Page 1

SILVAVENTURA

AHANNOUCH AKRAM 6 BOEKHOUDEN-INFORMATICA H. PIUS X-INSTITUUT ABDIJSTRAAT 128 2020 ANTWERPEN 2017 - 2018


SILVAVENTURA

AHANNOUCH AKRAM 6 BOEKHOUDEN-INFORMATICA H. PIUS X-INSTITUUT ABDIJSTRAAT 128 2020 ANTWERPEN 2017 - 2018


Woord vooraf Deze bundel is het eindresultaat van mijn geïntegreerde proef (GIP). Het zesde jaar BoekhoudenInformatica en Handel hebben een fictief bedrijf overgenomen dat zich bezig houdt met het verkopen en produceren van kampeermateriaal. Dit bedrijf werd opgericht om er verschillende GIPopdrachten rond te maken. Voor bijna elk vak kregen we een opdracht rond dit project. We kregen voor elke opdracht twee kansen. Na het afgeven van de eerste versie probeerden de leerkracht dit zo snel mogelijk te verbeteren zodat we alle fouten uit de opdracht konden halen om zo de laatste versie zo goed mogelijk af te kunnen geven. Deze bundel bestaat uit opdrachten die we individueel en in groep hebben gemaakt. De opdrachten zou ik uiteraard niet helemaal alleen hebben kunnen maken. Daarom wil ik graag mijn groepje voor bedanken, Kojo Kwakye, Nassim Amghar, Ayman El Hassani en Jasmine El Idrissi. Het samen werken ging niet altijd even makkelijk, zeker na het vertrek van één van onze collega (Jasmine El Idrissi) maar uiteindelijk hebben we elke keer een oplossing kunnen vinden. En voelde we de groep ook sterker naar elkaar toe groeien. Daarnaast zou ik ook elke leerkracht willen bedanken die doorheen het jaar zich vol hebben ingezet om mijn educatieve ontwikkeling in goede banen te sturen. Ik wil mevrouw Faber en meneer Walgraef uitdrukkelijk bedanken voor de feedback en tijd die ze ons doorheen het jaar hebben gegeven maar vooral ook het geduld die ze hadden ookal was dit niet altijd zo gemakkelijk. Meneer Vosters wil ik nog een keer bedanken om een uitstekende mentor te zijn. Het was voor mij niet zomaar een opdracht maar echt een project die mijn visie op het bedrijfsleven heeft kunnen verruimen en verdiepen.


Inhoudsopgave

INLEIDING .................................................................................................................................................... 6 SEMINARIE ................................................................................................................................................... 8 1.1 AANTAL MAANDEN EINDVOORRAAD ....................................................................................................................... 10 1.1.1

Analyse .................................................................................................................................................................. 10

1.1.2

Bijsturende beslissingen ............................................................................................................................... 10

1.2 PRODUCTIEKOST PER EENHEID ................................................................................................................................ 11 1.2.1 1.2.2

Analyse .................................................................................................................................................................. 11 Bijsturende beslissingen ............................................................................................................................... 11

1.3 LEVERBETROUWBAARHEID ....................................................................................................................................... 12 1.3.1

Analyse .................................................................................................................................................................. 12

1.3.2

Bijsturende beslissingen ............................................................................................................................... 12

1.4 MARKTAANDEEL OMZET ............................................................................................................................................. 13 1.4.1

Analyse .................................................................................................................................................................. 13

1.4.2

Bijsturende beslissingen ............................................................................................................................... 13

NAAM, LOGO EN HUISSTIJL ................................................................................................................... 14 KAPITAALVERHOGING .......................................................................................................................... 16 SHAREHOLDERSANALYSE .................................................................................................................... 21 BEDRIJFSECONOMIE ............................................................................................................................... 30 1.5 FINANCIËLE ANALYSE VAN EEN CONCURRENT ...................................................................................................... 31 VERTICALE ANALYSE ...................................................................................... FOUT! BLADWIJZER NIET GEDEFINIEERD. 1.5.1 1.5.2

Solvabiliteit ................................................................................ Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Cashflow ...................................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

1.5.3

Bedrijfskapitaal ....................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

1.5.4

Current Ratio ............................................................................ Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

1.5.5

Quick ratio.................................................................................. Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

HORIZONTALE ANALYSE ............................................................................... FOUT! BLADWIJZER NIET GEDEFINIEERD. 1.5.6

Brutomarge ............................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

1.5.7 1.5.8

Andere bedrijfskosten ........................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Eigen vermogen ....................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

Bedrijfsresultaat ...................................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. 1.5.9

Aantal werknemers ................................................................ Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

Bijlagen: ....................................................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. 1.6 K2 RENOVEERT HISTORISCH PAND............................................... FOUT! BLADWIJZER NIET GEDEFINIEERD. 1.7 OUTDOORWINKEL K2 HEROPENT IN HISTORISCH EN GERENOVEERD HERENHUIS: “DIT PAND HEEFT EEN ZIEL” ......................................................................................................... FOUT! BLADWIJZER NIET GEDEFINIEERD.

1.8 ANALYSE VAN DE JAARREKENING ............................................................................................................................ 31


MASTERPLAN ........................................................................................................................................... 57 ENGELS ....................................................................................................................................................... 59 1.9 BUSINESS PLAN ............................................................................................................................................................ 60 1.9.1

Business Idea ...................................................................................................................................................... 60

1.9.2 1.9.3

Company objectives ........................................................................................................................................ 60 Risk Analysis ....................................................................................................................................................... 61

5.1.1

Product Description ........................................................................................................................................ 63

5.1.2

Ownership, management, and Personnel ............................................................................................. 64

5.1.3

Markets and Marketing ................................................................................................................................ 66

5.2 PROMOTION PLAN ....................................................................................................................................................... 67 FRANS ......................................................................................................................................................... 70 5.3 OFFRE D’EMPLOI .......................................................................................................................................................... 71 5.4 BROCHURE ..................................................................................................................................................................... 72 GODSDIENST ............................................................................................................................................ 75 MVO ............................................................................................................................................................................................ 76 LOGBOEK ................................................................................................................................................... 79 CONCLUSIE ................................................................................................................................................ 80 BIJLAGEN ................................................................................................................................................... 81


Inleiding

Beste lezer In het begin van het jaar kregen we de kans om deel te nemen aan Top Team bedrijfssimulaties. Top Team staat voor spelend ondernemen. De deelnemers van het Top Team bedrijfsspel werden in groepen verdeeld en elk groep leidde een eigen onderneming. Dit project biedt een snelle, eenvoudige en risicoloze praktijkervaring. Onze GIP draaide volledig rond onze mini-onderneming. Silvaventura, die mijn collega’s en ik hebben opgericht. Is een bedrijf gespecialiseerd in het produceren en het verkopen van kampeeruitrusting. Het doel van deze mini-onderneming was om te leren hoe een onderneming functioneert in het dagelijks leven. Deze geïntegreerde proef is het resultaat van een heel schooljaar lang werken voor de mini-onderneming. Alle taken hebben direct en indirect te maken met het bedrijfsleven. Op deze wijze hebben mijn medeleerlingen en ik al kennis kunnen opdoen met behulp van de eventuele opdrachten die men kan krijgen in een bedrijf. Dit eindwerk bevat een aantal opdrachten voor verschillende vakken. Aanvankelijk kregen we voor seminarie de eerste opdrachten. We kregen de opdracht om een bedrijf, een aandeelhoudersvergadering, een shareholder analyse en een analyse van jaarrekeningen voor te stellen. Voor het vak bedrijfseconomie hebben we de marketingmix van de concurrent grondig onderzocht. Vervolgens ontvingen we opdrachten voor onze drie taalvakken; Duits, Frans en Engels. Brochures en vacatures werden gemaakt. Ook het vak godsdienst had een aparte GIP-opdracht. We kregen de taak om een verslag te maken betreffend maatschappelijk verantwoord ondernemen. Met dit verslag zal ik proberen aan te tonen hoe dit bedrijf erin geslaagd is uit te groeien tot een volwaardig bedrijf met verschillende goede capaciteiten. Evenzeer was het maken van deze bundel een grote klus met vele uitdagingen.


Seminarie

7


Seminarie Voor het vak seminarie kregen we vier opdrachten. De eerste was de “externe audit”. Daarna werkten we aan “naam, logo, huisstijl”. De voorlaatste opdracht voor seminarie was de kapitaalverhoging en als laatste opdracht maakte ik een shareholdersanalyse. De eerste twee opdrachten maakten we in groep, de derde per twee en de laatste individueel. De eerste opdracht werd gemaakt naar aanleiding van het simulatiespel ‘TopTeam’ dat we hadden gespeeld. Aan de hand van onze cijfers mochten we een eindverslag maken. Dit verslag werd dan geëvalueerd door de externe audit: m. Frederix. In het eindverslag maakten we een SWOTanalyse. We berekenden en beoordeelden het aantal maanden eindvoorraad, de huidige productiekost per eenheid, de huidige leverbetrouwbaarheid en het huidige marktaandeel in de marktomzet. Voor een onderneming zijn naam, logo en huisstijl van groot belang. Daarom mochten we als tweede opdracht een passende naam, een logo en een huisstijl creëren. We zochten ook een slogan. We bespraken en verantwoordden onze keuze. Daarnaast stelden we ook een organogram op om u, de lezer, een duidelijk beeld te geven van Silvaventura. Opdracht drie was een opdracht per twee waarvoor we een kapitaalverhoging mochten uitvoeren. Eerst motiveerden we onze nood aan kapitaal. Vervolgens werden de berekeningen gemaakt aan de hand van de cijfers in onze jaarrekeningen. De kapitaalverhoging werd uitgelegd tijdens een Powerpoint-presentatie. Ten slotte hebben we voor seminarie individueel enkele bedrijven gezocht die ecologisch produceren. Ik heb hun omzet, rendabiliteit en aantal personeelsleden vergeleken. Ik heb een bedrijf gekozen waarin ik zou investeren. Tijdens een presentatie heb ik mijn keuze verantwoord.

