, ένας γιάπις έκλεινε συμβόλαια με το εξωτερικό, αγόραζε και πούλαγε χρέος, πλήρωνε μίζες, προωθούσε ύποπτες τροπολογίες και προσέφερε χορηγίες σε πρόθυμους και κολλητούς… Λοιπόν, δεν θεωρώ πιο επικίνδυνους ούτε τους μεν ούτε τους δε. Νομίζω ότι το όσκαρ επικινδυνότητας θα έπρεπε αυτοδικαίως να απονεμηθεί στην ελίτ της χώρας, σε όλες τις εκφάνσεις της: επιχειρηματίες, τραπεζίτες, στελέχη πολυεθνικών, μεσάζοντες, λομπίστες, μιντιάδες, καθηγητάδες, ακαδημαϊκούς, σταρ και ψευτοστάρ – ανάμεσα σ’ αυτούς, φυσικά και οι πολιτικοί (πάντως όχι όλοι). Και το χρυσό λιοντάρι πηγαίνει ασφαλώς στον παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό καπιταλισμό.

2. Αν σας έλεγαν να αλλάξετε κάτι στην ελληνική οικονομία και κοινωνία, τι θα ήταν αυτό; Πρώτα η παιδεία. Από κει αρχίζουν και εκεί τελειώνουν όλα! Θα ’θελα μια παιδεία πιο βαθιά αλλά λιγότερο βαριά, πιο μοντέρνα, ανοιχτή και αντικομφορμιστική, με μεγαλύτερη φαντασία, τόλμη και συγχρόνως ρεαλισμό. Μια παιδεία πιο ευαίσθητη, εξωστρεφή και περιβαλλοντική. Πιο σοβαρή, αλλά λιγότερο σοβαροφανή. Για να συνδεθούμε με τα παραπάνω, σε μια τέτοια παιδεία το χιούμορ θα κατείχε ξεχωριστή θέση. 10 Μαΐου 2012

4. Η Αριστερά μπορεί να βοηθήσει στην παρούσα κατάσταση ή απλώς προσθέτει ατάκες στο οπλοστάσιο ενός καλού κωμωδιογράφου;

Η Αριστερά είναι η μόνη που μπορεί να βοηθήσει, και μάλιστα με καίριο τρόπο, αν αφεθεί η ίδια να… βοηθηθεί. Αν ακουμπήσει στον κόσμο και στα προβλήματά του, αν νοιαστεί περισσότερο για τον άνεργο παρά για τον έχοντα εργασία, για την παραγωγή παρά για τις επιδοτήσεις, για την ποιότητα παρά για την ποσότητα, για τα οράματα παρά για τα «κεκτημένα», για το πρόγραμμα παρά για τα συνθήματα. Αν δει την Ευρώπη ως το ευρύτερο πεδίο των αγώνων της και όχι ως άλλοθι ή ως φόβητρο, αν αφήσει πίσω της αγκυλώσεις και τραύματα, ψυχώσεις και τσιτάτα. Αν θελήσει να μεγαλώσει χωρίς να γεράσει, να ωριμάσει χωρίς να συμβιβαστεί, να προτείνει και να δημιουργήσει χωρίς να ενσωματωθεί. Αρκετά διευρύνθηκε η Αριστερά προς τα δεξιά και προς τ’ αριστερά, καιρός είναι να διευρυνθεί επιτέλους προς τα μέσα και προς «τα κάτω», προς τον παροπλισμένο δικό της κόσμο και προς την αναδυόμενη αιχμηρή νεολαία. Αλλιώς θα παραμείνει ή θα γίνει γραφική, κατάλληλη όπως λέτε για τις επιθεωρήσεις και τα καρτούν.


