Page 1


ระบบการเรียนการสอน คือ การจัดองค์ประกอบ ของการเรียนการสอนให้มีความสัมพันธ์กัน เพื่อ สะดวกต่อการนาไปสู่จุดหมายปลายทางของการเรียน การสอนที่ได้กาหนดไว้ ส่วนที่สาคัญคือ ประกอบด้วย ผู้สอนและผู้เรียน


เป็นการจัดระบบการเรียนการสอนที่มีการวางแผน มาแล้วให้ตรงตามหลักสูตรของเนื้อหาวิชาและสามารถ ยืดหยุ่นเนื้อหาหรือเพิ่มเติมเนื้อหาที่เราจะสอนได้ตามความ ต้องการของผู้เรียนหรือทดสอบว่าผู้เรียนเหมาะกับเนื้อหา แบบไหนเพื่อเราจะได้สอนเนื้อหาที่มี จุดหมายที่ เฉพาะเจาะจงที่จะให้ผู้เรียนบรรลุผลสาเร็จอย่างใดอย่างหนึ่ง


ระบบการเรียนการสอนประกอบด้วยส่วนย่อยๆ ต่าง ๆ ซึ่งมี ความเกี่ยวพันกันและกัน ส่วนที่สาคัญคือ กระบวนการเรียนการ สอน ผู้สอนและผู้เรียน ยูเนสโก ( UNESCO) ได้เสนอรูปแบบขององค์ประกอบ ของระบบการเรียนการสอนไว้ โดยมีองค์ประกอบ 6 ส่วน คือ


1. องค์ประกอบของการสอนจะประกอบด้วย ผู้สอน ผู้เรียน สื่อ การเรียนการสอนวิธีสอนซึ่งทางานประสานสัมพันธ์กัน 2. กิจกรรมการเรียนการสอน 3. ผู้สอนต้องหาแนวทาง แนะนาช่วยเหลือผู้เรียนให้เกิดการเรียนรู้ ที่ดีที่สุด


4. การเสริมกาลังใจ การจูงใจแก่ผู้เรียน นับว่ามีอิทธิพลต่อการที่จะ เสริมสร้างความสนใจ ให้การเรียนการสอนมีคุณภาพ 5. การประเมินผล ผลที่ออกมาอย่างมีประสิทธิภาพโดยการประเมินทั้ง ระบบ เพื่อดูว่าผลที่ได้นั้นเป็นอย่างไร เป็นการนาข้อมูล ข้อเท็จจริงมา เปรียบเทียบกับประสิทธิผลของระบบ เพื่อการแก้ไขปรับปรุงต่อไป 6. ผลที่ได้รับทั้งประเมิน เพื่อประเมินผลในการปรับปรุงและ เปรียบเทียบกับการลงทุนในทางการศึกษาว่า เป็นอย่างไร


1 . ตัวป้อน(Input) 2. กระบวนการ (process) 3. ผลิต (Output)


ตัวป้อน(Input) - ผู้สอน - ผู้เรียน - หลักสูตร - สิ่งอานวยความ สะดวก

กระบวนการ (process) ผลิต (Output) การดาเนินการสอน - การสร้างพื้นฐาน ให้ผู้เรียน - การเสริมความ พร้อมให้ผู้เรียน - ใช้เทคนิคการสอน

ผลการเรียนรู้ - ด้านพุทธิพิสัย - ด้านจิตพิสัย - ด้านทักษะพิสัย


ADDIE MODEL เป็นการออกแบบระบบการเรียนการสอน กล่าวคือกระบวนการพัฒนาโปรแกรมการสอน จากจุดเริ่มต้น จนถึงจุดสิ้นสุด มีแบบจาลองจานวนมากมายที่นักออกแบบการ สอนใช้ และสาหรับตามความประสงค์ทางการสอนต่างๆ กระบวนการออกแบบการเรียนการสอนแบบ ADDIE สามารถ สรุปเป็นขั้นตอนทั่วไปได้เป็น 5 ขั้น ประกอบไปด้วย