8


SWOT-ANALYSE

We starten het verslag met een SWOT-analyse voor onze groep voor ronde 3 van het TopTeam spel, daarna de analyse van de cijfers en berekeningen.

Strenghts

Weaknesses

• • • •

• Hoge druk omwille overwinning 2de ronde • Teamspeler afwezig • Meningsverschillen

Teamspirit Goede inschatting Vooruitdenkend Anticipatie op de 'acties' van de concurrenten

SWOTAnalyse Opportunities

Threats

• 3 rondes • Het spel kunnen doorgronden

• Bekendmaking van eigen strategie • Concurrentie

Met de SWOT-analyse willen we een bepaald beeld creëren van onze onderneming. Elke letter staat voor een bepaald woord, Strenghts, Weaknesses, Opportunities en Threats. Door deze punten aan te kaarten kunnen we rekening houden met bepaalde factoren om ongewilde situaties te vermijden.

9


ANALYSE CIJFERS

1.1 Aantal maanden eindvoorraad

1.1.1 Analyse Onze eindvoorraad bij de beide producten liggen extreem hoog in ons beginjaar. De eindvoorraad uitgedrukt in aantal maanden is zeer drastisch verlaagd in jaar 2. We hadden begrepen tijdens het spel dat je niet teveel moet produceren zodat je kosten kan besparen. In het laatste jaar wilden wij zeker voldoen aan de vraag van de standaardrugzakken. Vandaar dat we een grote eindvoorraad hadden. Dit is in het echte leven wel een enorm risico, want als een groot bedrijf moet je kunnen innoveren en als je dezelfde boekentas het volgend jaar blijft verkopen zal het product technische slijtage krijgen. Hierdoor zullen de klanten overschakelen naar de concurrentie die wel vernieuwende producten kan aanbieden.

1.1.2 Bijsturende beslissingen We kunnen een machine minder gebruiken voor de standaardproductie, waardoor we dan minder voorraad produceren en dus op het eind van het jaar met minder voorraad zitten. Dit kan een grote stap zijn richting een ideale eindvoorraad. We moeten ervoor zorgen dat we aan de vraag kunnen voldoen.

10


1.2 Productiekost per eenheid

1.2.1 Analyse We produceren aan de zo laagst mogelijke prijs voor een optimale afzet. Bij jaar 1 is het bij de gemiddelde productiekost voor luxeproducten nog iets lager omdat we ons niet volledig hebben gefocust op de productie en zo kosten hadden bespaard. Een lage kostprijs is erg belangrijk, het heeft een enorme invloed op het resultaat. Onze kostprijs is erg gunstig voor ons resultaat op het einde van elk jaar.

1.2.2 Bijsturende beslissingen Momenteel doen we het heel goed aangezien we veel produceren aan een lage prijs. Dit is dan ook te zien aan de resultaten. We komen zeer gemakkelijk aan het break-even punt waardoor we erg veel winst kunnen maken.

11


1.3 leverbetrouwbaarheid

1.3.1 Analyse We presteren bijna ideaal als het over leveren van goederen en diensten gaat. We halen in jaar 2 en 3 het maximum. Dit is zeer goed. Dit stimuleert het consumentenvertrouwen enorm. Wat ook zeer goed is. Dit houdt de klant tevreden en tevreden klanten zijn klanten die blijven. Een klant aanwinnen is ĂŠĂŠn ding maar een klant behouden is totaal iets anders. De klant moet het gevoel krijgen dat hij op je kan rekenen als hij/zij een product nodig heeft. Dit kan tevens ook een grote troef zijn op commercieel gebied. Je kan advertenties maken en erbij vermelden dat je op het gepaste tijdstip en de gepaste plaats levert.

1.3.2 Bijsturende beslissingen Verder waken zoals in de laatste 2 jaar en zo telkens het consumentenvertrouwen verbeteren. Op deze manier kunnen we zo het marktleiderschap verder zetten.

12


1.4 marktaandeel omzet

1.4.1 Analyse Met onze cijfers scoren we totaal niet slecht in onze markt aangezien er tien teams waren. Het gemiddelde marktaandeel zou dan 10% zijn, we zitten dus duidelijk steeds boven dat gemiddelde. We hebben een groot marktaandeel en daarom zijn wij dus ook een van de grootste spelers op de markt. 1.4.2 Bijsturende beslissingen In principe zouden we een nog hoger marktaandeel kunnen behalen door meer winst te maken. Dit kan door kosten te besparen bij de productie. We mogen niet vergeten dat we marktleider zijn, wat ons een doelwit maakt voor de concurrenten. Iedereen focust zich op de succesvolste, maar omdat we zodanig op de hielen worden gezeten, moeten we telkens onze strategie creatief en innovatief aanpassen, zodat we de concurrentie toch een stapje voor kunnen zijn.

13


Naam, logo en huisstijl Een naam met betekenis voor onze onderneming was geen snelle beslissing door de meningsverschillen. Uiteindelijk zijn we toch tot een besluit gekomen. Voordat we onze naam gingen bekendmaken, moesten we opzoeken of de naam wel degelijk niet al bestond op de website van de Kruispuntbank van Ondernemingen. Door heel wat woorden met elkaar samen te voegen kwamen we op het woord ‘Silvaventura’. ‘Silva’ betekent in het Latijn ‘woud’ en daar hebben we ‘aventura’ aan toegevoegd, wat ‘avontuur’ betekent in het Latijn. Deze twee woorden hebben we gekozen omdat het samen mooi en vloeiend klonken. Daarnaast willen we de klanten het gevoel geven dat ze zich kunnen ontspannen tijdens het kamperen in het bos. Als logo hebben we het eerder simpel gehouden want hoe simpeler het ontwerp is hoe beter de kwaliteit van het logo. Ons logo bestaat uit de naam ’Silvaventura’ en een getekende boom. We kiezen voor een groene kleur. Groen staat voor alles wat met natuur te maken heeft. Bovendien is de natuur één van de beste gebieden om te gaan kamperen. Onze slagzin gaat als volgt: ‘Silventura, je voelt het verschil’. We vonden deze slagzin het beste passen bij onze naam. Met deze slagzin zorgen we ervoor dat de klanten meer interesse zullen hebben in onze onderneming. Wat voor verschil maakt Silventura? Dit zal de meest voorkomende vraag zijn van de potentiële klant. De taakverdeling was een van de eenvoudigste opdrachten. Ieder van ons paste perfect in haar of zijn eigen functie door de uitgebreide keuzes. Dit zorgt voor veel voordelen binnen in de onderneming.

Ayman El Hassani CEO

Akram Ahannouch

Financieel directeur

Nassim Amghar

Kojo Kwakye Commercieel directeur

Technisch directeur

Yasmine El Idrissi

Administratief directeur

Ayman El Hassani is de leidinggevende van de onderneming. Hij werd gekozen omdat hij ervaring heeft als leidinggevende. Ook nam hij zijn job heel serieus en nam hij zijn verantwoordelijkheid op. Akram Ahannouch heeft de functie financieel directeur. Hij zal verantwoordelijk zijn voor de financiën van het bedrijf. Hij werd gekozen omdat hij zorgvuldig is en goed kan omgaan met cijfers. Nassim Amghar is de technisch directeur van de onderneming. Hij zal de voorraad opnemen en eventueel contact opnemen met de leveranciers. 14


De functie commercieel directeur wordt ingevuld door Kojo Kwakye. Hij zal ervoor zorgen dat het bedrijf gekend blijft door middel van het commerciĂŤle beleid dat hij zal uitvoeren. Ten slotte komt de administratieve directeur. Deze functie wordt toegekend aan Yasmine El Idrissi. Zij zal de documenten beheren en zal zich bezighouden met het opstellen en bijhouden van verslagen etc.

15


Kapitaalverhoging Voor de derde opdracht hebben we onze groep in twee kleine groepjes verdeeld. Kojo en ik hebben onze aandeelhouders moeten overtuigen om een kapitaalverhoging te krijgen. We zouden dat bedrag gebruiken om te investeren in zonnepanelen en nieuwe machines. Voor deze opdracht hebben we verschillende berekeningen moeten maken. De opdracht hebben we voor de klas moeten presenteren. Hieronder kunt u de slides bekijken.

16


17


18


19


20


Shareholdersanalyse Ik heb drie bedrijven op moeten zoeken die zich bezig houden met het produceren van groene energie. Ik heb de bedrijven met elkaar vergeleken en uitgelegd waarom ik per se in hun wou investeren en niet in andere bedrijven. Dit gebeurde ook in de vorm van een presentatie voor de klas. Hieronder kunt u de slides bekijken.

De aandeelhoudersanalyse

Wat is groene energie u

onbeperkte energiebronnen.

u

Verlaging uitstoot broeikasgassen en de schaarste van fossielegrondstoffen.

u

De oplossing van vele problemen.