02 Ανδρέας Ρουμελιώτης Μπορώ και χωρίς Ευρώ Εκδότης: Ιανός

02 Χρήστος Γιανναράς Η καταστροφή ως ευκαιρία Εκδότης: Ιανός

04 Λάκης Λαζόπουλος Αλ-Τσαντίρι Μπουκ Εκδότης: Καστανιώτης

ISBN: 978 960 6882 66 1 Σελ. 238 Τιμή: 16 ευρώ

ISBN: 978 960 6882 65 4 Σελ. 274 Τιμή: 17 ευρώ

ISBN: 978-960-03-5482-9 Σελ. 252 Τιμή: 9,90 ευρώ

Τράτζικ. Δεύτερο τεύχος του HOT DOC και ψάχνω να βρω ένα βιβλίο για να θάψω, και να τιμήσω έτσι τη συνομοταξία των κριτικών βιβλίου. Τώρα έπεσα πάνω στο καλύτερο. Πρόκειται για ένα βιβλίο, στο οποίο 100% έχει σκύψει από πάνω ο συγγραφέας για να βγει το αισθητικό αποτέλεσμα. Κυρίως όμως πρόκειται για ένα βιβλίο που σε απορροφά με το εύρος και το βάθος της πληροφορίας, με τη δομή του και με την ποιότητα του γραπτού λόγου. Κορυφαία αισθητική και λογική παρουσίαση ενός άλλου δρόμου, διανθισμένη από έρευνες, γελοιογραφίες, χρονογραφήματα. Για μένα το βιβλίο της χρονιάς – τουλάχιστο στο (μη) είδος του.

… με δέος μια ακόμα συνέντευξη του Χρήστου Γιανναρά, αυτή τη φορά σχετική με τις επιφυλλίδες του, που συγκέντρωσε σε μια καλαίσθητη έκδοση ο Ιανός.

Ξεκίνησα με πολύ κακές διαθέσεις να διαβάζω το «Αλ Τσαντίρι μπουκ» του Λαζόπουλου. Από τη μία, το scripta manent θα μου επιτρέψει να επιδείξω στα εγγόνια μου το πιστοποιητικό με τίτλο «έβρισα κι εγώ τον Λαζόπουλο». Από την άλλη, η άποψή μου για τον λαϊκισμό χωρίς άλλο αντίκρισμα πέρα από τα ποσοστά τηλεθέασης. Η αλήθεια όμως είναι ότι τα κείμενα του Λαζόπουλου είναι και έξυπνα και ενδιαφέροντα. Η ευφυΐα του είναι κάτι σαν το παράθυρο της φυλακής και τα κείμενά του ταυτίζονται με την κοινή λογική του μέσου ανθρώπου, είναι κάτι σαν τη φωνή του λαού. Κι ο λαός έχει ανάγκη να φωνάξει μήπως και τον σώσει κάποιος από τη φυλακή του. Ήθελα να τα χώσω, αλλά ατύχησα. Είναι καλός. Ο καλύτερος στον τομέα του. Μου έμεινε μόνο το εξώφυλλο για να παραπονεθώ.


76

ΑποΤΥΠΟματα

Της Ματίνας Παπαχριστούδη

Στον επόμενο τόνο, ώρα Mega Στενά δεμένες με τις τραπεζικές και πολιτικές εξελίξεις την επαύριο των εκλογών, σε ένα ρευστό και συνάμα καυτό πολιτικό τοπίο, είναι οι επιλογές για την επόμενη μέρα στο Mega. Το κανάλι των ισχυρών ιδιοκτητών ΜΜΕ, εκτός της αξιοπιστίας και της οικονομικής σταθερότητας, απώλεσε έναν βασικό πυλώνα της λειτουργία του: την αρχή πως όλες οι αποφάσεις στα μείζονα και σημαντικά προϋπέθεταν ομόφωνη συμφωνία των μετόχων – ήτοι των ομίλων Βαρδινογιάννη, Μπόμπολα και του ΔΟΛ. Οι τρεις πλευρές με εκπροσώπηση στο ΔΣ της «Τηλέτυπος» δεσμεύτηκαν αφενός πως θα μετάσχουν στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου της εταιρίας τους έως του ποσού των 10 εκατ. ευρώ, αφετέρου πως θα διατηρήσουν τις νέες μετοχές τους έως τις αρχές του 2013.

H ώρα της... εξέδρας Η πρωτοβουλία του Γιάννη Αλαφούζου να «σώσει» τον Παναθηναϊκό, φέρνοντας στο σωματείο επιχειρηματίες, αλλά και τους Παύλο Τσίμα, Λιάνα Κανελλή (ανάμεσα σε άλλους επώνυμους), προκάλεσε έναν ακόμη πόλεμο στο αθλητικό-μιντιακό σκηνικό. Οι κινήσεις αυτές όμως δεν είναι απίθανο να δώσουν διέξοδο στην αφανή αλλά πολύ ισχυρή κόντρα παρασκηνίου με τον μέτοχο του 12% και κάτι του ΣΚΑΙ, Βαγγέλη Μαρινάκη. Με την κόκκινη και πράσινη δύναμη της εξέδρας, πάντα βρίσκονταν λύσεις στα ΜΜΕ.