1. ขั้นการวิเคราะห์ (Analysis) 2. ขั้นการออกแบบ (Design) 3. ขั้นการพัฒนา (Development) 4. ขั้นการนาไปใช้ (Implementation) 5. ขั้นการประเมินผล (Evaluation)


1. ขั้นตอนการวิเคราะห์ (Analysis) เป็นรากฐานสาหรับขั้นตอนการออกแบบการสอนขั้นตอน อื่นๆ ในระหว่างขั้นตอนนี้ คุณจะต้องระบุปัญหา ระบุแหล่ง ของปัญหา และวินิจฉัยคาตอบที่ทาได้ ประกอบด้วย รายละเอียดแต่ละส่วน ดังนี้ - ใครคือกลุ่มเป้าหมายและเขาต้องมีคุณลักษณะอย่างไร - ระบุพฤติกรรมใหม่ที่คาดหวังว่าจะเกิดขึ้นกับผู้เรียน - มีข้อจากัดในการเรียนรู้ที่มีอยู่อะไรบ้าง เป็นต้น


2. การออกแบบ (Design Phase) ขั้นตอนการออกแบบประกอบด้วย การสร้างจุดประสงค์การเรียนรู้ กาหนดเครื่องมือวัดประเมินผล แบบฝึกหัด เนื้อหา วางแผนการสอน และเลือกสื่อการสอน ขั้นตอนการออกแบบควรจะทาอย่างเป็นระบบ และมีเฉพาะเจาะจงกับเป้าหมาย ซึ่งมีขั้นตอนดังนี้ - จาแนกเอกสารของการออกแบบการสอนให้เป็นหมวดหมู่ ทัง้ ด้าน เทคนิคยุทธวิธใี นการออกแบบการสอนและสื่อ - กาหนดยุทธศาสตร์การเรียนการสอนให้สอดคล้องกับพฤติกรรมที่ คาดหวังในแต่ละกลุ่ม พุทธิพิสัย (Cognitive) จิตพิสัย (affective) ทักษะพิสัย (psychomotor)


3. ขั้นการพัฒนา (Development Phase) ขั้นตอนการพัฒนาคือขั้นที่ผู้ออกแบบสร้างส่วนต่างๆ ที่ได้ ออกแบบไว้ในขั้นของการออกแบบซึ่งครอบคลุมการ สร้าง เครื่องมือวัดประเมินผล สร้างแบบฝึกหัด สร้างเนื้อหา 4. ขั้นการนาไปใช้ (Implementation Phase) ในขั้นตอนการดาเนินการนี้ หมายถึงขั้นของการสอนโดยอาจจะ เป็นรูปแบบชั้นเรียน การฝึกอบรม หรือห้องทดลอง หรือ รูปแบบการเรียนการสอนที่ใช้คอมพิวเตอร์ โดยจุดมุ่งหมายของ ขั้นตอนนี้คือการสอนอย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผลตาม วัตถุประสงค์ต่างๆที่ตั้งไว้


5. ขั้นการประเมินผล (Evaluation Phase) ขั้นการประเมินผลประกอบด้วยสองส่วนคือการประเมินผล รูปแบบย่อย (Formative) และการประเมินผลใน ภาพรวม (Summative)


พัฒนาขึ้นโดย ทิศนา แขมมณี การจัดกิจกรรมการเรียนการสอน เพื่อให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมนั้น และทากิจกรรมที่นาไปสู่การเรียนรู้ตาม วัตถุประสงค์ เพื่อพัฒนาทางด้าน ร่างกาย อารมณ์ และสังคม หรือ เป็นการเรียนการสอนแบบยึดผู้เรียนเป็นศูนย์กลางในการเรียนการสอน