21


Analyse groene bedrijven

1 Activiteiten

2 Resultaten

• Opgericht in 2003 • Grootse Elektrische autoproducent • Produceert en verkoopt auto’s, batterijen,…

22

3

4

Duurzaamheid

Concurrenten


Huidige koers u

Huidige koers = 347,40 EUR

Zo Duurzaam mogelijk Het doel van Tesla is om de overgang van de wereld naar duurzame energie te versnellen.

23


24


Koersevolutie over 5 jaar u*

25


Opgericht in 1906 * Umicore is een wereldspeler in materiaaltechnologie

* Recycleert elektronish afval

Huidige situatie koers u*

koers: 43,00 EUR

* Op lange termijn nog rendement potentieel * is al jarenlang het duurzaamste bedrijf in België * Aanwezig op markt elektrische wagens * Sterkste aandeel Euronext Brussel

26


27


28


Bedrijfseconomie

29


bedrijfseconomie Voor het vak bedrijfseconomie hebben we twee opdrachten moeten uitvoeren. Als allereerst hebben we de marketingmix van een concurrent moeten bestuderen en de andere was een analyse van onze jaarrekeningen. Voor de eerste opdracht hebben we een bedrijf moeten opzoeken dat mogelijk een concurrent kan zijn voor Silvaventura. Eenmaal we het bedrijf hebben gevonden, hebben we haar jaarrekeningen helemaal bestudeerd en er een conclusie uit getrokken. We hebben ook opgezocht hoe de concurrent in de media is gekomen. Deze opdracht werd per twee gemaakt. Nassim was degene die me hierbij heeft geholpen. De tweede opdracht was een groepswerk wat betekent dat alle leden van Silvaventura hun steentje hebben moeten dragen aan deze opdracht. We hebben een analyse van onze jaarrekeningen gemaakt. De opdracht is gelijkaardig als de vorige alleen doen we het hier voor ons en hebben we ook een masterplan voor het jaar 2020 moeten maken. Het masterplan bestaat uit de doelstellingen die we als team zeker willen bereiken voor het jaar 2020.

30


1.5 financiĂŤle analyse van een concurrent

Silvaventura

1.6 financiĂŤle analyse van een concurrent Concurrentieanalyse: The campingstore

H. Pius X-instituut 31


32


Woord vooraf Wij, Ismaïl El Zamouri en Akram Ahannouch, zijn twee studenten in het zesde studiejaar uit de richting boekhouden-informatica. Voor het vak seminarie hebben wij elk, per groep, één fictief kampeerbedrijf opgericht. Ismaïl representeert CAMP KING in deze paper en Akram handelt in deze paper in de naam van Silvaventura. Het is onze bedoeling dat wij op zoek gaan naar drie jaarrekeningen, van een andere onderneming, met als doel om daar een analyse van te maken. Dit staat allemaal in het kader van ons GIP-project. Wij hebben gekozen om een jaaranalyse te maken van de onderneming The Camping Store . Deze onderneming is net zoals ons ook het actief is in kampeersector. In deze paper analyseren we drie jaarrekeningen: De jaarrekening van 2014, de jaarrekening van 2015 en de jaarrekening van 2016. Zowel een verticale, als een horizontale analyse komen hier aan te pas. We berekenen hier de quick ratio, de solvabiliteit, het bedrijfsresultaat, … zodat we ze kunnen gebruiken als indicatoren om een conclusie te nemen over deze onderneming over de laatste drie jaar. De verwerking van deze opdracht gebeurde met het tekstverwerkingsprogramma Microsoft Word en met Microsoft Excel. Wij willen vast en zeker The Camping Store bedanken voor het beantwoorden van onze vragen en ons te helpen met het opstellen van het organogram. De jaarrekeningen die we gebruikten staan op https://www.nbb.be/nl/balanscentrale.

33


34


35


36


1 Inleiding Een avond spenderen onder de sterren, de natuursfeer opsnuiven en genieten van de frisse lucht. Iets dat wij allemaal zouden willen doen, maar iets waarbij de meeste mensen vreemd in zijn. Waar kan men terecht voor de beste tips en advies voor een kampeeravontuur? Wel, The Camping Store, CAMP KING en Silvaventura zijn drie voorbeelden van ondernemingen waar men al hun vragen bij kwijtkunnen. In deze paper bestuderen wij, IsmaĂŻl El Zamouri en Akram Ahanouch, de jaarrekeningen van de onderneming The Camping Store. In de volgende paper, zullen wij allebei een paper schrijven over respectievelijk CAMP KING en Silvaventura. Wij konden als studenten eender welke onderneming opstarten die we wilden, maar toch hebben we gekozen voor een kampeeronderneming. In deze paper analyseren we de cijfers die te maken hebben met de grootte van de onderneming, de schulden op zowel korte als lange termijn, de redenen achter deze resultaten etc. Dit geeft ons een zicht op hoe sterk of zwak een kampeeronderneming kan zijn. Ook vinden we het belangrijk om de eventuele fouten in deze onderneming, niet mee te nemen naar onze bedrijven. Wij hopen dat u, de lezer, een zicht te geven over The Camping Store op financieel vlak over de laatste drie jaar. Ook vonden wij het belangrijk om eerst een analyse te maken van een concurrent, voordat we de analyse maken over onze bedrijven. Wij zijn erg tevreden met dit project en kijken uit naar de komende projecten. Wij wensen u veel leesplezier.

37


2 Wie is The Camping Store? The camping store, gelegen ten Antwerpen in de Antwerpse Steenweg 98C, 9080 Lochristi, is een winkel die gespecialiseerd is in het verkopen van kampeerartikelen, caravanaccessoires, tenten, slaapzakken en luchtbedden. Al jarenlang bieden zij de beste artikelen om de klanten een zorgeloze camping aan te bieden. Daarom staat klantenservice erg hoog in het kader van dit bedrijf. Met diverse diensten proberen ze de koopervaring van de klant zo goed mogelijk te houden. Men kan onder anderen terecht bij een fysieke winkel maar tevens kan men ook kampeerartikelen online aankopen. Ze bieden al hun artikelen aan iedereen aan; dus zowel particulieren als bedrijven kunnen hier terecht. Je kan op elke weekdag dus terecht in de shop.

REUNES BRUNO

DE CUYPER TAMARA

DE CUYPER TAMARA

3 Organogram Gedelegeerd bestuurder Gedelegeerd bestuurder

Personeel

Studenten 38


4 Jaarrekeninganalyse Verticale analyse Bij de verticale analyse van de jaarrekening gaat men per boekjaar kijken hoe de balans zich verhoud ten opzichte van het balanstotaal. Hier kunnen we ook nagaan hoe de elementen van de resultaatrekening zich verhouden tot de omzet. In de verticale analyse zullen wij enkel een vergelijking maken van de gegevens van de boekjaren 2014, 2015 en 2016.

Solvabiliteit Als een onderneming voldoende eigen vermogen heeft, is ze solvabel. Anderzijds kan het eigen vermogen te klein zijn om de schuldenlast op te vangen. Dan kunnen we zeggen dat de onderneming niet meer solvabel is. Als een onderneming een kredietaanvraag wil aangaan, zal de bank eerst controleren hoeveel activa gefinancierd is met het eigen vermogen en hoeveel met het vreemd vermogen. Is er te weinig gebruik gemaakt van het eerst vermelde, dan draait de bank de kredietkraan toe. Daarom is het belangrijk voor ondernemingen om de solvabiliteitsratio te berekenen. Deze ratio geeft hen de verhouding tussen het eigen vermogen en het totaal vermogen. Formule voor de solvabiliteit = !"#$% &$'()#$% / ,)-../ &$'()#$% Bij The Camping Store zien de solvabiliteitsratio’s er als volgt uit: The Camping Store Solvabiliteit

jaar 2016 0,53

jaar 2015

jaar 2014

0,64

0,72

Solvabiliteit 0,80 0,70 0,60 0,50 0,40 0,30 0,20 0,10 0,00 jaar 2016

jaar 2015

jaar 2014

The Camping Store kent in het algemeen een goede solvabiliteit over de laatste drie boekjaren. In het boekjaar 2014 was die het grootst, nl. 0,72. Het boekjaar erop is de solvabiliteit gedaald met 0.08. Deze daling ligt grotendeels te wijten aan het feit dat de totaalschulden zijn gestegen met 57%. Dit heeft dan automatisch ook een negatief effect op de solvabiliteit. 39


In het boekjaar 2016 is de solvabiliteit weer gedaald met 0,11 in vergelijking het met het vorig boekjaar. Deze daling kan te maken hebben met het feit dat, de voorzieningen, de overige risico’s en kosten, maar vooral de overgedragen winst zijn gedaald. Over het algemeen kunnen we zeggen dat The Camping Store een goede buffer heeft gehad om in alle drie de boekjaren hun lange en korte termijnschulden te kunnen dekken.