Κέρδη για εισαγγελέα! Η κομβικής σημασίας όμως μετοχική ισορροπία έχει πλέον διαταραχθεί. Τα τελεσίγραφα για περικοπές, απολύσεις, μειώσεις μισθών, οι εντολές πολιτικής στήριξης σε συγκεκριμένα πρόσωπα, σε συνδυασμό με την πλήρη αδυναμία εύκολης λήψης ενός νέου δανείου, έχουν οξύνει σχέσεις και καταστάσεις. Δεν είναι βέβαιο πως το Mega θα εξασφαλίσει τα 15 εκατ. δάνειο, που λέει πως χρειάζεται για να παραμείνει στην πρώτη θέση. Η τηλεθέαση είναι ο αριθμητής. Μεγαλύτερη σημασία, εν προκειμένω, έχει ο παρονομαστής, αν δηλαδή θα συνεχίσει να είναι το πρώτο σε επιρροή τηλεοπτικό κανάλι, ο opinion leader της διαμεσολάβησης ανάμεσα σε πολιτική εξουσία και κοινή γνώμη. Αυτό είναι που θα καθορίσει τις επόμενες κρίσιμες μέρες για το κανάλι της Μεσογείων. Σημαντική παράμετρος ότι οι δύο αθόρυβοι μέχρι σήμερα μέτοχοι, ο επιχειρηματίας Δημήτρης Κοπελούζος με ποσοστό 2,93% και ο εφοπλιστής Βίκτωρας Ρέστης με 5,26%, εγγράφως δεσμεύτηκαν για το ενδιαφέρον τους στη συνδιαμόρφωση του τηλεοπτικού μέλλοντος. Πρακτικά και οι δύο δηλώνουν πως θα λάβουν μέρος στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου και ενδιαφέρονται να αγοράσουν όσες μετοχές μείνουν χωρίς αγοραστή. Κι έτσι θα φανεί αν το κανάλι του εκδοτικού κατεστημένου προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα, από τις κατασκευές στην ενέργεια.

10 Μαΐου 2012

Ο Λάμπης Ταγματάρχης και η διοίκηση της ΕΡΤ αποχωρούν. Δεν είναι μόνο η αλλαγή της κυβέρνησης, λήγει και η θητεία τους τον Ιούνιο. Θα φύγουν με μια εντολή ποινικής δίωξης για το Champions League ανοιχτή και με την ευθύνη ότι αποδέχθηκαν πειθήνια όλες τις κυβερνητικές εντολές. Παρά τα δυσθεώρητα για την κατάσταση στα ΜΜΕ κέρδη των 91 εκατ. σε μια 2ετία. Κέρδη που προήλθαν από το πετσόκομμα μισθών στο προσωπικό, την εξαφάνιση προγράμματος και τις 1.350 απολύσεις. Μίλησε κανείς για Δημόσια Τηλεόραση;

Όλοι θέλουν τη συμμετοχή του; Εδώ Μαρινάκης, εκεί Μαρινάκης. Όποια πέτρα κι αν σηκώσεις, έναν πρόεδρο του Ολυμπιακού θα τον βρεις από κάτω. Αναφερόταν στη σωτηρία του Alter, ακούγεται για τον Alpha, πληρώνει γενικά παλιά και νέα Μέσα. Το δεδομένο είναι πως περιμένει την αποχώρηση από τον ΣΚΑΙ και το τίμημα για μια ήσυχη έξοδο.

On the screen 01 Νέος γύρος σύγκρουσης θα προκύψει σύντομα για τα δημόσια ΜΜΕ. Το ΑΠΕ προτείνεται να καταργηθεί, υπάρχει εισήγηση «αποκλειστικότητας» σε ΕΡΤ, Πρακτορείο και Γενική Γραμματεία, και ο Γιώργος Πετρουλάκης διατηρεί στο συρτάρι του τη γνωμοδότηση για 8ωρο των κρατικών δημοσιογράφων. 02 Όλα τα παραπάνω δεν εμποδίζουν τους υπουργούς να προσλαμβάνουν, σε θέσεις «συμβούλων» στα γραφεία τους, δημοσιογράφους. Όπως λ.χ. τον Γιώργο Βλαβιανό ο υπουργός Παιδείας, ή τον Χρήστο Κώνστα το Ταμείο Αποκρατικοποιήσεων. 03 Σε 10 μέρες κληρώνουν τα ιδιωτικά συμφωνητικά για τους αστέρες του Mega. Η συμφωνία του Χρήστου Σωτηρακόπουλου για αμοιβή με το «κομμάτι» ανοίγει τον δρόμο και για αμοιβές με το... σχόλιο. Σε δελτία ή εκπομπές.


78

10 Μαΐου 2012


HOT DOC Τευχος 2  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you