C มาจากคาว่า Construct คือ กิจกรรมการเรียนรู้ที่ดี ควรเป็น กิจกรรมที่ช่วยให้ผู้เรียนมีโอกาสสร้างความรู้ด้วยตนเอง ซึ่งจะทาให้ ผู้เรียนมีความเข้าใจและเกิดการเรียนรู้ที่มีความหมายต่อตนเอง I มาจากคาว่า Interaction ซึ่งหมายถึง การปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น หรือสิ่งแวดล้อมรอบตัวกิจกรรมการเรียนรู้ที่ดี จะต้องเปิดโอกาสให้ ผู้เรียนได้เคลื่อนไหวทางร่างกาย โดยการทากิจกรรมในลักษณะต่างๆ


P มาจากคาว่า Physical Participation ซึ่งหมายถึง การมี ส่วนร่วมในกิจกรรมการเรียนรู้ทางกาย คือ ผู้เรียนมีโอกาสได้ เคลื่อนไหวร่างกาย โดยทากิจกรรมในลักษณะต่างๆ P มาจากคาว่า Process Learning หมายถึง การเรียนรู้ กระบวนการต่างๆ กิจกรรมการเรียนรู้ที่ดีควรเปิดโอกาสให้ผู้เรียนได้ เรียนรู้กระบวนการต่างๆ ที่จาเป็นต่อการดารงชีวิต เช่นกระบวนการ แสวงหาความรู้ กระบวนการคิด กระบวนการแก้ปัญหา กระบวนการ กลุ่ม กระบวนการพัฒนาตนเอง


A มาจากคาว่า Application หมายถึง การนาความรู้ที่ได้ เรียนรู้ไปประยุกต์ใช้ ซึ่งจะช่วยให้ผู้เรียนได้รับประโยชน์จากการ เรียน และช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้เพิ่มเติมขึ้นเรื่อยๆ เพื่อ นาไปใช้ในชีวติ ต่อไป


1. ที่ช่วยให้ผู้เรียนได้มีสว่ นร่วมทางด้านกาย (Physical Participation) คือ เป็นกิจกรรมที่ช่วยให้ ผู้เรียนได้มีโอกาสเคลื่อนไหวร่างกาย เพื่อช่วยให้ประสาทการรับรู้ ของผู้เรียนตื่นตัวพร้อมที่จะรับข้อมูลและการเรียนรู้ต่างๆ เช่น เมื่อ ผู้เรียนนั่งนานๆอาจะหลับได้ จึงต้องให้ผู้เรียนได้ทากิจกรรม เคลื่อนไหวร่างกาย


2. เป็นกิจกรรมทีช่ ่วยให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมสติปัญญา (Intellectual Participation) คือเป็นกิจกรรมที่ ช่วยให้ผู้เรียนเกิดความเคลื่อนไหวทางสติปัญญาหรือพูดง่ายๆ ว่า เป็นกิจกรรมที่ท้าทายความคิดของผู้เรียน ซึ่งจะช่วยให้ผู้เรียนเกิด ความจดจ่อในการคิด สนุกทีจ่ ะคิด


3. เป็นกิจกรรมทีช่ ่วยให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมทางสังคม (Social Participation) คือ เป็นกิจกรรมที่ช่วยให้ผู้เรียน มีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกับบุคคลหรือสิ่งแวดล้อมรอบตัว เช่น เปิด โอกาสให้ผู้เรียนมีปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น


4. เป็นกิจกรรมทีช่ ่วยให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมทางอารมณ์ (Emotional Participation) คือ กิจกรรมที่ส่งผลต่อ อารมณ์ความรู้สึกของผู้เรียน มักจะเป็นกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับชีวิต ประสบการณ์ และความเป็นจริงของผู้เรียน จะต้องเป็นสิ่งที่ เกี่ยวข้องกับตัวผู้เรียนโดยตรงหรือใกล้ตัวผู้เรียน