Rentabiliteit van het eigen vermogen De rentabiliteit laat zien hoeveel nettowinst een onderneming heeft kunnen realiseren met het ingezette eigen vermogen. We kunnen dus zo zien in welke mate het eigen vermogen winstgevend is. Aandeelhouders kunnen kapitaalbedragen ter beschikking stellen van een onderneming. Het is dan ook logisch dat zij geĂŻnteresseerd zijn in het rendement van hun geĂŻnvesteerd kapitaal. Als deze bij The Camping Store goed is, zullen zij geneigd zijn om hun kapitaal hierin te investeren. Formule voor de rentabiliteit = Resultaat na belasting / Eigen vermogen Bij The Camping Store zien de rentabiliteiten van het eigen vermogen er als volgt uit: The Camping Store

jaar 2016

Rentabiliteit van het eigen vermogen

jaar 2015

-8%

jaar 2014

4%

8%

Rentabiliteit van het eigen vermogen 10% 8% 6% 4% 2% 0% -2%

jaar 2016

jaar 2015

jaar 2014

-4% -6% -8% -10%

In het boekjaar 2014 zien we dat The Camping Store een rentabiliteit heeft van 8%. Dit wil zeggen dat de aandeelhouders (bij een gelijkblijvende rentabiliteit) hun investering over 13 jaar hebben terugverdiend. In het boekjaar 2015 zien we dat de rentabiliteit ruimschoots is gestegen naar 4%. Dit is zeker positief voor The Camping Store. Aandeelhouders zullen meer geneigd zijn om te investeren in The Camping Store. Deze stijging kan te maken hebben met het feit dat de winst in het boekjaar 2015 is gestegen met maar liefst 53%(!). Dit wordt wel gecompenseerd met het feit dat het eigen vermogen is gestegen met 4%. In het boekjaar 2016 is er een daling geweest van het rendement tot -8%. Dit is het slechtste rendement van de afgelopen drie boekjaren voor The Camping Store. Deze daling kan verklaard worden door de enorme daling van de winst met 170%(!). Deze grote daling zorgt er alleen al voor dat het rendement daalt. 40


Het beste boekjaar, qua rendement op het eigen vermogen, voor The Camping Store was het jaar 2015. Daar was de winst heel hoog en zorgde dit ervoor dat het rendement steeg. Het boekjaar 2014 was ook een sterk jaar , maar in het 2015 vielen de cijfers van het rendement wel enorm tegen. Dit kan heel frustrerend zijn voor een aandeelhouder die het jaar daarvoor had geïnvesteerd in The Camping Store.

Quick ratio De quick ratio, acid ratio of de liquiditeit in enge zin geeft de verhouding tussen de vlottende activa en de schulden kleiner dan één jaar weer, zonder rekening te houden met de voorraad. Het laatstgenoemde is het minst liquide en is daarom moeilijk om te zetten in geld op een korte termijn. Quick is daarom ook het Engels woord voor “onmiddellijk realiseerbaar”. Het doel van het berekenen van deze ratio is om na te gaan of de onderneming op korte termijn genoeg geld heeft om alle schulden kleiner dan één jaar te kunnen betalen. Formule van de quick ratio =

(ABCDDEFGE HIDJAH K ACCLLHHG) (NIOPBGEF CQ RCLDE DELSJTF U CAELBCQEFGE LEREFJFVEF)

Bij The Camping Store zien de quick ratio’s er als volgt uit: The Camping Store Quick ratio

jaar 2016 0,17

jaar 2015

jaar 2014

0,21

0,40

Quick ratio 0,45 0,40 0,35 0,30 0,25 0,20 0,15 0,10 0,05 jaar 2016 jaar 2015 jaar 2014 In zowel het boekjaar 2014, 2015 als 2016 is de quick ratio kleiner dan 1. Dit wil zeggen dat The Camping Store niet in staat is om haar schulden op korte termijn af te betalen met haar vlottende activa. De oorzaak van deze lage quick ratio’s kan te maken hebben met het feit dat de schulden op korte termijn in de overgang tussen de boekjaren 2014, 2015 en 2016 zijn gestegen. In de overgang van het jaar 2014 naar het jaar 2015 zijn de schulden gestegen met 61% en in de overgang van het jaar 2015 naar het jaar 2016 zijn de schulden op korte termijn gestegen met 18%.

41


In de overgang van 2014 naar 2015 steeg de vlottende activa met 20% en de voorraden met 23%. Hier was er dus een daling van de quick ratio met 0.19. In de overgang van 2015 naar 2016 steeg de vlottende activa met 12% en de voorraden met 14%. Hier daalde de quick ratio met 0,04.

Current ratio Ondernemingen willen niet voor verrassingen komen te staan in verband met het betalen van de rekeningen. Daarom houden ondernemingen altijd in de gaten of er wel genoeg geld staat op de bank (kas). Hiermee voeren bedrijven hun korte termijnbetalingen uit. Om dit na te gaan, berekent men de current ratio. Want door de verhouding tussen vlottende activa en het kort vreemd vermogen te berekenen, weet men in hoeverre een onderneming in staat is om op korte termijn schulden te voldoen. De current ratio word ook wel eens de liquiditeitsratio in ruime zin genoemd. Formule van de current ratio =

(ABCDDEFGE HIDJAH) (NIOPBGEF CQ RCLDE DELSJTF U CAELBCQEFGE LEREFJFVEF)

Bij The Camping Store zien de current ratio’s er als volgt uit: The Camping Store Quick ratio

jaar 2016

jaar 2015

2,65

jaar 2014

2,79

3,78

Quick ratio 4,00 3,50 3,00 2,50 2,00 1,50 1,00 0,50 jaar 2016 jaar 2015 jaar 2014 In zowel boekjaar 2014, 2015 als 2016, zijn de current ratio’s groter dan 1. Bij de quick ratio’s was dit helemaal niet het geval. Daaruit kunnen we concluderen dat de voorraad de grootste oorzaak was voor de negatieve quick ratio’s. Deze worden bij de berekening van de quick ratio weggelaten omdat voorraad het minst liquide is. Toch zien we een lichte daling van de current ratio’s van 2014 naar 2015 en van 2015 naar 2016. Dit heeft te maken met het feit dat (zoals bij de quick ratio vermeld) de schulden op korte termijn in de overgang tussen de boekjaren 2014, 2015 en 2016 zijn gestegen. Als de schulden stijgen, neemt de teller van de breuk af.

42


4.2 Horizontale analyse De horizontale analyse geeft ons de kans om een vergelijking te maken per rubriek van de jaarrekeningen. De balansgegevens van het basisjaar zijn altijd gelijk aan 100%. De jaren die daarop volgen worden steeds vergeleken met dat basisjaar. In deze jaarrekeningen is 2014 het basisjaar voor The Camping Store. Aan de hand van de horizontale analyse is het veel makkelijker om cijfers (zoals bedrijfskosten, personeel, …) van meerdere jaren te analyseren en te vergelijken.

1.7 4.2.1 Financiële kosten

Bij The Camping Store zien de financiële kosten er als volgt uit: The Camping Store

jaar 2016

Financiële kosten

jaar 2015

jaar 2014

6.179,00

3.092,00

5.022,00

123%

62%

100%

Financiële kosten 7.000,00 6.000,00 5.000,00 4.000,00 3.000,00 2.000,00 1.000,00 jaar 2016

jaar 2015

jaar 2014

In het boekjaar 2014 heeft The Camping Store financiële kosten ter waarden van 5 022,00 euro. Het jaar daarop daalde deze kost met 38%. Het jaar daarop zien we dat de financiële kost is gestegen met 23% in vergelijking met het basisjaar. De kosten afhankelijk bekijken heeft kan ook nuttig zijn want op deze manier krijgen we ook een overzicht van de stijgingen van de schulden: In boekjaar 2016 steeg de financiële kost en daarbij hangt ook samen dat de schulden zijn gestegen.

43


1.8 4.2.2 Personeel Elke onderneming (of toch de meeste) hebben personeel nodig om de onderneming draaiend te houden. Daarom lijkt het interessant om deze cijfers te bekijken van The Camping Store. Bij The Camping Store ziet het aantal personeelsleden er als volgt uit: The Camping Store

jaar 2016

jaar 2015

Gemiddeld personeelsbestand

jaar 2014

6

7

9

67%

78%

100%

Gemiddeld personeelsbestand 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 jaar 2016 jaar 2015 jaar 2014 In het boekjaar 2014 bestond het gemiddeld personeelsbestand uit 9 mensen. In het boekjaar 2015 daalde dit naar 7. Het jaar daarop daalde dit nog eens met 11%. We kunnen concluderen dat The Camping Store niet zo’n grote onderneming is.

1.9 4.2.3 Vreemd vermogen Het vreemd vermogen van een bedrijf wordt opgebouwd uit de verplichtingen of schulden die een bedrijf heeft. Dat houdt dus in dat een bedrijf geld zal moeten betalen voor ontvangen leningen, diensten en/of goederen. Vreemd vermogen is onderdeel van de passiva en staat dus aan de credit-zijde op de balans. Bij The Camping Store ziet het vreemd vermogen er als volgt uit:

The Camping Store Vreemd vermogen

jaar 2016

jaar 2015

jaar 2014

502.271

338.774

214.633

234%

158%

100%

44


Vreemd vermogen 600.000 500.000

502.271

400.000 300.000

338.774

200.000

214.633

100.000 jaar 2016

jaar 2015

jaar 2014

In de overgang van boekjaar 2014 naar boekjaar 2015 zien we een stijging van het vreemd vermogen met 58%. Het boekjaar daarop zien we ook een stijging van het vreemd vermogen in vergelijking met het basisjaar, maar deze keer met 134%. Dat de schulden van The Camping Store steeds meer stegen, konden we ook al concluderen aan de hand van de berekeningen van de solvabiliteit. Daar zagen we ook al dat de verhoudingen tussen het eigen vermogen en het totaal vermogen steeds kleiner werden per jaar.

5 Conclusie We kunnen concluderen dat The Camping Store niet zo’n grote onderneming als we ons baseren op het aantal personeelsleden en de financiÍle kosten. Dit maakt The Camping Store een enorm grote concurrent van ons voor de mensen die liever in kleinere ondernemingen hun kampeergrief willen kopen. Over het algemeen kunnen we ook zeggen dat de schulden van The Camping Store jaarlijks stijgen, maar nog niet problematisch hoog liggen. Dit zien we aan de hand van solvabiliteitsberekeningen. Hierbij concludeerden we dat ze een sterke buffer hebben om in alle drie de boekjaren hun lange en korte termijnschulden te kunnen voorzien. We zien ook enorme schommelingen als we kijken naar de winst. In het boekjaar 2015 stijgt deze met meer dan 50% en het jaar daarop daalt deze terug met 170%. Deze schommelingen beïnvloeden het rentabiliteit van het eigen vermogen en kunnen ervoor zorgen dat aandeelhouders gefrustreerd geraken. Zo zullen zij minder geneigd zullen zijn om hun kapitaal te investeren in deze onderneming.

45


Als we kijken naar indicatoren die aanduiden of de onderneming korte termijnschulden van minder dan een jaar kan betalen, hebben we het over de liquiditeit. Over het algemeen zijn de twee grootste punten die we willen vermelden dat de voorraad het grootste deel is van de vlottende activa (en zo dus een negatief effect heeft op de quick ratio) en dat de schulden ook zijn gestegen. Deze zijn maar voor een klein deel gestegen, maar beïnvloedden toch onze liquiditeit (current en quick ratio). Aangezien The Camping Store ook een kleine onderneming is met weinig personeel en zich ook bezighoudt met de verkoop van kampeerspullen, zullen wij met onze fictieve onderneming ons best moeten doen om minstens even goede cijfers te boeken als zij. Over het algemeen kunnen we zeggen dat de onderneming geen verlies draait en hun schulden op tijd kan betalen. Aangezien zij een schommelende rentabiliteit hebben, moeten wij ervoor zorgen dat onze ondernemingen wél onze aandeelhouders tevreden kan stellen. Wij hebben zeker zin in dit “avontuur”.

1.10 Analyse van de jaarrekening Horizontale analyse Eigen vermogen Het eigen vermogen van een onderneming is de som van al het geld en bezittingen dat de ondernemer in het bedrijf heeft geïnvesteerd. Jaar 11 Eigen vermogen

%

26 145 000,00 76,61%

Jaar 12

%

Jaar 13

30 474 000,00 89,29%

34 129 000,00 100,00%

Duizenden

Eigen vermogen 40.000,00 35.000,00 30.000,00 25.000,00 20.000,00 15.000,00 10.000,00 5.000,00 0,00 Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: Als we het eigen vermogen van de boekjaren 2011, 2012 en 2013 met elkaar vergelijken dan zien we een positieve evolutie. Over een periode van 3 boekjaren is ons eigen vermogen met 30,54% gestegen, wat best veel is. Dit is vooral te wijten aan de sterke toename van onze reserves in die periode. We hebben ervoor kunnen zorgen dat onze reserves zijn verdubbeld in de drie boekjaren door het resultaat telkens in de onderneming te houden. 46

%


47


Omzet De omzet is het bedrag dat je hebt behaald door het verkopen van je goederen of diensten. De omzet bestaat uit twee delen, prijs en afzet. Hoe groter je omzet, hoe meer je hebt verkocht. Jaar 11

%

Jaar 12

%

Jaar 13

%

28 286 000,00 104,14% 28 717 000,00 105,72% 27 162 000,00 100,00%

Omzet

Duizenden

Omzet 29.000,00 28.500,00 28.000,00 27.500,00 27.000,00 26.500,00 26.000,00 Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: In het eerste jaar hebben wij een redelijk hoge omzet. We waren hier nog niet helemaal tevreden mee omdat de kosten nog een hele grote hap nam van onze omzet. We wilden hier verandering in brengen door onze omzet te vergroten en tegelijkertijd ook onze kosten te verlagen. Dit hebben we kunnen realiseren in het volgend boekjaar, het jaar waarin we onze hoogste omzet hebben gerealiseerd. Ons laatste boekjaar was ook geslaagd. Hoewel onze omzet lager was dan de voorbije boekjaren, hebben we nog steeds een hoge winst kunnen realiseren.

48


Productie De productie is gewoonweg het aantal geproduceerde stuks door Silvaventura.

Productie

Jaar 11

%

Jaar 12

%

Jaar 13

%

3 729,00

81,35%

4 607,00

100,50%

4 584,00

100,00%

Productie 5.000,00 4.500,00 4.000,00 3.500,00 3.000,00 2.500,00 2.000,00 1.500,00 1.000,00 500,00 0,00 Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: In het eerste jaar hadden we een relatief lage productie omdat we niet zeker waren hoe we de markt moesten benaderen en hoe groot onze afzet zou zijn. We wilden geen grote risico’s nemen. Toen we constateerden dat er veel vraag was naar onze producten, leidde dat tot het aanschaffen van een extra machine. Dit was een zeer goede zet. Hierdoor konden we meer produceren en dus ook meer verkopen. Ook konden wij door deze investering al onze klanten voorzien van hun bestellingen.

49


Resultaat van het boekjaar Het bedrijfsresultaat is het verschil van tussen de bedrijfsopbrengsten en de bedrijfskosten. Als het positief is doet je onderneming het goed, als het negatief is kan je best een kijkje gaan nemen bij de bedrijfskosten.

Bedrijfsresultaat

Jaar 11

%

Jaar 12

%

Jaar 13

%

2 623 000,00

71,76%

4 329 000,00

118,44%

3 655 000,00

100,00%

Duizenden

resultaat v/h boekjaar 5.000,00 4.500,00 4.000,00 3.500,00 3.000,00 2.500,00 2.000,00 1.500,00 1.000,00 500,00 0,00 Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: Silvaventura behaalde steeds een prachtig resultaat. We hebben ervoor gezorgd dat onze opbrengsten steeds hoger lagen dan onze kosten. Het was niet makkelijk omdat we het risico hadden om klanten te verliezen aan onze concurrenten. We stellen vast dat het 12de jaar een beter jaar was dan onze 13de , maar we geloven erin dat de verandering van de productie ons zal bevoordelen op lange termijn. We kunnen de opgeslagen voorraad van het 13de jaar verkopen in het 14de jaar.

50


Verticale analyse Solvabiliteit Solvabiliteit is een financiĂŤle ratio die de verhouding aangeeft tussen het vreemd vermogen en het eigen vermogen op de balans. Als een onderneming voldoende eigen vermogen heeft, is ze solvabel. Anderzijds kan het eigen vermogen te klein zijn om de schuldenlast op te vangen. Vanaf dat de solvabiliteit onder 33% valt, spreken we over een negatieve solvabiliteit in de ogen van een financiĂŤle instelling.

Solvabiliteit

Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

60%

63%

67%

Solvabiliteit 68% 66% 64% 62% 60% 58% 56% Jaar 11

Jaar 12

Conclusie:

Jaar 13

Silvaventura heeft een uitmuntende solvabiliteit over de voorbije drie jaren. Dit is te wijten aan de extreme groei van de reserves (toename van 7 miljoen euro). Dit is niet het enige wat voor een verbetering van de solvabiliteit heeft gezorgd. De daling van de schulden op lange termijn heeft zeker een grote rol gespeeld. De schulden op korte termijn hebben bij ons geen belang gehad omdat we alleen schulden hebben aan onze leveranciers.

51


Rentabiliteit Onder rentabiliteit is de verhouding tussen de nettowinst die een onderneming gedurende een bepaalde periode heeft gerealiseerd, en het eigen vermogen of vreemd vermogen. Rentabiliteit EV Dit is een bedrag per 100 euro dat het investeren met EV ons opbrengt of kost.

Rentabiliteit EV

Jaar 11 10%

Jaar 12 14%

Jaar 13 11%

Rentabiliteit EV 16% 14% 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: In het eerste jaar hebben we een rendement van 10%, dit betekent dat we per 100 euro geĂŻnvesteerd eigen vermogen een rendement van 10 euro ontvangen. Silvaventura heeft telkens een goede rentabiliteit van het EV met een hoogtepunt in het tweede jaar van 14%.

52


Rentabiliteit VV Dit is een bedrag per 100 euro dat het investeren met vreemd vermogen ons opbrengt of kost. Het is heel belangrijk om eens een kijkje te nemen naar je rentabiliteit van het vreemd vermogen. Zo kan je zien of je een lening wel aankan. Stel dat je rentabiliteit 2% is en je een lening aangaat met een rente van 3% dan vermijd je het best om een lening aan te gaan, maar als je rentabiliteit hoger is dan 3% dan kun je het overwegen om een lening aan te gaan.

Rentabiliteit VV

Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

14%

24%

22%

Rentabiliteit VV 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: Hier is het weer hetzelfde verhaal als bij de rentabiliteit van het eigen vermogen, alleen zijn de cijfers hier veel hoger. Het hoogste percentage hier is 24%. Voor Silvaventura is het veel interessanter om met vreemd vermogen te investeren dan met eigen vermogen.