ความหมายของการสอน การสอน เป็นงานหลักของครู ซึ่งปัจจุบันถือว่าครูเป็น วิชาชีพชั้นสูง ที่บุคคลในวิชาชีพนี้ ต้องได้รับการศึกษาอบรม มาโดยเฉพาะเพื่อให้มีความเชี่ยวชาญในการปฏิบัติหน้าที่ เพื่อ ช่วยให้นักเรียนมีความรู้ ทักษะ และเจตคติ ตามวัตถุประสงค์ ที่ตั้งไว้


วิธีสอน คือ ขั้นตอนที่ผู้สอนดาเนินการให้ผู้เรียนเกิดการ เรียนรู้ตามวัตถุประสงค์ด้วยวิธีการต่างๆ ที่แตกต่างกันไป เช่น วิธีสอนโดยใช้การบรรยาย ต้องมีการเตรียมเนื้อหาสาระที่จะ บรรยาย แล้วบรรยาย คือ พูด บอก เล่า อธิบาย เนื้อหาสาระหรือ สิ่งที่ต้องการสอนแก่ผู้เรียนและประเมินผลการเรียนรู้ของผู้เรียน ด้วยวิธีใดวิธีหนึ่ง


เทคนิคการสอน หมายถึง กลวิธีต่างๆ ที่ใช้เสริมกระบวนการสอน ขั้นตอนการสอน วิธีการสอน หรือการดาเนินการทางการสอนใดๆ เพื่อช่วยให้การสอนมีคุณภาพและประสิทธิภาพมากขึ้น เช่น ในการ บรรยาย ผู้สอนอาจใช้เทคนิคต่างๆ ที่สามารถช่วยให้การบรรยายมี คุณภาพและประสิทธิภาพมากขึ้น เช่น การยกตัวอย่าง การใช้สื่อ การ ใช้คาถาม


ทักษะการสอน คือ ความสามารถในการปฏิบัติการสอนด้านต่างๆ อย่างชานาญซึ่งครอบคลุมการวางแผนการเรียนการสอน การออกแบบ การเรียนการสอน การจัดการเรียนการสอน การใช้วิธีสอน เทคนิคการ สอน รวมทั้งการใช้ทฤษฎีและหลักการเรียนรู้และการสอนต่างๆ


แนวคิดของ Howard Gardner และการวิจัยของ Dale Edgar ได้ให้ลักษณะการสอนที่ดีมาดั้งนี้ ที่สาคัญที่สุด 1. ต้องคานึงถึงความแตกต่างระหว่างบุคคล 2. เน้นความต้องการของผู้เรียนเป็นหลัก 3. ต้องสร้างสถานการณ์ให้ผู้เรียนได้เรียนรู้ โดยการปฏิบัติจริง 4. ต้องคานึงถึงภูมิหลังของผู้เรียน 5. ต้องไม่ยึดวิธีการใดวิธีการหนึ่งเท่านั้น


วิธีการสอน และการเรียนรู้ บรรยากาศ สิ่งแวดล้อม ต้องมีความเกี่ยวข้อง สัมพันธ์กันเพื่อทาให้ผู้เรียนเกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมตามจุดประสงค์ที่กาหนด ไว้ มุ่งให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ได้ดี เพื่อให้การสอนบรรลุตามเป้าหมาย ผู้สอนต้อง เตรียมการสอนมาอย่างดี ทาให้ผู้เรียนเกิดการพัฒนาทุกด้าน จัดการสอนอย่างมี กระบวนการ และให้ครบองค์ประกอบการสอน ได้แก่ การตั้งจุดประสงค์การสอน การกาหนดเนื้อหา การจัดกิจกรรมการเรียนการสอน การใช้สื่อการสอน และการ วัดผลประเมินผล ต้องสอดคล้องกับวัตถุประสงค์ ตรงตามจุดมุ่งหมาย จุดมุ่งหมาย ของหลักสูตร

ระบบการเรียนการสอน  

เป็นเนื้อหาที่เกี่ยวกับระบบการเรียนการสอนในส่วนต่างๆ

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you