53


Quick Ratio De quick ratio, acid ratio of de liquiditeit in enge zin geeft de verhouding tussen de vlottende activa en de schulden kleiner dan één jaar weer, zonder rekening te houden met de voorraad. De voorraden worden van de vlottende activa afgetrokken omdat ze minder snel in geld om te zetten zijn. Quick is dan ook het engelse woord voor ‘onmiddellijk, snel’. Het doel van het berekenen van deze ratio is om na te gaan of de onderneming op korte termijn genoeg middelen heeft om alle schulden kleiner dan één jaar te kunnen betalen. De schulden kleiner dan één jaar kunnen we ook beschrijven als onze leveranciers.

Quick Ratio

Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

5,09

4,77

3,66

Quick Ratio 6,00 5,00 4,00 3,00 2,00 1,00 0,00 Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: Silvaventura heeft een zeer goede quick ratio. In het eerste jaar kunnen we onze leveranciers 5 keer betalen met de middelen die we op dat moment ter beschikking hebben. We zien ze over de jaren heen dalen naar 3.66 (afgenomen met 1.43). Ondanks deze daling is het nog steeds een behoorlijke quick ratio.

54


Current Ratio De current ratio of liquiditeit in ruime zin geeft de mate aan waarin de onderneming in staat is op korte termijn haar schulden te kunnen voldoen. Op basis van de uitkomst van de current ratio wordt de liquiditeitspositie bepaald. Zo kan de onderneming liquide zijn als ze de schulden op korte termijn kan betalen en zo niet is ze niet liquide. Als de liquiditeitsratio kleiner is dan ĂŠĂŠn dan is de onderneming niet in staat haar schulden op korte termijn te betalen.

Current Ratio

Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

6,64

6,02

5,79

Current Ratio 6,80 6,60 6,40 6,20 6,00 5,80 5,60 5,40 5,20 Jaar 11

Jaar 12

Conclusie:

Jaar 13

Als de quick ratio goed is dan is het vanzelfsprekend dat de current ratio even goed of zelfs beter is. Dit zien we hier ook terug, ook daalt de current ratio over de jaren heen (van 6.64 naar 5.79) maar ze blijft nog steeds zeer goed. Ze kent wel een minder harde daling ten opzichte van de quick ratio (daling van 0.85).

55


Bedrijfskapitaal Het bedrijfskapitaal van een onderneming is gelijk aan de vlottende activa. Vlottende activa zijn de werkmiddelen waarover een onderneming op korte termijn beschikt. De vlottende activa danken hun naam aan het vlot in en uit de onderneming kunnen gaan. Als we het bedrijfskapitaal verminderen met het vreemd vermogen op korte termijn bekomen we het nettobedrijfskapitaal. Het doel van het berekenen van deze ratio is om de liquiditeit van een onderneming te meten. Hoe hoger het nettobedrijfskapitaal, hoe meer liquiditeit de onderneming heeft. Als de onderneming liquide is kan ze haar schulden op korte termijn afbetalen. Jaar 11 Bedrijfskapitaal

11 835 000,00 €

Jaar 12 13 550 000,00 €

Jaar 13 11 950 000,00 €

Duizenden

Bedrijfskapitaal 14.000,00 € 13.500,00 € 13.000,00 € 12.500,00 € 12.000,00 € 11.500,00 € 11.000,00 € 10.500,00 € Jaar 11

Jaar 12

Jaar 13

Conclusie: Silvaventura kent steeds een nettobedrijfskapitaal van meer dan 11 miljoen euro, wat uitstekend is. We zien dat er van het eerste jaar naar het tweede jaar een toename is van 1.7 miljoen. Jammer genoeg daalt dit het volgende jaar met 1.6 miljoen. Dit betekent wel dat Slivaventura haar schulden op korte termijn steeds kon betalen in de voorbije drie jaren.

56


Masterplan Als bedrijf is het belangrijk dat we enkele doelstellingen vooropzetten zodanig dat we een doel hebben om naar te streven. Dit werkt motiverend voor zowel ons bedrijf als voor onze werknemers. Een eerste doel is om als onderneming te blijven groeien in de toekomst. We zullen dus overwegen om meerdere nieuwe vestigingen in het buitenland te openen. In 2019 willen we onze solvabiliteit verhogen, dit zullen we doen door een deel van de winst van boekjaar 13 toe te voegen aan het eigen vermogen. Dit hebben we al in het jaar voordien gedaan. Het zorgt ervoor dat we stevig in onze schoenen staan als bedrijf. Een tweede doelstelling is om onze schulden op lange termijn te doen dalen tegen 2020. Op die manier moeten we minder rekening houden met maandelijks/jaarlijks af te betalen leningen en worden we minder afhankelijk van banken. De solvabiliteit van Silvaventura is over de jaren heen toegenomen, op 3 jaar tijd is deze ratio gestegen tot 67%. Dit wil zeggen dat een groot deel van ons totaal vermogen bestaat uit eigen vermogen. We streven als onderneming naar een solvabiliteit van 75% tegen 2020. De liquiditeit is op dit moment goed. We kunnen onze leveranciers onmiddelijk betalen. Als we ooit in een financieel moeilijke situatie geraken, dan kunnen we onze werkmiddelen snel omzetten in geld, zowel op korte termijn als op lange termijn.

57


Engels

58


Engels Voor het vak Engels hebben een Business Plan en een Promotion Plan moeten opstellen. In de Business Plan werden de Company Objectives, Business Idea en de Markets and Marketing besproken. Daarnaast hebben we ook nog een Risk-Analysis en een organogram gemaakt. Ook hebben we enkele van onze producten beschreven in de Product Description. Naast de Business Plan moesten we ook een Promotion Plan maken. Daarin mochten we één of twee strategieën voorstellen om reclame te maken voor Silvaventura en onze producten. Ik heb de kosten berekend en ik ben dan nagegaan of we het zonder probleem kunnen uitvoeren. Ten slotte heb ik mijn Promotion Plan verdedigd met enkele argumenten.

59


1.11 Business Plan 1.11.1 Business Idea Slivaventura is a company that provides the customer with outstanding quality of material for an ecological and reasonable price. Our main focus is to give something back to society and to satisfy the customer’s need. We offer a wide assortment of clothes. We focus on the more younger group of people. We think that they could be our biggest potential group of customers. We provide them with a stronger but slightly lighter material. We also offer the more basic camping stuff for the average, recreational camper. Next to camping and mountaineering goods, we also offer cookware, clothing and lighting for our customers.

1.11.2 Company objectives Business Objectives

Maintaining profitability: Making

Personal Objectives

Leadership: Our directors try to lead the

sure revenue stays ahead of costs,

company at the best of their abilities and

ensuring a good cashflow.

are learning how to get even better at it at the same time. Listening to their issues, either if it’s about their experience in the

Customer service: Adjusting our

workplace or in their personal lives, and

products to the customer’s

trying to find a solution together.

needs.

• •

Employees: Our employees are willing to

Innovation: Making sure our

grow both in this company and in life.

products are made of the finest

Learning how to work as part of a team is

materials for a reasonable price.

useful and fun for both the individual and the team.

Growth: Trying to maintain the growth percentage of the previous years, but trying to get at least a 12 percent growth in revenues and earnings within each year.

Employees: Making sure our employees are happy with the work situation by ensuring an enjoyable workplace and giving

generous holidays.

60


1.11.3 Risk Analysis Strengths: unique name

national market

extensive range

no sponsorship

strong team

shareholders

Opportunities:

2

Weaknesses:

Threats:

big capital

competitors

quality products

financial risks

advertising

developing a website

Strengths

As a big company we decided we wanted to be different then the others. That’s why we have chosen for a unique name like TMBRVille. This will make sure we stand out from the other companies who are also specialized in selling camping goods.

Something that makes us a competitive company is that we have an extensive range. We offer all kinds of products like tents, backpacks, cookware, portable heaters, hiking shoes etc. Everything that professional campers probably need if they want a comfortable camping experience. We also offer camping goods to average people who just like to go camping or hiking as their hobby.

As TMBRVille, we have a really strong team. We discuss everything together before making any decisions. We have a CEO, who makes sure everything goes right, he also tries to keep up with everything. The other directors like the financial director, technical director etc. they all have their own tasks but we always try to help each other. Focusing on everyone’s struggles and mistakes makes us a stronger team because we try to learn from each other.

Since we are a joint-stock company, shareholders play an important role in the financing, operations, governance and control aspects of our business. Each shareholder owns our company its stock in proportion.

61


3

Weaknesses

TMBRVille is established in Antwerp, Belgium. This means we are unable to offer our products to international customers. We are currently developing a website where people can order our camping equipment so we can ship it internationally.

Sponsoring an event or an organization has a lot of benefits for the company. It can shape customers’ attitude towards TMBRville. Sponsorship is not an act of charity so it must show some form of positive return on investment. We have never had the chance to sponsor a special event that has something to do with camping because there are not many of them. Another reason why we haven’t done one yet is because sponsoring means that we’ll have to invest a lot of money into it.

4

Opportunities

Being specialized in professional campers brings us to the next part, quality products. We want our customers to make use out of our products for a long period of time. Especially if they’re going camping for a long time. This means we only try to use qualitative materials. Quality is our main goal and having satisfied clients will also make sure that other people get interested in our products too.

We have a big capital and that’s because we’re a joinstock company. We sell our shares to shareholders who want to be a part of our company. We can let our capital grow whenever we want to by making advertisements to potential shareholders who can also invest in TMBRVille.

5

Threats

TMBRville is specialized in selling camping goods but we’re definitely not the only one. We have a huge amount of competitors who try to grow their company more and more. If we want to grow too, we have to make sure we keep an eye on their prices and advertisements.

Something that every company has to deal with are financial risks. Especially a joinstock company because we get our capitals from external shareholders. Financial risks are a very common problem in big and small companies. We always try to figure out how many products we have to produce depending on the inquiries. Unfortunately, this can go wrong sometimes which means we can have hundreds of products in our stock that won’t get sold and producing equals to spending money. So if we have more products in our stock than we’ve thought, this will cause financial problems.

62


5.1.1

Product Description

Everyone knows the feeling when you hear the word camping. Adventure and back to that time. The time when everything was primitive and simple. Exactly! As a company, offer the customers all types camping equipment. Not only tents, backpacks, camping stoves and sleeping bags, but also all kinds of camping accessories are part of our range. That makes putting together your equipment a whole lot easier. All camping equipment are fully displayed and you can view most things. Our range is very extensive. Our products are divided in two types of groups. We mainly offer our products to experienced campers and regular campers. The difference between those two isn’t big. The only plus point is that we offer the experienced campers some extra. This is because they already have experience with the use of the equipment. Our camping equipment are quite spacious. We sell the main camping resources. We offer the campers first of all a shelter, in this case a tent. The tents can be found in different sizes, shapes and colors. You can choose between a simple, old-fashioned or a classic tent.

We also offer clothes, adapted for the campers, for both sexes. By sell clothes for example: The trousers that are difficult to crack, intended against humidity etc. In addition to the trousers, we sell thick sweaters against the cold weather. These are a must for campers, particularly during long cold nights. A very important part of the garment, you need is, solid footwear. The shoes are intended for long trips and are very comfortable. We also offer children’s clothing.

To camp you obviously need a backpack, to put the necessary stuff, such as food. TMBRVille offer you exclusive bags especially for campers. We also offer you all kinds of camping accessories, for example compasses, sleeping bags, binoculars etc.

63


5.1.2 5.1.2.1

Ownership, management, and Personnel Ownership

At this moment our company, Silvaventura, has over 35 000 shares distributed. Each share has a value of 500 EUR. We sold each one of the shares which gave us a capital of 1 750 000 EUR. We want to sell more shares in the future for a larger capital which we will definitely need if we want a better turnover.

5.1.2.2

Management

Silvaventura strives to grow as a prosperous company with highly qualified products. In order to achieve these objectives, we need a strong team. Consequently, our company is made up of an executive and different director namely, an administrative, financial, technical and a sales directors. Apart from the directors, we have a total of 153 staff members. Whose 128 workers, 15 employees and 13 salespeople. Everyone together makes a nice atmosphere and unit. A very important point for us is that we make no difference between the directors and workers. Everyone has a say in the company. That’s why we don’t necessarily need a strictly organization chart. The hierarchy is a visual support in order to obtain an overview in our company.

64


5.1.2.3

Personnel

Aymane is the Chief Executive Officer of the company. He was chosen because he already had experience as CEO and the group felt that he had done this well. The CEO should determine and communicate the organization’s strategic direction. Specifically, it means that the CEO has to make choices about the following market opportunities in order to accomplish the objectives. Our CEO is very motivated and he still keep focusing on what matters. And one of the most important things, he listens to his employees. Nassim Amghar has the function of Administrative Director. She manages all the documents of the company and is engaged in the drafting of reports. She is able to hear and speak well enough to converse over telephone 100% of the time. Duygu is orderly that is why we chose her for this function. Akram is the Financial Director. He is responsible for the finances of the company. He was chosen because he has an eye for detail and is good with numbers. Quinten has experience with bookkeeping. He is very precise and serious. Finally comes the technical director. This function is assigned to Kojo. he will manage the stock and contact suppliers if necessary, because I am good at negotiating at prices. She started working in Silvaventura an intern but has grown quickly into a director.

65


5.1.3 5.1.3.1

Markets and Marketing Customers

Our customers are mainly professional campers. We offer them a huge range with all kinds of qualitative products. We asked ourselves a question. ‘What do customers want more, quantity or quality?’ We took a poll from 5 000 people and the results were just as we expected. The majority wanted a company who can provide them with a price that combines quality and quantity. Our competitors offer more quality than quantity for a higher price. Because of that, they’ve lost over thousands of customers. Therefore, we combined the two factors and developed another strategy than our competitors. We have a lot of different ways to promote our goods: word of mouth, commercials on tv and on billboards. The best way is through commercials. The average person watches at least 3 hours tv a week so that means eventually they will see our commercial. There’s also a huge part that doesn't pay attention to it, but when they see something that they’ve seen earlier on tv, they will recognize it when they see it in stores. We are located in Antwerp Belgium, which means that 90% of our customers are from Belgium. The other 10% are international customers who buy our products by visiting Antwerp. 10% is not a small amount so we wanted to take advantage out of it by deciding to develop a website where they will be able to order our products internationally. This will definitely make sure that we reach a bigger group of customers. Although there isn’t a specific time when we sell more products than usual, we realized that campers usually order products close to holidays like Christmas break or even summer break. We’re always trying to keep track of it so we can produce more products depending on the season. For example, we sell a huge amount of portable heaters in winter. We have a huge range of different kind of products for all types of campers. But our tents are the most popular products in our company. We offer different shapes, sizes, colors and materials of tents and the basic small tent for 2 people always gets sold out.

5.1.3.2

Competition

Like almost every company we have a lot of competitors. Especially in Belgium, there are a few successful companies who are specialized in selling camping goods. One of our biggest competitors is A.S. Adventure. They’re not only specialized in selling tents etc but they also sell sports- and travel equipment, bikes and they also rent goods like big tents for events. Compared to them, we are smaller so competing against them would be pointless. They also sell products by different popular brands like Adidas and Nike. Everything that we offer is produced by TMBRville. This makes us special because we show our customers that we can produce qualitative products by ourselves.

66


5.1.3.3 Marketing and Promotion As we’ve explained before, we make use of different kinds of advertisements. We’ve already done spots on TV, billboards etc. This will really help our company to grow. We’re currently making promotional literatures, by that we mean flyers and catalogues. Inside of these we show all of our products, details and prices.

5.2 Promotion Plan Target Customers Our main customers are between the age of 18 and 65. Not only do we sell to dynamic and adventurous people but our collection also consists of products that can be bought for average occasions, for example a backpack for daily use. Our products are of high quality and are guaranteed to keep you safe and sound at all time. We also provide camping accessories that are high-tech and among the best in their segment. That’s why both modern campers, who always want the best and latest gadgets and the old school campers, who like to keep it simple, choose our products. Promotional Tactics To make sure more people get to know us, we plan on handing out flyers and publishing an advertisement in the famous magazine ‘Libelle that is known by many women. Since women are the ones that almost always plan the family trips or a trip with their husband or boyfriend, this is a good way to reach both women and men. We can take one whole page to advertise our product, which is more than enough because we want to make the people curious for our products so that potential clients would like to go to our website where they would encounter more of our products that they didn’t knew we sold. This is a risky method but it’s one we would sure like to try out because we strongly believe in the products we provide. Our advertisement will be a picture of a family, using our products while camping in Iceland where you see the northern lights in the background. The married couple are sharing a cup of hot chocolate while looking at the northern lights. The cups they are drinking from have our logo and the children are pointing to the right where the people would be able to read our slogan. At the bottom of our picture our website is mentioned. This should give the viewers a warm feeling about camping and enjoying life with their family. The flyers will be designed by a good friend of mine and we will print a 1500 flyers to begin with. These will be handed out at Meir and shopping center Wijnegem. The flyers will be made on A6 format with green and brown elements. It will also have a few pictures of our products, for example a tent, with some information. All our information will be mentioned on the flyer.

67


Costs If we want to place an advertisement of our company in Libelle, it will cost us €10.249,99 for a whole page. If we would like to add any privileges then an additional 15% will be added to the price. A big plus is that it’s a weekly magazine so it that all the people who read Libelle regularly will for surely see our advertisement. Through an online shop we can print a thousand A6 flyers for €24,90 with no delivery fees. We chose for the water resistant paper so that it wouldn’t matter if it’s a rainy day. The delivery terms are 4-5 working days so we could have our flyers within a week, which means that our campaign can start soon. All together it will cost us about €11.000,00. Defense These plans are very easy to realize for our company if we take a look at our financial report. We did good last year but we always want to improve the numbers and we can increase them if we spend a some money on promotion. These plans will give our brand recognition a big boost. The advertisement is a risk but very well thought out. I’m sure we can attract a lot of people and make them look up our company. We can give the people something to desire to with the picture we will use.

68


Frans

69


Frans Voor Frans hebben we nogmaals twee opdrachten gekregen. De eerste opdracht moest ik vacature maken en voor de tweede opdracht een brochure. Voor de vacature ben ik opzoek gegaan naar een Assistent hoofdboekhouder die een team kan leiden. Ik heb wat research moeten doen om een lijst van noodzakelijke eigenschappen op te stellen. In de vacature staat alles goed beschreven, een beschrijving van de functie, verwachtingen, eigenschappen en (taal)vaardigheden. De brochure die ik heb gemaakt is gericht naar nieuwe en ervaren kampeerders. Het is bedoeld om klanten te lokken. In de brochure heb ik Silvaventura in het kort geĂŻntroduceerd, enkele producten beschreven en uitgelegd waarom onze producten zo goed zijn.

70


5.3 Offre d’emploi Fonction: secrétaire (m/f) type de job: temps plein type contrat: jobs fixes immédiat secteur: Secteur des services reference: SILVAVENTURA-8898

descriptiondela société Silvaventura est un distributeur officiel d'une large gamme d'équipement d'aventure. Nous sommes actuellement à la recherche d'un assistant de gestion trilingue. qui en tant qu'assistant peut également prendre en charge toutes les tâches en l'absence du FDG. C'est un travail avec beaucoup de responsabilité et d'irrégularité.

description de la function En tant que Management/Personal Assistant du CFO vous aurez différentes responsabilités. Celles-ci seront variées: - Vous gérez l'agenda du CFO et planifiez ses rendez-vous - Vous soutenez quotidiennement le CFO dans ses tâches administratives et organisationnelles - Vous faites en sorte que le bureau soit toujours en ordre et que les commandes soient réglées - Vous gérez la mailbox, le téléphone et l'accueil des visiteurs,... - Vous pouvez également être chargé d'effectuer des diagnostics de taches - Vous devez être capable de calculer des ratios et de les convertir en graphiques dans Excel

vos atouts - Vous avez déjà plusieurs années d'expériences en tant que Management ou Personal

Assistant

- Vous avez une parfaite connaissance du français et du néerlandais avec une très bonne de l'anglais - Vous jonglez avec la Suite MS Office - Vous avez un excellent relationnel et les contacts clientèles ne vous font pas peur - Vous êtes rigoureux et organisé - Vous devez être en possession d'une bonne vision financière - Vous devez toujours être dispose

- Vous devez une apparence appropriée qui profite à notre entreprise - Vous maîtrisez parfaitement l'économie d'entreprise

Voulez-vous ce travail? envoyez-nous un email avec votre CV et lettre de motivation à 71

connaissance


silvaventura@gmail.com. Ou visitez les jours d'sollication le 12.13.14 Novembre Dans notre entreprise situĂŠe sur Amerikalei 32A, ANVERS 2020, vous vous inscrivez dans le hall.

5.4 Brochure

72


73


Godsdienst

74


Godsdienst Voor het vak godsdienst hebben we slechts ĂŠĂŠn opdracht gekregen. In die opdracht heb ik uitgelegd hoe Silvaventura aan maatschappelijk verantwoord ondernemen doet. Hierbij heb ik gebruik gemaakt van de drie belangrijkste onderdelen van maatschappelijk verantwoord ondernemen namelijk People, Planet en Profit.

75


MVO Wat is Maatschappelijk verantwoord ondernemen? MVO is een manier om een duurzame bedrijf te creëren. Een bedrijf dat maatschappelijk verantwoord onderneemt, houdt bij iedere bedrijfsbeslissing een rekening met de maatschappelijke en economische effecten hiervan. Je probeert je dan uit te breiden op drie terreinen: economisch (profit), ecologisch (planet) en sociaal (people). Dit zijn dan ook de 3 P’s. Zoals elk ander bedrijf heeft Silvaventura, een onderneming die alle producten met betrekking tot kamperen verkoopt een deontologische code. In ons bedrijf worden de ethische richtlijnen besproken. Als bedrijf gaan wij zuinig om met mens en milieu. Zo nemen wij het initiatief om maatregelen op te stellen om de negatieve externe effecten te verminderen. Door maatregelen te nemen maakt het bedrijf gebruik van het fenomeen MVO. Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) wil zeggen dat bedrijven naar winst streven (profit), maar met aandacht voor het milieu (planet) en de mens (people). Om maatschappelijk verantwoord te ondernemen moet je ten eerste goede contacten hebben met collega’s en leveranciers en tevreden klanten in een bedrijf dat voluit kiest voor een positieve impact op mens en milieu. Het maatschappelijk verantwoord ondernemen bestaat uit duurzaam ondernemen. Bij het duurzaam ondernemen wordt de productie nu gecombineerd met het behoud van productiemogelijkheden in de toekomst. People, Planet en Profit worden eenvoudig verkort in 3 P’s. De term is bedacht door John Elkington, een consultant op het terrein van duurzame ontwikkeling. Het gaat erom een balans te vinden tussen deze 3 aspecten.

6.1.1. People § Werknemers:Arbeidsomstandigheden è Veiligheid op het werk (helm, handschoenen, veiligheidsbril); è Sport -en ontspanningsruimte; è Workshops in alle vormen en matenvoor iedereen; è Aangename werkplek; è Gezond en gratis eten tijdens de middagpauzes; è teambuilding; è

Bedrijfsactiviteiten organiseren voor

Regelmatige groepsgesprekken in geval van conflicten

§ Klanten:Isereengoedeklantenservice?Hetbedrijfvermijdtzoveelmogelijkklachten, metbehulp van een goede klantenservice. §  Leveranciers: Worden de afspraken nageleefd? De betalingen van facturen moeten geregeld worden en betaalt worden op de juiste tijdstip. §  Maatschappij:Watisdeteruggavevanhetbedrijfvoordemaatschappij?

76

- 65 -


In het domein People worden de prestaties van Silvanventura op sociaalethisch gebied berekend. Hoe gaan wij om met onze personeel en hoe presteren wij in ruime zin op het gebied van de maatschappij? Ook bespreken we hier de gevolgen van ondernemen voor mensen binnen en buiten de onderneming. Er zijn hier namelijk verschillende belanghebbenden die eenrol spelen bij het succes van Silvaventura. Zoals:

6.1.2. Planet Als bedrijf Silvaventura zijn we zeer gefocust op de gezondheid van onze aarde. Bij planet gaat het uiteraard om zaken als het milieu, grondstoffengebruik, energieverbruik en emissies. Hierbij is het streven naar milieuvriendelijkheid van groot belang bij Silvaventura. Zoals: § Zonne panelen en led verlichting gebruiken; §  Minder printen en lichten meteen uitdoen met behulp van een tijdschakelaar; §  Duurzaam vervoer van en naar kantoor.(elektrische fietsen of carpoolen); §  Koffie mokken in plaats van wegwerpbekers; §  Afvalscheiding voorhergebruik; §  Groen in kantoren door middel van planten; §  Gebruik maken van toestellen met een A-label of met een A+- of A++- label. §  Het voor komen van geluidshinder.

6.1.3. Profit Om duurzaam te kunnen ondernemen moet het bedrijf goed draaien. Daarvoor is winst noodzakelijk om verder te groeien. Met de winst gaan wij onze werknemers beloningen toekennen, 77


investeren in nieuwe projecten, investeren in onderzoek naar productontwikkeling enz. In ruil voor de goede resultaten van het bedrijf bieden we het personeel en de planeet een betere toekomst.

6.1.4. Resultaat

Veel ondernemingen zijn vooral gericht op profit (winst maken en aandeelhouderswaarde creëren). Dit gaat vaak ten koste van de werknemers (people) of het milieu (planet). Bij MVO zijn de 3 P’s daarom allemaal even belangrijk, want zonder een goede balans tussen deze drie aspecten zal dat ten kosten van een of meer P’s gaan. Silvaventura besteedt steeds meer aandacht aan maatschappelijk verantwoord ondernemen. Dit heeft een positief effect op ons resultaat. Een belangrijk voordeel voor het bedrijf is, bijvoorbeeld het nieuw imago dat we creëren. Een positief imago voor ons bedrijf betekent ook dat werkzoekenden ons bedrijf als aantrekkelijke werkgever zien en dat medewerkers trots zijn op het bedrijf waar ze voor werken. Ook zorgt dit voor een klantenbinding voor het bedrijf wat dit zeker en vast ten goede komt voor beide partijen.

78


Logboek

79


Conclusie In het begin was ik wel een beetje bang dat het mij niet zou lukken, maar na een paar opdrachten was die stress verdwenen. In deze proef heb ik geleerd hoe ik efficiënt in teamverband kan werken. Ook heb ik ontdekt dat ik veel beter presteer onder druk en beter mijn best doe als ik er op tijd aan begin en me aan mijn planning houd.

De geïntegreerde proef had ook zijn mindere kanten. Met alle opdrachten die we ontvingen voor onze GIP kregen we plots op hetzelfde moment een hoop andere taken en testen. Dit was moeilijk te combineren met onze GIP-taken. Dit leerde ons dan ook wel gestructureerd te werk gaan. Verwarring gebeurde ook weleens door alle afspraken die er werden gemaakt. Voor de rest was echter alles duidelijk en voor vragen kon ik altijd terecht bij één van mijn leerkrachten, wat ik zeer prettig vond. Ondanks de kleine minpuntjes die ik bovenaan vermeld heb van de geïntegreerde proef, was het een leerrijke ervaring naar het hoger onderwijs en ook wel naar de arbeidsmarkt toe. Dankzij dit eindwerk heb ik leren plannen en structureren. Dit werk zal me altijd bij blijven en zal vooral nuttig zijn voor de verdere jaren dankzij de kennis die ik heb opgedaan. U bent bedankt voor het lezen van mijn geïntegreerde proef.

80


Bijlagen

81


`

82


83


84


85


86


87


88


89


90


91


92


93


94


95


96


97


98

Akram eindtaak  

GIP opdracht van Akram Ahannouch

Akram eindtaak  

GIP opdracht van Akram Ahannouch

Advertisement